Bijlage bij raadsvoorstel 7.1 Jaarstukken 2022 gemeente Hendrik-Ido-Ambacht (met was-getekend verklaring)

- Bomenbeleidsplan In het voorjaar van 2022 is de eerste opgave van aanplant van 500 extra bomen gerealiseerd. De 500 bomen zijn verspreid over de gemeente aangeplant waarbij is ingezet op versterking van de groenstructuren in de gemeente en het vergroten van de biodiversiteit. De soortkeuze is afgestemd op de hoeveelheid beschikbare ruimte in samenhang met de omgeving. Hiermee streven we zoveel mogelijk een toekomstbestendige en duurzame aanplant na.

- Detailhandelsvisie Begin 2022 konden de winkeliers hun klanten weer verwelkomen in de winkels. Door de coronacrisis heeft een gedeelte van de detailhandel geruime tijd onder druk gestaan. Waar supermarkten en overige dagelijkse sectoren hun omzet flink hebben zien stijgen, hebben de overige niet-dagelijkse sectoren met een flinke omzetdaling te maken gehad. Het afgelopen jaar kwamen daar voor alle sectoren opnieuw enkele onverwachte uitdagingen bij. Zo hebben de detaillisten te maken met stijgende kosten, personeelstekorten en problemen met de logistiek. Ook in 2022 hebben we ingezet op de uitwerking van de detailhandelsvisie. Dit gebeurde onder andere met acties uit het Actieplan Lokale Economie. Regelmatig zijn we in gesprek geweest met de detailhandelsraad om de uitwerking van de detailhandelsvisie te bespreken. De grootste prioriteit is het behoud van de winkels in de betreffende winkelcentra. De gemeente stelt zich flexibel op voor initiatieven binnen de bestaande structuur.

VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN

- Duurzame gemeentelijke gebouwen

Verstegen accountants en adviseurs B.V.

We maken duurzame keuzes in het beheer en onderhoud van gemeentelijke gebouwen. In 2021 Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

24

03/07/2023 d.d. ...................

hebben we een quick scan laten uitvoeren om te inventariseren welke maatregelen en financiële middelen nodig zijn om te voldoen aan de landelijke doelstellingen om de CO2-uitstoot in 2030 te halveren en om in 2050 de gemeentelijke gebouwen energie-neutraal te maken. De maatregelen om gebouwen te verduurzamen worden afgestemd op het meerjarenonderhoudsplan (MJOP), zodat een logisch moment wordt gekozen om een maatregel uit te voeren. De actualisatie van het MJOP's is in 2022 afgerond en vastgesteld. De planning is om de rapportages met de verduurzamingsmaatregelen te gebruiken om in 2023 een traject te starten om een afwegingskader te maken op grond waarvan het college en de raad keuzes kunnen maken. Vervolgens maken we een voorstel op basis waarvan college en raad een besluit kunnen nemen om de financiële middelen beschikbaar te stellen om de doelstelling te kunnen realiseren.

- Gebiedsvisie centrumgebied De gemeenteraad heeft het bestemmingsplan Centrumgebied, Graaf Willemlaan voor het project Ambachts Lint op 7 februari 2022 gewijzigd vastgesteld. Omdat de indieners van zienswijzen geen beroep hebben ingesteld bij de Raad van State is het bestemmingsplan vanaf april 2022 onherroepelijk geworden. Na uitwerking van het plan en het openbaar gebied in een definitief ontwerp heeft ontwikkelaar Blauwhoed het plan geprobeerd aan te besteden. Door de sterk gestegen bouwkosten is dit niet gelukt. Geprobeerd wordt nu om in bouwteamverband (aannemer, architect en ontwikkelaar) tot een financieel haalbaar plan te komen. Het gevolg hiervan is dat de planning met minimaal een jaar vertraagd is. De planning gaat nu uit van start bouw in juni 2024. Er staan eind 2022 1.200 geïnteresseerden (kandidaat-kopers en omwonenden) geregistreerd in het bestand van de ontwikkelaar.

- Lokaal actieplan duurzaamheid Eind 2022 is het Actieplan Duurzaamheid (2019-2022) succesvol afgesloten: alle acties zijn uitgevoerd en veel acties worden gecontinueerd en geborgd in ons werkproces. Belangrijke acties die zijn uitgevoerd op het gebied van Energie zijn onder meer het aanvragen van subsidies voor het verduurzamen van bedrijventerreinen Grotenoord en Antoniapolder. De Regeling Reductie Energiegebruik Woningen (RREW) is ingezet voor het nemen van energiebesparende maatregelen aan 2.870 woningen (waarvan 1.330 huurwoningen). Binnen het thema ‘Klimaatadaptatie’ was de bestuurlijke ondertekening van de ‘Samenwerkingsovereenkomst Drechtsteden Klimaatadaptatie’ een belangrijke mijlpaal in 2022. Verder is er een honderdtal vierkante meters groen dak aangelegd in samenwerking met GroenDakCoach. Andere stimuleringsmaatregelen voor vergroening die succesvol zijn uitgevoerd zijn onder andere de deelname aan het NK Tegelwippen, de samenwerking met scholen om te vergroenen en het inzetten van de tegeltaxi.

VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN

Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

Verstegen accountants en adviseurs B.V. 25

03/07/2023 d.d. ...................

Mogelijkheden voor het werken naar een circulaire economie zijn in kaart gebracht en hebben geleid tot acties in het Actieplan Lokale Economie 2023-2026. Onder het thema ‘Samen Doen’ zijn succesvolle duurzame bewonersinitiatieven opgezet, zoals de aanleg van een bomenhub op De Sandeling en bijenlinten en het planten van bomen. Het uitlenen van warmtecamera's aan bewoners om warmtelekken in beeld te brengen was erg succesvol: het aantal camera's is kort na de start uitgebreid vanwege oplopende wachtlijsten. In 2022 is ook het gemeentehuis Fairtrade gecertificeerd en dit vormt een basis voor certificering van Hendrik-Ido-Ambacht als Fairtrade gemeente.

- Lokaal uitvoeringsprogramma wonen In 2022 hebben we de vastgestelde woonvisie van 2019 uitgevoerd. We hebben ons gericht op het huisvesten van de doelgroepen die in de woonvisie zijn benoemd, zoals jongeren, senioren en bijzondere doelgroepen. Er is onderzoek gedaan naar het opstellen van het woonwagenbeleid. Ook zijn we doorlopend in gesprek met de corporaties en overige Drechtsteden-gemeenten over het woonbeleid, zowel ambtelijk als bestuurlijk.

- Omgevingswet In de afgelopen periode is veel vooruitgang geboekt met de omgevingsvisie. Eind 2021 was er een themasessie met de raad waarin is gesproken over de ambities. Dit leidde in 2022 tot een overdrachtsdocument dat is aangeboden aan de nieuwe raad. Hierin staan ambities voor de omgevingsvisie op hoofdlijnen. In september 2022 vond een open gesprek met de raad plaats over de ambities van de omgevingsvisie. Hierna zijn de ambities gecombineerd met de huidige beleidsstukken en de informatie die werd opgehaald tijdens het participatietraject. Ook met het omgevingsplan zijn mooie eerste stappen gemaakt. In september 2022 is er een sessie met de raad geweest over het plan van aanpak. In december 2022 is het plan van aanpak door de raad vastgesteld. Daarnaast is een begin gemaakt met het uitwerken in regels van de activiteiten bouwen, wonen, detailhandel en kappen voor het deelgebied 'centrum'. Het Digitale Stelsel Omgevingswet (DSO) werkt op landelijk niveau nog niet naar behoren. Op gemeentelijk niveau is een aansluiting op het DSO vereist voor inwerkingtreding van de wet. Deze aansluiting is in 2022 gerealiseerd. Tot slot is verder gewerkt aan het opleiden van de medewerkers en is gestart met een participatieleidraad voor ruimtelijke initiatieven.

VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN

Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

Verstegen accountants en adviseurs B.V. 26

03/07/2023 d.d. ...................

