Document · PDF

Bestuursrapportage 2024

Gemeenteraad 9 juli 2024, gemeente HellendoornBij agendapunt: Bestuursrapportage 20249.451 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

5 juni 2024

Inleiding De bestuursrapportage is onderdeel van de Planning en Control cyclus en is bedoeld om een actueel beeld van de programmabegroting 2024 te geven in zowel beleidsmatig als in financieel opzicht. De rapportage gaat in op de uitvoering van activiteiten, financiële ontwikkelingen en afwijkingen als gevolg van nieuw of aangepast beleid. Daarnaast is er aandacht voor actuele thema’s, investeringen en risico’s. De peildatum is 1 mei 2024 waarbij we een doorkijk geven naar het einde van het jaar. Hieronder wordt in hoofdstuk 1 de beleidsmatige & financiële voortgang van de programma’s 2024 toegelicht waar onder andere ingegaan wordt op het collegeprogramma, de voortgang van projecten en activiteiten uit de begroting 2024 en bijbehorende financiële afwijkingen. In hoofdstuk 2 wordt er ingegaan op de risico’s. De bijlagen bevatten het investeringsoverzicht (bijlage 1), de factsheet Sociaal Domein (bijlage 2), de begrotingswijzigingen (bijlage 3, 4 en 5), overzicht gemeentelijk vastgoed (bijlage 6), interbestuurlijk toezicht (bijlage 7) en het collegeprogramma (bijlage 8). De bijlage van het collegeprogramma is gelijk aan de bijlage die is opgenomen bij de kaderbrief. Collegeprogramma De uitvoering van het Collegeprogramma 2023 – 2026 is in volle gang. De zes maatschappelijke kernopgaven vormen de basis van het collegeprogramma. Het betreft: 1. Een leefbaar platteland 2.

Toekomstbestendigheid als sleutel 3. Kwaliteitsvol en betaalbaar wonen 4. Inclusie; iedereen doet mee 5. Gezond en veilig samenleven 6. Economie en bereikbaarheid Binnen iedere kernopgave zijn acties en inspanningen gedefinieerd. In bijlage 8 is aangegeven hoe de voortgang van het collegeprogramma is. Een deel van de acties is uitgevoerd of de uitvoering is staand beleid geworden. Een groot deel van de acties is gestart en wordt de komende jaren verder vormgegeven. Een klein deel van de acties moet nog opgepakt worden. Ook hebben we op punten het collegeprogramma bijgesteld naar aanleiding van actualiteiten. In de kaderbrief gaan we hier nader op in. Met het uitvoeren van de acties en het doen van de inspanningen wordt een bijdrage geleverd aan het behouden en versterken van de kwaliteiten van onze gemeente. Kwaliteit die we terugzien in de veelzijdigheid van functies in ons landelijk gebied, in diversiteit van onze bevolking, in de unieke karakters van de verschillende dorpen en buurtschappen en in de afwisseling van landschappen.

Samenvatting Het totaal van de bestuursrapportage komt uit op een voordelig saldo van € 1.579.000,-- voor 2024. Hierbij is het voordelig saldo van de najaarsrapportage 2023 van € 1.053.000,-- over de jaarschijf 2024 meegenomen. Een kanttekening hierbij is wel dat de meicirculaire niet in de bestuursrapportage is verwerkt en de CAO consequenties incidenteel zijn meegenomen. De structurele doorwerking hiervan komt terug in de begroting 2025.

Bedragen x € 1.000 Totaaloverzicht programma's

Voordeel

Nadeel

Saldo

3.463

-3.370

Werk, economie en inkomen

Jeugd en Wmo

437

-726

-290

Cultuur, onderwijs en sport

124

-168

-44

Mobiliteit en bereikbaarheid

225

-121

104

Wonen en leefomgeving

180

-180

Bestuur, veiligheid en dienstverlening

3.174

-825

2.349

Overhead

764

-1.398

-634

8.367

-6.788

1.579

Onderstaand overzicht geeft de grootste mee- en tegenvallers (> € 50.000,--) weer die het saldo veroorzaken. In hoofdstuk 1 worden deze per programma nader toegelicht. Bedragen x € 1.000 Saldo Bestuursrapportage

Saldo van baten en lasten

Nadelen Toename WMO individuele begeleiding

- 140 N

Subsidiebeschikkingen CAO-consequenties

- 175 N

Beschikbaarheidsfinanciering Jeugd

- 89 N

Jeugd - extrapolatie jaarrekening 2023

- 176 N

Bijdrage Samen Twente

- 100 N

FTE uitbreiding Griffie

- 68 N

Actualiseren bedrijfsplan afval oa met invoering Diftar

- 83 N

CAO consequenties 2024

- 619 N

Vervangen TL-verlichting door LED in ambtelijk deel HvCB

- 68 N

Overige afwijkingen (< € 50.000,--)

- 282 N

Totaal nadelen

- 1.800 N

Voordelen Integratie-uitkering Participatie WSW

100 V

Vrijval resterend deel stelpost reële tarieven WMO Begeleiding individueel

189 V

Onderhoudscontract roerende voorzieningen WMO

60 V

Bijstellen huren en FDO's obv verwachtingen

54 V

Verstrekkingen WMO

98 V

Degeneratievergoedingen en leges straatwerkzaamheden

87 V

Voordeel Najaarsrapportage 2023

1.053 V

Voordelen Nota reserves en voorzieningen en saldo primitieve begroting

90 V

Voordeel afschrijvingen oa door doorschuiven investeringen

699 V

Voordeel toegerekende rente

673 V

Informatie en archiefbeheer interne werkzaamheden

50 V

Overige afwijkingen (< € 50.000,--)

226 V

Totaal voordelen

3.379 V

Totaal afwijkingen

1.579 V

Doorgeschoven investeringskredieten Een aanzienlijk deel van de investeringen is vertraagd. De investeringen voor 2024 zijn begroot op circa € 33.000.000,--. Volgens actuele prognose schuift hiervan € 14.300.000,-- door naar volgende jaren. Voor een groot deel betreft het investeringen in de N35 (aansluiting met Stationsweg bij Haarle en maatregel 24 fietsbruggen), bij elkaar € 6.500.000,--. Oorzaak zijn aanpassingen in de ontwerpen en herziening van de afspraken met RWS. Andere grote investeringen waar vertraging optreedt zijn: - Verduurzaming Ravijn (€ 1.700.000,--), vanwege netcongestie is de beoogde vervanging van houtkachels door een duurzame energievoorziening vertraagd; - Riolering en klimaatadaptatie (€ 1.700.000,--), deels vanwege niet verwachte straatwerkzaamheden van nutsbedrijven en deels vanwege tekort aan interne capaciteit door langdurige ziekte; - Gasloos maken van HvCB (€ 1.100.000,--), vanwege het niet ontvangen van een Rijkssubsidie, de subsidie is opnieuw aangevraagd maar ook hier speelt het probleem van netcongestie; - Vervanging brug Kerkstraat (€ 800.000,--), vanwege diverse factoren waaronder langere levertijd van materiaal en nutsbedrijven die meer tijd nodig hebben om kabels te verleggen; - Aanleg fietspad Helmkruidlaan (€ 700.000,--), vanwege een in de aanbesteding ingediend alternatief plan en de bijbehorende vertraging in besluitvorming en extra

