Bijlage 1 bij raadsvoorstel 9.2 - Mobiliteitsplan Hendrik-Ido-Ambacht (def. 7-9-2021)

Toetsingscriterium Bereikbaarheid openbaar vervoer Hendrik-Ido-Ambacht behoudt het huidige niveau van openbaar vervoer en realiseert een goede haltedekking van de totale gemeente conform de vigerende loop- en fietsafstanden. Dit voor zowel de reguliere buslijnen, de HOV-buslijnen en de waterbusverbinding. Inspanning 1 Bereikbaarheid openbaar vervoer Voor de ontwikkellocaties in Volgerlanden-Oost en Noordoevers wordt gerealiseerd dat zij tegelijk met de oplevering aangedaan worden door een reguliere buslijn die voldoet aan de vigerende haltedekking. Inspanning 2 Bereikbaarheid openbaar vervoer De ontwikkellocaties in Volgerlanden-Oost en Noordoevers krijgen tegelijk met de oplevering goede fietsverbindingen die aansluiten op de bushaltes van het HOV-netwerk. Inspanning 3 Bereikbaarheid openbaar vervoer De gemeente spant zich in aanloop naar de nieuwe OV-concessie in 2028 in voor een servicegericht openbaar vervoer dat in het bijzonder inspeelt op de behoeften van ouderen en minder validen.

36

Inspanning 4 Bereikbaarheid openbaar vervoer De gemeente spant zich in aanloop naar de nieuwe OV-concessie in 2028 in om de niveaus van directe OV-verbindingen, de OV-frequenties met zowel station Zwijndrecht, Dordrecht en Rotterdam en als ook de haltedekkingen minimaal op het bestaande niveau te houden. Afbeelding 6.2.2.1: Buslijnen Hendrik-Ido-Ambacht

37

Afbeelding 6.2.2.2: Hemelsbrede afstand reguliere bushaltes (en waterbushalte) Afbeelding 6.2.2.3: Hemelsbrede voetgangers en fietsers

loop-

en

fietsafstand

HOV-bushaltes,

Inspanning 5 Bereikbaarheid openbaar vervoer Om de overstap van de auto naar het OV te stimuleren zet de gemeente samen met de regio Drechtsteden in op het triggeren en verleiden van mensen, zodat uiteindelijk vooral de zogeheten keuzereizigers de overstap vanuit de auto naar het OV zullen maken, om op die manier ook een positieve bijdrage aan de autobereikbaarheid en duurzaamheid te leveren. Inspanning 6 Bereikbaarheid openbaar vervoer De gemeente denkt in samenwerking met de regio Drechtsteden voor de langere termijn na over doorontwikkeling van Personenvervoer over Water (POW). 6.2.3 Fiets Om de concurrentiepositie van de fiets ten opzichte van de auto te waarborgen en in de toekomst te vergroten is het belangrijk om over een gemeentebreed goed, direct en veilig fietsnetwerk te beschikken. Dat geldt ook voor het stimuleren van de fiets voor recreatieve en bewegingsdoeleinden. Toetsingscriterium Bereikbaarheid fiets Het fietsnetwerk voldoet aan de vigerende CROW-richtlijnen en maakt het mogelijk dat de inwoners van Hendrik-Ido-Ambacht, conform het concept van ‘de 15 minuten stad’ binnen 15 minuten bij alle voorzieningen binnen de 38

gemeentegrenzen kunnen zijn. Het meetinstrument dat zal worden gebruikt voor het bepalen van de fietsreistijd van 15 minuten is Google Maps. Dit meetinstrument werkt met een gemiddelde fietssnelheid van 17 à 18 km per uur hetgeen overeenkomt met een snelheid van ca. 4,5 km per 15 minuten. Het te realiseren fietsnetwerk om de 15 minuten stad te waarborgen is opgenomen in afbeelding 6.2.3. In het kaartbeeld zijn ook de belangrijkste aandachtsroutes voor de fiets en de belangrijkste knelpunten voor fietsers en voetgangers weergegeven. Hier wordt in 6.3 Verkeersveiligheid op teruggekomen. Afbeelding 6.2.3: Streefbeeld fietsstructuur met aandachtsroutes en knelpunten fietsers en voetgangers.

Het bereiken en behouden van de ’15 minuten stad’ wordt gerealiseerd door de volgende maatregelen : Inspanning 1 Bereikbaarheid Fiets Het fietsnetwerk zoals weergegeven in afbeelding 6.2.3 wordt verder gerealiseerd en waar nodig conform de actuele* CROW-richtlijnen verbeterd. Deze inspanning is gekoppeld aan ‘Inspanning 3 Verkeersveiligheid’. * De actuele CROW-richtlijnen voor fietsinfrastructuur houden steeds meer rekening met de toegenomen breedtes van fietsen, de toegenomen snelheidsverschillen en in de loop der jaren toegenomen intensiteiten. 39

Inspanning 2 Bereikbaarheid Fiets Er wordt, mede in relatie tot de verkeersintensiteiten, oversteekbaarheid en verkeersveiligheid ter hoogte van de ontwikkellocatie Noordoevers, een passende verkeersafwikkeling op de Veersedijk en Onderdijkse Rijweg gerealiseerd voor zowel de auto, fiets als voetganger. Inspanning 3 Bereikbaarheid Fiets Kwalitatief goede fiets- en voetgangersverbindingen van en naar Noordoevers worden gerealiseerd tegelijk met oplevering van de eerste woningen. Hoewel fietsparkeren ook een belangrijk onderdeel voor de bereikbaarheid per fiets is, is er evenals bij de auto voor gekozen om de parkeercriteria separaat te formuleren. Deze komen aan bod in paragraaf 6.5. 6.2.4 Voetgangers en gehandicapten De positie van de voetganger en in het bijzonder ouderen, gehandicapten en kinderen in het mobiliteitsbeleid wordt ten opzichte van het GVVP 2009-2020 nadrukkelijk naar een hoger niveau getild. Een goed toegankelijke buitenruimte en goed toegankelijke voorzieningen zijn onmisbaar. Mede met de ervaringen en restricties van de Corona-pandemie in gedachten is het ook belangrijk mensen de kans te bieden en te verleiden vaker te lopen en te bewegen in de eigen omgeving.

Toetsingscriterium Bereikbaarheid voetgangers en gehandicapten Om voorzieningen bereikbaar en de buitenruimte aangenaam en goed toegankelijk te maken wordt een hoogwaardig voetgangersnetwerk gerealiseerd dat bestaat uit goede, directe en veilige voetgangersverbindingen die gebaseerd zijn op de vigerende CROW-richtlijnen en het VN-verdrag voor de toegankelijkheid van de buitenruimte. Dit geldt niet alleen voor utilitaire verplaatsingen maar ook voor sociaal recreatieve verplaatsingen. Inspanning 1 Bereikbaarheid voetgangers en gehandicapten Het benoemen en toetsen van het beoogde hoogwaardige voetgangersnetwerk dat juist voor ouderen, kinderen en minder validen (lees: mensen met een functiebeperking) goed geschikt is. Inspanning 2 Bereikbaarheid voetgangers en gehandicapten In het kader van toegankelijkheid voor iedereen worden alle haltevoorzieningen getoetst en waar nodig aangepast aan de vigerende CROW-richtlijnen. 6.2.5 Hulpdiensten Als onderdeel van de integrale veiligheid heeft de gemeente de taak om de bereikbaarheid en de wettelijke aanrijdtijden van de hulpdiensten te waarborgen. Deze kunnen negatief beïnvloed worden door zaken als congestie, verkeers(remmende)-maatregelen, paaltjes en fout geparkeerde auto’s. 40

Toetsingscriterium Bereikbaarheid hulpdiensten De hulpdiensten arriveren binnen de wettelijke aanrijdtijden op hun bestemming in Hendrik-Ido-Ambacht. Inspanning Bereikbaarheid hulpdiensten De bereikbaarheid en wettelijke aanrijdtijden worden structureel gemonitord en bij herinrichtings- en maatregelvoorstellen wordt de bereikbaarheid van de hulpdiensten betrokken waarbij, indien gewenst dan wel noodzakelijk, ook een nieuwe aanrijdtijdenberekening wordt uitgevoerd om zekerheid te krijgen over de impact op de aanrijdtijden. 6.2.6 Transportroutes exceptioneel verkeer Het is belangrijk dat verzoeken met betrekking tot exceptioneel verkeer vlot en eenduidig beoordeeld kunnen worden en dat bij het opstellen van herinrichtingsvoorstellen rekening gehouden wordt met de speciale inrichtingseisen die aan deze transportroutes gekoppeld worden. Toetsingscriterium Routes exceptioneel verkeer Voor exceptioneel transport worden verzoeken van transporteurs getoetst aan de hand van een routekaart van de gemeente waar de beperkingen per weg (hoogte, breedte, lengte en gewicht) zijn aangewezen. Inspanning Routes exceptioneel verkeer Er wordt een routekaart opgesteld voor de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht met daarbij de beperkingen voor hoogte, breedte, lengte en gewicht.