Grote beleidstrajecten niet voortvloeiend uit het Coalitieprogramma

- Landschapstafel IJsselmonde In 2022 is de Landschapstafel als gremium voor onderlinge afstemming voor de deelnemende gemeenten en organisaties voor natuur- en recreatieprojecten voortgezet. De bestuurlijke landschapstafel IJsselmonde is in deze opzet vier keer bij elkaar gekomen voor onderlinge afstemming en overleg over recreatie en landschap. De Landschapstafel heeft bij de provincie een voortgangsrapportage van de lopende projecten, die vanuit de meerjarige gebiedsprogramma's groen en recreatie zijn gefinancierd, ingediend. In 2022 is ook een begin gemaakt met de eindverantwoording van de projectsubsidies van de provincie. Verbonden partijen - ontwikkelingen

- Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (OZHZ) In 2022 heeft OZHZ met name gewerkt aan de voorbereidingen op de Omgevingswet, de overgang van bodemtaken van de provincie naar gemeenten en het onderzoek naar het stelsel voor Vergunningverlening, toezicht en handhaving. Hieronder volgt meer informatie over ontwikkelingen in het jaarprogramma 2022: 1. Bestedingen jaarprogramma 2022 Over het algemeen waren de bestedingen binnen het jaarprogramma op hoofdlijnen zoals verwacht. Er was extra inzet op bezwaar en beroep vanwege ontwikkelingen bij een maritiem bedrijf rondom geluidsoverlast. Er waren lagere bestedingen in het kader van klachten en meldingen. Er zijn minder milieuvergunningaanvragen afgehandeld. Dit is vraag-gestuurd. 2. Omgevingswet In 2022 is verder uitgewerkt welke taken OZHZ uitvoert binnen de Omgevingswet en wat de omvang van die taken is. Het gaat erom dat OZHZ straks goede vergunningen kan blijven verlenen, strikt toezicht blijft houden en heldere adviezen blijft geven aan gemeenten en provincie. 3. Overgang van bodemtaken Het bevoegd gezag voor bodemsaneringstaken gaat met de komst van de Omgevingswet over van de provincie naar gemeenten. De Omgevingswet is in 2022 nog niet in werking getreden, waardoor deze overdracht is uitgesteld naar januari 2024. 4. Vanaf 1 januari 2023 moeten alle kantoren voorzien zijn van energielabel C.

OZHZ voert hier, namens de gemeente, toezicht op uit. In 2022 heeft OZHZ kantooreigenaren hierover geïnformeerd en gestimuleerd maatregelen te nemen. 5. OZHZ was ook in 2022 voorzitter van de werkregio Drechtsteden Klimaatadaptatie en adviseert ons hierover lokaal.

VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN

Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

Verstegen accountants en adviseurs B.V. 27

03/07/2023 d.d. ...................

Indicatoren jaarrekening 2022

Hendrik-IdoAmbacht

Let op: alle getallen, bedragen en percentages zijn afgerond

2020

Hendrik-IdoAmbacht

Papendrecht

Sliedrecht

Zwijndrecht

Alblasserdam

HardinxveldGiessendam

Dordrecht

Bron

Toelichting

2021

Programma 2 Ruimtelijke ordening, economie en wonen Wonen

Koopwoningen (percentage)

70%

70%

63%

57%

55%

59%

57%

64% OCD Woonmonitor

Percentage koopwoningen van de totale woningvoorraad.

Huurwoningen corporaties (percentage)

23%

23%

29%

34%

36%

31%

28%

28% OCD Woonmonitor

Percentage huurwoningen van coroporaties van de totale woningvoorraad.

Banen (aantal banen per 1.000 inwoners 15-74 jr)

414

418

616

790

629

648

667

650 waarstaatjegemeente.nl

Betreft het aantal vervulde posities. Dit zijn fulltimers, parttimers en uitzendkrachten.

Bedrijfsvestigingen (per 1.000 inwoners 15 -74 jr)

91

94

94

105

106

118

112

112 waarstaatjegemeente.nl

Het aantal vestigingen van bedrijven. Aantal verkooppunten binnen alle brachegroepen, inclusief leegstand. De branchegroepen bestaan uit dagelijks, mode&luxe, vrije tijd, in/om huis, detailhandel overig, transport&brandstof, cultuur&ontspanning, horeca en diensten.

Economie & arbeidsmarkt

Verkooppunten

NB

58

128

103

124

110

764

58 waarstaatjegemeente.nl

2.024 45,7%

2.659 45,3%

2.168 23,9%

1.660 24,5%

3.020 18,9%

1.083 28,7%

5.809 18,6%

2.372 waarstaatjegemeente.nl 32,3% waarstaatjegemeente.nl

Duurzaamheid

Zonnepanelen woningen (geregistreerd) Energielabel A (percentage)

Het aantal geregistreerde installaties met zonnepanelen (woningen) Percentage huizen met energielabel A

VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN

Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

Verstegen accountants en adviseurs B.V. 28

03/07/2023 d.d. ...................

Wat heeft het gekost ? Bedragen x € 1.000 2 - Ruimtelijke ordening, economie en wonen Taakveld Beheer overige gebouwen en gronden Economische ontwikkeling Fysieke bedrijfsinfrastructuur Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Cultureel erfgoed Milieubeheer Ruimte en leefomgeving Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) Wonen en bouwen Totaal Specificatie begrotingswijzigingen t/m raad december Kadernota Resultaatbestemming jaarrekening 2021 Winternota Diversen Saldo begrotingswijzigingen

Primaire begroting

Begroting t/m wijz. raad december

Lasten 198 398 10.039 83 16 790 350 18.852 1.157 31.883

Baten -118 -10.039 -55 -23 -18.788 -751 -29.774

Saldo 80 398 28 16 790 327 64 406 2.109

201

-138

906 -3.764 -2.657

-384 4.369 3.847

63 522 605 1.190

Lasten 284 716 11.115 91 16 1.637 485 13.434 1.448 29.226

Baten -185 -11.115 -55 -257 -23 -13.351 -941 -25.927

Saldo 99 716 36 16 1.380 462 83 507 3.299

Werkelijk Lasten 281 625 10.074 91 7 1.296 532 19.330 1.476 33.712

Baten -187 -10.114 -46 -68 -12 -11.802 -1.296 -23.525

Resultaat Saldo 94 625 -40 45 7 1.228 520 7.528 180 10.187

Uitsplitsing van het eindresultaat naar lasten en baten (op basis van gewijzigde begroting) Lasten Beheer overige gebouwen en gronden Economische ontwikkeling Fysieke bedrijfsinfrastructuur Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Cultureel erfgoed Milieubeheer Ruimte en leefomgeving Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) Wonen en bouwen Totaal

Begroot 284 716 11.115 91 16 1.637 485 13.434 1.448 29.226

Werkelijk 281 625 10.074 91 7 1.296 532 19.330 1.476 33.712

Saldo -3 -91 -1.041 -9 -341 47 5.896 28 4.486

Baten Beheer overige gebouwen en gronden Fysieke bedrijfsinfrastructuur Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Milieubeheer Ruimte en leefomgeving Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) Wonen en bouwen Totaal

Begroot -185 -11.115 -55 -257 -23 -13.351 -941 -25.927

Werkelijk -187 -10.114 -46 -68 -12 -11.802 -1.296 -23.525

Saldo -2 1.001 9 189 11 1.549 -355 2.402

VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN

Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

Verstegen accountants en adviseurs B.V. 29

03/07/2023 d.d. ...................

Saldo W-B -5 -91 -40 9 -9 -152 58 7.445 -327 6.888

Wat heeft het gekost? Programma 2 Ruimtelijke ordening, economie en wonen Lasten Economische ontwikkeling De toegerekende salarislasten zijn € 71.000 lager dan begroot doordat er minder uren aan dit taakveld zijn besteed. Fysieke bedrijfsinfrastructuur Het saldo wordt veroorzaakt door verschillen tussen geraamde en werkelijke uitgaven en inkomsten binnen de projecten Ambachtsezoom en Waterbusplein (Noordkade). Realisatie 2022 Bedrijvenpark Ambachtsezoom Grondexploitaties hebben veelal een looptijd van meer dan één jaar. Hierdoor kan het voorkomen dat kosten of opbrengsten eerder of later gerealiseerd worden dan geraamd. Dit hoeft niet direct gevolgen te hebben voor het resultaat van de grondexploitatie. Voor een toelichting op de grondexploitatie wordt verwezen naar de raadsbehandeling op 3 juli 2023. Onderstaande tabel geeft het verschil tussen de begroting, zoals opgenomen in de grondexploitatie 2022, en de realisatie voor het jaar 2022 weer. Per onderdeel wordt toegelicht of de verschillen veroorzaakt zijn door over- of onderschrijdingen op de budgetten of door een verschuiving van kosten of opbrengsten in de tijd. Begroting en realisatie 2022 Grondexploitatie Bedrijvenpark Ambachtsezoom

Verschillen jaarschijf nominaal excl. BTW

Investeringen Plankosten en VTU Verwervingen Sloop Milieukosten Bouw- en woonrijp maken Tijdelijk beheer Overige Financieringslasten Totaal investeringen Opbrengsten Bedrijventerreinen Voorzieningen Overige Totaal opbrengsten

Begroting 2022

Realisatie 2022

Verschil t.o.v. begroting

371.087

322.562

48.525

1.250.307 15.000 217.549 87.432 1.941.375

2.025.592 21.643 128.413 82.194 2.580.404

-775.285 -6.643 89.136 5.238 -639.028

8.092.420

5.169.535 653.365 45.530 5.868.430

2.922.885 -653.365 63.678 2.333.198

109.208 8.201.628

Plankosten en VTU De plankosten zijn iets lager uitgevallen dan geraamd. Voor een deel komt dit doordat het werkelijk interne uurtarief en de toerekenbare overhead lager zijn uitgevallen. Daarnaast was de verwachting dat het openbaar gebied in 2022 gereed zou zijn. Door verschillende factoren zijn de werkzaamheden VOOR WAARMERKINGSwat vertraagd. De kosten voor het begeleiden van deze werkzaamheden (Voorbereiding, Toezicht en DOELEINDEN Uitvoering) zijn hierdoor lager uitgevallen. Deze kosten worden in 2023 gemaakt. Bouw- en woonrijp maken Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

Verstegen accountants en adviseurs B.V. 30

03/07/2023 d.d. ...................

