RN 2026-004 Bijlage Ambitiedocument Nieuw-Brandevoort Opiniecommissie
Tekst van het document
April 2025
Ambitiedocument
Nieuw Brandevoort Een wijk voor iedereen
Inhoudsopgave 1 Introductie 5 2. Analyse per thema 13 2.1
Wonen 15
2.2
Maatschappelijke Voorzieningen 17
2.3
Commerciele voorzieningen 21
2.4
Werk programma 23
2.5
Groen natuur & Biodiversiteit 25
2.6
Recreatie groen & erfgoed 31
2.7
Water & klimaat 39
2.8
Mobiliteit 41
2.9
Milieu & geluid & ondergronds 47
2.10
Energie & duurzaamheid 51
3. Speelruimtekaart 53 3.1 Ontwikkelruimte 54
4. Ambities 65
2
5. Ontwerpprincipes 69 5.1 Wijk met woningaanbod passend bij stad en regio
70
5.2 Bestaande ecologische kwaliteiten als basis
72
5.3 Klimaatbestendige en duurzame wijk 74 5.4 Goede aansluiting op de wijdere omgeving
76
5.5 Verdichten op loopafstand van het station 78 5.6 Compact wijkcentrum als sociaal middelpunt
80
5.7 Groene en gezonde leefomgeving voor iedereen
82
5.8 Autoluwe groene woonstraten 84 5.9 Diversiteit van parkeeroplossingen 86 5.10 Gemengde buurten met diversiteit aan woningtypes
88
6. Scenario’s 91 6.1 Rekenstudie: eerste scenario’s voor woningbouw 92 6.2 Rekenstudie: eerste scenario’s voor woningbouw 96 6.3 Buitenwijk 98 6.4 Woonwijk 100 6.5 Stadswijk 102
3
4
01
Introductie
LEESWIJZER
Hoofdstuk 1 Dit hoofdstuk legt de scope van dit document vast en beschrijft de aanleiding en context van het project.
Hoofdstuk 2 Hier worden de randvoorwaarden per thema uitgewerkt waarop het nieuwe plan moet worden gebaseerd. Deze informatie is voornamelijk afkomstig uit sessies met verschillende afdelingen binnen de gemeente en uit geleverde documentatie.
Hoofdstuk 3 Dit hoofdstuk behandelt de conclusies uit hoofdstuk twee en introduceert het nieuwe ambitiekader. Het benoemt de gewenste kwaliteiten van de nieuwe wijk en de essentiële dilemma’s die belangrijk zijn voor de vervolgstappen.
Hoofdstuk 4 Hier wordt de consensuskaart gepresenteerd, met de harde elementen (zoals fysieke speelruimte) en zachte elementen (zoals ontwerpprincipes) waarop het plan moet worden gebaseerd.
Hoofdstuk 5 Dit hoofdstuk schetst de bouwstenen voor mogelijke scenario’s en de keuzes die daaruit voortkomen voor de verdere uitwerking van de stedenbouwkundige visie.
Disclaimer: Dit document beschrijft ambities en ideeën voor de ontwikkeling van het gebied. De daadwerkelijke financiële en juridische haalbaarheid zullen pas duidelijk worden bij verdere uitwerking. Er kunnen daarom geen rechten worden ontleend aan de inhoud van dit document.
6
INTRODUCTIE
Nieuw Brandevoort is een uitdagende en tegelijkertijd zeer kansrijke ontwikkellocatie. Het is één van de grootste woningbouwontwikkelingen binnen de gemeente. De uitwerking van plannen voor invulling van het gebied kent een lange voorgeschiedenis. Het laatste plan, het innovatieve en zeer ambitieuze ‘Brainport Smart District (BSD)’ bleek uiteindelijk onder meer om financiele redenen niet haalbaar. Voor de nieuwe plannen hanteren we een andere aanpak. Een solide fundament, zowel op het gebied van ontwerpkwaliteit als financiële haalbaarheid, is essentieel. Dit fundament bouwen we op de volgende pijlers: sterke uitgangspunten voor ruimtelijke en financiële keuzes, die zorgen voor zowel de haalbaarheid als de robuustheid van het plan, en de betrokkenheid van alle stakeholders. Dit Ambitiedocument, vormt een stevig fundament voor de verdere uitwerking van het plan voor de komende 15-20 jaar. Het is het resultaat van grondige analyses, interviews met diverse afdelingen, inzicht in de financiële situatie en het scherpstellen van haalbare ambities. In deze fase beschrijven we niet alleen hoge ambities, maar krijgen we ook grip op de elementen die dit plan haalbaar maken. De verzamelde informatie is vertaald naar kaarten die kansen en knelpunten per thema weergeven, en daaruit destilleren we de belangrijkste bouwstenen. Als conclusie introduceren we een nieuw ambitiekader.
Het kader is herkenbaar voor alle betrokken partijen en helpt bij het prioriteren van toekomstige beslissingen. Daarnaast presenteren we een globale consensuskaart waarin ontwikkelkavels worden gedefinieerd en vastgelegd welke elementen vaststaan en welke flexibel zijn. Dit hoofdstuk brengt beperkingen, belangrijke ontwerpkeuzes en strategische richtingen voor de volgende fase helder in beeld.
7
VAN NIEUWE KOERS NAAR NIEUW BRANDEVOORT (RAADSVOORSTEL) Financieel haalbaar plan • Huidige grondexploitatie zo veel als mogelijk als financieel kader hanteren. Resultaat van de grondexploitatie beperken tot het bedrag dat in de Jaarrekening is opgenomen Woningen: • Ruimte bieden aan ca. 2.500 woningen. • Toepassen van de uitgangspunten van de Woonvisie : Het hanteren van de verdeling 30% sociale huur, 25% betaalbare koop, 15% middenhuur en 30% vrije sector. Mobiliteit • Een autoluwe wijk waar fietsers en voetgangers centraal worden gezet met parkeerplaatsen in de directe omgeving gecombineerd met parkeren op hubs aan de randen Economie & voorzieningen • Ontwikkeling van ca. 8 hectare bedrijventerrein • Ruimte bieden aan een passend aanbod aan voorzieningen (restaurants, terrassen, retail, sport, onderwijs) Groen en blauw • Bestaande landschappelijke en groene kwaliteiten van het gebied gebruiken Stedenbouw: • Opzet, structuur en uitstraling goed laten aansluiten op het huidige Brandevoort
bron: BSD koerswijziging, 2 juli 2024, Gemeenteraad Helmond
8
NAAR EEN FIJNE WIJK OM IN TE WONEN Een haalbaar plan dat daadwerkelijk wordt gerealiseerd.
Diverse en inclusieve wijk waar iedereen zich thuis voelt, met een gevarieerd woningaanbod voor alle doelgroepen en levensfasen met mogelijk hogere woningaantallen. We onderzoeken drie scenario's: 2.500, 3.800 en 5.000 woningen. Autoluwe wijk naast treinstation waar wandelen en fietsen centraal staan, zonder afhankelijk te zijn van een auto. Combinatie van diverse parkeeroplossingen (incl. hubs) bieden ruimte voor (deel)auto’s voor bestemmingen buiten de wijk. Dynamische wijk die niet alleen woningen biedt, maar ook werkplekken, retail en voorzieningen voor de toekomstige bewoners. Met een compact centrum als ontmoetingsplek.
Groene en natuurinclusieve wijk met ruimte voor mensen, flora, fauna en water.
POSITIE VAN HET GEBIED
In de stad Helmond
Provinciaal is er een beleid zichtbaar waarbij
Het projectgebied ligt in het westen van de stad
verdichting plaatsvindt rondom sprinterstations.
Helmond, op 15 minuten fietsen van het centrum
Hier worden hogere woningdichtheden gerealiseerd en gelden andere stedenbouwkundige richtlijnen.
In het noorden wordt het gebied begrensd door
Voorbeelden hiervan zijn station Best en station
de N270 (Europaweg) en in het oosten door de
’s-Hertogenbosch Oost.
Brandevoortse Dreef. Ten zuiden van het gebied ligt de bestaande wijk Brandevoort, een buurt die aan het
Voor Nieuw Brandevoort biedt dit kansen om ook
begin van deze eeuw is ontwikkeld en nog steeds in
in te zetten op verdichting. Het is zinvol om in
ontwikkeling is. Hier wonen momenteel circa 12.000
deze analysefase te onderzoeken welke kansen en
bewoners. De nieuwe wijk ligt aan de noordzijde van
mogelijkheden dit biedt voor het vergroten van het
het spoor, die enige mate van barrierewerking (zowel
aantal woningen, toevoeging van (economische)
fysiek als mentaal) met zich meebrengt voor de
functies en daarmee ruimte voor werkgelegenheid
verbinding tussen het gebied en de rest van Helmond.
en retail waarbij het station een prominentere rol kan
Dit effect moet zorgvuldig worden meegenomen in
krijgen.
het ontwerp. In Regio Eindhoven Omdat de spoorlijn op maaiveldniveau ligt (niet
De ligging van de nieuwe wijk aan de westelijke
verhoogd of verdiept), verlopen de bestaande
rand van Helmond, dicht bij Eindhoven, betekent
oversteken voor zowel auto’s als langzaam verkeer
dat de ontwikkeling niet alleen relevant is voor de
ongelijkvloers via tunnels en hellingbanen. Dit beperkt
woonopgave van Helmond, maar ook een rol kan
de mogelijkheden om de nieuwe wijk naadloos
spelen in de bredere regionale woningbouwopgave.
te verbinden met Brandevoort. Daardoor zal de wijk waarschijnlijk een eigen karakter en identiteit
De regio Eindhoven heeft een woningbouwopgave
ontwikkelen in plaats van een directe uitbreiding van
van 100.000 woningen. In deze analysefase
Brandevoort te worden.
onderzoeken we welke bijdrage Nieuw Brandevoort hieraan kan leveren.
