RN 010 Gebiedsvisie Stiphout 2022-2035 procesdocument
Tekst van het document
THUISKOMEN IN HET GROEN Procesdocument Gebiedsvisie Stiphout 2022-2035
01
PROCESDOCUMENT GEBIEDSVISIE STIPHOUT
Vastgesteld door de gemeenteraad op 14 februari 2023 Status Definitieve versie
AARLE-RIXTEL
Opdrachtgever: Gemeente Helmond Frans Joseph van Thielpark 1 5707 BX Helmond Tel: 14 0492 Mail: stiphoutgebiedsvisie@helmond.nl Onderzoek en ontwerpteam: Tom van Tuijn Stedenbouw Cocosmos
STIPHOUTSE BOSSEN
STIPHOUT HELMOND
Gebiedsvisie Stiphout
NUENEN
2
3
Kernpunten
Gebiedsvisie Stiphout | KERNPUNTEN
Dorpse herkenbaarheid: ruimtelijke verbetering van dorpse én landschappelijke kwaliteiten met respect voor de cultuurhistorische waarden, eigenheid van het landschap en schaal van de bebouwing.
4
Ontmoeting: het waarderen en versterken van het actieve verenigingsleven, de lokale initiatieven en het ons kent ons, door ontmoeting te faciliteren op allerlei niveaus en manieren, vanuit het bestaande DNA en huidige structuren.
Woonmogelijkheden vergroten: een leven lang wonen in Stiphout door meer betaalbare woningen geschikt voor jongeren, gevorderden (50+) en senioren.
Dorpskern: passende bebouwing om de ‘gaten’ in het dorp te dichten en tegelijk de kwaliteit verbeteren met nieuwe ontmoetingsplekken, goede routes, variatie in bebouwing, passend programma en goed groen, zonder grootschalige herinrichting van de openbare ruimte.
Toekomstproof: bewoners, gemeente en ontwikkelaars investeren in duurzame oplossingen op het gebied van klimaat, energie, ecologie, biodiversiteit toegankelijkheid en mobiliteit.
Gebiedsvisie Stiphout | KERNPUNTEN
Deze gebiedsvisie zet in op vijf kernpunten:
5
INHOUD 01
02
INTRODUCTIE
8
04
72
VISIE
Inleiding
Visiekaart
Werkwijze en proces
Historische herkenbaarheid Goed ontmoet
ANALYSE
20
Op de toekomst voorbereid
Positie
Kloppend dorpshart
Cultuurhistorie
Nog lang en gelukkig
Natuur Water
P4
PARTICIPATIEMOMENT 4: testen
148
05
VAN VISIE NAAR UITVOERING
164
Vrije tijd en recreatie Verkeer en voorzieningen Wonen
6
Vervolg op de visie Ambitieroos als instrument
P1
PARTICIPATIEMOMENT 1: ophalen
40
03
ACTIETHEMA’S
46
P2
PARTICIPATIEMOMENT 2: valideren
60
P3
PARTICIPATIEMOMENT 3: verdiepen
66
Aanpak participatie
LEESWIJZER • Snel naar de visietekst? Lees dan hoofdstuk 4. • Meer informatie over de context, de kansen en de opgaven vindt u in hoofdstuk 2 en 3. • Wilt u meer weten over het proces en de participatie? De werkwijze kunt u vinden in hoofdstuk 1 en 5. De inhoudelijke stappen in P1 t/m P4. • Gaat u aan de slag met de visie? In hoofdstuk 4 en 5 vindt u de visie en de ambitieroos.
Gebiedsvisie Stiphout | LEESWIJZER
Gebiedsvisie Stiphout | LEESWIJZER
Duurzame toekomst
7
O1. INTRODUCTIE
01
INTRODUCTIE Aanleiding
Proces
Intentie
In 2009 werd een tienjaren-visie voor de wijk Stiphout geschreven. Inmiddels zijn veel projecten onder die paraplu uitgevoerd. Nu zijn andere opgaven ontstaan of urgenter geworden. Denk aan betaalbaar wonen voor met name jongeren en ouderen, de klimaatverandering en het investeren in het sociale netwerk.
Het proces en de totstandkoming van deze gebiedsvisie kent drie belangrijke uitgangspunten:
Zoals centrale wijken van Helmond gekoesterd worden als echt stads, zo wordt het dorpse karakter van Stiphout omarmd. Het is de bedoeling dat karakter te bewaren, zonder voorbij te gaan aan hedendaagse opgaven en ontwikkelingen.
Of misschien beter nog: dit is het kompas dat richting geeft aan de opgaven en kansen die voor ons liggen.
Gebiedsvisie Stiphout | 01. INTRODUCTIE
Doel
10
Het doel van de gebiedsvisie Stiphout 2022-2035 is helpen bij het nemen van beslissingen over de toekomst. De visie presenteert de gemeentelijke ambitie voor het gebied en biedt randvoorwaarden voor initiatieven van zowel derden als de gemeente zelf. Ook biedt de visie een afwegingskader waaraan initiatieven kunnen worden getoetst. Die laatste categorie is belangrijk omdat Stiphout veel initiatieven vanuit grondeigenaren kent waarbij de gemeente geen initiator is.
b. Het streven naar een integrale werkwijze en gebiedsgerichte benadering. We verbinden diverse standpunten, ideeën, thema’s en onderwerpen met elkaar en werken zo aan een visie die afzonderlijke sectoren of eigendomsgrenzen overstijgt. Het ene vraagstuk helpt mee aan de oplossing van het andere. Zo kan het bouwen van woningen bijvoorbeeld niet alleen zorgen voor meer woonruimte maar ook bijdragen aan verbeterde ontmoetingsmogelijkheden en een klimaatbestendige openbare ruimte. c. Deze gebiedsvisie is geen eindpunt maar een vertrekpunt voor samenwerking. Het is een kompas: het vormt het begin van maatwerk, van vervolgacties, initiatieven, plannen en de vorming van coalities of werkgroepen.
De definitie van een dorps karakter is niet eenduidig. In deze visie wordt het begrip dorp vooral gekoppeld aan: • gemeenschapsgevoel en dorpse ontmoetingen; • nadruk op het gegroeide in plaats van geplande karakter; • variatie van de bebouwing, met name door het individuele en kleinschalige karakter; • het groene karakter waar het landschap altijd dichtbij is; Bij de nieuwe ontwikkelingen wordt rekening gehouden met deze dorpse kenmerken. Het groene karakter wordt versterkt, de ligging los van de stad blijft behouden en er is aandacht voor goede ontmoetingsplekken. Zo helpt de gebiedsvisie bij het maken van de juiste, passende keuzes voor een toekomstbestendig Stiphout.
De intentie is om het dorpse karakter van Stiphout te bewaren, zonder voorbij te gaan aan de opgaven en ontwikkelingen van vandaag de dag.
Gebiedsvisie Stiphout | 01. INTRODUCTIE
Hoe gaat Stiphout met deze opgaves om? De kunst is om van binnenuit de kansrijke eigenschappen en uitdagingen met elkaar te verbinden en Stiphout in totaal sterker te maken. Dat ligt aan de basis van deze gebiedsvisie: gezamenlijk is de stip op de horizon bepaald.
a. Het draagvlak onder de inwoners van Stiphout. Inwoners en belanghebbenden hadden de mogelijkheid om inbreng te geven, mee te denken en te reageren op tussenresultaten. Deze procesbeschrijving is dan ook onderdeel geworden van het uiteindelijke document.
11
01
Gebiedsvisie als middel Deze gebiedsvisie zet het ruimtelijk toekomstperspectief voor Stiphout uit. Uiteraard spelen sociale, culturele en andere aspecten een belangrijke rol, maar de nadruk ligt op het ruimtegebruik, de veranderingen die daarin wenselijk en mogelijk zijn, en de hoofdlijnen van de ruimtelijke inrichting. Als tijdshorizon is gekozen voor 2035. Dat creëert een periode die kort genoeg is om een aantal veranderingsprocessen voldoende concreet te kunnen overzien, en lang genoeg om een aantal gewenste veranderingen daadwerkelijk tot stand te kunnen brengen. De gebiedsvisie is geen plan. We zetten hoofdlijnen uit maar drukken niet overal meteen al een stempel op. Het is verbonden in twee richtingen: de visie staat enerzijds in relatie tot de Structuurvisie Helmond 2030 en het lopende proces van de Omgevingsvisie. Anderzijds verbonden met de concrete uitwerkingen en bouwplannen die volgen op de visie.
12
In deze gebiedsvisie ligt de nadruk op de bebouwde kom. Met name de Dorpsstraat en direct aansluitende zones vragen de aandacht. Wat betreft het gebied buiten de bebouwde kom ligt de nadruk op de betekenis ervan voor de kom, niet op een integrale visie voor dat buitengebied.
Gebiedsvisie Stiphout | 01. INTRODUCTIE
Gebiedsvisie Stiphout | 01. INTRODUCTIE
Begrenzing van het gebied
13
01
14
2009-2025
2022-2035
Wat is het resultaat/succes?
