Verslag - Raad 3 juni

TRANSCRIPT VAN DE GEMEENTERAAD VAN GEMEENTE HELMOND d.d. 3 juni 2021

Extra bijeenkomst gemeenteraad Helmond 3 juni 2021 Voortgang kadernota sociaal domein 20.30 uur Opening en welkom door de voorzitter De voorzitter: Goedenavond, wat mij betreft kunnen we beginnen met deze vergadering. Welkom aan alle raads- en commissieleden, collegeleden, inleiders en belangstellenden die via de livestream luisteren en meekijken. Mijn naam is Cor van der Burgt en ik ben vanavond uw voorzitter. Zoals afgesproken in 2019 wordt de raad ieder halfjaar gerapporteerd op de voortgang van de opgave binnen het kadernota sociaal domein. Er is gekozen voor een presentatie waarin de raad meegenomen wordt in de voortgang van alle opgaven. Zoals u weet, gebeurt er ontzettend veel in het sociaal domein. U wordt meegenomen in zowel inhoud als ten aanzien van de cijfers. De grote omvang van thema’s, aan thema’s, betekent dat de presentatie veelomvattend is. Hiervoor is bewust gekozen om de samenhang en focus binnen het sociaal domein duidelijk te kunnen maken. Er is helaas geen tijd om de voortgang van alle onderwerpen, thema’s, diepgaand te bespreken. Aan de fracties wordt daarom gevraagd op welke thema’s zij meer verdieping willen. Bij deze wordt wat langer stilgestaan. De presentatie is in een drietal onderdelen van ongeveer 20 minuten opgeknipt. Vragen stellen doen we steeds nadat een onderdeel gepresenteerd is. Kort en bondige vragen graag.

Mevrouw Katelijn Lukassen, strateeg sociaal domein, zal u op de meest onderdelen meenemen. Wethouder Dortmans neemt u mee in de landelijke ontwikkelingen, jeugdhulpbudgetten. En Paul Berkers, beleidsadviseur, ontwikkelaar sociaal domein, neemt ook een aantal onderdelen voor zijn rekening. Behalve wethouder Dortmans zijn ook de wethouder De Vries en Van Dijk aangehaakt voor deze bijeenkomst. Wethouder De Vries zal de bijeenkomst afsluiten. Wethouder Van Dijk geef ik zo het woord voor een korte aftrap. De bijeenkomst vindt digitaal plaats, zoals gebruikelijk wordt bijeenkomst voor belangstellenden ook live gestreamd. Als u ingelogd bent zet u het geluid uit. Pas als ik het woord geef het u het geluid aan. Graag de digitale houtjes hanteren. De griffie zal de vragenstellers noteren en haalt dan de handjes weg. Wethouder Van Dijk, aan, dan geef ik nu u het woord om een korte aftrap te doen voor deze bijeenkomst. 20.35 uur Aftrap wethouder van Dijk De heer Van Dijk: Ja dank u wel voorzitter. Ja ik wil het inderdaad kort houden. Er stond 10 minuten voor maar ik denk die kunnen we veel beter besteden om met elkaar de zaken goed door te spreken. Beste raads- en commissieleden, er gebeurt ontzettend veel zoals de voorzitter ook al zei op het gebied van de Wmo en de jeugd en de participatie.

En vanavond willen wij u dan ook echt meenemen, we hadden het graag liever weer fysiek gedaan maar helaas kan dat niet maar we willen u meenemen in de veelheid van zaken waar we op dit moment eigenlijk allemaal mee bezig zijn. En we gaan dieper in op de onderwerpen die u ook vooraf kenbaar heeft gemaakt. Voor ons zijn eigenlijk de uitgangspunten van de kadernota die we met elkaar hebben vastgelegd richtinggevend. En u weet dat het doel erachter zit dat iedereen moet kunnen meedoen, rondkomen en vooruitkomen. En een heel belangrijk facet daarbij is dat we echte sociale tweedeling in onze stad daarmee proberen tegen te gaan. Zoals ik in de inleiding en ook de voorzitter al zei, een veelheid van onderwerpen en ja mocht u daarna of later toch nog opmerkingen of vragen hebben die u niet hier heeft kunnen stellen, dat kunt u altijd alsnog doen. Ik hoop een vruchtbare avond, dat we samen een vruchtbare avond hebben. Dank je wel voorzitter.

De voorzitter: Dank je wel wethouder Van Dijk. Dank je wel ook aan u ook dat u de tijd beperkt houdt en dat we de kadernota op inhoud bespreken. Ik was vergeten erbij vermelden dat ik hier geciteerd wordt door onze griffie en dat is met verve. En de geluidstechniek in een lege raadzaal en dat went nooit, dat kan ik aan iedereen wel meegeven. Dus ik zie ook uit naar de fysieke bijeenkomsten. Dan ga ik nu verder met Katelijn Lukassen en wethouder Dortmans. Hoe staan we ervoor. Dan geef ik graag mevrouw Katelijn Lukassen het woord, zij begint met het onderdeel ‘’hoe staan wij ervoor’’. Wethouder Dortmans neemt bij dit onderdeel het stokje over. Mevrouw Lukassen. 20.45 uur Katelijn Lukassen en wethouder Dortmans - Hoe staan we ervoor Ontwikkelopgaven uit de kadernota om sociale tweedeling te verkleinen Mevrouw Lukassen: Ja dank u wel voorzitter. Goedenavond, ik ga een poging doen om het scherm met u te delen. Even kijken, dus als het goed is dan zo gelukt. We hebben de presentatie ook al voor u in NotuBox gezet, dat is in een PDF-versie omdat het een Prezi-presentatie ziet dat dat wat anders uit, dus ik ga u er helemaal in meenemen. Wat er in de PDF-versie niet goed is gegaan is dat de links naar de infographics niet helemaal werken dus we zorgen een geval dat die u nog nakomen. Even kijken, het tegengaan van de sociale tweedeling.

In het begin van dit jaar natuurlijk een grote conferentie geweest met een brede coalitie in de stad om te kijken hoe we die sociale tweedeling in Helmond wat kleiner kunnen gaan maken. Waar de kadernota sociaal domein met de ambitie dat alle Helmonders rondkomen en vooruitkomen, die is er eigenlijk ook op gericht om de sociale tweedeling aan te pakken. En dat doen we met een aantal verschillende opgaven en daarin wil ik u vanavond heel graag wat dieper in meenemen Hoe staan we ervoor Mevrouw Lukassen: Maar eerst: hoe staan we er eigenlijk voor in Helmond als het gaat over het sociaal domein? Toelichting op feiten en cijfers – infographic Mevrouw Lukassen: Nou we hebben daar diverse cijfers ook voor u verzameld, die heeft u eerder kunnen zien in de links die zijn toegestuurd. Ze komen eigenlijk vooral op de hoofdlijnen even beperken van wat valt er nu echt op in die cijfers, waarbij ik meteen al aan het begin al eventjes de kanttekening moet maken dat het jaar 2020 zeker geen representatief jaar is, uiteraard door COVID. We zien dat de zorg – en hulpverlening in ieder geval, dat er geen toename geweest is van zorgvraag waar we dat misschien juist wel hadden verwacht. Wat dan wel opvalt en dan hebben we het ook al over een periode van meer jaren, is dat er echt wel een toename te zien is als het gaat over de Wmo bij de huishoudelijke hulp en de begeleiding.

