Rekenkamer Hellendoorn - Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn - 18-11-2025

5.3.5 Lessen als input voor nieuwe cultuurvisie Uit de beschikbare documentatie komt naar voren dat men vooral moest aansluiten bij het enthousiasme van inwoners; als inwoners een idee hadden, dan kon de CultuurCaravaan een helpende hand bieden. Er was afgesproken dat als er na meerdere pogingen geen kartrekkers gevonden konden worden voor bepaalde ideeën (zoals Theater- en kunstfietstocht langs alle kernen of een Muziekkoepel), de energie moest worden gericht op nieuwe initiatieven. Als belangrijk aandachtspunt voor de toekomst wordt het betrekken van de kernen die zich soms achtergesteld voelen gezien en het daar zichtbaar zijn, bijvoorbeeld door aanwezigheid op lokale evenementen. Het Cultuurteam sprak de wens uit voor nog meer communicatie en marketing, bijvoorbeeld in de vorm van een postercampagne.

| 25 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn

In recente gesprekken die in het kader van dit rekenkameronderzoek zijn gevoerd, komt naar voren dat de CultuurCaravaan in het verleden een belangrijke rol heeft gespeeld en de toenmalige cultuurvisie heeft opgeleverd. Het initiatief leeft momenteel echter nauwelijks bij wethouders, ambtenaren en betrokken organisaties en wordt niet meer actief uitgedragen. De energie van de CultuurCaravaan van destijds lijkt aan de ene kant te zijn weggevallen door veel personeelsverloop in de teams van de gemeente en het ontbreken van een persoon die partijen samenbracht en meedacht. Maar de ervaring leert ook dat bij open uitnodigingen voor participatie vaak dezelfde inwoners komen opdagen, waardoor andere groepen niet worden bereikt, denk aan de inwoners van bepaalde dorpen/kernen en jongeren. Sinds twee jaar is in de gemeente Hellendoorn een Cultuurmakelaar werkzaam. De Cultuurmakelaar fungeert als informatiepunt en sparringpartner, voornamelijk voor het amateurcultuurveld. Zij ondersteunt bij het opzetten van projecten, het verbinden van partijen en het zoeken naar financiering. De Cultuurmakelaar heeft bewust gekozen voor een opbouw van onderaf, waarbij haar activiteiten voortkomen uit de samenleving en ze vertrouwen opbouwt door persoonlijk contact, met name in de verder weg gelegen dorpen. Bij de start heeft ze 90 bezoeken afgelegd om zichzelf voor te stellen.

De Cultuurmakelaar was niet betrokken bij de CultuurCaravaan, maar probeert wel via het gedachtegoed ervan te werken. De Cultuurmakelaar is de rol "achter de schermen", terwijl de Cultuurburgemeester de ceremoniële rol vervult. Hoewel de CultuurCaravaan veel mooie dingen heeft gebracht, wil de gemeente nu inhoudelijk breder kijken en onderzoeken wat wel en niet werkte van de oude cultuurvisie om op basis daarvan een nieuwe te schrijven. Een apart evaluatiedocument van de CultuurCaravaan is niet beschikbaar. We hebben onze bevindingen dan ook vooral moeten baseren op interviews en de initiële (start)documenten.

5.4 Ondernemerscollectief 't Lochter 5.4.1 Brede belangenbehartiging door het ondernemerscollectief Ondernemerscollectief 't Lochter stond voorheen bekend als Parkmanagement 't Lochter. ​ De naamswijziging in 2023 is een belangrijke ontwikkeling, aangezien de focus hierdoor is verbreed van uitsluitend het beheer van het bedrijventerrein naar een collectief dat de belangen van alle bedrijven binnen de gemeente Hellendoorn behartigt, hoewel het bedrijventerrein 't Lochter de kern blijft vormen. Het Ondernemerscollectief 't Lochter functioneert als een vereniging van bedrijven die gevestigd zijn op en rondom het gelijknamige bedrijventerrein in Nijverdal. Het collectief heeft als kerntaak het behartigen van de gemeenschappelijke belangen van zijn leden bij zowel de gemeente als andere relevante autoriteiten. De primaire doelstelling is het gezamenlijk werken aan het creëren en behouden van een aantrekkelijke, veilige en goed bereikbare werkomgeving. Het ondernemerscollectief richt zich op belangenbehartiging op lokaal niveau, het waarborgen van veiligheid (onder meer door het Keurmerk Veilig Ondernemen), het organiseren van groenonderhoud, het beheer van openbare verlichting en initiatieven gericht op het aantrekken van gekwalificeerd personeel. Recentelijk heeft het collectief ook een