6.2.7 Routes gevaarlijke stoffen Bij vervoer van gevaarlijke stoffen is het voor route-plichtige voertuigen verplicht bepaalde routes te volgen. Niet route-plichtige voertuigen zijn in de hele gemeente toegestaan. Belangrijk is dat dit naar de toekomst toe geborgd blijft. Toetsingscriterium Routes gevaarlijke stoffen Vervoer van route plichtige gevaarlijke stoffen mag alleen plaatsvinden op de in kaartbeeld 6.2.7 vastgelegde wegen. Deze routes vormen het anno 2021 vigerende netwerk en aanpassingen kunnen in de komende jaren worden gedaan. Het gewenste routenetwerk voor het overige vrachtverkeer komt aan bod in paragraaf 6.4. onder ‘Inspanning 2 Leefbaarheid’.

41

Kaartbeeld 6.2.7 Gevaarlijke stoffenroutes

6.3 Verkeersveiligheid Hoofddoelstelling: Het van deur tot deur verbeteren van de verkeersveiligheid in Hendrik-IdoAmbacht waarbij de focus ligt op kwetsbare verkeersdeelnemers zoals (brom)fietsers, voetgangers, ouderen en kinderen. Verkeersveiligheid is van groot maatschappelijk belang. Het raakt ons allemaal, elke dag. Iedere verkeersdeelnemer moet veilig op zijn bestemming komen. Alleen door samen te werken kan de veiligheid in het verkeer worden verbeterd, waarbij een ieder vanuit zijn eigen verantwoordelijkheid en kennis een bijdrage levert. Dit vereist een integrale aanpak waarbij we gezamenlijk inzetten op een combinatie van infrastructurele en inrichtingsmaatregelen, educatie, communicatie, voorlichting en handhaving. Aan de andere kant geldt dat circa 85% van de ongevallen in Nederland een gedragsgerelateerde oorzaak kent. Daarom speelt ook vooral het menselijk gedrag en daarmee de individuele mens zelf een belangrijke rol bij het voorkomen van ongevallen. Belangrijk om hier te vermelden is dat het landelijk streven ‘nul slachtoffers’ is. Dit onder het motto dat elk slachtoffer er één teveel is. Daarmee gelden de aantallen verkeersdoden en ernstig verkeersgewonden, waar de Tweede Kamer jaarlijks over wordt geïnformeerd, niet meer als doelen. Dit wordt op gemeentelijk 42

niveau overgenomen en daarmee is voor het beleid geen kwantitatieve doelstelling meer te formuleren. Wel blijven verkeersslachtoffers de belangrijkste indicator die aangeven of het gevoerde beleid effectief is. Vanuit de landelijke aanpak zijn daarbij twee hoofdrisicogroepen benoemd: a) kwetsbare verkeersdeelnemers (ouderen, kinderen, fietsers, bromfietsers en voetgangers); b) onervaren verkeersdeelnemers (met name bestaande uit jongeren). In Hendrik-Ido-Ambacht vormen fietsers op 50km-wegen de belangrijkste risicogroep. Dit wordt op grote afstand gevolgd door fietsers op de 30km-wegen en bromfietsers op de 60km-wegen. Kijkend naar leeftijden vormen oudere fietsers (65+) met op enige afstand gevolgd door fietsers tussen de 20 en 65 jaar de grootste risicogroepen op de 50km-wegen. Toetsingscriterium Verkeersveiligheid Reductie van het totaal aantal slachtoffers in Hendrik-Ido-Ambacht met de focus op de grootste risicogroepen. Inspanning 1 Verkeersveiligheid Jaarlijks worden de slachtofferaantallen inzichtelijk gemaakt en gemonitord of er een positieve ontwikkeling zichtbaar is. Benoemen en omvormen wegen waar snelheid verlaagd kan worden Conform de landelijke afspraken moet voor Hendrik-Ido-Ambacht nader bepaald worden welke wegen 50km/uur blijven en welke wegen, conform de vermoedelijk in 2022 te verwachten nieuwe richtlijnen c.q.

wetgeving, qua snelheid verlaagd zouden kunnen worden. Naar alle waarschijnlijkheid wordt daarbij naast de bestaande optie van 30km/u een nieuwe wegcategorie van ‘gebiedsontsluitingsweg 40km/u’ geïntroduceerd. Ten behoeve van de latere analyse en te voeren discussie ter bepaling van de 50km-wegen waar de komende planperiode de snelheid teruggebracht kan gaan worden is een kaartbeeld met aandachtswegen opgesteld, zie kaartbeeld 6.3.1. Daarin is ten behoeve van de te voeren discussie en te maken afwegingen een eerste suggestie gedaan voor wat betreft de wegen waar de snelheid in de toekomst mogelijk naar 30 of 40 km/uur teruggebracht kan worden. Het kaartbeeld vormt daarmee slechts een discussieprent en nog geen maatregelenplan of -voorstel.

43

Kaartbeeld 6.3.1: Discussieprent suggestie snelheden 50-km netwerk Inspanning 2 Verkeersveiligheid Conform het landelijke beleid en passend binnen de nieuwe CROW-richtlijnen beoordeelt de gemeente op welke 50km-wegen de snelheid verlaagd kan worden en realiseert de gemeente deze snelheidsaanpassing. Bij die beoordeling wordt ook het aspect geluidshinder betrokken omdat een verlaging van de snelheid ook eventuele geluidsoverlast kan verminderen. Om de bereikbaarheid en de doorstroom van de auto te borgen is het uitgangspunt dat op de doorgaande (hoofd)ontsluitingswegen de snelheid van 50 km zoveel mogelijk wordt gehandhaafd.

44

Inspanning 3 Verkeersveiligheid Het fietsnetwerk, zoals weergegeven in het kaartbeeld ‘Streefbeeld fietsstructuur (kaartbeeld 6.2.3)’ wordt conform ‘Inspanning 1 Bereikbaarheid fiets’ verder gerealiseerd en waar nodig conform de actuele CROW-richtlijnen verbeterd. Daarbij wordt het auto- en fietsverkeer op de 50km-wegen zoveel mogelijk gescheiden. Daar waar scheiden niet lukt wordt een alternatieve fietsroute gerealiseerd of wordt de snelheid van het autoverkeer teruggebracht. Daarbij worden fiets(suggestie)stroken, fietsstraten of andere conform het CROW gewenste fietsvoorzieningen gerealiseerd. Op deze manier wordt het gebruik van de fiets als vervoersmiddel op deze wegen veiliger en aantrekkelijker gemaakt.. Inspanning 4 Verkeersveiligheid Op wegen en kruispunten die op basis van de CROSS-analyse (gebaseerd op de ongevallenregistratie en snelheden afkomstig van floating car data) naar voren komen worden infrastructurele maatregelen getroffen om de verkeersveiligheid te verbeteren.

De wegen die uit de CROSS-analyse naar voren komen zijn de Laan van Welhorst, het kruispunt Reeweg/Weteringsingel, Reeweg, Weteringsingel, Achterambachtse-weg, de T-splitsing Burgemeester Jonkerkade/Pompe van Meerdervoortsingel, Ambachtsezoom, Sophialaan (tussen Ambachtsezoom en Zwijndrecht), Kerkstraat (opmerking: deze is onlangs al aangepakt en heringericht), Krommeweg en een deel van de Antoniuslaan. Inspanning 5 Verkeersveiligheid Alle fiets- en voetgangersoversteken in Hendrik-Ido-Ambacht worden getoetst aan de hand van de vigerende CROW-richtlijnen en waar nodig verbeterd. Inspanning 6 Verkeersveiligheid Om het aantal verkeersslachtoffers te verminderen wordt samen met de regio ook ingezet op de themagerichte aanpak van o.a. rijden onder invloed, snelheid in het verkeer, afleiding in het verkeer/het gebruik van de mobiele telefoon, vaardigheidstrainingen en educatie & voorlichting aan scholieren. Inspanning 7 Verkeersveiligheid Alle schoolomgevingen en de belangrijkste schoolroutes worden, mede om het lopen en fietsen naar de scholen te stimuleren, samen met de scholen, kinderen, ouders en politie veilig gemaakt door een combinatie van fysieke maatregelen, gedragsafspraken en gedragsacties.

