Bijlage bij raadsvoorstel 7.1 - Winternota definitief

Hendrik-Ido-Ambacht

Winternota 2021

Winternota 2021

1

Inhoud

Inleiding en samenvatting ................................................................................................................ 3 Advies ........................................................................................................................................ 6 Budgettaire ontwikkelingen per taakveld ............................................................................................. 7 Programma 1 Sociaal, welzijn en educatie .................................................................................... 11 Programma 2 Ruimtelijke ordening, economie en wonen .................................................................. 15 Programma 3 Buitenruimte ........................................................................................................ 17 Programma 4 Veiligheid, dienstverlening, bestuur en middelen ......................................................... 18 Reserves en voorzieningen ............................................................................................................. 19 Investeringen ............................................................................................................................. 20 Gevolgen voor 2022 en verder .........................................................................................................

24 Bijlage 1 - Technische/neutrale wijzigingen op onderwerp ...................................................................... 25 Bijlage 2 - Gebruikte afkortingen ..................................................................................................... 29

Winternota 2021

2

Inleiding en samenvatting De winternota die nu voorligt is het laatste P&C-document die in deze collegeperiode aan de gemeenteraad wordt aangeboden. Een goed moment om het nog lopende jaar 2021 – want daar gaat deze Winternota over – met u door te nemen. Gewoon Ambacht Ondanks de Coronacrisis hebben we in 2021 gewoon doorgewerkt aan het realiseren van onze ambities uit het coalitieprogramma. Duurzaamheid en participatie zijn belangrijke pijlers uit het coalitieprogramma en juist op deze gebieden hebben we belangrijke stappen gezet. Zo hebben we begin dit jaar onze participatienota “De Ambachtse aanpak” vastgesteld. Mijlpalen op het gebied van duurzaamheid zijn de vaststelling van de Regionale Energiestrategie en de Transitievisie Warmte. Maar ook de ontwikkeling van ons circulaire bedrijventerrein Ambachtse Zoom past hier goed bij. Na jaren van voorbereiding komt de verkoop van percelen nu goed op gang. Verder is het Integraal Huisvestingsplan vastgesteld en zijn we aan de slag gegaan met ons preventieplan. Ook hebben we belangrijke stappen gezet naar een andere vorm van Drechtstedelijke samenwerking. Belangrijk voor ons, omdat juist een goede regionale samenwerking onze positie als zelfstandige gemeente waarborgt.

We hebben dit jaar dus vaak moeten anticiperen op onverwachte ontwikkelingen die de Coronacrisis met zich meebracht, maar dat heeft ons er niet van weerhouden om op een daadkrachtige manier onze eigen plannen ook te realiseren. Dit alles samen met uw raad, onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke instellingen. Ook dat is Gewoon Ambacht. Corona De Coronacrisis die ons sinds 2020 in zijn greep houdt, lijkt wat af te nemen door de inzet van vaccinaties. De steunmaatregelen worden ook afgebouwd. Maar we weten ook dat zich nog steeds onverwachte ontwikkelingen voor kunnen doen. Daar blijven we scherp op. De crisis heeft allerlei directe en indirecte gevolgen op allerlei gebieden, zoals onderwijs, welzijn, zorg, bijstand, openbare orde en veiligheid. Het verdere verloop en de ernst van de economische en maatschappelijke gevolgen zijn moeilijk in te schatten. Samen met onze (maatschappelijke) partners in het dorp doen we er alles aan om de negatieve gevolgen van deze crisis het hoofd te bieden. EN dat lukt goed. Vaak treden we als gemeente hierbij faciliterend op. Soms springen we financieel bij. Dat doen we soms uit onze eigen bestaande budgetten, maar als dat niet kan, dan maken we gebruik van de door het Rijk beschikbaar gestelde middelen. En deze rijksmiddelen bewaren we ook voor deze doeleinden.

Financieel perspectief We maken met elkaar nog steeds bijzondere tijden door. Nog steeds zijn er grote onzekerheden met betrekking tot de lange termijn gevolgen van Corona, de onzekerheid in het sociaal domein, maar vooral ook de onzekerheid over extra structurele middelen vanuit het Rijk plus de herverdeling ervan. Veel zekerheden en gewoontes zijn verdwenen. Daar komt ongetwijfeld wat nieuws voor terug, maar wat dat is, blijft voorlopig ongewis. Ondanks deze tijden blijven wij een prudent financieel beleid voeren. Dat wil niet zeggen dat we alleen maar met de hand op de knip besturen. Integendeel. Door actief te sturen, regionaal en lokaal, creëren we extra beleidsruimte voor onze ambities uit het coalitieprogramma. Dat blijven we doen, ook in dit jaar. De financiële sturing vergt veel aandacht door de onzekerheden in het sociaal domein enerzijds en de grote mutaties in iedere circulaire van de algemene uitkering anderzijds. Let op, deze Winternota is gebaseerd op de septembercirculaire 2021 en de 1e burap van de verschillende verbonden partijen. We gaan ervanuit dat er nog een decembercirculaire komt en de meeste verbonden partijen zijn bezig met de samenstelling van een 2 e burap, de uitkomsten in de jaarrekening 2021 kunnen dus nog flink veranderen.

Deze Winternota voorziet een positief resultaat voor dit boekjaar, zodat we ons weerstandsvermogen kunnen versterken in deze onzekere tijden. Het geprognosticeerde resultaat 2021 is € 1.857.000 voordelig na de mutaties reserves. Dit saldo wordt voor een belangrijk deel veroorzaakt door de algemene uitkering en de bouwleges. Aan dit saldo kunnen ook geen structurele conclusies worden verbonden. In de raad van december zit een voorstel over de vorming van een onderhoudsvoorziening buitenbad zwembad ten laste van het begrotingssaldo. Daarom stellen we voor om een bedrag van € 1.337.000 te storten in de algemene reserve. Conform de nota afwijkingenbeleid rapporteren we

Winternota 2021

3

vanaf € 50.000 op taakgroep niveau. Dit saldo is als volgt opgebouwd: Saldo na Kadernota 2022 Mutaties Winternota 2021 Mutaties reserves* Geprognosticeerd resultaat 2021 Vorming voorziening buitenbad zwembad** Storting in algemene reserve

193.000 N 1.952.000 V 98.000 V 1.857.000 V 520.000 N 1.337.000 V

(V=voordeel; N=nadeel)

* Op bladzijde 18 worden onze reserves verder toegelicht ** In de raad van december 2021 zit een voorstel over de vorming van een onderhoudsvoorziening buitenbad zwembad (zie ook bladzijde 19) Preventieplan Het preventieplan is in uitvoering. In oktober zijn de eerste resultaten aan uw raad gepresenteerd en in december ontvangt u een evaluatie van het eerste jaar van implementatie en een vooruitblik voor het komende jaar. Het eerste beeld laat zien dat er een groot draagvlak is om op deze nieuwe manier te werken, waarbij we samen met partners aan de voorkant, laagdrempelige hulp toegankelijker maken. Centrumgebied In het centrumgebied hebben we – samen met ontwikkelaar Blauwhoed – verdere stappen gezet. Er wordt gewerkt aan de doorontwikkeling van het schetsontwerp en het ontwerp-bestemmingsplan ligt ter inzage. Grondstoffenbeleid Bijna alle maatregelen uit het Grondstoffenbeleidsplan 2019-2023 zijn uitgevoerd. Deze hebben echter beperkt effect gehad op het verlagen van de kosten en het verhogen van het milieurendement. Daarom zijn in 2021 scenario's uitgewerkt met een recycletarief om inwoners met een financiële prikkel te stimuleren om beter afval te scheiden. Het raadsvoorstel voor de invoering hiervan heeft u inmiddels ontvangen.

Gemeenschappelijke Regeling Drechtsteden Dit jaar heeft regionaal in het teken gestaan van de wijziging van de Gemeenschappelijke Regeling Drechtsteden naar een GR Sociaal en een serviceorganisatie Dordrecht. Het Drechtstedenbestuur en de Drechtraad komen daarmee te vervallen. Met de nieuwe GR Sociaal krijgen gemeenten meer grip op het sociaal domein en meer ruimte om met maatwerk het sociaal domein beter aan te laten sluiten op de gemeentelijke situatie. In december staat de vaststelling van de nieuwe GR Sociaal op de agenda van uw raadsvergadering. De samenwerking in het bedrijfsvoeringsdomein zal vanaf 1 januari 2022 plaatsvinden via een servicegemeenteconstructie, waarbij Dordrecht de servicegemeente vormt. De raden in de Drechtsteden hebben deze afspraken bevestigd in een principebesluit. Financiën: Hoe is het saldo opgebouwd? Het grootste voordeel zit in de algemene uitkering, het voordeel op de mei en de septembercirculaire is samen € 1.125.000, en de deels vrijgevallen coronamiddelen ad € 800.000. De 600 miljoen incidentele extra rijksmiddelen voor jeugd, die we bij de meicirculaire hebben ontvangen, is voor ons in totaal € 880.000. We hebben hiervan € 500.000 benut voor het nadeel van de 1e burap van de serviceorganisatie jeugd, het restant hebben we in afwachting van de 2e burap op een stelpost gezet.

