Document · PDF

Programmabegroting 2024-2027 Hillegom_1.pdf

Gemeenteraad 9 november 2023, gemeente HillegomBij agendapunt: 11: Programmabegroting 2024-202735.603 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 5

Deze ontwikkeling leidt ertoe dat een toenemend aantal diensten ook digitaal beschikbaar moet worden gesteld. WAT WILLEN WE BEREIKEN? Doel: We leveren service op maat: • Toegankelijk: één-loket, omni-channel, dienstverlening en serviceformules • Begrijpelijk: Onze informatie en communicatie is voor iedereen te interpreteren • Snel: Digitaal waar dat kan, persoonlijk waar dat nog nodig is WAT GAAN WIJ DAARVOOR DOEN? Activiteit Activiteitsomschrijving A1 A2 A3

We investeren in de onze digitale dienstverlening. We breiden de mogelijkheden van de Chat-bot (GEM) en de functionaliteiten van het Omgevingsloket verder uit. We voeren een nieuw klanttevredenheidsonderzoek uit over diverse kanalen (telefonie, e-mail, balie, website, sociale media, gemeentepagina, etc.). We verbeteren de begrijpelijkheid van taal/tekst door de kwaliteit ervan te meten en medewerkers te trainen op het gebruik van begrijpelijke taal conform het door drie gemeenten ondertekende Taalpact en toolkit beschikbaar te maken.

WAT WILLEN WE BEREIKEN? Doel: In lijn met de wetgeving optimaliseren we de digitale bereikbaarheid en toegankelijkheid door informatie actueel en openbaar toegankelijk te maken binnen de kaders van de Wet open overheid (Woo) en werkprocessen te moderniseren en digitaliseren in lijn met de eisen van de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (Wmebv). WAT GAAN WIJ DAARVOOR DOEN? Activiteit Activiteitsomschrijving B1

We richten een portaal in waarop Woo-documenten actief openbaar gemaakt worden.

We richten e-diensten in voor producten en diensten die onder de Wmebv vallen.

In het kader van de digitale toegankelijkheid en doorzoekbaarheid werken we aan het verder op orde brengen van de informatiehuishouding. Dataclassificatie is daarbij een belangrijk thema .

WAT WILLEN WE BEREIKEN? Doel: Met continuering van datagedreven werken en sturen zorgen we voor een betere focus op richten en inrichten van beleid, verbetering van efficiency en verhoging van de kwaliteit van dienstverlening. WAT GAAN WIJ DAARVOOR DOEN? Activiteit Activiteitsomschrijving C1

Volgens bestaande planning werken we aan beheer, doorontwikkeling van bestaande en inrichten van nieuwe instrumenten en databases

Effectindicatoren (incl. bron) Tevredenheid inwoners over publieke dienstverlening via alle kanalen (www.waarstaatjegemeente.nl) Tevredenheid ondernemers over publieke dienstverlening via alle kanalen (www.waarstaatjegemeente.nl) Tevredenheid inwoners over communicatie en voorlichting (www.waarstaatjegemeente.nl)

Laatste meting

Begroting 2024

Streefwaarde 2027

6.86 (2023)

7.0

7.5

6.5 (2023)

6.7

7.2

6.64 (2020)

7.0

7.5

HOE GAAN WE DAT METEN?

Prestatie indicatoren (incl. bron)

Laatste meting

Balie burgerzaken: • Wachttijd balie minder dan 5 minuten • Klanten zonder afspraak geholpen • Selfservice producten binnen 7 werkdagen geleverd • Selfservice producten binnen 10 minuten afgehandeld Telefonie: • Oproepen op het centrale nummer wordt opgenomen • Terugbelnotities worden adequaat afgehandeld • Percentage oproepen dat via het centrale nummer direct wordt afgehandeld Post/mail: • Percentage eenvoudige vragen < 5 werkdagen beantwoord • Termijn beantwoording overige vragen Website: • Min 90% van de live chats wordt direct beantwoord Voldoen aan norm digitale toegankelijkheid Gaan voldoen aan de opdracht en kaders van de Wet Open Overheid: alle categorieën informatie van de gemeente actueel, openbaar en toegankelijk kunnen ontsluiten. Verbonden partijen

Begroting 2024

Streefwaarde 2027

90% Max 5% Min 90%

Min 90%

Min 90% Min 70% < 2 werkd Min 50%

Min 90% Min 70% <2 werkd Min 50%

Min 90%

< 6 weken

Min 90%

Status B

wordt nog uitgevoerd

Overige samenwerkingspartners • VNG • VDP • Kenniskring serviceformules • Stichting Lezen en Schrijven • Taalhuis van de bibliotheek Zuid Kennemerland • Holland Rijnland

Samenwerkende overheid Trends & ontwikkelingen De nieuwe Wet gemeenschappelijke regelingen maakt het nodig de gemeenschappelijke regelingen waarin onze gemeente deelneemt aan te passen aan de nieuwe wetgeving. Eén vraag die daarbij speelt is of aanleiding bestaat al dan niet te komen tot de vorming van een intergemeentelijke raadscommissie gekoppeld aan de desbetreffende gemeenschappelijke regeling. Meer en meer bestaat de noodzaak om grote opgaven in gezamenlijkheid op te pakken. Buiten de formele gemeenschappelijke regelingen om werken we in de Duin- en Bollenstreek regionaal samen met vijf gemeenten (Hillegom, Katwijk, Lisse, Noordwijk en Teylingen). We pakken een aantal opgaven gezamenlijk op omdat de stedelijke ontwikkeling in het zuiden, het behoud van het open landschap en de ontwikkelingen aan de kust randvoorwaardelijk en onlosmakelijk aan onze ontwikkeling verbonden zijn. We geven dit vorm in de

WAT WILLEN WE BEREIKEN? Doel: Versterken van de grip op verbonden partijen en beheersing van de uitgaven aan verbonden partijen. WAT GAAN WIJ DAARVOOR DOEN? Activiteit Activiteitsomschrijving A1 Aanpassing van de verschillende gemeenschappelijke regelingen aan de nieuwe Wet gemeenschappelijke regelingen A2 In samenwerking met raden en partners in gemeenschappelijke regelingen (per regeling) de afweging maken of de instelling van een intergemeentelijke raadscommissie al dan niet wenselijk is. A3 Vereenvoudiging en actualiseren van de Nota Verbonden Partijen. A4 In samenspraak tussen college en raad per verbonden partij afwegingskader herdefiniëren en actualiseren. WAT WILLEN WE BEREIKEN? Doel: gekozen voor de focus op zes topprioriteiten binnen een overleg structuur die bestaat uit 1. 2. 3. 4. 5. 6.

actualisatie greenport (en gezamenlijke keuzes hernieuwbare energiebronnen), ontwikkelen van ene regiobrand, verbinden kennisintensieve sectoren (deze drie topprioriteiten vormen de economische agenda Duin- en Bollenstreek), realisatie van de woningbouwopgave, Corridorstudie mobiliteit/ruimte Leiden-Katwijk-Noordwijk. In het kader van de uitvoering van dit programma is er een intergemeentelijk programmateam ingesteld.

WAT GAAN WIJ DAARVOOR DOEN? De vijf samenwerkende gemeenten in de Duin en Bollenstreek hebben rondom de implementatie van de uitvoeringsagenda de krachten gebundeld en een gezamenlijk kernteam gevormd samengesteld uit een programmamanager, programmasecretaris, projectondersteuner en een communicatieadviseur onder leiding van een extern ingehuurde kwartiermaker. Het kernteam voorziet incidentele kosten die gemaakt zullen worden rondom het organiseren van collegeconferenties, radenbijeenkomsten, stakeholdersbijeenkomsten, en het ontwikkelen van interne en externe communicatie- en rapportagemiddelen. Activiteit

Activiteitsomschrijving

Mobiliteitsmaatregelen Noordelijke DBS en Haarlemmermeer, waarin negen partijen dit jaar toewerken naar een startnotitie. ontsluiting wordt onderzocht.

B3 B4

Uitvoering van het gebiedsprogra

- en Bollenstreek werken samen aan een Regio Deal. In de Regio Deal wordt met een coalitie van Rijksoverheid, ondernemers, onderwijsinstellingen en inwoners gewerkt aan het realiseren van een weerbare en vitale regio, met een toekomstbestendige arbeidsmarkt en een duurzaam en circulair sierteeltcluster. De governance en uitvoeringskosten die de projecten van uit de regiodeal met zich meebrengen worden voor 50% gedekt vanuit het Rijk en voor 50% vanuit de publiek/private coalitie uit de regio. De definitieve financiële kaders van de regiodeal zijn nog niet bekend gemaakt door het Rijk. 250.000 per jaar vraagt vanuit de DBS-gemeenten vanaf 2024. De regiodeal aanvraag wordt 15 november ingediend bij het Rijk. Herijking ISG binnen het Programma Duurzame Greenport.

