F04 (was C08) ISD Bollenstreek, programmaverantwoording 2020 en programmabegroting 2022.pdf
Tekst van het document
Aan de gemeenteraad van de gemeente Hillegom d.t.v. de griffie
Uw brief/kenmerk Ons kenmerk Bijlagen Inlichtingen Doorkiesnummer Onderwerp
: Lisse, 8 april 2021 : Verzonden: :4 : F.R. Seiffers : (0252) 251 662 : Programmaverantwoording 2020 en Programmabegroting 2022
Geachte leden van de raad, U ontvangt hierbij de programmaverantwoording 2020 en de programmabegroting 2022 van de ISD Bollenstreek. Daarnaast informeer ik u over de mogelijke begrotingswijziging 2021. Programmaverantwoording 2020 U ontvangt conform artikel 50 van de Gemeenschappelijke regeling ISD Bollenstreek de programmaverantwoording 2020 ter kennisname. Het algemeen bestuur is het bevoegd orgaan om de programmaverantwoording vast te stellen. Besluitvorming vindt plaats in de openbare vergadering van het algemeen bestuur op maandag 28 juni 2021. Naast de jaarstukken ontvangt u van ons twee infographics. De een betreft die van de ISD Bollenstreek totaal en de ander van uw eigen gemeente. Begroting 2022 Als vierde bijlage treft u de begroting 2022 aan. Deze begroting is net als voorgaande jaren gebaseerd op bestaand beleid. Procedure U hebt conform artikel 45 van de Gemeenschappelijke Regeling ISD Bollenstreek het recht om het algemeen bestuur van uw gevoelens over de programmabegroting 2022 op de hoogte te stellen. U kunt uw gevoelens over de programmabegroting 2022 schriftelijk binnen acht weken na verzending van deze brief bij ons kenbaar maken. Begrotingswijziging 2021-I Voor 2021 komen we naar verwachting met een begrotingswijziging.
Omdat de consequenties van nieuwe wetgeving zoal de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening, het coronavirus en de tijdelijke steunmaatregelen zoals de Tozo en de TONK nog niet bekend zijn, komen we na de halfjaarcijfers 2021 met de begrotingswijziging 2021-I.
Vragen Ik vertrouw erop u hiermee voldoende geïnformeerd te hebben. Voor vragen kunt u terecht bij de controller, de heer F.R. (Freek) Seiffers, telefonisch bereikbaar op (0252) 251 662 en per mail via f.seiffers@isdbollenstreek.nl. Met vriendelijke groet, Het dagelijks bestuur van de ISD Bollenstreek, namens deze,
mr. R.J. (Robert) ’t Jong directeur
Jaarstukken 2020
Inhoudsopgave Inhoudsopgave ................................................................................................................................................... 2 1 Voorwoord................................................................................................................................................. 3 2 Jaarverslag ............................................................................................................................................... 5 2.1 Inleiding............................................................................................................................................. 5 2.1.1 Algemeen en dagelijks bestuur ..................................................................................................... 5 2.1.2 Visie en missie .............................................................................................................................. 5 2.1.3 Taken ............................................................................................................................................ 6 2.1.3.1 Participatie ................................................................................................................................
6 2.1.3.2 Zorg .......................................................................................................................................... 7 2.1.4 Bezwaar-, klaag- en beroepschriften en Wob verzoeken .............................................................. 8 2.1.5 Personeel en organisatie ............................................................................................................... 8 2.1.6 Dienstverlening en communicatie................................................................................................ 10 2.1.7 Beveiliging informatievoorzieningen ............................................................................................ 11 2.1.8 Interne Controle........................................................................................................................... 12 3 Programmaverantwoording ..................................................................................................................... 13 3.1 Participatie ...................................................................................................................................... 13 3.2 Zorg.................................................................................................................................................
16 3.3 Overhead ........................................................................................................................................ 19 3.4 Algemene dekkingsmiddelen .......................................................................................................... 20 3.5 Vennootschapsbelasting ................................................................................................................. 20 3.6 Onvoorzien ...................................................................................................................................... 20 4 Paragrafen .............................................................................................................................................. 21 4.1 Lokale heffingen .............................................................................................................................. 21 4.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ..................................................................................... 21 4.3 Onderhoud kapitaalgoederen .......................................................................................................... 24 4.4 Financiering ....................................................................................................................................
25 4.4.1 Financiering ................................................................................................................................. 25 4.4.2 EMU-saldo................................................................................................................................... 26 4.4.3 Schatkistbankieren ...................................................................................................................... 27 4.4.4 Renterisiconorm .......................................................................................................................... 28 4.4.5 Liquiditeitsplanning en financieringsbehoefte .............................................................................. 28 4.4.6 Rentevisie.................................................................................................................................... 28 4.4.7 Rentekosten/opbrengsten ........................................................................................................... 28 4.5 Bedrijfsvoering ................................................................................................................................ 28 4.6 Verbonden partijen ..........................................................................................................................
29 4.7 Grondbeleid .................................................................................................................................... 29 4.8 Formatieoverzicht............................................................................................................................ 30 5 Jaarrekening 2020 .................................................................................................................................. 31 5.1 Balans 2020 .................................................................................................................................... 31 5.2 Overzicht van baten en lasten ......................................................................................................... 33 5.3 Toelichtingen ................................................................................................................................... 33 5.3.1 Inleiding ....................................................................................................................................... 33 5.3.2 Algemene grondslagen voor het opstellen van de jaarrekening .................................................. 33 5.3.3 Balans .........................................................................................................................................
34 5.3.4 Overzicht van baten en lasten ..................................................................................................... 35 5.3.5 Toelichting op de balans ............................................................................................................. 36 5.3.6 Toelichting op het overzicht van baten en lasten......................................................................... 40 5.3.7 WNT ............................................................................................................................................ 44 5.4 Sisa-bijlage ..................................................................................................................................... 45 5.5 Overzicht van de gerealiseerde baten en lasten per taakveld ......................................................... 48 6 Overige gegevens ................................................................................................................................... 49 6.1 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant ..................................................................... 49 7 Bijlage I ISD Bollenstreek in cijfers .........................................................................................................
50 7.1 Participatie ...................................................................................................................................... 50 7.2 Zorg................................................................................................................................................. 54 8 Bijlage II Overzicht begrotingswijzigingen ............................................................................................... 59 9 Bijlage III Berekening bijdrage per gemeente ......................................................................................... 60 Bijlage IV Verdeling van de kosten per gemeente ............................................................................................ 64 Bijlage V Infographic TOZO .............................................................................................................................. 67 Lijst van afkortingen.......................................................................................................................................... 68
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
2
1 Voorwoord Bij de uitvoering van onze taken waren net als voorgaande de wetten en het beleid van de gemeenten het uitgangspunt. We hebben daarbij ook gekeken naar de menselijke maat en waar nodig en mogelijk maatwerk toegepast.
Niemand kon de gebeurtenissen voorzien die in 2020 een grote stempel hebben gedrukt op de maatschappij. De uitbraak van COVID-19 (corona) heeft grote gevolgen voor onze klanten, onze leveranciers, de gemeenten waar wij voor werken en voor onze organisatie. We hebben onze dienstverlening op veel plaatsen moeten aanpassen aan de beperkingen die zijn opgelegd. Daarbij hebben we de belangen en veiligheid van onze klanten steeds voorop gesteld en zoveel mogelijk getracht in de behoeften van onze klanten te blijven voorzien. In nauwe samenwerking met de zorgleveranciers hebben we de zorg zoveel mogelijk voortgezet gedurende de lockdowns. Vaak kon de reguliere zorg doorgang vinden en in een aantal gevallen is alternatieve zorg ingezet. Vanuit de overheid is in overleg met de Vereniging voor Nederlandse Gemeenten (VNG) een regeling opgezet voor vergoeding van zorg die vanwege corona niet is geleverd, toch te betalen. Eén van de gevolgen van de coronamaatregelen is dat veel bedrijven in financiële problemen zijn gekomen. De overheid heeft daarom een aantal regelingen in het leven geroepen voor steun aan deze bedrijven. De uitvoering van één van die regelingen is aan de gemeenten/ISD opgedragen: de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo). De regeling is een aantal keren verlengd als Tozo 1, 2 en 3.