| 26 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn

haalbaarheidsstudie geïnitieerd voor de ontwikkeling van een Smart Energy Hub, met als doel de energie-efficiëntie en -optimalisatie tussen de aangesloten bedrijven te verbeteren. Voor de gemeente Hellendoorn is de nauwe betrokkenheid bij het collectief gericht op het faciliteren van een goed ondernemersklimaat en het effectief communiceren met bedrijven, waarbij het collectief als een goed bereikbare klankbordgroep dient voor gemeentelijke initiatieven en vragen. Dit collectief valt onder de treden ‘Zelf doen’ en ‘Adviseren/Coproduceren’. Het is een vereniging van bedrijven die zelf hun gemeenschappelijke belangen behartigen. De gemeente is nauw betrokken en gebruikt het collectief als klankbordgroep, wat wijst op een adviserende en co-producerende rol vanuit het collectief naar de gemeente.

5.4.2 Korte lijnen en prettige samenwerking Communicatie met de aangesloten bedrijven vindt plaats via ledenvergaderingen, netwerkevenementen en een nieuwsbrief. Bij specifieke uitdagingen, zoals netcongestie, worden werkgroepen opgericht die bijna maandelijks bijeenkomen. Uit de gesprekken komt naar voren dat er vanuit het collectief korte lijnen worden ervaren met de gemeente. De samenwerking wordt overwegend positief beoordeeld. De gemeente Hellendoorn is nauw betrokken bij het collectief en heeft twee vertegenwoordigers die aanwezig zijn bij de vergaderingen van het bestuur. Daarnaast heeft de gemeente een vaste accountmanager voor de bedrijven die fungeert als een centraal aanspreekpunt voor het collectief. Volgens betrokkenen wordt de samenwerking gekenmerkt door wederzijds respect, waarbij het collectief erkent dat zij samen met de overheid problemen moeten aanpakken in plaats van alles bij de overheid neer te leggen. De gemeente faciliteert hierbij door contacten te leggen, zoals met Enexis over netcongestie, maar laat het collectief zelf het voortouw nemen. Het Ondernemerscollectief is penvoerder voor projecten waardoor ze toegang krijgt tot subsidies die voor individuele ondernemers niet beschikbaar zijn.

De gemeente maakt effectief gebruik van het collectief om nieuwe initiatieven, zoals de aanleg van een padelbaan, te toetsen bij de ondernemers wat bijdraagt aan besluitvorming. Ondanks de goede contacten, signaleert het Ondernemerscollectief dat dossiers zoals de uitbreiding van het bedrijventerrein en het aanpakken van netcongestie vaak traag verlopen. Externe factoren zoals het Didam-arrest en ambtelijke procedures dragen hieraan bij. Ook ervaart het collectief de wisselende samenstelling van de gemeenteraad en het college van B&W als een knelpunt. Verder wordt de aanpak van vervallen of verpauperde panden op het bedrijventerrein als uitdaging gezien. De gemeente kan niet zomaar van ondernemers eisen dat ze zelf investeren en er zijn geen commerciële partijen die in deze 'te kleine' projecten willen stappen. Tot slot wordt nog gewezen op de moeite die het bedrijventerrein heeft om ruimte te vinden voor uitbreiding. Het vestigen van voorkeursrecht op agrarische percelen heeft geleid tot bezwaren van inwoners die zich overvallen voelden.

| 27 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn

5.4.3 Succesfactoren en knelpunten De succesfactoren van deze ondernemersparticipatie worden gezien in de sterke organisatie en toegewijde bestuur van het collectief, de professionele ondersteuning van de parkmanager en de structurele, diepgaande betrokkenheid van de gemeente. De collectieve vorm blijkt effectief voor belangenbehartiging en als klankbordgroep voor de gemeente. Er zijn echter ook knelpunten, zoals de genoemde trage voortgang van dossiers, met name op het gebied van netcongestie. Daarnaast wordt de wisselende samenstelling van de gemeenteraad en het college van B&W gezien als een belemmering voor participatie door onbekendheid. Daarnaast blijft de verpaupering van sommige panden op bedrijventerreinen een uitdaging waarbij commerciële investeringspartijen vaak ontbreken.