Vanwege meer (grote) bouwprojecten wordt er € 660.000 extra aan legesontvangsten verwacht. Op OZB ramen we € 220.000 bij.

Winternota 2021

4

Leeswijzer De Winternota maakt deel uit van de planning- en controlcyclus van onze gemeente. In deze nota wordt de stand van zaken van de budgettaire en programmatische ontwikkelingen voor het begrotingsjaar 2021 weergegeven. Op hoofdlijnen kent de Winternota de volgende opbouw:  Stand van zaken budgettaire ontwikkelingen  Voortgang begroting 2021  Mutaties reserves en voorzieningen  Investeringen  Gevolgen voor 2022 e.v.

Winternota 2021

5

Advies Op basis van deze Winternota wordt u voorgesteld: 1. de Winternota 2021 vast te stellen; 2. in te stemmen met de volgende wijzigingen van de begroting 2021; 1. Een tijdelijke bestemmingsreserve IHP te vormen met als doel het dekken van de kapitaallasten van de 3e en de 4e school conform het IHP; 2. Een bedrag van € 6.700.000 te storten in de bestemmingsreserve IHP vanuit de algemene reserve Projecten, algemene reserve grondbedrijf en de algemene reserve; 3. De algemene reserve Projecten op te heffen; 4. De Willem de Zwijgerschool en de Dukdalf in 50 jaar af te schrijven in plaats van 40 jaar; 5. Een bedrag van € 98.000 te onttrekken uit de reserve lokale demografische groei en deze reserve te handhaven; 6. Het investeringsbudget Ridderhal: vervangen ventilatie, CV Ketel en radiatoren met € 15.000 bijramen; 7. Het investeringsbudget Vervangen terreinriolering Sporthal Ridderhal met € 33.000 bijramen; 8. Het investeringsbudget Drainage begraafplaats A.A. weg met € 27.000 bijramen; 9. Het investeringsbudget Ondergronds kliko systeem – MOL met € 14.000 bijramen; 10. Een jaarlijkse onttrekking te doen vanuit de bestemmingsreserve kapitaallasten investeringen MN: Antoniuslaan gelijk aan de dekking van de afschrijvingslasten Antoniuslaan; 11.

Het restantbudget van groen wat betrekking heeft op de renovaties en onderhoud bomen via de bestemmingsreserve groen (resultaatbepaling) over te hevelen naar 2022; 12. De volgende restantbudgetten voor een specifiek project via de algemene reserve (resultaatbepaling) over te hevelen naar 2022 (voor een toelichting zie bladzijde 22) . Het ondernemersfonds, uitvoering lokaal actieplan duurzaamheid, uitvoering klimaatakkoord, project Margrietschool, nota grondbeleid, bestemmingsplannen, representatie B&W en renovatie speelruimteplan. 3. Het restant saldo ad € 1.337.000 te storten in de algemene reserve.

Winternota 2021

6

Budgettaire ontwikkelingen per taakveld Conform de nota afwijkingenbeleid worden afwijkingen vanaf € 50.000 nader toegelicht (waardoor toelichtingen niet 1-op-1 aansluiten op tellingen). Programma 1 Sociaal, welzijn en educatie

Taakveld 4.2 4.3 5.1 5.2 5.3 5.6 5.7

Bij/ aframing 19.000 75.000 -3.000 12.000

Taakveld omschrijving Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Sportbeleid en activering Sportaccommodaties Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Media Openbaar groen en (openlucht) recreatie

-7.000 0 40.000

V/N N N V N V N Voorstel: € 98.000 tlv reserve lokale N demografische groei N V V N

6.1 6.2 6.3 6.4 6.5

Samenkracht en burgerparticipatie Wijkteams Inkomensregelingen Begeleide participatie Arbeidsparticipatie

236.000 3.000 -11.000 -101.000 174.000

6.6 6.71 6.72 6.81 6.82 7.1

Maatwerkvoorzieningen (WMO) Maatwerkdienstverlening 18+ Maatwerkdienstverlening 18Geëscaleerde zorg 18+ Geëscaleerde zorg 18Volksgezondheid

-146.000 15.000 289.000 0 228.000 -16.000

V N N

Saldo programma 1

807.000

N

N V

(V=voordeel; N=nadeel)

Onderwijsbeleid en leerlingzaken (4.3) Voor de afrekening van de subsidie voor de gesubsidieerde peuterplekken 2020 is € 42.000 extra nodig. Het aantal peuters dat in aanmerking komt voor een gesubsidieerde plek neemt de laatste jaren toe. Ouders zonder recht op kinderopvangtoeslag hebben recht op een gesubsidieerde peuterplek voor hun kind. De stijging van het aantal peuters dat recht heeft op een gesubsidieerde plek zet zich door in 2021 en daarom is er voor de uitbetaling van de subsidies aan de kinderopvangorganisaties in 2021 nog € 52.000 nodig. Totaal betreft het daarom op dit budget een bijraming van € 94.000 (€42.000 voor 2020 + € 52.000 voor 2021). Naar verwachting zal het aantal peuters dat recht heeft op een gesubsidieerde peuterplek in de toekomst verder toenemen. Het rijk heeft besloten de decentralisatie- uitkering Voorschoolse Voorziening niet te verhogen omdat het bedrag voldoende zou moeten zijn om het aantal peuters dat geen recht heeft op kinderopvangtoeslag een voorschoolse voorziening aan te bieden. Voor Hendrik-Ido-Ambacht geldt dat helaas niet. De bijdrage die wij ontvangen is niet toereikend voor de toename van het aantal gesubsidieerde plekken. Daarom wordt gevraagd om een structurele bijraming op dit budget. De kosten leerlingenvervoer vallen naar verwachting € 25.000 lager uit dan begroot.

Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door de sluiting van de scholen in de periode tot 8 februari 2021 waardoor er sterk verminderd leerlingenvervoer heeft plaatsgevonden. Samenkracht en burgerparticipatie (6.1) In 2021 zien we een toename van de kosten voor de opvang van SMI-kinderen (crisis opvang). Deze toename zorgt voor een forse overschrijding van het beschikbare budget. De stijging in kosten wordt verklaard door een toename van het afgegeven aantal SMI-indicaties. Op dit moment werken we aan verscherping van de criteria om beter grip te krijgen op het aantal SMI plaatsingen. De voorlopige raming is dat over het gehele jaar 2021 sprake is van een tekort

Winternota 2021

7

van € 130.000. De kosten voor de begeleiding van statushouders laat in 2021 een nadeel zien van per saldo € 98.000. Bij de jaarrekening 2016 is besloten een reserve lokale demografische groei te vormen. Bij de vorming van de reserve was duidelijk dat we de eerste jaren meer inkomsten van het Rijk en COA zouden krijgen dan dat we uitgaven hadden. In de jaren 2016 en 2017 hebben we deze reserve gevuld met de extra inkomsten ter dekking van de latere jaren. In 2021 hebben we zoals verwacht meer uitgaven dan inkomsten. Dat wordt grotendeels veroorzaakt door een hoger aantal statushouders, als gevolg van het inlopen van de achterstand van behandeling van asielaanvragen door de IND. Daarnaast zijn benodigde aanvullende (maatwerk) faciliteiten ingezet voor bepaalde groepen statushouders. Voorgesteld wordt om € 98.000 te onttrekken uit de reserve. Op 1 januari 2022 treedt de nieuwe Wet inburgering in werking. De Sociale Dienst Drechtsteden (SDD) zal dan een groot deel van de dienstverlening overnemen. Daarnaast blijft Vluchtelingenwerk Nederland (VW) een belangrijke rol houden. Naar verwachting zijn de middelen vanuit het rijk (bestaande uit uitvoeringskosten en SPUK) in 2022 toereikend om de kosten mee te dekken en om tegemoet te komen aan een deel van de lokale aanvullende (maatwerk) faciliteiten.