In totaal zijn de kosten voor civieltechnische werkzaamheden in 2022 ongeveer € 775.000 hoger uitgevallen dan geraamd. In 2022 zijn de eerste termijnen betaald voor de aanleg van de cortenstalen elementen in en rond het plangebied (€ 350.000). In de raming werd rekening gehouden met de afrekening van deze elementen in 2023. Naast dat het een verschuiving van kosten in de tijd betreft, zullen de uiteindelijke kosten, door de sterk gestegen staalprijzen, ongeveer € 110.000 hoger uitvallen dan geraamd. Ook werd in de raming een groter deel van de afrekening van de werkzaamheden van het woonrijp maken van het plangebied in 2023 verwacht (€ 350.000). Deze kosten zijn nu in 2022 al gemaakt en betreft dus een verschuiving van kosten in de tijd. Doordat de werkzaamheden van de aanleg, verplaatsing en verwijdering van nutsvoorzieningen bij de herziening van de grex 2022 afgerond waren, is het restantbudget destijds met € 250.000 afgeraamd. In de loop van 2022 is gebleken dat Stedin niet alle werkzaamheden in rekening had gebracht. Hiervoor heeft het bedrijf in 2022 een factuur van € 72.000 gestuurd, waardoor een deel van het vorig jaar verwerkte voordeel is komen te vervallen. Tijdelijk beheer Het budget voor beheer en onderhoud is gelijkmatig over de looptijd van de grondexploitatie verdeeld. Hierdoor kunnen er verschillen ontstaan tussen de raming en realisatie per jaarschijf.

Het betreft een verschuiving van kosten. Overige kosten Dit betreffen voornamelijk kosten zoals marketing, communicatie en verkoopkosten die gelijkmatig over de jaren verdeeld zijn. In 2022 is er minder uitgegeven aan deze onderdelen. Verder zijn de kosten voor de opstart van parkmanagement hier opgenomen. In 2022 zijn de werkzaamheden overgedragen aan de Coöperatieve Vereniging Parkmanagement Ambachtsezoom. De resterende opstartkosten zullen door de vereniging gemaakt worden. Ter dekking van deze kosten ontvangt de vereniging de bijdrage in het parkmanagement die de kavelkopers bij de notaris aan de gemeente betalen. Per saldo gebeurt dit voor de grondexploitatie kostenneutraal. Alle bovengenoemde mutaties zijn verschuivingen van kosten in de tijd. Ook zijn er enkele schadevergoedingen betaald voor het niet tijdig realiseren van de nutsvoorzieningen. Enkele bouwbedrijven moesten hierdoor extra kosten maken voor tijdelijke stroomvoorziening. Financieringslasten De werkelijke omslagrente voor de grondexploitaties is met 0,46% lager uitgevallen dan verwacht (0,5%). Bedrijventerreinen De grondopbrengsten worden gerealiseerd op het moment dat een kavel bij de notaris overgedragen wordt. Eerst zijn er diverse verkoopgesprekken, worden de (kandidaat-)kopers begeleid om de duurzaamheidsdoelstellingen te halen en moet de omgevingsvergunning zijn verleend.

Dit vergt enige tijd en maakt het soms lastig om het moment van grondoverdracht nauwkeurig in te schatten. Uiteindelijk zijn in 2022 12 van de vooraf verwachte 20 kavels overgedragen, met name omdat het voortraject en de begeleiding in de duurzaamheidsdoelstellingen extra tijd heeft gevergd. Dit betreft veelal een verschuiving van opbrengsten in de tijd. Voorzieningen De grondopbrengsten voor het brandstofverkooppunt werden pas in 2023 verwacht. Dit betreft een VOOR WAARMERKINGSverschuiving van opbrengsten in de tijd.

DOELEINDEN

Overige Verstegen accountants Naast de grondprijs betalen kopers bij de notaris ook een opslag per vierkante meterenvoor de opstart adviseurs B.V. Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

31

03/07/2023 d.d. ...................

van parkmanagement. Er zijn minder kavels overgedragen waardoor ook de bijdragen voor parkmanagement lager uitgevallen zijn. Realisatie 2022 Grondexploitatie Genieterrein-Waterbusplein Grondexploitaties hebben veelal een looptijd van meer dan één jaar. Hierdoor kan het voorkomen dat kosten of opbrengsten eerder of later gerealiseerd worden dan geraamd. Dit hoeft niet direct gevolgen te hebben voor het resultaat van de grondexploitatie. Voor een toelichting op de grondexploitatie wordt verwezen naar de raadsbehandeling op 3 juli 2023. Onderstaande tabel geeft het verschil tussen de begroting, zoals opgenomen in de grondexploitatie 2022, en de realisatie voor het jaar 2022 weer. Per onderdeel wordt toegelicht of de verschillen veroorzaakt zijn door over- of onderschrijdingen op de budgetten of door een verschuiving van kosten of opbrengsten in de tijd. Begroting en realisatie 2022 Grondexploitatie Genieterrein-Waterbusplein Begroting Prognose Gerealiseerd Nominaal excl. BTW jaarschijf jaarschijf Investeringen Rente en exploitatielasten Plankosten Verwervingen Sloop Milieukosten BRM/WRM Tijdelijk beheer Overige Financieringslasten Totaal investeringen Opbrengsten Bedrijventerreinen Kantoren Winkels en horeca Voorzieningen Bijdragen Totaal opbrengsten

Verschil t.o.v. begroting

341.136 120.000

380.818 135.076

39.683 15.076

2.386.866 9.081

2.824.878 3.724

438.012 -5.357

12.318 2.869.401

11.579 3.356.075

-739 -486.675

605.880

1.544.350 2.150.230

-605.880

1.044.350 1.044.350

-500.000 1.105.880

Plankosten en VTU In 2022 is ongeveer € 40.000 meer uitgegeven aan plankosten en VTU dan geraamd. Over het algemeen komt dit doordat de civieltechnische werkzaamheden met ongeveer een half jaar zijn uitgelopen. Dit is mede veroorzaakt door vertraging in levering van materialen en vertraging door gebrek aan personeel bij de aannemers. Daarnaast geldt dat er veel tijd en afstemming is gaan zitten in de coördinatie van werkzaamheden tussen alle aannemers die tegelijkertijd op het plein aan het werk waren (aannemers in opdracht voor de gemeente in relatie tot de aanleg etc. van het plein en aannemers van de gebouwen (bouw en inrichting)). Dit heeft er onder andere toe geleid dat de gerealiseerde personeelskosten in 2022 hoger zijn uitgevallen dan vooraf geraamd (ongeveer € 28.000). Voor de controle van en het toezicht op de civieltechnische werkzaamheden worden gespecialiseerde bureaus ingehuurd. Met name door de uitloop van werkzaamheden en de afstemming en coördinatie tussen de verschillende betrokken partijen, zijn deze kosten hoger uitgevallen dan geraamd (ongeveer € 15.000).

VOOR WAARMERKINGSVerwervingen DOELEINDEN In de grex 2022 werd uitgegaan van de verwerving van een stuk grond op het Citadelterrein om accountants parkeerplaatsen voor het Waterbusplein (Noordkade) te realiseren (€ 120.000). Verstegen Deze aankoop heeft Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

en adviseurs B.V. 03/07/2023 d.d. ...................