45

Inspanning 8 Verkeersveiligheid Om een zelfstandige verkeersdeelname van kinderen aan het verkeer en het bewegen door kinderen te stimuleren draagt de gemeente niet alleen zorg voor veilige schoolroutes maar ook voor veilige kinderroutes naar belangrijke speellocaties in de woonbuurten. Inspanning 9 Verkeersveiligheid De gemeente spant zich maximaal in om de verkeershandhaving door de politie in samenwerking met de BOA’s te intensiveren. Inspanning 10 Verkeersveiligheid De actuele CROW-richtlijnen, de Duurzaam Veilig-principes en uniformiteit worden als uitgangspunt gehanteerd bij de (her)inrichting van het wegennet.

6.4 Leefbaarheid & Duurzaamheid Hoofddoelstelling: Optimaliseren van de leefbaarheid in Hendrik-Ido-Ambacht door verkeersoverlast, geluidsoverlast, luchtkwaliteit, verkeersonveiligheid, te hoge snelheden en parkeeroverlast aan te pakken. Verkeersonveiligheid en snelheid zijn in 6.3 behandeld. Parkeren komt in 6.5 aan bod. De toetsingscriteria en inspanningen voor geluid(soverlast), luchtkwaliteit en verkeersoverlast zijn hieronder weergegeven. Toetsingscriterium Leefbaarheid De gemeente Hendrik-Ido-Ambacht minimaliseert verkeerseffecten die de leefbaarheid negatief beïnvloeden.

de

negatieve

Inspanning 1 Leefbaarheid De gemeente Hendrik-Ido-Ambacht werkt conform het Actieplan Geluid, het Actieplan Duurzaamheid en het Schone Lucht Akkoord in samenwerking met de regio, de provincie en het Rijk aan een verbetering van de geluids- en luchtkwaliteit. Inspanning 2 Leefbaarheid Om overlast te beperken en de veiligheid te waarborgen stimuleert de gemeente voor het vrachtverkeer het gebruik van de gewenste routes volgens vigerend beleid zoals weergegeven in kaartbeeld 12 in bijlage 4 en wordt het gebruik van andere wegen door niet bestemmingsverkeer ontmoedigd. In samenwerking met ondernemers wordt toegewerkt naar het gebruik van de 46

snelste routes vanaf de snelwegen. Inspanning 3 Leefbaarheid De gemeente onderzoekt de parkeer- en verkeersgedragsproblematiek onder andere van bestelbusbestuurders in woonbuurten, ook met betrekking tot de bereikbaarheid voor hulpdiensten. Nieuw ten opzichte van het GVVP 2009-2020 is het begrip duurzaamheid. Hierbij zal conform het ‘Actieplan duurzaamheid’ vooral worden ingezet op de realisatie van elektrische oplaadpunten, het stimuleren van energiebesparing, het toepassen van elektrische deelmobiliteit en het weren van milieubelastend verkeer. Toetsingscriterium Duurzaamheid Volgens de ambities van het actieplan duurzaamheid wordt bij de mobiliteit in Hendrik-Ido-Ambacht de komende jaren ingezet op duurzame initiatieven. Inspanning 1 Duurzaamheid Alternatief duurzaam vervoer wordt verder gefaciliteerd en gestimuleerd en zo naar een hoger niveau getild binnen Hendrik-Ido-Ambacht. Daarbij wordt het accent gelegd op het triggeren en verleiden van mensen om vanuit de auto op alternatief duurzaam vervoer over te stappen. Inspanning 2 Duurzaamheid De gemeente zet in op het optimaal faciliteren van de elektrische autorijders. Separaat regionaal beleid daarover wordt op dit moment voorbereid.

6.5 Parkeren Hoofddoelstelling: De leefbaarheid, bereikbaarheid, veiligheid en economische en maatschappelijke functies worden geoptimaliseerd door het voeren van gemeentelijk parkeerbeleid op het gebied van alle vervoerswijzen. Uit de quick scan parkeren is naar voren gekomen dat zich verspreid over de gemeente parkeerproblemen voordoen. Hoewel het oplossen altijd maatwerk betreft is het belangrijk dat parkeerklachten vlot en eenduidig beoordeeld kunnen worden. Een deel van de parkeerbeleidskaders is vastgelegd in de separate ‘Parkeernota Nieuwe Ontwikkelingen 2018’. Het is belangrijk om aanvullend daarop een gemeentelijke parkeertoets te ontwikkelen die gehanteerd kan worden bij de afhandeling van parkeerklachten/parkeeroverlast.

47

Toetsingscriterium parkeren Parkeeroverlast, zowel op het gebied van (vracht)auto- als fietsparkeren, wordt waar mogelijk en voor zo ver dat binnen gemeentelijk bereik ligt door de gemeente tot een minimum beperkt. 6.3.1

Bewonersparkeren

Inspanning 1 Bewonersparkeren Er wordt een gemeentelijke parkeertoets ontwikkeld die regelt hoe de gemeente gaat handelen wanneer de bezettingsgraad in woongebieden te hoog is. Inspanning 2 Bewonersparkeren Bewoners en bezoekers van bewoners kunnen binnen de acceptabele loopafstand van de woning, zoals deze in het separaat geformuleerde en vigerende parkeerbeleid is vastgelegd, een vrije parkeerplaats voor hun auto vinden. Anno 2021 is dit vastgelegd in de Parkeernota Nieuwe ontwikkelingen 2018. Aanvullend gelden de CROW-richtlijnen. 6.5.2 Parkeren bij voorzieningen en werklocaties Inspanning 1 Parkeren bij voorzieningen en werklocaties Er wordt een gemeentelijke parkeertoets ontwikkeld die regelt hoe de gemeente gaat handelen wanneer de bezettingsgraad rond winkelcentra en andere voorzieningen te hoog is. Inspanning 2 Parkeren bij voorzieningen en werklocaties Bezoekers kunnen binnen de acceptabele loopafstand van hun bestemming, zoals deze in het separaat geformuleerde en vigerende parkeerbeleid is vastgelegd, een vrije parkeerplaats voor hun auto vinden. Anno 2021 is dit vastgelegd in de Parkeernota Nieuwe ontwikkelingen 2018. Aanvullend gelden de CROW-richtlijnen.

6.5.3 Fietsparkeren Inspanning 1 Fietsparkeren Om het gebruik van de fiets te stimuleren streeft de gemeente ernaar dat er voldoende kwalitatief goede fietsparkeerruimte op de juiste plek beschikbaar is bij voorzieningen en OV-haltes. 6.5.4 Vrachtauto-parkeren Inspanning 1 Vrachtauto-parkeren Conform het anno 2021 vigerende coalitieprogramma wordt op openbaar terrein niet ingezet op het realiseren van een vrachtautoparkeerterrein. Het eventueel aanbieden van een dergelijke maatregel wordt overgelaten aan de private sector. 48

49

Hoofdstuk 7: Vervolgstappen en Financiën 7.1 Onderzoeken en uitvoeringsmaatregelen 2022 - 2024 Op basis van de in hoofdstuk 6 geformuleerde doelen en inspanningen is mede aan de hand van enkele interactieve sessies een vertaalslag gemaakt naar noodzakelijke onderzoeken en uitvoeringsmaatregelen voor de komende jaren. Het resultaat daarvan is vastgelegd in het separate Uitvoeringsplan mobiliteitsplan 2022 – 2024. In dat plan zijn alle onderzoeken en maatregelen voorzien van een uitvoeringsmoment en kostenraming. Ook staat benoemd welke actoren een rol hebben en wie regievoerder is. 7.2 Financiën Voor de in het Uitvoeringsplan beschreven onderzoeken en maatregelen zijn voor de periode 2022 – 2024 de volgende financiële middelen nodig: Omschrijving Onderzoek

2022 € 47.500,-

2023 € 19.000,-

Realisatie

€ 41.500,-

€ 41.500,-

Totaal

€ 89.000,-

€ 60.500,-

2024 € 37.000,€ 31.500,€ 68.500,-

Uit de beschreven onderzoeken kan blijken dat er maatregelen noodzakelijk zijn. Daar waar het mogelijk is zal gekeken worden of de maatregelen in combinatie met geplande projecten en/of onderhoudswerkzaamheden uitgevoerd kunnen worden en financieel gedekt kunnen worden uit projectkredieten en/of onderhoudsbudgetten. Wanneer het niet mogelijk is om de maatregelen financieel te dekken uit beschikbare kredieten of onderhoudsbudgetten zullen voorstellen gedaan worden aan de raad door middel van de kadernota, begroting of separate raadsvoorstellen. Bij bovengenoemde bedragen is nog geen rekening gehouden met subsidiering door de regio of provincie. 7.3 Onderzoeken en uitvoeringsmaatregelen na 2024 In het uitvoeringsplan is opgenomen dat er in 2023 een nieuw uitvoeringsplan voor de daarop volgende jaren wordt opgesteld. Dit zal geschieden aan de hand van onder andere een korte evaluatie van het Uitvoeringsplan mobiliteitsplan 2022 – 2024. Het doel van deze evaluatie is om vast te stellen wat de bereikte resultaten zijn. De uitkomsten van deze evaluatie kunnen als vertrekpunt gehanteerd worden

50

voor het nieuw op te stellen uitvoeringsplan. De raad zal middels een raadsinformatiebrief worden geïnformeerd over het nieuwe uitvoeringsplan.

