RN 084 Evaluatiedocument OFH incl. benchmark Blauwberg

Evaluatie Stichting Ondernemersfonds Helmond -periode 2021/2025“Helmond is een stad met een rijk industrieel verleden en een toekomstgerichte blik. Midden in de innovatieve Brainport Regio Eindhoven speelt de stad een actieve rol in technologische en duurzame ontwikkelingen – lokaal én internationaal.

Met een sterk ondernemersklimaat en een cultuur van samenwerking is Helmond een plek waar ideeën tot leven komen. Het Ondernemersfonds Helmond (OFH) verbindt en ondersteunt ondernemers, maatschappelijke organisaties en instellingen. Zo blijft Helmond volop in beweging: een stad die trots is op haar verleden en bouwt aan de toekomst.”

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 1

Sterke basis en blik op de toekomst Met trots kijken we terug op de afgelopen vijf jaar van het ondernemersfonds in Helmond. Gedurende deze periode zijn diverse projecten gerealiseerd dankzij de energie, initiatieven en betrokkenheid van de verschillende trekkingsgebieden die het fonds kent. De kracht van deze gebieden, verspreid over bedrijventerreinen, wijken en centrum, blijft duidelijk zichtbaar. Deze aanpak vormt de basis voor samenwerking en daadkracht in uitvoering. Het ondernemersfonds biedt de financiële basis voor tal van collectieve voorzieningen en activiteiten.

Dankzij de inzet van gebiedsmanagers en de actieve betrokkenheid van ondernemers zijn veel initiatieven succesvol opgezet. De trekkingsgebieden ontwikkelen zich verder, versterken hun rol als gesprekspartner voor de gemeente en dragen bij aan een sterker ondernemersklimaat. De samenwerking is professioneel, gebaseerd op wederzijds vertrouwen en gezamenlijke ambitie, wat leidt tot mooie, toekomstgerichte projecten.

De behaalde resultaten en de positieve dynamiek maken het vanzelfsprekend om het fonds voort te zetten als een blijvend onderdeel van de stad. Het Ondernemersfonds heeft zich stevig verankerd in de toekomst van Helmond, met ruimte voor evaluatie, maar zonder einddatum. Het is inmiddels een essentieel onderdeel van de stad, waarin lange termijn investeringen centraal staan en stabiliteit en continuïteit van groot belang zijn.

Samen zetten we ons in om Helmond verder te laten groeien, vooral gezien de grote schaalsprong uitdagingen die voor ons liggen. We bedanken de gemeente voor het vertrouwen en de prettige samenwerking van de afgelopen jaren. Op naar een krachtig vervolg!

Deze evaluatie beslaat de periode 2021-2025, zoals vastgelegd in het raadsbesluit van 10 november 2020. Gezien de stevige positie van het fonds en de intensieve samenwerking met de gemeente, is voor een interne aanpak gekozen. Het nut van het fonds staat in Helmond niet ter discussie. De kosten van extern onderzoek worden liever ingezet voor projecten die direct bijdragen aan de doelstellingen. Het Ondernemersfonds is een initiatief vóór en dóór ondernemers, dat de economische ontwikkeling van de stad stimuleert en de samenwerking versterkt. Wij vertrouwen erop dat deze evaluatie u een helder overzicht biedt.

Namens de gehele organisatie, Joop Kuijpers, voorzitter OFH

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 2

Inhoudsopgave 1. Ondernemersfonds Helmond in beeld................................................................................................4 1.1 De oorsprong van het fonds ...........................................................................................................4 1.2 Collectieve middelen voor lokale ontwikkeling ..............................................................................4 1.3 De structuur en werkwijze van de organisatie ...............................................................................5 2. Gerealiseerde projecten en initiatieven .............................................................................................7 2.1 Gemeentebreed; ofwel Cross-overs ..............................................................................................7 2.2 Verbindende kracht op de Bedrijventerreinen..............................................................................8 2.3 Een centrum dat verbindt, verrast en vooruitkijkt ..................................................................... 15 2.4 De Wijken van Helmond: Dynamisch verbinden voor groei en samenwerking ......................... 19 3. Uitdagingen en kansen .....................................................................................................................

23 3.1 Collectieve kracht voor toekomstgerichte stad .......................................................................... 23 3.2 Kennis en ervaringen voor de toekomst .................................................................................... 24 3.3 Ambities en aanbevelingen.......................................................................................................... 25 4. Conclusie ........................................................................................................................................... 26 Appendix: Ondernemersfonds Helmond gespiegeld aan de landelijke praktijk.

1 / 13

Benchmark Ondernemersfonds Helmond door Rob Manders - Blaauwberg

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 3

1. Ondernemersfonds Helmond in beeld 1.1 De oorsprong van het fonds In 2012 besloot de gemeenteraad van Helmond unaniem tot de oprichting van het Ondernemersfonds, vastgelegd in raadsbesluit 123B van 4 december. Het fonds werd per 1 januari 2013 ingevoerd en was daarmee het eerste Ondernemersfonds in Zuid-Nederland.

Het initiatief voor het Ondernemersfonds is afkomstig uit het Helmondse bedrijfsleven zelf. Ondernemers zagen de noodzaak om de organisatiegraad te versterken, met als doel meer gezamenlijke slagkracht te creëren voor economische en maatschappelijke initiatieven binnen de stad, waarbij verbinding centraal staat. Deze noodzaak ontstond in een periode waarin samenwerking tussen ondernemers, lokale overheid en maatschappelijke organisaties steeds belangrijker werd voor het versterken van de regionale economie en het verbeteren van de leefbaarheid in de stad. De oprichting van het fonds was een antwoord op de wens van het bedrijfsleven om gezamenlijk te investeren in de toekomst van de stad en tegelijkertijd meer invloed uit te oefenen op gemeentelijke beleidsontwikkeling.

Na de evaluatie in 2015 besloot de gemeenteraad het Ondernemersfonds voor vijf jaar te verlengen, tot 2020. In 2020 werd het fonds opnieuw unaniem verlengd, dit keer tot 1 januari 2026. Deze evaluatie beslaat de periode 2021-2025, waarmee we aan de vooravond staan van voortzetting van het fonds. Wat ons betreft voor onbepaalde tijd, waarover later meer.

Het Ondernemersfonds Helmond (OFH) is juridisch ondergebracht in een stichting. Het bestuur bestaat uit vertegenwoordigers van de drie belangrijkste ‘trekkingsgerechtigden’, waarover meer onder 1.3 ‘de structuur en werkwijze organisatie’. Het Ondernemersfonds speelt een groeiende rol in de economische ontwikkeling van Helmond en in het versterken van de samenwerking tussen publieke en private ondernemers.

1.2 Collectieve middelen voor lokale ontwikkeling Het Ondernemersfonds Helmond is een onafhankelijk fonds, opgezet voor en door bedrijven en maatschappelijke organisaties binnen de gemeente Helmond. Eigenaren en gebruikers van niet-woningen – zoals bedrijfspanden, winkels, horecagelegenheden, scholen, sportaccommodaties en zorgpraktijken – dragen bij op basis van de WOZ-waarde van hun pand. De bijdrage bedraagt thans, na indexatie, € 40 per € 100.000 WOZ-waarde, waarbij 55% voor rekening van de eigenaar komt en 45% voor de gebruiker. Deze bijdrage wordt geïnd via een opslag op de onroerendezaakbelasting (OZB). De opbrengst van het fonds wordt verdeeld over drie trekkingsgebieden: •

Bedrijventerreinen (via Stichting Bedrijventerreinen Helmond)

•

Centrum (via Stichting Centrummanagement Helmond)

•

Wijken (via Stichting Wijkmanagement Helmond)

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 4

Ondernemers, verenigingen en andere organisaties die meebetalen aan het fonds, kunnen gezamenlijk een aanvraag indienen. Deze aanvragen worden vervolgens beoordeeld door het bijbehorende trekkingsgebied. De beoordeling vindt plaats op basis van de lokale behoeften en projectdoelen die bijdragen aan de verbetering van de betreffende gebieden, zoals duurzaamheid, leefbaarheid en economische vitaliteit.

De bijdragen uit het Ondernemersfonds kunnen worden aangewend voor diverse doeleinden, zoals: •

Verduurzaming en innovatie: Projecten die bijdragen aan energiebesparing, vergroening of andere duurzame initiatieven.