Rondom het gebied liggen verschillende gebiedsoverstijdende natuur- en recreatiegebieden,
In deze analyse fase staan we open om te
zoals Gulbergen aan de westzijde en de Stiphoutse
onderzoeken hoe dit gebied beter kan bijdragen aan
bossen aan de noordzijde (aan de overzijde van de
de woonopgave.
N270) die op dit moment moeilijk te bereiken zijn vanuit de te ontwikkelen wijk. Naast het station Helmond Brandevoort De nieuwe wijk ligt naast station Helmond Brandevoort, wat zorgt voor een goede bereikbaarheid. Binnen 10 minuten zijn zowel het centrum van Helmond als Eindhoven te bereiken. Op dit moment rijden er alleen sprinters met een lage frequentie, maar in de toekomst is er potentie om de frequentie te verhogen en het station beter te integreren in het regionale netwerk. Dit kan de bereikbaarheid van werklocaties in de regio verbeteren.
9
Binnen de verdichtingsopgave van Helmond Omgeving
Helmond groeit in de komende jaren van 95.000 naar
Het gebied wordt aan drie kanten begrensd door
115.000 inwoners. Om deze groei op te vangen, wordt
infrastructuur: Spoorlijn aan de zuidkant, N270 aan de
onderzocht hoe de stad verder kan verdichten, met
noordkant en Brandevoortse Dreef aan de oostkant.
als ambitie om 10.000 extra woningen binnen het
Deze infrastructuurlijnen vormen een harde
schaalspronggebied te realiseren.
projectgrens. Aan de westkant wordt de grens bepaald door de gemeentegrens.
Dit vraagt om een zorgvuldige afstemming tussen het woningaanbod en voorzieningen in Nieuw
Kijken we voorbij deze grenzen, dan zien we
Brandevoort en het centrum.
verschillende kwalitatieve landschappelijke en recreatieve gebieden. Deze vormen een unieke kans
Ontwikkelingen in andere buurten moeten elkaar
voor het gebied, maar de huidige bereikbaarheid van
aanvullen en niet concurreren. Daarom is het
deze plekken is matig. De oversteekmogelijkheden
essentieel om te bepalen wat de unieke toegevoegde
over de barrières zijn vaak onaantrekkelijk,
waarde van deze wijk is waarbij de plannen
onoverzichtelijk of ontbreken geheel. Door te
tegelijkertijd ook marktconform moeten zijn. Welke
investeren in betere verbindingen kan niet alleen de
rol en identiteit krijgt Nieuw Brandevoort binnen
leefkwaliteit van de nieuwe wijk verbeteren, maar
Helmond en de regio?
ook de toegankelijkheid van deze landschappelijke en recreatieve gebieden voor de stad Helmond als geheel.
ar
na en
g rto He ‘sh
sc
bo
A50
A2
Nuenen
A270
Helmond
Mierlo Eindhoven
A67
Legenda Projectgrens Autosnelweg
A67
Hoofdweg Spoorweg A2
Station (Intercity, Sprinter) Station (Sprinter) Gemeentelijke Grens
Afbeelding 1:
10
Positie van het gebied
e
urn
r De
naa
Dichtheid benchmarking, studie Sprinter station (10 min met trein naar G5), type voorstadhalte (FSI 0,4 en MXI 0,67)
Brandevoort, De Veste
Houten Castellum Sprinter station, 10 min reizen naar Utrecht
871 won 252 won 10% betaalbaar
Typologie wonen
1634 won
eengezinswoningen
50%
meergezinswoningen
752 won 30% vrije sectoor:
utrecht
2/1 kap en vrijstand
Typologie wonen
376 won 15% betaalbaar
eengezinswoningen
42%
meergezinswoningen 619 won 25% 35% MGW
506 won 20% sociaal en middenhuur
FSI 0.7
Typologie wonen
65% MXI 0.9
eengezinswoningen
EGW
Dichtheid 5% 32 won/ha
meergezinswoningen
63%
(incl. Ecozone)
vrije sectoor: 2/1 kap en vrijstand
871 won 41%
252 won 10% betaalbaar
eengezinswoningen meergezinswoningen
Stationsomgeving Best (B-centraal) en middenhuur 8% 12% sociaal Typologie wonen
13%
87%
EGW eengezinswoningen
MGW
MXI 0.9 Dichtheid
752 won 53 won/ha sectoor: 30% vrije
Typologie wonen eengezinswoningen
50%
meergezinswoningen
utrecht
2/1 kap en vrijstand
Typologie wonen
betaalbaar 12% Best Sprinter station
FSI 0.9
1634 won
ca 85%
376 won 15% betaalbaar
Typologie wonen eengezinswoningen
42%
meergezinswoningen
619 won 25% 13% 35% MGW
‘s Hertogenbosch Oost
506 won Ontwikkelstrategie omgeving station Oost en middenhuur 20% sociaal Typologie wonen 65% EGW eengezinswoningen
meergezinswoningen
41%
meergezinswoningen
Typologie wonen eengezinswoningen 150m
meergezinswoningen
min 100 m2 250m
ca 85%
min 1.000 m2
Typologie wonen
500m (10 min lopen) >2 ha
FSI 1.0
FSI 0.6
Dichtheid
Dichtheid
100 won/ha
63 won/ha
600 woningen
2000 woningen
eengezinswoningen
13%
meergezinswoningen
11
12
02
Analyse per thema
14
2.1
WONEN
Ideeën / Kansen •
Menging van doelgroepen binnen een bouwblok bevordert interactie en sociale cohesie.
• Ambitie
wijk kan leiden tot interessante ideeën vanuit de
Een divers en gevarieerd woningaanbod voor alle doelgroepen en levensfases, met passende
markt die hier een plek kunnen krijgen. •
woningen in elk prijssegment en een focus op levensloopbestendige woningen en betaalbaarheid.
Meer vrijheid in woningtypologieën binnen de
Kansen voor bijzondere typologieen en flexibele ruimtes voor specifieke doelgroepen.
•
Woningaanbod in de vrije sector voor
Alle buurten beschikken over uitnodigende
kennismigranten en 55-plussers uit
binnen- en buitenruimtes die ontmoeting en
Brandevoort die op zoek zijn naar alternatieve
gemeenschapsvorming bevorderen, met aandacht
woningtypen, zoals seniorenbungalows of
voor zelfredzaamheid en inclusiviteit. Daarnaast
(grotere) appartementen, gemeenschappelijke
is er een centrale locatie met een uitnodigend
woonvormen en woningen met kwalitatieve
sociaal-maatschappelijk centrum, waar ontmoeten
buitenruimtes.
vanzelfsprekend is. Impact op financiële haalbaarheid Een directe invloed op de financiële haalbaarheid van Bestaande situatie
een plan. Onderzoek: hoe kunnen we door keuzes van
Er zijn enkele boerderijen en het Telkesveld met
typen woningen de financiële risico’s spreiden?
tijdelijke woningen (52 woningen) die maximaal 15 jaar na realisatie blijven staan. Momenteel wordt er een
Uitdagingen / Risico’s / Onderzoeksvragen
bouwplan ontwikkeld voor CPO Buitengewoon, met
•
Wanneer wordt de diversiteit een kracht, en
15 appartementen. Overige woningen: 40KavelLab,
wanneer heeft het een negatieve impact op de
in totaal 9 woningen (waarvan 7 aan Inclusieveld
leefomgeving? Wat is de juiste balans tussen
en Innovatieveld) + 2 woningen naast CPO
grondgebonden woningen en appartementen, en
Buitengewoon. Er wonen momenteel weinig mensen
tussen lage en hoge dichtheid?
in de wijk.
•
Gezien de doorlooptijd van de planontwikkeling en -uitvoering is het belangrijk om in de
Ontwerpkaders
woningprogrammering de nodige flexibiliteit in te
Hard:
bouwen, zodat optimaal ingespeeld kan worden
•
Bestaande afspraken met ontwikkelende partij
op een veranderende vraag of andersoortige
over diens bouwrechten.
ontwikkelingen op de woningmarkt.
•
Opgave woningcorporaties om - op basis
•
Hoe wordt Nieuw Brandevoort onderscheidend
van Woonvisie Hermond - 30% van de totale
ten opzichte van andere ontwikkelingen in
woningbouwopgave (ca. 800 woningen bij 2.500)
Helmond (en de regio)?
in sociale huur te realiseren. Input documenten: Andere
•
Woonwensen_verhuisgeneigden_helmond
•
Diverse typologieën: eengezinswoningen,
•
Woonvisie Helmond
stadswoningen, kwadrantwoningen, rug aan
•
Uitgangspunten VEX basis
rugwoningen, appartementen, bungalows,
•
Concept input Woonzorgprogramma voor NB
patiowoningen, vrije kavels, bijzondere
•
Algemene Kaders Woonzorgprogramma voor gebiedsontwikkelingen
woonvoermen, collectieve woonvormen, zorgwoningen. • • •
•
Korte presentatie gestapelde WoonST 2.0 excl houten versie
Met levensloopbestendige woningen in ieder prijssegment.
