C05 Gr KDB, aanbiedingsbrief jaarrekening 2021, herziene begroting 2022 en begroting 2023 (incl. jr 2021).pdf

Aan de raden van de deelnemende gemeenten GrKDB

Voorhout, 13 april 2022

Onderwerp: jaarrekening 2021, herziene begroting 2022 en begroting 2023

Geachte raden, Hierbij zenden wij u de voorlopige jaarrekening 2021, de herziene begroting 2022 en de ontwerpbegroting 2023, alsmede de daarbij behorende toelichtingen. Tezamen bevatten deze documenten de algemene financiële en beleidsmatige kaders, als bedoeld in artikel 34b van de Wet gemeenschappelijke regeling, juncto artikel 20 van de gemeenschappelijke regeling. De wens om de begrotingen en jaarrekening te visualiseren door middel van een infographic hebben wij nu nog niet kunnen realiseren. Het ontwerp hiervan is in voorbereiding en zal vanaf het derde kwartaal van dit jaar de (nieuwe) begrotingen en jaarrekening vergezellen. Ten aanzien van de ontwerpbegroting stellen wij u op basis van artikel 35, eerste lid, van de Wet gemeenschappelijke regeling, in samenhang met artikel 21, tweede lid, van de gemeenschappelijke regeling, in de gelegenheid uw zienswijze omtrent de ontwerpbegroting ter kennis van ons bestuur te brengen. Wij zullen het algemeen bestuur in zijn vergadering van 6 juli 2022 voorstellen de begroting vast te stellen. Daarom verzoeken wij u uw eventuele zienswijze uiterlijk 20 juni 2022 aan ons toe te zenden. Wellicht ten overvloede wijzen wij u op de verplichting der wet, vervat in artikel 35, tweede lid, de ontwerpbegroting voor een ieder ter inzake te leggen, en tegen betaling van de kosten, algemeen verkrijgbaar te stellen.

Hoogachtend, het dagelijks bestuur GrKDB,

R.F. Knoop,

J.A.C. Langeveld,

secretaris a.i.

voorzitter

Jaarstukken 2021

Gemeenschappelijke regeling werkbedrijven Kust-, Duin- en Bollenstreek

13 april 2022

Inhoudsopgave Jaarverslag Bericht van het dagelijkse bestuur 1. Doelstelling van de regeling 2. Algemene ontwikkelingen op bestuurlijk niveau 3. Beleidsvisie van het bestuur 4. Toekomstbeeld 5. Maatschappelijke ontwikkelingen die Gr KDB raken 6. Realisatie van doelmatigheid en rechtmatigheid 7. Voorstel tot vaststelling van de jaarrekening 8. Duurzaamheid

3 3 3 3 4 5 6 7 9

Programmaverantwoording

10 10 10 10 10

1. 2. 3. 4.

Algemeen Sociaal beleid Marketing- en productiebeleid Financieel beleid

Verplichte paragrafen 1. 2. 3. 4. 5.

Weerstandsvermogen en risicobeheersing Onderhoud kapitaalgoederen Verbonden partijen Bedrijfsvoering Financiering

Jaarrekening • • • • • •

Balans per 31 december 2021 Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening over het begrotingsjaar 2021 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling Toelichting op de balans Toelichting op het programma Wsw Toelichting op het programma SPW

11 11 13 13 14 14 16 16 17 20 24 32 36

Wet normering topinkomens (WNT)

38

Overige gegevens • Controleverklaring van de onafhankelijke accountant

39

Pagina 2

Bericht van het dagelijks bestuur 1. Doelstelling van de regeling De Gemeenschappelijke regeling werkbedrijven Kust-, Duin- en Bollenstreek (hierna Gr KDB) behartigt de belangen van de deelnemende gemeenten op het gebied van de Wet sociale werkvoorziening, de participatievoorziening beschut werk als voorzien in artikel 10b van de Participatiewet en het plaatsen van werkzoekenden, al dan niet met een arbeidsbeperking, bij werkgevers.

2. Algemene ontwikkelingen op bestuurlijk niveau Binnen de Gr KDB wordt een drietal samenwerkingsmodules ten uitvoer gebracht: • sociale werkvoorziening • participatievoorziening beschut werken • servicepunt werk) De Gr KDB is een gemeenschappelijke regeling van deelnemende gemeenten en daarmee een openbaar lichaam. De Gr KDB kent een modulaire opbouw waardoor gemeenten zelf beslissen of zij deelnemen aan één of meerdere modulen. Aan de module sociale werkvoorziening doen alle zeven deelnemende gemeenten mee, te weten Hillegom, Katwijk, Lisse, Noordwijk, Oegstgeest, Teylingen en Wassenaar. Aan de modulen beschut werken en servicepunt werk doen vijf van de deelnemende gemeenten mee, te weten Hillegom, Katwijk, Lisse, Noordwijk en Teylingen. Voor de modulen geldt dat de uitvoering plaatsvindt in uitvoeringsorganisatie Provalu (voorheen MareGroep). Provalu kent een NV structuur en maakt als zodanig geen onderdeel uit van deze jaarrekening. Zie hiervoor ook paragraaf 3 "Verbonden partijen" van de verplichte paragrafen. De bestuursorganen van het werkvoorzieningschap zijn: het Algemeen Bestuur, het Dagelijks Bestuur en de voorzitter. Het Algemeen Bestuur bestaat uit zeven leden en zeven plaatsvervangende leden inclusief de voorzitter.

Deze leden en plaatsvervangende leden zijn door de raden van de gemeenten uit hun midden – de voorzitter inbegrepen – en uit de wethouders aangewezen. Het Dagelijks Bestuur bestaat uit drie leden inclusief de voorzitter. Deze leden zijn door het Algemeen Bestuur aangewezen. Het bestuur in 2021 is als volgt samengesteld: Zittende bestuurders: Lisse Hillegom Katwijk Noordwijk Oegstgeest Teylingen Wassenaar

Mw. J.A.C. Langeveld (lid db, tevens voorzitter) Dhr. J.A. van Rijn (lid db) Dhr. A. van Helden (lid db) Dhr. D.T.C. Salman Dhr. H.J.T. Nieuwenhuis Dhr. A.L. van Kempen Mw. I.M. Zweerts de Jong

3. Beleidsvisie van het bestuur Om beter uitvoer te kunnen geven aan de Participatiewet (voorheen aan de Wet sociale werkvoorziening (Wsw) ) is gekozen voor de oprichting van het werkbedrijf MareGroep NV in 2002. Aan de oprichting van MareGroep NV lag een aantal argumenten ten grondslag, waarvan hieronder de belangrijkste worden genoemd: • Scheiding tussen beleid (gemeenten) en uitvoering (bedrijf); • Bedrijfsmatiger en slagvaardiger kunnen werken; • Uitvoeren van private re-integratietaken, voor personen met een (grote) afstand tot de arbeidsmarkt;

• •

Het verhogen van het kostenbewustzijn en doelmatiger werken. Met andere woorden: van een ambtelijk bureaucratisch bedrijf naar een ondernemingsgericht bedrijf; Pagina 3 Meer mogelijkheden bieden om te fungeren als gelijkwaardige partner t.o.v. klanten en opdrachtgevers door het oprichten van een rechtspersoon.

• •

Het verhogen van het kostenbewustzijn en doelmatiger werken. Met andere woorden: van een ambtelijk bureaucratisch bedrijf naar een ondernemingsgericht bedrijf; Meer mogelijkheden bieden om te fungeren als gelijkwaardige partner t.o.v. klanten en opdrachtgevers door het oprichten van een rechtspersoon.

In het werkbedrijf vinden alle activiteiten voortkomend uit het deel werk en ontwikkeling van de Participatiewet plaats. De medewerkers die in het kader van de Wsw werkzaam zijn, vallen vanwege hun beschermde status echter onder de Gr KDB. De Gr KDB is 100% aandeelhouder van MareGroep NV. In 2005 is MareFlex B.V. opgericht. MareFlex is een volle dochter van MareGroep en richt zich op private re-integratie- en personeelsdiensten. In 2021 is de integratie van MareGroep en het ServicePunt Werk stapsgewijs gerealiseerd. De integratie is een logisch proces, volgend op de samenwerking die MareGroep en ServicePunt Werk al hadden en de ontwikkelingen in het sociaal domein in het algemeen en rondom de Participatiewet in het bijzonder. Het werken vanuit één organisatie sluit hier verder op aan, zorgt voor duidelijkheid en biedt bovenal mogelijkheden om als organisatie door te ontwikkelen. De dienstverlening aan werkzoekenden en werkgevers vindt daarbij nu plaats vanuit één loket. Naast duidelijkheid en kortere lijnen brengt de integratie ook efficiencyvoordelen: door processen te vereenvoudigen en diensten te clusteren wordt de personele overhead beperkt en kan meer worden ingezet op de uitvoering. Een belangrijk gegeven, aangezien zoals gezegd de financiële lasten stijgen en we kunnen deze meerkosten op deze wijze enigszins dempen. 4.