onderzoeken. Zie bijlage 1 voor het totale overzicht van de begrote investeringen en de aanpassingen. Voorstel Wij stellen voor in te stemmen met: 1. Deze bestuursrapportage 2024 en de daarbij behorende 6e en 13e begrotingswijziging 2024 2. Het voordelig saldo van de jaarschijf 2024 van € 1.579.000,-- toe te voegen aan de Vrij Aanwendbare Reserve (VAR) 3. De meerjarige effecten van € 241.000,-- nadeel in 2025, € 242.000,-- nadeel in 2026, € 242.000,-- nadeel in 2027 en € 242.000,-- nadeel in 2028 en deze te betrekken bij de begroting 2025-2028. 4. De volgende mutaties op de reserves vast te stellen: a. Een bedrag van € 25.500,-- voor 2024 en 15.500,-- voor 2025 te onttrekken uit de Vrij Aanwendbare Reserve voor preventief budgetbeheer. b. Het positieve saldo van de primitieve begroting 2024 van € 34.000,-- vrij te laten vallen uit de reserve rekeningsaldo. c. Een bedrag van € 164.000,-- te onttrekken uit de Reserve Salomonsonhuis / zorgpunt door het opheffen van deze reserve conform de nota reserves en voorzieningen. Dit bedrag storten we voor € 154.000,-- in de reserve kapitaallasten en voor € 10.000,-- in de reserve gelabelde middelen. d. Een bedrag van € 100.000,-- te onttrekken in 2025 in plaats van 2024 uit de reserve invoeringskosten omgevingswet voor het opstellen van de omgevingsvisie. e.

Het onttrekken van € 13.500,-- voor 2024 en 2025 uit de reserve statushouders en ontheemden (Oekraïne) voor de pilot extra inzet regionale leerplichtambtenaar. 5. Het beschikbaar stellen van de volgende investeringskredieten: a. Verhogen investering voor onderwijshuisvesting van de Pr. Beatrix-school voor een bedrag van € 80.000,--. b. Verhogen investering vervanging fietsbrug Tatums voor € 13.000,--.

Hoofdstuk 1 Beleidsmatige & financiële voortgang per programma In dit hoofdstuk gaan we in op de belangrijkste aandachtspunten per programma binnen de bestuursrapportage 2024. De grootste afwijkingen zowel beleidsmatig als financieel worden behandeld. Per programma staat een tabel met de afwijkingen met daaronder een toelichting op de belangrijkste afwijkingen. Bij een aantal afwijkingen staat er een bedrag als voordeel en een bedrag als nadeel. Per saldo loopt dit budgettair neutraal. Het kan bijvoorbeeld zijn dat we extra uitgaven maken maar daarvoor gecompenseerd worden door het rijk.

1.1 Programma 1 Werk, economie en inkomen Economie Ontwikkeling nieuwe bedrijventerreinen In april zijn de plannen openbaar gemaakt van TenCate en de aanpassing van de spoorzone. De omgevingsvergunning voor de nieuwe fabriek van TenCate Grass is bij de Omgevingsdienst Twente in behandeling (provincie Overijssel is bevoegd gezag). De vergunning voor fase 1 van dit project is aangevraagd. Het stedenbouwkundig ontwerp voor de middenzone met lichte bedrijvigheid en een hotel en de woningbouw (flexwoningen) in de westzone wordt nu verder uitgewerkt. De bewoners in de nabije omgeving worden hierbij actief betrokken. Op bedrijventerrein ‘t Lochter kijken we naar inbreidingsmogelijkheden. In Hellendoorn onderzoeken we aan de Noordzijde van het dorp de mogelijkheid van een kleinschalig bedrijventerrein. Het proces van het vestigen van een Wet Voorkeursrecht Gemeente is gestart.

Vrijetijdseconomie en toerisme Visie Vrijetijdseconomie 2030 gemeente Hellendoorn Begin april 2024 is de Visie Vrijetijdseconomie 2030 vastgesteld door de gemeenteraad. De visie heeft als doel te komen tot een toekomstbestendige vrijetijdssector in gemeente Hellendoorn. Dit houdt in dat we toeristisch recreatieve kwaliteiten van de gemeente willen behouden en waar mogelijk versterken en tegelijkertijd ruimte willen bieden voor innovatie en (economische) groei. Om deze ambitie te verwezenlijken is, gekoppeld aan deze visie, een uitvoeringsagenda opgesteld en vastgesteld door het college. De uitvoeringsagenda geeft concreet aan welke acties tot 2030 nodig zijn, wie hier verantwoordelijk voor is en wat de mogelijke kosten zijn. Het opstellen van de visie en het uitvoeringsplan heeft in co-creatie plaatsgevonden.

Werk en inkomen Samenwerking met het bedrijfsleven Er is een Regionaal Werkcentrum Twente in ontwikkeling, waarbij de bestuurlijke insteek is om de toegankelijkheid van de dienstverlening te verbeteren. In dat kader zetten wij ons in voor een zoveel mogelijk decentrale toegang, wat aansluit bij de door de raad aangenomen motie over dit onderwerp (raad 31 oktober 2023). Zo is er inmiddels één centraal mailadres beschikbaar

waar ondernemers met alle arbeidsmarkt gerelateerde vragen over kwetsbare doelgroepen terecht kunnen.

Doorontwikkeling van Stichting Noest als lokaal sociaal ontwikkelbedrijf. In de afgelopen maanden heeft een evaluatie van de lokale uitvoering van de sociale werkvoorziening plaatsgevonden. Voor de doorontwikkeling ligt de focus op versterking van de samenwerking tussen de uitvoering beschut werk (Noest) en de re-integratie van overige doelgroepen op grond van de Participatiewet. Daarbij spelen we in op de extra middelen die het rijk recent heeft vrijgemaakt voor uitbreiding van de doelgroep (t.b.v. personen met indicatie banenafspraak) en transformatie van de sociaal ontwikkelbedrijven. De aanvraagprocedure hiervoor vergt regionale afstemming, waarover afspraken gemaakt zijn in het regionaal Portefeuillehouders overleg Arbeidsmarkt Twente (PHA).

Implementatie Breed Offensief Participatiewet. De nieuwe re-integratieverordening 2023 en het uitvoeringsbesluit re-integratie 2024 zijn inmiddels vastgesteld door raad en het college. Hierbij zijn wetswijzigingen als gevolg van het Breed Offensief Participatiewet verwerkt.

Waar mogelijk anticiperen we op de Participatiewet in balans, waarbij we maatwerk en vertrouwen centraal stellen. De uitgangspunten van maatwerk en vertrouwen zijn leidend geweest voor de vormgeving van de meedoen regeling, waarmee de raad op 5 maart 2024 heeft ingestemd. Verder is, ter uitvoering van de motie van de raad van 7 november 2023 over bijverdienen in de bijstand, een gewijzigde premieregeling deeltijdarbeid vastgesteld. Daarmee wordt vooruitgelopen op de landelijke bijverdienregeling van de Participatiewet in balans (waarschijnlijk per 1-1-2026).