•
Korte presentatie grondgebonden WoonST 2.0
Sociaal: Aanbod van woningen voor
•
WoonST 2.0 - Brochure - BAM
aandachtsgroepen: ouderen, studenten
•
WoonST 2.0 - Brochure - Hurks
Woonst 2.0 is (vanuit duurzaamheid bij voorkeur
•
Convenant-Toekomstbestendig-Bouwen-2.0
in de plus-variant) in principe vooralsnog het
•
Woningconcepten2024
uitgangspunt bij sociale huurwoningen.
•
Netbewuste nieuwbouw
15
16
2.2 MAATSCHAPPELIJKE VOORZIENINGEN
Ambitie
•
Sport: Optimalisatie van het bestaande sportpark
Een wijk die samenredzaamheid en sociale verbinding
Brandevoort, zonder grote sportvelden in
centraal stelt, met een gezonde leefomgeving
het gebied. Focus op openbare ruimte met
waarin iedereen zich thuis voelt. Een prachtig
geïntegreerde sportvoorzieningen. Binnensport
sociaal-maatschappelijk centrum is een natuurlijk
wordt gemist en kan worden gekoppeld aan het
ontmoetingspunt, een plek waar bewoners elkaar op een spontane en laagdrempelige manier kunnen
kindcentrum met sportzaal i.p.v. gymzaal. •
Organisatie: Balans zoeken tussen drie typen
ontmoeten en waar iedereen iets waardevols kan
beheer en uitvoering: 1. Door de gemeente. 2.
halen en een plek met diverse voorzieningen die
Door commerciële partijen. 3. Door bewoners
bewoners van diverse aard redenen geeft om
(verenigingen).
(maatschappelijk) deel te nemen. Ideeën / Kansen Bestaande situatie:
•
Binnen het plangebied ligt het Carolus Borromeus
Referentie MFA in Rijpelberg of MFA HelmondWest als sociaal-maatschappelijk centrum
College. Naast de locatie bevindt zich een
•
Focus op de sociale basis van de wijk.
sportlocatie ‘Obstacle Walhalla’ (commerciele
•
Dubbelgebruik van ruimtes (bijvoorbeeld
locatie). Sportpark Brandevoort, gelegen in de
overdag voor zorg of fysiotherapie, ‘s avonds voor
bestaande wijk, biedt veel sportfaciliteiten en sportvelden. Het ligt op ongeveer 15 minuten lopen en
dans- en culturele activiteiten). •
6 minuten fietsen van het station.
Kans voor zorgwoningen, innovatieve woon-zorgconcepten en zorg- of dagbestedingsconcepten.
Ontwerpkaders •
•
Gebruiken van Helmondse barcode (bron
Voorzieningen realiseren die maatschappelijk verantwoord en toekomstbestendig zijn.
Ontwikkelperspectief Centrum + 2040) - zie volgende pagina.
Impact op financiële haalbaarheid Deze voorzieningen brengen aanzienlijke kosten met
Ruimte maken voor:
zich mee voor aanleg en onderhoud. Tegelijkertijd
•
Kindcentrum (school en kinderdagopvang voor
verhogen deze voorzieningen de aantrekkelijkheid
kinderen van 0 tot 13 jaar) met mogelijkheden
van een wijk.
voor een tweede school en een gymzaal •
Dagelijkse voorzieningen voor ouderen, met de
Uitdagingen / Risico’s / Onderzoeksvragen
vergrijzing in gedachten. Bijvoorbeeld, gebruik
•
het concept van de 4A’s voor ouderen (huisarts,
levendig te maken? Moet dat op één plek of
apotheek, supermarkt en activiteiten) als startpunt voor het programmeren van de wijk. •
•
verspreid over meerdere locaties? •
Een multifunctionele accommodatie (MFA) als sociaal-maatschappelijk centrum zoals
Wat is er nodig in zo’n centrum om deze locatie
Welke bijzondere functies kunnen hier een plek krijgen?
•
Bij de uitvoering van maatschappelijke
bijvoorbeeld een (dependance) bibliotheek in
gebouwen dient er aandacht te zijn voor
combinatie met scholen en ouderenvoorziening.
adaptiviteit, zodat hetzelfde gebouw geschikt is
Er is binnen Helmond een toenemende
voor verschillende functies, nu en in de toekomst.
behoefte aan ruimte voor bijzondere (zorg- of dagbestedingsconcepten, tijdelijke of NIMBY)
Input documenten:
functies maar ook aan betere spreiding
•
Nieuw Brandevoort Richtlijnen overzicht
hiervan en verdeling over meer draagkrachtige
•
Cultuurvisie Helmond 2040
gebieden. Dit gebied biedt mogelijkheden om
•
Cultuurverkenning Helmond 2024 Bureau Blueyard
één of meerdere van deze functies te kunnen
•
Nulmeting voorzieningen Metropoolregio Eindhoven
herbergen.
17
Carolus Borromeus College
Legenda Kinderopvanglocaties Basisschool Basissschool Radius (650m) Middelbaar onderwijs
De Vendelier
Woonzorg Gezondheidszorg
OBS Brandevoort
Buurtcentrum
Mondomijn
Buurtcentrum Radius (500m)
Afbeelding 2:
Wijkhuis ‘t BrandPunt
Helmond
Voorzieningen in de omgeving
15min fietsen van sportveld
15min fietsen van sportveld
Speeltuinen
Sportpark Brandevoort
(woonwijk in ontwikkeling)
Golf de Gulbergen
Legenda Speeltuin Sportveld
Afbeelding 3:
18
Sport voorzieningen en bereikbaarheid van de sportlocaties
Helmondse barcode Hieronder staat een overzicht van een voorbeeld van de benodigde voorzieningen voor 2.500 woningen op basis van de kengetallen uit de Helmondse barcode uit het Ontwikkelperspectief Centrum+ Helmond 2040. Bij scenario's met een groter aantal woningen zal de hoeveelheid maatschappelijke voorzieningen veranderen.
Kengetallen Helmondse barcode voor 2500 woningen Maatschappelijke voorzieningen
ONDERWIJS
a b c
ZORG
ca.
1,3x kinderdagverblijven
500m2
ca.
1x Primair onderwijs
3.700m2
1.450m2 buitenruimte nodig
0,25x Voortgezet
1.800m2
365m2 buitenruimte nodig
1x
1.600m2
1x gezondheidscentra
ca. onderwijs
ca. multifunctionele locatie waar zorg, ontmoeting en culturele activiteit gecombineerd worden
(2,5 fysio, 1 huisarts, en 1 tandarts, 0,5 apotheek) overige zorg voorzieningen 0,25x buurtteamlocatie 2,5x buurtcentrum/dagbesteding
CULTUUR
1x
ca. culturele (publieks) voorziening op wijkniveau
650m2
0,06x
ca. culturele voorziening op stadsniveau
Commerciële voorzieningen
1x
Buurtverzorgend centrum
+ gemakssupermarkt buurtvoorzieningen 1.600m2
detailhandel klein koffiezaak (je)
Afbeelding 4: Eisen aan voorzieningen (Bron: Ontwikkelperspectief Centrum + Helmond 2040 (PosadMaxwan), Voorzieningenniveau voor een gezonde leefomgeving (GGD), Ruimtelijke Strategie Utrecht 2040 (gemeente Utrecht), Amsterdamse Referentienormen (gemeente Amsterdam), Binckhorst raamwerk (PosadMaxwan), Projectnota Schinkelkwartier (Gemeente Amsterdam)
19
Brandevoortsehoeve
Winkelcentrum De Plaetse
Legenda Bestaande fietsnetwerk Commerciele voorzieningen Recreatieve voorzieningen
Afbeelding 5:
Bestaand winkelcentrum de Plaetse in De Veste.
Legenda Bestaande supermarkt won
Aantal woningen per wijk Projectgrens
Afbeelding 6:
20
Locaties van supermarkten in de stad
2.3 COMMERCIELE VOORZIENINGEN
Ambitie
ondersteunen van dit nieuwe plan.
Het voorzieningenniveau in Nieuw Brandevoort sluit aan bij de behoeften van de bewoners. Een
Ideeën / Kansen
klein centrum waar men een dagelijkse boodschap
•
Benut het bestaande winkelcentrum aan de
kan doen en dat een gemakkelijke ontmoetingplek
andere kant van de spoorlijn in Brandevoort.
biedt, kan de leefbaarheid van de wijk verbeteren.
Belangrijke randvoorwaarden zijn goede,
Het is daarbij wenselijk dat het voorzieningenaanbod
directe verbindingen tussen de nieuwe wijk
complementair is aan winkelcentrum De Plaetse, dat
en het centrum, met overzichtelijke en veilige
oorspronkelijk was voorzien als enige centrum voor
onderdoorgangen.
geheel Brandevoort.
•
Een (kleine) buurtsupermarkt wat noordelijker gesitueerd in de wijk buiten de stationszone zou in de toekomst wellicht een aanvulling kunnen
Bestaande situatie
zijn voor het bestaande voorzieningenniveau.