Daarnaast is ook ondersteuning in de vorm van bedrijfskapitaal verstrekt. Voor de gemeenten verloopt deze Tozo-regeling volkomen budgettair neutraal. De overheid vergoedt alle uitgaven voor levensonderhoud en bedrijfskapitaal. Bovendien ontvangen gemeenten een bijdrage in de uitvoeringskosten. Door de efficiënte wijze waarop wij de uitvoering hebben opgepakt zijn de uitvoeringskosten aanzienlijk lager dan het bedrag dat gemeenten daarvoor ontvangen. Sinds de zomer 2020 zijn we als ISD Bollenstreek intensief betrokken bij de implementatie van de Integrale toegang. Ons management, de coördinatoren, consulenten en medewerkers hebben hun bijdrage geleverd. In 2021 krijgt de Integrale toegang (genaamd Voor ieder 1) verdere vorm. Het programma Participatie laat een overschot ten opzichte van de begroting zien van € 2,4 mln. Bij het programma Zorg zien we uitgaven die € 0,56 miljoen hoger zijn dan de begroting. De overhead is € 0,2 miljoen lager dan verwacht. Het is goed te weten dat het BUIG-budget voor de gemeenten € 4,5 miljoen hoger is dan de uitgaven van de ISD Bollenstreek. Dat geld mogen de gemeenten uitgeven aan elk doel naar keuze. Het verleden heeft geleerd dat er jaren zijn van overschot en jaren dat het budget niet toereikend is. We zien een lichte stijging van het aantal klanten in de bijstand, maar een grote toestroom is nog uitgebleven.
Ook het aantal klanten voor Wmo maatwerkvoorzieningen is licht gestegen. Deze toename was grotendeels voorzien (vergrijzing, prijsstijgingen e.d.) en is niet toe te schrijven aan corona.
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
3
Lisse, april 2021 Dagelijks Bestuur ISD Bollenstreek
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
4
2 Jaarverslag 2.1
Inleiding
2.1.1 Algemeen en dagelijks bestuur Het algemeen bestuur van de Intergemeentelijke Sociale Dienst Bollenstreek (ISD Bollenstreek) bestond eind 2020 uit de volgende personen: Algemeen Bestuur lid
J. A. van Rijn
Hillegom (tevens DB)
lid
A. de Jong
Hillegom
lid
J.A.C. Langeveld
Lisse (tevens DB)
lid
J.M.P. van der Laan
Lisse
voorzitter
D.T.C. Salman
Noordwijk (tevens DB)
lid
R. ter Hark
Noordwijk
lid
A.L. van Kempen
Teylingen (tevens DB)
lid
M. Volten
Teylingen
secretaris
R.J. ’t Jong
ISD (tevens DB)
Het dagelijks bestuur heeft in 2020 tien keer vergaderd. Het algemeen bestuur is in 2020 twee keer bijeen geweest. Het algemeen bestuur heeft onder andere tot taak de begroting en de jaarrekening vast te stellen.
2.1.2 Visie en missie Missie van de ISD Bollenstreek: De ISD Bollenstreek is een servicegerichte organisatie die werkzaam is voor de opdrachtgevende gemeenten. De ISD Bollenstreek doet dit met betrokken en klantgerichte medewerkers.
De ISD Bollenstreek ontwikkelt gemeentelijk beleid op het gebied van werk, inkomen en zorg. Na besluitvorming door de gemeenten zorgt de ISD Bollenstreek voor de uitvoering.
Het beleid maakt het mogelijk dat de inwoners van de deelnemende gemeenten zelfstandig kunnen deelnemen aan de (lokale) samenleving. Dit is mogelijk, doordat inwoners beschikken over adequate middelen van bestaan, waarbij het verrichten van werk een voorwaardelijke factor vormt en/of beschikken over fysieke hulpmiddelen/voorzieningen die gericht zijn op het zelfstandig leven, wonen en bewegen.
Mission statement De mission statement is een samenvatting van de missie en is als volgt geformuleerd: ”De ISD Bollenstreek zorgt voor zelfstandige burgers.” Visie van de ISD Bollenstreek In de visie staat weergegeven hoe de ISD Bollenstreek zichzelf ziet in relatie tot haar maatschappelijke omgeving en hoe zij daarin optimaal kan functioneren. De visie is: De ISD Bollenstreek is van en voor de ISD Bollenstreek gemeenten. De ISD Bollenstreek staat voor maximale zelfstandigheid van de burgers op het gebied van arbeid, inkomen en zorg. De ISD Bollenstreek is klantgericht, resultaatgericht en levert, in samenwerking met partners, maatwerk. De ISD Bollenstreek voert de opgedragen taken uit met betrokken, professioneel en kwalitatief goed personeel. De ISD Bollenstreek heeft de ambitie een transparante, kwalitatief hoogwaardige serviceorganisatie voor de regio Duin- en Bollenstreek te zijn.
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
5
2.1.3 Taken De ISD Bollenstreek is een samenwerkingsverband van de gemeenten Hillegom, Lisse, Noordwijk en Teylingen. De ISD Bollenstreek voert voor deze gemeenten de taken uit op het gebied van de sociale zekerheid en een deel van de Wet maatschappelijke ondersteuning en Jeugdzorg. De uitbraak van het coronavirus eind februari 2020 heeft een enorme impact op onze organisatie, onze klanten, onze medewerkers, onze partners en onze gemeenten. De wereldwijde pandemie leidt tot ongekende omstandigheden. Voor de aanpak van corona kijken wij wat we, aanvullend op de landelijk maatregelen van het Rijk, kunnen doen. Dit raakt veel beleidsterreinen van onze organisatie. We streven naar een zo adequaat mogelijke uitvoering van de landelijke en lokale maatregelen en naar zoveel mogelijk continuïteit van de reguliere werkzaamheden en van noodzakelijke (digitale) besluitvorming en hebben daarvoor de nodige interne maatregelen genomen.
2.1.3.1
Participatie
Participatiewet De ISD Bollenstreek voert de Participatiewet uit en voorziet in een (minimum)inkomen van iedereen die rechtmatig in Nederland verblijft en onvoldoende middelen heeft om in de noodzakelijke bestaanskosten te voorzien. De bijstandsuitkering overbrugt de periode totdat iemand weer aan het werk gaat en/of zelf inkomen verwerft. IOAW De IOAW is een inkomensvoorziening voor oudere werkloze werknemers. Zij kunnen in aanmerking komen voor een IOAW-uitkering als de uitkering op basis van de Werkloosheidswet (WW) is doorlopen. IOAZ De IOAZ is een uitkering voor ouderen die gestopt zijn met hun werk als zelfstandige. De IOAZuitkering vult het (gezins-)inkomen aan tot het sociaal minimum. De uitkering gaat in nadat het bedrijf of beroep beëindigd is en eindigt uiterlijk op de AOW-gerechtigde leeftijd. Bbz De Bbz is bestemd voor zowel startende, gevestigde als beëindigende ondernemers. Loonkostensubsidie (LKS) Het instrument loonkostensubsidie zetten we in voor mensen met een beperkt arbeidsvermogen die met voltijdse arbeid niet het wettelijk minimumloon kunnen verdienen. Dit is met name geregeld in artikel 10d van de Participatiewet. Dit instrument loonkostensubsidie kunnen we structureel inzetten. De financiering vindt plaats uit het BUIG-budget. Het Rijk heeft hiervoor beperkte extra middelen beschikbaar gesteld.