51

BIJLAGEN

52

BIJLAGE 1: Beleidskaders In deze bijlage is een nadere toelichting opgenomen op de in paragraaf 1.5 opgesomde beleidskaders. 1.1 (Supra)nationale beleidskaders Vanuit de landelijke overheid zijn verschillende visies en ambities uitgesproken en gevat in beleidskaders. Daarnaast is door de VN het ‘Verdrag handicap’ aangenomen waarin het bevorderen, beschermen en waarborgen van de mensenrechten van mensen met een beperking wordt gewaarborgd. De belangrijkste (supra)nationale beleidskaders zijn hieronder weergegeven: 

Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte: In deze structuurvisie worden de kaders en doelen van de landelijke overheid tot het jaar 2040 geschetst. Het Rijk kiest daarbij drie doelen om Nederland concurrerend, bereikbaar, leefbaar en veilig te houden voor de middellange termijn (2028): • Het vergroten van de concurrentiekracht van Nederland door het versterken van de ruimtelijk-economische structuur van Nederland. • Het verbeteren en ruimtelijk zekerstellen van de bereikbaarheid waarbij de gebruiker voorop staat. • Het waarborgen van een leefbare en veilige omgeving waarin unieke natuurlijke en cultuurhistorische waarden behouden zijn. Daarnaast werkt het Rijk aan het programma ‘Beter Benutten’, waarin tal van maatregelen zijn opgenomen die tegemoet komen aan de toenemende mobiliteit. Voorbeelden daarvan zijn het ruimer openstellen van spitsstroken en de introductie van intelligente transportsystemen, afspraken met werkgevers om het woon-werkverkeer terug te dringen en uitbreiding van het aantal fietsenstallingen bij NS-stations.



Strategisch Plan Verkeersveiligheid (SPV) 2030: In het SPV 2030 is de ambitie uitgesproken om te werken naar 0 verkeersslachtoffers. Dit wordt nagestreefd middels het in kaart brengen van risico’s en vervolgens maatregelen te nemen om de grootste risico’s te verminderen. Deze aanpak wordt een proactieve aanpak genoemd en staat tegenover de reactieve aanpak van bijvoorbeeld ongevallenconcentraties (black spots) uit eerder beleid.



Fietsambitie Tour de Force: Door de landelijke overheid is de ambitie uitgesproken om meer forensen te laten fietsen. Om deze ambitie te bereiken is vanuit de landelijke overheid 100 miljoen euro ingezet voor versnelde aanleg van regionale fietsverbindingen en de ook in de structuurvisie genoemde uitbreiding van het aantal fietsenstallingen en fietsparkeerplaatsen bij NS-stations. Daarnaast ondersteunt de landelijke overheid het kennisplatform Tour de Force. De Tour de Force agendeert onderwerpen en verbindt partijen om kennis te ontwikkelen. Dit gebeurt op verschillende 53

thema’s zoals fietsen in de stad, fiets in de keten, hoogwaardig fietsnetwerk, fietsstimulering en kennis over de fiets. Op deze manier moet de kennis over de fiets in het algemeen vergroot worden en daarmee ook het budget voor fietsprojecten. 

VN Verdrag handicap: Op supranationaal gebied heeft de Verenigde Naties (VN) een resolutie aangenomen waarin het bevorderen, beschermen en waarborgen van de mensenrechten van mensen met een beperking wordt gewaarborgd. Dit verdrag is in Nederland ingegaan op 14 juli 2016. Met dit verdrag worden overheden en private partijen verplicht om zowel binnen- als buitenruimte toegankelijk te maken voor mindervaliden. Voor overheden betekent dat vooral dat de buitenruimte goed toegankelijk moet zijn voor mensen met een beperking. Daarbij moet gedacht worden aan toegankelijkheid van openbaar vervoerhaltes en toegankelijke voetgangersroutes.



De ontwikkelingsagenda Sustainable Development Goals voor 2015 – 2030 Door de VN zijn Sustainable Development Goals, (duurzaamheidsdoelen of kortweg SDG’s) vastgesteld voor de periode tot 2030. Deze worden door de Rijksoverheid onderschreven. Met de doelen en ambities uit dit mobiliteitsplan wordt ook invulling gegeven aan meerdere subdoelen van de SDG’s. Het betreft onder meer de volgende:  Vervoersarmoede: vervoersarmoede, zoals het niet kunnen betalen van fietsen voor kinderen, kan als actiepunt worden meegenomen worden binnen de verkeersprojecten die de gemeente samen met de basisscholen uitvoert en de komende jaren ook blijft uitvoeren.  Gezondheid (preventief en curatief): hieronder vallen verkeersveiligheid en verkeersgezondheid. Het vergroten daarvan vormt onderdeel van verschillende beleidsambities voor de komende jaren.  Energie: het faciliteren en stimuleren van elektrische voertuigen maakt onderdeel uit van het mobiliteitsplan.  Infrastructuur: het realiseren van kwalitatief goede infrastructuur maakt onderdeel van het mobiliteitsplan.  Duurzame steden en gemeenten: het mobiliteitsplan is ook gericht op de kwaliteit van de openbare ruimte en de luchtkwaliteit.

1.2 Regionale en provinciale beleidskaders: Naast de landelijke kaders zijn ook door de provincie en regionale samenwerkingsverbanden beleidskaders vastgesteld die eveneens als kader dienen voor dit mobiliteitsplan. 

Fietsplan Samen verder Fietsen 2025 provincie Zuid-Holland: In 2016 heeft provincie Zuid-Holland haar fietsplan ‘Samen Verder Fietsen 2016 2025’ vastgesteld. Dit plan kent een drietal ambities. Allereerst wil provincie Zuid-Holland dat er vaker en verder gefietst wordt. De provincie wil 54

fietsritten tot een afstand van 15 kilometer aanmoedigen. Het tweede speerpunt gaat in op de randvoorwaarden voor fietsstimulering, namelijk fietsveiligheid. Ten derde zet de provincie Zuid-Holland in op innovatieve en energie-neutrale fietspaden. Dat wil zeggen dat de energie die wordt gebruikt door bijvoorbeeld verlichting op het fietspad wordt teruggewonnen door in het fietspad zonnepanelen in te bouwen die de energie daarvoor kunnen opwekken (zogenaamde solar road). Om deze ambities te bereiken wordt er ingezet op de optimalisatie van fietsnetwerken, fiets in de keten en innovatieve en energie-neutrale fietspaden. In het uitvoeringsprogramma voor het Fietsplan zijn geen concrete fysieke maatregelen genoemd voor de fietsstructuur in Hendrik-Ido-Ambacht, maar wordt wel ingezet op fietsstimulering en fietsveilig gedrag in de hele provincie en daarmee ook Hendrik-Ido-Ambacht. 

Metropolitane Fietsroutes Rotterdam-Dordrecht. Vanuit de Metropoolregio is er ook een ambitie uitgesproken om regionale fietsroutes aan te geven om de verschillende steden binnen de Metropoolregio te verbinden. Daarbij zullen er ook 1 of meerdere routes passeren over het grondgebied van Hendrik-Ido-Ambacht. De routering van de fietsroutes bevindt zich op dit moment nog in een conceptfase waardoor het nog niet volledig duidelijk is op welke route de geplande metropolitane fietsroutes door Hendrik-Ido-Ambacht komt te liggen en welke voorwaarden er aan een dergelijke fietsroute verbonden zullen zijn.



Personenvervoer over water van de provincie Zuid-Holland: De provincie Zuid-Holland heeft samengewerkt met de Metropoolregio Rotterdam - Den Haag (MRDH), de gemeente Rotterdam en het Havenbedrijf aan een complementair netwerk van fiets-, ov-, en personenvervoer over water tussen alle kernen en de belangrijkste woon- en werklocaties gelegen aan het water tussen Gorinchem en de Maasvlakte. De gemeente Hendrik-Ido-Ambacht is aangesloten op het netwerk bij het Noordeinde. Om zowel de waterbus als de gemeenten zelf goed toegankelijk te maken, wordt er aandacht besteed aan: • Een goede bereikbaarheid van alle haltes door comfortabele en sociaal veilige fietspaden. • Het fietsparkeren: alle haltes zijn goed uitgerust met veilige parkeerplekken voor fietsen en e-bikes inclusief oplaadfaciliteiten. • Deelfietssystemen: de belangrijkste haltes zijn voorzien van een deelfietsensysteem.