B6 B7

Ontwikkelen en inpassen van de doelen van het Programma Duurzame Greenport in het Programma Landelijk Gebied van de provincie (ZH-PLG). Hierin wordt gebiedsgericht gewerkt aan opgaven rondom natuurherstel, waterkwaliteit en klimaat voor landbouw en landgebruik. (Het Programma Duurzame Greenport en het ZH-PLG worden zoveel mogelijk is elkaars verlengde opgesteld.) We werken de drie topprioriteiten zoals opgenomen in het Advies Uitvoeringsprogramma en Organisatie Economic Board Duin- en Bollenstreek (EBDB) 2023-2026 uit in de Uitvoeringsagenda n kennisintensieve sectoren.)

B10

werken. Onder meer op woonuitdagingen rondom specifieke doelgroepen. Het verbinden van kennisintensieve sectoren met andere sectoren in de regio wordt in samenwerking met de EBDB vormgegeven. De EBDB heeft in de aanbesteding de opdracht heeft gekregen deze topprioriteit tot uitvoering te brengen. De vijf samenwerkende gemeenten in de Duin en Bollenstreek hebben rondom de implementatie van de uitvoeringsagenda de krachten gebundeld en een gezamenlijk kernteam gevormd samengesteld uit een programmamanager, programmasecretaris, projectondersteuner en een communicatieadviseur onder leiding van een extern ingehuurde kwartiermaker. Het kernteam voorziet incidentele kosten die gemaakt zullen worden rondom het organiseren van collegeconferenties, radenbijeenkomsten, stakeholdersbijeenkomsten, en het ontwikkelen van interne en externe communicatie- en rapportagemiddelen. Verder worden de kosten van de kwartiermaker toegerekend aan de laten van het kernteam.

Indicatoren • De verschillende gemeenschappelijke regelingen zijn tijdig geactualiseerd • Voordat zienswijzen op de kadernota's van verbonden partijen begroting 2027 moeten worden gegeven is het afwegingskader van de verbonden partijen ISD, Provalu, Holland Rijnland en HLTsamen vastgelegd.

HOE GAAN WE DAT METEN?

Prestatie indicatoren (incl. bron)

Laatste meting

Begroting 2024

Streefwaarde 2027

In het huidige meetinstrumentarium bestaat voor dit thema (nog) geen geschikte informatie om passende prestatie indicatoren te definiëren en te meten. Verbonden partijen • HLTsamen • Holland Rijnland • Intergemeentelijke Sociale Dienst (ISD) • Werkvoorzieningschap Kust-, Duin en Bollenstreek /Provalu • Regionale dienst openbare gezondheidszorg

Overige samenwerkingspartners Gemeente Katwijk Gemeente Noordwijk

• • • • • • • • •

Hecht Hollands Midden Veiligheidsregio Hollands Midden (VRHM) Regeling Omgevingsdienst West Holland (ODWH) Vuilvervoerbedrijf Duin en Bollenstreek (VAB) Cocensus Serviceorgansatie Zorg Holland Rijnland Greenport Ontwikkelingsmaatschappij B.V. (GOM) Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) Duin- en waterbedrijf Zuid-Holland (Dunea) Alliander N.V.

Rechtmatige overheid Trends en ontwikkelingen Op basis van de Europese regelgeving is in januari 2023 de Richtlijn Netwerk- en Informatiesystemen 2.0 (NIB2) in werking getreden en uiterlijk in oktober 2024 van kracht. De grootste veranderingen voor ons als lokale overheid zijn: Het BIO (Baseline Informatiebeveiliging Overheid) kader waarin we nu werken wordt omgezet naar een BIO 2.0, waarbij aanvullende eisen worden toegevoegd conform de NIB2. Wat deze eisen precies zijn, is nog onduidelijk. De NIB2 is een verplichting voor alle digitale dienstverleners. Er wordt een onafhankelijke toezichthouder aangesteld met de vrijheid om onderzoek te doen naar partijen in de scope van de NIB2 en deze te straffen door middel van boetes als zij niet voldoen aan de NIB2, zoals de Autoriteit Persoonsgegevens dat kan bij de AVG. Er komt een meldplicht voor alle beveiligingsincidenten richting deze onafhankelijke toezichthouder. Met ingang van 2023 is het college verplicht in de jaarstukken een rechtmatigheidsverantwoording op te nemen waarmee zij verantwoordt rechtmatig te hebben gehandeld. In diverse onderdelen van de organisatie moeten acties worden ondernomen om het rechtmatig handelen aantoonbaar te maken en de rechtmatigheidsverantwoording op te kunnen stellen. Het plan van aanpak voor 2023 is in voorbereiding en wordt voorgelegd.

In 2024 zullen hiervoor verdere organisatorische maatregelen worden genomen. WAT WILLEN WE BEREIKEN? Doel: De informatie(bronnen) voldoet aan de wet- en regelgeving WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? Activiteit Activiteitsomschrijving A1 A2 A3

We stellen een beleidsplan privacy- en informatieveiligheid vast, tactisch plan voor inrichten processen en systemen De kwaliteit van de BRP verbeteren door o.a. door meer focus op adreskwaliteit en het houden van huisbezoeken. Inzageverzoeken rondom privacy worden tijdig en adequaat afgehandeld

WAT WILLEN WE BEREIKEN? Doel: Het college van burgemeester en wethouders beschikt over voldoende kwalitatieve en kwantitatieve informatie zodat rechtmatigheidsverantwoordingen kunnen worden afgegeven. WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? Activiteit Activiteitsomschrijving B1

We stellen een Plan van aanpak Rechtmatigheid op met acties om de beheershandelingen van het college rechtmatig te kunnen laten plaatsvinden en om de rechtmatigheidsverantwoording op te kunnen stellen. We keuren het Plan van aanpak goed en passen het in de organisatie toe. We toetsen uitgaven op staatsteun en leggen hierover verantwoording af

B3 B4

Samenhangend met rechtmatigheid: We bevorderen het risicobewust handelen en stellen de kadernota Risicomanagement vast. We voeren doelmatig- & doeltreffendheids-onderzoeken (213a Gemeentewet) uit.

WAT WILLEN WE BEREIKEN? Doel: We zorgen voor het rechtmatig en ordentelijk verloop van het verkiezingsproces. WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? Activiteit Activiteitsomschrijving C1

De Europese Verkiezingen worden georganiseerd. Op de verkiezingsdagen worden medewerkers vrijgesteld van werk om zich hiervoor in te zetten.

HOE GAAN WE DAT METEN?

Prestatie indicatoren (incl. bron) Doel 1 We voldoen aan de ENSIA norm. We sturen zichtbaar bij de ketenpartners op de eisen uitvoering WOZ (ENSIA). We voldoen aan de AVG.

Laatste meting

Volwassenheidsniveau 2

Begroting 2024

Streefwaarde 2027 Ja

Volwassenheidsniveau 2

Volwassenheidsniveau 3

We voldoen aan de 5 taken van het Interbestuurlijk Toezicht (IBT) van de provincie Zuid-Holland. Doel 2 Het college heeft de rechtmatigheids-afwijkingen opgenomen in de verantwoording in de jaarstukken 2024.

Participerende overheid Trends & ontwikkelingen Participatie gaat over het zo vroeg mogelijk betrekken van personen voor wie een initiatief, plan of activiteit gevolgen heeft. Dit kan ook gaan om personen die (in-)direct betrokken zijn bij een initiatief, plan of activiteit. De komst van de Omgevingswet maakt ook dat participatie een steeds belangrijker onderwerp wordt. We zien een beweging met een steeds groter speelveld in (Social)medialandschap waarin steeds meer mensen zich terugtrekken in hun eigen bubbel en het moeilijker wordt groepen (waaronder het zogenaamde stille midden) te bereiken. Daarnaast is er een breed gedragen gevoel dat leiders en autoriteiten vaker bezig zijn met beeldvorming dan met het herstel van de relatie met de samenleving. Technologische ontwikkelingen op het gebied van Artificial intelligence, deep fake en big data bieden kansen en bedreigingen voor communicatie en participatie. Alle grote maatschappelijke, politieke en economische ontwikkelingen beïnvloeden elkaar en vragen een andere rol van de gemeente. De opgaven zijn complex, in een complexe samenleving. Langs de lijn van opgavegericht werken werken we samen met inwoners, aanbieders en ondernemers aan maatschappelijke en organisatie overstijgende opgaven.