Dus we zien ook dat daar de budgetten steeds wat meer onder druk komen te staan daardoor. Wat verder opvalt is dat we ook echt een stabilisatie zien, zelfs over 2020, nogmaals niet representatief, een kleine afname van het aantal cliënten dat jeugdhulp heeft. Ook zien we daar een kleine verschuiving, ook wel gewenste verschuiving van verblijf, dat iets afneemt naar behandeling en vooral begeleiding, wat ook toeneemt. En als het gaat over de participatiewet, wat daarin heel erg opvalt is een toename van de bewind voering-kosten. Nou, ik zei het al eventjes, de gevolgen van COVID-19, we zien dus geen toename van het aantal zorgvragen. En wat we hebben gedaan vooral in 2020, en ook nog nu, is gezorgd dat de dienst- en hulpverlening vooral door zou blijven gaan. Soms een meer aangepaste vorm maar wel doorgang. Een vraag die vanuit de fractievoorzitters is gekomen is: de infographic is heel erg opgedeeld in drie verschillende segmenten: jeugd, Wmo, participatiewet. Maar hoe zit het eigenlijk met die samenhang? En die is er uiteraard wel degelijk. Toch eventjes voor de volledigheid: die is

er in de uitvoering, daar waar we een gezamenlijk frontoffice hebben waar de mensen naar de juiste plek worden doorverbonden, maar ook in sociale teams waar echt integrale zorg en ondersteuning wordt ingezet. Tot slot het stukje financiële samenhang, ook die is er uiteraard. Zoals u ziet in de cijfers zien we eigenlijk overal wat druk op de budgetten, dat er zeker gebeurt is dat er ook integraal en realistisch begroot wordt binnen het sociaal domein en dat we ook een gezamenlijke reserve hebben waar mogelijke tegenvallers in opgevangen kunnen worden we. Nou daar rechts ziet u ook de infographic waar u zelf al meer inzicht kunt krijgen in de cijfers. De goede link, of de link die goed werkt, die sturen we u uiteraard nog na. Ik gaf het al aan, de effecten van COVID, ook daar is een monitor voor ontwikkeld door onze afdelingen, intelligence en analyse. En wat we daar eigenlijk zien is dat mensen in Helmond toch meer financiële zorgen krijgen. We zien een toename van eenzaamheid en ook een kleine verslechtering van de leefstijl. Nou, wat ik net al aangaf, tegelijkertijd zien we eigenlijk geen stijging in het voorzieningenniveau van Wmo en jeugdhulp, nogmaals echt in 2020. De meldingen van veilig thuis, we waren bang van goh er gebeurt nu veel meer achter die voordeur nu iedereen thuis is, en werd eigenlijk te zien dat de meldingen aan veilig thuis gelijk blijven.

Wel is er een verband te zien met de lockdown, dus toen de scholen weer opengingen, nam ook het aantal meldingen weer toe. Dus dat is een opvallende. Ook krijgen wij van onze partners met name in de GGZ te horen dat er niet zozeer een hele grote toename is in het aantal crises maar wel in het aantal complexe crises. Dus we zien dat als er een crisis ontstaat, deze meteen ook ingewikkeld is en zeer zware hulp nodig heeft. Ook valt op dat er op dit moment nog geen toename is van het aantal bijstandsgerechtigden. Ik zeg al, dit valt nu op, we hebben ook wel echt een zorg voor naar corona, omdat we juist die toename van eenzaamheid en psychische klachten zien, zou dat ook kunnen leiden tot een toename van het aantal complexe hulpvragen en zijn we ook wel bang voor een stijging van de werkloosheid, zeker als de diverse steunmaatregelen voor ondernemingen beëindigd gaan worden. Nou ja wat doet dat dan allemaal met de betaalbaarheid van het sociaal domein? En wat we zien is, wat ik ook aan het begin eigenlijk al aangaf, dat budget van het sociaal domein staat eigenlijk structureel onder druk. Dat heeft met name te maken ook met jeugdhulpbudget. We hebben eigenlijk gezien dat we afgelopen jaren continu boven de rijksbudgetten extra geld hebben moeten inzetten.

Gelukkig hebben wij daar de afgelopen weken wat goed nieuws in gekregen, en daar wil ik graag wethouder Dortmans even het woord in geven, om daar een stukje verdere toelichting op te geven. Toelichting op landelijke ontwikkelingen jeugdhulpbudget door wethouder Dortmans Mevrouw Dortmans: Dank je wel Katelijn, dankjewel naamgenoot, kan ik wel zeggen. Ja want vandaag is eigenlijk best wel een bijzondere dag. Katelijn heeft, en ik zie Jeanne het al zeggen zonder het horen, we hebben laat ik het zo zeggen, u weet wellicht dat ik deel mag uitmaken van de onderhandelingsdelegatie jeugd van de V&G commissie van zorg, jeugd en onderwijs. We hebben de afgelopen maanden heel, heel hard gewerkt en wij zijn dan Sven de Lange, wethouder uit Rotterdam, Eelco Eerenberg, wethouder uit Utrecht, Leon Meijer uit Ede en ikzelf maar zeker ook aangevuld door Victor Everhardt, de voorzitter van de commissie financiën, wethouder uit Amsterdam en Jan van Zanen zelf, en ik vergeet Hubert Bruls, vanuit het bestuur van de V&G. We hebben zeer intensieve gesprekken gevoerd met het ministerie van VWS en van Justitie en veiligheid in eerste aanleg, en daarnaast zijn er ook nog gesprekken geweest met vertegenwoordigers breder in het kabinet. Onder andere ook onze minister van BZK, toch onze hoeder van de gemeenten zou je mogen zeggen.

Dat heeft er een aantal weken geleden al toe geleid dat we voor dit jaar 613 miljard extra middelen hebben gekregen als het gaat over jeugd. Maar die middelen zijn niet zomaar voor ons beschikbaar gesteld, er zijn wel een aantal voorwaarden aangesteld en een van die voorwaarden is de GGZ-problematiek onder jongeren. En zo is er door het rijk gezegd: oké jullie krijgen geld als gemeente maar daar zien wij wel dan ook graag een inspanning op terug. Vervolgens zijn wij het gesprek verdergegaan over: ja mooi die middelen voor dit jaar, maar wij lopen tegen een structureel tekort aan, dat bleek ook wel uit een rapport van

onderzoeksbureau AEF, dat we zo ongeveer € 1,7 miljard per jaar meer betalen aan jeugdhulp dan dat we van het Rijk krijgen. En dat maakt voor ons ook weer de noodzaak groot om het gesprek verder te voeren. Nogmaals, mooi die incidentele middelen voor dit jaar maar daarmee zijn de problemen voor de toekomst niet opgelost. En op een gegeven moment verliepen de gesprekken moeizaam en toen hebben we als V&G een zogeheten arbitrage instrument ingezet, dat is een afspraak geweest uit 2019, toen was ik overigens nog helemaal niet betrokken bij de V&G-commissie de stad ligt voor mijn tijd, maar in 2019 is gezegd: als we er nou onverhoopt niet uitkomen, tussen rijk en gemeente als het over het jeugdbudget gaat, nadat er ook nog eens een onderzoek heeft plaats gehad, dan willen wij als gemeente een middel van arbitrage gaan inzetten. Nou dat is gebeurd. Dus nadat eerst de commissie nog onder voorzitterschap van Marjanne Sint, ik hoop dat het allemaal nog duidelijk is want er is in korte tijd gewoon ontzettend veel gebeurd, eerst heeft een commissie onder voorzitterschap van Marjanne Sint alvast een aanzet gedaan van een ontwikkelagenda. Daarna is arbitrage ingezet door de V&G-commissie en is een commissie van Wijzen onder voorzitterschap van Richard van Zwol, ooit nog secretaris-generaal van het ministerie van BZK, die hebben een oordeel geveld en dat is vorige week bekend geworden.

En dat oordeel was op zijn zachtst gezegd voor gemeenten best positief. Want, de commissie van Wijzen zij los van die 1,7 miljard, is er ook nog sprake van allerlei verrekeningen, dus eigenlijk moet uitgaan van een structureel tekort van 1,9 miljard. Maar dan wel na aftrek van middelen die al zijn verstrekt want ook voor komend jaar hadden wij al 300 miljoen toegezegd gekregen. Nou dus na het oordeel van de commissie van Wijzen weer veel intensief overleg gevoerd en vandaag, hoe vol roffelroffel, is inderdaad bekend geworden dat er ruim 1,3 miljard aan gemeenten beschikbaar wordt gesteld volgend jaar. Ook hiervoor geldt, dat is niet zonder voorwaarde gebeurt, en ik denk ook wel terecht. Want volgens mij hebben we met elkaar kunnen constateren dat het hele systeem van de jeugdzorg in Nederland onhoudbaar is. Ik vond zelf persoonlijk een constatering uit het AEF-rapport wel een hele bijzondere en ook eentje waar we iets mee moeten. Wij weten als gemeenten kennelijk nog onvoldoende de meest kwetsbare kinderen en jongeren te bereiken en dat vraagt dus om een bijstelling.

Toelichting op sturing financiën Mevrouw Dortmans: En wat we nu hebben afgesproken met elkaar eens dat we een hervormingsagenda gaan opstellen, gemeenten, rijk, vertegenwoordigers van jeugdzorginstellingen, cliëntenorganisaties, patiëntenorganisaties, om voor 1 januari aanstaande met serieuze hervormingen te komen. Dus, het gaat om een bedrag van ruim € 1,3 miljard voor volgend jaar, nog geen toezeggingen voor de jaren daarna. Wij zetten ons volop in om een hervormingsagenda te maken, langs de lijnen van de inhoud. En we hopen dan dat een nieuw kabinet dat overneemt, gekoppeld aan middelen die daarvoor ook benodigd zijn. Want over het algemeen is iedereen het er wel over eens, die decentralisatie naar gemeenten was op zich een goed idee, maar die had nooit gepaard mogen gaan met zo’n grote bezuiniging in 2015, want het heeft onze gesprekken ongelooflijk ingewikkeld gemaakt, onder andere met aanbieders. Nou er is nog een heleboel meer over te vertellen en ik kan er ook voor zorgen dat jullie de informatie nog krijgen, als jullie vragen hebben uiteraard ook beschikbaar. Laat ik het zo zeggen: ik had vandaag best een goeie dag. Tot zover. Ruimte voor vragen en gesprek De voorzitter: Dank je wel. Dank voor de hele mooie woorden van Katelijn en Cathelijne. En we hebben een mooie dag, inderdaad. Ik zag het ook voorbij komen.