Toekomstbeeld Vanuit de drie modulen wordt ondersteuning geboden aan een groep werkenden en werkzoekenden waarvoor zonder de nodige ondersteuning werk niet of niet duurzaam bereikbaar is. Het ultieme doel van de re-integratie inspanningen die worden geleverd, is een plaats op de reguliere arbeidsmarkt, waar nodig met ondersteuning of aanpassing.

Om aan deze opdracht te voldoen zijn beleidskaders nodig, waarbinnen de uitvoeringsorganisatie haar plannen kan maken, delen en uitvoeren en kan verantwoorden. Lopende het opstellen van deze jaarrekening wordt er door bestuur, ambtelijke organisatie en Provalu gewerkt aan het verder optimaliseren van deze PDCA-cyclus. Op dit moment wordt uitgegaan van de visie en doelstellingen uit het op 1 april 2021 door het algemeen bestuur vastgestelde “Uitvoeringsplan Integratie Mareroep-SPW”. Hierin is de ambitie duidelijk: het aantal mensen dat participeert in werk vergroten. Uitstroom naar de reguliere arbeidsmarkt is en blijft hierbij het uiteindelijke doel. De inzet van het werk- en ontwikkelbedrijf hierbij is evident en in 2025 zou Provalu dan ook 810 arbeidsplaatsen moeten bieden om het doel te

realiseren. Het geheel aan arbeidsplaatsen bestaat uit leer-werkplekken, stages, opleidingsplaatsen, werkfit-trajecten, beschut-werkplekken en (tijdelijke) dienstverbanden.

Pagina 4 5. Maatschappelijke ontwikkelingen die Gr KDB raken Het boekjaar 2021 is wederom een bijzonder jaar geweest. Provalu werd geboren! De

realiseren. Het geheel aan arbeidsplaatsen bestaat uit leer-werkplekken, stages, opleidingsplaatsen, werkfit-trajecten, beschut-werkplekken en (tijdelijke) dienstverbanden.

5. Maatschappelijke ontwikkelingen die Gr KDB raken Het boekjaar 2021 is wederom een bijzonder jaar geweest. Provalu werd geboren! De integratie van MareGroep en Servicepunt Werk is in een recordtempo uitgevoerd maar heeft daarom ook veel gevraagd van onze medewerkers in tijd en energie. Daarnaast hadden we ook dit jaar nog volop te maken met de gevolgen van de Covidpandemie. Hierdoor werd ook in 2021 een enorme flexibiliteit en inzet van de gehele organisatie gevraagd. Waar uitvoeringsorganisatie Provalu zich nu voor de GrKDB verder ontwikkelt, is het om de organisatie heen soms ongewis uit welke hoek de wind waait. De hopelijk bijna uitgeraasde coronapandemie, de hierop volgende economische groei maar tegelijkertijd toenemende onzekerheid door onder meer inflatie en recent de Oekraïne crisis heeft gevolgen. Dit geldt voor onze opdrachtgevers en daarmee ook voor ons. Veel werkgevers zien zich voor flinke uitdagingen en deze lopen sterk uiteen: terugvallende opdrachten of juist een stijgende vraag. In het eerste geval zien wij gedetacheerde medewerkers terugkomen, opdrachten vervallen of plaatsingsmogelijkheden afnemen. Bedrijven die in de lift zitten hebben te maken met ontbrekende grondstoffen of onderdelen of lopen aan tegen de krapte op de arbeidsmarkt.

Daarnaast is het ook afwachten op welke wijze het nieuwe kabinet de noodzakelijke aanpassingen gaat vormgeven voor de niet goed uitpakkende Participatiewet. Enerzijds zorgen dus maar anderzijds biedt het ook kansen en onze organisatie stelt zich maximaal flexibel op om hierop te anticiperen. Door in goede samenwerking met onze gemeenten te komen tot duidelijke beleidskeuzes en heldere afspraken proberen we te anticiperen op een onduidelijke toekomstbeeld. Want een ding is duidelijk: er is en blijft een grote groep mensen, ook binnen onze regio, die ondersteuning in werk-, re-integratie en ontwikkeling hard nodig heeft, juist omdat het werk meerwaarde biedt aan het leven. En dat is waar Provalu voor staat!

6. Realisatie van doelmatigheid en rechtmatigheid 6.1 Doelmatigheid

Pagina 5

Op grond van de Gemeentewet is de doelmatigheid een bijzonder punt van aandacht. Omdat de gemeenschappelijke regeling KDB door de relatie met MareGroep N.V. niet opereert in de markt, kent het speelveld van doelmatig handelen een beperkt kader. Echter de sociale

6. Realisatie van doelmatigheid en rechtmatigheid 6.1 Doelmatigheid Op grond van de Gemeentewet is de doelmatigheid een bijzonder punt van aandacht. Omdat de gemeenschappelijke regeling KDB door de relatie met MareGroep N.V. niet opereert in de markt, kent het speelveld van doelmatig handelen een beperkt kader. Echter de sociale doelstelling van het bedrijf draagt bij tot de specifieke invulling van de op dit gebied genomen maatregelen. Dit jaarverslag bevat een uiteenzetting over de (gerealiseerde) maatregelen in het kader van doelmatigheid. Het doelmatig handelen van Gr KDB dient ter borging van de volgende effecten: • Kostenbewuste houding en gedrag. Gr KDB streeft kostenreductie na door heldere en naleefbare procedures, door taakstellende budgetten en door duidelijke verdeling van verantwoordelijkheden en bevoegdheden. Er is sprake van een compacte organisatiestructuur met één directeur, met een verantwoordelijkheid bij het dagelijks bestuur ten aanzien van het toezicht op naleving van de afspraken rondom beleid en budget. Voor het management is sprake van een personele unie met MareGroep N.V en met de inhuurconstructie zorgt dit voor beperking van de overheadkosten. • Inzicht in doelmatigheid. Voor de productiviteit van de medewerkers gelden normen en kengetallen. Het management en het bestuur worden periodiek geïnformeerd over de realisatie van normen.

Dit maakt tijdig bijsturen mogelijk. • Doelmatige verkrijging van middelen. Gr KDB is gericht op het zo volledig mogelijk benutten van subsidiemogelijkheden. Dit betreft zowel de rijkssubsidie als incidentele subsidies en bijdragen. De medewerkers zijn goed geïnformeerd over subsidievoorwaarden, zodat terugbetaling van subsidies tot een minimum wordt beperkt. • Het verzuimbeleid draagt bij aan het bevorderen van het welzijn van de medewerkers en de arbeidsproductiviteit. • Het beheer van de duurzame productiemiddelen is gericht op het in stand houden van de productiemiddelen en het realiseren van een marktconforme vergoeding voor het beschikbaar stellen daarvan. Treasury management heeft tot doel het rendement op de beschikbare middelen te maximaliseren binnen het vastgestelde risicoprofiel. 6.2 Rechtmatigheid Op grond van het “Besluit accountantscontrole decentrale overheden” (Bado) dient de accountant met ingang van het verslagjaar 2004 een oordeel te geven over de rechtmatigheid van de jaarrekening. Dit oordeel komt naast het al bestaande oordeel over de getrouwheid van de jaarrekening. Financiële rechtmatigheid Het begrip rechtmatigheid in het kader van de accountantscontrole richt zich met name op de mate waarin het door het bestuur gevoerde financieel beheer in overeenstemming is met de hiervoor geldende regels (externe en interne wet- en regelgeving).

Vanuit de verantwoording en het accountantsoordeel daarover onderscheiden wij diverse elementen, waaronder de financiële rechtmatigheid en de niet-financiële rechtmatigheid. Overigens staat het hier geïntroduceerde rechtmatigheidbegrip los van het juridische begrip rechtmatigheid. De financiële rechtmatigheid gaat over de rechtmatigheid van het financieel beheer. Het financieel beheer omvat naast beheershandelingen ook de vastleggingen daarvan in de administratie en het naleven van verslaggevingregels. Niet-financiële rechtmatigheid De niet-financiële rechtmatigheid omvat handelingen en besluiten van niet-financiële aard (bijvoorbeeld het voldoen aan regelgeving op privacygebied zolang hieraan geen financiële sancties gekoppeld zijn). De accountant beperkt zich hierbij tot een beoordeling van het interne systeem van risicoafweging en -beheersing. Dit vergt van het bestuur een actieve inzet bij het scheppen van de voorwaarden om risico’s in te schatten.