Waar antwoord op geven?
• Tweede ontsluiting. • Voorbereiding recreatieve natuurpoort. • Herinrichting Dorpsstraat. • Woningbouw: Stiphout Zuid Woningen Swertpoellaan Woningen Tyboschplein Woonzorg appartementen Van der Weidenstraat Ecologische verbinding Warande / Goorloop. • Aandachtspunten: plein voor activiteiten in het centrum en versterking van het dorpscentrum.
• Door het betrekken van inwoners en belanghebbenden is bepaald wat belangrijk is in Stiphout en welke prioriteiten te stellen? • Inzicht in kansen voor een leefbare wijk waar het fijn wonen, werken, verblijven en bewegen is? • Welke kansen zijn er voor deelprojecten: denk aan aantallen/types/ locaties woningen, voorzieningen en de invulling van de openbare ruimte? • Hoe kan dit alles duurzaam, circulair en klimaatproof? • Waar moeten nieuwe ontwikkelingen (initiatieven) aan voldoen?
Gebiedsvisie Stiphout | 01. INTRODUCTIE
Gebiedsvisie Stiphout | 01. INTRODUCTIE
Opgave
15
01
Participatie Bij het ontwikkelen van de gebiedsvisie voor Stiphout is het belangrijk om verschillende lokale perspectieven te betrekken, om te komen tot een passende en gedragen visie voor de toekomst van Stiphout. Het betrekken van inwoners en belanghebbenden gebeurde in een gestructureerd participatieproces, zodat alle betrokkenen gericht hun inbreng konden geven, en ook de interpretaties van het ontwerpteam konden valideren voordat we ermee verder gingen. De opgehaalde inbreng uit het participatieproces werd zichtbaar verwerkt en teruggekoppeld in het resultaat. Zo zijn de vijf actiethema’s gedurende het gehele proces de rode draad geweest en zelfs in dit document vormen zij onmiskenbaar het raamwerk voor de visie.
Participatiemoment 1 Onderzoek: in gesprek met Stiphoutenaren (±250p)
Gebiedsvisie Stiphout | 01. INTRODUCTIE
Met een opvallende blauwe driewieler bezocht het ontwerpteam een week lang uiteenlopende plekken in Stiphout. Op elke locatie voerden we gesprekken over het wonen, leven en bewegen in Stiphout nu en over tien tot vijftien jaar.
16
De analyse van de gesprekken van P1 bracht vijf onderwerpen naar voren die voor Stiphoutenaren belangrijk zijn: de actiethema’s voor de gebiedsvisie. • Historische Herkenbaarheid • Goed Ontmoet • Op de Toekomst Voorbereid • Kloppend Dorpshart • Nog Lang en Gelukkig
Partcipatiemoment 2 Validatie: actiethema’s (±190p) Het ontwerpteam toetste de vijf actiethema’s bij de inwoners van Stiphout. In een online panel (111p) en tijdens een inloopavond (80p) gaven Stiphoutenaren aan de thema’s te herkennen en tevens als de juiste prioriteiten te zien voor de gebiedsvisie.
Participatiemoment 3 Cocreatie: themasessies (±70p) Om de actiethema’s te verdiepen ontmoetten geïnteresseerde Stiphoutenaren elkaar tijdens de themasessies. Inhoudsexperts zorgden voor inspiratie en vervolgens vormden de deelnemers ideeën om de actiethema’s concrete invulling te geven. Het ontwerpteam nam de ideeën mee in de ontwikkeling van de gebiedsvisie.
Participatiemoment 4 Validatie: toekomstimpressies (±40p) Alle ingrediënten voor de gebiedsvisie kwamen samen in vier toekomstimpressies, die in woord en in sfeerbeeld werden voorgelegd aan het online panel. De reacties toonden veel herkenning maar ook verdeeldheid over de keuzes die er bij opgaven voor de toekomst gemaakt moeten worden, zoals over de rol van de auto en de realisatie van de energietransitie. De gebiedsvisie maakt hierin geen keuzes, maar geeft wel richting aan de ruimtelijke ontwikkelingen voor de komende tien tot vijftien jaar.
De intentie is om het dorpse karakter van Stiphout te bewaren, zonder voorbij te gaan aan de opgaven en ontwikkelingen van vandaag de dag.
Gebiedsvisie Stiphout | 01. INTRODUCTIE
Gestructureerde participatie
17
Gebiedsvisie Stiphout | 01. INTRODUCTIE
Gebiedsvisie Stiphout | 01. INTRODUCTIE
01
18 19
Positie + Cultuurhistorie + Natuur + Water + Vrije tijd en recreatie + Verkeer en voorzieningen + Wonen + Duurzame toekomst
O2. ANALYSE
02
De analyse
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Om kennis te maken met het huidige Stiphout is een analyse op basis van desk-research en de input van experts gestart. Het doel van de analyse is om grip te krijgen op de opgaven, agenda’s en kansen voor Stiphout. De analyse wordt gepresenteerd in acht diverse onderzoeksthema’s.
22
23
02
Positie | SWOT Kwaliteiten/waarden • Gelegen tussen waardevolle gebieden: Het Rijk van Dommel en Aa, groene bossen, cultuurhistorisch Landgoed Croy en bedrijvig Groot Schooten (Automotive campus) • Sterk dorps karakter t.o.v. de omgeving • In Stiphout kan je rustig wonen, dichtbij de bossen en het beekdal
Knelpunten • De wijk ligt los van Helmond, maar wordt gezien als wijk van Helmond, wat is Stiphout haar positie? • Stiphout positioneert zich meer als dorp dan als wijk, in zowel ruimtelijke, sociale als programmatische zin
Beleidsuitgangspunten • Aan de rand van Stiphout is nieuwbouw beperkt mogelijk op enkele kleinere plekken in en aan de rand, voorkom het dichtbouwen van het landschap tussen Stiphout en Groot Schooten • Het Middengebied moet zijn buitengebiedkarakter behouden. • Voorkom grootschalige ontwikkeling, behoud de kleinschaligheid t.b.v. het dorpse karakter
24
• Plaatsspecifieke waarde: Stiphout is een eigen kern met een eigen karakter en identiteit • Herstel, behoud of versterk het dorpse karakter t.b.v. een prettig woonklimaat
Stakeholders/partners • Gemeente Helmond • Stichting het Middengebied • Wijkraad
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Kansrijke elementen voor ontwikkeling
25
02
Cultuurhistorie | SWOT
Kwaliteiten/waarden • Hoge-middelhoge archeologische waarden • Cultuurhistorische waarden Landgoed Croy • De waardevolle historische waterstructuren • De waardevolle historische landschappen • De historische as DorpsstraatGerwenseweg • De vrijliggende Oude Toren • Het parochiale ensemble • De historische Plaetse op de kruising van de Gasthuisstraat met de Gerwenseweg • Na de annexatie (1968) werd Stiphout een wijk van Helmond, toch blijft het een eigen kern met een eigen dorpse identiteit
Knelpunten • Hoge-middelhoge archeologische waarden • Het vrijliggende karakter van Stiphout staat onder druk door nieuwbouw ontwikkeling, denk o.a. de vrijliggende Oude Toren • Historische Dorpsstraat wordt gebruikt als doorgaande route met veel verkeer • Ontbreken van vroegere begeleidende bomenrijen langs de Dorpsstraat • Verappartementering en schaalvergroting
Beleidsuitgangspunten • Zet een stedenbouwkundige visie en beeld-kwaliteitsplan op voor gehele Dorpsstraat • Bescherm het stelsel van zandpaden
26
• Herstel van herkenbare historische plaetsen • Locatie van de voormalige Lindenberg herkenbaar maken • Historische centrale as van Stiphout, de Dorpsstraat, als levendig hart, een plek waar iedereen samenkomt en samenleeft.