In de wijk Brandevoort biedt het Wijkwinkelcentrum De Plaetse in de Veste een breed aanbod van
Uitdagingen / Risico’s / Onderzoeksvragen
winkels, waaronder twee supermarkten, andere
•
Het bestaande winkelcentrum ligt aan de andere
kleinere winkels en ook diverse horeca plekken.
kant van het spoor, wat zowel een fysieke als
Aan de oostelijke rand van het gebied ligt
mentale barrière vormt. Daarom is het belangrijk
Brandevoortsehoeve, een recreatieplek met een café,
dat de routes moeten zo kort en direct mogelijk
een boerderijwinkel en een speelschuur.
zijn. Zou het in de toekomst haalbaar zijn om het winkelcentrum voor dagelijkse boodschappen te
Ontwerpkaders Retail •
bereiken zonder de auto te gebruiken? •
Het uitgangspunt is dat de supermarkten in
de supermarkt wonen, blijft de auto een logische
het winkelcentrum De Plaetse behouden en
keuze. Dit zal echter de verkeersdruk rondom het
versterkt moeten worden. Echter gezien de
bestaande winkelcentrum en de buurt De Veste
toekomstige ontwikkelingen en mogelijke
verhogen. Welke maatregelen kunnen worden
veranderingen in het aantal woningen kan en moet Nieuw Brandevoort in de toekomst wellicht •
genomen om dit te voorkomen? •
De mogelijkheid om dagelijkse boodschappen in
ook wat te bieden hebben.
de buurt te doen, vergroot de levendigheid van
Online bestellen is een groeiende trend. Het is
de nieuwe wijk. Wat is hiervoor minimaal nodig
belangrijk om deze logistieke bewegingen te
aan commerciële voorzieningen om de wijk
faciliteren, bijvoorbeeld door een pick-up locatie
aantrekkelijk te maken voor alle doelgroepen?
in de buurt te organiseren. •
Voor bewoners die verder van het centrum en
•
Daarnaast is het de vraag welke andere typen
Het is mogelijk om retail en detailhandel als
commerciële voorzieningen in deze buurt
nevenfunctie toe te voegen, zoals de verkoop
gerealiseerd kunnen worden. Welke functies
van ter plekke geproduceerde producten van een
versterken het karakter van de wijk en sluiten aan
stadsboerderij of ateliers.
bij de behoeften van de bewoners? Misschien zijn commerciele sportvoorzieningen denkbaar?
Horeca: Er is ruimte voor horeca langs de recreatieve routes.
Input documenten:
Lichte horeca zoals lunchrooms, koffiezaakje, andere
•
Horecavisie gemeente Helmond 2030
wijkhoreca (fast service) en een enkel restaurant
•
Detailhandelvisie gemeente
zijn denkbaar om de leefbaarheid en levendigheid te
Helmond2020-2030
21
VodafoneZiggo
VDL Industrial Modules Carmo electronics
Boerderij Winkelcentrum
Legenda Bedrijven Kantoren Commerciele voorzieningen
Afbeelding 7:
Werklocatie binnen het plangebied
bedrijventerrein rond Eindhoven
15min fietsen
Helmond Brandevoort
Automotive Campus
bedrijventerrein Hoogeinde
TU/E
Eindhoven Centrum
ASML
High Tech Campus
Legenda Werklocatie
Afbeelding 8:
22
Werklocaties in de regio. Er zijn veel werklocaties die binnen 30 min met auto bereikbaar zijn.
2.4 WERKPROGRAMMA •
Het is wenselijk dat het bedrijventerrein qua aard
Ambitie
en omvang past bij de nieuwe woonwijk. Wonen
Een gemengde wijk waar bewoners dichtbij of
is de dominante functie, waardoor werklocaties
aan huis kunnen werken. Ruimte reserveren voor
zich zoveel mogelijk moeten aanpassen aan de
bedrijven die de lokale economie van Helmond
woonomgeving.
en de gemeenschap kunnen versterken, met de mogelijkheid voor een bedrijventerrein gericht op
Ideeën / Kansen
Brainport-bedrijven.
•
Ruimte voor bedrijventerrein met kantoortechnische bedrijven of bezig met duurzame energie technologie (gericht op TU
Bestaande situatie
Eindhoven, Automotive Campus Helmond):
Binnen het plangebied bevindt zich een klein
Focus op technologie en de “battle for talent”.
bedrijventerrein (5 ha) met drie bedrijven: het
Randvoorwaarden: kwalitatieve openbare
kantoor van Vodafone/Ziggo , bedrijfspand van
ruimte, goede bereikbaarheid, en aanvullende
VDL Metaalleverancier en Carmo electronics in de voormalige Brandweerkazerne. De regio biedt veel
voorzieningen. •
Ruimte voor een werkcluster op 40 minuten
werkgelegenheid binnen diverse sectoren, bereikbaar
afstand van ASML in Eindhoven zowel met
binnen 20 minuten met de auto. Daarnaast maken
de auto of met OV. Dit biedt kansen voor de
veel forenzen gebruik van het OV en de fiets,
ontwikkeling van een campuslocatie met
mede dankzij het snelfietspad tussen Helmond en
aantrekkelijke woon- en werkvoorzieningen.
Eindhoven. De werkgelegenheid varieert van lokale
•
productiebedrijven tot internationale onderwijs- en technologisch georiënteerde instellingen, zoals de
werken vanuit huis of nabijgelegen werkplekken. •
Automotive Campus, het grote bedrijventerrein Hoogeind in Helmond, ASML, de High Tech Campus
Woon-werkcombinaties met mogelijkheden voor Werkplekken in het centrum en ruimte voor lokale ondernemers.
•
Geen kantoorlocatie aangezien sprinterstations
en de TU/e in Eindhoven, evenals het stadscentrum
onvoldoende verbindingen bieden om dit te
van Eindhoven.
ondersteunen. Daarnaast is het regionaal SGEbeleid dat er in Helmond geen nieuwe kantoren
Ontwerpkaders •
•
komen vanwege overcapaciteit
Er is 8 ha bedrijventerrein gereserveerd (volgens visie bedrijventerreinen). Het exacte profiel
Impact op financiële haalbaarheid
hiervan moet nog worden bepaald.
Volgens de recente financiële berekeningen zal
De voorkeur gaat uit naar een ruimtelijke
het uitgeven van de grond aan bedrijven minder
aansluiting bij het bestaande bedrijventerrein of
opleveren dan woongrond.
naar locaties waar woningbouw niet mogelijk is, zoals langs de autoweg of spoor. •
Gericht op milieucategorie 2-3. De geschiktheid
Uitdagingen / Risico’s / Onderzoeksvragen
van milieucategorie 4 wordt verder onderzocht,
•
maar met terughoudendheid benaderd. •
Mogelijk alternatief voor bedrijven kan de zone
gebied? •
De nieuwe bedrijven moeten zorgen voor
ten noorden van de Europaweg zijn direct
werkgelegenheid voor de inwoners en de lokale
grenzend aan het (deels nog te ontwikkelen)
economie stimuleren.
bedrijventerrein Groot-Schooten. •
Wat is een geschikt woon-werkmilieu voor dit
•
Afhankelijk van het profiel van de bedrijven
Een belangrijk uitgangspunt is dat Nieuw
en de gevraagde oppervlakte, moeten we
Brandevoort, naast grootschalige woningbouw,
een geschikte locatie in het gebied bepalen.
substantieel bijdraagt aan banengroei.
De nieuwe ontwikkelingen mogen geen overbelasting voor de inwoners veroorzaken, en de verkeersdrukte moet minimaal zijn.
23
24
2.5 GROEN NATUUR & BIODIVERSITEIT
Ambitie
zoogdieren en amfibieën aangetoond. Ook zijn er
Bouwen in harmonie met de natuur door de
diverse vleermuissoorten aanwezig.
bestaande kwaliteit te behouden en de biodiversiteit te versterken. Water en bodem zijn sturend bij het
Ontwerpkaders
ontwerp, waarbij de buurt zo groen en landschappelijk
•
mogelijk wordt vormgegeven. Wijk niet alleen voor de
Principe ‘Water en Bodem sturend’. Rekening houdend met bestande watersystemen, hoogtes,
mensen, maar ook dieren.
•
Principe Basiskwaliteit Natuur (BKN)
Bestaande situatie
Bomenbestand
NNB Natuur Netwerk Brabant
3-30-300 regel
Het NNB binnen het plangebied is vastgesteld in
Aandacht voor beschermde bomengebieden. Zo veel
het provinciaal Natuurbeheerplan Noord-Brabant.
mogelijke te behouden, anders compensatie met
Een deel van deze NNB is al gerealiseerd, terwijl een
factor 2.
ander deel nog gerealiseerd moet worden. De totale begrensde NNB binnen het plangebied van Nieuwe
NNB Natuur Netwerk Brabant
Brandevoort is 30,6 ha. Binnen de bestaande NNB
•
plangebied ligt ook een deel van de Ecologische
•
Natuurlijke/zachte overgangen – breedte langs de grens 10m geen bebouwing, min 6,0 geen
Verbindingszone (EVZ) Hooidonksche Beek –
verkeer.
Diepenbroek, ten zuiden van de Neervoortse Dreef. • Beschermde bomen In de wijk zijn enkele gebieden waar clusters van
Geen negatieve effecten vanuit planontwikkelingen.
komen diverse natuurbeheertypen voor Binnen het
Geen combinatie met recreatief groen, alleen kans voor voetpaden.
•
beschermde bomen aanwezig zijn.