•

Organisatie van evenementen: Initiatieven die het lokale bedrijfsleven of de gemeenschap ondersteunen, zoals festivals, sportevents, braderieën en markten.

•

Leefbaarheid en veiligheid: Investeringen in veiligheidsprojecten, zoals wijkgerichte initiatieven.

•

Promotie van gebieden: Marketingcampagnes en activiteiten die de gebieden en haar ondernemingen op de kaart zetten.

•

Infrastructuurverbetering: Verhoging van de bereikbaarheid en toegankelijkheid van de desbetreffende gebieden zoals wandel- en fietspaden.

Het Ondernemersfonds moedigt samenwerking tussen de werkorganisaties onderling, lokale ondernemers, maatschappelijke organisaties en soms bewoners aan. Door gezamenlijk te investeren in de ontwikkeling van Helmond, kunnen zij hun invloed vergroten en bijdragen aan de groei en bloei van de regio.

1.3 De structuur en werkwijze van de organisatie De structuur van het Ondernemersfonds Helmond is zorgvuldig opgezet om brede betrokkenheid en representatie te waarborgen. Dit is essentieel voor een slagvaardige, transparante en effectieve werking van het fonds. De organisatie steunt op drie pijlers: een Dagelijks Bestuur, een Algemeen Bestuur en de professionele werkorganisaties Stichting Bedrijventerreinen Helmond, Centrummanagement en Wijkmanagement (SBH, CM en WM). Het bestuur bestaat uit vertegenwoordigers van de trekkingsgebieden en wordt geleid door een onafhankelijke voorzitter. Bestuursleden treden niet alleen op namens hun eigen organisatie, maar vertegenwoordigen hun volledige sector. De uitvoering van plannen en projecten per gebied ligt in handen van een team ervaren, professionele managers.

Dankzij deze opzet is het Ondernemersfonds stevig verankerd in de Helmondse gemeenschap, met ruimte voor strategische sturing én praktische daadkracht.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 5

De samenstelling van het Dagelijks Bestuur in 2025 is als volgt: •

Onafhankelijk Voorzitter: Joop Kuijpers

•

Stichting Bedrijventerreinen Helmond (SBH): Patrique Dankers (secretaris SBH en penningmeester OFH)

•

Stichting Centrummanagement Helmond (CM): Peter de Krom (voorzitter CM en bestuurslid OFH)

•

Stichting Wijkmanagement Helmond (WM): Ad Klaassen (voorzitter WM en bestuurslid OFH)

Het Algemeen Bestuur van het OFH bestaat uit: •

Sport: Paul Lambrechts

•

Cultuur: Robin Verleisdonk

•

Retail: Cor van Rijsingen

•

Onderwijs: Monique van Ekert

•

Zorg: Thomas van Duijnhoven

•

Buitengebied: Maikel Habraken

•

Bedrijven: Philippe Van Esch

De werkorganisatie van het OFH bestaat uit professionele gebiedsmanagers: •

Wijken: Ingrid Heusschen

•

Centrum: Linda Haverkamp

•

Bedrijventerreinen: Audrey van den Broek en Niels Rutten (tevens secretariaat OFH)

De besturen van SBH, CM en WM zijn verantwoordelijk voor het inzetten van de middelen binnen hun eigen trekkingsgebied. Ondernemers nemen hierin zelf het initiatief: zij bepalen welke activiteiten ze willen oppakken en hoe zij hun belangen het best kunnen behartigen. Deze decentrale aanpak maakt de gebiedsorganisaties tot krachtige aanjagers van de lokale economie. Ze nemen het voortouw in ontwikkelingen en dragen actief bij aan een sterker en toekomstbestendig ondernemend Helmond.

Het bestuur van de stichting Ondernemersfonds Helmond (OFH) beheert de financiën van het fonds en ziet toe op een rechtmatige en doelmatige besteding van de middelen. De door de gemeente geïnde OZB-gelden die voor het fonds bestemd zijn, worden één op één overgedragen aan de stichting. Jaarlijks legt het bestuur van OFH verantwoording af aan het College van B&W, volgens een vastgesteld protocol. Ook worden de jaarplannen van de verschillende gebieden gedeeld met zowel het college als met de ondernemers uit de achterban. Deze werkwijze garandeert transparantie en zorgvuldige verantwoording. De kosten voor de jaarlijkse verantwoording stijgen echter, wat de wens oproept om gezamenlijk naar een efficiëntere en meer kosteneffectieve manier van verantwoording afleggen te zoeken. Het bestuur is dan ook bereid samen met de betrokken partijen te verkennen hoe deze processen geoptimaliseerd kunnen worden, zodat de middelen doelgerichter ingezet worden zonder onterecht hoge administratieve lasten.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 6

2. Gerealiseerde projecten en initiatieven 2.1 Gemeentebreed; ofwel cross-overs De samenwerking tussen de trekkingsgebieden ontwikkelt zich steeds meer tot een netwerk waarin kennis, ideeën en krachten worden gebundeld. Door een thematische benadering - bijvoorbeeld rond duurzaamheid en veiligheid - ontstaan projecten die verder reiken dan individuele gebieden. Deze aanpak maakt het makkelijker om collectieve uitdagingen aan te pakken en vergroot de betrokkenheid van zowel grote als kleine ondernemers. Vooral voor kleinere bedrijven is de drempel om mee te doen lager geworden, doordat initiatieven nu beter aansluiten bij hun praktijk. Of het nu gaat om energiebesparende maatregelen of gezamenlijke veiligheidsacties: de breedte aan initiatieven zorgt voor meer verbinding én meer resultaat.

CROSS-OVERS De uitstekende samenwerking binnen de werkorganisaties en de sectoren die zij vertegenwoordigen, maar zeker ook tussen de werkorganisaties onderling, leiden tot cross-overs: projecten en initiatieven waarin gebieds- en sectoroverstijgend samengewerkt wordt. Soms uit zich dit vooral in kennisdeling, zoals de adviesrol die SBH vanwege de jarenlange ervaring met dit thema op zich neemt in de stappen die WM maakt richting het Keurmerk Veilig Ondernemen. Maar er kunnen ook gezamenlijke initiatieven ontstaan, zoals de bijeenkomsten ter ere van de ‘Dag van de Ondernemer’ en het Cybersecurity event waaraan ook Gemeente Helmond verbonden is. Dankzij het Ondernemersfonds wordt niet alleen de kennis gedeeld, maar worden tevens de krachten gebundeld om tot nieuwe initiatieven te komen.

Deze aanpak blijft niet onopgemerkt. Met name de uitstekende organisatiegraad in Helmond is een lichtend voorbeeld hoe intensieve samenwerking leidt tot zinvolle projecten die bijdragen aan een vitale en ondernemende stad. Met regelmaat worden het Ondernemersfonds Helmond en de werkorganisaties benaderd om te komen vertellen over de werkwijze en aanpak die hier gehanteerd wordt. Zo heeft het ‘Helmonds model’ al als blauwdruk gefungeerd voor diverse andere steden. Tevens is het Ondernemersfonds Helmond aangesloten bij het Landelijk Platform Ondernemersfondsen (LPOF). Voormalig voorzitter Wim Kuypers speelde een belangrijke rol bij de oprichting van dit landelijk orgaan. Voor de eerstvolgende bijeenkomst in september 2025 zullen de diverse aangesloten Ondernemersfondsen uit het land (op het moment van schrijven zijn er dat 34) naar Helmond komen voor hun landelijke bijeenkomst.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 7

2.2 Verbindende kracht op de Bedrijventerreinen De bedrijventerreinen in Helmond zijn plekken waar ondernemen, samenwerken en groeien centraal staan. Stichting Bedrijventerreinen Helmond (SBH) zet zich met een toekomstgerichte en gestructureerde aanpak in voor aantrekkelijke, veilige, duurzame en goed georganiseerde terreinen. Door intensieve samenwerking tussen ondernemers, gemeente en andere partners te stimuleren en te coördineren, werkt SBH aan een krachtig ondernemers- en vestigingsklimaat. Uitgangspunt daarbij is: van, voor en door ondernemers. Samen sterk SBH is het centrale aanspreekpunt voor ondernemers op de terreinen en vertegenwoordigt hun belangen bij ontwikkelingen, kansen en calamiteiten. Met een stevige organisatie, korte lijnen en een duidelijke visie draagt SBH bij aan het verhogen van de organisatiegraad en aan de positionering van Helmond als ondernemende stad. Parkmanagement als motor Parkmanagement vormt het hart van de werkwijze van SBH. Op basis van een meerjarenplan én jaarlijkse werkplannen voert SBH een breed pakket aan activiteiten uit, verdeeld over vier kernthema’s. Deze aanpak biedt ruimte voor maatwerk en innovatie, en sluit aan bij de behoeften van ondernemers op de terreinen. Zowel dagelijkse uitvoering als langlopende projecten maken hier onderdeel van uit – allemaal gericht op een duurzaam ondernemersklimaat.