Omdat de opgave centraal komt te staan, ontstaat ruimte om krachten te bundelen en samen te komen tot de kern van een vraagstuk en een gemeenschappelijke werkwijze. Onze gemeentelijke rol verandert van probleemoplosser naar procesregisseur, waarin we wendbaar sturen op de grote lijn en het lange termijnperspectief. Het gaat om co-creatie met als resultaat: meer participatie, krachtenbundeling, draagvlak en cohesie, domein overstijgende en gedeelde oplossingen en een gemeenschappelijke werkwijze. Dit vraagt een wendbare organisatie inzetbaar volgend op de opgaven.

Daarbij past een organisatie- en bestuursstructuur die de opgaven ondersteunt en waar de gemeente voor staat. Een meer opgavegerichte en participatieve manier van werken noopt tot aanpassing van de huidige sectorale manier van werken. (In het traject van organisatieontwikkeling binnen HLTsamen wordt gewerkt aan het anders (in)richten van de werkorganisatie langs genoemde lijnen.) De sectorale manier van werken is terug te vinden in de bestuurlijke inrichting (raadscommissies, de cyclus), maar ook in de structuur van de regionale samenwerking in de Duin- en Bollenstreek en Holland Rijnland. Deze sectorale opzet lijkt niet goed aan te sluiten bij de ontwikkelrichtingen. In gezamenlijkheid verkennen we een ambtelijke en bestuurlijke inrichting die aansluit de toekomstvisie rondom het lokaal openbaar bestuur. WAT WILLEN WE BEREIKEN? Doel: de samenleving (werkend vanuit de ambitie publieke waarde toe te voegen).

ntact met

WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? Activiteit Activiteitsomschrijving A1

We ondersteunen inwoners, ondernemers en verenigingen in participatietrajecten in en buiten de Omgevingswet. We zetten daarom structureel in op ondersteuning van de inwoner en begeleiding van onze eigen medewerkers op het gebied van participatie en communicatie. Het geformuleerde beleidskader participatie en het op basis daarvan bestaande instrumentarium -do-checkBij het betrekken van de samenleving bij beleidsontwikkelingen en projecten zetten we methoden in om het stille midden te bereiken (bijvoorbeeld zandloperpeilingen en burgerberaad).

WAT WILLEN WE BEREIKEN? Doel: Een integrale aanpak van grote maatschappelijke vraagstukken, waarbij we oplossingen zoeken in samenwerking met relevante maatschappelijke partners. WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? Activiteit Activiteitsomschrijving B1

We richten ons bestuurlijk en ambtelijk zodanig in dat we de ambitie zoals geformuleerd in de doelstelling nog beter waar kunnen maken.

HOE GAAN WE DAT METEN?

Prestatie indicatoren (incl. bron)

Laatste meting

Begroting 2024

Streefwaarde 2027

In het huidige meetinstrumentarium bestaat voor dit thema (nog) geen geschikte informatie om passende prestatie indicatoren te definiëren en te meten. Het aantal participatietrajecten is moeilijk voorspelbaar.

Verbonden partijen Voor meer informatie over de verbonden partijen wordt verwezen naar de paragraaf Verbonden partijen

Beleidsindicatoren Indicator

Eenheid

Formatie

Fte per 1.000 inwoners

Bezetting

Fte per 1.000 inwoners Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen Kosten per inwoner % van de totale lasten

Externe inhuur Apparaatskosten Overhead * Eigen gegevens

Realisatie 2021

Realisatie Begroting Begroting Bron 2022 2023 2024

Zie Zie Zie rekening Zie rekening begroting begroting GR GR GR GR HLTsamen HLTsamen HLTsamen HLTsamen

11 %

13%

40 13 %

13 %

* *

Toelichting indicator Formatie Het gaat hier om de toegestane formatie in fte van het ambtelijk apparaat van de organisatie op peildatum 1 januari. Uitgangspunt is het vastgestelde formatieplan, dus niet de werkelijke bezetting. Het gaat om formatieplaatsen ongeacht of die worden ingevuld door iemand met een vaste aanstelling, een tijdelijke aanstelling of nog openstaan in de vorm van een vacature. Fte is het equivalent van een 36-urige werkweek. Toelichting indicator Bezetting Het gaat hier om het werkelijk aantal fte dat werkzaam is, dus niet om de toegestane formatieve omvang uit het formatieplan. Terugkijkend naar een begrotingsjaar wordt de werkelijke bezetting berekend. Conform de definitie van Vensters voor Bedrijfsvoering is berekend de gemiddelde bezetting in dat begrotingsjaar door het gemiddelde te nemen van de werkelijke bezetting op 1 januari en op 31 december. Toelichting indicator Externe inhuur Onder externe inhuur wordt verstaan: het uitvoeren van werkzaamheden in opdracht van een bij de organisatie in dienst zijnde opdrachtgever, door een private organisatie met winstoogmerk, door middel van het tegen betaling inzetten van personele capaciteit en deskundigheid, zonder dat daar een arbeidsovereenkomst of aanstelling tussen organisatie en de daarbij ingezette personen aan ten grondslag ligt.

Toelichting indicator Apparaatskosten Apparaatskosten (ofwel organisatiekosten) zijn de noodzakelijke financiële middelen voor het inzetten van personeel (salarissen), organisatie-, huisvestings-, materieel-, automatiseringskosten e.d. voor de uitvoering van de organisatorische taken. Apparaatskosten zijn dus alle personele en materiële kosten die verbonden zijn aan het functioneren van de organisatie, exclusief griffie en bestuur. Toelichting indicator Overhead Overheadkosten zijn alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Dit zijn de kosten voor piofach (leidinggevende, informatievoorziening, juridische zaken, bestuurszaken en bestuursondersteuning, financiën, automatisering, inkoop, communicatie en huisvesting).

Kaderstellende stukken · · · · · · · · · · · ·

Overheidsbrede dienstverlening 2015-2020 (Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) www.klantinfocus.nl/diensten/govmetric www.operatiebrp.nl Reglement van orde voor de raad Coalitie akkoord: Met trots vooruit 2022-2026 Verordening op de raadscommissie www.omgevingswetportaal.nl Nota Verbonden Partijen 2018 (raad 22 februari 2018) HLT Samen Sterker! (Bedrijfsplan werkorganisatie HLT Samen) De raadsbesluiten van Hillegom, Lisse en Teylingen over de ambtelijke samenwerking. Governanceregime_Verbonden_Partijen_Hillegom_2018_2

Wat mag het kosten? Lasten

Rekening

Begroting

2022

2023 na wijziging

2024

2025

2026

2027

Beheer overige gebouwen en gronden

-191

-204

-251

-220

Burgerzaken

-573

-677

-670

Totaal Dienstverlening

-764

-881

-921

-890

Bestuur

-1.687

-2.043

-1.985

-1.991

Totaal Bestuur en Regionale samenwerking

-1.687

-2.043

-1.985

-1.991

Totaal lasten

-2.451

-2.924

-2.906

-2.875

-2.881

Baten

Rekening

Begroting

2022

2023 na wijziging

2024

2025

2026

2027

Beheer overige gebouwen en gronden

224

Burgerzaken

277

293

290

Totaal Dienstverlening

501

351

348

Bestuur

322

Totaal Bestuur en Regionale samenwerking

322

Totaal baten

823

379

376

Saldo van baten en lasten

-1.627

-2.545

-2.530

-2.499

-2.504

Reserves

Rekening

Begroting

2022

2023 na wijziging

2024

2025

2026

2027

Toevoegingen reserves

Onttrekkingen reserves

539

Totaal reserves

539

Saldo na resultaatbestemming

-1.087

-2.487

-2.507

-2.475

-2.481

Thema Dienstverlening

Thema Bestuur en Regionale samenwerking

Thema Dienstverlening

Thema Bestuur en Regionale samenwerking

Algemene dekkingsmiddelen We voeren, met de beschikbare middelen, een degelijk en transparant financieel beleid. Structurele uitgaven worden betaald uit structurele inkomsten. Op basis van de beschikbare middelen is het uitgangspunt dat de tarieven voor de OZB de komende periode slechts met het jaarlijkse inflatiepercentage stijgen. Voor wat betreft de tarieven voor de riool- en afvalstoffenheffing en voor leges, deze moeten in principe 100 % kostendekkend zijn. Wij heffen geen hondenbelasting, parkeerbelasting, forensenbelasting, BIZ-bijdrage en toeristenbelasting (of verblijfbelastingen). Het huidige kwijtscheldingsbeleid zetten wij voort. Mocht er in de toekomst bezuinigd moeten worden, dan rust er op geen enkel programma een absoluut taboe. De (financieel) meest kwetsbare inwoners in onze gemeente worden in die opgave ontzien. Bij de decentralisaties hanteren wij onverkort het principe rijksbudget = werkbudget. Actiepunten Gelijkblijvende (woon)lasten voor onze inwoners Huidig financieel beleid voortzetten In de Programmabegroting meeruitgaven decentralisaties structureel opnemen Raakvlakken WAT WILLEN WIJ BEREIKEN? DOEL A Structurele uitgaven betalen uit structurele inkomsten. Een transparant financieel beleid.