32

nog niet plaatsgevonden en de gesprekken over de prijs worden nog gevoerd. Daarnaast is bij het aangaan van de overeenkomst voor de verkoop van de kavels op het Waterbusplein (Noordkade) overeengekomen dat de gemeente het wegperceel, dat toegang geeft tot de zuidelijke parkeerplaatsen, zal overnemen voor een bedrag van € 135.000. In de grex 2022 was geen rekening gehouden met deze verwerving. Bouw- en woonrijp maken In 2022 is ongeveer € 440.000 meer uitgegeven aan bouw- en woonrijp maken dan geraamd. In 2022 is gestart met de werkzaamheden van het restaureren en plaatsen van de havenkraan (ongeveer € 400.000). In de raming werd rekening gehouden met de afrekening van deze werkzaamheden in 2023. Behalve dat het een verschuiving van kosten in de tijd betreft, zijn de totale kosten ook ongeveer € 80.000 hoger uitgevallen dan geraamd. Ook het waterkunstwerk is in 2022 gerealiseerd en afgerekend, terwijl de kosten voor 2023 geraamd waren (ongeveer € 275.000). Daar staat tegenover dat de werkzaamheden van het woonrijp maken van het plangebied pas in 2023 afgerond worden, waardoor een deel van de kosten dan gemaakt worden (€ 185.000). Hetzelfde geldt voor de realisatie van de openbare verlichting (€ 60.000). Tijdelijk beheer Het budget voor beheer en onderhoud is gelijkmatig over de looptijd van de grondexploitatie verdeeld.

Hierdoor kunnen er verschillen ontstaan tussen de raming en realisatie per jaarschijf. Het betreft een verschuiving van kosten. Financieringslasten De werkelijke omslagrente voor de grondexploitaties is met 0,46% lager uitgevallen dan verwacht (0,5%). Bedrijventerreinen Voor 2022 stond de overdracht van kavel 3 (langs de Teunis Stooplaan) gepland. Mede vanwege de sterk gestegen bouwkosten heeft de koper het plan het afgelopen jaar aangepast. Inmiddels is de omgevingsvergunning verleend waardoor de kavel in 2023 overgedragen kan worden. Bijdragen In 2022 werd een bijdrage van € 500.000 van de ROM-D (op basis van de FES-subsidie voor Veerweg e.o.) verwacht. Deze zal naar verwachting in 2023 ontvangen worden. Milieubeheer Op het taakveld milieubeheer hebben we € 341.000 minder uitgegeven dan begroot. Dit is als volgt te verklaren:

-

-

-

Voor de regeling ‘Aanpak energiearmoede’ is in 2022 van het Rijk een specifieke uitkering ontvangen van € 246.000. Specifieke uitkeringen worden voor hetzelfde bedrag begroot onder zowel de baten als de lasten. Per saldo is dit neutraal. In 2022 is er niets uitgegeven. Het bedrag is per 31 december op de balans verantwoord onder de van het Rijk ontvangen voorschotten en kan worden besteed in 2023. In de meicirculaire 2022 heeft de gemeente € 231.000 ontvangen voor klimaat- en energiebeleid om de uitvoering van het bestaande klimaatbeleid in 2022 te kunnen voortzetten. Van dit budget resteert een bedrag van € 188.000. Bij de Winternota 2022 is besloten om dit bedrag mee te nemen naar 2023 voor de uitvoeringskosten die worden gemaakt in 2023 en verder. Dit loopt via het taakveld mutaties reserves (programma 4).

VOOR WAARMERKINGS-

De uitgaven voor de ‘regeling reductie energiegebruik woningen’ (RREW) bedragen in 2022 € DOELEINDEN 57.000. In 2021 heeft de gemeente voor deze regeling van het Rijk een specifieke uitkering Verstegen accountants ontvangen van € 211.000. Van deze rijksbijdrage was in 2021 € 57.000 nog niet uitgegeven en

Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

en adviseurs B.V. 03/07/2023 d.d. ...................

33

stond per 1 januari 2022 verantwoord onder de van het Rijk ontvangen voorschotten om te besteden in 2022.

-

De toegerekende salarislasten zijn € 80.000 hoger dan begroot doordat er meer uren aan dit taakveld zijn besteed.

Toelichting jaarverantwoording 2022 Elk jaar wordt de grondexploitatie integraal herzien en vervolgens vastgesteld. De grondexploitatie 2022 dient als uitgangspunt voor de verantwoording. In deze toelichting worden de werkelijke uitgaven en inkomsten afgezet tegen de ramingen zoals opgenomen in de grondexploitatie. Tabel Realisatie 2022

UITGAVEN Plankosten en VTU Verwervingen Sloop Milieukosten Bouwrijp maken Woonrijp maken Groen/water Openbare verlichting en brandkranen Hoofdplanstructuur Excessieve bovenwijks Tijdelijk beheer en onderhoud Infocentrum Stortingen in reserve bovenwijks Stortingen in reserve kunst Niet verrekenbare BTW Verkoopkosten Regionalisering Overige goederen en diensten Financieringslasten Totaal UITGAVEN

Boekwaarde 1-1-2022

Begroting 2022

Werkelijk in 2022

Verschil

Boekwaarde 31-12-2022

61.637.586 92.599.682 3.601.553 7.260.141 33.807.881 30.982.950 4.631.246 2.328.902 27.802.349 11.709.601 786.760 670.734 1.965.354 719.679 1.113.316 352.359 126.986 2.222.541 49.967.967 334.287.587

1.758.196 400.000 0 132.069 904.938 2.193.695 555.055 130.088 0 0 232.548 0 0 0 0 0 0 375.000 394.819 7.076.409

1.618.997 0 0 145.155 983.674 1.292.766 452.407 0 0 0 106.548 0 0 0 0 17.087 0 6.785 391.831 5.015.250

139.200 400.000 0 -13.086 -78.735 900.929 102.648 130.088 0 0 126.000 0 0 0 0 -17.087 0 368.215 2.988 2.061.160

63.256.582 92.599.682 3.601.553 7.405.295 34.791.555 32.275.716 5.083.653 2.328.902 27.802.349 11.709.601 893.308 670.734 1.965.354 719.679 1.113.316 369.446 126.986 2.229.326 50.359.798 339.302.837

INKOMSTEN Woningbouw Winkels/Horeca Bijzondere bebouwing Bijdrage VINEX Overige subsidies en bijdragen Overige opbrengsten Bijdrage marktpartijen Renteopbrengsten Totaal INKOMSTEN

201.353.069 8.371.815 636.662 6.550.478 48.158.891 4.517.910 10.611.666 1.259.121 281.459.612

3.707.850 0 0 0 9.201.724 396.387 17.806 0 13.323.767

3.487.158 0 0 0 7.820.590 434.623 17.806 0 11.760.177

220.691 0 0 0 1.381.134 -38.236 0 0 1.563.589

204.840.227 8.371.815 636.662 6.550.478 55.979.481 4.952.534 10.629.472 1.259.121 293.219.790

Saldo nominaal

52.827.975

-6.247.357

-6.744.927

497.570

46.083.047

Boekwaarde Per 1 januari 2022 had de grondexploitatie De Volgerlanden een boekwaarde van € 52.827.975. Voor 2022 stond er € 7 miljoen aan uitgaven en € 13,3 miljoen aan inkomsten geraamd. In werkelijkheid is er in 2022 € 5 miljoen aan uitgaven en € 11,8 miljoen aan inkomsten gerealiseerd. De boekwaarde neemt hierdoor met € 6,2 miljoen af tot € 46.083.047.

VOOR WAARMERKINGSPlanontwikkelingskosten en VTU (voorbereiding, toezicht en uitvoering) DOELEINDEN De gerealiseerde plankosten zijn € 140.000 lager uitgevallen dan geraamd. Voor een deel komt dit doordat niet alle geplande werkzaamheden uitgevoerd zijn. Zo is, om de budgetten voor stedenbouw, Verstegen accountants planologie, landmeten en bestekken & VTU te kunnen bepalen, een inschatting van de benodigde Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

en adviseurs B.V.

03/07/2023 d.d. ...................

34

werkzaamheden/producten gemaakt. Vervolgens zijn de budgetten verdeeld over verschillende jaren. Het uitgangspunt hierbij is dat het grootste deel van de budgetten in de eerste paar jaar benodigd is, waarna de jaarbudgetten jaarlijks afnemen. In 2022 is het verbruik van de budgetten voor stedenbouw (€ 25.000), planologie (€ 20.000), landmeten (€ 75.000) en bestekken & VTU (€ 55.000) lager uitgevallen dan geraamd. Dit betreft voornamelijk een verschuiving van kosten in de tijd. Ondanks dat er in 2022 minder is uitgegeven aan bestekken & VTU, zijn de kosten voor de producten die geleverd zijn, onder andere vanwege krapte op de markt, wel hoger uitgevallen dan geraamd. De werkelijke personeelskosten zijn in 2022 ook lager uitgevallen dan geraamd. Verschillende functies binnen de projectorganisatie worden ingevuld met medewerkers van iPM of ander ingehuurd personeel. Zo kan de personeelsinzet redelijk flexibel afgestemd worden op de behoefte. Wanneer de werkzaamheden toe- of afnemen kan de inzet verhoogd of verlaagd worden. Mede hierdoor is er het afgelopen jaar ongeveer € 25.000 aan personeelskosten bespaard. In juni 2017 is besloten om een gebied rond de entree van het Perenlaantje uit de ontwikkeling te halen. De geraamde opbrengsten en kosten in dit gebied zouden hierdoor niet meer gerealiseerd worden.