Begeleide participatie (6.4) Na vaststelling van de jaarrekening 2020 van Drechtwerk hebben we een restitutie ontvangen van € 127.000. De 1 e burap geeft een extra tekort van € 21.000. Arbeidsparticipatie/ maatwerkvoorzieningen WMO (6.5-6.6) De verwerking van de 1e burap van de GRD geeft in totaal een nadeel van € 45.000. Het nadeel wordt voornamelijk veroorzaakt door hogere geraamde kosten voor WMO huishoudelijke ondersteuning. In de begroting 2021 hebben we een stelpost Toekomstige Onvoorziene Ontwikkelingen SDD (onder programma 4, overige baten en lasten) opgenomen van € 135.000. We laten hier nu € 45.000 van vrijvallen. Maatwerk dienstverlening 18-/ geëscaleerde zorg 18- (6.72-6.82) Dit betreft het geraamde tekort van de 1e burap van de SOJ van € 500.000, hier tegenover staan extra dekkende jeugdmiddelen van het rijk (programma 4, taakveld algemene uitkering). Programma 2 Ruimtelijke ordening, economie en wonen Bij/ aframing

Taakveld

Taakveld omschrijving

V/N

0.3

Beheer overige gebouwen en gronden

3.1

Economische ontwikkeling

0

3.2

Fysieke bedrijfsinfrastructuur

0

3.3

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

5.000

N

5.5

Cultureel erfgoed

-6.000

V

7.4

Milieubeheer

25.000

N

8.1

Ruimtelijke ordening

-25.000

V

8.2

Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)

-5.000

V

8.3

Wonen en bouwen

-660.000

V

Saldo programma 2

-633.000

V

33.000

N

(V=voordeel; N=nadeel)

Wonen en bouwen (8.3) Door meer grote projecten, onder andere bij de Volgerlanden en Ambachtsezoom, is een voordeel ontstaan bij de bouwleges van € 667.000.

Winternota 2021

8

Programma 3 Buitenruimte Bij/ aframing

Taakveld

Taakveld omschrijving

V/N

2.1

Verkeer en vervoer

-305.000

2.5

Openbaar vervoer

0

5.7

Openbaar groen en (openlucht) recreatie

7.2

Riolering

7.3

-160.000

€ 325.000 tgv V egalisatiereserve wegbeheer € 160.166 tgv V egalisatiereserve baggeren

0

V

Afval

-8.000

V

7.5

Begraafplaatsen en crematoria

23.000

€ 23.222 tlv egalisatieN reserve begraafplaatsen

8.1

Ruimtelijke ordening

0

Saldo programma 3

-450.000

V

(V=voordeel; N=nadeel)

Verkeer en vervoer (2.1) Openbare verlichting De kosten voor het beheer en onderhoud aan de openbare verlichting zijn hoger dan begroot. Dit wordt veroorzaakt door:  De organisatiekosten van de GR bureau OVL zijn € 25.000 hoger dan waar in de begroting rekening mee is gehouden.  Een hogere energiebelasting van € 25.000 dan waar rekening mee is gehouden in de begroting. Degeneratievergoeding Er zijn veel vergunningsaanvragen geweest met name voor grote projecten van Stedin, Oasen en KPN. We gaan hierdoor in totaal zo'n € 70.000 aan baten bijramen (dit is vergoeding die de gemeente in rekening brengt bij nutsbedrijven die kabels en leidingen in de openbare ruimte aanbrengen als compensatie voor het feit dat levensduur van de verharding vermindert als gevolg van de graafwerkzaamheden). Onderhoud wegen Projecten Vlasserstraat en Landmanshof schuiven door naar volgend jaar waardoor de bedragen die hiervoor geraamd stonden worden afgeraamd en begroot bij de reserve wegen. In totaal gaat het om € 325.000. Voor de gladheidsbestrijding zijn we nu al door ons budget heen. Hier wordt € 40.000 aan toegevoegd om voorbereid te zijn voor de koude maanden die nog gaan komen in 2021. Openbaar groen en (openlucht) recreatie (5.7) De aanbesteding voor baggeren heeft vertraging opgelopen. Daarom schuiven werkzaamheden door naar volgend jaar.

We gaan zo'n € 160.000 aframen om toe te voegen aan de reserve baggeren. Daarnaast wordt er en vanuit riolering een bijdrage gedaan in het budget van baggeren. Dit is een derde van de kosten van baggeren. Omdat de kosten van baggeren dit jaar lager zijn dan verwacht is dus ook deze bijdrage van riolering lager.

Winternota 2021

9

Programma 4 Veiligheid, dienstverlening, bestuur en middelen Bij/ aframing

Taakveld

Taakveld omschrijving

V/N

0.1

Bestuur

0.10

Mutaties reserves

0.11

Resultaat van de rekening van baten en lasten

0

0.2

Burgerzaken

0

0.4

Overhead

-2.000

V

0.5

Treasury

49.000

N

0.61

OZB woningen

-150.000

V

0.62

OZB niet-woningen

-70.000

V

0.64 0.7

Belastingen overig Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds

0.8

Overige baten en lasten

0.9

Vennootschapsbelasting (VpB)

0

1.1

Crisisbeheersing en brandweer

0

1.2

Openbare orde en veiligheid

8.000

N

462.000

N

0

Saldo programma 4

-1.925.000

V

-47.000

V

-1.000

V

-1.676.000

V

(V=voordeel; N=nadeel)

OZB woningen (0.61) Bijstelling OZB woningen, incidentele verhoging baten met € 150.000 i.v.m. hogere waardeontwikkeling dan waarmee was geraamd met name door effecten van de oververhitte woningmarkt en meer areaal dan geraamd. OZB niet-woningen (06.2) Bijstelling OZB Gebruik niet-woningen, incidentele verhoging baten met € 70.000 i.v.m. prognose meeropbrengst voorgaande jaren. Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds (0.7) De mei- en de septembercirculaire samen geeft een voordeel van € 1.125.000. In de septembercirculaire wordt het voorschot voor het btw-compensatiefonds verstrekt op de verwachte onderschrijding van dat kalenderjaar (dit bedraagt € 305.000). Daarnaast wordt het voordelige saldo voornamelijk bepaald door verschillen in hoeveelheden. Van de coronamiddelen hebben we € 800.000 laten vrijvallen. De 600 miljoen incidentele extra rijksmiddelen voor jeugd, die we bij de meicirculaire hebben ontvangen, is voor ons in totaal € 880.000. We hebben € 500.000 benut voor het nadeel van de 1e burap van de serviceorganisatie jeugd, het restant hebben we in afwachting van de 2 e burap op een stelpost gezet. Mutaties reserves (0.10) Twee grote projecten wegen worden doorgeschoven naar 2022, het bijbehorende budget wordt gestort in de egalisatiereserve wegen, voor de projecten in 2022.

Door een vertraagde aanbesteding, wordt het bijbehorende budget van baggeren gestort in de egalisatiereserve baggeren. De extra kosten voor de begraafplaats worden gedekt uit de egalisatiereservereserve begraafplaats.

Technische/neutrale wijzigingen Algemene uitkering Taakmutaties en corona vergoedingen moeten boekhoudkundig aan het goede taakveld worden toegedeeld zodra daadwerkelijke uitgaven worden gedaan. Deze toedelingen staan onder de neutrale wijzigingen. Diversen Daarnaast zijn er nog een aantal strikt technisch neutrale wijzingen. Een totaaloverzicht kunt u vinden in bijlage 1.

Winternota 2021

10

Voortgang begroting 2021 Programma 1 Sociaal, welzijn en educatie Vertalingen coalitieprogramma naar collegewerkprogramma Aanpak sociaal isolement In juni van dit jaar hebben we het convenant Landelijke Actieprogramma Een Tegen Eenzaamheid ondertekend. Met de ondertekening van het convenant kan de gemeente ondersteuning krijgen van Movisie. Samen met Movisie hebben inmiddels gesprekken plaatsgevonden met sleutelpartijen die veel contacten hebben met senioren, om te kijken naar het eenzaamheidsvraagstuk bij senioren. Verder is inmiddels een start gemaakt voor het openen van een Huiskamer van de Wijk aan het Banckertplein in oktober. Deze Huiskamer zal ook o.a. worden ingezet voor de aanpak van eenzaamheid bij bewoners die woonachtig zijn in Banckertplein en omgeving die voor en door bewoners is bedacht. Doorontwikkeling Hi5Ambacht Hi5Ambacht heeft zich in de afgelopen jaren sterk ontwikkeld tot een betrouwbare, servicegerichte en creatieve samenwerkingspartner voor tal van maatschappelijke organisaties in onze gemeente. Het team van Hi5Ambacht speelt daarmee een belangrijke rol in de uitvoering van ons preventieplan sociaal domein en de ondersteuning van het sportakkoord. Om deze rol voor de toekomst nog verder te versterken en Hi5Ambacht organisatorisch duurzaam te maken, is besloten tot een doorontwikkeling van Hi5Ambacht.