Verbinding, communicatie en regie De parkmanagers geven invulling aan de dagelijkse bedrijfsvoering en onderhouden intensief contact met ondernemers, de gemeente en andere stakeholders zoals het centrum- en wijkmanagement. Ze signaleren kansen, coördineren samenwerkingen en geven richting aan initiatieven. Daarnaast verzorgen zij de communicatie van SBH via persoonlijke gesprekken, terreinbijeenkomsten, de website, sociale media en maandelijkse digitale nieuwsbrieven. Meer dan faciliteren alleen SBH is meer dan een uitvoerende organisatie. Het is een verbindende kracht op de bedrijventerreinen – een partij die richting geeft, belangen bundelt en vooruitkijkt. Door het slim inzetten van Parkmanagement als instrument, bouwen we samen aan bedrijventerreinen die klaar zijn voor de toekomst. Dankzij het Ondernemersfonds heeft SBH een solide financiële basis om de (meerjarige) projecten uit het jaarplan op te pakken en uit te voeren. Hieronder volgt een selectie van activiteiten en projecten van de afgelopen jaren, ingedeeld naar de vier kernthema’s.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 8

Schoon, Heel, Veilig Belangrijke Maatregelen, Initiatieven en Resultaten: •

Keurmerk Veilig Ondernemen: Samenwerking tussen ondernemers, Parkmanagement, gemeente, politie en brandweer waarborgt de veiligheid en kwaliteit van de openbare ruimte op de terreinen. In april 2025 is het Keurmerk opnieuw voor 3 jaar veiliggesteld voor de Helmondse bedrijventerreinen.

•

Veiligheidsoverleggen en Schouwrondes: Kwartaalvergaderingen en twee keer per jaar schouwen van de terreinen zorgen voor een structurele aanpak van veiligheid en kwaliteit. Problemen worden snel geïdentificeerd en opgelost.

•

Cameratoezicht: Beveiligingscamera’s op alle bedrijventerreinen, met proactief toezicht in de weekendnachten en mobiele surveillance. Samenwerking met de politie versterkt deze maatregelen.

•

Regionale samenwerking: Het Regionaal VeiligheidsLab Helmond monitort cameratoezicht op bedrijventerreinen (regie SBH) en gemeentelijke camera’s (regie gemeente). De regionale functie krijgt steeds meer vorm. Zo is in 2024 bedrijventerrein Bemmer IV aangesloten, in samenwerking met Stichting Parkmanagement Laarbeek.

•

Cybercrimepreventie: Bedrijven worden bewust gemaakt van cybercriminaliteit door initiatieven zoals een live online talkshow met Frank Lammers (corona-periode) en een regionaal cyberevent in juni 2025, in samenwerking met gemeente, Centrum- en Wijkmanagement.

•

Aanpak Ondermijning: In samenwerking met het Openbaar Ministerie en gemeente Helmond worden standaard huurovereenkomsten toegepast om crimineel vastgoedgebruik te voorkomen. Dit wordt nu toegepast op circa 120 huurobjecten.

•

Pilots en Innovaties: Innovaties zoals Alert4Omgevingen en het Easi-voorraadsysteem zijn veelbelovend gebleken in het sneller verstrekken van informatie en het ondersteunen van acties bij calamiteiten. Hoewel deze initiatieven niet definitief zijn uitgerold, is het belangrijk om dit soort ontwikkelingen te blijven verkennen en testen. Ze bieden waardevolle inzichten en kunnen op termijn een belangrijke bijdrage leveren aan effectievere crisisrespons

•

AED’ s op Helmond West: Installatie van AED’ s verbetert de medische hulpverlening en verhoogt de veiligheid op het terrein. We kijken voortdurend naar voldoende dekking op de terreinen.

•

Terreinconciërge: De terreinconciërge is het aanspreekpunt voor veiligheid en onderhoud, signaleert misstanden, voert klein onderhoud uit en werkt samen met de politie en handhaving om verdachte activiteiten te melden. Eigenlijk zorgen zij ervoor dat er op alle werkdagen geschouwd wordt op de terreinen. Door de uitstekende zichtbaarheid en pro-activiteit zijn zij niet meer weg te denken en een belangrijke schakel tussen de ondernemers en het Parkmanagement. Dit bewezen succes krijgt veel interesse uit overige gemeenten.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 9

Conclusie: De samenwerking tussen alle betrokkenen houdt de bedrijventerreinen schoon, heel en veilig. Cameratoezicht, terreinconciërges en andere maatregelen hebben geleid tot een bewezen daling van incidenten, zoals zichtbaar is uit de incidentencijfers die worden besproken en geëvalueerd in de Keurmerk Veilig Ondernemen werkgroep. De conciërges zorgen ervoor dat misstanden snel worden aangepakt, wat de ondernemers ten goede komt. Door blijvende aandacht voor veiligheid en innovatie wordt de kwaliteit op de lange termijn gewaarborgd.

Energiebewust & Duurzaam Door duurzame ontwikkelingen, maatschappelijke wensen en regelgeving én het waarborgen van continuïteit zetten steeds meer ondernemers in Helmond actief in op energiebesparing, hergebruik van grondstoffen en alternatieven voor fossiele brandstoffen. Stichting Bedrijventerreinen Helmond (SBH) ondersteunt dit proces, omdat duurzaamheid niet alleen goed is voor het milieu, maar ook de toekomstbestendigheid en weerbaarheid van bedrijven versterkt. Daarbij kijken we ook naar het collectieve voordeel, op het gebied van people, planet én profit. Wat doet SBH voor ondernemers én het collectief? •

Opzetten en stimuleren van projecten die bedrijven verduurzamen en het collectief versterken.

•

Verbinden en coördineren van ondernemers, gemeente en partners voor gezamenlijke stappen.

•

Maatwerk informatie en advies via laagdrempelig contact.

•

Bewustwording vergroten door praktische communicatie en kansen te tonen.

Een greep uit de duurzame en circulaire initiatieven Smart Synergy Helmond (SSH) SBH werkt al jaren samen met ondernemers en de gemeente aan warmtenetten, waterrotondes en circulaire projecten. Dit is mogelijk gemaakt door Europese (OP-Zuid, 2020) en provinciale subsidies (Grote Oogst, 2024). ➢

Grondstoffenrotonde We stimuleren slimme uitwisseling van reststromen, wat milieuwinst en kostenbesparing 2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 10

oplevert. Samen met PreZero, R&L Recycling en Senzer ontwikkelen we een collectief aanbod en keurmerk. In 2024 namen 85 bedrijven deel aan collectieve inzamelrondes, waarbij 25.000 kg recyclebaar materiaal werd ingezameld. Dit bespaarde circa 33.000 kg CO₂ – vergelijkbaar met het jaarlijkse gasverbruik van 13 huishoudens.

➢

Warmterotondes We zijn bezig met de Warmterotondes op BZOB en Groot Schooten om lokaal beschikbare restwarmte duurzaam en efficiënt te benutten. Bedrijven kunnen hun warmte delen, waardoor ze minder afhankelijk worden van fossiele brandstoffen, minder CO₂ uitstoten en hun concurrentiepositie verbeteren. Ook omliggende wijken zoals Rijpelberg en Brouwhuis kunnen hiervan profiteren. De techniek en de meerwaarde zijn veelbelovend, en bedrijven staan open voor samenwerking. Omdat de warmtevraag beperkt is, onderzoeken we hoe we warmte kunnen uitkoppelen naar woningen om een haalbare businesscase te creëren. Door het uitstel van de Wet Collectieve Warmte is er nog geen juridische zekerheid, waardoor marktpartijen voorzichtig zijn.