Beleid inzake misbruik & oneigenlijk gebruik Daarnaast is misbruik & oneigenlijk gebruik (M&O) expliciet als criterium van rechtmatigheid Pagina 6 aangemerkt. Om eventueel M&O gebruik te kunnen constateren, is een minimumnorm noodzakelijk waarin ondubbelzinnig vastligt wat onder M&O gebruik wordt begrepen. Rechtmatigheid in 2017 en verder

Beleid inzake misbruik & oneigenlijk gebruik Daarnaast is misbruik & oneigenlijk gebruik (M&O) expliciet als criterium van rechtmatigheid aangemerkt. Om eventueel M&O gebruik te kunnen constateren, is een minimumnorm noodzakelijk waarin ondubbelzinnig vastligt wat onder M&O gebruik wordt begrepen. Rechtmatigheid in 2017 en verder Op 26 november 2012 heeft het Algemeen Bestuur het normenkader vastgesteld dat geldt voor de interne en externe controle van het rechtmatige financiële handelen. Hierin zijn opgenomen de externe wet en regelgeving alsmede interne verordeningen waaraan de totstandkoming van balansmutaties en baten en lasten moet voldoen. Per 20 april 2017 is door het Algemeen bestuur de geactualiseerde controleverordening, welke in werking is getreden per 1 januari 2016, vastgesteld. 7. Voorstel tot vaststelling van de jaarrekening Wij stellen u voor de jaarrekening 2021 vast te stellen. De module sociale werkvoorziening eindigt het jaar 2021, na de onttrekking van € 240.000,uit de bestemmingsreserve “Uitvoering maximale integratie Servicepunt Werk en MareGroep” met een positief resultaat van € 126.000,-. In 2020 is uit het positieve resultaat van de module sociale werkvoorziening de “bestemmingreserve Wsw” gevormd ter dekking van het verwachte ontbreken van een dividenduitkering uit MareGroep NV.

Vanwege het positieve resultaat van het programma Wsw heeft geen onttrekking uit deze bestemmingsreserve plaatsgevonden. De module beschut werken wordt geheel uitgevoerd in uitvoeringsorganisatie MareGroep. De module beschut werken kent een negatief resultaat over 2021. Dit resultaat is geheel verantwoord in de geconsolideerde jaarrekening van MareGroep NV en, mede door het ontbreken van financieringsafspraken, niet tot een financieel resultaat in Gr KDB. Nadere financieringsafspraken worden op het moment van schrijven nog gemaakt. De module servicepunt werk eindigt het jaar 2021 met een negatief resultaat van € 271.000,-. Dit negatieve resultaat wordt veroorzaakt door hogere uitvoeringskosten, mede als gevolg van de begeleidingskosten beschut werken die uit dit budget betaald dienen te worden, en hogere salariskosten. Omdat in het kader van het programma SPW geen verdere reserves worden aangehouden komt het tekort in beginsel voor rekening van de deelnemende gemeenten. Hiertoe stellen wij voor het nog te bestemmen resultaat (€ 271.000 negatief) binnen het programma SPW te onttrekken aan de algemene reserve. Doordat de gemeente Oegstgeest en Wassenaar niet deelnemen aan het programma Servicepunt Werk zal deze onttrekking niet ten laste van hun aandelen in de algemene reserve worden gebracht.

Wij stellen u voor het gerealiseerde resultaat over 2021 als volgt te bestemmen: Programma Wsw Pagina 7 Gerealiseerd resultaat programma Wsw Onttrekking bestemmingsreserve "Kerstensgelden" Onttrekking bestemmingsreserve "Toekomstvisie"

126.000 279.000 200.000

Wij stellen u voor het gerealiseerde resultaat over 2021 als volgt te bestemmen: Programma Wsw Gerealiseerd resultaat programma Wsw Onttrekking bestemmingsreserve "Kerstensgelden" Onttrekking bestemmingsreserve "Toekomstvisie" Dotatie bestemmingsreserve* Terugbetaling gemeentelijke bijdrage Gerealiseerd resultaat na resultaatbestemming Programma SPW Gerealiseerd resultaat programma SPW Onttrekking bestemmingsreserve "Uitvoering maximale integratie Servicepunt Werk en MareGroep" Dotatie bestemmingsreserve* Onttrekking algemene reserve Gerealiseerd resultaat na resultaatbestemming

126.000 279.000 200.000 -479.000 -126.000 0

-271.000 183.000 -183.000 271.000 0

*) Op het moment van aanbieden van de jaarrekening zijn wij volop bezig met de verdere doorontwikkeling van de uitvoeringsorganisatie Provalu. Parallel hieraan loopt een traject waarin, in overleg met de deelnemende gemeenten, in de toekomst nadere invulling wordt gegeven aan de wijze waarop gezamenlijk kadering en richting wordt gegeven aan de gewenste koers en de na te streven resultaten. Duidelijk daarbij is dat voor zowel de al lopende doorontwikkeling te maken kosten als de nog in het verschiet liggende opgaven de vrijgekomen gelden uit de bestemmingsreserves nodig zullen zijn. Om dit beter te kunnen duiden wordt het voorstel hiertoe in de definitieve versie van de jaarrekening nader omschreven. Programma Wsw De verdeling van de terug te betalen gemeentelijke bijdrage programma Wsw 2021 per gemeente is:

Gemeente Hillegom Katwijk Lisse Noordwijk Oegstgeest Teylingen Wassenaar Totaal

Verdeling na bonus malus 136.771 537.652 141.487 201.227 50.307 231.096 75.460 1.374.000

Reeds gefactureerd over 2021 145.000 570.000 150.000 240.000 60.000 245.000 90.000 1.500.000

Terug te betalen gemeentelijke bijdrage -8.229 -32.348 -8.513 -38.773 -9.693 -13.904 -14.540 -126.000

Programma SPW De verdeling van het ten laste van het aandeel in de algemene reserve te brengen bedrag is: Pagina 8 Aantal inwoners 2021

Aandeel in %

Onttrekking aandeel

Programma SPW De verdeling van het ten laste van het aandeel in de algemene reserve te brengen bedrag is:

Gemeente Hillegom Katwijk Lisse Noordwijk Oegstgeest Teylingen Wassenaar Totaal

Aantal inwoners 2021

Onttrekking aandeel algemene reserve 11% 31.163 34% 92.654 12% 32.266 23% 61.861 0% 0 20% 53.057 0% 0 100% 271.000

Aandeel in %

22.197 65.995 22.982 44.062 0 37.791 0 193.027

Totaal De verdeling van het totaal resultaat per gemeente is: Gemeente Hillegom Katwijk Lisse Noordwijk Oegstgeest Teylingen Wassenaar Totaal

Programma Wsw -8.229 -32.348 -8.513 -38.773 -9.693 -13.904 -14.540 -126.000

Programma SPW 31.163 92.654 32.266 61.861 0 53.057 0 271.000

Totaal resultaat 22.935 60.306 23.753 23.087 -9.693 39.153 -14.540 145.000

NEGATIEF NEGATIEF NEGATIEF NEGATIEF POSITIEF NEGATIEF POSITIEF NEGATIEF

8. Duurzaamheid Gr KDB heeft duurzaam ondernemen hoog op de agenda staan en blijft naar creatieve manieren zoeken om dit verder uit te breiden. Het ontwikkelen van medewerkers zorgt ervoor dat zij actief een bijdrage kunnen leveren aan de samenleving en niet noodgedwongen aan de kant staan. Het welzijn van onze medewerkers staat daarbij altijd hoog in het vaandel. Gr KDB biedt een voortzetting van het fietsenplan en stimuleert medewerkers om de fiets te gebruiken als vervoermiddel door middel van goede voorzieningen voor het stallen van fietsen. Daarnaast kunnen medewerkers gebruik maken van de regeling bedrijfsfitness en krijgen zij daarvoor korting bij een tweetal sportscholen in de regio. Het gebruik van openbaar vervoer wordt gestimuleerd, onder andere door de inzet van coaches die medewerkers in de opstartfase begeleiden bij het reizen. Ook worden aantrekkelijk geprijsde abonnementen aangeboden in samenwerking met het openbaar vervoersbedrijf. Deze maatregelen moeten leiden tot het terugdringen van eigen gemotoriseerd vervoer en het verder afbouwen en efficiënter maken van het collectief vervoer. Gr KDB geeft verder invulling aan duurzaam ondernemen door een in het inkoopprogramma opgenomen paragraaf over duurzaamheid. Investeringen worden daardoor niet alleen beoordeeld op prijs en kwaliteit, maar ook op milieubelasting en sociale gevolgen.

He dak van het pand in Voorhout is voorzien van een groot aantal zonnepanelen. Dit zorgt gemiddeld over het jaar tot een reductie van het elektriciteitsverbruik van 50%. In de lente- en zomermaanden kan dit zelfs oplopen tot 100%. Actief wordt bekeken hoe het energieverbruik nog verder omlaag gebracht kan worden. Waar mogelijk wordt elektrisch vervoer en gereedschap aangeschaft. Er is aandacht voor gezonde voeding in het bedrijfsrestaurant en er wordt gebruik gemaakt van fair trade merken voor onder andere koffie- en theevoorziening. Het spreekt voor zich dat gescheiden inzameling van afval plaatsvindt.