WAT GAAN WIJ DAARVOOR DOEN? ACTIVITEITEN DOEL A Het opnemen van de meeruitgaven van de decentralisaties in de Programmabegroting. Een solide financiële huishouding voeren.

VERPLICHTE ONDERDELEN BESLUIT BEGROTING EN VERANTWOORDING geboekt. De baten in algemene middelen bestaan uit doeluitkeringen, specifieke rijksvergoedingen, huuropbrengsten en dergelijke. Dit onderdeel van de begroting volgt uit artikel 8 van het Besluit begroting en verantwoording (BBV).

In algemene dekkingsmiddelen staan de volgende onderwerpen: • Lokale heffingen • Algemene uitkering uit het Gemeentefonds • Dividenden • Saldo financieringsfunctie • Overige algemene dekkingsmiddelen Verder heeft de gemeente diverse inkomsten waarvan de besteding niet gebonden is. Dit zijn de zogenaamde algemene dekkingsmiddelen. Deze baten zijn niet aan een concreet programma toe te rekenen. Artikel 8 van het BBV schrijft voor dat, naast de begroting van lasten en baten per programma, ook een overzicht van de algemene dekkingsmiddelen en de post onvoorzien moet worden opgenomen. LOKALE HEFFINGEN Dit zijn gemeentelijke belastingen die geen directe relatie hebben met een bepaalde gemeentelijke taak, de besteding is niet geoormerkt. De onroerendezaakbelasting en de precariobelasting vallen hieronder. De rioolrechten, afvalstoffenheffing, leges, en marktgelden vallen hier niet onder. Deze worden op de desbetreffende voor een uitgebreidere toelichting. In de paragraaf Weerstandsvermogen is een berekening opgenomen over de dekkingspercentages in relatie tot het weerstandsvermogen. ALGEMENE UITKERING UIT HET GEMEENTEFONDS In de begroting is rekening gehouden met de effecten van de Meicirculaire 2023. Voor de berekening van de algemene uitkering 2024 is rekening gehouden met de verwachte stijging van het aantal inwoners en het aantal gereed gekomen woningen in 2023.

Meerjarig zijn deze stijgingen eveneens meegerekend. Van de meerjarige extra inkomsten is 50% in de uitgaven opgenomen als toename van kosten areaaluitbreiding. De maatstaven zijn in de meerjarenbegroting constant gehouden. De onderschrijding van de gelden met betrekking tot het BTWcompensatiefonds (BCF) zijn meerjarig meegerekend. De decentralisatie Jeugdhulp, die vanaf 2026 nog niet zijn opgenomen in de algemene uitkering, is voor 75% opgenomen in de berekeningen van de algemene uitkering vanaf 2026. De verwachte bedragen voor het risico voor de verminderde uitgaven van Rijk zijn, vanaf 2025 wel opgenomen. Het deel dat is achtergebleven als deelfonds is de decentralisatie Participatiewet. DIVIDENDEN We ontvangen dividend van Alliander, Bank voor Nederlandse Gemeenten (BNG) en De Meerlanden NV naar rato van het bedrijfsresultaat.

Dividend

Realisatie 2021

Realisatie 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Alliander

346

373

Bank Nederlandse Gemeenten

113

Meerlanden

471

581

SALDO FINANCIERINGSFUNCTIE In de vernieuwde BBV zijn de regels over rentetoerekening gewijzigd. De notitie Rente van de Commissie BBV geeft in een stellige uitspraak aan, dat er niet meer rente mag worden toegerekend dan de werkelijke rentelasten. Er is geadviseerd geen rente meer toe te rekenen aan eigen vermogen (voorheen bespaarde rente). We berekenen in Hillegom geen rente over investeringen. De werkelijke rentelasten zijn verantwoord in de begroting. Tijdelijke overschotten op de financiering worden overeenkomstig het schatkistbankieren 'gestald' bij het Rijk. Door de lage rente zijn er geen rentebaten over overtollige gelden, er worden wel rentebaten ontvangen voor het lenen van tijdelijke gelden (kasgeld). De overhead wordt verantwoord in prestatieveld bedrijfsvoering en de directe bedrijfskosten worden rechtstreeks toegerekend aan de producten en activiteiten. De overhead wordt wel meegenomen in de berekening van de kostendekkende tarieven.

MUTATIES RESERVES Per programma is vermeld wat de mutaties op de reserves zijn. Een aantal mutaties is niet toe te wijzen aan een programma en wordt daarom hier verantwoord. SAMENWERKINGSPARTNERS Verbonden partijen Bank Nederlandse gemeenten (BNG) Duin- en waterbedrijf Zuid-Holland (Dunea) Alliander N.V. Cocensus

Overige samenwerkingspartners

Wat mag het kosten? Lasten

Rekening

Begroting

2022

2023 na wijziging

2024

2025

2026

2027

Overhead

-7.047

-7.840

-8.263

-8.259

-8.241

Treasury

-62

-54

-134

Belastingen overig

-409

-259

-275

Overige baten en lasten

-257

-14

-650

-808

-1.059

-1.274

Totaal Algemene middelen

-7.775

-8.167

-9.322

-9.476

-9.709

-9.924

Totaal lasten

-7.775

-8.167

-9.322

-9.476

-9.709

-9.924

Baten

Rekening

Begroting

2022

2023 na wijziging

2024

2025

2026

2027

Overhead

Treasury

687

808

658

Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds

38.863

38.047

40.323

41.154

38.264

37.944

Belastingen overig

Overige baten en lasten

OZB niet-woningen

1.258

1.332

1.398

OZB woningen

3.625

3.764

3.991

4.237

4.367

4.464

Totaal Algemene middelen

44.487

44.007

46.426

47.503

44.743

44.520

Totaal baten

44.487

44.007

46.426

47.503

44.743

44.520

Saldo van baten en lasten

36.713

35.840

37.104

38.027

35.033

34.595

Thema Algemene middelen

Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds

OZB niet-woningen OZB woningen

Thema Algemene middelen

Reserves

Rekening

Begroting

2022

2023 na wijziging

2024

2025

2026

2027

Toevoegingen reserves

Onttrekkingen reserves

36.714

35.839

37.104

38.027

35.033

Totaal reserves Saldo na resultaatbestemming

34.595

Overhead In het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) is onderlinge vergelijkbaarheid van gemeenten het uitgangspunt. Daarom is er door de wetgever voor gekozen om de kosten van overhead op één taakveld te laten registreren en op één centrale plaats in de begroting te vermelden. Door deze nieuwe systematiek gaan gemeenten op dezelfde wijze om met kostentoerekening, waardoor de vergelijking van kosten van producten/diensten volgens de wetgever ook zuiverder is. Om dit effect te versterken is er een uniforme definitie van overhead gegeven in de Notitie overhead. Overheadkosten zijn alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Dit zijn de kosten voor piofach (leidinggevende, informatievoorziening, juridische zaken, bestuurszaken en bestuursondersteuning, financiën, automatisering, inkoop, communicatie en huisvesting). De direct toe te rekenen kosten worden verantwoord op de taakvelden. De centrale presentatie heeft als neveneffect dat het zicht op de in gaat. Het opnemen van het totaalbedrag aan ondersteunende activiteiten zegt daarnaast weinig zonder de relatie met het primaire proces te leggen/kennen. Daarom houden wij conform de financiële beheersverordening extra comptabel ook nog zicht op de integrale kostprijs zodat daarop sturing kan plaatsvinden. In 2024

8.263.528. Dit is 13

65.291.259.