Intensivering aanpak huisvesting en begeleiding van inburgeraars Door de groeiende asielinstroom neemt ook de taakstelling voor het huisvesten van statushouders toe. Inclusief de achterstand van vorig jaar moeten we in 2024 circa 92 statushouders huisvesten. De verhoogde taakstelling vraagt extra inspanningen van de uitvoering en ook van partners als Vluchtelingenwerk De Welle en Reggewoon. We blijven streven om aan de taakstelling te voldoen. Daarom werken de gemeente en Reggewoon samen aan een pakket van creatieve huisvestingsoplossingen om los van de bestaande inzet meer statushouders te huisvesten. Maar gezien het hoofdlijnenakkoord, waarbij er een voorrangverlening op de sociale huurmarkt aan statushouders niet meer mogelijk is en de krapte op de arbeidsmarkt, verwachten we dat de taakstelling verder op zal lopen.

Planning taalaanbod versus verplichtingen volgens wet Inburgering 2021 Er zijn meerdere gesprekken met partners gevoerd. Het blijft echter een probleem qua planning om taalaanbod en participatieverplichtingen vanuit de Wet inburgering 2021 goed op elkaar aan te laten sluiten (capaciteitsproblematiek onderwijs in combinatie met vele verplichtingen). Dit probleem wordt landelijk erkend. Er worden momenteel gesprekken gevoerd met partners of werken en leren beter te combineren is onder één paraplu als mogelijke oplossing.

Armoedebeleid en schuldhulpverlening Verhelderen en updaten van regelingen In het vastgestelde beleidsplan financiële bestaanszekerheid heeft de raad vastgesteld om regelingen en ondersteuningsmogelijkheden te vereenvoudigen. In de nieuwe verordening meedoen regelingen zijn de voorwaarden voor de verschillende minimaregelingen toegankelijker gemaakt. Deze nieuwe verordening is sinds begin maart van kracht. Daarnaast heeft het college nieuwe beleidsregels voor bijzondere bijstand vastgesteld. Deze beleidsregels

treden in werking per 1 juli 2024. In de nieuwe beleidsregels zijn ook met name de voorwaarden om in aanmerking te komen versimpeld. Zo kan er met terugwerkende kracht bijzondere bijstand aan worden gevraagd en zijn grenzen voor draagkracht vereenvoudigd.

Financiële voortgang 01 Werk, economie en inkomen

Voordeel

Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo

1.1

Kinderopvang aanvullende tegemoetkoming

-20

1.2

Preventief budgetbeheer 1 aug. 23 - 1 aug. 25

-26

1.3

Gemeentelijke opvang Oekraïne

1.642

-1.642

1.4

Onderzoek doorontwikkeling uitvoering Wsw / Stichting Noest

-50

1.5

Verruiming bijverdienregeling 2024 en 2025

-27

1.6

Participatiewet-uitkeringen en BUIG

728

-728

1.7

Wet Inburgering

753

-753

1.8

Hersteloperatie toeslagenaffaire

118

-118

1.9

Integratie-uitkering Participatie WSW

100

1.10

Nieuw Beschut

-7

3.463

-3.370

Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Gemeentelijke opvang Oekraïne (€ 1.642.000,-- V / € 1.642.000,-- N) De begroting voor de Gemeentelijke Opvang Oekraïne is geactualiseerd voor wat betreft de te verwachten uitgaven als ook de gewijzigde normvergoeding ter dekking van deze uitgaven. We nemen dit budgettair neutraal op. De inkomsten zijn herzien op basis van de actuele capaciteit x de norm per dag. En de uitgaven zijn deels aangepast o.b.v. de werkelijkheid van 2023. Er resteert dan nog een stelpost van € 755.100,-- die we in de loop van het jaar volgen en afwikkelen via de reserve statushouders en ontheemden. Onderzoek doorontwikkeling uitvoering Wsw / Stichting Noest (€ 50.000,-- V / € 50.000,-- N) Onderzoek doorontwikkeling uitvoering Wsw / Stichting Noest ten laste van de rijksbijdrage Ondersteuning sociaal ontwikkelbedrijven van naar verwachting circa € 100.000,-- die in de meicirculaire 2024 ter beschikking wordt gesteld. Dit conform collegevoorstel 2023-022593. Participatiewet-uitkeringen en BUIG (€ 728.000,-- V / € 728.000,-- N) De ramingen van de uitkeringen zijn geactualiseerd op basis van realisatie 2023 in combinatie met de ontwikkeling van het 1e kwartaal 2024. De raming van de BUIG is aangepast naar de stand van het nader voorlopig budget 2024. Het nader voorlopige BUIG budget is naar verwachting net voldoende om de uitkeringslasten te dekken.

Per saldo verloopt deze wijziging budgettair neutraal. Wet Inburgering (€ 753.000,-- V / € 753.000,-- N) Voorlopige specifieke uitkering 2024 Wet inburgering 2021 voor het beschikbaar stellen van voorzieningen aan inburgeringsplichtigen die bijdragen aan het voldoen van de inburgeringsplicht. Hersteloperatie toeslagenaffaire (€ 118.000,-- V / € 118.000,-- N) Coördinatie- en trajectkosten hersteloperatie toeslagenaffaire gedekt door middel van een specifieke uitkering.

Integratie-uitkering Participatie WSW (€ 100.000,-- V) Vrijval stelpost loon- en volumeontwikkeling WSW vanuit de mei- en septembercirculaire 2023, onderdeel integratie uitkering Participatie WSW. Uit een actuele doorrekening van de loonkosten WSW op basis van het actuele medewerkersbestand blijkt dat de stelpost vrij kan vallen.

Afwijkingen onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 ◼ Preventief budgetbeheer 1 aug. 23 - 1 aug. 25 ◼ Verruiming bijverdienregeling 2024 en 2025 ◼ Nieuw Beschut ◼ Kinderopvang aanvullende tegemoetkoming

1.2 Programma 2 Jeugd en Wmo Inkoop Jeugd en WMO De voorbereiding van de inkoop voor jeugd en wmo is in volle gang. Met de nieuwe inkoop beogen we; - Een dekkend zorglandschap - Kwalitatief goede zorg en integere aanbieders - Ambulante alternatieven om uithuisplaatsing te voorkomen - Keuzevrijheid van jeugdigen - Vereenvoudiging administratieve proces Implementatie van de inkoop is gepland per 1 januari 2025. Versteviging van bestaande structuren en relaties Als onderdeel van de hervormingsagenda zijn we in Hellendoorn al enkele jaren bezig met het verstevigen en verbeteren van bestaande structuren en relaties. Zo hebben we de pilots schoolzorgondersteuner voor het basisonderwijs, de inzet van een gezinswerker en het plan coaching zelfstandig leven in het eerste kwartaal van 2024 geëvalueerd. Met deze projecten geven we invulling aan de hervormingsagenda en preventie. In de begroting 2025 volgt een voorstel voor het continueren van deze aanpak. Wonen en Zorg verder verbonden Gemeente Hellendoorn heeft beleid vastgesteld waardoor voorzieningen alleen nog worden verstrekt, als uit de zorgovereenkomst blijkt dat het huren en de zorg los van elkaar staan. Hiermee volgen we de uitspraken van de rechtbanken die over deze kwesties zijn uitgesproken.