Pagina 9

Programmaverantwoording 1. Algemeen Per 1 januari 2004 zijn de activiteiten van Gr KDB overgedragen aan MareGroep N.V. Per diezelfde datum zijn ook de ambtenaren van Gr KDB overgegaan naar MareGroep N.V., uitgezonderd een klein aantal niet meer actieve ambtenaren (wachtgeld, ziek) en de secretaris. In 2002 werd aan de fusie tussen Het Spektrum, ’t Heem en Stichting Werkkring vorm gegeven door oprichting van de Gemeenschappelijke regeling Kust-, Duin- en Bollenstreek. Na langdurig en frequent overleg tussen diverse gremia werd op 31 december 2002 MareGroep N.V. opgericht. Aan de oprichting van MareGroep N.V. lag een aantal argumenten ten grondslag, waarvan hieronder de belangrijkste worden genoemd: • Scheiding tussen beleid (gemeenten) en uitvoering (bedrijf); • Bedrijfsmatiger en slagvaardiger kunnen werken; • Uitvoeren van particuliere re-integratietaken voor personen met grote afstand tot de arbeidsmarkt; • Door privatisering het kostenbewustzijn en doelmatig werken verhogen. Met andere woorden van een ambtelijk bureaucratisch bedrijf naar een ondernemingsgericht bedrijf; • Meer mogelijkheden om te fungeren als gelijkwaardige partner t.o.v. klanten en opdrachtgevers door oprichten van een rechtspersoon.

2. Sociaal beleid Voor de verdere ontwikkeling van het P&O beleid zijn de hoofdlijnen uitgezet. De instrumenten functioneringsgesprekken en individuele ontwikkelingsplannen zijn geïntegreerd. Voorts is een methode ontwikkeld om de doorstroom van medewerkers vanuit de binnenbedrijven naar de buitenbedrijven, Groen en Detacheren, meer planmatig uit te voeren.

3. Marketing- en productiebeleid Zoals al bij het hoofdstuk ‘Algemeen’ aangegeven, zijn de activiteiten van Gr KDB per 1 januari 2004 overgedragen aan MareGroep N.V. Om die reden is er voor Gr KDB geen marketing – en productiebeleid.

4. Financieel beleid Zoals hierboven bij het hoofdstuk voorstel tot vaststelling van de jaarrekening reeds aangegeven bedraagt het gerealiseerde resultaat over 2021 in de Gr KDB € 145.000,negatief. Dit is inclusief een gemeentelijke bijdrage van € 2.150.000,-. De totale gerealiseerde baten zijn € 20.093.000,- (Rijksbijdrage, gemeentelijke bijdrage en bedrijfsopbrengsten), de totale lasten die hier tegenover staan zijn € 20.238.000,(bedrijfslasten en loonkosten subsidie). Het aantal SE in het boekjaar 2021 bedroeg gemiddeld 556, wat 25 SE lager is dan begroting/taakstelling van het jaar In het boekjaar 2021 zijn geen nieuwe leningen aangegaan.

Pagina 10

Verplichte paragrafen 1. Weerstandsvermogen en risicobeheersing 1.1 Inleiding De paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing gaat in op de vraag in welke mate de financiële positie van de Gr KDB toereikend is om de financiële gevolgen van risico’s die de Gr KDB loopt op te kunnen vangen. In deze paragraaf worden achtereenvolgens besproken: • Inventarisatie van de weerstandscapaciteit • Inventarisatie van de risico’s • Weerstandsvermogen • Beleid betreffende de weerstandscapaciteit en de risico’s en de realisatie daarvan 1.2 Inventarisatie van de weerstandscapaciteit De weerstandscapaciteit bevat de middelen en de mogelijkheden waarover de Gr KDB beschikt of kan beschikken om niet begrote kosten te dekken. Onderdelen van de weerstandscapaciteit zijn: • Het gedeelte van de algemene reserve en de bestemmingsreserves dat als vrij besteedbaar kan worden aangemerkt. • De meerwaarde van activa die tegen een lagere of nulwaarde zijn gewaardeerd en desgewenst direct verkoopbaar zijn (de stille reserves). • De omvang van de post ‘Onvoorzien’ in de begroting. • Mogelijkheden tot het genereren van extra inkomsten. De weerstandscapaciteit is naar de stand van 31 december 2021 als volgt samengesteld: Onderdeel van de Weerstandscapaciteit Algemene en bestemmingsreserves Stille reserves * Onvoorzien in de begroting Mogelijkheden tot het genereren van extra inkomsten Overige Totaal

Financiële omvang € 4.450.000 €0 €0 €0 €0 € 4.450.000

* Het pand in Voorhout is getaxeerd in 2002 en is tegen taxatiewaarde overgedragen aan Gr KDB. De weerstandscapaciteit heeft zich in het afgelopen boekjaar als volgt ontwikkeld: Omschrijving Weerstandscapaciteit Saldo risicoafweging

2021 € 4,5 miljoen € 1,7 miljoen

2020 € 6,2 miljoen € 2,1 miljoen

Weerstandscapaciteit / Saldo risicoafweging

€ 3,5 miljoen

€ 4,1 miljoen

Uit deze tabel blijkt dat de weerstandscapaciteit in het verslagjaar voldoende is. Binnen de organisatie van Gr KDB zal verbetering voornamelijk kunnen plaatsvinden door versteviging van het eigen vermogen.

1.3 Inventarisatie van de risico’s Vanuit de risico-inventarisatie zijn de volgende risico’s Pagina naar 11 voren gekomen: • Daling resultaat MareGroep: door de afbouw van de Wsw-populatie en mogelijke economische omstandigheden kan het resultaat van MareGroep lager worden dan voorheen. Het resultaat van MareGroep wordt aan Gr KDB uitgekeerd en vormt zo

1.3 Inventarisatie van de risico’s Vanuit de risico-inventarisatie zijn de volgende risico’s naar voren gekomen: • Daling resultaat MareGroep: door de afbouw van de Wsw-populatie en mogelijke economische omstandigheden kan het resultaat van MareGroep lager worden dan voorheen. Het resultaat van MareGroep wordt aan Gr KDB uitgekeerd en vormt zo een deel van de dekking in het exploitatietekort Gr KDB. • Personeelskosten Wsw: arbeidsvoorwaardelijke omstandigheden kunnen leiden tot een stijging van de personeelskosten. Een voorbeeld hiervan is de verplichting om een transitievergoeding te betalen bij ontslag. Inventarisatie van risico´s (x € 1.000,-)

Risicoprofiel Laag (kleine kans, mogelijkheid tot tijdig sturen) Gemiddeld (gemiddelde kans, sturen gedeeltelijk mogelijk) Hoog (grote kans, geen mogelijkheid tot tijdig sturen)

Risicogebieden Daling resultaat uitvoeringsorganisatie Personeelskosten Wsw Totaal

Benodigde omvang weerstandsvermogen in % 5,00% 10,00% 20,00%

Risicoprofiel Hoog Gemiddeld

Percentage 20,00% 10,00%

Begroting 2022 Benodigd € 420.000 € 84.000 € 15.923.000 € 1.592.300 € 1.676.300

1.4 Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen bestaat uit de relatie tussen de weerstandscapaciteit en alle risico's waarvoor geen maatregelen zijn getroffen en die van materiële betekenis kunnen zijn voor de financiële positie. Uit de paragrafen 1.2 en 1.3 is af te leiden dat het weerstandsvermogen van Gr KDB per 31-12-2021 positief is. 1.5 Beleid betreffende de weerstandscapaciteit en de risico’s en de realisatie daarvan Beleid ten aanzien van de weerstandscapaciteit Op 29 november 2010 heeft het Algemeen Bestuur de nota ‘Weerstandsvermogen en risicomanagement’ vastgesteld. Gr KDB heeft eind 2021 een weerstandscapaciteit van € 4,5 miljoen (2020: € 6,2 miljoen). Deze reserve wordt geacht voldoende te zijn om tegenvallers uit lopende exploitatie op te vangen, zonder dat dit ten koste gaat van de uitvoering van de bestaande taken. Jaarlijks zal de omvang van de risico’s worden afgezet tegen de weerstandscapaciteit. Indien nodig worden maatregelen getroffen om de omvang van de weerstandscapaciteit in overeenstemming te brengen met de risico’s.