5.5 Enkele rode draden Op basis van de bestudeerde burgerparticipatietrajecten worden verschillende uitdagingen gesignaleerd. In de eerste plaats kan het ontbreken van heldere afspraken bij aanvang van een traject tot problemen in de uitvoering leiden, zoals bijvoorbeeld bij Zonnepark Dalkruid werd geconstateerd. Verwachtingsmanagement richting initiatiefnemers is daarbij van groot belang. In de tweede plaats blijken de afstemming en personele wisselingen binnen de gemeente bij verschillende trajecten een uitdaging. Bij Zonnepark Dalkruid werd er verschillend gedacht over het project, tussen bestuur en organisatie, maar ook binnen de organisatie. Bij verschillende trajecten (Zonnepark Dalkruid, de CultuurCaravaan en Ondernemerscollectief 't Lochter) worden personele wisselingen binnen de gemeente (ambtelijk en bestuurlijk) en het mede daardoor weglekken van expertise en veranderen van prioriteiten als factoren gezien die het verloop van burgerparticipatietrajecten bemoeilijken. Het bereiken en betrekken van de brede doelgroep werd in het bijzonder bij de CultuurCaravaan als uitdaging gezien; bij open uitnodigingen voor participatie komen vaak dezelfde inwoners opdagen en komen wellicht niet alle kernen binnen de gemeente voldoende aan bod. Uit de bestudeerde casuïstiek kunnen verschillende lessen worden herleid voor de gemeente Hellendoorn.

Zo leren initiatieven zoals de CultuurCaravaan en Skatepark De Blokken dat aansluiten bij het enthousiasme van inwoners kan leiden tot succesvolle initiatieven. Daarnaast is het van belang om vooraf duidelijk te zijn over rollen, verantwoordelijkheden en kosten, bij voorkeur vastgelegd in een samenwerkingsovereenkomst. Dit helpt teleurstelling te voorkomen en draagt bij aan transparantie. Bij Skatepark De Blokken wordt als aandachtspunt genoemd dat een meer projectmatige aanpak met vooraf doordachte inrichting en voldoende capaciteit wenselijk is. Inwoners willen meebeslissen, dat de gemeente luistert en dat er open en controleerbaar wordt gewerkt. Dit betekent duidelijkheid over speelruimte, rollen, tijdspaden en vervolgens terugkoppelen wat met de inbreng van inwoners is gedaan. Ook moet zorg gedragen worden voor interne afstemming tussen bestuur en organisatie en binnen de organisatie. Burgerparticipatie vraagt van ambtenaren en bestuurders dat zij flexibel zijn, goed in contact staan met inwoners en hun rol kunnen aanpassen aan de context van een project. Tot slot is een vast aanspreekpunt voor inwoners binnen de gemeente van belang.

| 28 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn

H6 | Rol van de raad In dit hoofdstuk worden de volgende onderzoeksvragen beantwoord: 7.​ Hoe wordt de raad betrokken bij burgerparticipatie en hoe heeft hij zijn kaderstellende en controlerende rol ingevuld? a.​ Wat is de rol van de raad op het gebied van burgerparticipatie, en hoe heeft de raad deze rol ingevuld? Voldoet dit aan de wensen van de raad? b.​ Hoe verloopt de informatievoorziening aan de raad op het gebied van burgerparticipatie? Is dit voldoende voor de raad om zijn kaderstellende en controlerende rol te kunnen vervullen? De belangrijkste bevindingen De gemeenteraad van Hellendoorn ziet inwonersparticipatie als belangrijk om draagvlak te creëren voor politieke beslissingen, waarbij de uiteindelijke beslissingsbevoegdheid bij de raad blijft. De raad wil een nieuwe participatievisie opstellen om de spelregels vast te leggen en wenst eerder in het proces betrokken te worden. Raadsleden vinden het belangrijk om te controleren of de gemeente voldoende inspanningen heeft geleverd om inwoners te betrekken. De raad benadrukt dat de informatievoorziening vanuit de gemeente moet verbeteren om zijn controlerende rol beter te kunnen vervullen.