Mogelijk om te verplaatsen en compenseren (factor 1,6).
Biodiversiteit
Biodiversiteit
In het onderzoeksgebied van het projectgebied
Bestaande groenstructuren zijn potentiele
zijn verschillende beschermde diersoorten
leefgebieden voor diverse soorten. Maatregelen of
geïdentificeerd.
effecten op de beschermde soorten te voorkomen:
•
•
•
Das. Er is een hoofdburcht bewoond door
aangepast, moet eerst het nieuwe leefgebied
een bijburcht in het oostelijke deel van het
aangelegd worden voordat de aantasting plaats
plangebied. Er is een nieuwe leefgebied voor
gaat vinden)
dassen in het noorden.
•
Aanleg alternatieve nest- en verblijfplaatsen;
Kerkuil. Er is één nest van de kerkuil aanwezig in
•
Aanleg permanent leefgebied (dassen en
het plangebied. •
Aanleg tijdelijk leefgebied (Als er iets wordt
3 dassen in het westelijke bosgebied en
Steenuil. De exacte nestplaats van de steenuil is
inrichting leefgebied binnen de nieuwe wjk) •
Maatregelen voor de levendbarende hagedis.
niet bekend, maar er wordt aangenomen dat deze •
zich bevindt bij een woning aan Diepenbroek 16.
Houden van bestaande migratierouties (bestaande
Wezel. Alle bestaande bosjes, houtwallen en
groene stroken).
ruigte-stroken vormen het (potentiële) leefgebied •
van de wezel.
Permanent leefgebied das overzijde N270. Onder de
Levendbarende hagedis. De levendbarende
N270 worden enkele dassentunnels aangelegd, zodat
hagedissen zijn vooral in de berm in het
de dieren het leefgebied kunnen bereiken. Naar de
noordwesten van het plangebied waargenomen.
tunnels toe zal geleiding in de vorm van beplanting worden gerealiseerd, zodat das en wezel
Naast deze beschermde soorten zijn er ook diverse andere algemene broedvogels, grondgebonden
25
Legenda Natuur Netwerk Brabant (gerealiseerd) Natuur Netwerk Brabant (nog niet gerealiseerd)
Afbeelding 9:
Natuur Netwerk Brabant in het gebied
Legenda Beschermde boom lijn Beschermde boom vlakken
Afbeelding 10:
26
Beschermde bomen
Legenda Nieuwe burcht voor Dassen (indicatief) Dassentunnel Nestlocatie kerkuil Nestlocatie kerkuil (Alternatieve) Territorium kerkuil Nestplaatsen steenuil Nestplaatsen steenuil (Alternatieve) Territorium steenuil
Afbeelding 11:
Leefgebied voor beschermde diersoorten
27
onder dekking de tunnels kunnen bereiken. De exacte locatie en grootte is nog te bepalen
De 3-30-300 regel houdt concreet in dat: 1.
3 bomen zichtbaar moeten zijn vanuit elke
2.
In verschillende fasen worden stikstofberekeningen (voortoets) gemaakt, waarbij rekening wordt
30% van elke straat door schaduw van boom en blad bedekt moet zijn op een zomerse dag.
3.
binnen 300 meter lopen vanaf de voordeur groen
gehouden met de fasering, het aantal nieuwe
voorhanden moet zijn waarin recreatie/spelen/
woningen en typen nieuwe bedrijven. De meeste
zitten/relaxen mogelijk is onder schaduw van
stikstofproductie vindt plaats in de aanlegfase.
bomen.
Het dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied is de
3-30-300
woning. Stikstof
Strabrechtse Heide & Beuven, op ongeveer 4,5 km afstand van de wijk.
•
•
Grondgebruik: het combineren van NNB-
De basiskwaliteit natuur (BKN) is het minimale
gebieden en plekken met beschermde bomen
niveau aan biodiversiteit waar onze omgeving en
biedt kansen om meer kwaliteit te creëren en
het groenblauwe raamwerk aan moeten voldoen.
ruimtelijke claims te verminderen.
Om het groenblauwe raamwerk ecologisch goed te
Integreer natuurinclusieve maatregelen. Houd
laten functioneren zal het een bepaalde maatvoering
rekening met het Soorten Managementplan en
en kwaliteit moeten hebben. Dit is belangrijk om
creëer ruimte voor habitats in en om gebouwen.
de achteruitgang van de natuur en biodiversiteit
Pas inpandige maatregelen aan op doelsoorten.
in Helmond te keren Het is daarom van belang dat hele gewone soorten behouden blijven of waar nodig zich weer kunnen herstellen. BKN impliceert
Impact op financiële haalbaarheid
een set van condities die nodig is om algemene
Investeringen zijn nodig voor grondontwikkeling,
soorten algemeen te laten zijn. De set van condities
landschapsaanleg en het onderhouden van
heeft betrekking op de milieucondities en andere
ecologische verbindingen, zonder directe
abiotische aspecten (zoals waterstanden en
opbrengsten. Extra kosten kunnen ontstaan als
kwaliteit van bodem en water), de inrichting (de
compensatie vereist is.
typen landgebruik, de landschapselementen en hun ruimtelijke samenhang) en het beheer en gebruik
Uitdagingen / Risico’s / Onderzoeksvragen
(zoals intensiteit van het landgebruik en typebeheer)
•
van het leefgebied van de algemene soorten.
NNB-routes liggen binnen het projectgebied, wat het gebruik van deze ruimte voor recreatie lastig maakt. Hoe integreren we deze ruimte in
•
het plan? Wat zijn de mogelijkheden om deze
Willen we de leefgebieden van mensen en dieren
te verplaatsen of te combineren met water en
mengen, of is het beter om ecologische corridors
beschermde bomen?
te verbreden en verplaatsen voor een betere
De NNB-gebieden en beschermde bomen
balans?
bevinden zich op essentiële plekken in de wijk.
•
•
Wat zijn de kansen om deze te benutten voor de
Input documenten:
wijk, of kunnen ze verplaatst worden?
•
Het leefgebied voor dassen is groot. Kan de
Soortenbescherming; Brainport Smart District te
aanleg van de nieuwe wijk een negatieve invloed
Helmond
hebben op de dassen, en zou dit leiden tot het
•
BSD herbegrenzing NNB
afwijzen van het plan?
•
Advies natuur BSD 2.0 Helmond 25.10.2023
Hoe maken we de wijk leefbaar voor zowel
•
Natuur- en landschapsvisie Helmond (concept)
mensen als dieren? Kan de activiteit van de ene soort een bedreiging vormen voor de andere?
28
Besluit Wet natuurbescherming -
basiskwaliteit natuur
Ideeën / Kansen
Afbeelding 12:
Coovelse bos
Afbeelding 13:
Zandbergen
Afbeelding 15:
Natuur Netwerk brabant langs Neervoortse Dreef
Afbeelding 16:
Beschermde bomen
Afbeelding 14:
Landgoed Gulbergen
29
30
2.6 RECREATIE GROEN & ERFGOED
Ambitie
Beleidskader voor een beweegvriendelijke
De nieuwe wijk nodigt de mensen uit tot bewegen, ontmoeten en ontspannen. Het gebied is aantrekkelijk
beweegomgeving 2018-2027” •
Toestaan van kleinschalige leisure-activiteiten
voor langzaam recreatief verkeer, met een sterke
die aansluiten bij bestaande functies, zoals
relatie met de rijke geschiedenis en verbinding
agrarische activiteiten, midgetgolf, of een
naar het omliggende buitengebied. Binnen het gebied zorgen ommetjes en groene routes voor een
theetuin. •
uitnodigende en ontspannen omgeving.
Groene netwerken in de stad bieden ruimte om te lopen, recreëren, sporten en ontmoeten van de voordeur tot het buitengebied.
•
Hondenuitlaatvoorzieningen (zie het beleidsstuk
Bestaande situatie
“080923 Hondenbeleid Hondenoverlast de baas
Het plangebied is groen en bevat enkele waardevolle
DEF”.)
plekken, zoals de boerderij Kranenbroek en straten Diepenbroek en de Nuenensedijk, die als historisch
Bomen en natuur
belangrijke lijnen fungeren. De omgeving biedt veel
Behoud en versterking van bestaand groen, met
recreatiegebieden, maar de wijk is momenteel slecht
nadruk op het behoud van bomen.
verbonden met deze gebieden. Ideeën / Kansen Ontwerpkaders
Omgeving
Gebruiksgroen
Er zijn belangrijke recreatiegebieden in de omgeving
•
Min. 75m2 openbaar gebruiksgroen per woning
die een rol kunnen spelen als park of ruimte voor
(excl. water, prive groen) met min. 40% schaduw
sport en beweging voor toekomstige bewoners:
op 23 juni. Echter de 75m2 norm komt uit een
•
recreatieve fietsers en wandelaars is nodig.
overheidsdocument van lang geleden en is voor de gebiedsontwikkeling van Nieuw Brandevoort •
•
Stiphoutse Bossen: Bereikbaarheid is beperkt
mogelijk minder relevant.
door de barrièrewerking van de N270.