Visie ruimte en mobiliteit provincie Zuid-Holland: De Visie ruimte en mobiliteit van de provincie die is vastgesteld in 2018 biedt geen vastomlijnd ruimtelijk eindbeeld, maar wel een perspectief voor de gewenste ontwikkeling van Zuid-Holland als geheel. Vier rode draden geven richting aan de gewenste ontwikkeling en het handelen van de provincie: 1. beter benutten en opwaarderen van wat er is; 2. vergroten van de agglomeratiekracht; 55

3. verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit; 4. bevorderen van de transitie naar een water- en energie-efficiënte samenleving. 

Maak van de 0 een punt ROV Zuid-Holland: In lijn met het nationale Strategisch Plan Verkeersveiligheid (SPV) heeft het Regionaal Overleg Verkeersveiligheid (ROV) Zuid-Holland dezelfde ambities om tot 0 verkeersslachtoffers te komen. Het speerpunt van het ROV ligt bij zogenaamde ‘kwetsbare verkeersdeelnemers’. Daarbij horen fietsers en voetgangers in het algemeen en kinderen, jongeren en ouderen in het bijzonder. Het ROV biedt onder andere speciale verkeerseducatie aan voor basisscholen waaronder het School op Seef label, doet verschillende campagnes onder jongeren en biedt fiets- en autorijvaardigheidstrainingen aan in de hele provincie en daarmee ook in Hendrik-Ido-Ambacht.



Waalvisie Landschapstafel IJsselmonde: De Landschapstafel IJsselmonde is een samenwerkingsverband van de zes gemeenten op IJsselmonde (Albrandswaard, Barendrecht, Hendrik-Ido-Ambacht, Ridderkerk, Rotterdam en Zwijndrecht), de provincie Zuid-Holland, het Waterschap Hollandse Delta, Zuid-Hollands Landschap, Staatsbosbeheer en de Gebiedscoöperatie Buijtenland van Rhoon. Deze partijen hebben een gemeenschappelijke visie ontwikkeld voor het gebied rond de rivier de Waal met als doel een aantrekkelijk landschapspark, goede recreatiemogelijkheden voor iedereen op IJsselmonde en veelzijdige natuur. Belangrijke zaken voor Hendrik-IdoAmbacht zijn daarbij de veilige en toegankelijke bereikbaarheid van de recreatiegebieden Sandelingen-Ambacht en Sophiapolder, het genoemde doel autoluw maken van het gebied tussen Barendrecht en Hendrik-Ido-Ambacht en de Sleutelplek gebied Havenkade-Havenhoofd op de gemeentegrens met Ridderkerk



Schone Lucht Akkoord van het samenwerkingsverband Rijk, provincie en gemeente: In dit akkoord is afgesproken de luchtkwaliteit in Nederland te verbeteren. Voor de periode tot 2030 is op mobiliteitsgebied als streven uitgesproken om een reductie van de negatieve gezondheidseffecten van verkeersemissies voor heel Nederland van minimaal 70% in 2030 ten opzichte van 2016 te realiseren. Voor Hendrik-Ido-Ambacht betekent dat concreet het stimuleren van fietsen, het plaatsen van elektrische laadpalen, het stimuleren van alternatieve brandstoffen, een schone ov-concessie en stimuleren van deelmobiliteit.



Regionale groeiagenda Drechtsteden 2030: Dit is het gezamenlijke programma van de 7 Drechtsteden (Dordrecht, Zwijndrecht, Hendrik-IdoAmbacht, Papendrecht, Alblasserdam, Sliedrecht en HardinxveldGiessendam) met als doel om van de Drechtsteden een nóg aantrekkelijker woon- en werkgebied te maken voor zowel nieuwe als bestaande inwoners. Op het gebied van bereikbaarheid wil de regio Drechtsteden inzetten op aanpakken van de doorstroming op A15, A16 en N3, stimuleren van openbaar 56

vervoer over water, inzetten op meer en snellere verbindingen via het spoor, het fietsen als lokaal en regionaal alternatief voor de auto stimuleren, nieuwe woonlocaties en bedrijventerreinen goed aansluiten op openbaar vervoer en het veranderen van het mobiliteitsgedrag. 1.3 Gemeentelijke kaders Ten slotte zijn naast de nationale en provinciale/regionale kaders ook gemeentelijke beleids- en bestuurlijke doelstellingen geformuleerd die eveneens een kader vormen voor dit mobiliteitsplan. 

Coalitieakkoord 2018-2022: In het coalitieakkoord uit 2018 zijn op het gebied van mobiliteit wensen en ambities benoemd. Belangrijke punten voor dit mobiliteitsplan zijn het stimuleren en verduurzamen van het openbaar vervoer met daarbij extra aandacht voor de Waterbus, het realiseren van meer en hogere kwaliteit fietsenstallingen en extra aandacht voor verkeersveiligheid met name rond basisscholen. Alsmede de bevinding dat in Hendrik-Ido-Ambacht geen fysieke ruimte beschikbaar is voor realisatie van een vrachtwagenparkeerterrein in het publiek domein.



Actieplan geluid: De gemeente Hendrik-Ido-Ambacht heeft in samenwerking met de gemeenten Zwijndrecht, Sliedrecht en Papendrecht de Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid gevraagd het geluidsniveau binnen de gemeente in kaart te brengen om op locaties waar het geluidsniveau boven de maximaal gestelde norm komt maatregelen te nemen. Mogelijke maatregelen zijn: - Het gebruik van stille klinkers of asfalt in plaats van een normale klinkerverharding of asfalt. - Het aanbrengen van geluidschermen (dit is vanwege een gebrek aan fysieke ruimte langs gemeentelijke wegen meestal geen reële optie om overlast te beperken). - Het treffen van gevelmaatregelen. Belangrijk hierbij is het project ‘Sanering verkeerslawaai’. Dit project is (grotendeels) afgerond en werd gefinancierd via het Investeringsbudget Stedelijke Vernieuwing (ISV). Het gaat om woningen waarbij al in 1986 sprake was van een gevelbelasting van 65 dB of hoger. Bij deze maatregelen wordt nadrukkelijk ingezet op het benutten van kansen voor geluidsvermindering bij noodzakelijk onderhoud van gemeentelijke wegen.



Bestemmingsplan “Parapluherziening parkeernormen Hendrik-IdoAmbacht 2018”: Deze parapluherziening functioneert als toetsingskader voor toekomstige ontwikkelingen. De gemeente Hendrik-Ido-Ambacht wil bij nieuwbouwplannen of wijzigingen van het gebruik eisen kunnen stellen aan het aantal parkeerplaatsen en hierbij toetsen aan de 'Parkeernota Nieuwe ontwikkelingen 2018'. Een parapluherziening biedt de mogelijkheid alle of 57

een (groot) aantal bestemmingsplannen binnen de gemeente in één keer te herzien voor een bepaald aspect. Met deze parapluherziening is de nieuwe 'Parkeernota Nieuwe ontwikkelingen 2018' in de vigerende bestemmingsplannen ingepast. 

Actieplan Duurzaamheid 2019-2022: Dit actieplan komt voort uit de duurzame ambitie die staat weergegeven in het coalitieakkoord. De vier belangrijkste thema’s zijn: energie, klimaatadaptatie en luchtkwaliteit, circulaire economie en afval en samen doen. Voor de mobiliteitsagenda betekent dit actieplan vooral inzetten op een verdere uitrol van elektrische oplaadplaatsen in de gemeente, energiebesparing stimuleren en het ontwikkelen van elektrische deelmobiliteit.

58

BIJLAGE 2: Uitgebreide evaluatie GVVP 2009-2020 In hoofdstuk 2 van dit plan is een korte toelichting op de evaluatie van het oude GVVP opgenomen. Deze bijlage bevat een uitgebreidere toelichting. 2.1 Hoofddoelstelling Het Gemeentelijke Verkeers- en Vervoersplan (GVVP) 2009-2020 bevatte uiteenlopende doelstellingen en ambities. Deze staan steeds in een oranje kader weergegeven, waarna toegelicht staat of de doelstellingen behaald zijn. De hoofddoelstelling van het GVVP 2009-2020 luidde:

Daarbij is de hoofddoelstelling vertaald in een aantal subdoelstellingen die gekoppeld waren aan de volgende vier onderwerpen:  Bereikbaarheid  Verkeersveiligheid  Leefbaarheid  Parkeren In de volgende paragrafen wordt nader ingezoomd op de subdoelstellingen en de daarbij destijds geformuleerde criteria. 2.2