Stakeholders/partners • Heemkundekring Helmont • Stichting Monumenten Werkgroep Helmond
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Kansrijke elementen voor ontwikkeling
27
02
Natuur | SWOT
Kwaliteiten/waarden • Diverse type landschappen zorgen voor divers ecologisch systeem: open akker landschap, bossen, beekdal met beemden, kamerlandschap. • De Stiphoutse bossen als groot waardevol natuurgebied • Het agrarisch landschap op de vruchtbare eerdgronden • Het beekdal als waardevolle groene verbinding • De groene tuinen met volwassen groen
Knelpunten • Relatief weinig openbaar groen binnen kern van Stiphout • Bedrijventerrein de Schooten is veelal verhard en de zone tussen Stiphout en dit terrein wordt steeds kleiner
Beleidsuitgangspunten • Versterken van het beekdal van de Goorloop en de groene verbindingen rondom Stiphout als onderdeel van het Natuurnetwerk Brabant (NNB) • Ontwikkeling van natuurpoort Molenven • Herstel het ontbreken van begeleidende bomenrijen langs de Dorpsstraat. • Aangewezen agrarische percelen om te vormen tot natuur (vochtig bos)
28
• Vruchtbare eerdgronden, geschikt voor diverse typen landgebruik, mogelijkheid voor lokale voedselproductie • Stiphout is compleet omringd door ecologische landschappen die met elkaar verbonden zijn, mogelijkheid tot realiseren en versterken van verbindingen tot in de kern • Ontharding en vergroening van openbare plekken in Stiphout • Klimaatbestendig inrichting van de openbare ruimte
Stakeholders/partners • Provincie Noord-Brabant
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Kansrijke elementen voor ontwikkeling
29
02
Water | SWOT
Kwaliteiten/waarden • Gelegen langs beekdallandschap, een goed doorwaterd gebied door de Goorloop en Stiphoutse loop
Knelpunten • Wateroverlast in de wijk bij hevige regen • Te maken met verdroging aan de westkant van Stiphout, brandgevaar in Stiphoutse Bossen • Droogvallen sloten • Waterkwaliteit (incidenteel)
Beleidsuitgangspunten • Reservering waterberging in het beekdal (Bodematlas Brabant)
30
• Met betrekking tot de openbare ruimte in Stiphout: minder verharding, meer plek waar water in plantsoenen kan infiltreren • Het beekdal biedt plek voor waterberging, overschot water hiernaartoe leiden • Verminderen drinkwatergebruik, regentonnenactie • Verkleinen kans op wateroverlast bij extreme regengebeurtenissen • Verminderen verdroging, aanleg regenwaterinfiltratievoorzieningen, aanleg afvoer regenwater naar vijvers en sloten, stuwpeilen in vijfers en sloten verhogen • Verbeteren waterkwaliteit, verminderen overstorten en verbeteren doorstroming • Uitbreiding van regenwatersysteem • Functioneel herstellen van nog bestaande sloten en de waterverbinding tussen de kern en het buitengebied, in o.a. Rode Beemden, Krommeweg, Venstraat • Aanleg infiltratievoorzieningen in de Maccallastraat e.o. • Herstellen verbindingen tussen Stiphout en Beemden
Stakeholders/partners • Waterschap Aa en Maas
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Kansrijke elementen voor ontwikkeling
31
02
Vrije tijd en recreatie | SWOT Kwaliteiten/waarden • Groot bos- en heidegebied en de historische landschappen bieden een interessant gebied voor wandelen en fietsen • Landgoed Croy • Centrale Dorpsstraat met voorzieningen • Sport mogelijkheden • Actief verenigingsleven • Actieve sociale gemeenschap
Knelpunten • De kern van de wijk, de Dorpsstraat, wordt steeds meer een doorgaand verkeersader, geen prettig verblijfsmilieu • Er zijn weinig ontmoetingsplekken
Beleidsuitgangspunten • Landgoed Croy, versterking van cultuur-historie, landschap en recreatieve routes • Versterken van de vrijetijdseconomie op het terrein van Verblijven en Verplaatsen • Realisatie natuurpoort Molenven bij Stiphoutse Bossen
32
• Dorpsstraat meer voetganger/fietser vriendelijk maken • Recreatieve verbindingen leggen en/of versterken naar Landgoed Croy en gebied Warande en langs het beekdal • De natuur en daarmee recreatie meer de kern in trekken, fiets en wandelroutes langs de historische Dorpsstraat, plek om te pauzeren en ontmoeten
Stakeholders/partners • Gemeente Helmond • Brabantse Natuurpoorten • Landgoed Croy
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Kansrijke elementen voor ontwikkeling
33
02
Verkeer en voorzieningen | SWOT
Knelpunten • Parkeren is volgens bewoners onder de maat in de Dorpsstraat, onderzoek loopt • De huidige supermarkt is, volgens de studie Marktperspectief supermarkten Helmond (2020), niet dragend voor de gehele wijk • Ondanks de Stiphoutse Dreef die de verkeerintensiteit zou moeten ontlasten, blijft de Dorpsstraat meer gebruikt • De Dorpsstraat-Gerwenseweg staat in de top 3 van meest onveilige trajecten (binnen Helmond) • De leefbaarheid van de Dorpsstraat is verminderd door de hoeveelheid verkeer • Er is een minimale bereikbaarheid via openbaar vervoer
Beleidsuitgangspunten
34
Kwaliteiten/waarden
Kansrijke elementen voor ontwikkeling
• Hoge koopkracht in Stiphout • Dorpsstraat is zowel de economische as, de verkeers as, het hart en centrale verblijfsplek van Stiphout • Lokale producten, denk aan Landgoed Croy • Veel bedrijvigheid vanuit Stiphout, niet per se in Stiphout, in de sectoren van de bouw, organisatie-, advies- en managementkantoren • Goede snelle verkeersconnectie naar N270 via de Stiphoutse Dreef
• Dorpsstraat als levendige kern en hart van de wijk behouden en versterken • Supermarkt versterken/uitbreiden om voldoende voorzienend te zijn • Te ontwikkelen industriele percelen • Openbaar vervoer met Natuurpoort koppelen en door heel Stiphout laten lopen
Stakeholders/partners • Bedrijventerrein Groot Schooten • Gemeente Helmond
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
• Stiphout is aangewezen als een te ontwikkelen of uit te breiden locatie met de ambitie om het supermarktaanbod uit te breiden • Naar de toekomst toe meer focus op alternatieve vervoerswijzen voor de auto, een integrale mobiliteitstransitie • Doorgaand verkeer door Dorpsstraat ontmoedigen • Toenemend autoverkeer op een goede wijze faciliteren
35
02
Wonen | SWOT
Kwaliteiten/waarden • Rustig, groen en dorps wonen • Ruimtelijk wonen
Knelpunten • Vergrijzing en verwachte afname van bewoners onder de 35 jaar • Mismatch tussen vraag en aanbod: het grote woningentype, inclusief perceel, en de hoge WOZ-waarde maakt dat de woningvoorraad niet bereikbaar is voor starters • Industriele percelen liggen tussen woongebied in
Beleidsuitgangspunten • Behoefte aan woonruimte voor zowel starters als senioren • Streven naar meer evenwichtige opbouw van bevolking, nu sprake van vergrijzing • Meer sociale huurwoningen, betaalbaarheid • Levensloopbestendige woningen, langer zelfstandig kunnen wonen • Zorg wonen • Aandacht voor nieuwe innovatieve woonvormen • Bij voorkeur nagenoeg geen appartementen (schaalvergroting) • Verduurzaming van woningen
36
• Woningen voor starters en senioren • Bevorderen van doorstroming • Betaalbare woningen toevoegen • Diversiteit in woonaanbod verhogen
Stakeholders/partners • Woningcorporatie Compaen • Zorgpartij De Zorgboog (Stiphout) • Zorgpartij Savant-zorg (Helmond)
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Kansrijke elementen voor ontwikkeling
37
02
Duurzame toekomst | SWOT
Kwaliteiten/waarden • Het beekdal brengt verkoeling en hydratatie • Veel toepassing van zonnepanelen op daken van woningen • Veel toepassing van betere isolatie in woningen
Knelpunten • De Stiphoutse Bossen zijn gevoelig voor verdroging en natuurbrand • Plekken met wateroverlast in Stiphout • Onvoldoende energieopwekking met alleen zonnepanelen op daken • Discussie rondom zonnepark • Veel oudere woningen die nog niet optimaal energie efficient zijn • Stiphout kent gemiddeld een hoog energiegebruik en hoog gasgebruik • Dominante leefstijl van de calculerende sceptici (Uitvoeringsagenda klimaatbestendig Helmond, 2020)
Beleidsuitgangspunten • Klimaatadaptief Stiphout-Noord (het gebied tussen de Van Lieshoutstraat en de Baloysstraat), verdroging bestrijden • Stimuleren bewustzijn duurzaamheid en klimaatadaptatie • Stimuleren duurzaam bouwen, mobiliteitstransitie en energieneutraliteit
38
• Vergroening en zo ook verkoeling • Inzetten op zonnepanelen op daken • De twee contrasten van het beekdal en de bossen elkaar laten helpen? • Mogelijk warmtenet Groot-Schooten, bij overcapaciteit mee profiteren
Stakeholders/partners • Gemeente Helmond • Woningcorporaties, particuliere eigenaren • Energiehuis Slim Wonen • De netbeheerder Enexis • Ennatuurlijik • Buurkracht
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Gebiedsvisie Stiphout | 02. ANALYSE
Kansrijke elementen voor ontwikkeling
39
P1 OPHALEN
P1
OPHALEN Het participatieproces begint met open luisteren naar wat er leeft, wat er speelt en waar in de toekomst behoefte aan is in Stiphout. Om ervoor te zorgen dat we zoveel mogelijk verschillende mensen zouden spreken, maakten we een stakeholder map met de grootste belanghebbende groepen erin.