Financiële kengetallen Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio

2021 Begroting 2021 -8% n.v.t.

2020 -8%

Pagina 12

-8% 69%

n.v.t n.v.t

-8% 58%

Financiële kengetallen Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio Grondexploitatie Structurele exploitatieruimte Belastingcapaciteit

2021 Begroting 2021 -8% n.v.t.

2020 -8%

-8% 69% n.v.t 15% n.v.t

-8% 58% n.v.t 13% n.v.t

n.v.t n.v.t n.v.t 0% n.v.t

De financiële positie ligt in lijn met vorig jaar. Risicomanagement en risicoafweging Gr KDB beschikt over een goede administratieve organisatie. Dit draagt bij aan de beheersing van de bedrijfsprocessen en de risico’s. Tevens inventariseert Gr KDB jaarlijks de risico’s die niet zijn verwerkt in de jaarrekening. Deze risico-inventarisatie is het product van samenwerking tussen het management (financieel, personeel en overig) en het bestuur.

2. Onderhoud kapitaalgoederen In de loop van 2007 heeft het bestuur een beleidskader geformuleerd voor het onderhoud van de kapitaalgoederen, ingaande 1 januari 2008. Hierin is beschreven dat kapitaalgoederen in goede staat gehouden worden ter voorkoming van achterstallig onderhoud. Per 31 december 2016 wordt niet meer voldaan aan de voorwaarden die gelden volgens het BBV voor de opname van de voorziening groot onderhoud. Als gevolg daarvan is het saldo van de voorziening groot onderhoud per 31 december 2016 vrijgevallen ten gunste van het resultaat. Voorgesteld wordt om de vrijval van de voorziening aan te wenden voor het vormen van een bestemmingsreserve groot onderhoud gebouw. De onderhoudskosten verband houdende met het groot onderhoud aan de kapitaalgoederen worden met ingang van het begrotingsjaar 2017 ten laste van het resultaat gebracht op het moment dat deze zich voordoen. Een zelfde bedrag zal dan worden onttrokken aan de bestemmingsreserve groot onderhoud. In 2021 heeft er geen groot onderhoud plaatsgevonden. Gr KDB heeft het volgende gebouw in eigendom en beheer: •

Nijverheidsweg 22 te Voorhout

De Gr KDB en haar deelnemingen zijn gehuisvest aan de Nijverheidsweg 22. Het onderhoud van het pand is voor rekening van de Gr KDB. Er is geen sprake van achterstallig onderhoud.

3. Verbonden partijen Verbonden partijen zijn privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisaties waarin Gr KDB een bestuurlijk en financieel belang heeft. Dit geldt uitsluitend voor het belang dat Gr KDB heeft in MareGroep N.V. (100%) en indirect via de MareGroep N.V. heeft in MareFlex B.V. (100%). De samenwerking tussen Gr KDB en MareGroep N.V. is geregeld in een aanwijzingsbesluit, in een samenwerkingsovereenkomst en een jaarovereenkomst. MareGroep N.V. voert voor Gr KDB de Wsw uit. Het beleidskader rondom deelnemingen is niet geformaliseerd, echter het voornaamste uitgangspunt is dat Gr KDB niet over gaat tot de oprichting van of de deelneming in een privaatrechtelijke rechtspersoon, tenzij op deze wijze een publiek belang wordt behartigd dat niet op een andere wijze tot stand wordt gebracht. Hierna is een overzicht opgenomen van verbonden partijen op geconsolideerd niveau (dat wil zeggen MareGroep N.V. en haar 100% deelneming MareFlex B.V.):

MareGroep N.V. Vestigingsplaats Openbaar belang Veranderingen

Voorhout Pagina 13 Uitvoering deel Wsw "oude stijl" van Participatiewet In 2021 zijn er geen veranderingen in het belang geweest.

MareGroep N.V. Vestigingsplaats Openbaar belang

Vertegenwoordiging Gr KDB

Voorhout Uitvoering deel Wsw "oude stijl" van Participatiewet In 2021 zijn er geen veranderingen in het belang geweest. Gr KDB is enig aandeelhouder van MareGroep N.V. In de Algemene Vergadering van Aandeelhouders wordt Gr KDB vertegenwoordigt door de voorzitter van het Dagelijks Bestuur en het Algemeen Bestuur, mevrouw J.A.C. Langeveld, wethouder gemeente Lisse.

Financiële gegevens Eigen vermogen Vreemd vermogen

€ €

Omvang financieel resultaat

€

Veranderingen

1-1-2021 3.005.000 € 1.805.000 € 2020 141.000 €

31-12-2021 2.973.000 1.522.000 2021 -32.000

4. Bedrijfsvoering In deze paragraaf wordt aandacht besteed aan de beleidsmatige, toekomstgerichte aspecten van bedrijfsvoering. Daarbij wordt zoveel mogelijk verwezen naar andere onderdelen van dit jaarverslag, waar het betreffende onderwerp is toegelicht. 4.1 Investeringsbeleid Investeringen binnen de Gr KDB hebben hoofdzakelijk betrekking op de verbeteringen/aanpassingen aan het pand in Voorhout. Overige investeringen vinden plaats binnen de MareGroep. 4.2 Administratieve organisatie In 2009 is de opzet van de administratieve organisatie herschreven. Tevens is een intern controleplan opgesteld dat dient als kader voor de toetsing op de juiste naleving van de procedures. In 2021 is dit verder ingevoerd in de organisatie. 4.3 Informatisering en Automatisering De informatisering en automatisering van Gr KDB worden verzorgd door MareGroep N.V. 4.4 P&O beleid Voor de verdere ontwikkeling van het P&O beleid zijn de hoofdlijnen uitgezet. De instrumenten ‘functioneringsgesprekken’ en ‘individuele ontwikkelingsplannen’ zijn geïntegreerd. Voorts is een methode ontwikkeld om de doorstroom van medewerkers vanuit de binnenbedrijven naar de buitenbedrijven, Groen en Detacheren, meer planmatig uit te voeren. 5. Financiering Treasurybeleid Het treasurybeleid is vastgelegd in het treasurystatuut dat in 2013 is vastgesteld door het Algemeen Bestuur.

De activiteiten op het gebied van treasury dienen zo transparant en beheersbaar mogelijk te worden ingericht. De Gr KDB streeft een laag risico na. Zo wordt alleen belegd in papier met

A-Rating en hoofdsomgarantie van organisaties die de instemming hebben van het Algemeen Bestuur.

Pagina 14 Er wordt geen gebruikt gemaakt van derivaten of van vreemde valuta. Beheersing renterisico’s

A-Rating en hoofdsomgarantie van organisaties die de instemming hebben van het Algemeen Bestuur. Er wordt geen gebruikt gemaakt van derivaten of van vreemde valuta. Beheersing renterisico’s Het renterisico bestaat uit de kasgeldlimiet en de renterisiconorm. De kasgeldlimiet is door het ministerie van Financiën vastgesteld op 8,2% van de begrotingsomvang per 1 januari van het boekjaar. De omvang van de netto vlottende schuld heeft in 2021 de kasgeldlimiet niet overschreden. De renterisiconorm is door het ministerie vastgesteld op 20%. Er geldt een drempelbedrag van € 2,5 miljoen. De herfinancieringbehoefte van Gr KDB is lager dan de renterisiconorm. Uitgevoerde treasuryactiviteiten In 2021 zijn geen nieuwe leningen afgesloten. Liquiditeitsprognose De meerjaren liquiditeitsprognose is gebaseerd op de gezamenlijke liquiditeitsbehoefte van Gr KDB en MareGroep N.V. Er is geen meerjaren liquiditeitsprognose voor Gr KDB afzonderlijk.

Pagina 15

Balans per 31 december 2021 Voor resultaatbestemming (alle bedragen X € 1.000 ) ACTIVA

31-12-2021

31-12-2020

4.143

4.339

Vaste Activa Materiële vaste activa, economisch nut Financiële vaste activa, kapitaalverstrekkingen aan deelnemingen Totaal

45

45 4.188

4.384

Vlottende Activa Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar Liquide middelen Overlopende activa Totaal

3.318 0 24

Totaal activa

PASSIVA

6.194 0 28 3.342

6.221

7.530

10.605

31-12-2021

31-12-2020

2.107 2.489 -145

2.107 979 3.095

Vaste passiva Eigen vermogen Algemene reserve Bestemmingsreserve Gerealiseerde resultaat Totaal

4.450

6.181

211

422

Vaste schulden Vaste schulden met een rentetypische looptijd van één jaar of langer Onderhandse leningen binnenlandse banken en overige financiële instellingen Vlottende passiva Netto vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan één jaar Overlopende passiva Totaal

1.230 1.640

Totaal Passiva

Pagina 16

2.330 1.673 2.871

4.003

7.530

10.605

Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening over het begrotingsjaar 2021 (alle bedragen X € 1.000 )