Re-integratie Bij een aanvraag voor een PW-uitkering begint direct het re-integratietraject. Dit traject is bedoeld om klanten weer aan werk te helpen. Het traject vindt plaats via het Servicepunt Werk (SPW). Het SPW helpt bij het vinden van werk en kan waar nodig ondersteuning bieden. Het SPW en de ISD Bollenstreek hebben regelmatig contact over de voortgang. De beoordeling van de arbeidsverplichting wordt door middel van een medische advies bepaald.
Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) Vanwege het coronavirus heeft het kabinet extra maatregelen genomen voor ondernemers/zzp’ers. Eén van die maatregelen is dat ondernemers/zzp’ers tijdelijk een uitkering kunnen krijgen op bijstandsniveau. Daarnaast kan onder voorwaarden een bedrijfskapitaal worden aangevraagd.
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
6
Project statushouders Het project Statushouders (voorheen Programma Zorg) valt per 1 januari 2020 onder de reguliere werkzaamheden van de ISD Bollenstreek. Omdat dit vooral re-integratie activiteiten betreft (die niet door het SPW worden uitgevoerd) en nu regulier werk zijn, valt dit onder het programma Participatie. Het doel van dit project is statushouders zo snel mogelijk in de samenleving te laten participeren en integreren, activeren en met als bijkomend einddoel economisch zelfstandig te maken en daarmee de extra druk op het budget voor sociale uitkeringen te verlagen. Project Meedoen! Doel van Project Meedoen! is om bijstandsgerechtigden met een grote afstand tot de arbeidsmarkt en weinig uitzicht op werk weer deel te laten nemen aan de maatschappij. Wij denken dat het van belang is om op het gebied van dit typisch maatschappelijk activeringsbeleid meer initiatieven te ontplooien voor onze bijstandsgerechtigden. Wij merken dat het steeds moeilijker is om mensen vanuit de uitkering naar werk te laten uitstromen. De mensen die langer een bijstandsuitkering ontvangen, hebben vaak een grote afstand tot de arbeidsmarkt. Inkomensondersteunende voorziening Met de invoering van de PW per 1 januari 2015 is ook het gekantelde minimabeleid Participatiewet ingevoerd. De wetgever heeft de categoriale bijzondere bijstandsregelingen in de PW bijna helemaal afgeschaft.
Daardoor kent het minimabeleid binnen de Participatiewet sinds 2015 de volgende voorzieningen: het persoonsondersteunend budget en de inspanningspremie (POB en IP) tot 1 oktober 2020 daarna Individuele inkomenstoeslag; de collectieve aanvullende zorgverzekering; de individuele studietoeslag; de individuele bijzondere bijstand. Handhaving Verplichtingen, naleving en handhaving zijn belangrijk in het sociale zekerheidsstelsel. De toeslagenaffaire leert ons dat de nuance daarbij belangrijk is. Fraude mag niet lonen en de pakkans moet zodanig zijn dat het pogingen tot fraude ontmoedigt. Uiteraard mag het niet leiden tot een onderzoek naar bepaalde groepen in de samenleving. De ISD Bollenstreek maakt geen gebruik van algoritmen bij de handhaving. Het algemene beeld uit onderzoeken is dat het net rond fraude fijnmazig is. Door uitwisseling van gegevens in Suwi met daarin gegevens van DUO, RDW, UWV, belastingdienst, kadaster, sociale diensten en BRP, is het vrijwel onmogelijk om te frauderen terwijl de gegevens elders zijn geregistreerd. Ook aanpassingen in de verstrekking van PGB’s zorgen ervoor dat het voor potentiele fraudeurs moeilijk is om onrechtmatig aan middelen te komen. We blijven alert op ‘zwarte’ fraude en we blijven onderzoeken doen bij aanwijzingen in die richting.
Sociale Recherche Sociale Recherche (SR) speelt een belangrijke rol bij het actief onderzoeken van mogelijke fraude. Ook hierbij zijn door corona wijzigingen opgetreden. De lockdown, sluiting van winkels, zoals kappers en horeca, veroorzaken nieuwe aandachtsgebieden. Het is belangrijk dat Sociale recherche zichtbaar is vanwege de preventieve werking die er van uitgaat. De ISD Bollenstreek geeft vaak vooraf aan dat we gegevens achteraf (steekproefsgewijs) controleren.
2.1.3.2
Zorg
Wmo De ISD Bollenstreek kijkt samen met de klant welke beperkingen deze ondervindt. Met de klant onderzoeken we in welke mate deze in staat is om zelf oplossingen te vinden voor die beperkingen. Dit kan door het inschakelen van netwerk (familie, vrienden, kennissen, kerk, vereniging etc.) en algemene voorzieningen die in de omgeving aanwezig zijn. Is de conclusie dat de beperkingen niet zelf op te lossen zijn, dan onderzoeken we of een individuele of maatwerkvoorziening de oplossing is. De ondersteuning vanuit de ISD Bollenstreek is gericht op zelfredzaamheid en participatie van personen met een beperking of met chronische psychische of psychosociale problemen, om zolang mogelijk in de eigen leefomgeving te kunnen blijven wonen. Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
7
De ISD Bollenstreek biedt ondersteuning bij: Het voeren van een huishouden; Begeleiding bij de zelfredzaamheid; Verplaatsen in en om de woning; Woonvoorziening; Lokaal verplaatsen per vervoersmiddel. Schulddienstverlening Schulddienstverlening (SDV) is de ondersteuning die de ISD Bollenstreek biedt aan mensen met schulden. Bij het proces SDV kijkt de ISD Bollenstreek ook wat de klant zelf kan doen om zijn schulden op te lossen. Ondersteuningsmogelijkheden zijn: informatie en advies, budgetcoaching, betalingsregeling, het minnelijk schuldregelingtraject met eventueel budgetbeheer en de Wet Schuldsanering Natuurlijke Personen (WSNP). Jeugd De ISD Bollenstreek verwerkt de PGB aanvragen voor de Jeugdwet. Sinds 1 juli 2016 is de ISD Bollenstreek belast met de administratieve afhandeling van de persoonsgebonden budgetten voor Jeugd. De jeugd- en gezinsteams blijven verantwoordelijk voor de indicatiestelling. Na de indicatiestelling neemt de ISD Bollenstreek het administratieve proces over.
2.1.4 Bezwaar-, klaag- en beroepschriften en Wob verzoeken De samenstelling van de externe bezwaarschriftencommissie is gewijzigd. Zowel de voorzitter als een commissielid besloten gedurende het jaar hun werkzaamheden stop te zetten. De overige zes leden werden per 1 april 2020 herbenoemd voor een periode van vier jaren. Het coronavirus heeft voor Juridische Zaken voor de nodige aanpassingen in de werkwijze gezorgd. Hoorzittingen van zowel de ambtelijke als de externe bezwaarschriftencommissie vonden vooral telefonisch plaats, waarbij moet worden opgemerkt dat tegen het einde van het jaar de transitie naar hoorzittingen via Microsoft Teams is ingezet. Zittingen bij de rechtbank vonden regelmatig plaats via Skype. Ten aanzien van de inhoud van de werkzaamheden was de inwerkingtreding van de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) de belangrijkste wijziging. Het aantal bezwaarschriften in verband met deze regeling is beperkt gebleven. Opnieuw werd veel tijd besteed aan werkzaamheden in verband met de opstelling en het grote aantal procedures van één inwoner.
De productie van Juridische Zaken in aantallen wordt op een later moment via een apart jaarverslag gepresenteerd, waarbij de procedures van de laatstgenoemde inwoner zullen worden geïsoleerd, om een vertekend beeld te voorkomen.” Dit jaarverslag sturen we via de colleges ter informatie naar de raden toe.