Financiële voortgang 02 Jeugd en Wmo

Voordeel

Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo

2.1

Versterken sociale basis

-26

2.2

Vrijval resterend deel stelpost reële tarieven WMO Begeleiding individueel

189

2.3

Toename WMO individuele begeleiding

-140

2.4

Onderhoudscontract roerende voorzieningen WMO

2.5

Bijstellen huren en FDO's obv verwachtingen

2.6

Verstrekkingen WMO

2.7

Subsidiebeschikkingen CAO-consequenties

-175

2.8

Beschikbaarheidsfinanciering Jeugd

-89

2.9

Jeugd - extrapolatie jaarrekening 2023

-176

2.10

Indexering vrouwenopvang

-11

2.11

Bijdrage Samen Twente

-110

-100

437

-726

-290

Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Vrijval resterend deel stelpost reële tarieven WMO Begeleiding individueel (€ 189.000,-- V) Vrijval restant stelpost reële tarieven WMO individuele begeleiding vanuit 2023. De structurele meerkosten zijn lager dan verwacht. Toename WMO individuele begeleiding (€ 140.000,-- N)

We zien een sterke toename van het aantal cliënten met WMO individuele begeleiding, ondersteuningsbehoefte 1B. Deze toename komt onder andere door de wachtlijsten in de GGZ waardoor tijdelijk individuele begeleiding wordt ingezet gedurende de tijd dat personen op deze wachtlijsten staan. Onderhoudscontract roerende voorzieningen en verstrekkingen WMO (€ 158.000,-- V) Het onderhoudscontract roerende voorzieningen wordt gebaseerd op het aantal uitstaande voorzieningen per 1 januari. Het aantal uitstaande voorzieningen per 1 januari is in werkelijkheid lager dan verwacht, waardoor een deel van deze post kan vrijvallen voor € 60.000,--. De benutting van de budgetten voor Verstrekkingen WMO, namelijk rolstoelen, woonaanpassingen en vervoersvoorzieningen, fluctueert jaarlijks sterk. De budgetten worden nu zoveel mogelijk aangepast aan de gemiddelde uitgaven in de afgelopen jaren waardoor we voor dit jaar € 98.000,-- aframen. Dit wordt tevens meegenomen bij het zero based begroten. Bijstellen huren en FDO's obv verwachtingen (€ 54.000,-- V) Wij hanteren voor ons gemeentelijk vastgoed veelal het ROZ-model voor de verhuurovereenkomsten. In dit model staan objectieve indexcijfers, normaal via het CBS, waarmee we de huren mogen verhogen.

Op het moment van het opstellen van de begroting zijn deze cijfers meestal nog niet beschikbaar en maken we een inschatting op basis van onze interne richtlijnen. In deze bestuursrapportage stellen we de begrotingsposten nu bij op basis van de gehanteerde indexcijfers. Daarnaast stellen we de opbrengstenraming voor de Holtink bij wegens verhuur van extra ruimte voor een kinderopvangorganisatie. Subsidiebeschikkingen CAO-consequenties (€ 175.000,-- N) In de loop van 2023 bleek dat de gesubsidieerde instellingen geconfronteerd werden met Caostijgingen die veel hoger waren dan verwacht mocht worden en afweken van de inschattingen die we hanteerden bij het opmaken van de begroting 2024. Goed gebruik is dat de gemeente de cao-ontwikkelingen volgt in de subsidieverlening. Inhoudelijk verandert er niets, de subsidie wordt wel verhoogd. Beschikbaarheidsfinanciering Jeugd (€ 89.000,-- N) Aan Karakter, Jarabee en Ambiq wordt een beschikbaarheidsvoorziening vergoed. De voorcalculatie over 2023 bedraagt € 35.298,--. We houden in 2024 rekening met een inflatiecorrectie van 7,44%. Voor 2023 is de definitieve verrekening ook binnen. Deze lag hoger als de voorcalculatie voor een tweetal aanbieders. Het totale beschikbaarheidsvoorziening bedrag komt op € 51.000,--.

Jeugd - extrapolatie jaarrekening 2023 (€ 176.000,-- N) Bij de jaarrekening 2023 hebben we een overschrijding gerapporteerd op de budgetten van jeugd. We hebben de werkelijke kosten vervolgens - met nieuwe, geïndexeerde prijzen geëxtrapoleerd voor 2024 en we komen voorlopig uit op een tekort van € 175.000,--. Gemeentelijke bijdrage Samen Twente (€ 11.000,-- V / € 110.000,-- N) De gemeentelijke bijdrage aan Samen Twente stijgt met € 110.000,-- door een aantal grote opgaven voor informatiebeveiliging, -management en privacy, forensische dienstverlening en Veilig Thuis Twente. De structurele verhoging vanaf 2025 is meegenomen in de voorstellen autonome ontwikkelingen bij de begroting 2025. Daarnaast ontvangen we, vanwege een positief rekeningresultaat in 2023, een bedrag van € 10.500,-- terug. Beschermd wonen De gemeente Almelo verwacht op het onderdeel beschermd wonen een voordeel dat wordt terugbetaald aan de gemeenten. De jaarrekening van Almelo wordt nog door de accountant

gecontroleerd, dus deze bestuursrapportage komt nog te vroeg om een voordeel in te boeken. In de najaarsnota komen we hier op terug.

Afwijkingen onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 ◼ Versterken sociale basis ◼ Indexering vrouwenopvang

1.3 Programma 3 Cultuur, onderwijs en sport Strategische visie sociaal en maatschappelijk domein Begin 2024 is de strategische visie sociaal en maatschappelijk domein vastgesteld. Daarmee starten we aan een integrale thema aanpak van gezondheid, meedoen, leefbaarheid en kansrijk opgroeien. Het hebben van een visie op het sociaal en maatschappelijk domein helpt in het inrichten van het beleid, het maken van keuzes en het aanbrengen van die focus. Met de vaststelling van de strategische visie start nu het vervolg om op thema niveau keuzes te maken voor en met onze gemeente.

Cultuur Cultuurmakelaar We hebben sinds eind 2023 een cultuurmakelaar voor de gemeente Hellendoorn die aan de slag is als verbinder, adviseur, ontwikkelaar, scout en voorlichter. In 2024 is er een werkgroep voor “80 jaar vrijheid” opgezet en begeleid en wordt door de makelaar, in het licht van de vergrijzing, nadrukkelijk nagedacht over de toekomstbestendigheid van verenigingen en bestuursfuncties. We werken daarin samen met ZINiN bij de inzet van de cultuurmakelaar waarmee o.a. initiatieven in de kernen worden aangejaagd en ondersteunt bij de uitvoering. Daarmee wordt de sociale cohesie op sportieve en culturele activiteiten versterkt.