De overhead bestaat uit: Onderdeel

2022

Bijdrage HLTtsamen-overhead deel Huisvesting Overige overhead Totaal Overheadpercentage

2023

6.073 249 712 7.033 11

bedragen 2024 6.477 206 946 7.630 13

.000,7.124 206 933 8.263 13

Vennootschapsbelasting Vanaf 1 januari 2016 zijn overheidsondernemingen verplicht om vennootschapsbelasting af te dragen over winstgevende activiteiten. Gemeenten zijn onder de nieuwe wet in principe vennootschapsbelastingbelastingplichtig voor alle werkzaamheden, die als een ondernemingsactiviteit kunnen worden aangemerkt. Een inventarisatie wijst er op dat Hillegom geen onder de vennootschapsbelasting vallende activiteiten heeft.

Onvoorzien 25.000,- geraamd voor onvoorziene incidentele uitgaven.

Paragrafen Paragraaf Lokale heffingen ALGEMEEN De paragraaf lokale heffingen bevat, overeenkomstig het BBV een overzicht van het beleid inzake de lokale heffingen, de relevante ontwikkelingen die van invloed zijn op de tarieven en een verantwoording over de mate van kostendekkendheid van tarieven inclusief de uitgangspunten die daarbij zijn gehanteerd. Daarnaast wordt een overzicht op hoofdlijnen gepresenteerd van de diverse heffingen, de lokale lastendruk en een beschrijving van het kwijtscheldingsbeleid. In de Gemeentewet en een aantal bijzondere wetten is geregeld welke heffingen (belastingen en retributies) een gemeente mag opleggen. De gemeenteraad bepaalt de hoogte van het tarief en welke van die heffingen ook daadwerkelijk worden geheven. BELASTINGEN De Gemeentewet geeft een limitatieve opsomming van de belastingen die een gemeente mag heffen. Tegenover een belasting staat geen rechtstreekse individuele tegenprestatie van de overheid. De opbrengsten dienen als algemeen dekkingsmiddel. Onze gemeente heft de volgende belastingen: onroerendezaakbelastingen (OZB) en precariobelasting. De gemeente Hillegom maakt geen gebruik van de wettelijke mogelijkheden om hondenbelasting, parkeerbelasting, forensenbelasting, BIZ-bijdrage en toeristenbelasting (of verblijfsbelastingen) te heffen. RECHTEN Rechten zijn betalingen voor een geleverde of een bewezen dienst.

Hiervan zijn de tarieven in principe volledig kostendekkend. Het is niet toegestaan een meer dan kostendekkend tarief te hanteren. In Hillegom worden afvalstoffenheffing, rioolheffing, leges en marktgeld als rechten geheven. In de raadsvergadering van december 2023 worden de belastingverordeningen 2024 voor de bijstelling van de tarieven voorgelegd. ONTWIKKELINGEN/ACTUALITEIT Belastinghervormingen In het kader van de nieuwe financieringssystematiek voor het Gemeentefonds vanaf 2026 wordt door de minister van BZK en de staatssecretaris van Financiën gekeken naar de mogelijkheid voor een groter eigen belastinggebied. De vervolgstappen om te komen tot belastinghervormingen en groter eigen gemeentelijk belastinggebied worden afgewacht. Financiële uitgangspunten • Overeenkomstig de Informatiebrief kaders Programmabegroting 2024 wordt voor belastingen en retributies rekening gehouden met een inflatiepercentage van 9 %. Gezien het saldo voor de begroting 2024 is de Onroerend-zaakbelastingen verhoogd met een lager percentage, namelijk 6,4%. Voor de heffingen geldt dat een compensatie alleen aan de orde is, als deze binnen de grenzen van kostendekkendheid blijft. Voor de retributies geldt dat het uitgangspunt de 100 % kostendekkendheid is. • Bij de berekening van de overhead wordt de maximale toegestane opslag berekend.

De overhead bestaat uit de kosten voor piofach (personeel, informatievoorziening, organisatie, financiën, automatisering, communicatie en huisvesting). De direct toe te rekenen kosten worden verantwoord op de taakvelden.

Kostendekkendheid Voor het bepalen van de kostendekkendheid mogen extra comptabel de volgende zaken worden meegerekend: a. De directe lasten van personeel HLTsamen zijn verantwoord op het taakveld en zijn gebaseerd op de geraamde lasten uit de begroting van HLTsamen. De overhead, de kosten voor leidinggevend personeel, informatievoorziening, juridische zaken, bestuurszaken en bestuursondersteuning, financiën, automatisering, inkoop, communicatie en huisvesting (piofach), zijn gerelateerd aan de totale lasten van de bedrijfsvoering (zie het onderdeel Overhead bij de Algemene dekkingsmiddelen. b. De lasten in het prestatieveld zijn exclusief BTW. Omdat het BTW compensatiefonds (bcf) wordt gevoed uit het Gemeentefonds, is toerekening van de BTW geoorloofd.

d. e.

Bij de berekening van de baten wordt een derde van de kosten van het prestatieveld Straatreiniging toegerekend aan de heffing afvalstoffenheffing en het rioolrecht. De kosten van straatreiniging worden mede gemaakt om het zwerfvuil te verminderen en om verstoppingen in het rioolstelsel te voorkomen. Het is geoorloofd om het bedrag aan kwijtscheldingen te compenseren in het tarief. De kosten, gemaakt voor inning en invordering door de gemeenschappelijke regeling Cocensus mogen worden toegerekend aan de rechten. Deze zijn gerelateerd aan de kostentoerekening van Cocensus en zijn ondergebracht bij het taakveld.

OVERZICHT LOKALE HEFFINGEN In het volgende overzicht worden de opbrengsten van de lokale heffingen weergegeven. Lokale heffingen Realisatie Realisatie Begroting 2021 2022 2023 Onroerende zaakbelasting 4.416 4.883 5.096 Precariobelasting

Begroting 2024 5.389

2.018

Totaal niet bestedingsgebonden

6.453

4.909

5.139

5.432

Afvalstoffen- en reinigingsheffingen

3.074

3.174

3.551

4.339

Rioolheffing

2.371

2.466

2.474

2.527

Secretarieleges

271

289

316

313

Bouwleges

585

652

498

474

Begrafenisrechten

151

Rechten en Marktgelden

6.462

6.674

6.933

7.747

12.915

11.584

12.072

13.179

Overige baten (dwangbevelen)

Totaal gebonden aan bestedingen Totaal

WET WAARDERING ONROERENDE ZAKEN (WOZ) De vastgestelde WOZ-waarde vormt de grondslag voor de onroerendezaakbelastingen (OZB), de Waterschapsomslag gebouwd (geheven bij woning- of bedrijfspandbezitters in het gebied van het waterschap) en het huurwaardeforfait voor de inkomstenbelasting. De WOZ-administratie is een basisregistratie. De waarden worden op grond van de WOZ jaarlijks herzien. De Waarderingskamer schat de marktontwikkeling 2023 voor woningen op een stijging van 3 procent. Voor niet-woningen wordt de waardeontwikkeling geschat op een stijging van 2 procent. ONROEREND ZAAKBELASTINGEN De tarieven van de OZB worden gebaseerd op de WOZ-waarde en de geraamde opbrengsten in de begroting. De aanslag OZB wordt berekend over de waarde bepaling per 1 januari 2023. De marktontwikkeling wordt gevolgd door Cocensus. Bij het bepalen van de tarieven wordt rekening gehouden met de ontwikkeling van de WOZ-waarde. De geraamde leegstand bij niet-woningen is over beide heffingen verdeeld, zodat de prikkel tot verhuren mede bij de eigenaren is ondergebracht. De opbrengsten van de OZB voor zowel woningen als nietwoningen (eigenaren en gebruikers) zijn verhoogd met het inflatiepercentage van 6,4 procent. De ontwikkeling van de onroerendezaakbelasting tarieven van de afgelopen jaren waren:

% van de WOZ-waarde Woningen Eigenaar Niet-woningen Eigenaar Niet-woningen Gebruiker

2021 0,0962% 0,2366% 0,1434%

% van de WOZ-waarde 2022 2023 0,1033% 0,0906% 0,2223% 0,2208% 0,1317% 0,1333%

Bij de vaststelling van de OZB-verordening, medio december, wordt de laatste prognose van de WOZ-waarde per 1 januari 2023 bepaald om zodoende een juist percentage van de heffingsmaatstaf te kunnen vaststellen en de geraamde opbrengsten, inclusief de uitgangspunten te garanderen. PRECARIOBELASTING Precariobelasting wordt geheven voor het innemen of gebruiken van openbare grond. De tarieven zijn verhoogd met het vastgestelde inflatiecijfer 9%. OVERIGE BATEN Bij de inning van de achterstallige belastingen en rechten worden wettelijke aanmanings- en dwangbevelkosten in rekening gebracht. REINIGINGSHEFFINGEN Reinigingsheffingen bestaan uit de afvalstoffenheffing voor huisgezinnen en overige reinigingsrechten. De overige reinigingsrechten heffingen worden betaald voor het inzamelen en verwerken van afvalstoffen op de gemeentewerkplaats. De afvalstoffenheffing geldt voor huishoudens. Door de stijgende kosten van verwerking van het afval, verwijderen bijzettingen bij milieuparkjes en achterblijven van inkomsten van restfracties is het tarief verhoogd om te komen tot 100% dekkingspercentage.