Doelstelling bereikbaarheid

1. De gemeente Hendrik-Ido-Ambacht spant zich maximaal in om de capaciteitsknelpunten op de aansluitingen met de A15 en A16 op te lossen. De verkeersafwikkeling bij zowel de aansluitingen van op de rijksweg A15 en A16 is aanzienlijk verbeterd door de in de afgelopen jaren uitgevoerde reconstructies. De filevorming op het Noordeinde werd in het verleden voor een groot deel bepaald door de capaciteit van de aansluiting van het Noordeinde op het brugtracé N915. Dit kwam voor een belangrijk deel door de beperkte opstelcapaciteit voor de verkeerslichten. Door verwijderen van de verkeerslichten bij De Schenkel en de realisatie van een extra rij-/opstelstrook op het Noordeinde heeft de uitgevoerde reconstructie de doorstroming verbeterd. Wel ontstaan er nog wachtrijen op de momenten dat de brug over de Noord open is. De gemeente probeert al enkele jaren een informatiedisplay te 59

krijgen zodat automobilisten bijtijds beseffen dat de brug open is en de alternatieve route richting de A15 kunnen volgen om zo de doorstroming nog verder te verbeteren. Daarom moet er aandacht blijven voor de doorstroming op deze locatie. Om de verkeersafwikkeling bij de aansluiting met de A16 (Sandelingen Knoop) te verbeteren is het kruispunt Hendrik Ydenweg met de noordelijke toe- en afrit gewijzigd. In samenwerking met Rijkswaterstaat is het kruispunt aangepast. In plaats van een enkele rechtdoorstrook liggen er inmiddels twee rechtdoorstroken vanaf het viaduct richting Hendrik-Ido-Ambacht. Daarnaast is er vanaf het viaduct richting de noordelijke toerit naar de A16 een vrije rechtsafstrook in plaats van de oude rechtsafstrook met verkeerslichten gekomen. In het verlengde daarvan is de noordelijke toerit richting Rotterdam op het eerste gedeelte verdubbeld, waarna deze in de boogstraal teruggebracht wordt naar 1 rijstrook waarbij het autoverkeer dient te ritsen. Deze maatregelen hebben de verkeersafwikkeling verbeterd. Toch staan er vooral in de ochtendspits regelmatig nog langere wachtrijen voor de verkeerslichten op de uitvalswegen van onze gemeente. Daarom is het belangrijk dat er aandacht blijft voor het verbeteren van de bereikbaarheid van de Sandelingenknoop en vice versa door samen met de regio Drechtsteden op te trekken in een lobby richting Rijkswaterstaat. 2.

De doorstroming op het hoofdwegennet is van belang. Op de Nijverheidsweg, Noordeinde, Hendrik Ydenweg, Antoniuslaan en de toegangsroutes tot De Volgerlanden mag de reistijd in de avondspits in 2020 niet zijn langer zijn dan in de situatie in 2007. Om de doorstroming op het hoofdwegennet te borgen zijn de afgelopen jaren meerdere verbeteringen op voornoemde wegen doorgevoerd:  Noordeinde: door voornoemde reconstructie is de wachtrijvorming en het wachttijdverlies hier, uitgezonderd de momenten waarop de brug over Noord geopend is en wanneer zich calamiteiten op de A15, A16 of N915 voordoen, fors afgenomen. Daarnaast is er voor gekozen om op de Nijverheidsweg de doorgaande verkeersfunctie op te heffen om zodoende de wachtrijvorming, waardoor de toegang tot veel bedrijventerreinen frequent geblokkeerd werd, weg te nemen. Ook dit is een geslaagde ingreep.  Hendrik Ydenweg/Antoniuslaan/Ambachtsezoom: door de bij subdoel 1 beschreven reconstructie van de Sandelingenknoop is de verkeersafwikkeling verbeterd en zijn de wachttijden gereduceerd. Het is wel belangrijk de doorstroming op deze wegen te blijven monitoren vanwege de alsmaar groeiende verkeersstromen. 3. De huidige dekking van de openbaar vervoer haltes wordt gewaarborgd en waar mogelijk verbeterd.

De afstand tot een openbaar vervoer halte wordt binnen de bebouwde kom van Hendrik-Ido-Ambacht gesteld op maximaal 400 meter voor een gewone bushalte en 600 meter voor een HOV halte (conform 60

de ASVV 2004 (Aanbevelingen voor Stedelijke VerkeersVoorzieningen) van het CROW (Centrum voor Regelgeving en Onderzoek in de Grond-, Water- en Wegenbouw en de Verkeerstechniek)). Door het realiseren van de centrale overstaphalte ‘Cascade’ langs de Hoge Kade zijn de overstapmogelijkheden van het openbaar vervoer aanzienlijk verbeterd. Het vervoer over water met de Waterbus is met de verplaatsing van de halteponton naar het Waterbusplein nadrukkelijk verbeterd. Door de centrale ligging en door de betere parkeerfaciliteiten die gerealiseerd zijn, is het gebruik van de Waterbus aanzienlijk toegenomen (60% meer reizigers). Hendrik-Ido-Ambacht kent een betrekkelijk goede haltedekking. Vrijwel overal binnen de gemeente is binnen 400 meter een reguliere bushalte te vinden, zie afbeelding 1 onder. Uitzondering daarop wordt gevormd door de noordoosthoek, zie rode kader. Zeker gezien de woningbouw die daar nu en de komende jaren plaatsvindt vormt dit een aandachtspunt voor het Mobiliteitsplan 2021-2030. Afbeelding 1: dekking 400m reguliere bushaltes Hendrik-Ido-Ambacht

Het centrale deel van de gemeente heeft ook binnen 600 meter een Hoogwaardig Openbaar Vervoer (HOV)-bushalte, zie afbeelding 2. Het noordoostelijke deel en de zuidwesthoek van de gemeente zijn niet gedekt en vormen op basis van gestelde 600 meter een aandachtspunt voor het Mobiliteitsplan 2021-2030. 61

Afbeelding 2: Dekking 600m HOV-bushaltes Hendrik-Ido-Ambacht

4. Het aandeel van de fietsritten korter dan 7,5 km wordt, ondanks de grote toename van het inwonerstal, verhoogd van 38% in 2006 naar minimaal 40% in 2020. Hiertoe wordt het fietsnetwerk verbeterd. Om dit te bereiken zijn bij reconstructies en bij werkzaamheden in het kader van groot onderhoud ook de fietsvoorzieningen betrokken en verbeterd. Voorts zijn de stallingsmogelijkheden bij de bushaltes aanzienlijk uitgebreid en is een openbaar vervoersnetwerk gerealiseerd met een directere en waar mogelijk intensievere lijnvoering richting Rotterdam, Dordrecht en het station van Zwijn-drecht (zie vorige subdoel) met als doel het gebruik van de fiets en het openbaar vervoer te bevorderen en zo een goed alternatief te bieden voor de auto. Door gewijzigde landelijke onderzoeksmethoden zijn er inmiddels geen vergelijkbare gegevens meer beschikbaar over het fietsritten in Hendrik-IdoAmbacht. In de periode dat het vorige GVVP opgesteld werd is er landelijk juist veel onderzoek gedaan naar het aandeel korte fietsritten binnen de bebouwde kom. Daarom is deze doelstelling destijds specifiek opgesteld. Nu

62

het aandeel fietsritten korter dan 7,5 kilometer niet meer specifiek onderzocht wordt kan niet vastgesteld worden of deze doelstelling behaald is.

5. Het aanleggen van voetgangersoversteken conform richtlijnen. De realisatie van nieuwe voetgangersoversteken is qua inrichtingsvormen gebaseerd op de CROW-richtlijnen. Het al dan niet toepassen van een zebrapad blijft een punt waar de meningen over uiteen zullen blijven lopen. De richtlijnen bieden daarvoor niet in alle gevallen duidelijk uitsluitsel, ook omdat de maatschappelijke roep om zebrapaden er vaak op gebaseerd is dat een zebrapad te allen tijden veiliger is dan een oversteek zonder zebrapad. Hetgeen echter op de meeste locaties niet automatisch het geval is. Dit blijft dan ook een belangrijk onderwerp voor het nieuwe mobiliteitsplan, zeker omdat de oversteekbaarheid van diverse wegen een belangrijk aandachtspunt vormt in Hendrik-Ido-Ambacht. 2.3

Doelstelling verkeersveiligheid

1. In 2020 zijn er geen VOC’s op de wegen in Hendrik-Ido-Ambacht. In Nederland wordt een VerkeersOngevallenConcentratie (VOC) gedefinieerd als een plaats waar gedurende drie tot vijf jaar twaalf ongevallen (of vijf vergelijkbare letselongevallen) zijn gebeurd. Een eerdere definitie die ook nog wel gebruikt wordt, gaat uit van zes letselongevallen in drie jaar. Er zijn geen VOC-locaties in Hendrik-Ido-Ambacht meer, zie tabel 1. Dit subdoel is behaald. Tabel 1: Locaties met meeste geregistreerde ongevallen 2015-2019