Maar na deze presentatie geef ik de raad en de commissieleden de ruimte om vragen te stellen in de eerste sessie. Bij dezen, de stel uw vragen kort en bondig want dan kan iedereen zijn zegje doen. Ik begin met, de griffie zal het inventariseren en ik begin met de eerste die … Mevrouw Warmerdam, aan u het woord.

Mevrouw Warmerdam: Dank je wel voorzitter en dank je wel voor de mooie woorden van mevrouw Dortmans. Ik deel uw vreugde. Ik heb echter nog wel zorg. Want geld is een ding en de jeugdzorg maar er zijn nog wel andere items. Onder andere is geconstateerd dat de jeugdzorg niet effectief genoeg dient, dat er een wildgroei is en aanbieders, dat er geen standaarden zijn voor wijzing, dus we zijn als gemeente eigenlijk, hebben een open pot met geld en moeten we maar betalen, zo kan ik nog wel even doorgaan. En dan denk ik: dan moet ook behalve geld is een ding, maar er moet ook een professionaliseringsslag in de jeugdzorg plaatsvinden en ik vraag me af of wij dat als gemeentes in zijn algemeenheid, dus niet als gemeente Helmond, kunnen realiseren. En zelf denken dat je daar toch een beetje de dwingende hand van de overheid bij nodig hebt. We zien het in andere zuilen ook die met zorg te maken hebben, daar heeft de overheid een dikke vinger in de pap bij allerlei instituten. Dus ik vraag me af of daar ook aandacht voor is en hoe u daar tegenaan kijkt. De voorzitter: Dank je wel. Heel kort en bondig vragen gesteld. Mevrouw Janssen. Mevrouw Janssen-Jansen: Ja dank je wel. Ik ben net zo blij als wethouder Dortmans dat eindelijk het Rijk geld toegezegd heeft, daar zaten we natuurlijk al lang op te wachten.

We weten natuurlijk vanuit het rapport van de VNG dat vroeg signalering en preventie waar wij in Helmond ook flink op ingezet hebben, dat het een opdrijvend effect heeft gehad op de kosten. Daar hebben wij natuurlijk in Helmond ook last van gehad maar heeft dat tot gevolg, want ik heb begrepen dat in het land de wachttijden oplopen tot wel 10 maanden. Hoe lang is dat in Helmond op dit moment? Hoe verhouden zich die kosten zeg maar voor jeugdhulp ongeveer in Helmond? Tot zover. De voorzitter: Dank je wel. Dan ga ik verder met mevrouw Maráczi. Mevrouw Maráczi: Dank u wel voorzitter. Ik heb eigenlijk niet zozeer een vraag over de presentatie maar eerder over de woorden van mevrouw Dortmans. U had het over die hervormingsagenda, dat hebben ze natuurlijk heel hard nodig en u noemde daar allerlei mensen die zich daar mee gaat bemoeien zeg maar behalve miste ik de kinderen zelf dus ik vroeg me af of die daar ook bij betrokken werden. En ja we zijn natuurlijk hartstikke blij met dat geld inderdaad, maar het gaat niet alleen om geld. Maar ik hoop ook in die hervorming dat we dus ook de dingen kunnen gaan doen die nodig zijn en dat we dan ook niet, want mevrouw Warmerdam had het over sturing vanuit het Rijk, maar ik denk juist dat het Rijk ons even juist met rust moet laten want de gemeente weet denk ik heel goed wat er nodig is.

Alleen ben ik er dan bang voor als de sturing van boven komt dat het alleen over de financiën gaat en ik denk wel, ook al zijn het dure projecten en zo maar we zullen toch altijd nog die projecten aan moeten kunnen bieden. Dus daar wil ik eigenlijk ook wel voor waken. Het is een hervorming maar het mag niet alleen op geld gestuurd worden. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Ja dank je wel mevrouw Maráczi. Mevrouw Peijs. Mevrouw Peijs: Ja dank u wel voorzitter. De voorzitter: Ja ik zag u niet maar, hebt u de camera aanstaan? Mevrouw Peijs: Ik zie u ook niet. Dus het is misschien iets tussen ons maar ik weet niet. Ik zie mezelf wel maar ik zie u niet. De voorzitter: Oké komt goed.

Mevrouw Peijs: Ja, we doen het er maar even mee. Allereerst complimenten wethouder Dortmans, ik weet dat hier heel veel tijd en energie in is gaan zitten en niet met aan de voorkant op dit resultaat als vanzelfsprekend, dus heel veel waardering daarvoor. Ik sla ook aan net als mevrouw Maráczi op de hervormingsagenda, want dat is natuurlijk wel het cruciale woord. Geld is fijn en geeft lucht en is nodig maar uiteindelijk en dat zegt u zelf ook al wethouder, ook als gemeente hebben we ook echt nog wel inhoudelijke opgaven. Mevrouw Maráczi zegt misschien moet het Rijk ons vooral even met rust laten maar ik denk ook dat we ook kritisch naar onszelf moeten kijken. Er zijn ook dingen die wij nog beter kunnen doen. Dus ik ben heel benieuwd naar die hervormingsagenda. U gaf aan, deadline januari aanstaande, dat wordt denk ik dan een landelijke agenda. Kunt u daar misschien nog iets meer over vertellen hoe zich dat verhoudt tot onze rol ook als gemeenteraad? En mijn tweede vraag, maar ik weet helemaal niet of die nu moet stellen, vorige week spraken we even over de bestemmingsplanprocedure met betrekking tot het ene gezinshuis, daar heb ik toen een opmerking over gemaakt: is het de bedoeling, gaat u daar ook nog wat dieper op in nu of komt het op een later moment nog? Dat vraag ik even af. Dank u wel. De voorzitter: Dank je wel.

Ik zie mevrouw Maráczi maar die, als het kan sluit u … Mevrouw Maráczi: Ja heel snel. Ja ik bedoelde eigenlijk met het Rijk ons met rust laten, dus eigenlijk van als er straks iets gaat gebeuren, dat we ook de tijd krijgen om het gewoon uit te horen, dat er niet meteen weer met allerlei wetten en regelgeving weer dingen veranderd worden die stroken met de praktijk. Dat bedoel ik eigenlijk. De voorzitter: Ja, duidelijk mevrouw Maráczi. Dan ga ik verder met mevrouw Coolen. Mevrouw Coolen: Ja dank je wel voorzitter. Nou ik kan mij inderdaad ook aansluiten bij mijn voorgangers. In ieder geval inderdaad de felicitaties aan wethouder Dortmans en haar team voor, goed om te horen dat er zo hard gewerkt is en dat er zoveel goede signalen nu uitkomen, dat wij er iets mee kunnen gaan doen. Ik zal de vraag van VVD over inderdaad de wachttijd van jeugdzorg nu 10 maanden, die stond inderdaad bij mij ook al op het blaadje, hoe dat inderdaad hier in Helmond is. Even over de presentatie. Een toename van de huishoudelijke hulp en de begeleiding in de Wmo. Is het te weerleggen dat die toename huishoudelijke hulp te maken heeft met de inkomensgrens waar het al eerder over gehad? Dat er dus gewoon makkelijker aan huishoudelijke hulp te komen is. En wat mijn beetje triggerde is dat er inderdaad complexere crises zijn in de GGZ.