➢

Waterrotonde De Waterrotonde op BZOB speelt in op de groeiende (drink)waterschaarste door proceswater te zuiveren en hergebruiken, met mogelijke uitbreiding naar afvalwater. Dit vermindert waterverbruik en verlaagt energiekosten, onder andere door een lagere energiebelasting. Het systeem is schaalbaar; hoe meer bedrijven meedoen, hoe beter de businesscase. De grootste uitdaging is momenteel de stroomvoorziening. Oplossingen zoals de blokstroomregeling (verwacht begin 2026), eigen energieopwekking en energiedeling via GDS, Cable Pooling of GTO worden onderzocht. Dankzij een toegekende maatschappelijke prioriteit bij Enexis kan de aansluiting sneller worden gerealiseerd.

Andere belangrijke initiatieven •

Netcongestie & energiehubs SBH brengt bedrijven samen om vraag en aanbod van stroom te balanceren, wat kosten en CO₂uitstoot verlaagt. We bieden advies en starten gezamenlijke initiatieven voor energiebesparing en opwekking bij voldoende interesse.

•

Waterstof en klimaatadaptatie In samenwerking met Brainport en Enexis onderzoeken we hoe waterstof als duurzame energiebron beschikbaar kan komen voor bedrijven in de regio. Daarnaast helpen we ondernemers met duurzame mobiliteitsoplossingen en projecten om bedrijventerreinen klimaatbestendig te maken.

Conclusie SBH ondersteunt Helmondse ondernemers actief in hun groeiende ambitie en noodzaak om duurzamer te ondernemen. Met collectieve initiatieven, praktische ondersteuning en een heldere toekomstvisie helpen we

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 11

bedrijven om innovaties te realiseren en te versnellen. Zo dragen we samen bij aan een toekomstbestendig en veerkrachtig bedrijventerrein, waar verduurzaming zowel haalbaar als aantrekkelijk wordt.

Huisvesting Toekomstbestendige bedrijventerreinen moeten aansluiten op de wensen en behoeften van ondernemers. SBH vervult hierin een centrale rol als verbindende schakel tussen verschillende partijen en belangen, met als doel optimale samenwerking en efficiënt ruimtegebruik. De focus ligt op herontwikkeling, revitalisering en het creëren van moderne, duurzame werklocaties. Alle terreinen worden hierbij zorgvuldig betrokken. Bereikbaarheid blijft een belangrijk speerpunt. De parkmanager neemt als vertegenwoordiger van het collectieve bedrijfsleven actief deel aan overleggen om de toegankelijkheid en aantrekkelijkheid van de terreinen te verbeteren. Zo ontstaat een dynamische werkomgeving die groei, samenwerking en duurzaamheid stimuleert.

Belangrijke initiatieven zijn onder andere: •

Intensieve, structurele samenwerking met het accountteam Economie van de gemeente.

•

Duurzame herinrichting van de openbare ruimte, met focus op de aanleg van veilige wandelpaden en vergroening (klimaatadaptief).

•

Stimuleren van een betere bereikbaarheid van Helmond an sich, de bedrijventerreinen in het bijzonder en op de bedrijventerreinen zelf. In het najaar van 2024 is, na jarenlang overleg, de mobiliteitshub inclusief bushalte op BZOB gerealiseerd. Een ontwikkeling die zeer gestimuleerd wordt door de werkgevers en de werknemers op het terrein, maar zeker ook door potentiële werknemers en stagiaires die op deze manier eerder de keuze zullen maken om in Helmond te blijven werken of te gaan werken na de opleiding. Doel daarmee is om talent vooral binnen de regio te houden en niet te ‘verliezen’ aan de grotere steden waar de mobiliteitsvoorzieningen beter zijn of waren.

•

Ondersteuning en bemiddeling tussen bestaande ondernemers om optimaal gebruik van bedrijfsruimte mogelijk te maken, zodat zij in Helmond gevestigd kunnen blijven. 2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 12

•

Samenwerking met de gemeente aan de nieuwe visie voor bedrijventerreinen, die in 2025 wordt vastgesteld.

•

Gerichte communicatie richting ondernemers over wegwerkzaamheden, bestemmingsplannen en andere relevante ontwikkelingen.

Met deze inspanningen draagt SBH bij aan een flexibele, goed bereikbare en toekomstgerichte vestigingslocatie voor ondernemers in Helmond.

Werkgelegenheid Bedrijventerreinen zijn van grote betekenis voor de werkgelegenheid in Helmond. Ze vragen om een veilige, toegankelijke en representatieve omgeving voor bedrijven en hun medewerkers. SBH vervult hierbij een actieve en verbindende rol. De stichting ondersteunt ondernemers bij uiteenlopende vraagstukken en stimuleert samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven. Daarbij is er bijzondere aandacht voor het MKB. Naast inzet op werkgelegenheid en economische groei, richt SBH zich op goed werkgeverschap. Thema’s als gezondheid, vitaliteit, werkplezier en duurzame inzetbaarheid staan hierbij centraal. SBH neemt deel aan diverse lokale initiatieven en samenwerkingsverbanden waarin diverse sectoren vertegenwoordigd zijn, zoals de Stichting Hightech Helmond-Peel, de TechnologieTafel en het Helmondse preventieakkoord.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 13

Belangrijke Initiatieven en Activiteiten 1. Vitaliteit en duurzame inzetbaarheid •

Vitaliteitsloket: Maatwerkondersteuning aan MKB-ondernemers bij duurzame inzetbaarheid van medewerkers.

•

Beweeginitiatieven: Organisatie van wandelingen en sportworkouts voor ondernemers en medewerkers.

•

Themabijeenkomsten & bedrijfsbezoeken: individuele bedrijfsbezoeken en ondernemersbijeenkomsten gericht op bewustwording rond vitaliteit en ondersteuning vanuit gemeente/overheid.

2. Onderwijs & Arbeidsmarkt •

Projecten onderwijs-arbeidsmarkt: Deelname aan initiatieven gericht op betere aansluiting van onderwijs op de praktijk, met focus op het MKB.

•

Stimulering van Leven Lang Leren: Actieve inzet op scholing en ontwikkeling van werknemers.

3. Werkomgeving en mobiliteit •

Slimme mobiliteitsoplossingen: Stimulering van duurzame vervoersmiddelen zoals deelauto’s en fietsen op bedrijventerreinen.

•

Groene werkomgeving: Aanleg van veilige wandelroutes in samenwerking met JIBB+ om gezondheid en veiligheid te bevorderen. Aanvullend hierop stimuleren en initiëren we actief de aanleg van nieuwe wandelpaden, zoals hierboven beschreven onder het thema Huisvesting.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 14

2.3 Een centrum dat verbindt, verrast en vooruitkijkt Het centrum van Helmond is méér dan een verzameling winkels, terrassen en pleinen. Het is een levendige ontmoetingsplek waar cultuur, ondernemerschap en gemeenschap samenkomen. Een plek waar bewoners, bezoekers en ondernemers zich thuis voelen – én telkens opnieuw verrast worden. Centrummanagement Helmond werkt al jaren aan het versterken van deze dynamiek. Samen met ondernemers, de gemeente, evenementenorganisaties en andere betrokken partijen zorgen we ervoor dat het centrum aantrekkelijk blijft – voor bezoekers, bewoners én ondernemers. Werken aan een vitaal centrum Sinds 2013 is Centrummanagement Helmond de belangenorganisatie voor ondernemers in het centrum en opereert vanuit een eigen visie en verantwoordelijkheid. We zetten ons in voor ruim tweehonderd ondernemers en onderhouden nauwe contacten met partners zoals de gemeente Helmond, het Ondernemersfonds en lokale organisaties. Onze inzet is gestructureerd rond vier kernthema’s: 1.

Koopzondagen en themabelevingen – van sfeervolle events tot winkelzondagen met extra beleving.

2.

Belangenbehartiging van ondernemers – zichtbare vertegenwoordiging en korte lijnen met beleid.

3.

Leefbaarheid – van veiligheid en uitstraling tot betrokkenheid van de stad.

4.

Toekomstbestendigheid – bouwen aan een solide, professionele organisatie.