Voor de zomervakantie hebben we de voorbereidende werkzaamheden hervat en hebben we een voorlopige verkenning van het toekomstprofiel (gewenste rol) uitgevoerd. Deze voorbereidende activiteiten werden eerder in het voorjaar opgeschort vanwege noodzakelijke andere werkzaamheden in verband met corona. Eind 2021 formuleren wij een opdracht voor externe begeleiding van de organisatorische doorontwikkeling. Gezondheidsbeleid Inmiddels wordt het Jaarplan Samen voor Gezond 2021 uitgevoerd op basis van de lokale nota's gezondheid 20202023 en het Preventie- en handhavingsplan 2020-2023. Mentale weerbaarheid: In het kader van Gezonde school wordt mentale weerbaarheid meegenomen in de activiteiten van Hi5Ambacht. Ook gezonde leefstijl wordt hierin meegenomen. Door corona zijn de activiteiten om de mentale weerbaarheid van ouderen te bevorderen beperkt ingezet. Inmiddels zijn de activiteiten weer met de nodige maatregelen voortgezet. Er is veel belangstelling voor beweegactiviteiten voor ouderen. Ook wordt aandacht besteed aan valpreventie. Gezond gewicht: Gezonde leefstijl is in zowel het Sportakkoord als het lokaal gezondheidsbeleid een belangrijk onderwerp. Zowel het beweegprogramma vanuit Gezonde School als de Gezonde Sportkantine. Er wordt ook ondersteuning gegeven aan kwetsbare (aanstaande) ouders om kinderen een gezonde start te geven.

Alcohol: De sportverenigingen en horeca zijn na een lange periode van corona-beperkende maatregelen weer opgestart en ook handhaving is weer actief met controle van de leeftijd van 18 jaar. In het najaar wordt een Mysteryshopping onderzoek gedaan. Dit gebeurt in samenspraak met handhaving. Er zal deskundigheidsbevordering worden georganiseerd op het gebied van alcohol en middelengebruik. Roken: De schoolpleinen en de ingangen van de sporthallen en het cultureel centrum Cascade zijn inmiddels rookvrij. Ook hebben we een rookvrije speelplek gerealiseerd. De rookvrije ruimtes worden verder uitgebreid naar andere speelplekken en bij sportverenigingen. Integraal huisvestingsplan scholen Met de schoolbesturen en besturen van kinderopvangorganisaties zijn begin van dit jaar afspraken gemaakt over de uitvoering van het IHP. Deze afspraken hebben onder andere betrekking op de volgorde van de bouw van de nieuwe scholen en de bekostiging van de Integrale Kind Centra. Ook is vastgelegd dat de schoolbesturen optreden als bouwheer.

Winternota 2021

11

Voor de vernieuwing van de scholen heeft de raad voorbereidingskredieten van in totaal € 668.000 beschikbaar gesteld. Met de besturen van de Stadhouder Willem III, de Meander en SOL Admiraal worden gesprekken gevoerd over hoe de nieuw te bouwen scholen op de beschikbare kavels kunnen worden geplaatst, zodanig dat daar ook woningbouw kan worden ingepast. Basisschool De Klimboom krijgt een nieuwe vestiging in De Volgerlanden, deelgebied De Hofjes. Met het betreffende schoolbestuur worden hierover gesprekken gevoerd. Kunstgrasvelden In 2020 zijn de middelen gereserveerd voor de twee velden die toe waren aan renovatie. Dit gaat om kunstgrasveld 2 (ASWH) en natuurgrasveld B (IFC). In overleg met de verenigingen is een planning bepaald voor de uitvoering in 2021. Het natuurgrasveld B (IFC) is gerenoveerd. De voorbereidingen voor de renovatie van het kunstgrasveld 2 (ASWH) zijn getroffen. In overleg met de vereniging zal de uitvoering ingepland worden. Lobby vrijstelling sollicitatieplicht De praktijk wijst uit dat het vanuit rechtmatigheid niet eenvoudig is om bijvoorbeeld mantelzorg als dringende reden op te geven voor ontheffing. De SDD heeft wel aangegeven dat er te allen tijde naar maatwerkoplossingen gezocht wordt. Zo kan de SDD differentiëren waar het gaat om de vorm, inhoud en omvang van de arbeidsverplichtingen.

Dit maakt het mogelijk om flexibel om te gaan met de combinatie van arbeid en zorg, zonder tot ontheffing over te gaan. We blijven in 2022 als gemeente aandacht vragen voor de menselijke maat, maar zijn ons bewust van de beperkte mogelijkheden hierin verandering te brengen. De raadsinformatiebrief over dit onderwerp staat op de lijst van ingekomen stukken van 4 oktober 2021. Multifunctionele ontmoetingsplaats Cascade In het coalitieprogramma 2018-2022 is de doelstelling opgenomen om de sociale functie van Cascade te versterken, zodat het een multifunctionele ontmoetingsplaats wordt voor alle inwoners: het hart van Ambacht. We willen door aanpassingen in het gebouw de aantrekkingskracht en de sociale functie van Cascade vergroten. Om dit te kunnen realiseren heeft het college adviesbureau ASBO opdracht gegeven om een programma van eisen met een vlekkenplan en een financiële onderbouwing op te stellen. De afgelopen periode is samen met Cascade en enkele gebruikers een inspiratiesessie gehouden en heeft een inventarisatie plaatsgevonden naar wensen en ideeën om de doelstelling te realiseren. Vervolgens is een concept huisvestingsvisie en een vlekkenplan opgesteld. Deze is tijdens een informatiebijeenkomst in eerste aanleg met de raad besproken.

De planning is om in december van dit jaar een uitgewerkt voorstel aan de gemeenteraad voor te leggen waarmee besluitvorming over de revitalisering van Cultureel Centrum Cascade kan plaatsvinden. Dit raadsvoorstel zal bestaan uit een breed gedragen Programma van Eisen met een vlekkenplan met financiële onderbouwing. Muziekonderwijs Het gemeentebestuur hecht grote waarde aan het bevorderen van het muziekonderwijs op de basisscholen. De cultuurcoach van Hi5Ambacht vervult hierin een coördinerende rol. Inmiddels vormt de muzikale vorming op iedere school een onderdeel in het onderwijsprogramma. De Rijksregeling Cultuureducatie met Kwaliteit (CMK) levert hier ook een positieve en financiële bijdrage aan. Via Hi5Ambacht nemen we al een aantal jaren achtereen deel aan deze regeling. Het doel ervan is om het cultuuronderwijs, waaronder muziekonderwijs, op basisscholen te bevorderen. Alle basisscholen nemen deel aan deze regeling en de de Ambachtse Muziekschool is betrokken bij de uitvoering van het programma. Preventieplan Sociaal Domein Het jaar 2021 was het eerste volledige uitvoeringsjaar uit het meerjarige preventieplan sociaal domein (looptijd 2020 t/m 2024). Gezamenlijk met uiteenlopende lokale en regionale partners hebben we dit jaar veel verschillende acties in gang gezet met als doel een sterke(re) basis te leggen voor preventie en vroegsignalering in het sociaal domein.

Gezien de omvang van het aantal acties die onder het preventieplan hangt, wordt u als raad in december hierover via een evaluatiedocument uitgebreid geïnformeerd over de acties en maatregelen die in 2021 gestart zijn. Daarnaast vond op 6 oktober al een informatieve bijeenkomst voor raadsleden plaats waarin u bent bijgepraat over enkele ontwikkelingen uit het preventieplan.