Binnen 150 meter lopen vanaf een voordeur
Oversteekmogelijkheden bevinden zich alleen in het oosten en westen van het gebied.
minimaal 100m2 (blokgroen). •
Gulbergen: Betere toegankelijkheid voor
Minimaal 1000 m2 binnen 250 meter lopen
•
Coovels Bos: Beperkt recreatief ontsloten. Een
vanaf een voordeur. Echter dit is nog geen beleid
meer directe verbinding vanuit het plangebied
maar na 10 april wellicht meer duidelijkheid over
zou een waardevolle toevoeging zijn.
maatvoering. • •
Groene uitloopgebieden (2 ha en groter) niet
Verbeteren bereikbaarheid
verder dan 500 meter lopen vanaf de voordeur.
•
Stedelijk groen: richtlijn om minimaal 8m2 te ontwikkelen nieuw groen voor de realisatie van
Zorg voor fijnmazige ontsluiting naar omliggende recreatiegebieden vanuit de wijk.
•
Regionaal Wandelroutenetwerk: Het gebied is
elke nieuwe woning. Echter dit was bedoeld voor
nog niet aangesloten op het netwerk (behalve
sterk verstedelijkte gebieden waarin sprake is van
aan de oostrand met een noord-zuidverbinding).
inbreiding waarbij waarbij 8m2 nieuw groen per
Aansluiting op het wandelknooppuntensysteem
woning de groen-grijs balans in de gaten moet houden hetgeen hier eenvoudig wordt gehaald.
is wenselijk. •
Regionaal Fietsroutenetwerk: Een deel is verbonden, maar verbetering van de aansluiting
Buitenruimte voorzieningen •
Ruimte voor urban sports- en speelvoorzieningen
is gewenst. •
MTB(mountainbike)-knooppuntensysteem: Er is
in de openbare ruimte. Ruimte voor recreatie
nog geen route door het gebied. Onderzoek de
en spelen in de buitenlucht: Zie normen vanuit
mogelijkheid om het gebied als verbindingsroute
de beleidsnota “Natuurlijk buiten Spelen,
in te passen.
31
Input documenten:
Buurtgroen •
Groen moet een essentiële rol spelen in de
•
Landschapsvisie Helmond (concept)
nieuwe woonmilieu’s. Het is wenselijk dat alle
•
Groen in en om de stad (2024) - Handreiking ministerie BiZa
woningen direct aan het groen liggen. •
Beleidsplan Stedelijk groen (2007)
Een balans tussen rust en reuring in alle groene plekken: creëer voorzieningen voor alle doelgroepen
Recreatiegebieden in omgeving
en alle typen activiteiten.
Nieuw Brandevoort wordt aan alle kanten begrensd door natuurgebieden met verschillende karakters.
Impact op financiële haalbaarheid
Daarnaast ligt Nieuw-Brandevoort binnen het
Investeringen zijn nodig voor grondontwikkeling,
Nationaal Park Van Gogh en bevindt zich in de
landschapsaanleg en het onderhouden van groene
omgeving het dorp Nuenen, dat een beschermd
zones, zonder directe opbrengsten.
dorpsgezicht heeft en ook een recreatieve rol speelt als Van Gogh-dorp.
Uitdagingen / Risico’s / Onderzoeksvragen •
•
Het realiseren van 75 m² per woning brengt hoge
Recreatieve gebieden in de omgeving die benut
kosten met zich mee en vraagt veel ruimtelijke
kunnen worden door bewoners variëren van korte
claims, maar garandeert niet automatisch een
wandelingen tot mountainbiken in de bossen.
hoge kwaliteit. Hoe kunnen we hier sturen op
De langzame verkeersroutes (voor voetgangers
kwaliteit in plaats van kwantiteit? De 75 m²
en fietsers) tussen de natuurgebieden en Nieuw
norm is inclusief uitloopgebieden, dus hoeft
Brandevoort zijn beperkt. Er zijn kansen om deze
niet geheel binnen het projectgebied te vallen
connecties te versterken. Onderzoek is nodig om
aangezien het plangebied wordt omringd door
te kijken hoe de omliggende gebieden op een meer
recreatief groen.
fijnmazige manier ontsloten kunnen worden. Nieuw
Het aanleggen en laten groeien van planten
Brandevoort kan daarvoor een belangrijke schakel in
en bomen kost de meeste tijd. Hoe zorgen
het netwerk zijn.
we ervoor dat de eerste bewoners van de
•
•
nieuwe wijk toegang hebben tot kwalitatieve
Met name de N270 en de Brandevoortse Dreef
gebruiksgroene ruimtes?
vormen een barrière naar de omliggende
Wat is de invloed van groen op de (mentale)
natuurgebieden. Een extra oversteek over de N270
gezondheid? Kunnen we hier in kwantitatief of
is wenselijk, bijvoorbeeld door de Nuenensedijk
kwalitatief opzicht iets over te zeggen?
door te trekken en een verbinding met Zandbergen
Hoe stemmen we de plannen af met andere
te realiseren door middel van een fietstunnel of
gemeenten en regio’s, bijvoorbeeld op het gebied
fietsbrug.
van mobiliteitskoppelingen en de kosten die hiermee gemoeid zijn?
Afbeelding 17:
32
Voorbeeld fietstunnel
Afbeelding 18:
Voorbeeld fietsbrug
Nuenen Zandbergen Goorlooppark
Coolvels Bos
Legenda Recreatiegebieden
Landgoed Gulbergen
Stedelijke gebieden
Brandevoort park
Historische linten Attractieplekken Wandelgebieden Wandelroutes Regionale fietsroutennetwerk
Eindhoven Zoo
Afbeelding 19:
Indicatie van ruimteclaims voor recreatief groen
2ha 3ha 4ha voor 5.000 woningen
voor 2.500 woningen
voor 3.800 woningen
Legenda Recreatief groen (indicatie)
Afbeelding 20:
Indicatie van ruimteclaims voor recreatief groen
33
Zandbergen en de Stiphoutse bossen lopen in
Het Coovels Bos is versnipperd in meerdere
elkaar over maar het eerste gebied wordt vooral
kleine, semi-geïsoleerde gebieden. Dit zijn beek
gebruikt voor intensieve recreatie zoals hardlopen,
begeleidende bossen en afwisselend graslanden.
fietsen en mountainbiken. Zandbergen leent zich ook
Ondanks deze versnippering heeft het gebied toch
aan het organiseren van kleinschalige evenementen
belangrijke natuurwaarden weten te behouden. Het
en wordt gebruikt door scoutinggroepen.
is ook door water verbonden met andere gebieden.
Ontwikkeling van een (volwaardige) natuurpoort of
Project op langere termijn: versterking en uitbreiding
kleinschalige vormen van horeca in combinatie met
van natuurnetwerk rondom Coovels Bos.
natuureducatie zijn denkbaar. De Stiphoutse Bossen is een gebied waar veel gewandeld wordt, een van de officiële wandelroutes
Ecozone rondom de Veste is een korte wandelroute
is de ‘Vennenwandeling’, wat ook iets verteld over het
direct naast het Station en gaat langs het water
soort natuurgebied: bosrijk met veel kleine meren.
rondom de buurt Brandevoort de Veste. Op deze
Dit gebied blijft openbaar voor extensieve vormen
wandeling kan de hond uitgelaten worden, er kan
van recreatie; wandelen, fietsen en mountainbiken.
worden gesport en er is ruimte voor kinderen om te
Uitbreiding van nieuwe recreatieve routes aan deze
spelen.
kant van de Stiphoutse bossen is echter beperkt mogelijk. Daar waar nodig wordt een zonering aangebracht wat betreft recreatieve routes, om aanwezige natuurwaarden te beschermen, en rustplekken voor flora en fauna te creëren.
34
Nuenen ligt op fietsafstand van Nieuw Brandevoort,
Landgoed Gulbergen is een groot gebied wat
het dorp met oude kern heeft een beschermd
grotendeels bestaat uit onbegaanbare bossen en
dorpsgezicht, en is bekend als Van Gogh dorp.
landschap. Naast de hoofdinfrastructuur zijn er
De culturele wandelroute begint in het oude
(nog) geen wandelpaden. Het deel van het landgoed
dorpscentrum en gaat langs 24 locaties die
waar gewandeld kan worden is het Dak van Brabant
geassocieerd worden met Van Gogh, waaronder het
(uitzichtpunt) wat ook deel is van een MTB-route.
Van Gogh museum en Kerkje.
Volgens de Ontwikkelvisie van Landgoed Gulbergen moet het gebied gaan functioneren als een groene, recreatieve tegenhanger van het stedelijk gebied: een regionaal landschapspark waar mensen kunnen komen uitwaaien, sporten, recreëren en van de natuur genieten. Met daarbinnen verbindingen voor flora en fauna.
35
Erfgoed In het projectgebied zijn verspreide clusters van
hun historische integriteit wordt gewaarborgd en
boerderijen te vinden langs wegen zoals Medevoort,
toekomstige ontwikkelingen zorgvuldig kunnen
Diepenbroek en Kranenbroek. Historische kaarten
worden gestuurd. Het document beoordeelt, op basis
uit de zeventiende eeuw tonen hoeves die
van de evaluaties uit 2005 en 2020, alle bestaande
hoogstwaarschijnlijk uit de middeleeuwen stammen.
boerderijen binnen drie hoofdcategorieën. Hierbij
Na de Tweede Wereldoorlog, mede gestimuleerd
geldt de richtlijn dat behoud voorrang krijgt boven
door de krotopruimingsregelingen, werden veel
vernieuwing.
oude boerderijen verlaten en vervangen door nieuwe woonhuizen. Vaak werden de oude boerderijen
•
Behoud als beeldbepalend pand.
verbouwd tot schuren. Tot op heden hebben de
•
Behoud van het boerderijvolume, maar niet
clusters Berenbroek, Diepenbroek en Kranenbroek
per se van de bestaande boerderij. Vanwege
een lange bewoningsgeschiedenis en zijn ze nog
aangetaste gaafheid is sloop mogelijk, maar
altijd duidelijk herkenbaar in het landschap.
wordt geadviseerd een nieuw gebouw met een vergelijkbaar volume terug te laten komen.