We zijn het aanspreekpunt voor ondernemers, de verbindende factor tussen partijen, en de aanjager van initiatieven die het centrum vooruit helpen. Elk jaar maken we een jaarplan waarin staat welke acties en middelen we inzetten voor een levendig centrum dat aantrekkelijk, bereikbaar, veilig en onderscheidend is. Helmond kent een sterke mix van zelfstandige ondernemers en landelijke ketens. Die lokale kleur – “de couleur locale” – maakt ons centrum uniek. Juist in tijden van groei is het van belang om die identiteit te koesteren. Samenwerken met visie De samenwerking tussen ondernemers en andere partijen blijft een uitdaging, maar ook een kans. Iedereen heeft z’n eigen belangen, maar samen bouwen aan een centrum waar mensen graag komen, vraagt om gemeenschappelijk denken en handelen. Naast het vertegenwoordigen van ondernemers, is Centrummanagement ook een gesprekspartner voor grotere stedelijke vraagstukken. Denk aan de vergroening van het centrum, parkeren, leegstand, mobiliteit en het Centrumperspectief. We nemen actief deel aan deze overleggen en zorgen dat de stem van ondernemers gehoord wordt.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 15

Van projectorganisatie naar zelfstandige stichting In de afgelopen jaren is hard gewerkt aan een nieuwe structuur. De rol van Centrummanagement is veranderd. Waar het eerst nog onderdeel was van Stichting Helmond Marketing, is sinds april 2024 sprake van een zelfstandige stichting: Stichting Centrummanagement Helmond. Deze stap was nodig om duidelijke kaders te creëren over wie wat doet. Waar Helmond Marketing zich richt op het toeristisch en recreatief vermarkten van de stad, richt Centrummanagement zich volledig op het functioneren van het centrum als economisch en sociaal hart van de stad. Onze activiteiten worden gefinancierd via het Ondernemersfonds Helmond en de reclameheffing, en staan los van de gemeentelijke subsidie aan Helmond Marketing. Klaar voor groei De stad Helmond staat aan de vooravond van een flinke groeispurt. Meer inwoners betekent ook een zwaardere druk op het centrum. Als bestuur van het Centrummanagement willen we klaar zijn voor die toekomst. Niet alleen met plannen en overleggen, maar ook door te zorgen dat onze organisatie stevig staat. We willen dat samenwerken, communiceren en participeren geen loze woorden zijn, maar dagelijkse praktijk. En dat begint bij een sterk team, een eigen plek in het hart van het centrum, en een heldere koers. Bestuur Stichting Centrummanagement Helmond (per 19 maart 2024) •

P.F. de Krom – Voorzitter

R. Hansman - lid

•

G.M. Blenckers – Secretaris

G. Boers - lid

•

L. Haverkamp – Penningmeester

R. Meulendijks - lid

Centrummanager: Linda Haverkamp Hieronder volgt een selectie van activiteiten en projecten van de afgelopen jaren.

Creatief in lastige tijden •

Digitale verkoopplatforms hielden lokale winkels en horeca draaiende tijdens de lockdown.

•

Virtuele festivals en creatieve workshops zorgden voor binding, vooral onder jongeren en cultuurliefhebbers.

•

Lobbyresultaten zoals ‘honden welkom in het centrum’ en structurele inbreng bij bestemmingsplannen.

•

Sfeerverhogende maatregelen: rode lopers bij etalages, extra feestverlichting in donkere maanden.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 16

Cultuur & beleving op straat •

Kunstfestivals met live optredens, kinderpleinen en zomeractiviteiten trokken nieuwe doelgroepen.

•

Gezinsvriendelijke programmering zoals Halloweenroutes, kinderfestivals en intochten met hoge opkomst.

•

Nichemarkten zoals vinyl- en kunstmarkten als verrassende trekkers voor nieuwe bezoekers.

•

Muziek in elke steeg: van bluesroutes tot themadagen voor studenten, moeders en senioren.

Samen voor een groen en veilig centrum •

Verhoogde veiligheid door cameratoezicht en inzet extra burgerhulpverleners (AED).

•

Duurzaam en sfeervol: kerstbomen, beplanting en energiezuinige verlichting door het hele centrum.

•

Meer zeggenschap voor ondernemers in mobiliteit en tijdelijke invulling van panden.

•

Energiecampagne ‘deuren dicht’ succesvol gedragen door ondernemers.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 17

Naar een blijvend levendig hart •

Grootschalige publieksevenementen trokken tienduizenden bezoekers.

•

Leegstand wordt actief en creatief ingevuld: ruimte voor horeca, cultuur en makers.

•

Digitale interactie groeit: bezoekersfeedback, polls en volgers op social media nemen jaarlijks toe. Met de introductie van Chainels is een digitaal en interactief communicatieplatform voor en door ondernemers opgezet.

•

Het centrum profileert zich steeds sterker als veilig, groen en cultureel ondernemend.

De bijdrage van het Ondernemersfonds Helmond vormt het fundament onder vrijwel al onze activiteiten. Dankzij het fonds konden we de afgelopen jaren méér doen dan reactief inspelen op ontwikkelingen – we konden actief bouwen aan een veerkrachtig centrum.

•

Meer dan 50 evenementen in 4 jaar tijd, waarvan meerdere publiekstrekkers met tienduizenden bezoekers.

•

Structurele leegstandsinvulling via initiatieven zoals VOLOP in de stad, waarmee meer dan 15 tijdelijke concepten een plek vonden.

•

Toegenomen ondernemersbetrokkenheid: directe lijnen met beleid, betere inspraak en groeiende participatie.

•

Zichtbare verbetering van leefbaarheid, onder andere via sfeerverlichting, groenprojecten en veiligheidsmaatregelen.

•

Digitale innovatie: introductie van lokale verkoopplatforms en groei van duizenden volgers op social media en de consumentenwebsite van Helmond Centrum, met sterke betrokkenheid.

Zonder het Ondernemersfonds waren veel van deze initiatieven niet of slechts op kleine schaal mogelijk geweest. De waarde ervan is zichtbaar op straat, voelbaar bij ondernemers, en merkbaar in het vertrouwen van bezoekers.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 18

2.4 De Wijken van Helmond: Dynamisch verbinden voor groei en samenwerking “Dynamisch verbinden zit in ons DNA en is de rode draad in ons denken, doen en handelen” Wijkmanagement Helmond is meer dan alleen een uitvoeringsorganisatie voor het Ondernemersfonds Helmond (OFH); wij zijn een schakel die verschillende sectoren, van zorg en cultuur tot onderwijs en detailhandel, met elkaar verbindt. Onze stichting fungeert als een brug tussen ondernemers, instellingen en maatschappelijke partners om een vitale, levendige gemeenschap in Helmond te creëren. We streven ernaar om de Helmondse wijken te versterken, zowel economisch als sociaal, en zetten ons in voor een duurzame toekomst. Missie, Visie en Kernwaarden Onze missie is het bijdragen aan een aantrekkelijk en toekomstbestendig klimaat in de Helmondse wijken door verbetering van ondernemerschap, leefbaarheid en samenwerking. Hierbij staat het collectieve belang centraal. Onze visie richt zich op het verbinden van sectoren binnen de wijken van Helmond. Wij coördineren, faciliteren en stimuleren relevante samenwerkingsverbanden waarbij ‘van, voor en door trekkingsgerechtigden’ het uitgangspunt is. Onze kernwaarden zijn: verbinden, faciliteren, stimuleren en samenwerken. Deze waarden vormen de fundering van Wijkmanagement 2.0 – een professionele, proactieve en zichtbare organisatie.

Bestuur en organisatie Bestuur Stichting WMH: •

Voorzitter: Ad Klaasen (commercie)

•

Secretaris: Robin Verleisdonk (cultuur)

•

Penningmeester: Paul Lambrechts (sport)

•

Bestuursleden: o

Cor van Rijsingen (detailhandel)

o

Monique van Ekert (onderwijs)

o

Tomas van Duijnhoven (zorg)

o

Maikel Habraken (agrariërs/buitengebied)

Wijkmanager: Ingrid Heusschen Hieronder volgt een selectie van activiteiten en projecten van de afgelopen jaren.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 19

Samenwerking & Partnerschap •

Versterkte samenwerking met o.a. Centrummanagement , bedrijventerreinen, Gemeente Helmond, Senzer, Retailplatform Brabant en wijkraden.