Winternota 2021

12

Sociale Kaart In 2021 heeft lokale software-ontwikkelaar Lucrasoft de digitale sociale kaart-app ontwikkeld voor de gemeente. Deze app heet 'Ambacht Actief' en is sinds eind augustus 2021 te downloaden via de verschillende appstores. Samen met Lucrasoft gaan we de app evalueren en waar nodig door ontwikkelen. In het najaar wordt gewerkt aan de fysieke sociale kaart en de oplevering wordt in het eerste kwartaal van 2022 verwacht. Versterken Sociaal Wijkteam De gemeenteraad heeft bij de Kadernota en de Begroting besloten om vanaf het vierde kwartaal van 2020 structureel € 150.000 beschikbaar te stellen voor formatieve versterking van het Sociaal Wijkteam. Deze middelen zijn in 2021 ingezet voor de bekostiging van extra formatie algemeen maatschappelijk werk, ggz-ondersteuning en s1-wijkverpleegkundige inzet. Bij de doorontwikkeling van het Jeugdteam en het Sociaal Wijkteam naar een 0-100 team gaan we kijken hoe deze middelen in de toekomst worden ingezet. Visie op beschermd wonen en beschermd thuis In de afgelopen periode is in regionaal verband gewerkt aan het huisvestingsvraagstuk kwetsbare groepen. Dit heeft geleid tot het opstellen van de regionale Huisvestingsagenda Kwetsbare Groepen en het opstellen van contingent afspraken voor het huisvesten van kwetsbare inwoners vanuit Beschermd Wonen en Opvang de komende jaren.

Op dit moment wordt met de lokale corporaties gekeken hoe de lokale vertaalslag voor de huisvesting van deze groepen kan plaatsvinden. Vrijwilligersbeleid In 2021 hebben we subsidie verleend aan Stichting Jong Zwijndrecht. Dit is een jongerenvrijwilligersnetwerk dat actief is in de Zwijndrechtse Waard en zich richt op hulp en ondersteuning van kwetsbare inwoners. In ons coalitieprogramma is vrijwilligerswerk door jongeren als specifiek aandachtspunt van ons vrijwilligersbeleid benoemd. De digitale sociale kaart (de app 'Ambacht Actief') is ook onderdeel van ons vrijwilligersbeleid. Deze app heeft een gedeelte dat specifiek gaat over het aanbod aan vrijwilligerswerk en vrijwilligersvacatures van vrijwilligersorganisaties. Deze app is eind augustus gelanceerd.

Grote beleidstrajecten niet voortvloeiend uit het Coalitieprogramma Brede adviesraad Sociaal Domein In de afgelopen periode heeft de beleidsadviesraad zich beziggehouden met het uitbrengen van adviezen o.a. over voor- en vroegschoolse educatie en het bezoeken van informatiebijeenkomsten. Door het vertrek van drie leden van de beleidsadviesraad is de doorontwikkeling naar een beleidsadviesraad Sociaal Domein, die zich naast onderwerpen rondom ondersteuning, jeugd en jeugdhulp ook over andere onderwerpen in het Sociaal Domein zal buigen, voorlopig opgeschort. Momenteel ligt de prioriteit bij de werving van nieuwe leden. Lokaal plan Meerjarenperspectief Jeugdhulp Na de vaststelling van de Lokale impuls jeugd "Van de jeugdhulp versterken naar de jeugd versterken" (juni 2019) zijn de projecten opgestart die in het plan zijn opgenomen. Eén project is echter in de uitvoering opgeschort (GoOV) en zal betrokken worden in de doorontwikkeling van het leerlingen- en jeugdhulpvervoer. In 2021 zijn alle andere projecten volgens plan voortgezet en we hebben in de zomer met uitvoerende partners evaluatiegesprekken gevoerd om de praktijkervaringen en effecten voor kinderen, jongeren en ouders te bespreken. Eén van de doelen van de lokale impuls jeugd is om innovatieve en preventieve manieren te vinden om jeugd en gezinnen te ondersteunen.

De looptijd van de lokale impuls jeugd eindigt eind 2021. In de afgelopen maanden is een rapport voorbereid met een eindevaluatie en aanbevelingen. Dit rapport leggen wij in het vierde kwartaal aan u voor. Maatschappelijke begeleiding statushouders Vanaf 2022 treedt de nieuwe Wet Inburgering in werking. Dit jaar hebben we ons met name gericht op de organisatorische voorbereidingen van de invoering van de nieuwe wet en de inkoop van inburgeringstrajecten. In deze trajecten staan Nederlandse taalvaardigheid, aansluiting op de arbeidsmarkt en vergroting van de zelfredzaamheid centraal. Samen met de andere Drechtstedengemeenten hebben we een regionale aanbestedingsprocedure uitgevoerd om een passend aanbod van inburgeringstrajecten te realiseren voor inburgeringsplichtige inwoners. Medio 2021 zijn de gunningen aan aanbieders verstrekt.

Winternota 2021

13

Vanwege de complexiteit van de lokale verantwoordelijkheid voor inburgering hebben wij net als de andere Drechtstedengemeenten in 2020 besloten om een aantal gemeentelijke taken te beleggen bij de Sociale Dienst Drechtsteden. In 2021 is gestart met het bespreken en vaststellen van nadere uitvoeringsafspraken om de werkrelatie van gemeenten en SDD in te vullen. Door de coronabeperkende maatregelen was het in het eerste halfjaar van 2021 noodzakelijk om ondersteunende activiteiten voor statushouders aangepast uit te voeren. Het Vluchtelingenwerk, het Sociaal Wijkteam en vrijwilligers hebben hiervoor uiterste inspanningen gedaan. Door de recente versoepeling van maatregelen kunnen de reguliere werkzaamheden weer worden opgepakt.





  

Nota Mantelzorgbeleid In 2021 zijn we verder gegaan met het uitvoeren van de mantelzorgnota 2019–2022. Naast de reguliere mantelzorgondersteuning door MEE-Vivenz en de reguliere subsidies voor de respijtzorgvoorzieningen, lag de focus in 2021 specifiek op: Huishoudelijke hulp voor mantelzorgers: In maart 2020 zijn we in samenwerking met De Blije Borgh gestart met het bieden van huishoudelijke ondersteuning aan mantelzorgers. Vanwege de coronacrisis heeft de pilot maar kort geduurd. In 2021 wordt continu gekeken naar mogelijkheden om deze pilot te hervatten. Extra aandacht voor jonge mantelzorgers: In samenwerking met MEE zijn de acties voortgezet om ook jonge mantelzorgers beter te vinden en te bereiken. Dit resulteerde onder andere in een magazine voor de jonge mantelzorger die op scholen is uitgereikt. Extra ontlasten van zwaar belaste mantelzorgers via aanvullende ondersteuning door een mantelzorgmakelaar: In december 2020 is de mantelzorgmakelaar gestart met haar werkzaamheden. In 2021 is de inzet gecontinueerd. Waarderen van mantelzorgers : Jaarlijks doen we dit via (1) het mantelzorgcompliment en (2) de bloemenactie. De acties om dit te bewerkstelligen zijn per september gestart. Evaluatie mantelzorgbeleid: In 2022 zal er een nieuwe mantelzorgnota opgesteld worden. De voorbereidingen voor de evaluatie van de huidige nota worden opgestart.

Overdracht participatieplekken In mei 2021 heeft het college ingestemd met de overdracht van de participatieplekken van de SDD naar de gemeente. Daarna is ook in regionaal verband besloten de participatieplekken van de SDD over te dragen naar de zeven gemeenten. De overdracht vindt plaats per 1 januari 2022. Dit is ook zo verwerkt in de begroting van onze gemeente. Na 1 januari 2022 is de gemeente verantwoordelijk voor de organisatie en uitvoering van de participatieplekken. De gemeente is hierover in gesprek met leerwerkbedrijf Ambachtse Bedrijven, de organisatie die voor onze gemeente de uitvoering doet van de participatieplekken en tevens matchingsunit is. Gezamenlijk werken we aan goede overdracht van de participatieplekken. Personen met verward gedrag Er zijn tot nu toe nog geen verzoeken van inwoners binnengekomen om verwarde inwoners onder het regime van verplichte GGZ thuis of in een GGZ instelling te laten plaatsen. Ten behoeve van onze lokale aanpak van verward gedrag is de inzet van een waakvlamfunctionaris in het preventieplan Sociaal Domein opgenomen. Het is de bedoeling dat deze persoon aan de slag gaat met signalerend huisbezoek bij inwoners die tekenen van verward gedrag vertonen en, indien nodig, de verwijzing naar specialistische hulp.