Er bestaan bovendien verschillende visies op succesvolle participatie onder raadsleden; sommigen vinden participatie pas geslaagd als alle inwoners tevreden zijn, terwijl anderen het inzichtelijk maken van alle afwegingen cruciaal vinden, zelfs als er onenigheid blijft. Er is een gedeelde behoefte aan duidelijke spelregels voor inwoners en het is voor raadsleden van groot belang dat de resultaten van de participatie uiteindelijk zijn terug te lezen in de stukken.

6.1 De rol van de gemeenteraad in inwonersparticipatie De gemeenteraad beschouwt inwonersparticipatie als een belangrijk instrument om inwoners te betrekken bij de totstandkoming en uitvoering van beleid en projecten. Het doel is ook om draagvlak te creëren voor politieke besluitvorming. Uiteindelijk blijft de beslissing echter bij de raad liggen. De raad heeft een kaderstellende en controlerende rol in het participatieproces. De raad geeft aan een nieuwe participatievisie te willen opstellen om de spelregels voor participatie vast te leggen. Op 9 april 2024 stelde de gemeenteraad de 'Startnotitie Opstellen participatievisie' vast. Dit document vormt zoals eerder beschreven de basis en de routekaart voor het hele proces. Daarnaast heeft de raad meegedacht tijdens informatiebijeenkomsten. Zo was er op 9 januari 2024 een discussie over participatie en burgerpanels. Ook later, op ​ 3 september 2024 en 13 mei 2025, besprak de raad conceptversies van de visie. De raad heeft de wens om meer in positie te worden gebracht 'aan de voorkant' van het proces. De raad wil kunnen controleren of participatie goed is uitgevoerd en of de gemeente er alles aan heeft gedaan om inwoners te betrekken. In de meeste raadsstukken wordt een paragraaf 'participatie' opgenomen.

Raadsleden constateren echter dat dit vaak aanvoelt als een checklist en het is voor hen moeilijk vast te stellen of een traject gedegen is geweest. ​

| 29 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn

Een positief voorbeeld van verantwoording en terugkoppeling is wanneer een aparte bijlage wordt opgenomen in de stukken voor de raad over hoe de participatie is verlopen.

6.2 Wensen van de raad en de praktijk Er bestaat onder raadsleden geen eenduidige definitie van wat burgerparticipatie is. De raad heeft verschillende wensen voor participatie en de uitvoering ervan en de praktijk loopt hiermee nog niet altijd in de pas. Er bestaan binnen de raad verschillende visies op wanneer participatie een succes is. Een deel van de raad vindt dat participatie niet geslaagd is als een deel van de inwoners ontevreden is. Het is echter belangrijk dat er wel inzicht is in alle afwegingen, zelfs als niet iedereen tevreden is. De raad hecht veel waarde aan duidelijke spelregels en de communicatie hiervan. De nieuwe participatievisie, waarvoor een startnotitie is opgesteld, moet hieraan bijdragen. Het is voor de raadsleden belangrijk dat de resultaten van de participatie zijn terug te lezen in de stukken die zij ontvangen.

6.3 De informatievoorziening aan de raad De informatievoorziening aan de raad op het gebied van participatie vertoont nog verbeterpunten. Allereerst de kwaliteit van de informatie. Hoewel participatie nu vaak wordt benoemd in raadsstukken, voelt de verantwoording over de uitgevoerde participatie regelmatig als een checklist. Dit is onvoldoende om de raad in staat te stellen om de controlerende rol goed te vervullen. Daarnaast wordt het als belangrijk gezien dat er duidelijkheid is over het participatieniveau. Het is in het bijzonder belangrijk dat bij ruimtelijke dossiers het participatieniveau wordt gecommuniceerd. Zo kan iedereen zich aan de kaders conformeren en kan de raad hierop controleren.

| 30 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn

Bijlage 1 | Normenkader

| 31 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn

Bijlage 2 | Documenten Algemeen ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​