Sport Een toekomstbestendig multifunctionele accommodatie Het Ravijn. Het Ravijn bestaat in zijn huidige vorm als multifunctionele accommodatie 13 jaar. De gemeente en Het Ravijn streven ernaar om het bad aantrekkelijk te maken voor recreatief zwemmen en sporten. Eind 2023 is er in opdracht van de gemeente een extern onderzoek gestart naar het beheer en de exploitatie van Het Ravijn, met als onderliggende vraag de wijze waarop Het Ravijn bijdraagt aan een maximaal financieel en maatschappelijk rendement. Lopende het onderzoek is er ook geïnvesteerd in de uitbating van het sportcafé en het kassareserveringssysteem. Het sportcafé is ingericht door een samenwerking met mensen die een afstand hebben tot de arbeidsmarkt. Eind 2023 is deze samenwerking geëvalueerd en daarin is geconcludeerd om de samenwerking met Noest voort te zetten. Het kassaregistratiesysteem is eind Q1 2024 ingevoerd en zal het komende jaar verder worden gebruikt als centraal reserveringssysteem voor al onze sportaccommodaties.

Onderwijs Oplevering Integraal Huisvesting Plan (IHP) Wij hebben in 2023 samen met de schoolbesturen en kinderopvangorganisaties KOSMO en SPGH vormgegeven aan de bestuurlijke opdracht om een (financieel) meerjarenperspectief te hebben voor de Hellendoornse onderwijsvoorzieningen. Na besluitvorming op 21 mei 2024 is dit meerjarenperspectief vastgesteld. Naast dat we hiermee voldoen aan onze wettelijke plicht rondom onderwijshuisvesting, geeft het ook kaders. Het uitgangspunt van onze visie is dat kinderen thuisnabij onderwijs krijgen in een kindcentrum. Voor kinderen met een ondersteuningsbehoefte gaan we het onderwijs inclusiever maken. Daarnaast maken we de gebouwen flexibeler en duurzamer. In samenhang met de strategische visie sociaal en maatschappelijk domein hebben we hiermee een meerjarige perspectief (en kaders) voor onze scholen en organisatie van zorg daaromheen.

Project Nieuwbouw Reggesteyn De nieuwbouw van Reggesteyn is in volle gang. De sloopwerkzaamheden zijn nagenoeg afgerond en na de meivakantie begint de aannemer met de ver- en nieuwbouw van de school.

De nieuwbouw wordt volgens planning in het schooljaar ‘25/’26 in gebruik genomen. Op dit moment blijft het project binnen de financiële kaders die zijn gesteld.

Financiële voortgang 03 Cultuur, onderwijs en sport

Voordeel

Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo

3.1

Hoi huisvesting in bibliotheek HvCB

-22

3.2

Kinderopvang Sociaal Medische Indicatie

-65

3.3

Compensatie Stichting Vrienden van molen de Hoop

-14

3.4

Cultuur aan de basis

-23

3.5

Begeleidingskosten Integraal Huisvestingsplan Onderwijs

-30

3.6

Pilot extra inzet regionale leerplichtambtenaar leerlingen NT-2 (Nederlands niet als eerste taal) onderwijsvoorzieningen

-14

124

-168

-44

Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Kinderopvang Sociaal Medische Indicatie (€ 65.000,-- V / € 65.000,-- N) Correctie gekoppeld product. Het budget dat beschikbaar is voor kinderopvang op grond van een Sociaal Medische Indicatie valt tot nu toe ten onrechte onder het product bijzondere bijstandsverlening in programma 1. Het juiste programma is programma 3, product Kinderopvang / peuterspeelzalen. Inhoudelijk geen aanpassing.

Afwijkingen onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 ◼ Hoi huisvesting in bibliotheek HvCB ◼ Cultuur aan de basis ◼ Begeleidingskosten Integraal Huisvestingsplan Onderwijs ◼ Pilot extra inzet regionale leerplichtambtenaar leerlingen NT-2 (Nederlands niet als eerste taal) onderwijsvoorzieningen ◼ Compensatie Stichting Vrienden van molen de Hoop

1.4 Programma 4 Mobiliteit en bereikbaarheid Riolering Vervangen riolering, realiseren van klimaatadaptieve maatregelen en herinrichting van wegen -

De voorbereidingen voor de vervanging van de riolering en herinrichting van de Holterweg en Korenweg zijn gestart. Tijdens een inloopavond zijn inwoners geïnformeerd over de plannen en ideeën en zijn wensen opgehaald. Start van de uitvoering vindt op z’n vroegst plaats in 2025 afhankelijk van de impact van netcongestie. De persleiding Lemele – Hellendoorn moet worden vervangen. Samen met het Waterschap wordt een plan verder uitgewerkt. We maken inzichtelijk welk budget nodig is voor het vervangen van de persleiding Lemele – Hellendoorn. De vervanging van de riolering en herinrichting van de Bergleidingweg is vertraagd als gevolg van de werkzaamheden door de nutsbedrijven (o.a. verzwaring van het elektriciteitsnetwerk). Uitvoering zal naar verwachting eind 2025 of begin 2026 plaatsvinden. We hebben de aanbesteding van de raamovereenkomst 2024 – 2027 voor de relining van riolen afgerond. Dit jaar wordt het programma 2024 ook afgerond. We gaan de brug aan de Kerkstraat vervangen en we verbeteren de riolering en het gemaal. De aanbesteding is begin dit jaar afgerond en er is inmiddels een bouwteam opgestart. Voor de zomervakantie wordt geprobeerd duidelijkheid te krijgen over het ontwerp en de uitvoering van de brug en het rioolstelsel. Dit laatste met als doel om de waterafvoer te verbeteren.

Als de kosten van de werkzaamheden binnen de begroting passen, dan wordt na de zomervakantie met de uitvoering gestart. Het rioolstelsel wordt dan nog in 2024 aangepast en de vervanging van de brug start vanaf het 1e kwartaal van 2025. Door de werkzaamheden zal een deel van de Kerkstraat 22 weken niet beschikbaar zijn. Met belanghebbenden, de brandweer, de scholen en de gemeentewerf wordt hierover tijdig gecommuniceerd. In mei heeft een informatiebijeenkomst voor buurtbewoners plaatsgevonden. We houden een aanbesteding voor een raamcontract voor het reinigen en inspecteren van onze riolering voor de periode 2024 – 2027. In 2024 wordt € 80.000, - extra ingezet om een beter beeld te krijgen van de kwaliteit van het rioolstelsel in onze gemeente. Diverse budgetten gekoppeld aan de onderwerpen riolering, gemalen en klimaatadaptatie schuiven door. Hierdoor worden niet alle doelen en acties uit het beleidsplan “Samen leven met water 2021 – 2025" uitgevoerd. De oorzaak hiervan is onder andere een tijdelijke onderbezetting op de afdeling openbare ruimte, prioritering van werkzaamheden en netcongestie.

Mobiliteit Onze wegen zijn door iedereen veilig te gebruiken De uitvoering van de in de begroting genoemde projecten ligt op schema met uitzondering van het verlagen van de snelheid op oversteekplaatsen. Doordat de aanleg van de fietsstroken tussen Daarle en Daarlerveen een jaar eerder wordt uitgevoerd, wordt het veiliger maken van de oversteekplaatsen een jaar later uitgevoerd.