2.1.5 Personeel en organisatie Medewerkers Bij de ISD Bollenstreek werkten eind 2020 116 medewerkers, waarvan 95 vrouwen en 21 mannen. In 2020 zijn 11 nieuwe collega’s gestart en hebben we van 14 medewerkers afscheid genomen. 5 medewerkers vonden een andere baan, van 2 medewerkers is het contract niet verlengd, 1 medewerker ging met pensioen, 1 medewerker ging met levensloop, 3 medewerkers hebben om diverse redenen besloten te stoppen met werken en 2 medewerkers kregen een volledige WIA uitkering. Daarnaast zijn 8 medewerkers intern doorgestroomd naar een andere functie. De gemiddelde leeftijd was 46 jaar. De oudste medewerker was op 31 december 2020 64 jaar.
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
8
Leeftijdsopbouw personeel in tabel en grafiek Leeftijd Aantal medewerkers 2020 20-30 30-40 40-50 50-55 55-60 >60
12 19 37 18 13 17
Leeftijdsopbouw ISD Bollenstreek
15%
20-30
10%
30-40
16%
11%
40-50 50-55
16%
55-60
32%
> 60
Ziekteverzuim In 2020 was het ziekteverzuim bij de ISD Bollenstreek 3,94%. Het verzuim is licht gestegen. Dit heeft met name in het eerste half jaar te maken met langdurig niet te beïnvloeden verzuim. Inmiddels is een aantal langdurig zieken uitgestroomd naar de WIA en een aantal langdurig zieken weer volledig hersteld. Opleidingen/trainingen Door corona hebben er in 2020 minder opleidingen/trainingen plaatsgevonden dan in voorgaande jaren. Vakgerichte opleidingen voor de uitoefening van de huidige functie hebben plaatsgevonden. Ontwikkelingsgerichte opleidingen hebben op kleinere schaal plaatsgevonden. Onderstaande trainingen/cursussen werden onder andere gevolgd:
Wmo en PW basiscursussen Diverse trainingen/cursussen op individueel niveau BHV training in company Loonstroken lezen Sociaal domein in vogelvlucht in company.
Integriteitsbeleid Integriteit is een belangrijk onderwerp bij de ISD Bollenstreek. Alle nieuwe medewerkers moeten een recente VOG overleggen. Daarnaast verklaren ze schriftelijk via de eed of de belofte akkoord te gaan met het integriteitsbeleid van de ISD Bollenstreek. Daarnaast leggen alle nieuwe medewerkers de eed of de belofte ook nog mondeling af tijdens een bijeenkomst met de directeur. Wnra Op 1 januari 2020 is de Wnra in werking getreden waardoor het ambtenarenrecht is vervangen door het arbeidsrecht. In 2019 waren alle voorbereidingen al in gang gezet en alle ISD Bollenstreek regelingen Wnra proof gemaakt en in een personeelshandboek gezet. In 2020 kregen we voor het eerst te maken met de transitievergoeding.
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
9
ARBO In 2020 is de arbocommissie, waarin de ondernemingsraad is vertegenwoordigd, 3 keer bij elkaar gekomen. Van deze bijeenkomsten worden notulen gemaakt en op intranet geplaatst. De belangrijkste onderwerpen in 2020 waren corona en thuiswerkplek. Alle nieuwe medewerkers krijgen een werkplekonderzoek aangeboden. De mogelijkheid voor het aanvragen van een werkplekonderzoek wordt elk jaar onder de aandacht gebracht. Consulenten met een ergotherapie-achtergrond voeren de werkplekonderzoeken uit. Corona Werknemers hebben in 2020 veel thuis moeten werken door corona. En omdat thuiswerken in de toekomst een grotere rol zal blijven innemen, moeten we als werkgever zorgen dat werknemers zoveel mogelijk veilig en gezond kunnen thuiswerken. Hiervoor is een regeling opgesteld die ervoor zorgt dat alle werknemers hun werkplek thuis goed kunnen inrichten en hier is ook volop gebruik van gemaakt.
2.1.6 Dienstverlening en communicatie Algemeen Via onze website, de socials, ISD rubrieken, folders en formulieren hebben we burgers geïnformeerd over onze dienstverlening en de mogelijkheden die wij als organisatie kunnen bieden. Naast die algemene informatie hebben we de klanten die een voorziening van de ISD Bollenstreek hebben via persoonlijke brieven geïnformeerd over de wijzigingen en de eventuele individuele consequenties. Vooral het persoonlijk informeren van onze klanten blijven we belangrijk vinden. Niet alleen de externe communicatie, maar ook de interne communicatie heeft de nodige aandacht gehad. We hebben medewerkers zowel schriftelijk als mondeling/digitaal regelmatig geïnformeerd, zodat de medewerkers goed op de hoogte zijn van de ontwikkelingen en de vragen van klanten kunnen beantwoorden. Per kwartaal hebben we voor de college- en raadsleden een nieuwsbrief gemaakt met daarbij de managementinformatie over de afhandelingstermijnen van de afgehandelde aanvragen, bezwaar en beroep, het aantal bijstandsuitkeringen en schulddienstverlening. Coronacrisis Ook bij de communicatie speelde het coronavirus en de bijbehorende maatregelen een belangrijke rol. De communicatie was vooral gericht op de consequenties voor onze dienstverlening en wat dit betekent voor onze klanten en onze medewerkers.
Via diverse communicatiemiddelen (persoonlijke brieven, website, socials, publicatie gemeentepagina) hebben we onze klanten geïnformeerd over de consequenties van de coronamaatregelen en wat dit betekent voor hun zorg/voorziening. Vooral bij de Wmo speelde dat een rol, omdat vooral in het begin van het coronavirus niet alle zorg geleverd kon worden. Daarnaast is veel aandacht besteed aan de Tozo (Tijdelijke Overbruggingsregeling zelfstandigen ondernemers). Via diverse communicatiemiddelen (persoonlijke brieven, informatie per e-mail, website, socials, publicatie gemeentepagina) hebben we de doelgroep snel kunnen bereiken. Deze doelgroep is goed bekend en ervaren met de digitale mogelijkheden. Via infographics en nieuwsbrieven hebben we de college- en raadsleden op de hoogte gehouden van de resultaten Tozo en de coronamaatregelen. Ondernemingsraad Vanwege afloop van de zittingsperiode is er sinds 1 september 2020 een nieuwe ondernemingsraad. De ondernemingsraad bestaat uit zeven leden en éen adviseur. Er is sprake van een goede mix van nieuwe en bestaande leden, van kennis en ervaring en een afspiegeling van de organisatie. Bestuurder heeft iedere zes weken een formeel overleg met de ondernemingsraad gehad. Naast de formele agendapunten zijn toekomstige ontwikkelingen en het coronavirus een vast agendapunt geweest.
Het contact en het overleg tussen bestuurder en ondernemingsraad is goed en er is sprake van een open en eerlijke communicatie. Naast formele overleggen is regelmatig ook informeel over zaken gesproken.