Coalitieakkoord Helder(s) akkoord. Hellendoorn maken we met elkaar! Collegeprogramma 2023-2026 Hellendoorn Geamendeerd raadsbesluit participatievisie deel 1, zaaknummer: 2024 - 003205 Participatie in gemeente Hellendoorn. Uitwerking stap 1-3 van startnotitie, 2024 Raadsvoorstel Vaststellen deel 1 van de participatievisie, zaaknummer: 2024 - 003205 Startnotitie Opstellen participatievisie, 2024

Zonnepark Dalkruid ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​

Brief EFO aan gemeente Hellendoorn, 14 maart 2022 Afschrift Kienhuis Hoving, 24 november 2023 Afschrift Oonze Coöperatie U.A., 20 juni 2023 Antwoordbrief aan Oonze Coöperatie, 3 juli 2024 Beantwoording schriftelijke vragen BBB zonnepark Dalkruid Hellendoorn, provincie Overijssel, 30 januari 2024 Begeleidend schrijven bij brief projectteam Oonze Coöperatie, 4 september 2024 Brief projectleider Bram Reinders aan B&W Hellendoorn, 4 juli 2023 Concept SOK Hellendoorn versie 0.3 Overzicht Onderzoeken t.b.v. Zonnepark Dalkruid Presentatie Proces ontwikkeling & dilemma’s Energietransitie Hellendoorn, ​ 31 augustus 2021 Presentatie informatieronde project zonnepark Dalkruid, n.d. Proces inzake het initiatief tot realisatie van zonnepark Dalkruid Hellendoorn. Versie 14 oktober 2024 Projectteam zonnepark Dalkruid - Reactie op proces zonnepark Dalkruid voor informatieronde 10 september 2024. Raadsmededeling Dalkruid, zaaknummer 2024-004577, 25 juni 2024 Speech aan de gemeenteraad door Oonze Cooperatie, 10 september 2024 Vervolgstap Zonnepark Dalkruid - Wie doet wat - versie 0.3 Verzoek Oonze Coöperatie 26 februari 2024 Verzoek Oonze Coöperatie beantwoording brief 26 februari 2024

CultuurCaravaan Bericht CultuurCaravaan, stand van zaken, 17 januari 2019 Bericht gratis workshops in het Gemeentenieuws, 2 mei 2019 Bericht gratis workshops in het Gemeentenieuws, 23 mei 2019 Bericht uitnodiging cultuurteamoverleg dinsdag 2 april 2019, 20 maart 2019 Bespreeknotitie Concept Vervolg Proces CultuurCaravaan 16 oktober 2018 Blog cultuurburgemeester Jaap Harmsen, Cultuurburgemeester Jaap Harmsen vertelt, 4 april 2019 ●​ Communicatieplan CultuurCaravaan 2018 ●​ Concept bericht voor in Twents Journaal begin 2019 en cultuurteam 2019 ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​

| 32 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn

●​ Cultuur is van u, bericht Gemeentenieuws - TwentsVolksblad, 10 juli 2018 ●​ CultuurCaravaan bericht naar aanleiding van kernteam bijeenkomst op 3 december 2018 ●​ Cultuurcaravaan, bericht aan de Bonte Honderd, 23 april 2018 ●​ Cultuurteam bij elkaar, 4 april 2019 ●​ Deelname Galjaardprijs 2018, gemeente Hellendoorn - Cultuur is van ons allemaal, ​ 26 juni 2018 ●​ Krantenbericht in het Twents Volksblad over de CultuurCaravaan op 10 juli 2018 ●​ Overzicht groepen en ontwikkelingen, 10 april 2019 ●​ Vragenlijst CultuurCaravaan, juli 2019 ●​ Wat gaat er met deze muur op de Blokkendoos gebeuren, 6 juni 2019 Casus Skatepark De Blokken Begroting skatepark, 1 november 2022 Collegevoorstel Upgraden skatebaan naar Urban Skatepark, 13 december 2022 E-mail terugkoppeling omwonendenavond Skatepark Blokken, 2 juni 2023 Notitie locatie Skatepark, 10 november 2022 Presentatie skatepark (definitief) Projectbeschrijving Urban skatepark Nijverdal Leader, 29 oktober 2022 Projectplan Skatepark: Een projectopdracht met de hoofddoelstelling om de skatebaan uit te breiden tot een toereikende en uitdagende sport- en speelvoorziening voor meer doelgroepen, in lijn met de Speelruimtevisie 2022 ●​ Raadsvoorstel Upgraden skatebaan naar Urban Skatepark, 17 januari 2023 ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​ ●​