Wij hebben het laatst nog in de commissie gehad over vroeghulp en vroeg signalering. Als er dus nu GGZ -hulp nodig is en meteen heel complexe crisis is, daar zie ik dan de vroeg signalering zeg maar? Is het dan meteen wat boem en is het gewoon heel erg of missen we daar misschien een paar stapjes? En ja inderdaad die, wat mevrouw Peijs aangaf over die landelijke agenda, we gaan het allemaal volgen en succes. Dank u wel. De voorzitter: Dank je wel mevrouw Coolen. Daar ga ik verder met de heer Rieter senior. De heer M. Rieter: Dank u wel voorzitter, slechts twee korte vragen. Eén, kan misschien al gezegd zijn maar wij waren even, of ik was je even bezig met mijn IPad omdat hij weggleed even te corrigeren. Ik vroeg me af die 1,9 miljard, is er bij schatting, wij weten het natuurlijk niet precies hoeveel er naar Helmond toe gaat? Dat is een vraag. En de tweede is, aansluiten natuurlijk op een hele dikke proficiat aan u, mevrouw Dortmans, en de uwe, alleen met geld heb je niet meteen mensen. Ik noem het voorbeeld van opgegeven ment als het kabinet zet van we gaan zoveel miljoenen uitgeven aan politie. Er is geen potje politieagenten en dat geldt hier natuurlijk hetzelfde.

Het gaat om de handjes en dat is toch, je hebt vaak geen handjes voorradig en als je dadelijk handjes nodig hebt en die moeten nog gemaakt worden ofwel opgeleid worden, dan ben je … Hoe zit dat? Zijn wij heel benieuwd naar.

De voorzitter: Dank je wel. Dan ga ik verder met mevrouw Meulenbroek. Mevrouw Meulenbroek: Dank u wel voorzitter. Nou misschien ben ik zo ongeveer de laatste, dus we vallen een beetje naar herhalingen maar ook wij willen natuurlijk heel graag onze dank en bewondering uitspreken voor de inzet van onze wethouder, mevrouw Dortmans. Heel fijn dat er eindelijk ruimte komt voor alle gemeenten maar zeker over Helmond. Waar wij met name benieuwd naar zijn is of er tijdens al die gesprekken, u noemt ook een hele hoop rapporten, u zit er duidelijk misschien wel het beste in van ons allemaal, wat dan inderdaad de visies zijn hoe we inhoudelijk de jeugdhulp kunnen verbeteren. Want als u ook zegt, maar dat al die onderzoeken blijkt is dat we die kwetsbare doelgroepen, kwetsbare kinderen, juist niet bereiken, ja dan is dat toch heel erg, want daar doen we het uiteindelijk voor, voor de meest kwetsbare. Dus ik vroeg me af of u daar in alle gesprekken over meer geld, of de gesprekken toch ook daarover zijn gegaan. Daarnaast, en dan ment ik mij even tot andere Katelijn, ik vroeg mij af, en dat is best wel heel wonderlijk, dat in een jaar met COVID er zo weinig toename is geweest aan hulpvragen. En dan wordt er gespeculeerd dat dat misschien wel komt, maar is er enig idee wanneer we mogelijk ontwikkelingen gaan zien of wanneer dit zich zou gaan aftekenen.

En een allerlaatste vraag maar daar weet ik niet of ik u goed begrepen heb, er werd gezegd het viel mee met hulp voor geweld thuis, waar ik heel blij om was omdat gezegd werd, maar toen de kinderen weer naar school gingen werd het meer. Ik hoop dat ik het dan niet goed begrepen heb maar als dat wel goed begrepen heb dan zou ik daar graag ook iets meer over horen. De voorzitter: Dank je wel mevrouw Meulenbroek. Dank je wel. Dan ga ik naar, want u was inderdaad de laatste op het lijstje, mevrouw Dortmans denk ik want die heeft zoveel positieve reacties gekregen dus die geef ik eerst het woord. Mevrouw Dortmans: Dank je wel voorzitter en ook dank je wel aan alle aanwezige raads- en burgercommissieleden. Dank ook voor de complimenten maar ik wilde wel echt bij benadrukken dat wij dit als bestuurders ook niet hadden kunnen doen zonder de geweldige ondersteuning van met name mensen van het VNG-bureau, want er is ook ambtelijk echt geweldig gewerkt. En ik zeg er wel bij: ik ben er pas later gekomen, ik ben nu zo ongeveer een jaar betrokken. Als ik zie wat collega’s uit Utrecht, Rotterdam en Ede, wat die al eigenlijk sinds het begin van deze kabinetsperiode aan inzet hebben gepleegd en ook die mogelijkheid voor arbitrage mogelijk hebben gemaakt, dan past hun het grootste compliment. Dus dat wil ik wel echt specifiek benoemd hebben.

Ik vat een aantal vragen samen, want een aantal van u heeft opmerkingen gemaakt: het gaat niet alleen om euro’s het gaat toch zeker om de inhoud. Jazeker, dat gaat het. En wat ons betreft gaat het daar nu ook vooral om. Volgens mij was het mevrouw Peijs die het woord lucht noemde, door deze middelen hebben wij wat lucht. En ik zeg er ook wel even bij: het gaat niet om extra middelen, het gaat eigenlijk om een reparatiebedrag voor datgene wat we meer hebben betaald dan waar we van het Rijk eerder, wat we van het rijk eerder hebben gekregen. Je merkt dat zal bijvoorbeeld in de discussie met zorgaanbieders nog wel een discussiepunt gaan worden. Want op het moment dat wij nu meer middelen ter beschikking hebben, zijn dat niet per se extra middelen maar gaat het ook om reparatiegeld. Overigens, daarin zijn de verschillen tussen gemeenten groot. De ene gemeente heeft een groter tekort dan de andere gemeenten maar dat zal ongetwijfeld in het overleg met de aanbieders nog wel een dynamiek veroorzaken, zo zal ik het formuleren. Als het dan gaat over de inhoud, dan heeft zowel de commissie onder voorzitterschap van Marjanne Sint als de commissie van Wijzen een aantal aanbevelingen gedaan en ik noem er een paar. Eentje is de reikwijdte van de jeugdwet, zou kleiner moeten worden.

En ik noem bijvoorbeeld: waarom zouden wij dyslexietrainingen moeten betalen als jeugdhulp, daar waar ook sprake is van passend onderwijs en daar waar ook het onderwijs verantwoordelijkheden heeft op het gebied van ondersteuning van kinderen en jongeren. Daarnaast is gezegd: de doorverwijzing, want niet alleen gemeenten verwijzen door naar tweedelijns zorg, ook huisartsen kunnen

dit doen en de manier waarop gemeenten daarop richting kunnen voeren, die is erg wisselend. En je zou dus kunnen kijken naar welke manieren van doorverwijzing zijn er dadelijk nog. En kan er bijvoorbeeld dadelijk alleen nog maar doorverwezen worden naar gecontracteerd aanbod zoals dat heet. Dus er zijn verschillende aanbevelingen al gedaan, die ons denk ik ook even terugbrengen tot de kern van de jeugdwet: wat is jeugdhulp? Wie is daar dan voor verantwoordelijk? En hoe kunnen wij als gemeenten meer regie hebben op de besteding van die toch schaarse middelen? Maar ook zullen wij moeten gaan kijken met elkaar naar normaliseren. Is alles werkelijk altijd nodig? Kan er ook een collectief logement aangeboden worden in plaats van individuele jeugdhulptrajecten? Dus er staat eigenlijk een heleboel, als het gaat over de inhoud, ons te wachten. Even kijken, dat even in algemene zin. Mevrouw Janssen heeft een opmerking gemaakt over vroeg signalering en preventie. Eerder is geconstateerd dat de inspanningen van gemeenten op dat vlak zeker effect hebben maar helaas niet leiden tot een daling van het jeugdbudget.

En dat is even cruciaal, ze hebben absoluut hun nut en functie maar de vraag is: valt allemaal onder jeugd? Of zijn collectieve sportarrangementen niet net zo goed onderdeel van preventie en preventieve programma’s? Voor vroeg signalering vind ik het bijvoorbeeld heel interessant om te kijken: hoe kunnen kinderopvangorganisaties daar een rol bij vervullen? Hoe vroeger hoe beter. Maar ook consultatiebureaus, ik geloof zelf een groot echt een goeie opvoedondersteuning en dat is ook iets waar ik, als het dan gaat over wat kunnen we in Helmond nog beter doen of anders doen, dan wil ik bijvoorbeeld nog mij hard voor maken om daar gerichter op in te gaan zetten. Mevrouw Maráczi heeft de vraag gesteld, oh ja sorry, mevrouw Janssen heeft een vraag gesteld noch over de wachtlijsten. Hoe lang die precies in Helmond zijn, daar kan mevrouw Lukassen zo het antwoord op geven. Wat ik wel kan zeggen is dat onderdeel van het pakket nu ook van de 1,3 miljard is de aanpak van de wachtlijstproblematiek. En dat geldt zowel voor gemeenten maar ook voor aanbieders. Want in onze staatssecretaris Paul Blokhuis zich de vraag stelde: goh hoe zit het dan precies met, als gevolg van COVID, alle signalen van crises en meer GGZ voor jongeren? Kom een eigenlijk niet heel veel cijfers worden gegeven.