Volgens het Advies Cultuur/Erfgoed over boerderijen
•
Erf is archeologisch relevant. Nader onderzoek is
Nieuw Brandevoort (December 2024) ligt de nadruk
gewenst, aangezien de oorspronkelijke woning is
niet alleen op de structuren zelf, maar ook op
gesloopt.
hun omgevingscontext. Dit is essentieel voor het begrijpen van hun historische en culturele betekenis.
Op basis van archeologisch onderzoek zijn op de
Deze benadering sluit aan bij aanbevelingen om
hogere delen in het landschap nederzettingssporen
karakteristieke eigenschappen te behouden, zodat
en grafvelden uit de late prehistorie en Romeinse tijd gevonden.
Afbeelding 21: Foto’s van de boerderijen in Nieuw Brandevoort (links: Diepenbroek 8, rechts: Diepenbroek 16)
36
cluster Berenbroek
cluster Diepenbroek
cluster Kranenbroek
Afbeelding 22:
Clusters van boerderijen
Berenbroek 6
Medevoort 18/20 Diepenbroek 8
Diepenbroek 16
Legenda Beeldbepalend pand Behouden boerderijvolume (voorstel) Grens van boerderijen
Afbeelding 23:
Cultuurhistorische waarde
37
+ 16.60 m NAP
+ 16.40 m NAP
+ 18.80 m NAP
+ 16.90 m NAP
+ 17.60 m NAP
+ 16.20 m NAP + 18.00 m NAP + 18.80 m NAP + 18.80 m NAP
Afbeelding 24:
Hoogtekaart. bron: Het Actueel Hoogtebestand Nederland (AHN)
Sc h
oo ten se
Lo op
Waterschap Aa en Maas
Waterschap De Dommel
Legenda Waterschap De Dommel Waterschap Aa en Maas
Afbeelding 25:
38
Waternetwerk
2.7
WATER & KLIMAAT
Ambitie
Riolering
Bouwen vanuit water en bodem, met aandacht voor
Een DWA-riool (Droog Weer Afvoer) wordt aangelegd
de risico’s van verdroging en wateroverlast. Het
en verbonden met de rioolwaterzuivering.
gebied wordt klimaatbestendig ingericht, met nadruk
Voorzien ruimte in de wijk voor een gemaal.
op water vasthouden op de plek waar het valt. Gebouwen: •
Minimaal 4 biodiversiteit- bevorderende
Bestaande situatie
maatregelen (nestkastjes, schuilplaatsen, habitat
Één deel van het gebied valt binnen het werkgebied
voorzieningen voor vleermuis, zwaluw, huismus,
van waterschap De Dommel, het andere deel binnen het werkgebied van waterschap Aa en Maas. Er
mees, bij, nestkastje, enz.) •
Bijbehorende tuinen volgens bij oplevering de
zijn twee belangrijke watergangen die het water uit
steenbreek-norm: 15m2 mag met stenen bedekt
dit gebied afvoeren, de Papenvoortseloop en de
zijn, elk verder oppervlakte is voor 80% groen.
Schootenseloop. Het (grond)water in het plangebied
•
is over het algemeen sterk ijzerhoudend.
Indien geen voortuinen voorzien zijn dan worden huizen opgeleverd met een 70-75 cm brede zone waarin geveltuintjes kunnen worden aangelegd.
Ontwerpkaders
Bij hoogbouw is er sprake van een vergelijkbaar
Openbare ruimte
groot (deel van het) balkon waarop groen
Beperk de verharding, bijvoorbeeld door halfverharde
geplaatst kan worden.
parkeerterreinen. Zorg voor minimaal 40% onverhard
•
Gevel en dak zijn bij voorkeur minimaal 50%
oppervlak en reserveer 10-20% van het gebied
warmte werend of verkoelend en geven geen
voor open water en waterbergende voorzieningen
hitte af aan de omgeving zoals grasdaken
zoals wadi’s. Loop- en fietsroutes moeten op 23
en groene gevels. Ook gevelbeschaduwing,
juni voor minimaal 40% in de schaduw liggen. Bij
kleurgebruik en materiaalkeuze kunnen hier
voorkeur komt deze schaduw van bomen, maar
aan bijdragen. Daarnaast voldoet de isolatie
andere schaduwopties zoals gebouwen, dekzeilen of
minimaal aan de eisen van het Bouwbesluit om
zonneweringen zijn ook toegestaan.
warmteafgifte door interne koeling te voorkomen. •
Bij voorkeur zijn gebouwen en straten
Waterberging
georiënteerd op de dominante windrichting
Water vasthouden op de plek waar het valt. De
(zuid-west) om het natuurlijk koelend effect van
basisnorm is 60 liter per m2 waterberging voor elke
wind maximaal te benutten.
vierkante meter nieuw verhard oppervlak in het plangebied. Het westelijke laaggelegen gebied, bij
Ideeën / Kansen
Waterschap Dommel, ligt in een oud vennengebied,
•
Rekening houden met bestaande hoogtes
een waterrijk en laaggelegen gebied met hierdoor een
•
Waterberging integreren in het straat profiel
mogelijk hoge waterbergende capaciteit. Het ontwerp
•
Rekening houden met hittewerende aspecten
moet hierop inspelen door rekening te houden met
(gevels, dak, bestrating, verharding).
de natuurlijke waterafvoer en een minimale mate van verharding bij de bebouwing.
Impact op financiële haalbaarheid
•
Bouwen op de bestaande structuur, het respecteren
Rekentool Klimaatopgave Helmond
van de hoogtes en het integreren van water in het Verwerking hemelwater
ontwerp kunnen kostenbesparingen opleveren in
Voorkeursvolgorde met benutten (gebruiken), lokaal
vergelijking met het aanleggen van nieuwe riolering
infiltreren, vertraagd afvoeren naar oppervlaktewater
en extra kunstmatige waterbergingen.
en als laatste vertraagd afvoeren naar (regenwater) riolering. Hierbij gebruik maken van een online
Uitdagingen / Risico’s / Onderzoeksvragen
rekentool conform Paraplubestemmingsplan 2024.
Hoe kunnen water- en natuurnetwerken worden gecombineerd voor optimale kwaliteit?
39
40
2.8 MOBILITEIT
AUTO N270 (Europaweg) De noordelijke rand van het gebied wordt begrensd door de N270, de verbinding tussen Eindhoven
Ambitie
en Helmond. Dit is een belangrijke inprikker voor
Het STOMP-principe is leidend in de nieuwe wijk,
Helmond, vooral voor verkeer tussen het westelijke
waardoor je comfortabel kunt bewegen zonder
deel van Helmond en Eindhoven. De weg blijft
afhankelijkhied van een auto. Auto’s zijn minder
druk met de verwachte groei van bewoners
dominant en grotendeels uit het zicht. Wandelen en
en arbeidsplaatsen. Momenteel geldt hier een
fietsen staan centraal, met veilige en aantrekkelijke
snelheidslimiet van 100 km/u.
routes. Voor bestemmingen buiten de wijk is het
De N270 is ook een testweg voor de Automotive
openbaar vervoer of een auto eenvoudig beschikbaar.
Campus, en loopt van oost naar west, vanaf de aansluiting op de Brandevoortse Dreef tot aan de
Bestaande situatie
Wolvendijk in Eindhoven.
VOETGANGER Het projectgebied ligt grotendeels op loopafstand van
Brandevoortse Dreef
het treinstation en is omringd door natuurgebieden
De Brandevoortse Dreef is een
met diverse wandelroutes.
gebiedsontsluitingsweg die de bestaande wijk Brandevoort verbindt met de N270.
FIETS In het projectgebied liggen enkele fietsroutes:
Neervoortsedreef
Vanuit Brandevoort-Zuid via De Voort naar
De Neervoortsedreef is de belangrijkste
Medevoort; via Diepenbroek naar Berenbroek;
gebiedsontsluitingsweg voor zowel de nieuwe als de
Over de N270 en langs de Brandevoortse Dreef.
bestaande wijk Brandevoort. Een tweede aansluiting
Er zijn drie ongelijkvloerse kruisingen met de
op de N270 via deze weg is belangrijk en noodzakelijk
spoorweg. Langs de spoorlijn loopt de snelfietsroute
voor de wijk.
F270 Eindhoven - Helmond, die een belangrijke
•
rijstroken.
regionale verbinding vormt. Daarnaast maakt het fietsnetwerk ook deel uit van de recreatieve
•
De snelheidslimiet is 50 km/u, maar de feitelijke snelheid ligt op 63 km/u.
fietsroutes in de regio. •
Neervoortsedreef vormt momenteel een barrière van 600 meter tussen twee rotondes.
Kwaliteit en sociale veiligheid De sociale veiligheid is een aandachtspunt voor de
De weg heeft een enkelbaansprofiel met 1x2
•
Er is geen fietspad langs deze weg.
hele wijk zowel voor, tijdens als na de realisatie. De onderdoorgang bij het station is onoverzichtelijk,
De Voort
waardoor deze als onveilig kan worden ervaren.