Meerpersoons

2022 Éénpersoons

Meerpersoons

2023 Éénpersoon

Meerpersoons

2024 Éénpersoon

Vast tarief Het BBV schrijft voor dat er een duidelijk overzicht is van de kostendekking. Hieronder geven we inzicht in de kostendekking van de afvalkosten.

Berekening kostendekking afval Taakveld Afval

Omschrijving Kosten van taakveld Baten van taakveld Netto kosten

Jaarrekening 2022 2.703 227 2.476

Begroting 2023 2.970 373 2.597

Begroting 2024 3.566 345 3.222

124 596 136 99 3.431 3.174 92%

124 620 106 110 3.558 3.558 100%

175 726 106 110 4.339 4.339 100%

Toe te rekenen kosten a. b. c. d.

Overhead BTW Afvoeren veegafval Kwijtschelding Totale kosten Opbrengsten heffingen Kostendekkingspercentage

RIOOLHEFFING De rioolheffing wordt geheven ter bestrijding van de kosten van de gemeentelijke watertaken (afvalwater, hemelwater en grondwater). De opbrengst van de rioolheffing is gebaseerd op 100 % dekking van de kosten. De kosten zijn opgenomen op basis van het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP). De grondslag bij woningen is gesplitst in één- en meerpersoonshuishoudens en bij niet-woningen het waterverbruik te hanteren als grondslag, verdeeld in acht schalen. Met alle (minimale) wijzigingen en de genoemde uitgangspunten is de rioolheffing 100 % dekkend en zijn de tarieven berekend op:

Woningen 2 of meer persoonshuishoudens 1 persoonshuishoudens Niet-woningen <100 100-250 250-500 500-1000 1000-2000 2000-4000 4000-6000 >6000 Garages/trafo's

2022

2023

2024

Het BBV schrijft voor dat er een duidelijk overzicht is van de kostendekking. Hieronder geven we inzicht in de kostendekking van de rioolkosten.

Berekening kostendekking Riolering Taakveld Omschrijving Riolering Kosten van het taakveld Baten van het taakveld Netto kosten

Jaarrekening 2022 1.844 50 1.794

Begroting 2023 1.716 0 1.716

Begroting 2024 1.727 0 1.663

159 342 136 72 2.466 2.466 100%

213 356 106 80 2.474 2.474 100%

226 364 130 80 2.527 2.527 100%

Toe te rekenen kosten a. b. c. d.

Overhead BTW Afvoeren veegafval Kwijtschelding Totale kosten Opbrengsten heffingen Kostendekkingspercentage

LEGES BURGERZAKEN In overeenstemming met de beleidsuitgangspunten zijn de leges waar nodig verhoogd met 9 %. Hieronder geven we inzicht in de kostendekking van de leges.

Berekening kostendekkendheid leges burgerzaken Taakveld Burgerzaken

Omschrijving Kosten van taakveld Baten van taakvelden Netto kosten Toe te rekenen kosten a. Overhead b. BTW Totale kosten Opbrengsten leges Kostendekkendheidspercentage

Jaarrekening 2022 572 0 572

Begroting 2023 631 0 631

Begroting 2024 670 0 670

73 103 748 289 39%

76 125 832 316 38%

88 120 878 289 33%

Toelichting Onder de leges vallen de kosten van burgerlijke stand, reisdocumenten, rijbewijzen en vergunningverlening APV. LEGES BOUW In overeenstemming met de beleidsuitgangspunten zijn de leges waar nodig verhoogd met 9 %. De legesverordening en tarieventabel worden aangepast aan de nieuwe Omgevingswet bij inwerkingtreding van 1 januari 2024. Hieronder geven we inzicht in de kostendekking van de bouwleges.

Berekening kostendekking Wonen en bouwen Taakveld Bouw en wonen

Omschrijving

Kosten van taakvelden Baten van taakvelden Netto kosten Toe te rekenen kosten a. Overhead b. BTW Totale kosten Opbrengsten heffingen Kostendekkingspercentage

Jaarrekening 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

288 0 288

313 0 313

375 0 375

37 60 385 652 169%

66 38 416 400 96%

79 49 503 474 96%

Toelichting De omgevingsvergunningen zijn ondergebracht bij de taakvelden Dienstverlening. De opbrengsten heffingen zijn de leges voor omgevingsvergunningen en welzijnstoetsing en zijn de reguliere opbrengsten. De tarieven in de legestabel zijn aangepast voor de inwerkingtreding van de Omgevingswet. GRAFRECHTEN In overeenstemming met de beleidsuitgangspunten zijn de rechten verhoogd met 3,7 %. Hieronder geven we inzicht in de kostendekking van de grafrechten.

Berekening kostendekking grafrechten Taakveld Begraafplaats.

Omschrijving Kosten van taakveld Baten van taakveld Netto kosten

Jaarrekening 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

96 3 93

71 3 68

81 6 75

12 20 125 82 66%

9 15 96 81 77%

11 17 103 81 79%

Toe te rekenen kosten a. b.

Overhead BTW Totale kosten Opbrengsten heffingen Kostendekkingspercentage

Toelichting De kosten en baten zijn verantwoord in het taakveld begraafplaatsen en crematoria.

MARKTGELDEN In overeenstemming met de beleidsuitgangspunten zijn de leges verhoogd met 3,7 %. Hieronder geven we inzicht in de kostendekking van de marktgelden.

Berekening kostendekking Taakveld Markt

Omschrijving Kosten van taakveld Baten van taakveld Netto kosten

Jaarrekening 2022 33 0 33

Begroting 2023 28 0 28

Begroting 2024 38 0 38

4 7 44 12 27%

4 6 38 13 34%

5 8 50 13 26%

Toe te rekenen kosten a. b.

Overhead BTW Totale kosten Opbrengsten heffingen Kostendekkingspercentage

Toelichting Taakveld Economie en bedrijvigheid, onderdeel straatmarkten. KWIJTSCHELDINGEN Aan degenen die niet in staat zijn om de een belastingaanslag te betalen, kan (op grond van de Invorderingswet 1990) gehele of gedeeltelijke kwijtschelding worden verleend. De ministeriële Uitvoeringsregeling Invorderingswet 1990 geeft regels over de uitvoering. Deze regeling geldt ook voor de gemeentelijke heffingen (art. 255 Gemeentewet). De gemeenteraad heeft een beperkt aantal keuzen waaronder de criteria voor de kosten van bestaan. De kwijtscheldingsnorm is bepaald op 100 % van de geldende bijstandsnorm en wordt jaarlijks met de belastingverordeningen bevestigd. Kwijtschelding kan worden verleend voor de OZB, de rioolheffing en de afvalstoffenheffing. Waar mogelijk wordt een automatische toets voor kwijtschelding uitgevoerd. Van mensen die in een jaar kwijtschelding hebben gekregen wordt het volgend jaar getoetst of de inkomens- en vermogenssituatie is gewijzigd. Bij gelijkblijvende omstandigheden wordt dan automatisch kwijtschelding verleend.

Toegekende en ingeschatte kwijtscheldingen lokale heffingen Kwijtscheldingen rioolheffing Kwijtscheldingen afvalstoffenheffing Kwijtscheldingen OZB Totaal kwijtscheldingen

Jaarrekening 2022 72 99 0 171

Begroting 2023 80 110 0 190

Begroting 2024 80 110 0 190

WOONLASTEN Onder de gemeentelijke woonlasten verstaan we het gemiddelde bedrag dat een huishouden in een bepaalde gemeente betaalt aan OZB, rioolheffing en afvalstoffenheffing.