En dat is toch wel voor ons allemaal een belangrijke opgave voor de toekomst, dat we zowel als gemeenten, regio’s als aanbieders, goede cijfers kunnen aanleveren. Mevrouw Maráczi vraagt of er kinderen zelf betrokken worden. Daar kan ik bevestigend op antwoorden want ook ervaringsdeskundigen zullen worden geraadpleegd in het dit geval lijkt me dat toch de kinderen en de jongeren zelf. Overigens is ook het jeugdinstituut de afgelopen maanden op verschillende manieren betrokken geweest bij gesprekken over de jeugdhulp. De wens of het Rijk ons met rust gaat laten, dat blijft wel de grote vraag zich ik eerlijk. Want er ligt op dit moment al een wetsvoorstel over verplichte regionale samenwerking bij de Raad van State, en waar wij vandaag ook aandacht voor hebben gevraagd nog in een ander bestuurlijk overleg is: laat dingen nu een beetje met elkaar oplopen. Maak nou niet dat je in het ene traject dit alvast slecht terwijl je met zijn allen nog bezig bent met die hervormingsagenda. Kijk goed naar wat je nou behoort te bereiken en rij je zelf daarmee dan ook niet in de wielen. Het is aan ons om daar waakzaam op te zien. Maar het Rijk geeft nooit geld voor niks en er is ook bij die 1,3 miljard best wel wat beschreven van wat er allemaal zou moeten gaan gebeuren.

Overigens, dat is ook wel iets, wij zijn natuurlijke verband van 11 gemeenten best ver in onze inkoopstrategie jeugd, en bijvoorbeeld in de commissie van Wijzen, door de commissie van Wijzen is een opmerking gemaakt over hoog specialistische jeugdhulp en dat die misschien centraal zou moeten worden ingekocht. Dat heeft dan ook weer direct consequenties voor onze inkoopstrategie. Dus hoe mooi het bereikte resultaat van vandaag ook is, als ik nu al allemaal mijzelf hoor zeggen wat er allemaal nog mee gebaat gaat, dan hebben we nog een behoorlijke klus te klaren, maar we gaan ervoor. Even kijken, rol als gemeenteraad, ja wat ik kan toezeggen is dat ik regelmatig, als men ze daarin geïnteresseerd zijn en dat hoeft niet per se in raadsverband dat kan ook op informele of wat ad-hoc manier wil ik maar zeggen, ik kan jullie best bijpraten over datgene wat er allemaal in ontwikkeling gaande is. Dus altijd daartoe bereid. Mevrouw Lukassen kan zo specifiek ingaan over de vraag van het gezinshuis, want daar hebben wij ons op voorbereid mevrouw Peijs. Hetzelfde geldt voor de vragen van mevrouw Coolen, daar kan mevrouw Lukassen ze ook specifieker op ingaan. En

mijnheer Rieter senior heeft gevraagd van: goh, hoeveel zou het voor Helmond betekenen om het bedrag van 1,9 miljard? Nee, het was echt 1,3 miljard. Desalniettemin, de verdeelsleutel is nog niet helemaal bekend en er wordt ook nog overleg gevoerd over de manier waarop wij dat geld gaan krijgen. Wij hopen dat dat via het gemeentefonds gaat gebeuren maar het kan ook zijn dat het Rijk zegt: nee, nee, dat gaat via een specifieke uitkering. Die gesprekken lopen nog, en de berekening, nadat wij de verdeelsleutel bekend hebben, zal uiteraard zo snel mogelijk met jullie worden gedeeld. Ja dan gaat het mevrouw Meulenbroek vraagt nog van: licht er nou eigenlijk ook nog een inhoudelijke visie aan ten grondslag? Ik heb net een paar voorbeelden genoemd: de reikwijdte van de jeugdhulp, de meest kwetsbare kinderen en jongeren, hoe weten wij die beter te bereiken, dat is ook echt een vraagstuk en wij gaan daar als, daar is nu nog geen standpunt over ingenomen en het is ook een behoorlijk politieke discussie die vooral in Den Haag zal worden gevoerd heb ik zo’n vermoeden. Er is ook een punt opgeworpen of een eigen bijdrage wellicht zou kunnen worden ingevoerd om daarmee te kijken of nou ja misschien de meest kwetsbare kinderen en jongeren eerder geholpen kunnen worden dan die ouders die het voor die kinderen toch al kunnen betalen.

Ik zeg daar gelijk bij dat het kwetsbaar maakt, een eigen bijdrage voor hulp voor kinderen ouderen, jongeren, is dat dan ouders beslissen of dat het op basis van ouderbijdrage gaat of een kind of jongere hulp krijgt. Maar ik zeg erbij: politieke discussie die wij hier niet hoeven te voeren maar die ongetwijfeld gevoerd gaat worden. En verder vraagt mevrouw Meulenbroek: ja is er dan enig zicht op wanneer komt dan die boeggolf waar al meerdere keer over is gesproken? Nee er is geen zinnig woord over te zeggen. We hadden die eerlijk gezegd al lang verwacht. En helaas hebben we geen glazen bol, we monitoren alles, we volgen het goed en kritisch. We hopen dat het meevalt want over het algemeen zijn kinderen en jongeren wellicht ook wat meer veerkrachtig dan wij nu allemaal inschatten maar ongetwijfeld zal er nog gevolgen van de sociale impact van corona zichtbaar worden. Dat was het wat mij betreft. Ik hoop dat ik het zo kort als mogelijk hebt gedaan voorzitter want er komen natuurlijk nog heel veel andere onderwerpen. De voorzitter: Ja dat wilde ik zeggen. Het is, deze vergadering delen van de voortgang. Gaat er bij mij iets mis? Delen van de voortgang en ook de inhoud zal, komen ongetwijfeld terug.

Dus om de voortgang erin te houden, ik zou dan één vraag, de heer Rieter, hebt u een korte vergaderende vraag? Daar geef ik u het woord en anders ga ik naar … De heer Rieter: Nee er is geen antwoord te geven op mijn vraag in de zin van: geld is een maar handjes eens twee. Kunnen wij met de huidige handjes of de bestaande handjes het allemaal runnen of zittende aanpak ook dat er handjes nog extra nodig zijn? Want die heb je niet meteen voorhanden, daar zijn we nieuwsgierig naar. De voorzitter: Mevrouw Dortmans, tot slot. Mevrouw Dortmans: Een korte reactie daarop nog. We weten allemaal dat in de zorg nu al sprake is van een personeelstekort en wat mij betreft maakt dan die, in die hervormingsagenda ook deel van uit van hoe gaan we slim met elkaars inzet om. Maar ik heb hier ook niet zomaar een blik mensen gereed om al hetgeen wat we willen kunnen realiseren, dat is iets wat breder speelt. De voorzitter: Ja ik zou toch even, dank je wel. Ik zou toch even aan de raads- en burgercommissieleden willen verzoeken om de vragen te parkeren en eerst mevrouw Katelijn Lukassen het woord te geven. Mevrouw Katelijn Lukassen. Mevrouw Lukassen: Dank u wel voorzitter. Nog even kort inderdaad op een aantal vragen. Met betrekking tot de wachttijden zijn we daar uiteraard over in gesprek ook met alle zorgaanbieders. Overigens worden die ook gepubliceerd op de website.

Landelijk worden zogenaamde steeknormen gehanteerd en dat zijn eigenlijk

geaccepteerde wachttijden, met name ook binnen de GGZ. Schrik niet, de geaccepteerde wachttijden die zijn rond de 14/15 weken. Wat wij in onze regio zien is dat eigenlijk al onze GGZ, dat dat ook heel erg wisselt er bijvoorbeeld behandelgroep of wat voor zorgaanbod het is. Maar dat het in de meeste gevallen echt binnen die streeknormen gaat en voor sommige behandelgroepen ook behandelingen zelfs echt een zeer beperkte wachttijd is. Echter, voor sommige andere behandelgroepen worden die streeknormen echt wel overschreden met ongeveer twee weken met overschrijding is dan het maximum, dus dan zit je op 16 weken. Als er kinderen op de wachtlijst staan waar dat niet verantwoord is, wordt er uiteraard gekeken door de GGZ maar ook door ons of er in de tussentijd ook ambulante hulpverlening nodig is. En binnen een team voor de jeugd zijn we ook in gesprek om te kijken of we ook een speciale app kunnen ontwikkelen voor onze regio om te kijken waar alle wachttijden op gepubliceerd worden zodat ouders zijn jeugdigen daar ook op kunnen kijken, net als onze eigen toegang. Nog even kort over het Wmo en specifieke huishoudelijke ondersteuning. Ja, die stijging komt zeker doordat abonnementstarief en later in de presentatie zullen we daar met de motie ‘…’ ook nog even wat dieper op ingaan samen met u. Mevrouw Meulenbroek vroeg nog naar Veilig Thuis.