Openbaar vervoer wordt een volwaardiger alternatief voor autogebruik Samen met de gemeente Twenterand en Wierden en de provincie Overijssel onderzoeken we of een flexibele vorm van openbaar vervoer haalbaar is. Uitgangspunt hierbij is dat de buurtbuslijnen blijven bestaan en dat doelgroepenvervoer wordt geïntegreerd in een nieuwe flexibele vorm van openbaar vervoer. Het onderzoek wordt in 2024 afgerond.

Samen met de provincie Overijssel, gemeente Ommen en de buurtbusverenigingen Vilsteren en Hellendoorn wordt gewerkt aan een nieuwe buurtbusverbinding tussen Hellendoorn en Ommen. Hiervoor wordt in Hancate een nieuw overstappunt gebouwd, een ‘plattelandsHUB’. De voorlopige planning is dat de nieuwe verbinding in december gaat rijden. Door uitbreiding van Ten Cate moet de Van der Muelenweg worden omgelegd. Daardoor moet ook de stationsomgeving worden aangepast. Dat biedt mogelijkheden om het station als HUB in te richten. Bij de stedenbouwkundige uitwerking van het Ten Cate terrein zal hier ook aandacht voor zijn. Met de provincie Overijssel zijn inmiddels gesprekken gevoerd over cofinanciering.

Herinrichting Willem-Alexanderstraat, Keizerserf en Máximastraat De voorbereidingen worden voor de zomervakantie afgerond en aanbesteding zal direct na de bouwvak plaatsvinden. De uitvoering door de nutsbedrijven is in volle gang en loopt naar verwachting door tot half september. Afhankelijk van de levertijden van materialen en de dan nog beschikbare tijd tot half november zal besloten worden of de herinrichting nog in het laatste kwartaal start of dat dit begin 2025 zal zijn.

Bereikbaarheid Fietspad Helmkruidlaan Eind 2023 heeft een bouwteamaanbesteding plaatsgevonden om te komen tot een fietspad aan de noordkant met een brug over de Regge. Bij deze aanbesteding is een alternatief aangeboden die het hoogst scoorde, maar niet paste binnen het raadsbesluit. Het nemen van een nieuw raadsbesluit heeft voor vertraging gezorgd. Inmiddels is het bouwteam gestart. Komende periode wordt gewerkt aan het ontwerp en wordt toegewerkt naar uitvoering. De uitvoering wordt verwacht in 2025.

Verkeersveiligheidsmaatregelen N35 Wijthmen – Nijverdal Dit project betreft 2 onderdelen: kruispunt Stationsweg en De Nieuwe Verbindingen. Beide projecten worden door de gemeente voor Rijkswaterstaat als eigenaar van de N35 uitgevoerd. Het schetsontwerp is gereed en er zijn met Rijkswaterstaat afspraken gemaakt over de aanleg van het circulair viaduct. Er lopen nog een aantal procedures die van invloed kunnen zijn op de planning en het verloop van het project, zoals de bestemmingsplanprocedure en grondaankoop. Binnen het project De Nieuwe Verbindingen zijn gesprekken met Rijkswaterstaat gaande m.b.t. het eisenpakket rondom de bruggen. Daarna kan verder worden gewerkt aan het architectonische en constructieve ontwerp om daarna over te kunnen gaan tot aanbesteding. Er zijn geen grondaankoop en bestemmingsplanwijzigingen nodig om de bruggen te realiseren. Wel moeten kabels en leidingen worden verlegd, wat voor vertraging kan zorgen.

Financiële voortgang 04 Mobiliteit en bereikbaarheid

Voordeel

Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo

4.1

Gas- en elektrakosten bijstellen

114

-91

4.2

Actualiseren beleidsplan samen leven met water

-15

4.3

Aanpassen olieslibplaats gemeentewerf

-15

4.4

Straatreiniging

4.5

Degeneratievergoedingen en leges straatwerkzaamheden

225

-121

104

Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Gas- en elektrakosten bijstellen (€ 114.000,-- V / € 91.000,-- N) Door de netcongestie is het nog niet mogelijk om snel met een oplossing voor de verduurzaming van het Ravijn te komen, omdat de elektra-aansluiting niet verzwaard mag worden van Enexis. Daardoor schuift de investering in de verduurzaming door naar 2025 en moeten we nog gebruik blijven maken van de huidige houtkachels. Mede door de natte seizoenen konden onze eigen houtsnippers niet genoeg gedroogd worden en moeten we meer inkopen. We ramen hiervoor € 65.000,-- extra. De prijzen voor gas en elektra voor 2024 zijn bekend. Op basis van deze prijzen en met het verwachte verbruik worden de ramingen bijgesteld. Per saldo zijn we € 26.000,-- duurder uit dan eerder verwacht. De hoge gastarieven worden nog gedeeltelijk gecompenseerd door een subsidie in de meerkosten die we moesten maken omdat we in 2022 ons contract met Gazprom/SEFE moesten opzeggen. We verwachten dat deze subsidie circa € 114.000,-- zal zijn. Degeneratievergoedingen en leges straatwerkzaamheden (€ 87.000,-- V) Dit zijn jaarlijks terugkerende niet begrote opbrengsten. We gaan de begroting 2024 hiervoor bijstellen. De bijstelling van de begroting 2025 en verder nemen we mee in het zero-based traject.

Toelichtingen afwijkingen onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 ◼ Actualiseren beleidsplan Samen leven met water ◼ Aanpassen olieslibplaats gemeentewerf ◼ Straatreiniging

1.5 Programma 5 Woon en leefomgeving Leefbaar platteland Het agrarisch actieplan uit 2021 vorm de basis van de acties die we in 2024 hebben ingezet. We ondersteunen Hellendoornse boeren met informatie over het Provinciaal Programma Landelijke Gebied. Samen met gebiedspartners in West Twente monitoren we ontwikkelingen en hun effecten op het buitengebied, inclusief het hoofdlijnenakkoord van het nieuwe kabinet. We organiseerden een bijeenkomst over agrarisch ondernemerschap met LTO en AJK om de zelfredzaamheid van boeren te bevorderen. Deze samenwerking wordt voortgezet. Naar aanleiding van de Landelijke Beëindigingsregeling Veehouderijen (LBV) heeft de raad op 5 maart 2024 een beleidsregel aan ons Beleid Nieuw Buitengebied toegevoegd. We ondersteunen boeren die willen stoppen. We nemen contact op met LBV-aanvragers voor keukentafelgesprekken over de (her)ontwikkeling van hun erf en bereiden plannen voor om het rijksgeld efficiënt te besteden zodra er duidelijkheid komt over de budgetten.

Openbare ruimte De implementatie van diftar In januari 2024 is het raadsbesluit genomen om gedifferentieerde tarieven (diftar) in de afvalstoffenheffing in te voeren per 1 januari 2026. In april is het project om diftar te implementeren gestart.