63

2. Het streven is dat het aantal ernstige verkeersongevallen binnen de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht in 2018-2020 met 20% is gereduceerd ten opzichte van het aantal in de periode 2004-2006. Een ernstig ongeval is een ongeval met dodelijke afloop of (een) ziekenhuisgewonde(n). In de periode 2004 - 2006 zijn binnen de gemeentegrenzen 25 ernstige ongevallen geregistreerd op wegen van de gemeente zelf, 5 op de snelwegen en 2 op wegen van het waterschap. In totaal 32 ongevallen. (bron: tabel 2, bijlage 1 GVVP 2009-2020)

In de periode 2018 - 2020 zijn er 66 ernstige ongevallen op gemeentewegen geregistreerd en 9 op de snelwegen/N915 (brug over de Noord). Daarmee zijn er vergeleken met de referentieperiode beduidend meer letselongevallen geregistreerd. Omdat echter niet elk letselongeval door de politie ook daadwerkelijk in de ongevallendatabase verwerkt wordt is het werkelijke beeld zowel in de periode 2004-2006 als in 2018-2020 niet bekend en kan ook niet gesteld worden dat er een duidelijke toename is geweest van het aantal ernstige ongevallen. Bekend is dat de politie ongevallenregistratie juist de afgelopen jaren verbeterd heeft. De registratiegraad is hoger geworden wat automatisch resulteert een hoger aantal geregistreerde ongevallen. Daarnaast wordt het beeld ook beïnvloed door de flinke uitbreiding van het aantal inwoners van Hendrik-Ido-Ambacht in de Volgerlanden. Daarmee kan er geen heldere conclusie getrokken worden over deze doelstelling. Wel is duidelijk dat het reduceren van de ernstige ongevallen ook belangrijk blijft voor de periode tot 2030. Is het dan zo dat Hendrik-Ido-Ambacht het slecht doet op het gebied van verkeersveiligheid? Nee, absoluut niet. Uit de recent uitgevoerde risicoinventarisatie door adviesbureau Sweco komt Hendrik-Ido-Ambacht er ten opzichte van de andere Drechtsteden juist goed uit op het gebied van verkeersonveiligheid.

In hoofdstuk 3 wordt dit uitgebreider behandeld. Overigens zijn er in 2020 landelijke pilots geweest om van de politieregistratie over te stappen op een systeem dat gevuld wordt door ziekenhuisregistratie. De pilots laten zien dat die registratie veel omvangrijker en gedetailleerder is. Hierdoor kan hier de komende jaren ook veel meer informatie uitgehaald worden en een betere sturing aan de ongevallenpreventie gegeven worden. De in de doelstelling geformuleerde daling van 20% gold in het bijzonder voor ernstige verkeersongevallen met kwetsbare verkeersdeelnemers (fietsers, voetgangers, ouderen en kinderen). In de anno 2021 beschikbare ongevallenanalyse over de periode 2004-2006 staat de vervoerswijze en leeftijd van de verkeersslachtoffers echter niet vermeld wat een vergelijking 64

onmogelijk maakt waardoor ook voor deze doelstelling niet gesteld kan worden of hij wel of niet gehaald is. In de periode 2018-2020 hebben er op gemeentelijke wegen in totaal 28 letselongevallen plaatsgevonden met kwetsbare verkeersdeelnemers (fietsers en voetgangers). Daarvan hebben er 8 plaatsgevonden met oudere voetgangers en fietsers (60+) en twee met kinderen onder de 12 jaar. Beide kinderen waren voetgangers. Elk letselongeval, maar zeker die met kwetsbare verkeersdeelnemers, is er eentje teveel omdat de ernst en (emotionele) nasleep daarvan in veel gevallen groot is. Daarmee moet ook in het nieuwe mobiliteitsplan aandacht besteed blijven worden aan de reductie hiervan. 3. Er worden extra maatregelen getroffen ter bevordering van de verkeersveiligheid van kwetsbare verkeersdeelnemers zoals fietsers, voetgangers en ouderen. De gemeente Hendrik-Ido-Ambacht heeft als partner binnen de Regionale Projectgroep Verkeer (RPV) Drechtsteden een uitgebreide aanpak mee ontwikkeld en toegepast ter bevordering van de verkeersveiligheid van kwetsbare verkeersdeelnemers. Dit is een doorlopende aanpak op basis waarvan er jaarlijks activiteiten en projecten worden uitgevoerd. Zo is er budget voor verkeerseducatie voor kinderen en ouderen en is er een apart budget voor kleine lokale maatregelen.

Voor kinderen in de basisschoolleeftijd tussen 4 en 12 jaar is het School op Seef programma beschikbaar. Ook worden er jaarlijks praktische verkeersexamens en dodehoeklessen georganiseerd. Voor ouderen (60 jaar en ouder) worden er vanuit de regio praktische rijvaardigheidslessen, scootmobieltrainingen en elektrische fietstrainingen aangeboden. Daarnaast is er een apart budget gereserveerd voor kleine lokale fysieke maatregelen, specifiek gericht op fietsers en voetgangers. Dit programma kan als onderdeel van het nieuwe mobiliteitsplan gecontinueerd worden. 4. Er wordt samen met school en ouders gewerkt aan een verkeersveilige schoolroute en schoolomgeving. Voor 4 scholen in de Volgerlanden en 1 school aan de Admiraal de Ruyterlaan is samen met de school en politie toegewerkt naar een verkeersprotocol met een bijbehorende verkeersveiligheidsactie. Doel daarvan is om de verkeersgedragingen van de eigen schoolpopulatie en passanten tijdens de haal- en brengmomenten te veranderen om zo de verkeersveiligheid voor met name de lopende en fietsende kinderen te vergroten. De gemeente wil deze aanpak uitbreiden naar alle basisscholen. In de loop van de afgelopen jaren zijn ook her en der fysieke verkeersmaatregelen bij scholen getroffen om de verkeerssituatie te verbeteren. 65

Verder is in 2020 een inventarisatie van schoolomgevingen uitgevoerd en zijn aanbevelingen geformuleerd om de verkeersveiligheid rond de scholen verder te vergroten. Daarnaast wordt er door de gemeente via de RPV ook het pakket School op SEEF aan de basisscholen aangeboden. Ondertussen beschikken 3 scholen over het School op Seef label (zijnde Koningin Wilhelminaschool, SOL de Watervlinder en Stadhouder Willem III school). Daarmee is duidelijk invulling gegeven aan dit subdoel en kan dit gecontinueerd worden als onderdeel van het nieuwe mobiliteitsplan. 5. De Duurzaam Veilig principes worden zoveel mogelijk gehanteerd als uitgangspunt bij de (her)inrichting van het wegennet. Dat wil zeggen dat de inrichting van nieuw aan te leggen wegen, en wegen die heringericht worden, moet passen bij de verkeersfunctie die de betreffende weg vervult. De gemeente hanteert de CROW-richtlijnen op het gebied van Duurzaam Veilig zo goed als mogelijk. Soms zijn er echter situaties of redenen die maken dat de richtlijnen niet altijd of volledig kunnen worden gehanteerd. Bijvoorbeeld doordat de beschikbare ruimte te krap is of omdat er strijdige belangen zijn waardoor het meest optimale ontwerp niet kan worden gerealiseerd. Dit subdoel kan gecontinueerd worden naar de toekomst. 2.4 Doelstelling leefbaarheid

1. De gemeente Hendrik-Ido-Ambacht voldoet in 2020 aan de gestelde nationale normen voor geluid en luchtkwaliteit, voor zover dat binnen haar mogelijkheden ligt. Hiertoe is de verharding op veel van de 50km-wegen vervangen door geluid reducerende verharding. Daarnaast heeft de gemeente in 2018 het Actieplan Geluid opgesteld waarin de ambitie is vastgelegd de geluidsbelasting binnen de bebouwde kom van Hendrik-Ido-Ambacht naar de nieuwe Europese norm van maximaal 53 decibel terug te brengen. Onderstaande afbeelding laat zien wat het decibelniveau over de gehele dag is binnen de gemeente Hendrik-IdoAmbacht.

66

Afbeelding 2.4.1 Geluidsniveau gehele dag.

Zoals de afbeelding laat zien, zijn er gedeelten in Hendrik-Ido-Ambacht waar het geluidsniveau tussen de 55 en 60 decibel is. Dat is hoger dan de norm. Deze gebieden bevinden zich vooral in de westhoek van de gemeente in de buurt van de A16. In het Actieplan Geluid 2018-2023 staat vermeld dat er vanuit het Rijk voorlopig geen maatregelen gaan komen om de geluidshinder van de A16 te verminderen. De oplossing voor het geluidsprobleem ligt daarmee gedeeltelijk buiten de mogelijkheden van de gemeente, maar de gemeente blijft wel monitoren en ook binnen de eigen plannen checken hoe het geluidsniveau omlaag gebracht kan worden. Voor de luchtkwaliteit wordt gekeken naar de monitoring van het Nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit (NSL) en het gemeentelijke Schone Lucht Akkoord (SLA). Daar is voor heel Nederland en Hendrik-Ido-Ambacht de luchtkwaliteit op het gebied van stikstof (NO 2) en fijnstof (PM10 of PM2,5) in kaart gebracht. Uit deze kaart blijkt dat voor de stikstofconcentratie HendrikIdo-Ambacht in 2020 in de laagste categorie valt. Datzelfde geldt voor de concentratie van PM10 en PM2,5 (fijnstofdeeltjes tot 10 micrometer en tot 2,5 micrometer).