Werk en inkomen(-sondersteuning) In de eerste Burap is een prognose afgegeven voor een stijging van de klantenaantallen naar 6700, onder voorwaarde van de CPB-basisraming economisch herstel. om in de praktijk aan het eind van het jaar op deze prognose uit te komen is extra inspanning nodig. De effecten van de afbouw van de Corona steunmaatregelen van het Rijk op deze aantallen is nog ongewis. Als onderdeel van het steun- en herstelpakket heeft het Rijk voor 2020 en 2021 €2,3 mln. beschikbaar gesteld voor re-integratie. Deze middelen worden door de SDD voor bemiddeling naar de arbeidsmarkt, inwoners waardevol maken en de begeleiding van inwoners met verminderde arbeidswaarde. Voor 2021 is hiervoor €0,7 mln. benodigd, zodat de ambitie van 6700 gehaald kan worden. Verder zijn de voorbereidingen voor de inwerkingtreding van de Wet inburgering in volle gang en wordt de begroting, conform de bestuurlijke afspraken met de Drechtstedengemeenten, opgehoogd met €0,29 mln. WMO Beleidsplan Begin 2020 hebben we aan de Sociale Dienst Drechtsteden input gegeven voor de uitvoering van de Regionale

Winternota 2021

14

Beleidsvisie Sociaal Domein Drechtsteden binnen de beschikbare middelen voor 2020. We hebben daarbij aangegeven dat het belangrijk is om de Wmo-consulenten dichter bij het Jeugdteam en het Sociaal Wijkteam te huisvesten. Er is een eerste verkenning geweest van de mogelijkheden om deze consulenten in het gemeentehuis te huisvesten. Bij doorontwikkeling van het Jeugdteam en Sociaal Wijkteam gaan we werken aan een duurzame integrale oplossing voor de huisvestingsbehoefte van de teams en SDD-medewerkers in het gemeentehuis. Programma 2 Ruimtelijke ordening, economie en wonen Vertalingen coalitieprogramma naar collegewerkprogramma Actieplan lokale economie De samenwerkende partners - de gemeente, de Vereniging Ambachtse Ondernemers en de Detailhandelsraad werken voortvarend samen aan de uitvoering van het Lokale Actieplan Economie: Lokaal ondernemen: • in de raad van 4 oktober is ingestemd met het ondernemersfonds • de aanbestedingskalender is gepubliceerd op de website • eind 2021 of begin 2022 wordt een bijeenkomst over lokaal aanbesteden georganiseerd Sociaal ondernemen: • Op 7, 12 en 14 oktober heeft de technische onderwijsroute plaats gevonden.

Hieraan namen twintig lokale bedrijven deel en alle basisscholen in Ambacht (450 kinderen) • de samenwerking met Baanbrekend en SDD is versterkt Duurzaam ondernemen: • er is een bijeenkomst georganiseerd in het kader van duurzaam ondernemen • er is een film gemaakt met drie koplopers (Bolidt, Albeka, VMB Automation) van bedrijventerrein Antoniapolder om andere ondernemers te inspireren en bewust te maken van de mogelijkheden en kansen die er zijn op het gebied van duurzaamheid. Daarnaast is er veel gecommuniceerd en contact geweest met de ondernemers. Vanwege Covid heeft contact op diverse manieren plaatsgevonden, onder andere: digitaal, fysiek, social media, website, de Brug, VAO bijeenkomsten en de nieuwsbrief Ambacht Onderneemt. Bomenbeleidsplan Bij de vaststelling van het bomenbeleidsplan is toegezegd om het beleid te evalueren. Vorig jaar zomer is de evaluatie van het bomenbeleidsplan met een raadsinformatiebrief aan de gemeenteraad aangeboden. Detailhandelsvisie Door de coronacrisis is de detailhandel onder druk komen te staan. Waar supermarkten en overige dagelijkse sectoren hun omzet flink hebben zien stijgen, hebben de overige niet-dagelijkse sectoren een flinke daling gehad. De grootste prioriteit is het behoud van de winkels in de winkelcentra. De gemeente stelt zich flexibel op voor initiatieven binnen de bestaande structuur.

Regelmatig zijn we in gesprek geweest met de detailhandelsraad om de uitwerking van de detailhandelsvisie te bespreken. Er is in september een Koopstroomonderzoek van start gegaan. Dat onderzoek brengt in beeld waar de inwoners kopen en hoe tevreden ze zijn over de winkelgebieden in HendrikIdo-Ambacht. We verwachten de resultaten hiervan in december 2021. Duurzame gemeentelijke gebouwen We maken duurzame keuzes in het beheer en onderhoud van gemeentelijke gebouwen. In 2020 zijn we gestart met het inventariseren welke maatregelen mogelijk en nodig zijn om te voldoen aan de landelijke doelstellingen om de CO2 uitstoot in 2030 te halveren en om in 2050 de gemeentelijke gebouwen energie-neutraal te maken. De maatregelen om gebouwen te verduurzamen worden afgestemd op het meerjaren onderhoudsplan (MJOP), zodat een logisch moment wordt gekozen om een maatregel uit te voeren. De actualisatie van de MJOP's is in een afrondende fase. De planning is om de rapportages met maatregelen om de doelstellingen te realiseren voor het eind van dit jaar af te ronden. Vervolgens maken we een voorstel op basis waarvan college en raad een besluit kan nemen om de financiële middelen beschikbaar te stellen om de doelstelling te kunnen realiseren.

Winternota 2021

15

Gebiedsvisie centrumgebied Met de geselecteerde ontwikkelaar, Blauwhoed, is in maart van dit jaar de koop- en ontwikkelovereenkomst getekend. Vanaf dat moment wordt gewerkt aan de doorontwikkeling van het schetsontwerp naar een voorlopig, en daarna definitief ontwerp. Het voorontwerp-bestemmingsplan heeft vanaf 28 mei ter inzage gelegen. Er zijn vijf inspraakreacties ingediend. Het ontwerp-bestemmingsplan is eind september ter inzage. Bij de uitwerking van de inrichting van het openbaar gebied worden de omwonenden via co-creatiesessies actief betrokken. Lokaal actieplan duurzaamheid De Regionale Energiestrategie 1.0 en Transitievisie Warmte 2021 zijn vastgesteld. We voeren deze regionaal uit. De subsidieregeling Regeling Reductie Energiegebruik is medio 2021 afgerond. Inmiddels is er gestart met de Regeling Reductie Energiegebruik Woningen, hiervoor hebben we voor de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht €210.700,- euro aan subsidie aangevraagd en ontvangen. Met deze subsidie kunnen we vervolg geven aan de RRE, inspelen op de Transitie Visie Warmte 2021 en aanhaken op plannen vanuit het actieplan Duurzaamheid, zoals collectieve inkoopactie isoleren die gepland is in 2021. De huurders konden geen gebruik maken van de RRE en nu bij de RREW wel. Deze onderwerpen hebben voor 2021 de hoogste prioriteit.

Verder wordt gewerkt aan verduurzaming bij scholen, sportverenigingen, bedrijven en VvE's. Het duurzame netwerk krijgt vorm door de duurzame nieuwsbrief en een duurzaam logo. We werken daarnaast aan biodiversiteit aan de hand van inwonersinitiatieven. We hebben bloemenlinten gerealiseerd en er wordt gewerkt aan het optimaliseren van het beleid op dat gebied. Bij de keuze van bomen houden we rekening met klimaatbestendigheid en dus duurzaamheid van de boomsoort. We zorgen dat de bomen goed zijn voor de biodiversiteit en een goede groeiplaats krijgen waardoor ze kunnen uitgroeien tot toekomstbomen. De groendak actie 2021 loopt en we zetten vol in op bewustwording. Lokaal uitvoeringsprogramma wonen Dit jaar is er een actuele stand van zaken rondom de vastgestelde woonvisie van 2019 verstuurd naar de raad. Het document laat zien dat we goed op weg zijn met de uitvoering van de lokale woonvisie: we bouwen voor de benoemde doelgroepen uit de woonvisie, zijn in gesprek met de corporaties en zetten ons in voor de verduurzaming van het woningbezit. Tevens zijn we ambtelijk en bestuurlijk in gesprek met de overige Drechtsteden-gemeenten over het woonbeleid. Ook zijn er regionaal afspraken gemaakt voor het huisvesten van kwetsbare groepen.