Realisatie Begroting Realisatie 2021 2021 2020 Verhuur pand aan MareGroep NV

440

440

435

Bedrijfsopbrengsten

440

440

435

Uitvoeringskosten Lonen, salarissen en sociale lasten WSW Salarissen ambtelijk personeel Afschrijvingen op immateriële en materiële vaste activa Managementvergoeding MareGroep NV Overige bedrijfskosten Incidentele baten en lasten Rentekosten en -baten

-1.193 -15.923 -1.005

-895 -16.690 -885

-1.072 -16.111 -934

-196 -695 -272 -240 -14

-200 -695 -255 0 -50

-187 -690 -210 0 -25

Som der bedrijfslasten

-19.538

-19.670

-19.228

Bedrijfsresultaat

-19.098

-19.230

-18.793

Rijksvergoeding loonkostensubsidie Gemeentelijke bijdrage Totaal

17.107 -700 2.150 18.557

15.980 -650 2.150 17.480

19.400 -683 1.800 20.518

Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening

-541

-1.750

1.725

Dividenduitkering MareGroep NV

0

1.750

1.370

-541

0

3.095

Onttrekkingen aan reserves Toevoegingen aan reserves

396 0 396

0 0 0

0 0 0

Gerealiseerde resultaat

-145

0

3.095

Gereliseerd totaal saldo van baten en lasten

Pagina 17

Programma Wsw (alle bedragen X € 1.000 )

Realisatie Begroting Realisatie 2021 2021 2020 Verhuur pand aan MareGroep NV

440

440

435

Bedrijfsopbrengsten

440

440

435

Lonen, salarissen en sociale lasten WSW Salarissen ambtelijk personeel Afschrijvingen op immateriële en materiële vaste activa Managementvergoeding MareGroep NV Overige bedrijfskosten Incidentele baten en lasten Rentekosten en -baten

-15.923 -4

-16.690 -40

-16.111 -42

-196 -695 -82 -240 -14

-200 -695 -65 0 -50

-187 -690 -65 0 -25

Som der bedrijfslasten

-17.152

-17.740

-17.118

Bedrijfsresultaat

-16.712

-17.300

-16.683

Rijksvergoeding loonkostensubsidie Gemeentelijke bijdrage Totaal

15.799 -700 1.500 16.599

14.700 -650 1.500 15.550

17.135 -683 1.800 18.253

Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening

-114

-1.750

1.569

Dividenduitkering MareGroep NV

0

1.750

1.370

-114

0

2.939

Onttrekkingen aan reserves Toevoegingen aan reserves

240 0 240

0 0 0

0 0 0

Gerealiseerde resultaat

126

0

2.939

Gereliseerd totaal saldo van baten en lasten

Pagina 18

Programma SPW (alle bedragen X € 1.000 )

Realisatie Begroting Realisatie 2021 2021 2020 Uitvoeringskosten Salarissen ambtelijk personeel Overige bedrijfskosten

-1.193 -1.002 -191

-895 -845 -190

-1.072 -892 -145

Som der bedrijfslasten

-2.386

-1.930

-2.109

Bedrijfsresultaat

-2.386

-1.930

-2.109

Rijksvergoeding Gemeentelijke bijdrage Totaal

1.308 650 1.958

1.280 650 1.930

2.265 0 2.265

-427

0

156

Onttrekkingen aan reserves Toevoegingen aan reserves

156 0 156

0 0 0

0 0 0

Gerealiseerde resultaat

-271

0

156

Gereliseerd totaal saldo van baten en lasten

Pagina 19

Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling Inleiding Onderstaande grondslagen, waarop de waardering van activa en passiva en de resultaatbepaling is gebaseerd, zijn bedoeld als leidraad voor een juiste interpretatie van de financiële overzichten. De jaarrekening voldoet aan het Besluit Begroting en Verantwoording( BBV). Algemene grondslagen voor het opstellen van de jaarrekening De waardering van de activa en passiva en de bepaling van het resultaat vinden plaats op basis van historische kosten. Tenzij bij de desbetreffende balanspost anders vermeld, worden de activa en passiva opgenomen tegen nominale waarde. Voorzover het BBV niet anders voorschrijft, zijn de baten en lasten toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. Winsten worden slechts opgenomen voorzover zij op balansdatum zijn gerealiseerd. Verliezen en risico’s die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar, worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden.

Balans Vaste activa Materiële vaste activa, met economisch nut De waardering van de materiële vaste activa is gebaseerd op de verkrijgings- of vervaardigingsprijs, verminderd met de afschrijvingen. Bij de waardering van de materiële vaste activa wordt rekening gehouden met een vermindering van hun waarde indien deze naar verwachting duurzaam is. In het begrotingsjaar heeft een dergelijke vermindering niet plaatsgevonden. Op grond wordt niet afgeschreven. Voor het overige vindt afschrijving plaats op basis van de historische aanschafprijs volgens een stelsel dat is afgestemd op de verwachte toekomstige gebruiksduur, rekeninghoudend met een eventuele restwaarde. Er wordt afgeschreven vanaf het moment van ingebruikname van het actief. De maximale afschrijvingstermijnen volgens de lineaire methode bedragen in jaren: • • • •

Inrichting terreinen Bedrijfsgebouwen Machines, apparaten en installaties Overige Materiële vaste activa

2.5% 2.5% 10% 20%

Financiële vaste activa Participaties in het aandelenkapitaal van NV’s en BV’s (kapitaalverstrekkingen aan deelnemingen in de zin van het BBV) zijn gewaardeerd tegen de verkrijgingsprijs van de aandelen. Indien de waarde van de aandelen onverhoopt structureel mocht dalen tot onder de verkrijgingsprijs zal afwaardering plaatsvinden. Tot dusver is een dergelijke afwaardering gelukkig niet noodzakelijk gebleken. De actuele waarde ligt ruim boven de verkrijgingsprijs.

Pagina 20

Vlottende activa Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar De vorderingen worden gewaardeerd tegen nominale waarde. Voor verwachte oninbaarheid is een voorziening in mindering gebracht. De voorziening wordt statisch bepaald op basis van de geschatte inningskansen. Liquide middelen Deze activa worden tegen nominale waarde opgenomen. Eigen vermogen Algemene reserve De algemene reserve dient als algehele buffer om toekomstige tegenvallers te kunnen opvangen. Bestemmingsreserves Onder bestemmingsreserves wordt verstaan een reserve waaraan door het bestuur een bepaalde bestemming is gegeven. Het gehele bedrag van de bestemmingsreserves ultimo het jaar dient onderbouwd te zijn met bestuursbesluiten van het algemeen bestuur, dan wel opgenomen te zijn in het voorliggende voorstel tot resultaatbestemming. Gerealiseerde resultaat Het gerealiseerde resultaat is het resterende resultaat na reeds bestemde mutaties in de reserves. Vaste schulden De vaste schulden worden gewaardeerd tegen de nominale waarde, verminderd met de reeds gedane aflossingen. Vaste schulden hebben een rentetypische looptijd van één jaar of langer. Vlottende passiva De vlottende passiva worden gewaardeerd tegen de nominale waarde.

Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening Het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening bestaat uit één programma. Overige bedrijfsopbrengsten De overige bedrijfsopbrengsten omvatten de resultaten uit de verhuur van onroerend goed.

Lonen en salarissen Wsw en ambtelijk

Pagina 21 Hierop worden de loon- en salariskosten van de Wsw-medewerkers en respectievelijk de salariskosten van het ambtelijk personeel verantwoord. Onder loon- en salariskosten wordt verstaan het bruto bedrag van de aan het boekjaar toe te rekenen lonen c.q. salarissen,

Lonen en salarissen Wsw en ambtelijk Hierop worden de loon- en salariskosten van de Wsw-medewerkers en respectievelijk de salariskosten van het ambtelijk personeel verantwoord. Onder loon- en salariskosten wordt verstaan het bruto bedrag van de aan het boekjaar toe te rekenen lonen c.q. salarissen, vermeerderd met de uitbetaalde vakantiegeldrechten. Personeelslasten worden in principe toegerekend aan het boekjaar waarop ze betrekking hebben. Als gevolg van het formele verbod op het opnemen van voorzieningen c.q. schulden uit hoofde van jaarlijks terugkerende arbeidskostengerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume, worden sommige personele lasten echter toegerekend aan de periode waarin uitbetaling plaatsvindt; daarbij moet worden gedacht aan componenten zoals overlopende vakantiegeld- en verlofaanspraken. Voor arbeidskostengerelateerde verplichtingen van een jaarlijks vergelijkbaar volume wordt geen voorziening getroffen of op andere wijze een verplichting opgenomen. De referentieperiode is dezelfde als die van de meerjarenraming, te weten vier jaar. Indien er sprake is van (eenmalige) schokeffecten (bijvoorbeeld door reorganisaties) wordt wel een verplichting opgenomen. Sociale lasten De sociale lasten betreffen de ter zake van de werknemersverzekeringen verschuldigde werkgeverslasten, alsmede het werkgeversaandeel in de pensioenvoorziening.