Klopt het wat ik zei over dat er meer meldingen zijn na de lockdown? Ja dat klopt. Dat is eigenlijk ook het effect wat we zien naar bijvoorbeeld schoolvakanties, naar de grote vakantie om het zo maar te zeggen zien we ook altijd een toename in het aantal meldingen van veilig thuis, simpelweg omdat kinderen dan weer op school komen, spreken weer en leraren gaan dan weer signaleren. Dus dat is absoluut verontrustend, want dat betekent ook dat er signalen niet gezien zijn in de tijd dat de kinderen thuiszaten. Wat daarvan het effect is, of dat ook tot veel meer hulpverlening leidt, dat kunnen we nu echt nog niet zeggen. We zien nu dat we niet veel meer aanmeldingen krijgen bij onze toegang via Veilig Thuis. En de Glimlach, daar komen we inderdaad bij de uitgelichte onderwerpen straks wat verderop terug. Presentatie door Katelijn Lukassen, strateeg Sociaal Domein Mevrouw Lukassen: Dus dan ga ik door met mijn presentatie voorzitter. Even kijken … De voorzitter: Wat mij betreft wel mevrouw Katelijn Lukassen. Zijn er nog vragen, als we straks nog tijd overhouden die zijn blijven liggen, dan kan u die alsnog stellen. En de wethouder heeft gezegd: stel ze ook gerust via de griffie aan de wethouder zelf als u vragen nog heeft. Dus haal zoveel mogelijk informatie en voer die discussie nu niet, want die kan later.

Ja? 21.05 uur Katelijn Lukassen - Actuele ontwikkelingen en stand van zaken op de 8 ontwikkelopgaven Mevrouw Lukassen: Oké dank u wel voorzitter. Even kijken, dan ga ik door met de actuele ontwikkelingen. Nou hebben er natuurlijk al een heel aantal gehad. COVID-19 heeft natuurlijk ook heel veel betekend voor onze stad en hier even heel kort op een rijtje wat er onder andere ook allemaal vanuit het sociaal domein georganiseerd en gerealiseerd is om nou ja onze inwoners in ieder geval wat verlichting te bieden daar waar dat nodig was. Onlangs zijn er door het Rijk ook wat steunpakketten aangekondigd, daar zijn we nog samen met de stad aan het kijken hoe we daar bepaalde impulsen nog op kunnen inzetten. Verder een aantal actuele ontwikkelingen en in het geel ziet u de thema’s waar we later ook dieper op in zullen gaan. Dus ik pak nu eventjes de overige punten. Nou de wet inburgering natuurlijk een hele relevante die ook per 1 januari 2022 op ons af zit te komen. Preventieve gezondheid, natuurlijk iets wat heel erg landelijk gepromoot wordt maar waar we in Helmond ook heel mooi mee bezig zijn met ons Helmonds preventieakkoord. Landelijk wordt dat ook steeds meer ondersteund, bijvoorbeeld door een wetsvoorstel domein-overstijgende samenwerking maar ook zorgverzekeraars worden aangemoedigd om beter met onder andere gemeenten samen te kunnen werken.

Verder nog wat dingen die in Den Haag in de pijplijn zitten gaan over kind- en gezinsbescherming, de wethouder refereerde daar net al aan. Ook rondom de raad voor de kinderbescherming Veilig Thuis en

gecertificeerde instellingen zal er wat staan te gebeuren de komende jaren verwachten wij en is er een wetsvoorstel met suïcidepreventie in de maak wat heel mooi past bij een project waar wij als ZuidoostBrabant eigenlijk al vooroplopen op project STOP, dat loopt op onze scholen. Dat eventjes voor ontwikkelingen die op ons af zitten te komen. Dan wil ik u graag eventjes meenemen in de opgave van het sociaal, de kadernota sociaal domein. Het professionaliseren van kielgang, straks kom ik nog even terug op de aanbesteding sociale teams, daar heeft u afgelopen weken ook een raadsinformatiebrief ook ontvangen, dat is ook een thema wat iets verder uitgelicht zal worden. In ieder geval ook van belang is dat we ook werken met een korte termijn verbeteragenda, de wethouder gaf dat het ook al aan. We zijn heel erg aan het kijken: wat kunnen we dit jaar al doen in verbetering. Bijvoorbeeld richting het meer preventieve. En daarnaast ontzettend belangrijk natuurlijk, onze eigen organisatie ook voorbereiden op die nieuwe rol als de sociale teams straks buiten zijn. Daar komen we straks nog even iets verderop terug. Anders denken en doen in de keten, dat gaat ook heel erg over ketensamenwerking en netwerkregie. Samen met onze partners zoeken wij, en dat is ook een uitkomst van de conferentie zeker een tweedeling geweest, hoe het beste ondersteunen op maat kunnen realiseren.

Maar ook hoe wij bouwen aan dat lerend stelsel met elkaar. Hoe leren we ook van casuïstiek die heel goed is gegaan of die misschien minder goed is gegaan? En hoe passen wij daar ook onze samenwerking op aan? Nou het instituut Publieke Waarde dat helpt ons daarbij. Zij zijn ook veel in het land aan het kijken met goede voorbeelden daarin. Ook uiteraard de sluitende aanpak laaggeletterdheid past daar heel erg bij. Scherper met subsidies, de herijking of vernieuwing van een subsidiestelsel. Nou dan gaan we echt met onze professionele en vrijwilligersorganisaties aan de slag om te kijken: hoe kunnen we dingen anders doen. We zijn onlangs gestart ook met een ontwikkeltaal op preventieve gezondheid daar we veel meer met onze partners vanuit de opgave willen gaan kijken en wat gaan we dan vervolgens inzetten zodat we veel meer naar een samenhangend aanbod gaan kijken. Nou diezelfde ontwikkeltafels zullen gaan ontstaan op preventief jeugdaanbod en de preventie en vroeg signalering van schulden en armoede. Ook evalueren we, en daar waar nodig was waaraan, de subsidiemethodiek voor buurthuizen en wijkaccommodaties en passen de methodiek aan voor vrijwilligersorganisaties en inwonerinitiatieven zodat het zo makkelijk en eenvoudig mogelijk wordt om daarvoor een subsidie aan te kunnen vragen.

Na dit alles past natuurlijk heel erg in dat vernieuwen van het gemeentelijk opdrachtgeverschap en daarin worden uiteraard aanbevelingen van het rekenkameronderzoek, die vorige week in de raad zijn besproken, ook in meegenomen. De aanpak van armoede en schulden, een andere opgave uit de kadernota. De aanpak energie armoede heeft u gevraagd om nog iets verder op terug te komen, dus doen we later. In ieder geval belangrijk om te weten dat de inzet van ervaringsdeskundigheid we daar serieus werk van aan het maken zijn en we concreet met een kleine groep ervaringsdeskundigen bezig zijn die aan het pionieren zijn en die we willen gaan opleiden tot ervaringsdeskundigen in Helmond, in te zetten op vele projecten. En ook vroeg signalering, waarover u ook in maart geïnformeerd bent, over de wetswijziging en waar we een pilot gevolgd hebben in een structurele werkwijze. Staat over de aanpak van inwoners met een achterstand tot participatie is er de doorslag van de pilot die vanwege COVID ook stil heeft gelegen, iedereen doet mee. Waarin mensen met echte grote afstand tot die participatie er gekeken worden van goh, hoe kunnen we nu samen aan de slag om tot een nuttige dagbesteding te komen.