De genoemde projecten in het uitvoeringsprogramma gaan gestaag door; in de Volgerlanden worden nu woningen ontwikkeld en gerealiseerd aan de oostzijde van het project. Door de raad is in februari een nota van uitgangspunten vastgesteld. De bouw van de Beatrixhof is gestart en er zijn stappen gezet voor de invulling van het Ambachts Lint. Omgevingswet In 2020 zijn we gestart met het opstellen van de omgevingsvisie. In het najaar zijn er meerdere sessies met de raad geweest waarin richtinggevende uitspraken zijn gedaan voor de Nota van Uitgangspunten voor de omgevingsvisie. De Nota van Uitgangspunten is in december in de raad vastgesteld. Om het proces zorgvuldig te kunnen uitvoeren én om recht te kunnen doen aan zowel de huidige als de nieuwe raad, is gebleken dat besluitvorming over de omgevingsvisie niet meer lukt in 2021. De raad is hierover geïnformeerd. In het derde kwartaal van dit jaar wordt duidelijk of de Omgevingswet op 1 juli 2022 in werking treedt, of dat dit mogelijk nog verder wordt uitgesteld. Ondanks dat gaan we verder met de voorbereidingen, zoals het opleiden van de medewerkers en de aansluiting op het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO). De voorbereidingen voor het omgevingsplan zijn in gang gezet, evenals een aantal (technische) aanpassingen van verordeningen.

De verwachting is dat de verordeningen nog in 2021 aan de raad kunnen worden aangeboden ter besluitvorming. Grote beleidstrajecten niet voortvloeiend uit het Coalitieprogramma Landschapstafel IJsselmonde De bestuurlijke landschapstafel IJsselmonde is in haar nieuwe opzet drie keer bij elkaar gekomen voor onderlinge afstemming en overleg over recreatie en landschap. De landschapstafel heeft bij de provincie een voortgangsrapportage van de lopende projecten, die vanuit de meerjarige gebiedsprogramma's groen en recreatie zijn gefinancierd, ingediend.

Winternota 2021

16

Verbonden partijen - ontwikkelingen Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (OZHZ) De activiteiten van de OZHZ vertonen in 2021 een wisselend beeld. Echter over het algemeen zien we een toename van de werkzaamheden. Zo heeft de OZHZ minder werk aan het behandelen van toestemmingen en meldingen, maar juist meer aan vergunningverlening milieu. Met name op dit laatste onderdeel ziet de OZHZ meer complexe procedures. Ook de werkzaamheden en dus bestedingen op het onderdeel bezwaar en beroep zijn toegenomen. Wat betreft het aantal te verwerken klachten ziet de OZHZ een daling als gevolg van doelgerichte maatregelen eerder dit jaar. De besteding van de OZHZ binnen het Jaarprogramma ligt op basis van recente cijfers ongeveer 5,5% boven de norm.

Programma 3 Buitenruimte Vertalingen coalitieprogramma naar collegewerkprogramma Actieplan zwerfafval In 2019 stelde het college het Zwerfafval-uitvoeringsplan 2019-2023 vast. Hierin zijn de volgende acties benoemd:  Gescheiden afvalbakken in de buitenruimte;  De landelijke opschoondag;  De afvalvrije school. In 2021 hebben we ingezet op het voorkomen van zwerfafval door gerichte campagnes op scholen via Koos de Vuilnisman, dit gaat hand in hand met onze inzet om meerdere scholen afvalvrij te maken. Verder hebben we het scheiden van afval in de buitenruimte uitgebreid naar alle winkelcentra en belangrijke locaties zoals het zwembad en het waterbusplein. Op de laatste locatie moeten ze nog geplaatst worden. In maart en in september hebben we meegedaan aan de Landelijke Opschoondag en de World Clean Upday, waarbij we via ons prikker-uitgiftenpunt onze bewoners voorzien van de materialen. Tot op heden hebben we ongeveer 800 prikkers uitgedeeld aan onze bewoners. Grondstoffenbeleidsplan In 2019 heeft de raad het Grondstoffenbeleidsplan 2019-2023 vastgesteld. Inmiddels zijn (bijna) alle maatregelen uit het plan uitgevoerd. De maatregelen hebben beperkt effect gehad op het verlagen van de kosten en het verhogen van het milieurendement.

In 2021 hebben we scenario's uitgewerkt met een recycletarief, waarbij we inwoners met een financiële prikkel stimuleren om beter afval te scheiden. Hierbij zijn we uitgegaan van het optimaliseren van het huidige systeem. De raad wordt voorgesteld om dit jaar een besluit te nemen over de invoering van het recycletarief vanaf 1 januari 2023. Speel- en groengebieden inrichten Na het opstellen van het uitvoeringsplan van de renovaties van de 14 speelplekken vinden nu de voorbereidingen voor de aanbesteding plaats die in december afgerond moet zijn. Alle 14 speelplekken worden in 2022 gerenoveerd. Grote beleidstrajecten niet voortvloeiend uit het Coalitieprogramma Beleidsplan Openbare Verlichting Het beleidsplan Openbare Verlichting 2020-2024 is door de raad op 7 oktober 2019 vastgesteld. In de eerste helft van 2020 hebben we een uitvoeringsplan opgesteld. Dit heeft door de coronacrisis wel enige vertraging opgelopen. In het 1e en 2e kwartaal hebben we de eerste fase van de vervangingen van dit jaar uitgevoerd, de rest worden in kwartaal 3 en 4 uitgevoerd. Hiermee hebben we onze achterstand die is opgelopen door de vertraging ingehaald.

 

Gemeentelijk rioleringsplan Rioolprojecten Kruiswiel: fase 3 uitgevoerd en fase 4 in voorbereiding Ambtelijke uitwerking klimaatadaptatie deels afgerond, doorlopend proces. Stedelijk waterbeheer Conform het Beheer- en onderhoudsplan oeverbeschermingen in 2021 onderhoud aan oeverbeschermingen

Winternota 2021

17

uitgevoerd op diverse locaties in onze gemeente. Voorbereiding baggerwerk oostzijde gemeente is gestart.

Programma 4 Veiligheid, dienstverlening, bestuur en middelen Vertalingen coalitieprogramma naar collegewerkprogramma Beleidsplan Integrale Veiligheid Het meerjarig beleidsplan Integrale Veiligheid heeft een uitvoeringstermijn tot en met 2021. Een groot aantal thema's is inmiddels afgerond. Een aantal andere thema's lopen nog en worden in 2021 afgerond. Slechts enkele thema's worden niet binnen de beleidsperiode afgerond ten gevolge van de corona-crisis omdat capaciteit anders ingezet moest gaan worden. Deze thema's komen terug in het nieuwe meerjarig beleidsplan 20222025 dat medio 2022 aan de gemeenteraad ter vaststelling zal worden aangeboden. Dienstverleningsconcept De verkiezingen hebben door alle extra coronamaatregelen veel aandacht, capaciteit en middelen gekost. Door sturing en extra inspanning van Dienstverlening Drechtsteden zijn de verkiezingen goed verlopen. Met behulp van de extra bijdragen vanuit de Algemene Uitkeringen zijn de kosten binnen budget gebleven. Door de versoepeling van coronamaatregelen kwamen de aanvragen voor paspoorten en identiteitskaarten voor de zomer weer op gang. Aan de balies wordt nog steeds op afspraak gewerkt zodat drukte in de Publiekshal vermeden wordt en 1,5 meter afstand geborgd wordt. Steeds meer producten en diensten worden digitaal aangeboden en er wordt ook op grote schaal gebruik van gemaakt.

Voor inwoners die hier moeite mee hebben is maatwerk altijd mogelijk. Bij telefonie is het aantal telefoontjes aanzienlijk toegenomen. Door grote krapte op de arbeidsmarkt heeft dit een tijdje geleid tot langere wachttijden. Dit heeft echter nauwelijks geleid tot lagere waardering in de klanttevredenheidsmetingen. Inmiddels is de wachttijd weer genormaliseerd. Participatienota De participatienota is in januari 2021 in de raad vastgesteld. We hebben hiermee een beleidskader dat ons een basis geeft om op een heldere manier met participatie om te gaan en om het proces steeds uniform te doorlopen. We gaan verder met het werken volgens de principes van de participatienota en bereiden een opleidingstraject voor de organisatie voor. Visie op regionale samenwerking en Nota verbonden partijen Er zijn veel ontwikkelingen gaande in de samenwerking in de Drechtsteden. In oktober 2020 zijn afspraken gemaakt over de transities binnen de GRD. Afgesproken is dat de samenwerking in de Drechtsteden in het sociaal domein vanaf 1 januari 2022 wordt voortgezet in een klassieke gemeenschappelijke regeling. Het Drechtstedenbestuur en de Drechtraad komen daarmee te vervallen. De samenwerking in het bedrijfsvoeringsdomein zal vanaf 1 januari 2022 plaatsvinden via een servicegemeente-constructie, waarbij Dordrecht de servicegemeente vormt.