Dit betreft tevens de aan het boekjaar toe te rekenen ziekengelden. Afschrijvingen Dit betreft de afschrijvingskosten van de vaste activa. De afschrijvingstermijn bedraagt maximaal de economische levensduur. Rentekosten en –baten De rentekosten bestaan uit de rentelasten van de langlopende leningen. De rentebaten betreffen de inkomsten van gelden in rekening-courant. Overige bedrijfskosten Hierin zijn onder meer begrepen de kosten voor bedrijfsgeneeskundige zorg, opleidingen van Wsw-werknemers, vervoerskosten en onderhoudskosten. De overige bedrijfskosten worden berekend op basis van historische kosten. Rijksvergoeding Dit betreft de (via de in de Gr KDB deelnemende gemeenten) ontvangen rijksbijdrage voor SW-geïndiceerden en het re-integratiebudget. Gemeentelijke bijdrage De gemeentelijke bijdrage omvat de in de gemeenschappelijke regeling of anderszins overeengekomen bijdrage in het exploitatietekort. Dividenduitkering MareGroep Dividendopbrengsten van de deelneming MareGroep NV worden als baten verantwoord op het moment dat het dividend betaalbaar wordt gesteld.

Vennootschapsbelasting Tot 1 januari 2016 was Gr KDB als overheidsonderneming niet onderworpen aan Pagina 22 vennootschapsbelasting. Dit is veranderd, omdat vanaf 1 januari 2016 de wet ‘modernisering vennootschapsbelasting overheidsondernemingen’ van toepassing is op overheidsondernemingen.

Vennootschapsbelasting Tot 1 januari 2016 was Gr KDB als overheidsonderneming niet onderworpen aan vennootschapsbelasting. Dit is veranderd, omdat vanaf 1 januari 2016 de wet ‘modernisering vennootschapsbelasting overheidsondernemingen’ van toepassing is op overheidsondernemingen. In opdracht van het management van Gr KDB heeft de externe specialist beoordeeld of er een beroep kan worden gedaan op vrijstellingen voor de activiteiten die door de Gr KDB worden verricht. Hieruit volgt dat de Gr KDB bij ongewijzigde voortzetting van de activiteiten geen fiscale onderneming drijft. De externe specialist heeft de uitkomsten van het hiervoor genoemde onderzoek in opdracht van het management van Gr KDB voorgelegd aan de Belastingdienst. De Belastingdienst heeft bevestigd dat er geen sprake is van een fiscale onderneming indien in achtereen- en opeenvolgende jaren de fiscale opbrengsten ten hoogste gelijk zijn aan de fiscale kosten. Omdat hiervan sprake is, is de Gr KDB niet onderworpen aan vennootschapsbelasting.

Pagina 23

Toelichting op de Balans (alle bedragen X € 1.000 )

ACTIVA Vaste Activa Materiële vaste activa Een overzicht van de materiële vaste activa is onderstaand opgenomen. Het betreft uitsluitend activa met een economisch nut.

Gronden & terreinen 2.461 0 2.461

1.176 0 1.176

Machines, apparaten & installaties 702 0 702

Desinvesteringen Afschrijving op desinvesteringen Desinvesteringen

0 0 0

0 0 0

Afschrijvingen

-8

Boekwaarde per 31 december 2021

Boekwaarde per 1 januari 2021 Investeringen

Bedrijfsgebouwen

Overige materiële vaste activa

Totaal

1

4.339 0 4.339

0 0 0

0 0 0

0 0 0

-116

-73

0

-196

2.453

1.060

629

1

4.143

Cumulatieve afschrijvingen en overige Waardeverminderingen per 31-12-2021

331

3.100

1.394

57

4.882

Afschrijvingspercentages

2,5%

2,5%

10%

20%

De investeringen in het boekjaar blijven binnen de in het boekjaar gevoteerde kredieten.

Pagina 24

1

Toelichting op de Balans (alle bedragen X € 1.000 ) ACTIVA Vaste Activa Financiële vaste activa Kapitaalverstrekkingen aan deelnemingen: 2021

2020

MareGroep NV

45

45

Totaal

45

45

Per 31 december 2002 is de MareGroep NV opgericht met een eigen vermogen van € 45.000,Vlottende Activa Uitzettingen met een rentetypische looptijd van korter dan één jaar 2021

2020

Vorderingen op openbare lichamen Debiteuren openbare lichamen Voorziening dubieuze debiteuren

Uitzettingen in ’s Rijks schatkist Rekening courant met MareFlex B.V. Overige vorderingen Totaal Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar

637 0 637

144 0 144

2.450

5.563

6

0

225

487

3.318

6.194

Onder de overige vorderingen is een vordering van € 200.000 met betrekking tot het lage-inkomensvoordeel opgenomen. Uitzettingen in 's Rijks schatkist Decentrale overheden zijn verplicht hun overtollige middelen in 's Rijks schatkist aan te houden. Het drempelbedrag waarboven de middelen in 's Rijks schatkist aangehouden moeten worden bedraagt 0,75% van het begrotinstotaal, maar is nooit lager dan € 250.000. Op de volgende pagina is de toelichting inzake het schatkistbankieren opgenomen:

Toelichting op de Balans Pagina 25

(alle bedragen X € 1.000 )

Liquide middelen 2021

2020

Banken

0

0

Totaal

0

0

Ten aanzien van de liquide middelen gelden geen opnamebeperkingen. Evenmin worden er ten aanzien van de liquide middelen valutarisico's gelopen. Overlopende activa 2021 Fietsregeling OV-regeling Bedrijfsfitness Afrekening ziektenkosten Totaal

Pagina 26

2020 6 11 1 7 24

7 12 0 8 28

Toelichting op de Balans ( alle bedragen X € 1.000 ) PASSIVA Eigen vermogen Algemene Reserve Algemene reserve per 1 januari Resultaatbestemming 2020/2019 Terugbetaling gemeentelijke bijdrage 2020/2019 Algemene reserve per 31 december

2021 2.107 1.189 -1.189 2.107

2020 2.107 500 -500 2.107

De teveel betaalde gemeentelijke bijdrage over 2019 is terugbetaald aan de gemeenten Bestemmingsreserves 2021 Bestemmingsreserve 'Kerstensgelden' per 1 januari Resultaatbestemming 2020/2019 Onttrekkingen Bestemmingsreserve 'Kerstensgelden' per 31 december

279 0 0

2020 279 0 0

279

279

Uit de bestemmingsreserve 'Kerstensgelden' dienen de bestedingen in het kader van de herstructurering van de Gr KDB en haar dochterondernemingen (als gevolg van de invoering van de Participatiewet) te worden gedekt. De onttrekkingen hebben betrekking op de uitgevoerde herstructureringswerkzaamheden.

Bestemmingsreserve 'Toekomstvisie' per 1 januari Resultaatbestemming 2020/2019 Onttrekkingen Bestemmingsreserve 'Toekomstvisie' per 31 december

2021 200 0 0

2020 200 0 0

200

200

Uit de bestemmingsreserve 'Toekomstvisie' dienen de bestedingen in het kader van de uitvoering van het Masterplan “Change”, MareGroep 2.0 te worden gedekt. Het Masterplan voorziet in een nieuwe Missie en Visie, financiële en sociale bedrijfsdoelstellingen en strategie voor de periode 2017-2021. Het Masterplan is “de kapstok” voor de veranderingen die MareGroep in deze 4 jaar zal doorlopen om het gestelde doel, de omvorming tot een breed georiënteerd sociaal werkbedrijf, te bereiken. 2021 Bestemmingsreserve groot onderhoud per 1 januari Resultaatbestemming 2020/2019 Dotaties Bestemmingsreserve groot onderhoud per 31 december

2020 77 0 0

77 0 0

77

77

Uit de bestemmingsreserve groot onderhoud worden de bestedingen in het kader van groot onderhoud gedekt.