Gemeente Helmond
Jong & Oud Inwoners Stiphout
Ontwikkelaars Stiphout Zuid
Projectontwikkelaars Pastorie
Lokale families
STAKEHOLDERS STIPHOUT
42
Zonnepark (Statkraft) Stichtingen / burgeriniatieven
Ondernemers aan Dorpsstraat Lokale verenigingen Sport
Verenigingen gevestigd in MFC
Natuurpoort
Geledingszone
Op basis van de stakeholdermap en op basis van lokale tips selecteerden we acht locaties waar we met een blauwe driewieler met bezoekers en voorbijgangers in gesprek gingen over de toekomst van Stiphout. Een uitnodigende flyer werd huis-aan-huis verspreid met daarop de locaties en tijdstippen waarop mensen met het ontwerpteam in gesprek konden gaan.
Gebiedsvisie Stiphout | P1. OPHALEN
Gebiedsvisie Stiphout | P1. OPHALEN
Lokale ondernemers
Dwars door Stiphout
43
P1
Analyse We vonden duidelijke patronen maar ook duidelijke tegenstellingen in wat inwoners en belanghebbenden belangrijk vinden voor Stiphout. Door thematische ordening van alle inbreng kwamen de vijf belangrijkste actiethema’s naar voren: Historische herkenbaarheid, Goed Ontmoet, Op De Toekomst Voorbereid, Kloppend Dorpshart en Nog Lang en Gelukkig (zie hoofdstuk 3).
Open gesprekken
Onderwerpen Gebiedsvisie
Thema's
Eigen bezit verkopen aan de hoogste bieder
Veel ondernemendheid
Geen lokale overname van café's
Voorzieningen nodig voor onszelf en toeristen
Maar liever geen toeristen in onze bossen
Hoog woongenot
Smoel voor Stiphout
Horeca en voorzieningen en betaalbare woningen moet de gemeente voor zorgen
Smoel voor Stiphout
Een plek om trots op te zijn
Behoeftes
Positionering Stiphout
Helmond, Brainport Smart District, Automotive Campus, Metropoolregio Eindhoven, Brainport
Cultuurhistorie
Monumenten, kerken/kloosters/kapellen, landschap
Beschermde natuur
Water, flora en fauna, natura 2000, landbouwgrond, waterhuishouding, Peelland binnen de Meierij
a. In een dorpskarakter past er géén hoogbouw. (hoger dan 2-3 verdiepingen hoog) En ook geen kolosale bouwplannen.
DORPS KARAKTER
b. Om een dorps karakter te behouden is er eenheid nodig in de manier en stijl van bouwen, bij voorkeur ook met laagbouw. Definieer wat een dorpskarakter is. c. Ontwikkel een dorpshart: een plek waar men elkaar op straat kan ontmoeten. Hier mee komt er meer gezelligheid terug in het hart van Stiphout. d. Een dorpshart kan een plein zijn op een centrale plek in het dorp waar ook plek is voor terras, horeca groen en evenementen.
a. Meer groen! Zorg voor meer groenvoorzieningen en zorg dat deze onderhouden worden. Creëer Stukjes groen in het centrum van Stiphout.
Verongelijkt gevoel: wingewest van Helmond
Uiterlijk telt
Uitzicht op weilanden = natuurbeleving
Geen attractie maken van het bos
(dagelijks) Wandelen en fietsen in de bossen
Lekker rustig
c. Maak een natuurpoort.
Niet genoeg woonopties voor jongeren en ouderen
Natuurbeleving
Toerisme, sport, recreatie, vrije tijd.
Productie
Landbouw, veehouderijen, boomkwekerij, houtproductie, biomassa, bedrijventerreinen
Klimaat
Hittestress, droogte, wateroverlast, groen, brandgevaar
Energie
Opwekking, biomassa, zelfvoorzienendheid, innovatie, groene energie
Wonen
Stand/land, type woningen, verstedelijking, historische kernen
Levenselyxer
Gebiedsvisie Stiphout | P1. OPHALEN
Trots, zelfbehoud
Onderlinge cohesie, naar binnen gericht
b. Zorg voor groen waarin gerecreëerd kan worden zoals bijvoorbeeld moestuintjes of volkstuinen.
ONZE GROENE 'ACHTERTUIN'
d. Behoud de natuur rondom Stiphout. Vanuit de kinderen: Maak een park, met bomen rivier en speeltuin, want er zijn al zoveel huizen!
Bossen zijn om in te wandelen - gaat niet om beschermde natuur (loslopende honden vallen reetjes aan)
NIET MIJN PROBLEEM
44
Ruimte we hebben het hier zelf voor het zeggen
Doorstroming: bungalows en seniorenappar tementen nodig
Voorzieningen op peil houden en supermarkt uitbreiden
a. Er is grote vraag naar betaalbare koop of huurwoningen voor de jongere generatie (starterswoningen). b. Zorg voor een goede woonmix: plek voor zowel jong als oud, en vergeet daarbij niet de sociale huur.
IN MIJN SAS
Levenselyxer
c. Zorg voor een goede doorstroom: als de oudere kunnen doorstromen naar kleinere, betaalbare, bungalows komen er woningen vrij voor de jongere generatie.
Alleen mensen met een gerelateerd beroep spreken zich uit over het belang van rekening houden met het klimaat
"Ik heb al zonnepanelen gelegd op mijn dak, dus ik wil geen zonneveld waar ik mijn hond uitlaat."
Het Energiehuis (vrijwilligers die particulieren helpen om thuis te verduurzamen)
Verduurzaming minder door voorlopers en meer voor economisch belang
Ik zit hier goed
Eigen huis favoriete plek in Stiphout
Lichte voorkeur om binnen het dorp te verdichten, maar specifieke stukjes tussen grens bebouwing en eenweg mogen ook wel bebouwd worden (maar niet van de mensen die daar nu op een weiland uitkijken).
Fijn wonen, ruim, rustig
Groot wonen is belangrijk, "dat zijn wij hier gewend"
Stiphout moet omringd blijven door groen en zo 'los' blijven liggen van Helmond
d. Creëer voor de ouderen bijvoorbeeld een knarrenhof: een kleine woongemeenschap met grondgebonden bungalows waar men samen oud kan worden. e. Creëer voor iedereen een plek waar men zich thuis kan voelen. f. Combineer zorg met wonen. g. Levensloopbestendige woningen?
Sociaalmaatschappelijke doelen verbinden aan uitbating horeca (brownies & downies)
Infrastructuur
Wegen, fietspaden, hoogspanning, groene corridors
HET RECHT VAN DE SNELSTE
a. Maak de Dorpsstraat minder aantrekkelijk voor de auto en fietsvriendelijk! Dit kan door de snelheidslimiet aan te passen naar 30km, verkeersdrempels te plaatsen en er geen doorgaande weg meer van te maken. Plaats een flitspaal voor veiligheid. b. Pak het parkeerprobleem aan. Zorg voor meer parkeerplaatsen rondom de Dorpsstraat en de winkels. Deel dit efficiënt en (rolstoel) toegankelijk in.
Er wordt te hard gereden. Hoe je hier mee moet omgaan is een discussiepunt.
Auto-minded is het luidste geluid, maar de kaartjes geven autoluwte als behoefte weer.
Industrieterrei nen/hallen in het dorp transformeren tot woningen
Logistiek rond Jumbo is problematisch: te weinig ruimte voor bevoorrading
c. Veilig verkeer is van belang. d. Onderhoud de stoepen en fietspaden, en zorg dat deze voor iedereen toegankelijk blijven.
Ruimte voor ontmoeting Betrokken verenigingsleven
Industrie
Verwachting dat gemeente voor het geheel zorgt, en ieder voor zich
Samenkomen
Publieke ruimte
Pleinen, zitplekken, evenementen, parken, moestuin
Sociaal leven
Verenigingen, (mantel)zorg, inlcusief, divers
Voorzieningen
MFC, sport, winkels, recreatie
Bruisend verenigingsleven
Betere infra, er is al genoeg groen om eens heen
Meer groen (bomen, parken) in het dorp
Meer ruimte voor auto's: rijden en parkeren
Meer ruimte voor voetgangers: toegankelijk met rollators/rolstoele n en veilig voor kinderen
Tevreden met voorzieningen
Liever twee supermarkten en kruidvat en HEMA erbij
Bedrijven, transformaties bedrijventereinnen, wegen, kanalen
Ruimte voor ontmoeting
a. Er is grote behoefte aan een goede, ruime, aantrekkelijke plek waar verenigingen kunnen samenkomen. Wat betreft de Stiphoutenaar is dit in de vorm van een nieuw MFC, of door het huidige MFC te verbeteren.
PLEK VOOR VERENIGING
Gekend zijn
Dorps gevoel
Dorps gevoel
b. Het nieuwe MFC bevat dan ook de volgende onderdelen: plek voor terras, genoeg ruimte voor álle verenigingen waaronder ook de fanfare, en voldoende parkeergelegenheid. Dit alles in het centrum van Stiphout. Als voorbeeld worden de centra Geseldonk, de Westwijzer en de Fonkel genoemd. c. Maak ruimte voor evenementen, zowel binnen als buiten.
a. Er zijn wensen voor méér horeca gelegenheden in het dorp. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het café met terras, dat tevens ook als lokale ontmoetingsplek wordt gezien.