WOONLASTEN REGIO 2023 In het volgende overzicht staan de woonlasten 2023 van Hillegom en een aantal regio- en omliggende gemeenten van het afgelopen begrotingsjaar. De OZB is gebaseerd op de gemiddelde waarde van een woning per gemeente en een meerpersoonshuishouden. Woonlasten Woonlasten OZB OZB niet Reinigingshuurder Gemeente Rioolheffing eigenaar OZB woningen woningen heffing (afval en riool en afval riool) Haarlemmermeer 0,0635% 0,4925% Teylingen 0,0760% 0,3544% Katwijk 0,0963% 0,6200% Hillegom 0,0906% 0,3541% Noordwijk 0,0829% 0,3504% Lisse 0,0968% 0,4718% Heemstede 0,0648% 0,4541% 1.216 Leiden 0,1066% 1,0881% Oegstgeest 0,1081% 0,6300% Bloemendaal 0,1031% 0,7264% Bron: Coelo.nl TABEL KENGETALLEN WOONLASTEN Overeenkomstig regelgeving (BBV) is verplichte tabel belastingcapaciteit opgenomen. Woonlasten A OZB-lasten voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde B Rioolheffing voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde C Afvalstoffenheffing voor een gezin D Eventuele heffingskorting E Totale woonlasten voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde (A+B+C-D) F Woonlasten landelijke gemiddelde voor gezin in t-1 Woonlasten t.o.v. landelijke gemiddelde jaar er voor (E/F) x 100%

Rekening 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

118%

121%

118%

Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing grondslag van deze paragraaf is vastgelegd in artikel 11 van het BBV. Inleiding en Achtergrond Hillegom omschrijft een risico als een onzekere gebeurtenis die effect heeft op het kunnen behalen van een kunnen zowel intern als extern zijn. doelstellingen is Hillegom beter in staat om haar doelen te verwezenlijken • • • •

Wat willen wij bereiken? Wat is daarbij onzeker (voor wie)? Wat ga wij doen (voor wie)? Hoeveel risico is aanvaardbaar*?

*Ten aanzien van de hoeveelheid aanvaardbaar risico is het voorlopige uitgangspunt gekozen dat de (netto) kans programmabudget (gecorrigeerd voor uitgaven aan verbonden partijen) tenzij hier een door het college goedgekeurde onderbouwing aan ten grondslag ligt. De uitgangspunt zal formeel worden vastgesteld wanneer er voldoende ervaring is opgedaan met de herziene methodiek van risicoberekening. In het huidige begrotingsjaar is nog geen goedkeuring vereist. haar maatschappelijke missie. Volledige controle vereist immers oneindig budget. De kern van bovengenoemde vragen is om een gedegen afweging te maken tussen effectiviteit en efficiency.

verder zal uitbreiden. In het huidige begrotingsjaar ligt de nadruk op het inventariseren en beheren van de inrichten van de beheersmaatregelen. De op gelegd op risicobewustzijn op zowel strategisch als operationeel niveau. De huidige opzet ten aanzien van risicomanagement is weergegeven in onderstaand figuur.

Omvang Risico en Weerstandscapaciteit De omvang van het risico is berekend door per programma inzichtelijk te maken wat de belangrijkste strategische g en achtergrond) zijn, hoe groot de kan wordt ingeschat dat het risico zich door de jaren heen zal voordoen en hoe groot de impact (in euro) naar inschatting zal zijn wanneer dit plaatsvindt. De kans maal de impact is het risicobedrag dat wordt toegevoegd aan het benodigde weerstandsvermogen. Bij het inschatten van kans en impact wordt rekening gehouden met de beheersmaatregelen die zijn getroffen (of worden getroffen) om het risico en/of de impact te verkleinen, bijvoorbeeld een verzekering om de schade na een brand te beperken. Op deze manier wordt het netto risicobedrag berekend.

verbonden doelstellingen. Bij het inschatten van kans en impact hebben zij kunnen kiezen tussen het gebruik een standaard tabel voor kans en impact of het maken van eigen beoordeling. Toelichting Omvang Risico Programma Categorie Samenleven

Risico

Toelichting Impact

Beheersmaatregel

Aandeel

Open einde regelingen

Stijging van de Dit resulteert in een toename Snelle toeleiding naar € 225.000 vraag naar zorg van niet begrote kosten de passende zorg en ondersteuning versterken door de binnen openinzet van integrale einde-reglingen. toegang, POH Jeugd en Jeugdhulp in onderwijs als algemene voorziening. Samenleven Bedrijfsrisico De verwachte Dit resulteert in een toename Snelle toeleiding naar € 79.000 kostenreductie in van niet-begrote kosten. de passende zorg de begroting van versterken door de de inzet van integrale gemeenschappelij toegang, POH Jeugd ke regelingen in en Jeugdhulp in het sociaal domein onderwijs als kan niet worden algemene gerealiseerd. voorziening. Leefomgeving Bedrijfsrisico Bouwleges kunnen Dit kan resulteren in claims Voorstel: voor 1 € 34.000 onvoldoende door burgers en bedrijven. januari 2020 onderbouwd. Als de onderbouwing niet onderbouwing van blijkt te kloppen kan de leges op orde verordening onverbindend worden verklaard. Totale schade is dan de geraamde opbrengst voor omgevingsleges Leefomgeving Bedrijfsrisico Het begrote Dit kan resulteren in een € 34.000 volume aan dekkingstekort in de bouwleges kan begroting. niet geint worden doordat projecten doorschuiven naar volgende boekjaren.

Leefomgeving Bedrijfsrisico Bij facilitaire Het risico bestaat dat deze € 84.000 projecten in projecten worden gestaakt initiatieffase en de kosten niet kunnen wordt toegewerkt worden verrekend op de naar een ontwikkelaar. Niet anterieure verrekenbare kosten worden overeenkomst. uiteindelijk afgeboekt ten Wanneer het tot laste van het een overeenkomst rekeningresultaat komt worden deze kosten, naar verwachting, volledig verrekend met de ontwikkelaar.

Leefomgeving Bedrijfsrisico De Het risico bestaat dat de €woningbouwmarkt werkzaamheden van de staat onder druk medewerkers van door inflatie planvorming afnemen bouwkosten, waardoor de kosten niet renteverhoging kunnnen worden doorbelast hypotheken en aan bouwprojecten. Om dit stikstof. Projecten risico te beheersen wordt er worden uitgesteld. gebruik gemaakt van een flexibele schil van medewerkers. Daarnaast bestaat het risico dat toekomstige GREX'en minder rendabel zullen zijn. In de bestaande GREX Bloementuin is aangesloten op de indexatie van Metafoor. Deze organisatie houdt zich bezig met de ontwikkelingen van bouwkosten. Leefomgeving Bedrijfsrisico Implementatie van Dit kan veroorzaakt worden Inbouw flexibele schil € 56.000 de Omgevingswet door mismatch in kennis, voor en de wet vaardigheden en cultuur. Dit vergunningsverleners kwaliteitsborging resulteert in extra kosten en routekaart voor de loopt vertraging voor inhuur en begeleiding. ontwikkeling van de op. gewenste competenties Leefomgeving Bedrijfsrisico De inventarisatie De oorzaak hiervan is Aanbesteding van € 7.000 van uitbesteding en onvoldoende kennispakketten en kapitaalgoederen vastlegging van kennis. Het vastlegging van is onvolledig. gevolg hiervan is dat kennis moet het gat kapitaalgoederen onvoorzien in de inventarisatie onderhoud nodig hebben.

van kapitaalgoederen Kapitaalgoederen zijn laten kostbaar, herstel is vaak afnemen/wegnemen. kostbaar. Leefomgeving Juridisch Een bestuurlijke Als uit de juridische € 7.000 risico maatregel is procedure blijkt dat een gebaseerd op een bestuurlijke maatregel ten foute beoordeling. onrechte is opgelegd kan dit leiden tot een schadeclaim. Leefomgeving Bedrijfsrisico Schade door De gemeente is verzekerd € 7.000 vandalisme is tegen brand,- storm-, groter dan vliegtuig- en inbraakschade voorzien en is niet voor gebouwen. Schades verzekerd. door vandalisme zijn voor rekening van de gemeente. Het risico bestaat dat bij onderverzekering een lager bedrag wordt uitgekeerd dan de werkelijke schade. De verzekerde waarden van de gebouwen zijn volgens de polissen geindexeerd. Periodiek wordt de juistheid daarvan bezien door taxaties. De gemeente heeft budgetten voor vandalisme opgenomen. Tot op heden zijn deze budgetten toereikend.