Casus Ondernemerscollectief ‘t Lochter ●​ https://hetlochter.nl/ ●​ https://www.hellendoorn.nl/direct-regelen/ondernemen/ondernemen/ondernemerscoll ectief-t-lochter/ ●​ https://binddd.nl/cases/smart-energy-hub-t-lochter/

| 33 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn

Bijlage 3 | Respondenten ●​ Participatieadviseur en manager dienstverlening en informatisering/ambtelijk opdrachtgever participatievisie (startgesprek). ●​ Afvaardiging van de raad. ●​ Wethouder. ●​ Gemeentesecretaris. ●​ Inwoners betrokken bij de vier cases: ○​ Zonnepark Dalkruid: een vertegenwoordiger van Oonze Coöperatie en de externe projectleider. ○​ CultuurCaravaan: Cultuurmakelaar. ○​ Skatepark De Blokken: twee jongeren/initiatiefnemers. ○​ Ondernemerscollectief ‘t Lochter: de voorzitter ondernemerscollectief en de parkmanager. ●​ Ambtenaren betrokken bij de vier cases: ○​ Zonnepark Dalkruid: programmamanager duurzaamheid. ○​ CultuurCaravaan: beleidsmedewerker cultuur. ○​ Skatepark De Blokken: beleidsmedewerker groen en beleidsadviseur jeugd/strategisch adviseur. ○​ Ondernemerscollectief ‘t Lochter: accountmanager bedrijven.

| 34 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn

Bijlage 4 | Analysekader casuïstiek 1.​ Algemene informatie over het traject a.​ Naam van het initiatief. b.​ Korte beschrijving: Wat houdt het initiatief in? c.​ Startdatum en duur: Wanneer is het initiatief gestart en hoe lang heeft het geduurd/zal het duren? d.​ Betrokken afdeling/team binnen de gemeente: Welke gemeentelijke afdeling(en) of team(s) zijn primair verantwoordelijk? e.​ Externe partners (indien van toepassing): Welke externe organisaties, verenigingen of bedrijven zijn betrokken? 2.​ Doelstellingen van het participatietraject a.​ Expliciete doelstellingen: Welke concrete doelen zijn geformuleerd voor de participatie in dit initiatief? 3.​ Type en niveau van participatie (gebaseerd op de participatieladder) a.​ Gekozen participatietrede: Welke trede van de participatieladder is toegepast? (Informeren, Raadplegen, Adviseren, Coproduceren, Meebeslissen, Zelf doen) b.​ Motivatie voor de gekozen trede: Waarom is voor dit specifieke niveau gekozen? (bijvoorbeeld op basis van onderwerp, de beschikbare tijd, budget en bij wie de besluitvorming ligt) 4.​ Kaders, richtlijnen en uitgangspunten a.​ Vastgestelde kaders/richtlijnen: Zijn er specifieke beleidskaders, richtlijnen of verordeningen toegepast? (bijvoorbeeld Omgevingswet, Wet versterking participatie op decentraal niveau) b.​ Gemaakte afspraken over speelruimte en grenzen: Was er vooraf duidelijkheid over wat wel

en niet bespreekbaar was? c.​ Omgangsvormen en inclusiviteit: Hoe werd gezorgd voor een open, respectvolle en inclusieve benadering? (bijvoorbeeld "iedereen mag meedoen", "goede afspiegeling van de samenleving") d.​ Transparantie van methodiek: Is een duidelijk participatieplan opgesteld en gecommuniceerd? 5.​ Rollen en verantwoordelijkheden a.​ Rollen van de gemeente (raad, college, ambtelijke organisatie): Hoe waren de rollen van de gemeenteraad (kaderstelling, volksvertegenwoordiging, controleren), het college (sturing, zorgdragen voor kwaliteit) en de ambtelijke organisatie (voorbereiding, uitvoering, evaluatie) gedefinieerd en toegepast in dit initiatief? b.​ Rollen van de samenleving (inwoners, ondernemers, organisaties): Wat was de specifieke rol van de burgers en andere maatschappelijke partijen? 6.​ Communicatie en terugkoppeling a.​ Communicatiemiddelen ingezet: Welke kanalen zijn gebruikt om te informeren, raadplegen, et cetera? (bijvoorbeeld nieuwsbrieven, informatiebijeenkomsten, enquêtes, online tools) b.​ Frequentie van communicatie: Hoe vaak werd er gecommuniceerd tijdens het proces? c.​ Terugkoppeling over inbreng: Hoe is de terugkoppeling over de inbreng van inwoners georganiseerd en uitgevoerd?