VOORZIENINGEN
b. Creëer een sterker winkelgebied. Denk hierbij aan het toevoegen van een extra supermarkt of het uitbouwen van de huidige Jumbo. Om er voor te zorgen dat men niet voor alles naar de stad hoeft is er ook de behoefte aan meer andere soort winkels zoals drogisterijen en een Hema bijvoorbeeld. c. Maak ruimte voor binnensport, zoals bijvoorbeeld een sportschool of een padelbaan. Vanuit de kinderen: a. Meer sportvelden zoals een hockeyveld en een sportveld voor gehandicapten. b. Zorg dat er een snoepwinkel komt. c. Maak meer speeltuinen en speelparken voor kinderen, en niet alleen voor kleuters. d. Bouw een binnenzwembad.
Verjonging nodig, dus ruimte voor jongeren om zelfstandig te wonen (appartementen) en voor mensen die een gezin willen stichten een huis.
Gebiedsvisie Stiphout | P1. OPHALEN
Hoe wonen, leven en bewegen we samen in Stiphout de komende 10 jaar? Wat is hiervoor nodig? Hoe richten we de ruimte daarvoor zo goed mogelijk in? Deze zaken (en meer) bespraken we bij de grote kaart op de driewieler. Op de kaart werden kansen en suggesties geplot. Ook werden er veel ideeën en ‘tips voor de toekomst’ achtergelaten in de bus. Inwoners reageerden enthousiast op deze actie omdat het ontwerpteam namens de gemeente naar hen toe kwam, met een toegankelijk middel en een open houding om van hun beleving te leren voor de toekomst van Stiphout.
45
Onderwerpen Gebiedsvisie
Thema's
Eigen bezit verkopen aan de hoogste bieder
Veel ondernemendheid
Voorzieningen nodig voor onszelf en toeristen
Hoog woongenot
Smoel voor Stiphout
Horeca en voorzieningen en betaalbare woningen moet de gemeente voor zorgen
Geen lokale overname van café's
Smoel voor Stiphout
Een plek om trots op te zijn
Maar liever geen toeristen in onze bossen
Positionering Stiphout
Behoeftes
Helmond, Brainport Smart District, Automotive Campus, Metropoolregio Eindhoven, Brainport
Cultuurhistorie
Monumenten, kerken/kloosters/kapellen, landschap
Beschermde natuur
Water, flora en fauna, natura 2000, landbouwgrond, waterhuishouding, Peelland binnen de Meierij
a. In een dorpskarakter past er géén hoogbouw. (hoger dan 2-3 verdiepingen hoog) En ook geen kolosale bouwplannen.
DORPS KARAKTER
b. Om een dorps karakter te behouden is er eenheid nodig in de manier en stijl van bouwen, bij voorkeur ook met laagbouw. Definieer wat een dorpskarakter is. c. Ontwikkel een dorpshart: een plek waar men elkaar op straat kan ontmoeten. Hier mee komt er meer gezelligheid terug in het hart van Stiphout. d. Een dorpshart kan een plein zijn op een centrale plek in het dorp waar ook plek is voor terras, horeca groen en evenementen.
a. Meer groen! Zorg voor meer groenvoorzieningen en zorg dat deze onderhouden worden. Creëer Stukjes groen in het centrum van Stiphout.
Ruimte
Trots, zelfbehoud
Verongelijkt gevoel: wingewest van Helmond
we hebben het hier zelf voor het zeggen
Onderlinge cohesie, naar binnen gericht
Uiterlijk telt
Uitzicht op weilanden = natuurbeleving
Geen attractie maken van het bos
(dagelijks) Wandelen en fietsen in de bossen
Lekker rustig
b. Zorg voor groen waarin gerecreëerd kan worden zoals bijvoorbeeld moestuintjes of volkstuinen. c. Maak een natuurpoort.
Natuurbeleving
Niet genoeg woonopties voor jongeren en ouderen
Toerisme, sport, recreatie, vrije tijd.
Productie
Landbouw, veehouderijen, boomkwekerij, houtproductie, biomassa, bedrijventerreinen
Klimaat
Hittestress, droogte, wateroverlast, groen, brandgevaar
ONZE GROENE 'ACHTERTUIN'
d. Behoud de natuur rondom Stiphout. Vanuit de kinderen: Maak een park, met bomen rivier en speeltuin, want er zijn al zoveel huizen!
Bossen zijn om in te wandelen - gaat niet om beschermde natuur (loslopende honden vallen reetjes aan)
O3.
NIET MIJN PROBLEEM Energie
Opwekking, biomassa, zelfvoorzienendheid, innovatie, groene energie
Wonen
Stand/land, type woningen, verstedelijking, historische kernen
Levenselyxer Doorstroming: bungalows en seniorenappar tementen nodig
Voorzieningen op peil houden en supermarkt uitbreiden
a. Er is grote vraag naar betaalbare koop of huurwoningen voor de jongere generatie (starterswoningen). b. Zorg voor een goede woonmix: plek voor zowel jong als oud, en vergeet daarbij niet de sociale huur.
IN MIJN SAS
Levenselyxer
c. Zorg voor een goede doorstroom: als de oudere kunnen doorstromen naar kleinere, betaalbare, bungalows komen er woningen vrij voor de jongere generatie.
Alleen mensen met een gerelateerd beroep spreken zich uit over het belang van rekening houden met het klimaat
"Ik heb al zonnepanelen gelegd op mijn dak, dus ik wil geen zonneveld waar ik mijn hond uitlaat."
Het Energiehuis (vrijwilligers die particulieren helpen om thuis te verduurzamen)
Verduurzaming minder door voorlopers en meer voor economisch belang
Ik zit hier goed
Eigen huis favoriete plek in Stiphout
Lichte voorkeur om binnen het dorp te verdichten, maar specifieke stukjes tussen grens bebouwing en eenweg mogen ook wel bebouwd worden (maar niet van de mensen die daar nu op een weiland uitkijken).
Fijn wonen, ruim, rustig
Groot wonen is belangrijk, "dat zijn wij hier gewend"
Stiphout moet omringd blijven door groen en zo 'los' blijven liggen van Helmond
d. Creëer voor de ouderen bijvoorbeeld een knarrenhof: een kleine woongemeenschap met grondgebonden bungalows waar men samen oud kan worden. e. Creëer voor iedereen een plek waar men zich thuis kan voelen. f. Combineer zorg met wonen.
ACTIETHEMA’S g. Levensloopbestendige woningen?
Sociaalmaatschappelijke doelen verbinden aan uitbating horeca (brownies & downies)
Infrastructuur
Wegen, fietspaden, hoogspanning, groene corridors
HET RECHT VAN DE SNELSTE
a. Maak de Dorpsstraat minder aantrekkelijk voor de auto en fietsvriendelijk! Dit kan door de snelheidslimiet aan te passen naar 30km, verkeersdrempels te plaatsen en er geen doorgaande weg meer van te maken. Plaats een flitspaal voor veiligheid.
b. Pak het parkeerprobleem aan. Zorg voor meer parkeerplaatsen rondom de Dorpsstraat en de winkels. Deel dit efficiënt en (rolstoel) toegankelijk in.
Er wordt te hard gereden. Hoe je hier mee moet omgaan is een discussiepunt.
Auto-minded is het luidste geluid, maar de kaartjes geven autoluwte als behoefte weer.
Industrieterrei nen/hallen in het dorp transformeren tot woningen
Logistiek rond Jumbo is problematisch: te weinig ruimte voor bevoorrading
c. Veilig verkeer is van belang. d. Onderhoud de stoepen en fietspaden, en zorg dat deze voor iedereen toegankelijk blijven.
Ruimte voor ontmoeting Betrokken verenigingsleven
Verwachting dat gemeente voor het geheel zorgt, en ieder voor zich
Samenkomen
Industrie
Bedrijven, transformaties bedrijventereinnen, wegen, kanalen
Publieke ruimte
Pleinen, zitplekken, evenementen, parken, moestuin
Ruimte voor ontmoeting
Bruisend verenigingsleven
Betere infra, er is al genoeg groen om eens heen
Meer groen (bomen, parken) in het dorp
Meer ruimte voor auto's: rijden en parkeren
Meer ruimte voor voetgangers: toegankelijk met rollators/rolstoele n en veilig voor kinderen
Tevreden met voorzieningen
Liever twee supermarkten en kruidvat en HEMA erbij
a. Er is grote behoefte aan een goede, ruime, aantrekkelijke plek waar verenigingen kunnen samenkomen. Wat betreft de Stiphoutenaar is dit in de vorm van een nieuw MFC, of door het huidige MFC te verbeteren.