•

Deelname aan tientallen beleidsbijeenkomsten, overlegstructuren en participatietrajecten.

•

Transitie van uitvoerende rol naar strategisch partnerschap met trekkingsgerechtigden en beleidsmakers.

Duurzaamheid & Innovatie •

699 duurzame sfeerlampen op zonne-energie geplaatst (jaarlijkse stijging: 221 → 226 → 252).

•

Energiebesparingsregeling: 380 aanvragen verwerkt – intensieve begeleiding geboden.

•

Campagne “Altijd een warm welkom”: energiezuinig deurbeleid via deurstickers en brede communicatie.

•

25 duurzaamheidsscans voor zorginstellingen, detailhandel en maatschappelijke organisaties.

•

De ‘Toolbox Duurzame Zorg”, waarmee het mogelijk is om maatwerktrajecten te bieden die zorginstellingen aan de hand nemen om structuur en richting te geven aan de duurzaamheidsdoelstellingen die voor hen liggen. Een combinatie van tools en intensieve trajecten waarmee we een organisatie meenemen van een initiële nulmeting, naar een plan van aanpak tot een concrete implementatie die door de organisatie gedragen en gedeeld wordt. Uitkomsten van de trajecten omvatten aansluiting bij de Green Deal Duurzame Zorg, verduurzaming van (collectief) zorgvastgoed en het stimuleren van lokale samenwerking door de zorg.

Wijkverfraaiing & Leefomgeving •

745 hanging baskets geplaatst ter vergroening en verfraaiing van wijkcentra en straten.

•

Meerdere wijken nu voorzien van structurele sfeerverlichting en groenvoorzieningen.

•

Wijkwinkelcentra blijven grotendeels stabiel – WC De Bus volledig leegstandvrij.

Ondernemers & Detailhandel •

Succesvolle persoonlijke begeleidingstrajecten in o.a. Molenstraat, Straakven, Brouwhorst en Stiphout.

•

Beïnvloeding van gemeentebeleid t.a.v. parkeren, afval, verkeersstructuur en centrumontwikkeling.

Communicatie & Zichtbaarheid •

Structurele inzet van nieuwsbrieven, sociale media en lokale pers.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 20

•

Informele, toegankelijke toon in communicatie leidde tot betere bereikbaarheid.

•

3-4 maal per jaar overleg met alle voorzitters van de winkeliersverenigingen in de wijkwinkelgebieden: Stuurgroep Detailhandel.

Projecten & Evenementen •

Succesvolle organisatie van ‘De Nacht van de Centrummanager’, een landelijk event in Helmond.

•

Steun aan tientallen lokale evenementen: o.a. Lichtjesparade, Iftar-viering, kindervakantieweken, Helmondse braderieën.

•

Herintroductiecampagnes voor onderwijs en sport resulteerden in nieuwe subsidieaanvragen.

Ondersteuning Sectoren (Zorg, Onderwijs, Cultuur, Agrarisch) •

Stimulering van culturele initiatieven ondanks beperkte middelen.

•

Culturele & educatieve projecten gesteund: Duofiets, Glazen Huis, muziekworkshops voor basisscholen.

‘Theo de Veer was meer dan enthousiast over zijn rol als bestuurder sector cultuur bij Wijkmanagement Helmond. Ik zag hoe hij zorgde dat cultuur een goede bijdrage leverde in de wijken, door het leggen van allerlei dynamische verbindingen tussen de sectoren. Daarom hoefde ik niet lang na te denken om Theo op te volgen als actieve bestuurder. “Cultuur maken we samen en verbindt ons!” Ik draag daar heel graag aan bij.’

-

Robin Verleisdonk, directeur Bibliotheek Helmond-De Peel

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 21

Veiligheid & Mobiliteit •

Opstart van KVO-trajecten (Keurmerk Veilig Ondernemen). Brouwhorst is gestart, doel is om dit ook in de overige wijkwinkelgebieden uit te rollen.

•

AED-trainingen gefaciliteerd voor ondernemers, hun personeel en vrijwilligers.

•

Duidelijke inzet op behoud van wijktoegankelijkheid (o.a. via gemeentelijk overleg over gereguleerd parkeren).

•

Steun voor veilige fietsroutes en vergroening van openbare ruimte.

‘Zonder het Ondernemersfonds zouden we niet op de gedachte zijn gekomen om externe samenwerkingen op te zoeken. We hebben als ondernemers onze blik verruimd en fijne contacten met bijvoorbeeld Zorg, Sport en Onderwijs binnen de wijk gelegd. Dus wat start als een samenwerking t.b.v. een financiële impuls eindigt in nauwere banden binnen een wijk.’

-

Bianca Wosyka, oud voorzitter winkeliersvereniging De Bus, vastgoedeigenaar en stuurgroeplid Detailhandel

Professionalisering & Opleiding •

Wijkmanager volgde opleiding Centrumprofessional (CLOK) en de opleiding Centrum Management Nieuwe Stijl’ en behaalde certificering.

•

Diverse wijkbezoeken, wijkschouwen en gesprekken met bestuurders en ondernemers georganiseerd voor kennisdeling.

Impact in Cijfers (2021–2024) Categorie

Resultaat

Hanging baskets

745 stuks geplaatst

Duurzame sfeerverlichting

699 lampen op zonne-energie

Duurzaamheidsscans

40 organisaties geholpen

Energiebesparingsaanvragen

380 (waarvan 359 toegekend)

Deelname aan beleidsbijeenkomsten

Tientallen over mobiliteit, economie, veiligheid

Grote evenementen ondersteund

> 30 (incl. Lichtjesparade, Nacht centrummanager)

Lokale initiatieven en acties

> 50 (wijken, cultuur, sport, educatie)

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 22

Wijkmanagement Helmond heeft zich de afgelopen jaren opnieuw onderscheiden als een stabiele, verbindende en daadkrachtige kracht binnen het stedelijke netwerk. Met tastbare resultaten op het gebied van duurzaamheid, leefomgeving, ondersteuning van ondernemers en communicatie, speelt WMH een essentiële rol in het versterken van de sociale en economische veerkracht van Helmond.

3. Uitdagingen en kansen 3.1 Collectieve kracht voor toekomstgerichte stad Helmond groeit. In de komende 15 jaar zet de stad in op een ambitieuze schaalsprong: 15.000 nieuwe woningen en 15.000 extra arbeidsplaatsen. Deze groei is nodig om Helmond als tweede stad in de Brainportregio te versterken – als een innovatieve, aantrekkelijke en toekomstbestendige stad waar talent en ondernemerschap kunnen floreren. Maar deze ontwikkeling vraagt meer dan fysieke uitbreiding. Het vergt samenwerking, visie en het slim benutten van lokale kracht. Hierin speelt het Ondernemersfonds Helmond een onmisbare rol. Of het nu gaat om het verbeteren van het vestigingsklimaat, het ondersteunen van lokale initiatieven, of het versterken van de sociale en economische infrastructuur – het fonds biedt ruimte en middelen om samen het verschil te maken.

Kansen Het Ondernemersfonds Helmond biedt een krachtig instrument om de groeiambities van de stad te ondersteunen. De combinatie van lokale betrokkenheid, flexibiliteit en investeringsruimte maakt het fonds bij uitstek geschikt om positieve veranderingen te versnellen en te verdiepen. Enkele belangrijke kansen zijn: •

Lokaal eigenaarschap & samenwerking Ondernemers en organisaties investeren samen in hun omgeving en versterken zo de stad.

•

Ruimte voor innovatie Het fonds ondersteunt vernieuwende projecten die anders geen financiering vinden.

•

Versneller van transities Draagt bij aan verduurzaming, digitalisering en sociale inclusie.

•

Sociale cohesie & leefbaarheid Stimuleert initiatieven die mensen verbinden en buurten versterken.

•

Aantrekkelijk vestigingsklimaat Verbetert de stad voor zowel bestaande als nieuwe bedrijven en bewoners.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 23

•

Koppeling economie & maatschappij Projecten met zowel economische als maatschappelijke waarde.

•

Flexibel & lokaal inzetbaar Snelle, gebiedsgerichte inzet op basis van lokale behoeften.