De Voort is een gebiedsontsluitingweg als een halve cirkel rondom het station met een onderdoorgang
OPENBAAR VERVOER
onder het spoor.
Aan de rand van de nieuwe wijk ligt een sprinterstation. Op maandag tot en met zaterdag
Ontwerpkaders
stoppen hier twee sprinters per uur in de ochtend, middag en vroege avond. In de late avond en op
VOETGANGERSNETWERK
zondagen stopt de sprinter één keer per uur. Er
Een gebied met voorzieningen en station op
rijden geen lijnbussen van en naar Brandevoort en
loopafstand met aantrekkelijke looproutes en
Nieuw Brandevoort. Wel is er de beschikbaarheid
verblijfsruimtes voor verschillende doelgroepen. HEt
van vraagafhankelijk vervoer. Deze service biedt de
creeren van een voetgangersnetwerk door autlouwe
reiziger vervoer tussen haltes en station Helmond
straten en door het wegnemen van barrieres. Tevens
Brandevoort en vervoer tussen haltes en/of van deur
aantrekkelijke wandelroutes naar de omliggende
tot deur voor verplaatsingen binnen Helmond. De
natuurgebieden.
kansen op forse toekomstige verbetering van het busen treinvervoer in en naar de wijk lijken op dit moment minimaal.
41
rts e voo nde Bra ef Dre
Medevoort 0 N27
eg paw Euro
Neervoortse Dreef
Legenda 30km/u 50km/u 100km/u Stedelijk hoofdwegennetwerk Wijkontsluitingswegen die in aanmerking komen voor GOW 30
Afbeelding 26:
Bestaande autonetwerk naar Automotive Campus
Coovels Bos
Landgoed Goulbergen
fi
l Sne
ute
ro ets
ven dho
Ein
Eindhoven Zoo
Afbeelding 27:
42
Bestaande fietsnetwerk
ond
lm - He
0 F27
Brandevoort
Legenda Snelfietsroute Bestaande fietsnetwerk Kruisingen met andere infra
FIETSNETWERK
Fietsenstallingen
Ontwerpkaders
Er moet voldoende ruimte worden gereserveerd voor
1. Primair.
fietsenstallingen bij het station, voorzieningen en
Doorfietsroutes (stedelijk en regionaal) (grote
woningen. Deze moeten voldoen aan Fietsparkeur
aantallen of langere afstanden)
en voorzien zijn van aanbindmogelijkheden. Naast
•
Snelfietsroutes conform provinciaal netwerk
fietsen moet ook rekening worden gehouden
snelfietsroute
met andere vervoersmiddelen, zoals scooters,
•
Doorfietsroute (regionaal en lokaal)
scootmobielen, 45-km-auto’s en rollators.
•
Verbindingen met omliggende dorpen (oa
• •
bereikbaarheidsagenda en MMMP)
OPENBAAR VERVOER
Onderdeel van het Brede Welvaart Netwerk van
Naar de toekomst toe wordt door de gemeente
de provincie
Helmond en verschillende stakholders ingezet op:
Belangrijkste Verbinding(en) van de wijken
•
Frequentie van 4 sprinters per uur (na 2040).
onderling
•
In de (latere) avonduren en op zondagen de
•
Verbinding van de wijken met het centrum
•
Verbindingen met belangrijke bestemmingen (excentrisch) scholen, grote bedrijventerreinen,
frequentie - ook op kortere termijn al - te verhogen van 1x maar 2x per uur. •
grotere winkelcentra, fietsenstallingen,
van een busverbinding vanuit Eindhoven naar
OV knopen en hubs (schaalgrootte en
Helmond/Deurne via TU/e en Automitive
kwaliteit hub) of grootschalige toekomstige woningbouwlocaties •
Verkenning uitvoeren naar de haalbaarheid
Campus (zal niet stoppen in Nieuw Brandevoort) •
Fietsroutes met hoge intensiteiten die niet vallen onder bovengenoemde routes
Doorontwikkeling van vraagafhankelijk openbaar vervoer.
•
Autonoom openbaar vervoer, onder andere in de vorm van zelfrijdende shuttles tussen station
2. Secundair
Brandevoort en de Automotive Campus, mogelijk
Verbindend netwerk (binnenstedelijk)(kleinere
ook met een functie voor Nieuw Brandevoort.
aantallen of kortere afstanden).Fietsnetwerk: •
Feeders voor het hoofdfietsnetwerk
Om het gebruik van de trein te vergroten zal er
•
Tangentiale voorzieningen tussen
extra aandacht noodzakelijk zijn voor de last mile
hoofdfietsnetwerk radialen
verplaatsingen vanaf het station.
•
Belangrijke fietsverbindingen binnen een wijk
•
Fietsverbindingen naar belangrijkere solitaire
AUTO:
(kleinere) bestemmingen
De Neervoortsedreef / Brandevoortse Dreef
Fietsvoorzieningen die aangelegd zijn vanuit het
Deze twee onsluitingen moeten aanwezig blijven, al
type weg (GOW)
is eventuele verplaatsing van de huidige ligging van
Fietsroutes op basis van maaswijdte
deze wegen vanuit afdeling Mobiliteit mogelijk wel
• •
een optie. De Neervoortsedreef vormt momenteel 3. Tertiair.
een barrière van 600 meter. Oversteekpunten kunnen
Basis fietsnetwerk
worden geïntegreerd bij de rotondes. Daarnaast ligt
•
Fietsnetwerk
de weg iets verhoogd ten opzichte van de omgeving
•
Recreatief knooppuntennetwerk
(zie doorsnede bestaande situatie), wat invloed heeft
•
Rondje Helmond
op de mogelijkheden voor oversteken. Gezien de
•
Schoolexamenroute
ambitie om een fietser- en voetgangersvriendelijke
•
Fietsvoorzieningen die niet opgenomen zijn in de
buurt te creëren, moeten extra oversteekpunten
bovenstaande categorieën
worden toegevoegd op afstanden van 200 tot 300
Gebieden waar de (voetganger en) fietser een
meter.Vanuit mobiliteitsperspectief blijft de snelheid
prominente plek heeft.
hier 50 km/u.
• •
Centrum gebieden
De maaswijdte van het fietsnetwerk primair, secundair, tertiair bij voorkeur op zo’n 600, 300 en 150m.
43
38 m
NNB
17.80 m
18.0 m
15 m
Afbeelding 28:
grootte woning
> 50 m2 GO
Doorsnede Neerdvoortsedreef
BEWONERS
BEZOEKERS
2,0
50 - 75 m2 GO
75 - 100 m2 GO
3,0
100 - 125 m2 GO
4,0
> 125 m2 GO
5,0
Kamerverhuur
1,1 per bewoner
Zelfstandige intramurale zorgwoning
1,0 per woning
0,5
Tabel Fietsparkeernormen voor woningen Gebied Overig. Parkeernormen Helmond 2024. Deze cijfers gaan binnenkort mogelijk wijzigen i.v.m. actualisatie van de CROW-normen.
44
18 m
22 m
grootte woning
HUUR grondgebonden
HUUR appartement
KOOP grondgebonden
> 50 m2 GO
0,8
0,6
0,8
0,8
50 - 75 m2 GO
0,9
0,7
1,2
1,0
75 - 100 m2 GO
1,0
1,0
1,4
1,2
100 - 125 m2 GO
1,3
1,1
1,6
1,3
> 125 m2 GO
1,5
1,3
1,8
1,5
Tabel Autoparkeernormen voor woningen. Gebied Overig. Parkeernormen Helmond 2024.
KOOP appartement
BEZOEKERS
0,2
Andere wegen: Ook moet rekening gehouden
Ideeën / Kansen
met de toekomstige ontsluiting van Gulbergen
•
Een autoluwe(re) wijk gericht op actieve
(ligt in gemeente Nuenen en Geldrop-Mierlo) op
mobiliteit met gemiddeld 1 parkeerplaats
de Neervoortsedreef direct ten zuiden van de
(in de directe omgeving) per woning. De
N270. Gulbergen is nu eigendom van het MRE
overige parkeerbehoefte voor woningen
(Metropoolregio Eindhoven). Denkrichting is een
(2e auto en bezoekers) kan in hubs aan de
ontwikkeling op Gulbergen met hoofdzakelijk
randen gerealiseerd worden op acceptabele loopafstanden.
recreatief karakter, in een landschappelijke omgeving, en waarin de natuurdoelstellingen tot hun recht
•
Extra oversteek voor langzaam verkeer bij
kunnen komen. Uitgangspunt zal moeten zijn om deze
behoud van de Neervoortsedreef, met aandacht
aansluiting te behouden. Anders is overleg met de
voor veiligheid (onderzoek naar ongelijkvloerse oplossingen)
verschillende partijen noodzakelijk. •
Verleggen van de gebiedsontsluitingsweg
Parkeren
om negatieve effecten op de nieuwe wijk te
Op dit moment geldt voor het plangebied formeel de
verminderen.
parkeernorm BSD. De ambitie van het Raadsbesluit
•
1 auto per woning maar er zal onderzocht worden of
Hoogteverschillen in de wijk bieden kansen voor halfverdiepte parkeergarages.
2 juli 2024 is een autoluwe wijk. Het uitgangspunt is •