PLEK VOOR VERENIGING
Gekend zijn
Dorps gevoel
Dorps gevoel
Sociaal leven
Verenigingen, (mantel)zorg, inlcusief, divers
Voorzieningen
MFC, sport, winkels, recreatie
b. Het nieuwe MFC bevat dan ook de volgende onderdelen: plek voor terras, genoeg ruimte voor álle verenigingen waaronder ook de fanfare, en voldoende parkeergelegenheid. Dit alles in het centrum van Stiphout. Als voorbeeld worden de centra Geseldonk, de Westwijzer en de Fonkel genoemd. c. Maak ruimte voor evenementen, zowel binnen als buiten.
a. Er zijn wensen voor méér horeca gelegenheden in het dorp. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het café met terras, dat tevens ook als lokale ontmoetingsplek wordt gezien.
VOORZIENINGEN
b. Creëer een sterker winkelgebied. Denk hierbij aan het toevoegen van een extra supermarkt of het uitbouwen van de huidige Jumbo. Om er voor te zorgen dat men niet voor alles naar de stad hoeft is er ook de behoefte aan meer andere soort winkels zoals drogisterijen en een Hema bijvoorbeeld. c. Maak ruimte voor binnensport, zoals bijvoorbeeld een sportschool of een padelbaan. Vanuit de kinderen: a. Meer sportvelden zoals een hockeyveld en een sportveld voor gehandicapten. b. Zorg dat er een snoepwinkel komt. c. Maak meer speeltuinen en speelparken voor kinderen, en niet alleen voor kleuters. d. Bouw een binnenzwembad.
Verjonging nodig, dus ruimte voor jongeren om zelfstandig te wonen (appartementen) en voor mensen die een gezin willen stichten een huis.
03
Actiethema’s 1. HISTORISCHE HERKENBAARHEID
2. GOED ONTMOET
Ruime woningen met grote percelen
3. OP DE TOEKOMST VOORBEREID
Gebiedsvisie Stiphout | 03. ACTIETHEMA’S
maar zien pgroeiende wonen en enten) voor orstroming htbij huis, verbinding 48
Het is fijn wonen in Stiphout. De woonwijken zijn ruim opgezet met relatief grote percelen. Het 4. KLOPPEND DORPSHART aandeel vrijstaande woningen en twee-onder-één-kappers is hoog, het aandeel Het dorpse karakter van Stiphout wordt zichtbaar in huurwoningen laag. Een hoogwaardig landschap is de Dorpsstraat. is het kloppende harten van de nabijDitmet recreatieve wandelfietsroutes. Daarnaast en biedt de Dorpsstraat wijk. Er zijn winkeltjes eetplekjes, maareen ookscala een aan dorpse voorzieningen. supermarkt en andere bedrijvigheid. Daar komt wel 5. NOG LANG EN GELUKKIG Bedrijvigheid Dorpsstraat
bij, dat deze straat ook de centrale ontsluitingsweg Van meer dan een kwart van de bewoners ligt de is voor Stiphout en erboven veel de sprake is van Dit leeftijd 65 jaar. Met verkeer. een vergrijzende bevolking en een voor ontmoeten er een heeft een negatief effect opwens de ervaring van ligt deze vraagstuk met betrekking tot toegankelijkheid van verblijfsplaats.
Data
Wandelen in de Stiphoutse Bossen
Winkelgelegenheid
Gebiedsvisie Stiphout | 03. ACTIETHEMA’S
kig
De Dorpsstrat
49
03
DATA
1. Historische herkenbaarheid Stiphoutenaren zijn trots op ‘hun dorp’ en het gevarieerde groene landschap eromheen. Daar wordt graag gewandeld, gefietst en gerecreëerd. De kerk en de Oude Toren staan fier overeind als de trots van de lange en rijke (cultuur)historie van Stiphout. Er klinkt, met deze unieke waarde, een luide oproep om Stiphout meer de dorpse uitstraling te geven die het verdient. Schoonheid, ruimte en rust zijn daarbij belangrijk. De natuurgebieden die Stiphout omringen zijn als het ware de verlengde achtertuinen van Stiphoutenaren, dus ook in de bossen wordt al teveel bezoek door de meeste inwoners niet toegejuicht.
Gevarieerd landschap Herkenbare iconen Beleefbare natuur Dorpse uitstraling
In Stiphout voel je het historische dorpse karakter. De kerk met pastorie, de Oude Toren en Croy, de lintbebouwing aan de Dorpsstraat maken het beleefbaar. De bebouwing is kleinschalig. De landschappen divers, zoals de Stiphoutse Bossen, de open akkercomplexen en de Goorloop. Het bebouwd gebied is gevormd rondom de historische Dorpsstraat. Dit is waar het dorpse karakter van de wijk zichtbaar wordt. Ook vandaag de dag is dit nog het gezicht van het dorp en de sociale aorta. Rondom deze centrale as zijn de woonwijken ruim opgezet. Stiphout ligt net los van Helmond en is daarmee compleet omringd door buitengebied.
Dorpsaanzicht vanuit het buitengebied.
Stiphout in 1883.
Dorpsstraat 1965.
Groene gebieden in en rondom Stiphout.
IDEEËN
Meer groen! Zorg voor meer groenvoorzieningen en zorg dat deze onderhouden worden. Creëer stukjes groen in het centrum van Stiphout.
In een dorpskarakter past er géén hoogbouw (hoger dan 2-3 verdiepingen hoog). En ook geen kolosale bouwplannen.
Kinderen van Stiphout: “Maak een park, met bomen, rivier en speeltuin, want er zijn al zoveel huizen!”
Geen attractie maken van het bos.
Om een dorps karakter te behouden is er eenheid nodig in de manier en stijl van bouwen, bij voorkeur ook met laagbouw. Definieer wat een dorpskarakter is.
Zorg voor groen waarin gecreëerd kan worden zoals bijvoorbeeld moestuintjes of volkstuinen.
Idee
Idee
Wens
Wilde natuur langs Rooseveltlaan vlak voor Stiphout: cultiveren.
Tijdelijke moestuin/ speeltuin op het braakliggende terrein.
Maak een natuurpoort.
Voorbeeld moestuin
Wens
Wens
Idee
Afgraven van en schoonmaken van vervuilde grond (oude leemkuilen).
Grote bedrijven uit het centrum naar het industrieterrein verplaatsen.
Maak een landschapspark van de geldingszone.
Huidige geledingszone
Gebiedsvisie Stiphout | 03. ACTIETHEMA’S
Gebiedsvisie Stiphout | 03. EMPATHISCH ONDERZOEK
UITSPRAKEN
50
Het landschap omzoomt het bebouwd gebied. Ze bieden een interessant gebied voor wandelen en fietsen. De overdaad aan groen dringt alleen maar matig de wijk binnen. Sterker nog, de wijk heeft een groenarme kern.
51
03
DATA
Zalencentrum de Smed Zalencentrum de Smed
2. Goed ontmoet . Goed 2. Gontmoet oed ontmoet
Zalencentrum de Smed
Stiphout kent en divers verenigingsleven. Stiphout kent een rijk en divers verenigingsleven. Stiphout kent eeneen rijkrijk en divers verenigingsVooral gericht op op de Stiphoutenaar zelf. Vooral gericht op de Stiphoutenaar zelf. Ook qua leven. Vooral gericht de Stiphoutenaar zelf. Ook qua voorzieningen is Stiphout goed uitgerust. Er liggen voorzieningen is Stiphout uitgerust. Er liggen Ookgoed qua voorzieningen is Stiphout goed Het verenigingsleven in Stiphout is bruisend. Van carnaval tot koor, scouting Stiphout kent om een de rijkkwaliteiten en divers te verenigingsleven. mogelijkheden benutten voor en in Stiphout is bruisend. Van carnaval tot koor, scouting uitgerust. Er liggen mogelijkheden om de Het verenigingsleven Stiphout bruisend. Van carnaval tot koor, scouting en mogelijkheden om de kwaliteiten te benutten voor en sport:iner wordenisveel activiteiten en evenementen georganiseerd. Er is Vooral gericht de Stiphoutenaar Ook qua dagrecreatie en op toerisme. Zoals een zelf. natuurpoort, en veel activiteiten en voor evenementen georganiseerd. Ergeorganiseerd. is aanbod aanEractiviteiten ieder wat wils, maar voor dit diverse kwaliteiten benutten voor kern dagrecreatie en Er liggen sport: er worden veel activiteiten en evenementen is voor is er geen dagrecreatie en toerisme. Zoals een natuurpoort, is Stiphout goedenuitgerust.