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
10
Cliëntervaringsonderzoek Wmo Afgelopen jaar hebben we geen uitgebreid klanttevredenheidsonderzoek uitgevoerd, maar alleen het verplicht Cliëntervaringsonderzoek voor de Wmo. I&O Research heeft dit onderzoek onder bijna 1100 klanten met een Wmo voorziening uitgevoerd. Het responsepercentage was met 49% hoog en daarmee is het onderzoek representatief. Op bijna alle onderdelen is de score hoger of gelijk aan vorig jaar. Uit het onderzoek blijkt:
2.1.7 Beveiliging informatievoorzieningen Informatiebeveiliging De gemeenten leggen verantwoording af over de informatieveiligheid door middel van ENSIA (Eenduidige Normatiek Single Information Audit). ISD Bollenstreek ondersteunt de gemeenten hierin voor wat betreft het gebruik van Suwinet-Inkijk. Hiervoor heeft de Suwinet audit bij ISD Bollenstreek plaatsgevonden. De rapportage is ondersteunend voor de invulling bij de gemeenten, een efficiënte en financieel voordelige werkwijze. De ISD Bollenstreek heeft zich beziggehouden met diverse vragen uit de organisatie en incidenten binnen de ISD Bollenstreek op het gebied van informatiebeveiliging, zoals het invoeren van een veilig systeem om online te vergaderen en klantcontact te hebben. Ook is een extra beveiliging aangebracht in de toegang tot het mobiele netwerk van de Office applicaties zoals Outlook mail. Vanwege een grote stroomstoring en de landelijke Citrix problematiek is er nauw contact geweest met de afdeling ICT van HLTsamen om dit op de juiste manier af te handelen. Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
11
Audits In 2020 heeft de ISD Bollenstreek meerdere audits ondergaan, zoals de eerdergenoemde Suwinet audit, de DigiD-audit en een IT audit. Suwinet is positief afgerond en via een zogenaamde Third Party Mededeling (TPM) aan de deelnemende gemeenten afgegeven. De andere audits zijn in 2021 afgerond. Privacy Uit het jaarverslag van de Functionaris Gegevensbescherming (FG) blijkt dat ISD Bollenstreek door de werkzaamheden aan de Tozo-aanvragen minder vooruitgang heeft geboekt om de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) verder te implementeren/te optimaliseren in de organisatie, de systemen en de processen. De acties die voor 2020 gepland stonden zijn niet allemaal uitgevoerd. Deze acties worden in de loop van het jaar 2021 verder opgepakt. Hiervoor is een tijdschema opgesteld. De belangrijkste zaken om te voldoen aan de AVG zijn in 2019 al geregeld. Datalekken Meldingen van datalekken worden intern geregistreerd en beoordeeld. Datalekken die niet direct tot een melding aan de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) leiden, bespreekt het MT een keer per maand. De FG ontvangt dit overzicht ook en kan opmerkingen maken over de afhandeling. Over 2020 zijn 31 meldingen van mogelijke datalekken ontvangen. Daarvan zijn zes niet als datalek aangemerkt. In geen van de gevallen heeft de ISD Bollenstreek een melding bij de AP gedaan.
Bij alle meldingen is het onwaarschijnlijk dat de inbreuk een risico inhoudt voor de rechten en vrijheden van betrokkenen. Op basis van de wetgeving zijn waar nodig de betrokkenen geïnformeerd over het datalek. Rechten van betrokkenen In 2020 heeft één persoon een verzoek gedaan om verwijdering van de gegevens in de systemen. Dit verzoek is deels gehonoreerd, aangezien ISD Bollenstreek de gegevens op basis van de archiefwet nog niet mogen verwijderen. Wel is overbodige informatie uit het dossier verwijderd. Twee personen hebben een verzoek om inzage in het dossier gedaan. Aan beide verzoek is gehoor gegeven.
2.1.8 Interne Controle Interne Controle heeft vastgesteld dat de inkomsten en uitgaven in 2020 rechtmatig zijn geweest. De fouten en onzekerheden zijn binnen de vastgestelde marges gebleven. De coronaregelingen hebben de organisatie voor een uitdaging geplaatst. Bij de participatie moest de ISD Bollenstreek de Tozo regeling in korte tijd invoeren. Bij de Wmo hadden we te maken met de continuïteit van de zorg voor een kwetsbare groep klanten. Uit de controles bleek dat de fouten die bij de uitvoering van de regelingen naar voren kwamen voornamelijk in de beginfase zijn gemaakt. Gedurende het jaar heeft de ISD Bollenstreek de uitvoering steeds geëvalueerd en verbeterd. Dat is terug te vinden in ons oordeel. Verder heeft interne controle in 2020 een start gemaakt met de voorbereidingen voor de rechtmatigheidsverantwoording. Vanaf boekjaar 2021 moet het dagelijks bestuur zo’n verantwoording afleggen aan het algemeen bestuur. Deze verantwoording is een onderdeel van de jaarrekening en neemt een deel van de verklaring van de accountant over. De accountant zal vanaf boekjaar 2021 alleen een verklaring over de getrouwheid van de jaarrekening geven.
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
12
3 Programmaverantwoording 3.1
Participatie
Wat wilden we bereiken? Werk boven inkomen Bij de ISD staat werk voorop. Wie kan werken, moet werken. De ISD ondersteunt bij het vinden van werk in samenwerking met het SPW. Het SPW voert in opdracht van de ISD trajecten uit. Maar niet iedereen slaagt erin om werk te vinden. Iemand die geen werk kan vinden en/of niet zelf in zijn levensonderhoud kan voorzien, kan bij ons aankloppen voor hulp. Dit kan een uitkering (PW, IOAW of IOAZ) zijn. Maar belangrijker is de hulp die we bieden om klanten weer aan het werk te helpen. Een belangrijke taak van de ISD is samen mét de klant ervoor te zorgen dat de klant zelf in zijn/haar levensonderhoud kan voorzien.
Wat hebben we daarvoor gedaan en wat hebben we bereikt? Participatiewet Het jaar 2020 is in het bijzonder voor de uitvoering van de Participatiewet een druk jaar geweest. De taak van het verstrekken van de Tozo aan Zzp-ers valt onder deze wet. Gelukkig zijn de medewerkers van de ISD Bollenstreek flexibel en breed inzetbaar. Iedereen binnen de organisatie heeft de eerste maanden vanuit zijn kennis en mogelijkheden geholpen om de grote hoeveelheid Tozo aanvragen af te handelen. Na de eerste grote golf aanvragen Tozo is er een apart groepje consulenten geweest die zich met de TOZO aanvragen bleef bezighouden. Tot op heden lukt het nog steeds om alle aanvragen op tijd af te handelen, maar hebben we inmiddels een inhuurkracht ingezet voor de aanvragen Tozo levensonderhoud. De consulenten Bbz (Bijstandsbesluit Zelfstandigen) zijn nog dagelijks bezig met het beoordelen van aanvragen bedrijfskrediet van ondernemers. In totaal hebben we 3.830 aanvragen voor levensonderhoud Tozo en 367 aanvragen bedrijfskapitaal in 2020 ontvangen. Door de efficiënte en geautomatiseerde wijze waarop we de Tozo hebben uitgevoerd was het mogelijk dit snel en ruim binnen de uitvoeringskosten te realiseren. In bijlage V vindt u een infographic waar het proces van de TOZO in beeld is gebracht.
Begin 2020 leek de daling in het aantal klanten met een bijstandsuitkering zich verder voort te zetten, maar daar is geen sprake meer van. De daling die afgelopen jaren tot totaal 1.183 klanten in de bijstand kwam, is veranderd in een stijging van 60 klanten ten opzichte van januari 2020 (1.243 klanten). Dit betekent dat we afgelopen jaar veel bijstandsaanvragen hebben moeten verwerken. Daarnaast zien we ook een toename in het aantal verstrekte loonkostensubsidies van 93 einde 2019 naar 115 eind 2020. Gevolgen lockdown Corona heeft ook op de werkzaamheden van de consulenten grote invloed omdat we momenteel bijna geen klanten ontvangen in de spreekkamer. Hierdoor kunnen de consulenten alleen schriftelijke heronderzoeken doen (waarbij er telefonisch contact wordt gezocht met de klanten) en schuiven we regelmatig medische keuringen voor de arbeidsverplichting vooruit, aangezien de inschatting is dat telefonische adviezen minder goede informatie opleveren. De GGD kon al gauw na het begin van de corona uitbraak geen medische keuringen meer voor de ISD Bollenstreek uitvoeren. We hebben toen een partij gevonden die dit tijdelijk heeft kunnen opvangen. Per 1 maart 2021 nemen we definitief afscheid van de GGD als medisch adviesbureau, omdat de GGD heeft aangegeven op langere termijn hun diensten niet te kunnen leveren.