Nou op de evaluatie van ‘…’ en hoe dat gaat is uitgevoerd en daar vindt op dit moment een uitwerking langs drie pijlers plaats, wat gaat over positionering, een stuk governance, hoe sturen we ‘…’ aan en hoe wordt dat gefinancierd. En dat komt later dit jaar ook nog terug in uw raad. Dan woonruimte op maat voor kwetsbare inwoners. Als eerste natuurlijk heel erg belangrijk, plan van aanpak ‘…’ waar we ook een subsidie van het ministerie op hebben gekregen. Deze week ook een stukje in het Eindhovens Dagblad over de tijdelijke locatie van D’n Hert en uiteraard zijn er plannen in de maak voor de nieuwbouw en uitbreiding van de opgang. En op 8 juli wordt uw raad ook in de opiniecommissie bijgepraat over de planontwikkeling voor de voorziening van inwoners met meervoudige complexe problematiek. Dus daar komt volgende maand gaan we daar meer met u over in gesprek. Als het gaat over woonruimte op maat

worden er ook ieder jaar, die worden ook steeds aangescherpt, prestatieafspraken gemaakt met woningcorporaties. Die zijn er uiteraard ook weer voor dit jaar. En in het woon-akkoord jeugdhulp, het team voor de jeugd zijn ook stevige ambities uitgesproken en daar komen dadelijk ook in relatie tot de gezinshuizen nog even wat verder opdruk. Dan hebben we nog die doorlopende ontwikkellijn van jeugd, nou daar spelen ook een aantal grotere trajecten om die ook te verwezenlijken. Uiteraard de Helmondse educatieve agenda, een grote coalitie met alle onderwijspartners en kinderopvang in Helmond en waar we eigenlijk het grote thema wat daar aanbod staat is kansengelijkheid en boeken die bevorderen voor alle Helmondse kinderen. Kansrijke Start, dan wordt een actieplan voor ontwikkeld en hoe belangrijk is het om de eerste 1000 dagen van kinderen ook tot een goede start te maken, kansrijk in ieder geval. Dan de Jeugdvriendelijke Stad, ook een heel mooi programma waar we vooral ook in gesprek zijn met onze jongeren en zij ook echt een eigen agenda kunnen formuleren. Nou en een van de punten die ook uit Jeugdvriendelijke Stad, waar we heel veel input op hebben opgehaald is perspectief voor jeugd. En binnen perspectief voor jeugd werken we eigenlijk op drie sporen eraan om onze kinderen en jongeren meer perspectief te geven.

Eerste is echt hele korte termijn interventies waarmee we eigenlijk wat lichtpuntjes proberen te brengen in deze crisistijd en de negatieve effecten proberen weg te nemen. De herijking van het preventief jeugdbeleid, ik gaf net al aan, daar gaan we een ontwikkeltafel opstarten waarin de kijker van hé als we het hebben over preventie, doen we dan eigenlijk de juiste dingen en doen we die dingen goed. En een integrale aanpak risico jeugd waar eigenlijk ook wel naar is verwezen met de raadbijeenkomst, de podium-bijeenkomst afgelopen dinsdag daar dus ook heel erg samenwerken met veiligheid en naleving en uiteraard onze partners in de stad. Dan nog het strategisch partnerschap bij inkoop, het team voor de jeugd, daar hebben we ook in 25 februari wat uitgebreider bij stilgestaan, over inkoop van jeugd. Daar zetten we dus echt die eerste stap richting dat strategisch partnerschap wat we zo hard nodig hebben met die grote systeemaanbieders en vanaf 2022 liggen daar nieuwe contracten. Dus de collega’s zijn ontzettend druk daarmee bezig en in gesprek met de partners nu. Nou voor Wmo geld dat we tot 2025 nog contracten hebben maar we starten nu al wel en leergang om te kijken: hoe gaan we dan tot 2025 komen met een aanbesteding die ook passend is bij de inhoud? En de investering van PWS ondersteunt ons ook in die leergang.

Uiteraard ook hier die aanbevelingen van het rekenkameronderzoek die daar ons heel erg in, aan het helpen zijn. Dat was even het tweede deel van de presentatie. Ruimte voor vragen en gesprek De voorzitter: Dank je wel. Daar ga ik nu kijken van … Mevrouw Janssen begint en de griffie inventariseert kort en bondige vragen. Mevrouw Janssen. Mevrouw Janssen-Jansen: Ja dank je wel voorzitter. De gezinshuizen, wil je die nu al hebben of dadelijk Katelijn? Dat was eigenlijk de vraag. De voorzitter: Dank je wel. Mevrouw Peijs. Mevrouw Peijs: Ja dank u wel voorzitter. Volgens mij komen gezinshuizen bij de verdieping nog begreep ik. Ik wilde een vraag stellen over de TONK want ik zag dat die niet geel gearceerd was dus niet verdiept gaat worden. Recent heeft Wouter Koolmees aangegeven dat, heeft de gemeenten eigenlijk opgeroepen om ruimhartig om te gaan met de TONK-middelen omdat er natuurlijk een onderbenutting is. Ik vraag me af wat dat betekent voor de beleidsregels di ge de gemeente Helmond heeft. Liggen daar plannen om daar ruimhartig mee om te gaan, om die te wijzigen? En ik begrijp dat jullie echt ook wel in de volle breedte gericht op armoede en schuldenproblematiek mag inzetten. Dus ik zou ook een beroep willen doen op het college om daar ook zo ruimhartig mogelijk mee om te gaan.

De voorzitter: Dank je wel mevrouw Peijs. De heer Smits. De heer Smits: Dank je wel voorzitter. Ja ik moet mevrouw Lukassen echt bedanken voor de presentatie. Het begon mij een beetje te duizelen met alle ontwikkelingsplannen en alle projecten en ambities die wel allemaal gaan doen in 2021. Dat brengt me eigenlijk dat een vraag: hoe staat het met de integraliteit binnen de gemeente hoe we dit allemaal gaan oppakken? Want ik kan me niet voorstellen dat mevrouw Lukassen het allemaal alleen doet. En ja nogmaals, de vele ontwikkelplannen die we in 2021 willen gaan doen, we zijn op de helft wat dat betreft inderdaad. Ja hoe kunnen we dat goed bewaken inderdaad in zijn totaliteit? Dat is eigenlijk de vraag die ik heb. De voorzitter: Mevrouw Lukassen, u bent aan het woord. Mevrouw Lukassen: Ja, dank u wel. Gezinswoning komen we inderdaad straks nog verder op terug. En met betrekking tot de TONK zijn daar inderdaad plannen om de beleidsregels aan te passen op de verzoeken die de staatssecretaris heeft gedaan. Op heel korte termijn komt dat terug hoor ik hier nog even. Nou dat geeft meteen al een stukje antwoord op mijn vraag aan Berry Smits. Ja het is ontzettend veel en ik denk ook de reden dat we nu deze presentatie op deze manier laten zien is ook de enorme omvang van het aantal projecten. En natuurlijk zitten daar ook heel veel mensen ontzettend hard aan te werken.

Tegelijkertijd geeft de kadernota ons ook wel een middel, een paraplu en ook de tekenkamer commissie sociale tweedeling, waarmee de integraliteit eigenlijk bewaakt wordt. U ziet hier ook vanavond drie wethouders sociaal domein zitten en daar zal wethouder De Vries straks vast ook nog iets over vertellen. Ik denk ook dat daar een stuk van integraliteit ontzettend goed bewaakt wordt samen met ons. De heer Smits: Als je het aantal fte’s, voorzitter als dat mag even, als je het aantal fte’s zou moeten benoemen, hoeveel mensen zijn er binnen onze gemeente met het sociaal domein bezig dan? De voorzitter: Mevrouw Katelijn Lukassen. Mevrouw Lukassen: Berekend 100/125 fte als je de uitvoering meerekent begrijp ik hier, ja. Nee, sorry 125 mensen en dat is exclusief de mensen die nog van externe partijen komen, dus bijvoorbeeld de sociale teams die zitten daar al niet bij. Dus het is echt een grote omvang. De voorzitter: Ik zie mevrouw Katelijn Lukassen ik zie een handje van mevrouw Meulenbroek maar ik zou ook nog willen vragen aan de, deze presentatie voor de actuele ontwikkeling op de ‘…’-opgave, of er nog een aanvulling van de wethouders komt. Maar ik wil eerst mevrouw Meulenbroek want die heeft een handje al langer en dan zie ik wethouder Erik de Vries. Mevrouw Meulenbroek. Ik hoor u, u moet de microfoon aanzetten.

Mevrouw Meulenbroek: Ja, zet ik wel de camera aan maar niet … Sorry voorzitter, heel dom van me. Dank u wel voor het woord. Heel korte vraag nog even, ik zie die hoeveelheid aan informatie en hoor ik ook over wijzigingen, subsidies aan vrijwilligers, vrijwillige organisaties waarbij gewerkt wordt met overlegtafels. Ik dacht dat wij daar ook nog een nieuwe verordening over zouden krijgen. Zijn die overlegtafels ter voorbereiding daarvan of zijn dit nieuwe ontwikkelingen specifiek op vrijwilligers die bijvoorbeeld met jeugd werken? Zou dat misschien procedureel nog even toegelicht kunnen worden? Dank u wel voorzitter. De voorzitter: Dank je wel mevrouw Meulenbroek. De vraag van u wordt ongetwijfeld beantwoord maar ik had de heer De Vries gezien.