devoorzieningen latent te aantrekkelijke de verbindingen Hetvoor verenigingsleven ingeschikte Stiphout isbinnenbruisend.of carnaval tot koor, s, maar voor ditwat diverse aanbod aan activiteiten isaan er activiteiten geen aanbod aan waar scouting deze Zoals een natuurpoort, de latent ieder wils,bijpassend maar dit diverse aanbod isVan erbuitenruimte geen mogelijkheden om de landschappen kwaliteiten te daaromheen. benutten voor de latent aantrekkelijketoerisme. kern en de verbindingen tussen het dorp en de en sport: er worden veel activiteiten en evenementen georganiseerd. Er is activiteiten plaats kunnen vinden. Elkaar waar ongedwongen ontmoeten entussen het dorp en de landschappen d aan geschikte of geschikte buitenruimte deze dagrecreatie en toerisme. Zoals een natuurpoort, aantrekkelijke kern en de verbindingen tussen bijpassendbinnenaanbod aan binnen-waar of buitenruimte deze activiteiten daaromheen. voor ieder wat wils, maar voor dit diverse aanbod aan activiteiten is er geen gekend zijn is belangrijk voor de sociale cohesie. Er is sterkte behoefte aan de latent kern alles en de kunnen plaats vinden. Elkaar ongedwongen ontmoeten en en gekend zijn is De Dorpsstraat is de plek waar enverbindingen iedereen bij het dorp en deaantrekkelijke landschappen daaromheen. kunnen vinden. Elkaar ongedwongen ontmoeten bijpassend aanbod aan geschikte binnen- of zijn.
buitenruimte waar deze ontmoetingsplekken die voor iedereen toegankelijk Bijvoorbeeld waar tussen het dorp en de landschappen daaromheen. elkaar komt. Dit is de sociale backbone van het ngrijk voorbelangrijk de sociale Ercohesie. isplaats sterkte aanElkaar voorcohesie. deactiviteiten sociale Erkunnen isbehoefte sterkte behoefte aan ontmoetingsDe vinden. ongedwongen ontmoeten en Dorpsstraat is de plek waar alles en iedereen bij je samenkomt met buren, of na een verenigingsactiviteit een drankje doet of dorp, maar is tevens een belangrijke route voor en die voorplekken iedereen toegankelijk zijn. Bijvoorbeeld die voor iedereen toegankelijk zijn. Bijvoorbeeld je samenkomt met Dorpsstraat de plek waar alles en gekend zijn is belangrijk voor dewaar sociale cohesie. Er is sterkte behoefte elkaar aan komt. Dit is de De sociale backbone van het waar een evenement kanwaar plaatsvinden. De Dorpsstraat is de plek waar alles en iedereen bij gemotoriseerd verkeer. Er ontbreekt een buren, of na eenofverenigingsactiviteit een drankje doet of oftoegankelijk buren, na een verenigingsactiviteit een drankje doet waar een evenement iedereen bij elkaar komt. Dit is de sociale ontmoetingsplekken die voor iedereen zijn. Bijvoorbeeld waar dorp, maar tevens een belangrijke route voor elkaar komt.
Dit is de sociale backbone van het kwalitatieve verblijfsplek, een echte pleisterplaats samenkomt met buren, of na een verenigingsactiviteit een drankje doet of kan plaatsvinden. backbone van het dorp, maar tevens een waar een evenement kan jeplaatsvinden. dorp, maar tevens een belangrijke route gemotoriseerd verkeer.waarErmenontbreekt elkaar kan een ontmoeten en zo voor het
2. Goed ontmoet
Wandel- en fietsroutes
Wandel- en fietsroutes
Zalencentrum de Smed Bedrijvigheid Dorpsstraat
Wandel- en fietsroutes
Bedrijvigheid Dorpsstraat
Bedrijvigheid Dorpsstraat
Data
Wandel- en fietsroutes
Data
waar een evenement kan plaatsvinden.
Levendigheid in de Dorpsstraat
belangrijke route voorverkeer. gemotoriseerd gemotoriseerd Er verkeer. ontbreekt een dorpsleven kan onderhouden. kwalitatieve verblijfsplek, een echte pleisterplaats kwalitatieve verblijfsplek, een echte pleisterplaats Er ontbreekt een kwalitatieve verblijfsplek, waar men elkaar kan ontmoeten en zo het Bruisend verenigingsleven Ongedwongen ontmoetingen Bruisend verenigingsleven Ongedwongen ontmoetingen elkaar waar kan men ontmoeten en zo het eenwaar echte men pleisterplaats elkaar kan dorpsleven kan onderhouden. Lokale evenementen Geschikt gemeenschapshuis dorpsleven kan onderhouden.
Data
Levendigheid in de Dorpsstraat
igingsleven
Levendigheid in de Dorpsstraat
ontmoeten en zo het dorpsleven kan onderhouden.
Ongedwongen ontmoetingen Bruisend verenigingsleven Ongedwongen ontmoetingen Lokale evenementen Geschikt gemeenschapshuis
Levendigheid in de Dorpsstraat
Tom van Tuijn Stedenbouw
ementen
Lokalegemeenschapshuis evenementen Geschikt gemeenschapshuis Geschikt Tom van Tuijn Stedenbouw
Tom van Tuijn Stedenbouw
UITSPRAKEN
IDEEËN
VOOR DE TOEKOMST IS DIT MIJN: WENS
VOOR DE TOEKOMST IS DIT MIJN: WENS
Het nieuwe MFC bevat dan ook de volgende onderdelen: plek voor terras, genoeg ruimte voor álle verenigingen waaronder ook de fanfare, en voldoende parkeergelegenheid. Dit alles in het centrum van Stiphout. Als voorbeeld worden de centra Geseldonk, de Westwijzer en de Fonkel genoemd.
WENS
TIP
TIP
IDEE WENS
TIP
Wens
Een nieuw MFC in de Dorpsstraat.
TIP
IDEE
IDEE
TIP
IDEE
WENS
TIP
IDEE
Een muziek- kiosk in het centrum met groen rondom.
De Oude Toren - Stiphout
Ideeën
VOOR DE TOEKOMST IS DIT MIJN:
Ideeën
VOOR DE TOEKOMST IS DIT MIJN:
TIP
TIP
IDEE
Een nieuw MFC in de Dorpsstraat Een nieuw MFC in de Dorpsstraat
TIP
Realiseer bij De Oude Toren - Stiphout de Oude Toren een evenemententerrein.Wens
Voorbeeld Brownies & Downies TU Eindhoven
Gemeenschapshuis achter de Trudo school VOOR DE TOEKOMST op het veldje. IS DIT MIJN:
WENS
WENS
WENS
Idee
WENS
WENS
Realiseer bij tenterrein. de Oude Toren een evenemententerrein.
IS DIT MIJN:
overdag een park, een Brownies en Downies voor koffie & koek
Voorbeeld Brownies & Downies TU Eindhoven
VOOR DE TOEKOMST IS DIT MIJN:
VOOR DE TOEKOMST
IDEE
IDEE
Voorbeeld Brownies & Downies TU Eindhoven
Voorbeeld Brownies & Downies TU Eindhoven
TIP
achter de trudo school op het veldje
Voorbeeld Stiphout Art
Maak van de pastorie & kerk een gemeenschappelijke (buiten)ruimte voor: culturele events, overdag een park, een Voorbeeld Stiphout Art Brownies en Downies Voorbeeld Stiphout Art voor koffie & koek
Voorbeeld Stiphout Art
Er zijn wensen voor méér horeca gelegenheden in het dorp. Denk hierbij Uitspraken bijvoorbeeld aan het café met terras,Uitspraken dat tevens ook als lokale ontmoetingsplek wordt gezien.
IDEE
WENS
VOOR DE TOEKOMST VOOR DE TOEKOMST Maak van de pastorie & MIJN:IS DIT MIJN: kerkIS eenDIT gemeenWENS
VOOR DE TOEKOMST IS DIT MIJN:
GemeenVOOR DE TOEKOMST IS DIT MIJN: schapshuis
IDEE
WENS
TIP
IDEE
VOOR DE TOEKOMST IS DIT MIJN:
muziekVoorbeeldEen Muziek Kiosk Valkenswaard kiosk(concept) in het
IDEE
WENS
Ideeën
VOOR DE TOEKOMST IS DIT MIJN:
Voorbeeld Muziek Kiosk Valkenswaard (concept) WENS
Gebiedsvisie Stiphout | 03. ACTIETHEMA’S
Gebiedsvisie Stiphout | 03. ACTIETHEMA’S 52
Uitspraken
Maak ruimte voor evenementen, zowel binnen als buiten.
IDEE
IS DIT MIJN: achter de Wens trudo school GemeenRealiseer bij de Oude schappelijke (buiten)ruimte Maak van de pastorie & kerk een gemeenschappelijke op het veldje voor: culturele events, schapshuis VOOR DE TOEKOMST overdag een park, een Toren eenRealiseer evenementen(buiten)ruimteBrownies voor: culturele events, overdag achter eende IS DIT MIJN:bij en Downies voor koffie Maak van & de koek pastorieGemeen& de Oude Toren trudo school kerk een gemeenterrein. park, een Brownies enschapshuis Downies voor koffie & koek. schappelijke (buiten)ruimte op het veldje VOOR DE TOEKOMST een evenemenvoor: culturele events,
Idee
Er is grote behoefte aan een goede, ruime, aantrekkelijke plek waar verenigingen kunnen samenkomen. Wat betreft de Stiphoutenaar is dit in de vorm van een nieuw MFC, of door het huidige MFC te verbeteren.