| 35 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn

d.​ Verwachtingsmanagement in communicatie: Hoe is omgegaan met het managen van verwachtingen? 7.​ Middelen en capaciteit a.​ Financiële middelen: Welk budget was beschikbaar voor dit specifieke initiatief voor participatie? b.​ Personele capaciteit: Welke inzet van ambtenaren (fte) was gemoeid met het initiatief? (bijvoorbeeld gebiedsambtenaren, participatieadviseur) c.​ Tijdsplanning en planning realistisch? Was er voldoende tijd gereserveerd voor het participatietraject? 8.​ Inzicht in wensen van inwoners a.​ Is er vooraf onderzoek gedaan naar de wensen van inwoners? b.​ Zijn deze wensen verwerkt in het participatieplan? 9.​ Resultaten en ervaringen a.​ Bereikte participatieniveaus: Welke niveaus van participatie zijn daadwerkelijk bereikt? b.​ Impact op besluitvorming/beleid: Welke invloed heeft de participatie gehad op het uiteindelijke besluit of beleid? c.​ Opbrengsten voor de samenleving: Wat waren de voordelen voor de deelnemende inwoners, ondernemers of organisaties? d.​ Lessen geleerd door de gemeente: Welke inzichten heeft de gemeente opgedaan uit dit initiatief? e.​ Succesfactoren: Wat heeft bijgedragen aan het succes van het initiatief? f.​ Knelpunten/uitdagingen: Welke moeilijkheden zijn ondervonden? g.​ Evaluatie en vervolg: Is het initiatief geëvalueerd en zijn er plannen voor een vervolg?

| 36 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn

Bijlage 5 | Bestuurlijke reactie

| 37 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn

| 38 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn

Bijlage 6 | Nawoord van de Rekenkamer Dit onderzoek naar burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn volgt op een verzoek van de gemeenteraad eind september 2024 in de vorm van een motie om de casus Zonnepark Dalkruid te onderzoeken. Na gesprekken met de raad zijn wij gekomen tot een bredere onderzoeksopzet waarin we Zonnepark Dalkruid hebben meegenomen als casus. Het doel was de raad inzicht te geven in de vormgeving en praktijk van burgerparticipatie, met als uiteindelijk doel toekomstige processen te optimaliseren en de kaderstellende en controlerende rol van de raad te ondersteunen. Wij danken het College van B&W van Hellendoorn voor de bestuurlijke reactie van 11 november 2025. Het college geeft aan de conclusies en aanbevelingen van ons rapport te onderschrijven en deze te hebben verwerkt in de nieuwe participatievisie en het uitvoeringskader. Wij beschouwen dit als een zeer positieve en constructieve stap die de weg vrijmaakt voor een structurele verbetering van de burgerparticipatie in Hellendoorn. Wij vertrouwen erop dat de gemeenteraad de in dit rapport en de bestuurlijke reactie geformuleerde instrumenten en afspraken zal benutten om zijn kaderstellende en controlerende rol met betrekking tot burgerparticipatie te versterken. Wij hopen op een constructief gesprek in en met de raad over dit rapport en de aanbevelingen.

Namens de Rekenkamer Hellendoorn, Marsha de Vries Tom Plat

| 39 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn

BMC ​ Databankweg 26D 3821 AL Amersfoort Postbus 490 3800 AL Amersfoort (033) 496 52 00 info@bmc.nl www.bmc.nl KvK BMC Advies 32078667 IBAN NL91ABNA0504035754 BTW NL80.86.63.598 B.01

Colofon 18 november 2025 Classificatie

: Intern gebruik

Namen adviseurs

: Marsha de Vries ​ Tom Plat

Kenmerknummer

: PO047779-2844

| 40 | Burgerparticipatie in de gemeente Hellendoorn