Hoewel de cijfers van het RIVM over 2020 nog niet gepubliceerd zijn, laten verschillende bronnen zien dat door de corona-pandemie en de verschillende lockdowns de concentratie van stikstof en fijnstof-deeltjes lager ligt dan in 2019. Daarom is voor de evaluatie ook naar de uitstoot in 2019 gekeken. Daarbij is te zien dat ook in 2019 de stikstof- en fijnstofuitstoot in Hendrik-Ido-Ambacht in de laagste categorie valt. Daarmee is de luchtkwaliteitsnorm gehaald. Voor de geluidsnorm is de overschrijding van de 53 decibelnorm vooral te wijten aan de geluidshinder van de rijksweg A16. 67

2. De gemeente Hendrik-Ido-Ambacht verbetert de huidige voetgangers- en fietsnetwerken, zodanig dat een veilig, compleet en samenhangend netwerk van fiets- en voetgangersroutes tussen woongebieden en belangrijke bestemmingen wordt gecreëerd. Beoogd wordt de leefbaarheid te verbeteren door een alternatief te bieden voor de auto. In het GVVP 2009-2020 was een kaart met een doelstelling voor een fietsnetwerk bijgevoegd. Dit fietsnetwerk is niet volledig aangelegd, vanwege onder andere niet-uitvoerbaarheid en verandering van ontwikkelingsplannen. Waar zich mogelijkheden en kansen hebben voorgedaan, zoals bijvoorbeeld de Waterbushalte, het Noordeinde en de Volgerlanden, zijn er nieuwe fietsverbindingen aangelegd of fietsverbindingen verbeterd. Het opstellen van een nieuw streefbeeld voor het fietsnetwerk, maar aangepast aan de nieuwe ontwikkelingen zoals de Dorpjes in Volgerlanden-Oost en het project Noordoevers, vormt een aandachtspunt voor het nieuwe mobiliteitsplan. Op de realisatie van een compleet en samenhangend netwerk van voetgangersroutes dat de gehele gemeente dekt is niet specifiek ingestoken. Uiteraard zijn er (zeker in de Volgerlanden) veel nieuwe voetgangersverbindingen gerealiseerd en verbeteringen op bestaande verbindingen aangebracht maar het realiseren van een hoogwaardig samenhangend netwerk staat nog op de ambitielijst voor de gemeente. 2.5 Doelstelling parkeren

1. Parkeerdruk  Op piekmomenten rond centra (koopavond, zaterdagmiddag) mag deze oplopen tot maximaal 90%.  In avond/nacht periode in woongebieden is deze gemiddeld per buurt maximaal 90%. Parkeerdruk op piekmomenten rond winkelcentra Een uitgevoerde steekproef bij Hoogambacht laat zien dat de parkeerdruk lager is dan 90% en op dit moment geen probleem vormt. Kanttekening daarbij is dat deze steekproef vertekend is door aangepast gebruik van de Sophiahal en aangepast/ander winkelbezoek als gevolg van het Corona-virus. Vanwege de recente komst van de Albert Heijn en verdere uitbreiding van De Volgerlanden en Noordoevers is het dan ook relevant de parkeersituatie de komende jaren te monitoren en in ieder geval na het opheffen van de Corona-restricties opnieuw op te tekenen. Voor wat betreft het Louwersplein geldt dat de ondernemers aangeven dat het aantal parkeerplaatsen te laag is. Er is echter geen parkeeronderzoek 68

beschikbaar. Door de Corona-uitbraak kan voorlopig geen representatief onderzoek uitgevoerd worden omdat het parkeerbeeld overdag en ’s avonds vertekend is ten opzichte van de situatie voor de pandemie. Een parkeeronderzoek dient onderdeel uit te maken van het nieuwe mobiliteitsplan. Van de Reeweg is alleen een parkeeronderzoek uit 2017 beschikbaar. Daarna is de blauwe zone ingevoerd op zaterdag. De parkeersituatie is daarmee voldoende verbeterd, maar dit kan niet gestaafd worden aan de hand van een recent onderzoek. Ook hier kan voorlopig geen representatief onderzoek uitgevoerd worden. Bij nieuwe klachten zou dit onderdeel moeten uitmaken van het nieuwe mobiliteitsplan. Een in 2018 uitgevoerd parkeeronderzoek rond De Schoof laat zien dat parkeerdruk lager was dan 90%. Nadat de Corona-restricties opgeheven zijn wordt het parkeeronderzoek herhaald en de parkeerdruk opnieuw getoetst. Nachtelijke parkeerdruk woonbuurten Voor het tweede criterium geldt dat er een quick scan van de nachtelijke parkeerdruk is uitgevoerd. Deze is uitgevoerd in de buurten waarin in 2007 was geconcludeerd dat er extra aandacht aan besteed moest worden en in de buurten waar tijdens de inventarisatiefase van het mobiliteitsplan nadrukkelijk geklaagd is over de bewonersparkeerdruk. Een overzicht van de parkeerdruk per buurt is te vinden op kaartbeeld 9 in bijlage 4. 2.

Loopafstand  Bewoners kunnen een parkeerplaats vinden binnen een loopafstand van ongeveer 200 meter van hun woning.  Bezoekers (van voorzieningen en van bewoners) kunnen een parkeerplaats vinden binnen een loopafstand van ongeveer 300 meter van hun bestemming. Uitgangspunt is dat in de buurten met een bezettingsgraad onder de 90% bewoners in de regel binnen 200 meter en bezoekers binnen 300 meter loopafstand van de woning een parkeerplaats zouden moeten kunnen vinden. Een overzicht van de parkeerdruk per straat(deel) is te vinden op kaartbeeld 10 in bijlage 4.

69

BIJLAGE 3: Uitgebreide analyse aandachtspunten mobiliteit 3.1 Hoe verzameld? In de afgelopen maanden is bij de volgende betrokkenen en stakeholders geïnventariseerd wat de aandachtspunten op het gebied van mobiliteit voor de komende 10 jaar in Hendrik-Ido-Ambacht zijn: 1. Inwoners (via www.h-i-ambachtmobiliteit.nl) 2. Gemeenteraad 3. College van burgemeester en wethouders 4. Portefeuillehouder Verkeer 5. Portefeuillehouder Volgerlanden 6. Breed ambtelijk overleg 7. Stuurgroep integrale veiligheid 8. Projectleider Volgerlanden 9. Projectleider Integrale Veiligheid 10. Ronde tafelsessie Fietsersbond Drechtsteden, VVN (Veilig Verkeer Nederland) Drechtsteden, St. Adviesraad Gehandicaptenbeleid Hendrik-IdoAmbacht en Landschapstafel 11. Ronde tafelsessie winkeliers/ondernemers Naast de gesprekken met de verschillende betrokkenen en stakeholders uit het publieke domein is aan alle inwoners van Hendrik-Ido-Ambacht en andere geïnteresseerden de kans geboden hun aandachtspunten in te brengen door middel van een website. Op deze website kon men door middel van een interactieve kaart een locatie aangeven waar extra aandacht aan moest worden besteed of waar het juist goed geregeld was. Ruim 700 reacties zijn er ontvangen op deze website. Al deze verzamelde informatie is gebundeld en tijdens de daarop volgende analysefase, die we binnenkort zullen afsluiten, bestudeerd.

Ook zijn uiteenlopende objectieve gegevens geanalyseerd. Dit betreft o.a. de ongevallengegevens die vanuit VIAstat bekend zijn in combinatie met snelheidsgegevens op basis van floating car data, een ongevalsrisicoanalyse die voor de hele regio Drechtsteden is uitgevoerd, een quick scan van de nachtelijke parkeerdruk in een aantal buurten die in het vorige GVVP als aandachtspunt waren aangegeven en buurten die uit de gevoerde gesprekken en de mobiliteitswebsite naar voren kwamen als buurten met parkeeraandachtspunten, een analyse van de geluids- en milieukaart en een analyse van de verkeersintensiteitenkaart. De belangrijkste bevindingen uit de analysefase zijn in dit hoofdstuk aan de hand van vier centrale thema’s samengevat: 1. Bereikbaarheid; 2. Verkeersveiligheid; 3. Leefbaarheid & duurzaamheid; 4. Parkeren. 70