De lagere opbrengsten en civieltechnische kosten zijn verwerkt in de ramingen van de grex, maar voor de plankosten was een taakstelling opgenomen, verdeeld over de resterende planperiode. Voor 2022 was een besparing van € 50.000 geraamd, waardoor het in de tabel gepresenteerde verschil kleiner is dan de som van bovengenoemde verschillen. Grondverwerving De laatste benodigde gronden zijn in 2018 verworven. Onderdeel van de toen gemaakte afspraken was dat de gemeente de eventuele door de verkopende partij geleden belastingschade (naar verwachting ongeveer € 400.000) zou vergoeden. Deze betaling stond in 2022 gepland, maar is doorgeschoven naar 2023. Milieukosten De gerealiseerde milieukosten zijn, met een kleine overschrijding van ongeveer € 13.000, ongeveer uitgekomen op het niveau van de raming uit de grex 2022. Bouwrijp maken De kosten voor bouwrijp maken zijn ongeveer € 80.000 hoger uitgevallen dan geraamd. Bij het bouwrijp maken van De Laantjes is een damwand verzakt, waardoor schade aan de nabijgelegen kavel is ontstaan. Het herstel van de damwand en de vergoeding van de schade aan de naastgelegen kavel heeft tot € 120.000 aan extra kosten geleid. Bij het bouwrijp maken van De Straatjes heeft de aannemer extra kosten moeten maken om de huisaansluitingen te maken.

Verder is er, om voldoende parkeergelegenheid voor het bouwverkeer te regelen, een extra strook asfalt aangelegd en moest de waterpartij ten noorden van De Straatjes verder dan vooraf ingeschat afgegraven worden. In totaal heeft dit in 2022 tot ongeveer € 200.000 aan meerwerk geleid. In De Hofjes zijn de kosten voor bouwrijp maken ongeveer € 100.000 hoger uitgevallen, terwijl deze kosten in De Erfjes (ongeveer € 75.000) en op de Dorpsweide (€ 260.000) lager zijn uitgevallen. In alle drie de gevallen betreft het een verschuiving van kosten in de tijd. Woonrijp maken De kosten voor woonrijp maken zijn ongeveer € 900.000 lager uitgevallen dan geraamd. Het afgelopen jaar zijn de eerste woningen in De Straatjes opgeleverd. Doorgaans is het uitgangspunt dat bij de VOOR WAARMERKINGSoplevering van de eerste woningen ook het openbaar gebied gereed is. In dit geval is hier echter van DOELEINDEN afgezien omdat het wegprofiel in dit dorp relatief smal is en er nog veel bouwverkeer aanwezig is. De straten en trottoirs zouden door het zware verkeer kapotgereden worden, met hoge herstelkosten tot Verstegen accountants gevolg. Om overlast voor de eerste bewoners zo veel als mogelijk te voorkomen, wordt waar mogelijk en adviseurs B.V. Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

35

03/07/2023 d.d. ...................

het openbaar gebied wel aangelegd. Een groot deel van deze kosten wordt in 2023 verwacht. Ook zijn er verschillende werkzaamheden nog niet uitgevoerd. Zo werd er in de grondexploitatie 2022 vanuit gegaan dat de werkzaamheden aan de ontsluitingsweg langs de noordzijde van de Dorpsweide inmiddels in uitvoering zouden zijn. Doordat er echter vertraging in de ontwikkeling van De Erfjes is ontstaan, zijn ook deze werkzaamheden uitgesteld. Ook de werkzaamheden in Onder de Linden, waar de aansluitingen op de Vrouwgelenweg nog gerealiseerd moeten worden, zijn nog niet uitgevoerd. Het openbaar gebied in de Watervogels zal na afronding van de bouwwerkzaamheden op kavel 4 van Het Eiland afgerond worden. Groenvoorziening De kosten voor de aanleg van groen en speelvoorzieningen zijn ongeveer € 100.000 lager uitgevallen dan geraamd. Dit komt doordat er verschillende werkzaamheden nog niet afgerond zijn. Groenaanleg gebeurt in het plantseizoen (november tot en met april), waardoor diverse verstrekte opdrachten per 31 december nog niet (volledig) uitgevoerd waren. Dit geldt bijvoorbeeld voor de aanpassing van de inrichting van de Dorpsweide. Verder is nog niet gestart met de aanleg van de waterspeeltuin op de Dorpsweide. De speelvoorziening op Het Eiland wordt aangelegd als alle bouwwerkzaamheden op kavel 4 afgerond zijn.

Openbare verlichting en brandkranen In 2022 is de openbare verlichting in De Laantjes en zijn de nutsvoorzieningen voor de openbare verlichting en brandkranen in De Straatjes aangelegd. De werkzaamheden zijn echter nog niet in rekening gebracht. Tijdelijk beheer en onderhoud De beheerkosten worden geraamd op basis van de oppervlakte van het te realiseren openbaar gebied. Vervolgens worden deze kosten evenredig over de resterende looptijd verspreid. De kosten voor beheer en onderhoud zijn in 2022 lager uitgevallen dan geraamd. Dit betreft een verschuiving van kosten. Verkoopkosten Verkoopkosten worden geraamd onder 'Plankosten en VTU'. Een deel van de gemaakte verkoopkosten is in 2022 echter op verkoopkosten geboekt. Daarnaast zijn er twee kavels verkocht waarvoor de kopers, via een makelaar, bij de gemeente gekomen zijn. De gemeente is hier een courtage voor verschuldigd. Met deze bedragen was geen rekening gehouden in de kostenraming. Ook hebben er aan de rand van het plangebied enkele grondruilen plaatsgevonden waarvoor de gemeente overdrachtskosten verschuldigd was. Ook hier was in de raming geen rekening mee gehouden. Overige goederen en diensten Met HVC is een gemeentelijke bijdrage in de tijdelijke warmtevoorziening van het warmtenet afgesproken. De eerste termijn (voor De Laantjes) is in 2021 betaald. De restantbetaling (€ 375.000) stond voor 2022 gepland.

De betaling van de tweede termijn (€ 125.000) zal echter pas in 2023 plaatsvinden. De termijnen voor De Erfjes en De Hofjes (€ 250.000) zijn komen te vervallen. Financieringslasten De financieringslasten zijn iets lager uitgevallen dan geraamd doordat de werkelijke omslagrente lager is uitgevallen. Grondverkopen woningbouw VOOR WAARMERKINGSDe in 2022 gerealiseerde opbrengsten uit woningbouw zijn lager uitgevallen dan geraamd. In de raming werd ervan uitgegaan dat kavels 14, 16 en 17 in De Laantjes in 2022 overgedragen DOELEINDEN zouden worden.

Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

Verstegen accountants en adviseurs B.V. 36

03/07/2023 d.d. ...................

Voor kavel 14 zal dit pas in 2023 gebeuren. Voor De Straatjes werd verwacht dat zeven van de acht kavels van fase 1 overgedragen zouden worden. Dit zijn er vier geworden. Daar staat tegenover dat de kavel in Onder de perenboom wel overgedragen is. Deze overdracht stond voor 2023 gepland. Overige subsidies en bijdragen Doordat er enkele kavels in De Laantjes en De Straatjes niet in 2022 overgedragen zijn, is er minder aan exploitatiebijdragen ontvangen. Onder 'grondverkopen woningbouw' werd de afname gedempt door de overdracht van de kavel in Onder de perenboom. Deze kavel ligt in De Volgerlanden-West. Voor dit gebied is geen exploitatieplan vastgesteld en wordt dan ook geen aparte exploitatiebijdrage in rekening gebracht, in plaats daarvan is deze verwerkt in de grondprijs. Overige opbrengsten De overige opbrengsten zijn hoger uitgevallen dan geraamd doordat er verschillende leges voor de aanleg van kabels en leidingen bij de betreffende nutsbedrijven in rekening gebracht zijn. Met deze leges was geen rekening gehouden in de raming. Baten Fysieke bedrijfsinfrastructuur Zie toelichting onder de lasten. Milieubeheer Dit taakveld laat een nadeel zien van € 189.000. Dit is als volgt te verklaren.

-

Voor de regeling Aanpak energiearmoede is medio 2022 van het Rijk een specifieke uitkering ontvangen van € 246.000. Specifieke uitkeringen worden voor hetzelfde bedrag begroot onder zowel de baten als de lasten. Per saldo is dit neutraal. In 2022 is er niets uitgegeven. Het bedrag is per 31 december op de balans verantwoord onder de van het Rijk ontvangen voorschotten en kan worden besteed in 2023.We zijn in 2022 gestart met een lokale aanpak energiearmoede. Met deze lokale aanpak gaan we in 2023 het geld inzetten om huishoudens met lage inkomens te helpen.