•

Hefboomeffect Fondsbijdragen kunnen andere financiering aantrekken voor meer impact.

Uitdagingen Tegelijkertijd kent het fonds ook de nodige aandachtspunten. Om de volle potentie te benutten, is het essentieel om goed om te gaan met de complexe realiteit waarin publieke, private en maatschappelijke belangen samenkomen. De belangrijkste uitdagingen zijn: •

Beperkt budget Duidelijke keuzes nodig om impact te maximaliseren.

•

Afstemming met beleid Projecten moeten aansluiten op stedelijke doelen.

•

Impact meetbaar maken Inzicht nodig in wat projecten opleveren.

•

Balans tussen vrijheid & richting Ruimte voor initiatief én sturing op gezamenlijke doelen.

•

Continuïteit & kwaliteit Betrokkenheid en professionaliteit zijn cruciaal voor succes.

•

Belemmerende wet- en regelgeving Landelijke of lokale regels kunnen samenwerking of innovatieve projecten onbedoeld in de weg staan.

3.2 Kennis en ervaringen voor de toekomst In de afgelopen jaren hebben we veel bereikt, maar we hebben onderweg ook waardevolle lessen geleerd. Soms door succes, maar ook door de momenten waarop dingen minder goed gingen. Enkele inzichten die we meenemen voor de toekomst: •

Niet iedereen voelt zich vanzelf betrokken. Persoonlijk contact en laagdrempelige bijeenkomsten en activiteiten blijven belangrijk. De kracht van herhaling zorgt ervoor dat zoveel mogelijk mensen op de hoogte zijn en blijven van het bestaan en de werking van het Ondernemersfonds.

•

Heldere afspraken voorkomen verwarring. Duidelijke spelregels over wat wel en niet kan via het fonds zorgen voor vertrouwen en transparantie bij aanvragen.

•

De wereld verandert snel. Nieuwe thema’s zoals duurzaamheid, netcongestie en overheidsregels vragen om flexibiliteit. We willen ondernemers hier snel en praktisch bij ondersteunen.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 24

•

Evalueren is geen eindafrekening. Het helpt juist als we tussentijds blijven checken hoe we ervoor staan, zodat we kunnen bijsturen waar nodig. Kortom: we blijven leren. En juist dat maakt het Ondernemersfonds sterker en toekomstbestendiger.

3.3 Ambities en aanbevelingen Het Ondernemersfonds speelt een belangrijke rol in het versterken van het lokale ondernemersklimaat en het stimuleren van samenwerking binnen en tussen gebieden. Om de slagkracht en het toekomstperspectief van het fonds te vergroten, zijn hieronder de belangrijkste ambities en aanbevelingen geformuleerd: •

Maak het fonds structureel en permanent Zorg ervoor dat het fonds voor onbepaalde tijd beschikbaar blijft, zodat het op lange termijn kan bijdragen aan de ontwikkeling van de stad en continuïteit biedt voor initiatieven. Uiteraard zullen de werkorganisaties zorgdragen voor de noodzakelijke verantwoording.

•

Versterk de koppeling met de strategische groei van de stad Zorg ervoor dat het fonds nauw verbonden blijft met de bredere doelstellingen van de schaalsprong, zoals economische ontwikkeling, verduurzaming en sociale inclusie.

•

Stimuleer thematische focus en samenwerking Werk met speerpunten of programmalijnen (zoals energie, innovatie, inclusie), zodat losse projecten elkaar versterken.

•

Versterk de koppeling met andere middelen en beleid Zorg dat fondsprojecten kunnen aansluiten bij gemeentelijk beleid en andere subsidiestromen, voor meer samenhang en effect.

•

Maak impact zichtbaar Laat met verhalen, cijfers en voorbeelden zien wat het fonds oplevert voor de stad – en voor wie.

•

Blijf ruimte geven voor lokaal maatwerk Houd de trekkingsgebieden en het bottom-up karakter overeind – dat is de kracht van het fonds.

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 25

4. Conclusie Ook over deze evaluatieperiode heeft het fonds zichzelf bewezen door middel van het uitstekend georganiseerde (bedrijfs)leven in zowel het park-, centrum- en wijkmanagement. We kunnen stellen dat we daarin in Helmond een echte koploperrol hebben. Nog steeds zien we nieuwe kansen voor initiatieven vanuit georganiseerde ondernemers uit zowel de profit als non-profit sector. Initiatieven die mogelijk worden dankzij het Ondernemersfonds. Hoe toonaangevend het Helmondse Ondernemersfonds in het land is, blijkt sterk uit de benchmark die door adviesbureau Blaauwberg is opgesteld en als appendix aan dit evaluatierapport is toegevoegd.

Het Ondernemersfonds blijft de beheerorganisatie en in die hoedanigheid ‘doorgeefluik’ van de middelen richting de trekkingsgebieden. Dat hebben we in deze evaluatie geprobeerd te benadrukken. Het fonds dient ervoor te zorgen dat dit transparant gebeurt; het uitvoeren van de programma’s en het ondersteunen van initiatieven moet vooral door de organisaties in de trekkingsgebieden worden opgepakt. In de bestuurs- en werkoverleggen houden we elkaar op de hoogte van de ontwikkelingen binnen elkaars trekkingsgebieden.

Via de werkorganisaties zijn er contracten aangegaan voor meerdere jaren. Dit biedt financiële voordelen als basis voor de doorontwikkeling van meerjarige projecten en uitvoering van essentiële thema’s, zoals verduurzaming van de fysieke gebieden, en maatschappelijke thema’s met als voorbeeld: het bevorderen van gezondheid en vitaliteit in onze stad. Mede om die reden zou een verlenging voor onbepaalde tijd, met inachtneming van de overeen te komen verantwoordingsverplichtingen, de voorkeur van de werkorganisaties genieten. Jaarlijks worden de jaarplannen van centrum, wijken en bedrijventerreinen aangeboden aan het College van B&W en de eigen achterban.

Wij hopen de lezer met dit evaluatiedocument een doorkijkje te hebben gegeven in het functioneren van het Ondernemersfonds in de afgelopen jaren en te enthousiasmeren om positief te stemmen voor verlenging van het fonds.

Helmond, 2025 mr. drs. Joop Kuijpers Voorzitter Ondernemersfonds Helmond

2025- Evaluatie Ondernemersfonds Helmond - blz. 26

BENCHMARK ONDERNEMERSFONDS HELMOND Rob Manders, Blaauwberg 9 juni 2025 Helmond beschikt sinds 2013 over een gemeentebreed Ondernemersfonds. Het fonds heeft haar sporen in de afgelopen jaren verdiend en is een aanwinst gebleken voor het lokale vestigingsklimaat. Er is financiële armslag om betekenisvolle projecten en activiteiten van de grond te krijgen. En sinds de start zijn dan ook talloze initiatieven met fondsgeld tot stand gekomen. Blaauwberg heeft een begeleidende rol mogen spelen in de aanloop naar het fonds in 2012-2013. Ditmaal is gevraagd om een korte bureaureflectie waarbij we Helmond spiegelen aan de landelijke praktijk. Het Helmondse fonds behoort tot een ‘familie’ van circa 50 fondsen verspreid over het hele land. Die fondsen delen een aantal generieke kenmerken: ‘voor en door ondernemers’, gevoed vanuit de ozb, gemeentebrede toepassing, gemeente op afstand. Tegelijkertijd is de verscheidenheid groot. Op iedere plek spelen andere ambities, zijn er andere opgaven en maken ondernemers eigen keuzes bij de inrichting van het fonds. Die verscheidenheid doet natuurlijk recht aan de verschillen tussen gemeenten en regio’s. Het maakt ook dat de fondsen veel van elkaar kunnen leren. Helmond geldt als een inspiratiebron voor andere – startende en bestaande – fondsen. Zoals Helmond weer kan leren van de ervaringen elders.

In deze notitie vergelijken we het fonds met de andere 50, benoemen we de punten waarop Helmond excelleert en bieden we inspiratie voor verdere doorontwikkeling.