Leefomgeving Bedrijfsrisico Ziekten en plagen We zien steeds meer ziekten € 28.000 in de buitenruimte en plagen in de buitenruimte nemen toe door ontstaan waartegen we o.a. maatregelen moeten nemen. klimaatveranderin Essentaksterfte, g. Kastanjebloedingsziekte, Eikenprocessierups. Hierdoor moeten vaker onvoorziene kosten worden gemaakt om de negatieve gevolgen hiervan te bestrijden. Leefomgeving Bedrijfsrisico Versneld Het klimaat is aan het Met regelmaat € 79.000 vervangen of veranderen daarbij ontstaat inspecties uitvoeren groot onderhoud de kans dat de huidige en daarnaast uitvoeren door inrichting niet meer voldoet bijvoorbeeld zaken wijzigingen in o.a. of sneller slijt dan voorzien. als de het klimaat klimaatstresstest. Bestuur Bedrijfsrisico Politieke agenda Dit kan resulteren in € 27.000 kan niet geheel vertraging van de politieke worden uitgevoerd agenda en additionele kosten vanwege voor wachtgeld. Bij het vroegtijdig vertrek financieel maken van dit bestuurder risico is enkel rekening gehouden met het aspect wachtgeld. Het jaarsalaris van een wethouder exclusief werkgeverlasten is afhankelijk van het aantal resterende maanden in het jaar. Bestuur Bedrijfsrisico Participatietrajecte Dit resulteert in imagoschade Opstellen visie op € 6.000 n wekken en additionele samenspel vertrouwen dat communicatieinspanningen.

gemeenteonvoldoende kan Kosten verbonden aan samenleving en worden communicatie gericht op het opstellen waargemaakt. managen van verwachtingen handelingsperspectief en het herstellen/beperken incl. toolbox voor van imagoschade. zowel burgerparticipatie als overheidsparticipatie voor medewerkers Overkoepelen Bedrijfsrisico Risico als gevolg € 17.000 d Risico van operationele tegenvallers. Overkoepelen Bedrijfsrisico De borging van De oorzaak hiervan is tijd Standaarden voor € 7.000 d Risico projecten (afhankelijkheid van andere projecten en borging (projectmatig projecten) kennis en cultuur. (professionele werken) vindt Dit resulteert in werkmethoden) onvoldoende kwaliteitsproblemen en plaats. herstelwerkzaamheden. Overkoepelen Algemene Ontwikkeling Risico dat de bestaande Volgen van circulaires € 39.000 d Risico uitkeringen gemeentefonds verdeelmaatstaven zich anders ontwikkelen dan geraamd Overkoepelen Juridisch Procedurefouten Bij een gerechtelijke interne controle € 28.000 d Risico risico bij procedure kan de gemeente proces monitoren en aanbestedingen veroordeeld worden tot het verder opleiden van betalen van de financiele medewerkers schade.

Tevens kan achteraf blijken dat de aanbesteding niet op rechtmatige wijze heeft plaats gevonden Financiering Bedrijfsrisico Risico dat Dit heeft een negatief effect € 1.000 & Garantie geborgde op de exploitatieruimte van tegenpartijen de gemeente. stoppen met betalen waardoor leningen niet of deels terugbetaald

worden.

Financiering & Garantie

Bedrijfsrisico Risico dat directe Dit heeft een negatief effect tegenpartijen op de exploitatieruimte van stoppen met de gemeente. betalen waardoor leningen niet of deels terugbetaald worden. Overkoepelen Bedrijfsrisico De digitale De afgelopen jaren zien wij Digitale beveiling d Risico dreiging van een groei in de digitale optimaliseren. cyberaanvallen is dreiging voor gemeenten. aanwezig. Het Gemeenten worden risico van doelbewust aangevallen door geslaagde zowel statelijke, criminele en cyberaanval is hier activistische actoren. De gekwantificeerd. impact van een succesvolle aanval kan enorm zijn. De continuïteit van onze dienstverlening kan stil komen te liggen en privacy gevoelige gegevens van onze inwoners kunnen op straat belanden. Een succesvolle hack brengt vervolgens ook zware financiële gevolgen met zich mee. Verbonden Bedrijfsrisico Risico's in de Hierdoor is de verbonden partijen bedrijfsvoering partij onvoldoende in staat van een om haar opdracht uit te verbonden partij. voeren en/of schade (euro) wordt doorbrekend aan de gemeente. TOTAAL

€ 313.000

€ 578.180

€ 1.270.000

€ 2.926.180

Op basis van bovengenoemde risico-inventarisatie is gebleken dat de omvang van het netto risico van Hillegom 2.926.180 bedraagt. Dit bedrag zal als ondergrens worden gehanteerd voor de omvang van de incidentele weerstandscapaciteit. De incidentele weerstandscapaciteit kan worden ingezet om niet geraamde (onvoorziene) lasten van substantiële aard mee te dekken. De structurele weerstandscapaciteit geeft de omvang van de maximale ruimte om de belastingen te verhogen om structurele lasten mee te dragen. Omvang weerstandscapaciteit Hillegom Totaal van de risico's Weerstandscapaciteit Algemene reserve Stille reserve Vastgestelde buffer van de algemene reserve Onbenutte belastingcapaciteit Totaal van de weerstandscapaciteit Ratio weerstandsvermogen

Rek. 2022 Begr. 2023 Begr. 2024 Begr. 2025 Begr. 2026 Begr. 2027 2.507 2.254 2.926 2.926 2.926 2.926 33.776

31.924

25.500

23.156

22.725

20.800

-6.000 3.067 30.843 12,30

-6.000 3.447 29.371 13,03

-6.000 2.454 21.954 7,50

-6.000 2.454 19.610 6,70

-6.000 2.454 19.179 6,55

-6.000 2.454 17.254 5,90

Wij maken gebruiken van de waarderingstabel opgesteld door het Nederlands Adviesbureau voor risicomanagement. De minimale ratio is 1,4 < x < 2. Hoe hoger de ratio, hoe beter de gemeente in staat is om

Financiële kengetallen Financiele Kengetallen Bij begroting ultimo jaar Netto schuldquote Netto schuldpositie gecorrigeerd voor verstrekte leningen Solvabiliteit Grondexploitatie Structurele exploitatieruimte Woonlasten Hillegom t.o.v. landelijk gemiddelde jaar ervoor

Rek. 2022 -4,9%

Beg. 2023 41,7%

Beg. 2024 61,8%

Beg. 2025 64,2%

Beg. 2026 717,%

Beg. 2027 74,3%

-17,0% 71,2% 4,7% 9,7%

22,3% 63,2% -10,7% -1,0%

43,4% 56,7% -0,3% 0,3%

46,1% 55,7% 0,0% 1,5%

52,8% 53,3% 0,0% -3,4%

55,3% 51,3% 0,0% -3,9%

117,8%

110,0%

106,9%

Toelichting van de financiële kengetallen Netto schuldquote Netto schuldquote Vaste schulden Netto vlottende schuld Overlopende passiva Fin. activa (uitsluitend art. 36, d, e, f)* Uitzettingen < 1 jaar Liquide middelen Overlopende activa Totaal Totale baten, excl. mutaties reserves Netto schuldquote (netto schuld/baten)

rek. 2022 begr. 2023 begr. 2024 begr. 2025 begr. 2026 begr. 2027 + + + -

15.021 1.613 6.532 0 25.002 292 1.386 -3.514 70.990 -5,0%

22.135 4.644 4.500 0 6.500 500 1.000 23.279 55.879 41,7%

33.421 6.477 6.000 0 6.500 500 1.000 37.898 61.362 61,8%

32.221 8.906 7.000 0 6.500 500 1.000 40.127 62.549 64,2%

36.921 6.884 7.000 0 6.500 500 1.000 42.805 59.724 71,7%

35.521 9.545 7.000 0 6.500 500 1.000 44.066 59.291 74,3%

De netto schuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast van de gemeente ten opzichte van de eigen middelen. De netto schuldquote geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie. Overigens hanteert de VNG een signaalwaarde van 100%, waarboven waakzaamheid is geboden. Een netto schuldquote van hoger dan 130% is een indicatie voor een te hoge schuld. Hillegom zit hier aanzienlijk onder. Netto schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen Netto schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen (bedragen x Vaste schulden Netto vlottende schuld Overlopende passiva Fin. activa (uitsluitend art. 36, b,c,d,e,f)* Uitzettingen < 1 jaar Liquide middelen Overlopende activa Totaal Totale baten, excl. mutaties reserves Netto schuldquote (netto schuld/baten)

rek. 2022 begr. 2023 begr. 2024 begr. 2025 begr. 2026 begr. 2027 + + + -

15.021 1.613 6.532 8.568 25.002 292 1.386 -12.082 70.990 -17,0%

22.135 4.644 4.500 10.791 6.500 500 1.000 12.488 55.879 22,3%

33.421 6.477 6.000 11.297 6.500 500 1.000 26.601 61.362 43,4%

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://gemeenteraad.hillegom.nl/api/v1/meetings/1585/documents/20495