-

In 2021 heeft de gemeente voor de ‘’regeling reductie energiegebruik woningen’ (RREW) van het Rijk een specifieke uitkering ontvangen van € 211.000. Per 1 januari 2022 stond een bedrag van € 57.000 verantwoord onder de van het Rijk ontvangen voorschotten om te besteden in 2022. In 2022 is € 57.000 besteed en is deze rijksbijdrage hiervoor als dekking ingezet. Samen met het Energieloket zetten we in op de uitvoering van het RREW. Eind 2021 zijn we begonnen met de uitvoering van het RREW-project via verschillende energiebesparende acties. In 2022 hebben we de acties voortgezet.

Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen Zie toelichting onder de lasten. Wonen en bouwen Ondanks dat we een verwachte stijging hebben bijgeraamd, zijn er toch nog meer complexere aanvragen binnengekomen dan we vooraf hadden voorspeld. Deze extra aanvragen hebben er waarschijnlijk ook mee te maken om de toen nog geplande invoering van de omgevingswet in 2023 voor te zijn. Dit zorgt voor een overschrijding van € 355.000.

VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN

Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

Verstegen accountants en adviseurs B.V. 37

03/07/2023 d.d. ...................

Uitgaven 2022 Programma Uitgaven

95-02 U

Realisatie. HI-Ambacht Apparaatskosten Materieel Mutaties onderhandenwerk Rente & Afschrijving Subsidies en overdrachten Verbonden Partijen Eindtotaal

Totaal 4.241 9.729 18.075 653 212 629 33.540

Ruimtelijke ordening, economie en wonen

212; 0% 653; 2%

629; 2% 4.241; 13%

Apparaatskosten Materieel Mutaties onderhandenwerk 9.729; 29%

Rente & Afschrijving Subsidies en overdrachten

18.075; 54%

Inkomsten 2022 Programma Inkomsten

Verbonden Partijen

Ruimtelijke ordening, economie en wonen

95-02 I

Realisatie. HI-Ambacht Lokale heffingen Materieel Mutaties onderhandenwerk Overige inkomsten Rijksbijdragen Subsidies en overdrachten Eindtotaal

1.031; 4%

1.326; 6% 70; 0%

Totaal 1.326 31 3.202 17.866 1.031 70 23.526

31; 0%

3.202; 14%

Lokale heffingen Materieel Mutaties onderhandenwerk Overige inkomsten Rijksbijdragen Subsidies en overdrachten

17.866; 76%

VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN

Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

Verstegen accountants en adviseurs B.V. 38

03/07/2023 d.d. ...................

Programma 3 Buitenruimte De groene openbare ruimte vervult een centrale rol in Hendrik-Ido-Ambacht. Het groen heeft een positieve invloed op de gezondheid en het welbevinden van onze inwoners. Wij vinden het belangrijk dat ons dorp schoon, veilig en aantrekkelijk is om in te verblijven. Inwoners, bedrijven en gemeente leveren daaraan elk een bijdrage. Duurzaamheid is daarbij een belangrijk principe. Of het nu gaat om de inrichting en onderhoud van ons groen, afvalscheiding of mobiliteit. We zoeken steeds naar de optimale balans tussen mens, economie en milieu. Vertalingen coalitieprogramma naar collegewerkprogramma

- Actieplan zwerfafval In 2022 hebben wij via de landelijke opschoondag en afvalvrije scholen aandacht gevraagd voor het zwerfafvalprobleem. Het aantal afvalvrije scholen is in 2022 toegenomen van zeven naar negen en verwacht wordt dat in 2023 alle 10 de scholen meedoen met het project. Op de landelijke opschoondag moedigen we ieder jaar bewoners aan om met de gratis afvalprikkers zwerfafval op te ruimen. In 2022 hebben wij met een gemeentelijke groep zwerfafval opgeruimd in het Baxpark.

- Grondstoffenbeleidsplan Binnen de kaders van het coalitieakkoord hebben we een voorstel uitgewerkt om het recycletarief per 1 januari 2024 in te voeren, waarbij we inwoners met een financiële prikkel stimuleren om afval beter te scheiden. Hierbij zijn we uitgegaan van het optimaliseren van het huidige systeem. In het voortraject zijn verschillende scenario's onderzocht en beoordeeld op de effecten op service, milieu en kosten. Op grond van deze beoordeling hebben we een voorkeursscenario geselecteerd dat besproken is met de gemeenteraad. Vervolgens hebben we een implementatievoorstel uitgewerkt. De raad heeft op 7 februari 2022 het besluit genomen om het recycletarief in te voeren vanaf 1 januari 2024. Door invoering van het recycletarief vermindert de hoeveelheid restafval fors, dalen de kosten en realiseren we een eerlijkere verdeling van de kosten. Daarnaast geeft dit een forse daling van CO2 in verband met minder uitstoot door verbranding. De voorbereiding voor de implementatie zijn in 2022 gestart en lopen door in 2023.

- Mobiliteit en verkeersveiligheid Projecten Aan de volgende projecten zijn in 2022 in meer of mindere mate bijdragen geleverd vanuit Mobiliteit en Verkeersveiligheid:  Groot onderhoud ponton Waterbus: het proces is tot en met een conceptbestek voortgezet in 2022. Helaas is het niet tot uitvoering gekomen. Door de beperkte beschikbaarheid van projectleiding vanuit Dordrecht is dit proces trager verlopen dan gepland.  Laan van Welhorst. Er hebben nieuwe onderzoeken plaatsgevonden, er is intensief overlegd met de provincie over de busbanen en er zijn diverse consultaties geweest in de omgeving en de raad/het college.  Kruising Reeweg en Weteringsingel. VOOR WAARMERKINGSNa consultatie van de omwonenden is de kruising volgens de meest gekozen variant heringericht. In de DOELEINDEN nazorg zijn nog aanpassingen gedaan op het gebied van toegankelijkheid. Verstegen accountants  Groot onderhoud in Kruiswiel (fase 3 én 4). Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

en adviseurs B.V. 03/07/2023 d.d. ...................

39







 

















Straten, kruisingen en parkeergelegenheid zijn heringericht naar de huidige normen. Noordoevers. Er is een gedegen en langdurig proces doorlopen om tot een acceptabel conceptontwerp te komen waarin de verkeersveiligheid en de parkeervoorzieningen voldoen aan de normen en het beleid. Ambachts Lint. Op het gebied van inrichting is gekomen tot een concept met voldoende parkeergelegenheid en toegankelijkheid. Oranjebuurt. Op basis van de huidige parkeernormen en met inachtneming van de omgeving (De Schoof), is gekomen tot het conceptontwerp. Hierin is voldoende parkeergelegenheid en is in de consultatiefase de omgeving geraadpleegd. Ambachtsezoom. Extra aandacht is hierin gegaan naar de verbinding met de directe omgeving. Veersedyck. Naast een compacte inpassing in de omgeving, is veel aandacht uitgegaan naar voldoende parkeergelegenheid. Deze is onder andere gevonden in het combineren van openbare parkeergelegenheid langs de Veersedijk voor gebruik als zowel parkeren voor bedrijven (overdag) als bewoners ('s avonds). De Volgerlanden. Er hebben intensieve overleggen plaatsgevonden om te komen tot een verkeersveilige omgeving voor de diverse gebieden, met voldoende oog voor leefbaarheid en bereikbaarheid en zonder overlast in de omgeving te creëren. Metropolitane Fietsroute tussen Dordrecht en Rotterdam.

Er is een potentieel traject voorgesteld, maar meer onderzoek blijkt nodig voor zowel Hendrik-IdoAmbacht als Zwijndrecht. Hierin wordt samen opgetrokken. Regionale Verkeers- en Milieu Kaart (RVMK). Vele controles van de basisgegevens en -kaart zullen gaan resulteren in een verbeterd algoritme voor dit eerste regionale en multimodale model. Noordtunnel. Via deelname aan de Kerngroep en een intensief proces wordt optimaal samengewerkt met Rijkswaterstaat en andere stakeholders. Brug over de Noord. Hoewel consultatie niet heeft geresulteerd in het honoreren van de wens om aansluiting te vinden op het signaleringsysteem van de brug, zijn we tevreden over het proces. We zijn minder tevreden met de reactie op de suggestie om de capaciteit voor fietsverkeer op de brug te vergroten. Dit is een moeizaam proces welke niet bij dit projectteam van Rijkswaterstaat ligt. Drechttunnel In lijn met de maatregelen die voor de Noordtunnel gebruikt kunnen worden, kunnen we op een later moment ook voor deze werkzaamheden maatregelen opstellen als suggestie voor Rijkswaterstaat. Stadhouder Willem III-school. Naast een veilige bouwroute is in de voorbereiding gekeken naar voldoende parkeergelegenheid voor omwonenden. Daardoor is er een deelgebruik van de parkeergelegenheid gekomen voor (overdag) de draaicirkels van het bouwverkeer én ('s avonds en in het weekend) het parkeren voor omwonenden.