Inmiddels is de aanbesteding afgerond en hebben we vanaf 1 maart 2021 een nieuwe aanbieder voor de medische keuringen.
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
13
Andere ontwikkelingen bij de Participatiewet: - Automatisering heeft enorme vlucht gemaakt. De Tozo wordt voor een groot deel geautomatiseerd afgehandeld, zoals bijvoorbeeld het verwerken van inkomstenverklaringen en de uitbetaling van de uitkering. Bij de afdeling Terugvordering en Verhaal (T&V) zijn we gestart met automatische incasso’s voor het terugbetalen van leningen en terugvorderingen. Bij de uitkeringsadministratie hebben we ook een digitale inkomstenverklaring ontwikkeld voor de klanten die naast de bijstand ook nog andere inkomsten hebben. Deze verklaringen werden voorheen heel vaak bij de lokale loketten ingeleverd, maar dit gaat nu steeds meer digitaal gebeuren. Vanaf maart 2021 kan dit ook via DigiD. - Dit jaar hebben we bij de afdeling Participatiewet en Terugvordering & Verhaal een kwaliteitsslag gemaakt waardoor we bij het jaarwerk aan het eind van 2020, bijna geen correcties hoefden uit te voeren. Integrale toegang Vanaf de zomer 2020 zijn we intensief betrokken bij de implementatie van de Integrale toegang. Door een goede en prettige samenwerking en intensief contact met de deelnemers van de Stichting i.o. is veel werk verricht om daar een succes van te maken. Tijdens dit traject is de rol van de Stichting i.o. en de ISD Bollenstreek helder geworden.
Voor de burgers moet duidelijk zijn waar zij zich kunnen melden, ook voor vragen en aanvragen op het gebied van de Wmo en zij moeten erop kunnen rekenen dat hun (aan)vraag goed en op een snelle manier wordt afgehandeld. De integrale toegang is vanaf 1 maart 2021 gestart onder de naam Voor ieder 1. In 2021 krijgt de Integrale toegang meer gestalte. Project Statushouders Eind 2020 groeide het aantal aanvragen, mede door de taakstelling van de gemeenten. Daarnaast kwamen er door de coronacrisis meer statushouders terug in de bijstand. Door de strenge coronamaatregelen konden niet alle taalcursussen doorgang vinden in 2020. We promoten het Geldplan Statushouders bij de statushouders, dit geldplan is een tool van het Nibud om zaken in de Nederlandse samenleving te regelen en de zelfredzaamheid te stimuleren. Tegenprestatie naar vermogen Het coronavirus heeft ook impact gehad op de Tegenprestatie naar vermogen. In 2021 volgt een evaluatie over de Tegenprestatie naar vermogen. Deze evaluatie sturen wij via de colleges ter informatie naar de raden toe. Project Meedoen! Project Meedoen! zou in april starten. Door het coronavirus en de grote inzet voor de Tozo was dat uitgesteld tot 1 september. Vanaf oktober moesten we weer afschalen door de lockdown. Dit heeft als gevolg dat we gedaan hebben wat wel mogelijk was, maar dat niet alle ambities hebben uitgevoerd.
Onze aandachtscoach is telefonisch de eerste deelnemers uit september blijven begeleiden. Daarnaast hebben we de uitvraag uitgezet in oktober/november om innovatieve projecten te financieren vanuit het innovatiebudget van Project Meedoen! Dit heeft geresulteerd in twee voorstellen. Voor deze twee innovatieve projecten zitten we nog in de opstartfase en is het de bedoeling dat we in februari 2021 de eerste deelnemers aan de projecten kunnen koppelen. Inkomensondersteunende voorzieningen Per 1 oktober 2020 zijn de Persoonsondersteunend budget en Inspanningspremie (POB/IP) vervallen. Daarvoor in de plaats is nu de Individuele inkomenstoeslag. De Individuele inkomenstoeslag is net als het POB/IP bedoeld als inkomensondersteuning voor mensen die al langer leven van een laag inkomen en vermogen. De voorwaarden om hiervoor in aanmerking te komen zijn voor de gemeenten Hillegom en Noordwijk anders dan voor de gemeenten Lisse en Teylingen.
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
14
Wat heeft het gekost?
Beleidsindicatoren
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
15
3.2
Zorg
Wmo Wat wilden we bereiken? De ISD Bollenstreek wil ervoor zorgen dat iedere bewoner van de Bollenstreek de voorziening krijgt waar hij of zij recht op heeft, als blijkt dat de ondersteuning niet geboden kan worden vanuit de eigen kracht, het sociale netwerk of voorliggende voorzieningen. Dat willen we snel en efficiënt doen. Het is een continu proces om de doorlooptijden naar beneden te krijgen, de administratieve rompslomp te beperken en de klantvriendelijkheid te vergroten. Het is onze ambitie om ook bij dit programma onze klanten zo goed mogelijk van dienst te zijn. Ook hier geldt dat de menselijke maat voorop staat.
Wat hebben we daarvoor gedaan en wat hebben we bereikt? Corona Door corona veranderde onze werkwijze. Wij zijn gewend om veel op huisbezoek te gaan bij onze klanten. Dit was niet meer mogelijk. Alleen bij hoge uitzondering en met in acht neming van de RIVM maatregelen, werd sporadisch nog een huisbezoek afgelegd. Ook wilden sommige klanten geen bezoek meer ontvangen, waardoor bijvoorbeeld ook de huishoudelijke hulp niet meer zijn/haar werk thuis bij de klant kon verrichten. Ondanks de coronamaatregelen hebben we samen met de zorgaanbieders ervoor gezorgd dat klanten die dat willen wel de noodzakelijke zorg of een alternatieve vorm van zorg hebben gekregen. Voor de meeste klanten heeft dat in het grote deel van het jaar plaatsgevonden. Er hebben zich geen calamitieiten voorgedaan. Omdat de zorg (tijdelijk) stopte, was dat ook van invloed op de eigen bijdrage die klanten moeten betalen. Dat had veel berichtenverkeer tot gevolg tussen klanten, de ISD Bollenstreek, zorgaanbieders en het Centrale Administratie Kantoor (CAK). Het CAK int namelijk deze eigen bijdrage. Medewerkers van de ISD Bollenstreek zijn grotendeels thuis gaan werken. Dit had tot gevolg dat digitaal werken in een stroomversnelling kwam. De omklap hiertoe was noodzakelijk. Aanvragen Gedurende het jaar 2020 zijn er door de bewoners van de Bollenstreek 4.130 aanvragen voor een Wmo voorziening ingediend.
De verdeling was als volgt: - Woonvoorzieningen 539 aanvragen - Vervoersvoorzieningen 851 - Rolstoelvoorzieningen 217 - Huishoudelijke hulp 1.298 - Begeleiding (individueel en groep) 1.225 - Totaal 4.130 aanvragen Van dit totaal was op 1 januari 2021 nog een aantal van 374 aanvragen in behandeling (de werkvoorraad). Van de afgehandelde aanvragen (3.756) zijn er 3.238 (86,2%) toegekend en 518 aanvragen (13,8%), afgewezen, ingetrokken of buiten behandeling gesteld. Tijdigheid Wij streven er naar om alle aanvragen binnen de wettelijke termijn, van 8 weken, af te handelen. Dit is gelukt voor 83%. Wij zijn ook afhankelijk van factoren die buiten de macht van de ISD Bollenstreek liggen (zoals bijvoorbeeld een aanvraag bouwvergunning). We sluiten een werkproces pas af nadat de gewenste voorziening is geleverd en niet bij toekenning van de indicatie. Corona speelde een rol en bepaalde voorzieningen (woon-, vervoer- en rolstoelvoorzieningen) zijn door de zorgaanbieders helaas niet snel genoeg te leveren. Wat hierbij ook mee speelt, is dat er maar enkele zorgaanbieders voor de eerder genoemde voorzieningen op de markt zijn. Daarnaast is door het Abonnementstarief het aantal aanvragen voor een woonvoorziening gestegen.