Meerjaren investeringsprogramma klimaatadaptatie Het bereik van de gemeentelijke subsidie ‘vergroenen & afkoppelen’ is vergroot en een enthousiaste groep tuincoaches geeft inwoners tips bij het vergroenen van hun tuinen. Door publiekscampagnes vergroten we de kennis van inwoners op het thema klimaatadaptatie. We richten het Kuperserf klimaatbestendig in, wat leidt tot een prettige openbare ruimte. Het stenige plein wordt een groene ruimte waar het prettig wonen, ondernemen en verblijven is. Het schetsontwerp is eind mei gereed en wordt besproken met de inwoners, ondernemers en organisaties rondom het plein. Het definitieve ontwerp wordt opgeleverd voor de zomer van 2024. Vervolgens gaan we intern aan de slag met het bestek en de aanbesteding. Uitvoering wordt opgestart in 2025. Als aanvulling op het project Kuperserf onderzoeken we de mogelijkheden om ook de aangrenzende schoolpleinen groen en gezond in te richten.

We stellen een groenbeleidsplan op De ontwikkeling van het groenbeleidsplan gaat volgens planning. Er zijn verschillende ophaalen informatiesessies geweest met de raad, groene groepen, inwoners en afdelingen binnen het gemeentehuis. De verwachting is dat deze in het 3e kwartaal 2024 wordt opgeleverd en in het 4e kwartaal naar de raad kan.

Afronding uitbreiding skatepark in het Blokkenpark Het skatepark is opgeleverd en het openingsfeest heeft in april plaatsgevonden. Voor de zomer wordt het project afgerond met de eindrapportage voor subsidieverstrekker Leader.

Salomonsongelden, twee projecten afgerond De samenspeeltuin in het Rembrandpark is op 9 maart feestelijk geopend. Hier kunnen kinderen met en zonder beperking fijn samenspelen. Ook is de stay-fit zone in het Cool Nature park aan de Koemaste geopend. Jong en oud kunnen hier spelen en bewegen. Het laatste project van Daarle Beweegt bestaat uit fysieke en kennis onderdelen. Er worden cursussen gevolgd, een deel wordt in 2024 opgeleverd en het laatste deel als het MFA Daarle gerealiseerd is.

Wonen Locatiekeuze azc In maart 2024 heeft het college een locatiekeuze gemaakt om de vestiging van een azc mogelijk te maken. Hierbij is het toetsingskader dat in mei 2023 is vastgesteld als kader gebruikt. Een perceel aan de Noordelijke Hoofddijk is aangewezen als mogelijke plek voor een opvanglocatie voor maximaal 200 asielzoekers. De ruimtelijke procedure hiervoor wordt opgestart, nadat de bestuursovereenkomst met het COA is gesloten.

Passende huisvesting in de kernen en het buitengebied door actief grondbeleid In Daarlerveen, op de locatie achter de Brugstraat en Nieuwstraat (even nummers), met nu een agrarische bestemming met bijbehorende gebouwen, heeft de gemeente de Wet voorkeursrecht gemeenten (Wvg) gevestigd. Ook in Hellendoorn is een belangrijke stap gezet richting realisatie van een nieuw deel van de woonwijk Hellendoorn Noord (het deel ten zuiden van de Werminkserve).

We stimuleren relevante projecten voor collectief particulier opdrachtgeverschap Bij de uitwerking van De Grave in Haarle zijn twee blokjes rijwoningen gereserveerd voor de CPO groep van Plaatselijk Belang. Daarnaast zijn we in gesprek met een tweetal initiatiefnemers die waarschijnlijk in CPO constructie te werk willen gaan. Dit betreft bijvoorbeeld plannen voor de realisatie van een Noabershof (wonen voor jong en oud) in Nijverdal.

Om op korte termijn woningen voor verschillende doelgroepen te realiseren zijn we bezig met de realisatie van (flex)woningen Voor eind 2024 staat de oplevering van 15 flexwoningen gepland. Deze worden gerealiseerd door een ontwikkelaar en in verhuur gebracht door Reggewoon. Aanvullend zijn wij in gesprek met Reggewoon voor de bouw van nog eens 50 flexwoningen om op korte termijn meer sociale huurwoningen te realiseren. Daarnaast zijn er begin april plannen naar buiten gebracht om bij de ontwikkeling van Ten Cate circa 100 flexwoningen te realiseren voor een periode van 10 jaar.

Routekaart naar 1.000 woningen Door de raad is gevraagd om een routekaart naar 1.000 woningen. Deze routekaart is bedoeld om de woningbouwproductie op gang te houden en te versnellen en voorziet in een financiële onderbouwing van de € 1.000.000,- die door de raad beschikbaar gesteld is. De acties bestaan uit een combinatie van prioriteiten stellen, de markt stimuleren en het op orde krijgen van de ambtelijke capaciteit. Deze routekaart komt op 9 juli 2024 in de raad.

Omgevingswet Na jaren van uitstel is per 1 januari 2024 de Omgevingswet in werking getreden. Daarmee is de implementatie echter niet ten einde. De komende jaren zullen op vele fronten nog implementatievraagstukken aan de orde zijn, al zullen die dan niet meer vanuit het ‘programma implementatie Omgevingswet’ worden aangestuurd. Op twee voorbeelden hiervan wordt hieronder nader ingegaan: de omgevingsvisie en het omgevingsplan.

Opstellen omgevingsvisie We zijn begonnen met een traject om een nieuwe omgevingsvisie op te stellen. Dit zal worden gecombineerd met de ambitie om een strategische visie voor de gemeente vast te leggen. Het wordt een brede omgevingsvisie. Op dit moment wordt in samenspraak met de raad de startnotie opgesteld, die op 24 september 2024 in de raad wordt behandeld. Daarin zijn de kaders en randvoorwaarden en het verdere proces benoemd. De vaststelling van de brede omgevingsvisie is voorzien in 2025.

Opstellen omgevingsplan We zijn begonnen met een traject om het –gemeentebrede- omgevingsplan op te stellen. De opstelling van dat omgevingsplan (ter vervanging van onder andere de bestemmingsplannen die van rechtswege zijn opgegaan in het tijdelijk omgevingsplan) is een intensief en langjarig traject. We zijn bezig met het inkooptraject voor de begeleiding en het beleggen van de projectleiding. De uitvoering start in het vierde kwartaal van 2024.

Verlenen van omgevingsvergunningen / dienstverlening In de eerste maanden van 2024 stonden besluiten over vergunningen en ruimtelijke plannen onder oud recht centraal. Nu draait de productie volledig onder de nieuwe Omgevingswet, wat uitdagingen met zich meebrengt voor zowel klanten als medewerkers. Het samenvoegen van vele regimes in één wet en aanvraagsite (het DSO) biedt voor- en nadelen. Hoewel de techniek werkt, is het voor burgers en bedrijven lastig om goede aanvragen in te dienen. Het ministerie werkt aan verbeteringen zoals een vergunningcheck, maar dit kost tijd. Regionale afspraken zijn geactualiseerd om de samenwerking tussen gemeenten, provincie, brandweer, GGD en omgevingsdienst efficiënter te maken.