Pagina 27

Toelichting op de Balans ( alle bedragen X € 1.000 ) 2021 Bestemmingsreserve 'SPW' per 1 januari Resultaatbestemming 2020/2019 Onttrekkingen Bestemmingsreserve 'SPW' per 31 december

0 156 -156 0

2020 103 -103 0 0

Uit de bestemmingsreserve 'SPW' worden de tekorten van het 'Programma SPW' gefinancierd. Eventuele positieve gerealiseerde resultaten worden gedoteerd aan de bestemmingsreserve 'SPW'. 2021 Bestemmingsreserve 'Doorontwikkeling dienstverlening re-integratie binnen Gr KDB' per 1 januari Resultaatbestemming 2020/2019 Onttrekkingen Bestemmingsreserve 'Doorontwikkeling dienstverlening re-integratie binnen Gr KDB' per 31 december

2020

423 -423 0

423 0 0

0

423

De bestemmingsreserve 'Doorontwikkeling dienstverlening re-integratie binnen Gr KDB' is volledig herbestemd voor de 'Uitvoering maximale integratie Servicepunt Werk en MareGroep'. 2021 Bestemmingsreserve 'Uitvoering maximale integratie Servicepunt Werk en MareGroep' per 1 januari Resultaatbestemming 2020/2019 Onttrekkingen Bestemmingsreserve 'Uitvoering maximale integratie Servicepunt Werk en MareGroep' per 31 december

2020

0 423 -240

0 0 0

183

0

Uit de bestemmingsreserve 'Uitvoering maximale integratie Servicepunt Werk en MareGroep' worden de kosten uit hoofde van de integratie van Servicepunt Werk en MareGroep N.V. gefinancierd. 2021 Bestemmingsreserve 'Wsw' per 1 januari Resultaatbestemming 2020/2019 Onttrekkingen Bestemmingsreserve 'Wsw' per 31 december

0 1.750 0 1.750

2020 0 0 0 0

Uit de bestemmingsreserve 'Wsw' worden gerealiseerde tekorten met betrekking tot het programma 'Wsw' gefinancierd.

Gerealiseerde resultaat

-145

3.095

Totaal eigen vermogen

4.450

6.181

Pagina 28

Toelichting op de Balans (alle bedragen X € 1.000 ) Vaste Schulden Langlopende schulden met een rentetypische looptijd van meer dan één jaar Het verloop van de onderhandse leningen van binnenlandse banken en overige financiële instellingen is als volgt: Afloopdatum Rentepercentage BNG BNG

2-5-2022 2-5-2022

5,37% 4,60%

Saldo per 01-01-2021 200 222 422

Nieuwe Aflossing- Saldo per Rentelast leningen en 31-12-2021 verslagjaar 0 100 100 7 0 111 111 7 0 211 211 14

Netto vlottende schulden met een rentetypische looptijd van korter dan één jaar Banksaldi 2021 BNG bank

249 249

2020 212 212

Overige schulden 2021 Crediteuren Belastingen en premies sociale verzekeringen Omzetbelasting Nog te betalen pensioen Netto lonen en salarissen Rekening courant met MareGroep N.V. Overige schulden

172 382 0 6 3 417 0 981

2020 214 441 107 9 0 1.344 3 2.118

Overlopende passiva 2021 Teveel/Vooruitontvangen Rijksbijdrage Vooruitontvangen subsidies Rente langlopende leningen Nog te betalen loonkostensubsidie Individueel Keuze Budget (IKB) Overige nog te betalen kosten

806 327 7 418 0 83 1.641

Pagina 29

2020 1.222 0 14 345 14 78 1.673

Toelichting op de Balans ( alle bedragen X € 1.000 ) Niet in de balans opgenomen belangrijke financiële verplichtingen Opgebouwd recht V.T. (WSW-werknemers) Verlofdagenverplichting (WSW-werknemers en ambtelijk personeel)

629 568

Opgebouwd VT Betreft 7 maanden vakantiegeld inclusief toeslag sociale lasten. Verlofdagenverplichting Betreft openstaande verlofdagen per eind 2021. Gr KDB is onderdeel van een fiscale eenheid voor de omzetbelasting met de MareGroep NV en MareFlex BV. Meerjarige contractuele verplichtingen

Seniorenregeling In overeenstemming met artikel 6.11 tot en met 6.13 van de Collectieve Arbeidsovereenkomst voor de Sociale Werkvoorziening voor de periode 1 januari 2020 tot en met 31 december 2020 is bij de gemeenschappelijke regeling Kust- Duin- en Bollenstreek (Gr KDB) sprake van een seniorenregeling. De seniorenregeling houdt in dat werknemers van 58 jaar en ouder, die een ononderbroken diensttijd hebben van ten minste 5 jaren voorafgaand aan de ingangsdatum van de vermindering werktijd, op verzoek de formele arbeidsduur kunnen verkorten, onder gedeeltelijke doorbetaling van het geldende loon. De onderstaande tabel geeft een samenvatting van de seniorenregelingen.

De Gr KDB ontvangt jaarlijks rijksbijdrage voor de gerealiseerde SE’s, hierdoor is deze verplichting niet van invloed op het resultaat van de Gr KDB.

Pagina 30

Toelichting op de Balans Kredietfaciliteit BNG Bank Gemeenschappelijke regeling Kust-, Duin- en Bollenstreek en MareGroep N.V. beschikken gezamenlijk over een kredietfaciliteit bij BNG Bank van € 1.500.000. Beide zijn hoofdelijk aansprakelijk voor terugbetalingsverplichtingen uit hoofde van deze kredietfaciliteit.

Pagina 31

Toelichting op het programma Wsw (alle bedragen X € 1.000 ) Begrotingsrechtmatigheid Op programmaniveau hebben zich in het boekjaar geen (van belang zijnde) begrotingsoverschrijdingen voorgedaan. Binnen de programma's komen over- en onderschreidingen voor. Deze zijn gedurende het jaar via de tussentijdse informatie aan het Dagelijks Bestuur gemeld en geaccordeerd. Overige bedrijfsopbrengsten Begroting 2021 440 440

Realisatie 2020 435 435

Realisatie 2021 -12.272 -12.272

Begroting 2021 -12.856 -12.856

Realisatie 2020 -12.467 -12.467

Ziekengelden Totale sociale lasten WSW

-2.041 -1.121 -3.162 -7 -3.169

-2.245 -1.133 -3.379 10 -3.369

-2.177 -1.099 -3.277 10 -3.267

Arbo dienst Opleidingen Vervoerskosten Eigen bijdrage vervoer Overige personeelskosten Totaal overige personeelskosten WSW

-133 -3 -312 6 -41 -482

-104 -0 -306 14 -70 -465

-84 -0 -247 12 -56 -376

Totaal generaal

-15.923

-16.690

-16.111

Verhuur pand aan MareGroep NV Verhuur pand aan MareGroep NV

Realisatie 2021 440 440

Lonen, salarissen en sociale lasten WSW-personeel

Loonkosten WSW-werknemers Totale loonkosten WSW Sociale lasten Pensioenpremies

Het Lage-inkomensvoordeel over 2021 (€ 225.000) is opgenomen onder de loonkosten WSW-werknemers.

Pagina 32

Toelichting op het programma Wsw (alle bedragen X € 1.000 ) Salarissen ambtelijk personeel

Loonkosten ambtelijk personeel Overige loonkosten Totale loonkosten ambtelijk personeel

Realisatie 2021 -3 -0 -4

Begroting 2021 -40 0 -40

Realisatie 2020 -39 -1 -40

Sociale lasten Pensioenpremies Totale sociale lasten ambtelijk personeel

-0 0 -0

0 0 0

-2 0 -2

Totaal generaal

-4

-40

-42

Realisatie 2021 556 0

Begroting 2021 581 1

Realisatie 2020 583 1

-28 -43

-28 -40

-27 -42

Aantal WSW-ers SE (gemiddeld) Aantal FTE ambtelijk personeel (gemiddeld) Totale loonkosten WSW per SE Totale loonkosten ambtelijk personeel per FTE

Per 1 januari 2004 is het ambtelijk personeel overgegaan van de GR KDB naar de MareGroep NV. Afschrijvingen

Afschrijvingen op materiële vaste activa met een economisch nut

Realisatie 2021

Begroting 2021

Realisatie 2020

-196

-200

-187

Managementvergoeding MareGroep NV De GR Kust-, Duin- en Bollenstreek betaalt jaarlijks een vergoeding aan de MareGroep voor de inlening van het management, dat per 1 januari 2004 onderdeel uitmaakt van de MareGroep NV.

Pagina 33

Toelichting op het programma Wsw (alle bedragen X € 1.000 ) Overige bedrijfskosten

Onderhoudskosten Verzekeringen en belastingen Overige bedrijfskosten

Realisatie 2021 -17 -31 -34 -82

Begroting 2021 -17 -17 -31 -65

Realisatie 2020 -17 -17 -31 -65

De kosten voor energie, machines, indirecte materialen en automatisering worden geheel gedragen door MareGroep NV. Incidentele baten en lasten Realisatie 2021

Begroting 2021

Realisatie 2020

Incidentele lasten: Integratie Maregroep N.V. / Servicepunt Werk Totaal incidentele lasten

-240 -240

0 0

0 0

Saldo incidentele baten en lasten

-240

0

0

Onder 'Integratie MareGroep N.V. / Servicepunt Werk' zijn de kosten verantwoord die verband houden met de samenvoeging van het Servicepunt Werk en MareGroep N.V. tot Provalu. Bij het opstellen van de begroting 2021 was nog niet bekend dat dit zou gaan plaatsvinden. Via tussentijdse berichtgeving(en) is het bestuur hierover geinformeerd.