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
16
Aantal voorzieningen De burgers van de gemeenten Hillegom, Lisse, Teylingen en Noordwijk maakten op 31 december 2020 gebruik van 9.080 Wmo voorzieningen (op 31 december 2019 was dit aantal 8.927). Voor de verdeling verwijzen we naar tabel 22 op pagina 56. Schulddienstverlening Audit In februari 2020 heeft de reguliere audit plaatsgevonden waarbij gekeken is of de werkwijze en archivering de juiste is volgens het NVVK keurmerk. Net als bij voorgaande audit zijn we hiervoor geslaagd. De auditor heeft een positieve indruk gekregen van het team schulddienstverlening. Zowel vanuit de aansturing maar zeker ook vanuit de uitvoering is er een grote betrokkenheid bij de werkzaamheden in het kader van de Schulddienstverlening als bij hun cliënten. Het is goed om te constateren dat na de herhalingsaudit in 2017 er weer stappen zijn gemaakt om de dienstverlening aan de klanten van de ISD Bollenstreek te optimaliseren. BIP Wekelijks hebben we een Budget Informatie Punt waar iedereen met vragen over geldzaken terecht kan. In samenwerking met vrijwilligers van Humanitas staat de medewerker van de ISD Bollenstreek klaar voor het beantwoorden van vragen of het geven van informatie en advies. Door corona heeft dit grotendeels telefonisch plaatsgevonden. Dat was in het begin wat onwennig maar loopt nu goed. Vroeg Eropaf In 2020 zijn we verder gegaan met het project Vroeg Eropaf.
Voor zover mogelijk zijn er huisbezoeken afgelegd. Door de coronamaatregelen heeft dit het meeste telefonisch plaatsgevonden. Eind 2020 zijn de voorbereidingen begonnen voor de uitbreiding van Vroeg Eropaf. Vanaf 2021 is op basis van de wet de uitvoering een wettelijke taak van de ISD Bollenstreek geworden. Het project is opgezet met als doel om schulden in een vroegtijdig stadium te signaleren en op te lossen. De samenwerking is uitgebreid met meerdere partijen, zodat in 2021 op meerdere vlakken en eerder schulden aan het licht komen. Corona Vanwege de coronamaatregelen was de verwachting dat het aantal aanmeldingen bij de schulddienstverlening zou stijgen. Deze stijging is in 2020 nog uitgebleven. Dat komt mogelijk door de tijdelijke overheidssteun die ondernemers krijgen. We verwachten dat dit aantal en vooral het aantal zelfstandigen in 2021 stijgt. Vooruitlopend op die stijging hebben we onze voorbereidingen getroffen, zodat we klaar zijn om zelfstandigen te helpen.
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
17
Wmo Wat heeft het gekost?
Beleidsindicatoren
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
18
3.3
Overhead
Overzicht kosten overhead
Beleidsindicatoren De beleidsindicatoren volgens het vernieuwde BBV.
Onze exploitatiekosten bestaan uit overhead, doorbelasting Zorg en doorbelasting Participatie.
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
19
3.4
Algemene dekkingsmiddelen
De middelen die de ISD Bollenstreek ontvangt vanuit de deelnemende gemeenten zijn opgenomen in het programma Algemene dekkingsmiddelen.
3.5
Vennootschapsbelasting
De Wet modernisering vennootschapsbelastingplicht overheidsondernemingen is ingegaan per 1 januari 2016. Dit wetsvoorstel beoogt de vennootschapsbelasting (Vpb) zodanig aan te passen dat overheidsondernemingen die economische activiteiten ontplooien op een markt waarop ook nietoverheidsondernemingen (private ondernemingen) actief zijn, op dezelfde wijze aan de heffing van vennootschapsbelasting worden onderworpen als die private ondernemingen. De ISD Bollenstreek voldoet niet aan alle 3 gestelde criteria en is daarom niet VPB plichtig.
3.6
Onvoorzien
Er komen geen incidentele baten en lasten voor in de begroting 2020.
Wmo terugvordering 2017 en 2019 – controle op geleverde prestaties Naar aanleiding van de ingezette controle of het aantal gefactureerde uren overeenkomt met de opgave van de zorgleveranciers aan het CAK hebben we in 2020 nog bedragen ontvangen over 2017 en 2019. Het jaar 2017 is nu volledig afgehandeld. Alleen over 2019 verwachten we in 2021 nog ongeveer € 60.000,- terug te ontvangen. ESF gelden inclusie Voor het project Actieve Inclusie Holland Rijnland Gemeenten via de gemeente Leiden heeft de ISD Bollenstreek een aandeel van de ESF subsidie gelden ontvangen.
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
20
4 Paragrafen 4.1
Lokale heffingen
De ISD kent geen lokale heffingen.
4.2
Weerstandsvermogen en risicobeheersing
De ISD Bollenstreek heeft geen eigen vermogen. De deelnemende gemeenten hebben bij de oprichting besloten dat de ISD Bollenstreek geen reserves vormt. Eventuele financiële tegenvallers zijn voor rekening en risico van de deelnemende gemeenten. Met de steeds groeiende financiële stromen binnen de ISD Bollenstreek gaan deze risico’s en vooral de beperking daarvan, een steeds grotere rol spelen. Deze groei wordt veroorzaakt door het toenemende takenpakket van de ISD Bollenstreek en wijzigingen in de budgettering. Risico De ISD Bollenstreek heeft te maken met onzekerheden en risico’s. Een aantal daarvan is nagenoeg uit te sluiten, te beheersen of te beperken door tijdig maatregelen te nemen, verzekeringen af te sluiten en alert te zijn op veranderingen. Andere risico’s kan de ISD Bollenstreek overdragen, bijvoorbeeld op de gemeenten. Soms moeten we accepteren dat er risico’s zijn, waar we niet veel aan kunnen doen. De gemeenten staan garant voor alle tekorten bij de ISD Bollenstreek en in die zin lopen zij dan ook de risico’s. De ISD Bollenstreek heeft in kaart gebracht welke risico’s de gemeenten dan wel de ISD Bollenstreek lopen. Er is onderscheid gemaakt in algemene risico’s (risico’s die in elk bedrijf aanwezig zijn) en specifieke risico’s (risico’s specifiek voor een ISD Bollenstreek of een sociale dienst).
De kans en het effect van een gebeurtenis zijn uitgedrukt in een cijfer oplopend van 1 tot en met 25. Dit cijfer is het gevolg van het vermenigvuldigen van de kans x effect. Waarbij een hele kleine kans staat voor getalwaarde 1 en een grote kans voor getalwaarde 5. Waarbij geringe schade staat voor getalwaarde 1 en fatale schade voor getalwaarde 5. Risico = kans x effect Risicoprofiel 1. Algemene risico’s Gebeurtenis Brand of andere calamiteit waardoor de inventaris verloren gaat en de voortgang van het werk niet meer mogelijk is
Kans x effect = risico 1x 1=1
Fraude/ integriteitsschendingen
2x2=4
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
Financiële gevolgen schade oplopend tot maximaal € 1.016.085 (dit is de aanschafwaarde van de vaste activa per 31-12-2018). Huur ander pand € 93.155 PM (is afhankelijk van omvang fraude, dit is niet bij benadering aan te geven)
21
maatregel De financiële risico’s van brand zijn gedekt door de verzekering.
Dagelijks worden betalingen zowel aan klanten als crediteuren gecontroleerd op bankrekeningnummer. Daarnaast worden dagelijks de betalingen steekproefsgewijs gecontroleerd.