De raden in de Drechtsteden hebben deze afspraken bevestigd in een principebesluit. De Visie op regionale samenwerking en de Nota verbonden partijen zullen worden geactualiseerd wanneer de ontwikkelingen verder zijn uitgekristalliseerd. In 2021 is dan ook niet gestart met het actualiseren van beide nota's. Grote beleidstrajecten niet voortvloeiend uit het coalitieprogramma Informatieveiligheid Via de ENSIA zelfevaluatie rapporteren wij over de stand van de informatiebeveiliging op vele gebieden, zoals op de systemen die gebruikt worden voor de persoonsgegevens bij burgerzaken, sociale dienst en belastingdienst. Deze gegevens worden aangeleverd bij de toezichthoudende instanties. Ook bevat de ENSIA een deel waarop een zelfevaluatie wordt uitgevoerd op allerlei andere gebieden zoals organisatie, facilitaire zaken, inkoop, privacy, enz. Het resultaat van de ENSIA over 2020 is over het algemeen positief. We scoren goed op vrijwel alle onderdelen. Natuurlijk zijn er op onderdelen verbeterpunten, die vervolgens weer opgepakt worden. Informatiebeveiliging is continu in ontwikkeling en de toenemende ransomware aanvallen, zoals die op de Hoft van Twente, tonen ons hoe belangrijk het is om de beveiliging zo goed als mogelijk op orde te hebben en te houden. De voorbereidingen voor de Ensia zelfevaluatie 2021 zijn inmiddels opgestart.

Winternota 2021

18

Reserves en voorzieningen Algemene reserve/tijdelijke bestemmingsreserve IHP Op advies van de accountant is de algemene reserve Eneco (dus niet de reserve strategische investeringen die vanuit de Eneco middelen is gevormd) samengevoegd met de algemene reserve. Daarnaast stellen we voor een tijdelijke bestemmingsreserve IHP te vormen van € 6,7 miljoen, voor de 3e en 4e school. Deze wordt, zoals eerder besloten, deels betaald uit de algemene reserve Projecten en deels uit de algemene reserve grondbedrijf (de voorfinanciering van de verkoop van overblijvende grond) en deels uit de algemene reserve (omdat de reserve Projecten nog onvoldoende omvang had). We stellen voor om de algemene reserve Projecten, zoals geadviseerd door de accountant, op te heffen. Reserve lokale demografische groei De kosten voor de begeleiding van statushouders laat in 2021 een nadeel zien van per saldo € 98.000. Voorgesteld wordt deze kosten te dekken uit de reserve lokale demografische groei die in voorgaande jaren is gevoed uit het voordelig saldo op de huisvesting en begeleiding van statushouders. Ter voorbereiding op onze nieuwe wettelijke taken rond inburgering hebben we in september externe deskundigheid ingehuurd.

Deze externe adviseur zal advies uitbrengen op welke manier de nieuwe taken het beste ingevuld kunnen worden en welke financiële middelen nodig zijn om de inburgering in combinatie met de maatschappelijke begeleiding van statushouders te verzorgen in onze gemeente. Het Rijksbudget zal naar alle verwachting ingezet worden voor de werkzaamheden die we hebben ondergebracht bij de SDD. Voor de lokale uitvoering zullen daarom in elk geval financiële middelen uit de reserve nodig zijn. Om die reden is het van belang om de reserve te handhaven. Op basis van de praktijkervaring in 2022 kan bepaald worden welke financiële maatregelen in 2023 getroffen moeten worden. Egalisatiereserve wegbeheer Bij groot onderhoud wegen schuiven een aantal projecten, zoals Vlasserstraat en Landmanshof, door naar volgend jaar. Een bedrag van € 325.000 wordt toegevoegd aan deze reserve. Voorziening voormalig personeel In 2021 is het verzekerde bedrag van een voormalig wethouder uitgekeerd. Dit bedrag van € 1.175.278 wordt in een voorziening gestort voor de uitkering van het pensioen van deze voormalige wethouder. De storting bij resultaatbestemming 2020 voor APPA is voor € 138.803 gestort in de voorziening. Dit was deels (€ 101.769) voor de met pensioen gaande wethouder.

Het resterende bedrag (€ 37.034) had op de exploitatie begroot moeten worden voor aanvulling van de verzekering en wordt in deze winternota onttrokken uit de voorziening. De betalingen van het pensioen aan de voormalig wethouder worden onttrokken uit de voorziening. Egalisatiereserve begraafplaats Achterambacht We verwachten ongeveer € 63.000 minder inkomsten en € 39.778 lagere kosten. Door de corona-restricties kunnen minder mensen een uitvaart bijwonen. Omdat de beschikbare ruimte in onze aula relatief beperkt is, wordt ons uitvaartcentrum minder gebruikt voor uitvaartplechtigheden. Per saldo ramen we een extra onttrekking van € 23.222 uit de egalisatiereserve begraafplaats Achterambacht. Voorziening riolering Op het taakveld verwachten we zo'n € 65.000 minder aan kosten. Dit heeft vooral te maken dat er rioolinspecties zijn uitgesteld in de Volgerlanden. De rioolbeheergegevens moeten eerst nog verwerkt worden voordat opdracht gegeven kan worden voor het uitvoeren van de rioolinspecties. Derhalve wordt € 65.000 bijgeraamd bij de storting in de voorziening riolering. Egalisatiereserve baggeren De aanbesteding voor baggeren heeft vertraging opgelopen. We gaan de geplande baggerwerkzaamheden voor 2021 en 2022 in één aanbesteding onderbrengen. De kosten voor baggeren in 2021 schuiven daarom door naar volgend jaar.

Voorgesteld wordt om € 160.166 bij te ramen in de storting van de reserve.

Winternota 2021

19

Reserve kapitaallasten Investeringen MN - Antoniuslaan Deze reserve is in 2017 gevormd om de kapitaallasten die voortvloeien uit de verplichte activering van het doortrekken van de Antoniuslaan te dekken. De jaarlijkse onttrekking uit deze reserve ter dekking van de afschrijvingslasten is daarna ieder jaar, met ingang van 2018, afzonderlijk besloten. In deze Winternota willen we dit regelen tot en met het einde van de afschrijvingsperiode en wordt voorgesteld de jaarlijkse afschrijvingslasten Antoniuslaan te dekken uit deze reserve. Onderhoudsvoorziening buitenbad zwembad "De Louwert" Voor het onderhoud aan het buitenbad van zwembad "De Louwert" is een meerjarig onderhoudsplan opgesteld voor de periode 2021-2030. In deze is beschreven welke onderhoudsmaatregelen en budgetten de komende jaren nodig zijn om het zwembad in stand te houden. De kosten voortvloeiende uit het meerjaren onderhoudsplan van het buitenbad worden ten laste gebracht van de voorziening onderhoud buitenbad. In een apart raadsvoorstel wordt voorgesteld eenmalig € 520.000 te storten in een voorziening onderhoud buitenbad.

Investeringen Nieuwbouw Willem de Zwijgerschool De nieuwe Willem de Zwijgerschool aan de IJdenhove is eind 2020 gereedgekomen. Na overdracht van de school aan het schoolbestuur is de school begin 2021 in gebruik genomen. Alle werkzaamheden zijn afgerond en afgerekend, zodat het investeringsbudget wordt afgesloten. Het batig eindsaldo bedraagt € 355.000, waarvan het grootste deel financieel-technisch van aard is. Ten tijde van de Winternota 2020 hebben we op advies van de accountant de begrote bijdrage die het schoolbestuur betaalt aan het realiseren van een peuterspeelzaal in de school uit het investeringsbudget gehaald. De accountant heeft later alsnog aangegeven dat we dit bedrag toch in één keer ten gunste van het investeringsbudget mochten brengen plus een vordering op de balans als uitgegeven lening. Dit is ook gebeurd. Met het boeken van die bijdrage op het investeringsbudget ontstaat een schijnbaar voordeel van € 200.000. Daarnaast heeft de school uit eigen middelen meer investeringen in de school heeft gepleegd dan aanvankelijk was geraamd. Nieuwbouw Willem de Zwijgerschool en De Dukdalf De nieuw te bouwen scholen gaan afgeschreven worden in 50 jaar. Om deze afschrijvingstermijn consequent door te voeren wordt voorgesteld om de andere twee nieuwe scholen, te weten de Willem de Zwijgerschool en De Dukdalf, ook in 50 jaar af te schrijven in plaats van 40 jaar.