Ook is meegewerkt aan een conceptontwerp om voldoende parkeergelegenheid voor deze ontwikkeling te kunnen waarborgen. SOL Admiraal-school. Ook hier is gekeken naar zowel de bouwfase als de eindfase. Zo is de veiligheid tijdens de bouwfase optimaal en voldoet de parkeergelegenheid aan de parkeernormenVOOR voor het dubbelgebruik van de school WAARMERKINGSen de gymzaal bij oplevering. DOELEINDEN

Verstegen daarop accountants Speciale vermelding verdient het oplaadbeleid, dat in 2022 is vastgesteld. In aanvulling wordt gewerkt Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht J

en adviseurs B.V. 03/07/2023 d.d. ...................

40

aan een plankaart met kansrijke locaties, waarbij, op basis van socio-economische gegevens, veel vraag naar openbare oplaadpunten te verwachten zijn. Gedurende het jaar zijn ook steeds meer aanvragen behandeld voor elektrische oplaadpunten. De doelgroep senioren heeft in 2022 speciale aandacht gekregen in de cursus ‘Doortrappen’. Hierin passeren verschillende onderwerpen de revue wat per fiets deelnemen aan het verkeer voor de 'ervaren' medemens veiliger maakt. Het Mobiliteitsplan heeft door het bovenstaande, en veel meer, helaas niet de aandacht kunnen krijgen die het verdient. Er zijn in 2022 enkele onderzoeken uitgezet, maar de verwachting is dat in 2023 hier meer op ingezet zal gaan worden.

- Speel- en groengebieden inrichten Voor de renovaties hebben uitgebreide participatietrajecten plaatsgevonden. Als gevolg van de uitwerking van deze participatie hebben de renovaties vertraging opgelopen. Daarom is het restantbudget van 2022 benodigd in 2023 om alsnog de 14 speelplekken te kunnen renoveren. Grote beleidstrajecten niet voortvloeiend uit het Coalitieprogramma

- Beleidsplan begraafplaatsen De raad heeft in maart 2020 het nieuwe Begraafplaatsenbeleidsplan 2020 - 2030 vastgesteld. In 2022 zijn de kaders uit het beleidsplan uitgewerkt in een beheerplan voor de begraafplaats en het uitvaartcentrum. Het beheerplan geeft inzicht in het huidige areaal, de kwaliteit, actuele capaciteitsdoorrekeningen en de financiële prognoses van de exploitatiebudgetten en het grootonderhoud/vervangingen voor de komende jaren.

- Beleidsplan Openbare Verlichting Volgens het beleidsplan Openbare Verlichting vervangen we jaarlijks verouderde armaturen voor nieuwe slimme en duurzame led-armaturen.

- Gemeentelijk rioleringsplan Vanuit het Gemeentelijk Rioleringsplan hebben wij de volgende acties in 2022 uitgevoerd: - Rioolprojecten Kruiswiel: fase 4 voorbereid. - Onderhoud gepleegd aan pompen en gemalen. - Bestuurlijke ondertekening ‘Regionale Samenwerkingsovereenkomst Klimaatadaptatie 2022-2024’. - Gewerkt aan onze opgave op het gebied van klimaat, zoals deelname aan het NK Tegelwippen. - Voorbereiding Bramengaarde en Amandelgaarde. - Stedelijk waterbeheer In 2022 is de voorbereiding van het baggerwerk afgerond en aanbesteed, naast het gewone onderhoud aan watergangen. Beleidskader In het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) is de koppeling met waterbeheer opgenomen. Op het VOOR WAARMERKINGSgebied van waterbeheer hebben wij het Baggerplan en het Beheer- en onderhoudsplan oeverbeschermingen. Het feitelijke baggerwerk voert zowel onze gemeente als DOELEINDEN het waterschap Hollandse Delta uit, afhankelijk van de onderhoudsverplichting van de watergangen. Daarnaast Verstegen accountants bestaat de verplichting om deze wateren periodiek vrij te maken van los vuil en waterplanten. Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

en adviseurs B.V.

03/07/2023 d.d. ...................

41

Wat heeft het gekost ? Bedragen x € 1.000

Primaire begroting

3 - Buitenruimte

Begroting t/m wijz. raad december

Taakveld Verkeer en vervoer Openbaar vervoer Openbaar groen Riolering Afval Begraafplaatsen en crematoria RO - vastgoedregistratie Totaal

Lasten 3.961 480 2.903 2.102 4.296 571 192 14.505

Baten -167 -2.519 -4.433 -650 -7.769

Saldo 3.794 480 2.903 -417 -137 -79 192 6.736

Specificatie begrotingswijzigingen t/m raad december Kadernota Resultaatbestemming jaarrekening 2021 Winternota Diversen Saldo begrotingswijzigingen

2.058 270 -504 978 2.802

-19

2.039 270 -729 978 2.558

-225 -244

Lasten 6.282 468 3.167 2.145 4.408 645 192 17.307

Baten -327 -2.584 -4.450 -652 -8.013

Saldo 5.955 468 3.167 -439 -42 -7 192 9.294

Werkelijk Lasten 6.272 101 2.888 2.289 3.800 669 163 16.182

Baten -491 -1 -2.667 -4.535 -580 -8.274

Resultaat Saldo 5.781 101 2.887 -378 -735 89 163 7.908

Uitsplitsing van het eindresultaat naar lasten en baten (op basis van gewijzigde begroting) Lasten Verkeer en vervoer Openbaar vervoer Openbaar groen Riolering Afval Begraafplaatsen en crematoria RO - vastgoedregistratie Totaal

Begroot 6.282 468 3.167 2.145 4.408 645 192 17.307

Werkelijk 6.272 101 2.888 2.289 3.800 669 163 16.182

Saldo -10 -367 -279 144 -608 24 -29 -1.125

Baten Verkeer en vervoer Openbaar groen Riolering Afval Begraafplaatsen en crematoria Totaal

Begroot -327 -2.584 -4.450 -652 -8.013

Werkelijk -491 -1 -2.667 -4.535 -580 -8.274

Saldo -164 -1 -83 -85 72 -261

VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN

Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

Verstegen accountants en adviseurs B.V. 42

03/07/2023 d.d. ...................

Saldo W-B -174 -367 -280 61 -693 96 -29 -1.386

Wat heeft het gekost? Programma 3 Lasten Openbaar vervoer Er zijn minder kosten gemaakt op het taakveld dan begroot. Dit komt voornamelijk door het groot onderhoud aan de ponton van de Waterbus. Het restant van dit budget van € 343.000 wordt zoals besloten bij de Winternota meegenomen naar 2023. Openbaar groen Voor het onderhoud van groen hebben we een restant van € 182.000. De piek van aanplant- en renovatiewerkzaamheden ligt in de periode november tot maart. Deze gehele periode wordt benut om genoemde werkzaamheden uit te voeren. Deze 'overstijgen' dus de jaarwisseling wat normaliter het einde van een jaarcyclus betekent. Zoals al aangegeven bij de Winternota is dit restant nog benodigd in 2023, dus zal dit restant worden meegenomen. Door uitstel kunnen we baggeropgaven combineren waardoor naar verwachting prijstechnisch gezien een interessante opdracht voor de markt ontstaat. Hierdoor hebben we minder kosten gemaakt. Gezien taakveld riolering een bijdrage doet aan baggeren van een derde van de kosten van baggeren is dus ook deze bijdrage lager. Deze verschillen worden verrekend met de baggerreserve. Daarnaast zijn er minder uren op het taakveld geschreven dan begroot wat zorgt voor een voordeel op het taakveld. Riolering Zoals bij taakveld groen al aangegeven is de bijdrage van riolering aan baggeren lager.