1. Ondernemersfondsen: een uitdijende familie Het concept ondernemersfonds is in 2005 gestart in Leiden op initiatief van het georganiseerde bedrijfsleven aldaar. Het fonds bleek een zeer effectief middel om private investeringen in de lokale economie los te krijgen. Het maakte bovendien een einde aan de vrijblijvendheid in de samenwerking en gaf een grote impuls aan het organiserend vermogen van ondernemers ter plekke. Het ‘Leidse model’ heeft navolging gekregen in een hele serie van gemeenten. Hieronder een overzicht van alle bij ons bekende ondernemersfondsen in het land. De lijst wordt ieder jaar een stukje langer. In tenminste 17 gemeenten wordt op dit moment onderzoek gedaan naar de mogelijkheid van een fonds.

Huidige fondsen Leiden Utrecht

Wijk bij Duurstede Culemborg

1

Laarbeek Deurne

Leeuwarden Groningen Dordrecht Heerlen Helmond Alkmaar Delft Meppel Súdwest-Fryslân Heerde Westerveld Het Hogeland Beverwijk Schiermonnikoog

Houten Montfoort Den Helder Schagen Enkhuizen Medemblik Assen Uithoorn Nieuwkoop Lisse Katwijk Bodegraven-Reeuwijk Pijnacker-Nootdorp Twenterand

Harlingen Vlaardingen Waddinxveen Gouda Zwijndrecht Hendrik-Ido-Ambacht Alblasserdam Heerenveen Sliedrecht Hardinxveld-Giessendam Amstelveen Gorinchem Terschelling Landgraaf

Geertruidenberg Bergen op Zoom Ridderkerk De Ronde Venen Voorne aan Zee Smallingerland

Lansingerland Hoeksche Waard Molenlanden Olst-Wijhe Dijk en Waard Haarlemmermeer

Fondsen in overweging Den Bosch Meierijstad Goirle Apeldoorn Oegstgeest Loon op Zand

Verspreiding van fondsen over Nederland (kaartbeeld 2024). We zien een grote concentratie van fondsen in de randstad en noorden van het land. Helmond was in 2013 de eerste gemeente in het zuiden met een fonds naar ‘Leids model’. In 2017 volgde Laarbeek, in 2019 Heerlen, in 2024 Deurne en in 2025 Landgraaf. In zes Brabantse gemeenten wordt op dit moment toegewerkt naar een fonds. In nog eens ruim 10 gemeenten is het ondernemersfonds onderwerp van gesprek.

2. De actualiteit: Brabant kijkt naar Helmond Het instrument ‘ondernemersfonds’ ligt op dit moment bij veel ondernemers(collectieven) in het land op de lippen. In het licht van grote economische en maatschappelijke opgaven 2

wordt het fonds steeds meer bezien als een ‘must have’. Zeker in Brabant waar onder provinciale aanvoering stevig wordt ingezet op verduurzaming van werklocaties. Een stevige organisatiegraad en stabiele financiering van collectieve belangen is het startpunt van gezamenlijke planvorming. VNO-NCW heeft intussen uitgesproken om Brabant-breed in te willen zetten op fondsvorming. Daarbij wordt Helmond telkens als voorbeeld genoemd. In Brabant wordt op dit moment school gemaakt met het programma ‘Grote Oogst’. Het provinciale programma richt zicht op een versnelde verduurzaming van bedrijventerreinen. De aanpak is geconcentreerd op 13 grote Brabantse terreinen. De terreinen zijn goed voor 38% van de banen en 53% van het energieverbruik in de provincie. De terreinen hebben te maken met een samenloop van uitdagingen: de energietransitie, klimaatadaptatie, circulariteit, stikstof. Hier is, kortom, ‘de grote oogst’ te halen. Helmond is in die lijst vertegenwoordigd met het (gecombineerde) terrein BZOB/Hoogeind. Andere grote werklocaties die bij de 13 horen zijn De Hurk (Eindhoven), De Dubbelen (Veghel), De Rietvelden (Den Bosch) en de Theodorushaven (Bergen op Zoom). Op al die plekken werken provincie, gemeenten en ondernemerscollectieven gezamenlijk aan de verduurzamingsopgave aan de hand van een actieplan.

Helmond geldt in de aanpak Grote Oogst als een wenkend perspectief voor vele andere terreinen. In Den Bosch, in Veghel en zelfs in Bergen op Zoom wijzen ze naar Helmond. Het gaat in Helmond sneller, effectiever en ronduit beter in de uitvoering. Op andere plekken zijn de plannen en doelstellingen er wel, maar in de uitvoering komt het programma maar moeilijk op gang. In de praktijk lopen veel plekken aan tegen de beperkte organisatiegraad van ondernemers. Vaak is er wel een vereniging of parkmanagementorganisatie actief. Maar meestal op basis van vrijwilligheid. Te veel bedrijven doen niet mee, investeren niet, zijn niet zichtbaar of aanspreekbaar. En dat terwijl je ze wel nodig hebt om plannen van de tekentafel om te zetten naar gerichte acties. Bijvoorbeeld bij het opzetten van een lokale energy hub met uitwisselen van energiestromen, maar ook voor de vergroening van terreinen (‘minder verstening’) en circulaire initiatieven met uitwisselen van reststromen. Een stevig organiserend vermogen van bedrijven is het fundament, een ‘need to have’ voor iedere werklocatie met ambities. En wat voor de terreinen geldt, geldt evengoed voor de andere delen van de stad. Ook op het gebied van centrum- of binnenstadsmanagement is Helmond een voorloper. En zeker als het aankomt op organisatie van winkelcentra, wijkeconomie en integratie van ‘not for profit’ organisaties.

Helmond staat telkenmale te boek als een voorloper, een stad waar ‘ze het goed voor elkaar hebben’. Natuurlijk, buurmans gras is altijd groener. Ook in Helmond gaat het niet vanzelf, blijven er uitdagingen en zijn wel degelijk zorgen of de mooie plannen ook verzilverd kunnen worden. Het verschil tussen Helmond en de andere steden/gemeente is dat de basis op orde is. Er staat een stevig fundament van ondernemersorganisatie met stabiele financiering. Die basis 3

maakt dat Helmond beter kan inspelen op kansen en ontwikkelingen die zich voordoen. Zo ging het ook met Grote Oogst. Helmond had al het “Smart Synergy” programma waarin verschillende duurzaamheidsprojecten gebundeld werden. Ondernemers en de gemeente werkten al samen, en er was al sprake van substantiële cofinanciering via Europese fondsen. De provinciale inzet kon direct aan de bestaande aanpak gekoppeld worden. Dat maakte dat Helmond al vanaf de start een enorme voorsprong had op al die andere terreinen, die vaak nog van vooraf aan moesten beginnen.

3. Sleutelfactoren in Helmondse praktijk Binnen de ‘familie’ van ondernemersfondsen geldt Helmond tevens als een inspirerend voorbeeld. We stippen in het kort de sleutelfactoren aan die een rol spelen in de Helmondse praktijk.

Schaalniveau: niet 10 maar 3 trekkingsrechten. Bij de start van het Leidse fonds in 2005 kwam het begrip trekkingsrecht op de kaart. Het idee was heel simpel, ieder gebied aanspraak laten maken op zijn eigen budget. Leiden werd opgeknipt in ruim twintig trekkingsgebieden en twee sectorale trekkingsrechten (onderwijs en zorg). Per trekkingsrecht moest er één collectief komen waar besluiten werden genomen over de bestedingen. In enkele gevallen was dat collectief er al, en daar waar het nog niet was kwam het in de opbouwfase van het fonds alsnog van de grond. Andere fondsen volgden dit voorbeeld. Leeuwarden werkt met ruim 25 trekkingsrechten, Gouda heeft er 15, Delft 9, Vlaardingen 17 en Utrecht heeft er zelfs ruim 70. De voordelen zijn duidelijk: organisatiegraad over de hele stad, recht doen aan de diversiteit van belangen en eigenaarschap krijgen van ondernemers (het fonds is ‘van ons’ en niet iets afstandelijks). Nadelen – of uitdagingen – zijn er ook. Er kunnen tempoverschillen ontstaan tussen gebieden met ‘tekorten’ in het ene gebied en reservevorming in de minst actieve gebieden. Daarnaast is de slagkracht van met name de kleinere trekkingsgebieden beperkt. De samenhang kan dan nog zo groot zijn, met een budget van enkele duizenden euro’s kan je nauwelijks het verschil maken. Veel trekkingsrechten betekent bovendien veel inzet van vrijwillige capaciteit.