TIP
TIP
TIP
IDEE
Voorbeeld Muziek Kiosk Valkenswaard (concept)
TIP
IDEE
De Oude Toren - Stiphout centrum met Een muziekgroen rondom kiosk in het centrum met groen rondom
De Oude Toren - Stiphout
53
03
eid
aan ndige omst gaan dorp anks Naast huis ende
e
DATA
Stiphout is op en top wonen. De woningen zijn ruim, met bijna altijd een tuin. Je woont binnen loopafstand van hoogwaardige natuur en de Dorpsstraat voorziet in voorzieningen. Stiphout is op en top wonen. De woningen zijn ruim, met De Je andere kant van deloopafstand medaille is dat bijna altijd een tuin. woont binnen vaner sprake is van een eenzijdig is een in mismatch tussen het hoogwaardige natuur en dewoningaanbod. Dorpsstraat Er voorziet aanbod van grote (dure) woningen en de vraag van kleinere voorzieningen. huishoudens. Door de toekomstige huishoudensverdunning zalmedaille de mismatch groter kunnen worden. De vergrijzing De andere kant van de is dat er sprake is van een De wereld verandert snel en dat merkt ook Het tekort aanwoonvraag. betaalbare zorgt voor een mismatch veranderende Er is daarom eenzijdig woningaanbod. Er is Stiphout. een tussen het woningen voor starters, maar ook levensloopbestendige woningen is ook hier meer ruimte en nodig voor van starters en doorstroming van aanbod van grote (dure) woningen de vraag kleinere voelbaar. Prettig wonen en leven in de toekomst betekent ook gebruikmaken senioren. huishoudens. Door de toekomstige huishoudensverdunning van groene energievoorziening, goed omgaan met het klimaat en slimme zal de mismatch groter kunnen worden.
De vergrijzing NaastOmdehetwoonopgave liggen er de meer vragen voor de oplossingen dorp vitaal te houden voor zorgtzoeken voor voor een mobiliteit. veranderende woonvraag. Er is daarom toekomst: de energietransitie, klimaat volgende generaties nodig om hierin, ondanks tegenstellingen, meer ruimteis het nodig voor starters en de doorstroming van en ecologie en de in relatie tot de openbare ruimte. toekomstbestendige keuzes temobiliteit maken. Naast zonnepanelen op het eigen dak enZo is er sprake senioren. vanhun een relatief hoog energiegebruik en tegelijkertijd een vrijwilligers die buren helpen om huis te verduurzamen is collectieve actie sceptische de energietransitie. Er moet nodig. Het belang de volgende generaties Naast de van woonopgave liggen houding ervoorop. meertegenover vragen voor de zuinig omgegaan worden met toekomst: de energietransitie, klimaat en ecologie en het de landschap waar Betaalbare woningen voor startser Duurzame energie verdroging een ruimte. risico vormt. In sprake contrast met de omgeving mobiliteit in relatie tot de openbare Zo is er Data Slimme mobiliteit Goed klimaat kent het bebouwd gebied een hoeveelheid aan van een relatief hoog energiegebruik en tegelijkertijdgeringe een openbaar de groen. Ook mist hetErdorp sceptische houding tegenover energietransitie.
moetverkoelende groene zuinig omgegaan wordenplekken met en hetmaatregelen landschap tegen waarwateroverlast. verdroging een risico vormt. In contrast met de omgeving kent het bebouwd gebied een geringe hoeveelheid aan openbaar groen. Ook mist het dorp verkoelende groene plekken en maatregelen tegen wateroverlast. UITSPRAKEN
Wateroverlast bij een hevige bui
3. Op de toekomst voorbereid
Stiphout is op en top wonen. De woningen zijn Zones altijd van 300 meter afstandtuin. tot groeneJe plek woont ruim, met bijna een binnen loopafstand van hoogwaardige natuur en de Dorpsstraat voorziet in voorzieningen. De andere kant van de medaille is dat er sprake is van een eenzijdig woningaanbod. Er is een mismatch tussen het aanbod van grote (dure) woningen en de vraag van kleinere huishoudens. Door de toekomstige huisHuidige verhouding woningtypes in Stiphout houdensverdunning zal de mismatch groter kunnen worden. De vergrijzing zorgt voor een Data veranderende woonvraag. Er is daarom meer ruimte nodig voor starters en doorstroming Huidige verhouding woningtypes in Stiphout van senioren. Gasverbruik in Stiphout per woningtype
Zones van 300Dorpsstraat meter afstand tot groene plek Bedrijvigheid
Bedrijvigheid Dorpsstraat
huur 46%
huur 19%
koop 81%
koop 54%
meergezinswoning 7%
huur 19%
940 m
3
1480 m
3
huur 46%
meergezinswoning 25%
tussenwoning 14%
twee-onder-een-kap twee-onder-een-kap 6%
hoekwoning 17%
hoekwoning 11%
koop 81%
1430 m3
twee-onder-een-kap 28%
Koop/huur Stiphout en Helmond meergezinswoning
Gasverbruik in Stiphout per woningtype 940 m3
koop 54%
2480 m3
7%
1480 m3
1710 m3
Tom van Tuijn Stedenbouw
Geme ente Helmond
Wateroverlast bij een hevige bui
Zones van 300 meter afstand tot groene plek
IDEEËN
twee-onder-een-kap 28%
2480 m3
Wijk Stiphout
hoekwoning 17%
hoekwoning 11%
1430 m3
tussenwoning 44%
Woningtypes Stiphout en Helmond
twee-onder-een-kap twee-onder-een-kap 6%
meergezinswoning 25%
tussenwoning 14%
Naast de woonopgave liggen er meer vragen voor de toekomst: de energietransitie, klimaat en ecologie en de mobiliteit in relatie tot de openbare ruimte. Zo is er sprake van een relatief hoog energiegebruik en tegelijkertijd een sceptische houding tegenover de energietransitie. Er moet zuinig omgegaan worden met het landschap waar verdroging een risico vormt. In contrast met de omgeving kent het bebouwd gebied een geringe hoeveelheid aan openbaar groen. Ook mist het dorp verkoelende groene plekken en maatregelen tegen wateroverlast.
tussenwoning 44%
Wijk Stiphout
Geme ente Helmond
1710 m3
Tom van Tuijn Stedenbouw
binnensport, zoals woonmix: plek voor zowel bijvoorbeeld jong als oud, en vergeet Bouw een VOOR DE TOEKOMST Huizen bouwen sportschool daarbij niet de sociale betaalbareof een IS DIT MIJN: VOOR DE TOEKOMST VOOR DE TOEKOMST aan de huizen voor IS DIT MIJN: padelbaan. huur. IS DIT MIJN: buitenkant van jongeren Er is grote vraag naar Groter Stiphout betaalbare koop of transformatorhuis Bouw Huizen bouwen en grotere huurwoningen voor de betaalbare aan de capaciteitkabels jongeren generatie Zonneveldenhuizen in en voor voor elektriciteitsnet buitenkant van jongeren (starterswoningen). Verjonging nodig, dus Stiphout en alle latere Stiphout ruimte voor jongeren om generaties. VOOR DE TOEKOMST IS DIT MIJN: zelfstandig te wonen (appartementen) en voor “Ik heb al zonnepanelen Op alle mensen die een gezin gelegd op mijn dak, dus bedrijfparkeerplaat geen zonneveldsen zonnepanelenwillen stichten een huis. Klimaat staat op code VOORik DEwil TOEKOMST Voorbeeld Zonneparkparkeerplaats Spijkenisse op hoogte, zodat IS DIT MIJN: waar ik mijn hond uitlaat.” rood. WENS
TIP
WENS
IDEE
TIP
IDEE
WENS
Gebiedsvisie Stiphout | 03. ACTIETHEMA’S
WENS
TIP
WENS
IDEE
TIP
WENS
54 Voorbeeld Zonneparkparkeerplaats Spijkenisse
TIP
IDEE
Op alle bedrijfparkeerplaat sen zonnepanelen op hoogte, zodat
TIP
IDEE
IDEE
WENS
TIP
Huizen bouwen aan de buitenkant van Groter transformatorhuis Stiphout. WENS
IDEE
auto’s er onder passen.
Ideeën
TIP
IDEE
en grotere capaciteitkabels elektriciteitsnet
Wens
Idee
Wens
Bouw betaalbare huizen voor jongeren.
Groter transformatorhuis en grotere capaciteitkabels elektriciteitsnet.
Zon op dak niet in de natuur.
Idee
Wens
Zonnepanelen moeten langs de snelweg i.p.v. op een veld.
Stiphout zelfvoorzienend dus graag een zonnepark.
VOOR DE TOEKOMST IS DIT MIJN: WENS
Idee
TIP
Zon op dak Mijn wens is dat niet in de Stiphout openstaat natuur voor veranderingen.
IDEE
Voorbeeld Zonneparkparkeerplaats Spijkenisse
VOOR DE TOEKOMST IS DIT MIJN: WENS
TIP
IDEE
Wens
Op alle bedrijfVOOR DE TOEKOMST IS DIT MIJN: parkeerplaatsen zonnepanelen op hoogte, zodat Zon op dak auto’s er onder passen.niet in de natuur WENS