De heer De Vries: Ja en die vraag ga ik niet beantwoorden voorzitter. Weet dat daar wel aan wordt gewerkt, want volgens mij klopt dat maar daar kan dadelijk definitief een antwoord op gegeven worden. Heel even nog kort op de vraag van mevrouw Peijs over de TONK. Ja veel breed gaan, onze zeven gemeenten, gaat om verruiming van de toepassing van de inzet van TONK besloten worden en daar zult u volgende week een raadsinformatiebrief over krijgen. En heel even kort een reactie op de heer Smits. Dit is geen nieuwe ontwikkeling, de integraliteit in het sociaal domein. Niet voor niets is de kadernota sociaal domein opgesteld waarin al veel meer die integrale samenwerking binnen en buiten de organisatie is opgeschreven. Als je dan hebt over hoeveel mensen zijn hier dagelijks mee bezig, daar dan ook nog bij optelt alle mensen die bij ‘…’ werkzaam zijn, dan heb je het echt wel over een hele grote groep. En de kunst is om dat alles zo in te zetten dat onze inwoners zo snel en zo goed mogelijk geholpen worden, en dat is de doelstelling die onder die kadernota sociaal domein ligt. En daar zitten we hele grote stappen in, daar zijn echt nog wel verbeteringen mogelijk, dat doen we ieder jaar, maar dit is wel de ontwikkeling die we in Helmond zien maar die we ook in het land steeds meer zien. Dat we ook even aanvullen voorzitter. De voorzitter: Ja dank u wel wethouder De Vries.

Dan zou ook het woord tot slot aan mevrouw Katelijn Lukassen willen geven, naar aanleiding van de vraag van mevrouw Meulenbroek en dan zou ik u willen vragen aan haar om dan de laatste sessie te starten met de heer Berkers. Mevrouw Lukassen. Mevrouw Lukassen: Dank u wel voorzitter. Nog even voor de volledigheid, er zal geen nieuwe verordening komen voor de subsidies. De nieuwe verordening is in 2020 vastgesteld. Het gaat specifiek over de werkwijze. Dus voor de vrijwilligersorganisaties gaan we de zaken eenvoudiger maken. Nu zijn er nog heel wat formulieren die ingevuld moeten worden. Nou, kan dat niet wat makkelijker en vriendelijker? Als het gaat over de professionele organisaties gaat het vooral over de werkwijze hoe we in gesprek zijn en hoe we meer samenhang kunnen krijgen in de subsidieaanvraag. Dus niet over de verordening, maar vooral over de werkwijze en hoe komen we uiteindelijk tot een samenhangend subsidieprogramma? Dan ga ik inderdaad door met de presentatie. Het laatste deel. Daar staan we inderdaad zoals aangegeven stil bij de … Nou pak ik het verkeerde scherm. Mijn excuses. Het zijn toch digitale. Zo. Dan ben ik weer bij de juiste presentatie. Even kijken wat het ook alweer is.

21.25 uur Katelijn Lukassen en Paul Berkers – Uitgelichte thema’s Toeslagenaffaire (door Katelijn Lukassen) Mevrouw Lukassen: Dan gaan we inderdaad door naar de thema’s die op uw verzoek wat dieper worden uitgelegd. Dan begin ik graag bij de toeslagenaffaire die uiteraard ontzettend veel heeft losgemaakt in Nederland en ook in Helmond. Wat betekent dit voor Helmondse inwoners? Mevrouw Lukassen: Op dit moment, en ik zeg echt op dit moment, want dat kan dagelijks veranderen, tellen wij 171 mogelijk gedupeerden in Helmond. Uiteindelijk is het gelukt om die lijst ook echt te krijgen van de Belastingdienst en die wordt steeds actueel. Nou, wat er heel snel gedaan is nadat bekend werd dat we die lijst zouden krijgen, is dat er een team vanuit maatschappelijk werk en schulddienstverlening is geformeerd die proactief contact opnemen met deze gedupeerden. Wat we ervaren aan de telefoon is dat luisterend, maar vooral een echt horend oor van belang. Een reactie die we heel veel krijgen: ja, ik heb nu geen acute problemen meer, maar hadden jullie vijf jaar geleden maar even gebeld. Wat is het een ellende geweest. Dus dat zijn schrijnende verhalen en het is goed dat we daar nu dus ook echt proactief in bezig zijn. We krijgen veel

vragen over de 30.000 euro die deze gedupeerden als compensatie krijgen. Gaat dat nu in het grote gat van die schulden? Nee, dat geld is echt bedoeld voor een nieuwe start en, nou ja, onder meer daarom zijn dus ook de schulden die eventueel die uitstaan, de schuldenregeling, die worden ook bevroren. Wij wachten nu ook kaders vanuit het Rijk af hoe die definitief ook opgelost kunnen worden, die schulden. Dus daar zijn we nog wat afhankelijk, maar in de tussentijd houden we daar warmte contacten over met de mensen die dat aangaat. Wat leren we? Mevrouw Lukassen: Maar nog eigenlijk belangrijk, want wat leren we nu eigenlijk van deze affaire bij de belastingdienst? In ieder geval dat het echt gaat over een stukje bejegeningen, echt luisteren. Als mensen met een vraag komen dan doen ze dat niet zomaar; de drempel is al erg hoog om hulp te vragen. Dus echt luisteren en het leveren van maatwerk. Of het nu over een Wmo-voorziening gaat of over een uitkering, hoe kunnen we dat beter doen? Nou, dat hangt ook samen met het opbouwen van een lerend stelsel met al onze partners en zoals aangegeven worden we daarin ook ondersteund door het Instituut Publieke Waarde. Dan hebben we het ook vooral over bejegening. De heer ‘…’ gaf ook al aan: we zijn aan de slag met die ervaringsdeskundige.

Ook zij zullen daar een grotere rol in moeten krijgen om daar echt te leren en te verbeteren in de praktijk. Aanpak energiearmoede (door Katelijn Lukassen) Mevrouw Lukassen: Dan de aanpak energiearmoede. Ook daar zijn vragen over gesteld. Dat is ook onderdeel van echt de conferentie tweedeling gekomen. Op 30 maart heeft u daar in de opiniecommissie over gesproken en wat ik daar nu over kan zeggen is dat dat plan in ontwikkeling is, ook samen met betrokken partners, en in dat plan wordt aandacht gegeven aan de sociale voorzieningen, een stukje coaching: hoe ga ik beter om met energie? Hoe kan ik dat zelf beter doen? Maar ook een stuk fysieke voorzieningen. Nou, dat wordt verder uitgewerkt en dat zal ook terug gaan komen in zowel als uiteraard in de gemeenteraad. Wonen en zorg (inclusief ontwikkeling gezinshuizen) (door Katelijn Lukassen) Mevrouw Lukassen: Dan door naar wonen en zorg. Daarmee pak ik ook even het punt over de gezinshuizen. Een belangrijk punt in het programmaplan Team voor de jeugd waar ook een stuk inhoud staat over: nou, wat vinden wij nu van de jeugdhulp? Is over wonen opgenomen en ik vat hem even heel kort samen. Wonen doe je zo thuis mogelijk. We gunnen ieder kind een passende plek om te wonen, ook als dat thuis niet kan.

Wat we eigenlijk zien is dat inhoudelijk en ook financieel, daarvoor geldt 2.000 euro per maand per kind, is het een zeer wenselijke vorm van jeugdhulp, maar met name die inhoud, kinderen die echt een huiselijke situatie ervaren in plaats van in een instelling zitten, maakt eigenlijk dat we dit een ontzettend belangrijke ontwikkeling in de jeugdhulp vinden. Uiteraard zijn daar veel kwaliteitseisen mee omgeven die zowel bij de inkoop worden meegenomen, maar ook in het vervolg en onze contractmanagers die zijn daar ook altijd mee bezig. Als het dan gaat over vestiging van gezinshuizen, maar eigenlijk breder, van woonzorgvoorzieningen in Helmond, zien we dat de vestiging daarvan nu eigenlijk vooral plaatsvindt op de beoordeling daarvan op ruimtelijk-fysieke criteria, bestemmingsplannen. Daar wordt wel altijd een advies vanuit het sociaal domein in gevraagd, maar we zien eigenlijk dat dat nog een stuk beter kan. De integraliteit moet daar nog een stuk beter. Daarom zijn we ook bezig met de ontwikkeling van een woonzorgvisie waar dus ook een integrale sturing op die faseringen van uit zal moeten gaan en ook die zal te zijner tijd ook terugkomen in uw raad. Dus dat wat betreft ook de gezinshuizen. Dan de sociale teams. U heeft zoals gezegd een raadsinformatiebrief ontvangen begin deze week over die externe positionering en de herijking van de inhoudelijke opdracht. Nou, dat is echt