Vermindering van taken ISD, bijvoorbeeld WMO/opheffen ISD/uittreden gemeenten
3x3=9
Wachtgeldverplichtingen + bovenwettelijke uitkering 50 fte’s (Wmo) € 5.700.000 tot € 11.400.000 bij opheffing ISD
Afsluiten tijdelijke arbeidscontracten. Overgang ISD personeel naar gemeenten/andere organisaties die taken overnemen. Begeleiding bij van werk naar werktrajecten.
Schaalnadelen: PM
Automatisering, gegevens weg als gevolg van calamiteit bij bijv. HLT Samen (bijv. brand)
1x4=4
Inhuur extra fte’s om gegevens opnieuw in te brengen en betalingen te verzorgen € 250.000
De ISD maakt dagelijks een backup van alle bestanden zowel van de uitkeringsbestanden als van de boekhouding. In geval van calamiteiten (brand e.d.) kan de ISD deze bestanden gebruiken om elders te verwerken. We kunnen altijd zorgdragen voor de betaling van de uitkeringen (binnen enkele dagen).
2. Specifieke risico’s Gebeurtenis Bijstand: Toename klanten als gevolg economische crisis/minder participatiegelden/ Achterblijven uitstroom via SPW Toename beroep op bijzondere bijstand
Kans x effect = risico 5 x 2 = 10
4x1=4
10 % toename = € 270.000
Verlaging van de eigen bijdrage door het Rijk
4x2=8
Sterk verlaagd eigen bijdrage en 5 % toename Hbh en vervoervoorzieningen € 150.000
Toename beroep op individuele voorzieningen ingevolge de WMO
4x2=8
10 % toename = € 2.197.700
Incident met Informatiebeveiliging
4 x 3 = 12
PM
Nieuwe aanbesteding (hulpmiddelen, begeleiding, Hbh en collectief vervoer)
1x1=1
Nieuwe aanbestedingen kunnen leiden tot hogere prijzen
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
50 klanten extra x gemiddeld € 14.000 = € 700.000 per jaar
22
maatregel Poortwachterfunctie, handhaven, re-integratie-activiteiten. Aanvragen vangnetuitkering. Tekorten gedekt door gemeenten*
Beleid wijzigen (veel van wat de ISD verstrekt is bovenwettelijk)/begrotingswijzigin g indienen bij gemeenten. Als het Rijk de eigen bijdrage sterk verlaagd heeft dat twee gevolgen: 1. Verminderde inkomsten uit eigen bijdrage; 2. Een sterke aanzuigende werking op de voorzieningen, waardoor we veel meer uitgaven hebben. Beleid wijzigen (kiezen voor wettelijk minimale variant, meer algemene voorzieningen, zoals scootmobielpool), begrotingswijziging indienen bij gemeenten. Het risico bij informatiebeveiliging brengen we omlaag door diverse audits te laten uitvoeren. De gevolgen zijn moeilijk in geld uit te drukken. De ISD gaat in 2020 hulpmiddelen aanbesteden.
3. Weerstandsvermogen Op grond van voorgaande inventarisatie van de risico’s en rekening houdend met de risicofactor komen we tot de volgende berekening van het weerstandsvermogen. berekening weerstandsvermogen risico
factor
weerstandsvermogen
schadebedrag €
1.109.240
€ 44.370
pm
-
1. Brand
1/25
2. Fraude
4/25
3a. Vermindering taken
9/25
€
5.700.000
3b. Opheffing ISD
9/25
€
11.400.000
4. Automatisering
4/25
€
250.000
€
40.000
5. toename bijstand
10/25
€
700.000
€
280.000
6. toename bijz.bijstand
4/25
€
270.000
€
7. verlaging eigen bijdrage
8/25
8. toename Wmo
8/25
9. informatiebeveiliging
12/25
10. nieuwe aanbesteding
1/25
€ 6.156.000
€ 150.000
43.200 € 48.000
€
2.197.700
€
pm
-
€
1.500.000
€ 60.000
703.264
€ 7.374.834
totaal weerstandsvermogen
verdeling weerstandsvermogen naar gemeente gemeente % Hillegom 18,54 Lisse 18,77 Noordwijk 34,26 Teylingen 27,43
bedrag 1.367.294 1.384.256 2.600.366 2.022.917 7.374.834
totaal
Conclusie: De deelnemende gemeenten aan de ISD Bollenstreek moeten rekening houden met een weerstandsvermogen dat nodig is om de financiële risico’s van de ISD Bollenstreek af te dekken, zoals in bovenstaande tabel is vermeld.
Kengetallen Netto schuldquote Netto schuldquote (gecorrigeerd voor verstrekte leningen) Solvabiliteitsratio Structurele exploitatieruimte Grondexploitatie Belastingcapaciteit
2020
2019
0,23% 0,23% 0% -0,28% n.v.t. n.v.t.
0,4% 0,4% 0% -1.35% n.v.t. n.v.t.
Netto schuldquote: De netto schuldquote zijn alle schulden en overlopende passiva minus de vlottende activa in verhouding tot de totale baten voor mutaties reserves. Dit kengetal is laag bij de ISD Bollenstreek omdat er geen vaste schulden zijn. Solvabiliteitsratio: Het solvabiliteitsratio geeft de verhouding tussen het eigen vermogen en het balanstotaal weer. De ISD Bollenstreek heeft geen eigen vermogen, daardoor is het solvabiliteitsratio nul. Structurele exploitatieruimte: Is laag omdat de structurele lasten gedekt worden door de structurele baten. Alleen de incidentele baten/lasten hebben bij de ISD Bollenstreek invloed op dit kengetal Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
23
Grondexploitatie: Is niet van toepassing. Belastingcapaciteit: Is niet van toepassing omdat de ISD Bollenstreek geen heffing kent.
4.3
Onderhoud kapitaalgoederen
De ISD Bollenstreek heeft geen kapitaalgoederen. De investeringen in software, hardware en inventaris zijn bij de oprichting van de ISD Bollenstreek rechtstreeks door de deelnemende gemeenten gefinancierd. De investeringen in verband met de inrichting van het kantoorgebouw Amiant te Lisse worden geactiveerd en afgeschreven over een periode van 10 jaar (de duur van het huurcontract). Hetzelfde geldt voor de investering in automatisering, zij het dat de afschrijvingsperiode daarbij drie jaar bedraagt. Er worden voor deze vaste activa geen kostenegalisatievoorzieningen voor grootonderhoud getroffen. De onderhoudskosten worden derhalve jaarlijks begroot en verantwoord.
Jaarstukken 2020 ISD Bollenstreek april 2021
24
4.4
Financiering
4.4.1 Financiering De ISD Bollenstreek rekent per jaar volledig af met de deelnemende gemeenten. Dat betekent dat we geen eigen vermogen hebben en dus volledig afhankelijk zijn van de bevoorschotting door de gemeenten. Vanaf 2007 gaan de Rijksbijdragen rechtstreeks naar de gemeenten, waardoor we geen andere externe financiers hebben dan de gemeenten. De ISD Bollenstreek rekent geen rente toe aan de programma’s daar er ook geen rente wordt betaald. Kasgeldlimiet Het Rijk heeft in 2000 regels gesteld aan hoe gemeenten en provincies hun geld en kapitaal beheren. Dit staat in de Wet financiering decentrale overheden (Wet Fido). In de wet Fido is geregeld dat overheden de toezichthouders informeren over de kasgeldlimiet. Het gaat bij de kasgeldlimiet om het beperken van renterisico's op de korte schuld. Korte schuld is bedoeld voor het financieren van lopende uitgaven. De kasgeldlimiet is gekoppeld aan het begrotingstotaal, dat wil zeggen de totale lasten van de begroting, inclusief tegelijkertijd met de begroting vastgestelde begrotingswijzigingen. Tabel 1 Berekening kasgeldlimiet 2020 (Wet Fido): x € 1.000 Post Omschrijving