Ook hebben we hebben meer kosten gemaakt voor de rioolaansluitingen omdat we meer rioolaansluitingen hebben gerealiseerd. Hier staan inkomsten van rioolaansluitingen tegenover. Door lagere extra comptabele overheadkosten dan begroot, is het verschil tussen de totale kosten en inkomsten groter geworden. Dit houdt in dat de storting in de voorziening ook hoger is geworden dan begroot. Afval Het voordeel is ontstaan doordat in 2022 voor de eenmalige kosten voor de implementatie van het recycletarief een budget van € 610.000 beschikbaar is gesteld. In 2022 hebben we nog slechts beperkte kosten hiervoor gemaakt. Veruit het grootste deel van de eenmalige implementatiekosten maken we in 2023. Daarom is bij de winternota al besloten om dit voordeel bij de jaarrekening mee te nemen naar 2023. Daarnaast zijn er binnen het uitvoeringsbudget afval nog enkele afwijkingen ten opzichte van de begroting. Dit betreft een voordeel van € 116.000 van de kosten van HVC, voornamelijk veroorzaakt doordat in de gemeentebegroting gerekend is met hogere verwerkingskosten dan in de begroting van HVC. Voor zwerfvuil is € 50.000 meer uitgegeven dan begroot, maar hier staat wel weer een subsidie tegenover van € 36.000. Daarnaast hebben we in verband met de voorbereidingen van de implementatie van het recycletarief meer uren gemaakt op het taakveld dan begroot. Baten

VOOR WAARMERKINGSVerkeer en vervoer De werkelijke baten in 2022 zijn hoger vanwege een ontvangen provinciale subsidieDOELEINDEN van zo'n € 147.000

Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

Verstegen accountants en adviseurs B.V. 43

03/07/2023 d.d. ...................

voor Kruispunt Reeweg. Dit wordt toegevoegd aan de voorziening wegen. Riolering De hogere werkelijke baten wordt voornamelijk veroorzaakt door meer ontvangen baten rioolaansluitingen. Hier staan kosten tegenover. De rioolheffing wordt geheven ter dekking van de kosten die gemaakt worden ter nakoming van de in de ‘Wet verankering en bekostiging gemeentelijke watertaken’ geregelde zorgplichten ten aanzien van het afvalwater en het hemel- en grondwater. Opbrengsten Rioolheffing gebruikers nietwoningen (RIOM) zijn afhankelijk van de hoeveelheid ingenomen waterverbruik van bedrijven. Het verbruik kan pas achteraf worden vastgesteld en per jaar sterk fluctueren. Fabrieken kunnen meerdere, tot zelfs tientallen productieprocessen hebben waarvoor water nodig is en waarbij meestal het water na gebruik wordt ‘afgevoerd’: het zogeheten process effluent of restwater. Per saldo een voordeel van ongeveer € 40.000 ten opzichte van de ramingen in deze jaarverantwoording. Afval Het voordeel wordt voornamelijk veroorzaakt door baten van Afvalfonds 2021 die in 2022 binnengekomen zijn. Daarnaast hebben we subsidie ontvangen voor zwerfvuil die niet was begroot. Begraafplaats Er zijn minder werkelijke inkomsten van zo'n € 72.000 dan begroot. Er zijn minder begrafenissen/plechtigheden geweest dan de voorgaande jaren en voornamelijk minder particuliere graven uitgegeven.

VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN

Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

Verstegen accountants en adviseurs B.V. 44

03/07/2023 d.d. ...................

Uitgaven 2022 Programma Uitgaven

95-03 U

Realisatie. HI-Ambacht Apparaatskosten Materieel Rente & Afschrijving Subsidies en overdrachten Verbonden Partijen Voorzieningen Eindtotaal

Totaal 1.521 8.435 1.221 137 417 4.449 16.181

Buitenruimte

1.521; 9% 4.449; 27%

Apparaatskosten Materieel Rente & Afschrijving 417; 3% 137; 1%

Subsidies en overdrachten Verbonden Partijen Voorzieningen

1.221; 8%

Inkomsten 2022 Programma Inkomsten

8.435; 52%

Buitenruimte

95-03 I

Realisatie. HI-Ambacht Lokale heffingen Overige inkomsten Subsidies en overdrachten Voorzieningen Eindtotaal

343; 4%

Totaal 7.241 689 343

; 0%

689; 8%

8.273 Lokale heffingen Overige inkomsten Subsidies en overdrachten Voorzieningen

7.241; 88%

VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN

Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

Verstegen accountants en adviseurs B.V. 45

03/07/2023 d.d. ...................

Programma 4 Veiligheid, dienstverlening, bestuur en middelen De Ambachtse samenleving vormen we samen met onze inwoners, verenigingen en bedrijven. Met elkaar werken we aan de toekomst van onze gemeente. Dat gaat niet vanzelf: we moeten ervoor zorgen dat onze gemeente veilig is, we een solide en financieel beleid kunnen voeren en op een goede, effectieve manier samenwerken in de regio. Daarbij zijn wij verantwoordelijk voor allerlei wettelijke taken die ons zijn opgelegd. Als transparant en daadkrachtig gemeentebestuur voeren wij deze taken met onze ervaring en kennis uit. Vertalingen coalitieprogramma naar collegewerkprogramma - Beleidsplan Integrale Veiligheid In de tweede helft van 2021 is er met behulp van een stagiair gestart aan het opstellen van een nieuw meerjarig beleidsplan ‘Veiligheid en Leefbaarheid 2022 – 2025’. In 2022 is flankerend beleid geanalyseerd en hebben er veel interviews plaatsgevonden met interne en externe partners waarna een eerst concept is opgesteld. In april heeft er met de nieuwe gemeenteraad een ‘benen op tafel-sessie’ plaatsgevonden waarbij input is opgehaald. En ook is de input vanuit het coalitieprogramma verwerkt in het nieuwe beleidsplan. In december 2022 is het nieuwe beleidsplan door de gemeenteraad vastgesteld.

- Bestedingsplan CAI-gelden De gemeente doet een nieuw voorstel voor groen en biodiversiteit bij de Stichting CAI-fonds.

- Dienstverleningsconcept De klanttevredenheid ligt ook in dit jaar op een mooi niveau ondanks de krappe arbeidsmarkt. Onze inwoners zijn tevreden tot zeer tevreden over de dienstverlening. Het laagst scoort de tevredenheid over de website. Er zijn voorbereidingen getroffen om de website te verbeteren, te actualiseren en tegelijkertijd de toegankelijkheid te verbeteren. De oorlog in Oekraïne heeft effect op het aantal inschrijvingen in de basisregistratie. Voor de grote toestroom is inschrijving op locatie georganiseerd, waardoor de vluchtelingen snel en adequaat geholpen kunnen worden. Deze inschrijving zorgt ervoor dat zij andere benodigde voorzieningen kunnen aanvragen. In de tweede helft van het jaar neemt de grote toestroom af en wordt weer gebruikgemaakt van de reguliere werkwijze. Het accent van de ontwikkelcapaciteit ligt dit jaar op de werkzaamheden die voortkomen uit wetswijzigingen en andere verplichtingen, zoals digitale ontwikkelingen.

- Participatienota De raad heeft in januari 2022 participatieplicht in het kader van de Omgevingswet vastgesteld voor alle ruimtelijke initiatieven, die worden aangemerkt als buitenplanse omgevingsplanactiviteit. Het gaat om initiatieven waarbij het college van B&W bevoegd gezag is voor het verlenen van de vergunning.

VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN

Jaarstukken 2022

Hendrik-Ido-Ambacht

Verstegen accountants en adviseurs B.V. 46

03/07/2023 d.d. ...................

Als uitwerking van het beleidskader voor participatie 'Ambachtse aanpak' hebben we in 2022 gekozen voor de methodiek ‘Relevant Gesprek’ en zijn we gestart met trainingen volgens deze methodiek voor bestuurders en ambtenaren. Verder zijn voorbereidingen getroffen voor structurele borging van participatie (denk aan het strategisch opleidingsplan, de participatieleidraad voor initiatiefnemers en invulling van de functie participatiecoach).

- Visie op regionale samenwerking en ‘Nota Verbonden Partijen’ De samenwerking in de Drechtsteden in het sociaal domein is vanaf 1 januari 2022 voortgezet in een klassieke gemeenschappelijke regeling. De GRD is vanaf dat moment omgevormd naar de GR Sociaal. De samenwerking in het bedrijfsvoeringdomein vindt sinds 1 januari 2022 plaats via een servicegemeente-constructie, waarbij Dordrecht de servicegemeente vormt. Daarmee zijn de ontwikkelingen in de Drechtsteden verder uitgekristalliseerd. In het coalitieprogramma is aangegeven dat de ‘Nota Verbonden Partijen’ en de ‘Visie op regionale samenwerking’ zullen worden geactualiseerd. - Vennootschapsbelasting In 2022 is er € 20.900 betaald aan vennootschapsbelasting. Dit betreft een definitieve aanslag van 2018. Ten aanzien van de reclameopbrengsten vindt de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht dat er geen sprake is van belastingplicht voor de VpB, omdat er met deze activiteiten geen materiële onderneming wordt gedreven c.q. er slechts sprake is van normaal vermogensbeheer. De Belastingdienst is het met dit standpunt niet eens en heeft in het kader van de aanslagregeling de aangiften over de jaren 2017 en 2018 gecorrigeerd. Tegen de aanslagen die uit deze correctie zijn voortgevloeid heeft de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht bezwaar aangetekend. - Onvoorzien In 2022 is er € 25.000 begroot voor onvoorzien. Hier is geen gebruik van gemaakt.