Financiële voortgang 05 Wonen en leefomgeving

Voordeel

Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo

5.1

Opbrengst snippergroen / Enexis verkopen

5.2

Opstellen omgevingsvisie actieplan landelijk gebied

100

-100

5.3

Bijdrage in verhuizing kinderboerderij

-30

5.4

Inhuur capaciteit verzwaring elektriciteitsnetwerk

-50

180

-180

Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Opstellen omgevingsvisie actieplan landelijk gebied (€ 100.000,-- V) De omgevingsvisie vanuit het actieplan landelijk gebied stellen we op na het aanstellen van een programmamanager en het maken van een impactanalyse. Waarschijnlijk zal dit gaan gebeuren in 2025. De onttrekking aan de reserve invoering omgevingswet wordt daarmee € 100.000,-- lager in 2024 en € 100.000,-- hoger in 2025. Inhuur capaciteit verzwaring elektriciteitsnetwerk (€ 50.000,-- V / € 50.000,-- N) Voor de extra werkzaamheden vanuit de verzwaring van het elektriciteitsnetwerk en het bijbehorende openbreken van straten is inhuur voor toezicht en begeleiding nodig. Als dekking wordt het grootste deel van de niet begrote opbrengsten grondverkopen aan Enexis voor het plaatsen van verdeelstations ingezet.

Toelichtingen afwijkingen onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 ◼ Opbrengsten snippergroen / Enexis verkopen ◼ Bijdrage in verhuizing kinderboerderij

1.6 Programma 6 Bestuur, veiligheid en dienstverlening Participatie stimuleren In het voorjaar is de startnotitie ‘opstellen participatievisie’ vastgesteld in de raad. Daarmee is de route naar de participatievisie bepaald. Na het vaststellen in de raad van de participatievisie later dit jaar, volgt de aanpassing en vaststelling van de participatieverordening. Deze verordening komt in plaats van de huidige inspraakverordening.

Dienstverlening De afgelopen maanden zijn er enkele stappen gezet in de verbetering van onze dienstverlening. De basis voor de nieuwe communicatievisie is gelegd. Deze wordt later dit jaar vastgesteld. Daarnaast is sinds 4 april 2024 het nieuwe kassa-, reservering-, en verhuursysteem bij zwembad Het Ravijn live gegaan. En op 29 mei is de nieuwe website live gegaan. Het klanttevredenheidsonderzoek ligt op koers. De afhandeling van de MOR-meldingen wordt structureel gemonitord via de app Signal. In 2024 vinden vervolgstappen plaats op basis van het adviesrapport van de nulmeting van het klanttevredenheidsonderzoek. Zo zijn we bezig met het verbeteren van onze e-mailstroom, en wordt nu een plan gemaakt voor vervolgmetingen om dieper in te zoomen op wat we kunnen verbeteren, zowel qua diensten als processen. Daarnaast bekijken we of we de klanttevredenheidsonderzoeken binnen het sociaal domein kunnen integreren in de organisatiebrede onderzoeken.

Ondermijning Het uitgangspunt is dat de Twentse gemeenten voor de zomer van 2024 de basis binnen de ondermijningsaanpak op orde hebben. In Hellendoorn hebben we daar twee belangrijke pijlers opgepakt. Begin 2024 is er een lokaal ondermijningsproces vastgelegd. Met dit proces zijn er diverse controles op het gebied van ondermijning uitgevoerd, zoals horeca, autobedrijven en garageboxen. We zijn daarin buiten zichtbaar en werken samen als één overheid. Maar ook in preventief opzicht zijn we er voor onze inwoners en ondernemers. Met name in het buitengebied. Een tweede pijler is de uitvoering van het nieuwe Bibob beleid, waarin meer controle is op de ondernemende partij. Het Bibob beleid wordt dit jaar geëvalueerd.

Integrale veiligheidsbeleid Op 9 juli 2024 wordt het nieuwe integrale veiligheidsbeleid aan de raad voorgelegd. Het bijbehorende uitvoeringsplan wordt op 11 juni door het college vastgesteld. In het uitvoeringsplan zijn concrete activiteiten omschreven voor de genoemde prioriteiten o.a. zorg & veiligheid en digitale criminaliteit.

Cyberveiligheid In de aanpak tegen digitale criminaliteit is de cybersecurity game HackShield ingezet. HackShield leert kinderen zich spelenderwijs te wapenen tegen cybercriminaliteit. Kinderen worden gestimuleerd het geleerde ook over te brengen op hun (groot)ouders. Deze activiteiten zijn breed bijgewoond en als succesvol ervaren.

Financiële voortgang 06 Bestuur, veiligheid en dienstverlening 6.1a

Voordeel najaarsrapportage 2023

6.1b

Voordelen nota reserves en voorzieningen en saldo primitieve begroting

6.2 6.3

Voordeel

Bedragen x € 1.000 Nadeel Saldo

1.111

-58

1.053

Effect hoger Vpb-percentage

-3

Decembercirculaire

6.3a

Voordeel afschrijvingen oa door doorschuiven investeringen

737

-38

699

6.4

Communiceren in eenvoudig Nederlands

6.5

Begeleiding APPA traject en sollicitatieprocedure aanstellen wethouders

-41

6.6

Verstrekking geldlening HMO

6.7

Ontwikkelagenda raad

-21

6.8

FTE uitbreiding Griffie

-68

6.9

Parallel vergaderen raad

-46

6.10

Actualiseren bedrijfsplan afval oa met invoering Diftar

-83

6.11

WOO coördinator

-20

6.12

Aanvullen voorziening wachtgelden oud wethouders

-9

6.13

Opheffen reserve Salomonsonhuis / zorgpunt

164

-164

6.14

Aanpassingen OZB, Riool en afval

-39

6.15

Verkorten aanrijdtijd Politie door uitrit N35

-8

6.16

Voordeel toegerekende rente

900

-227

673

3.174

-825

2.349

Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Gevolgen najaarsrapportage 2023 voor jaar 2024 (€ 1.111.000,-- V / € 58.000,-- N) De voordelige budgettaire gevolgen van de najaarsrapportage 2023 voor jaar 2024 betroffen € 1.111.000,--. Dit bedrag wordt nu betrokken bij de huidige bestuursrapportage, na aftrek van € 58.000,-- die uw raad via een amendement beschikbaar heeft gesteld in de begrotingsvergadering en die ten laste van dit saldo komt. Voordelen nota Reserves en voorzieningen en saldo primitieve begroting (€ 90.000,-- V) Een budgettair voordeel uit de Nota Reserves en voorzieningen (€ 56.000,--) kan nu ook worden bestemd in 2024 via deze bestuursrapportage. Evenals het positieve saldo van de primitieve begroting van € 34.000,--. Voordeel afschrijvingen o.a. door doorschuiven investeringen (€ 737.000,-- V / € 38.000,-- N) Voor deze bestuursrapportage zijn alle kapitaallasten opnieuw doorgerekend. Vertraging in de uitvoering van investeringen hebben geleid tot lagere afschrijvingslasten in 2024. Per saldo is hier een budgettair voordeel van circa € 700.000,--. Uitbreiding Griffie (€ 68.000,-- N) Op 5 maart 2024 heeft de raad ingestemd met structurele FTE uitbreiding van de griffie. Actualiseren bedrijfsplan afval o.a. met invoering Diftar (€ 83.000,-- N) Het bedrijfsplan afval is financieel geactualiseerd, dit geeft een nadeel in 2024 van € 83.000,--.

Opheffen reserve Salomonsonhuis / zorgpunt (€ 164.000,-- V / € 164.000,-- N) De reserve Salomonsonhuis / zorgpunt heffen we op conform onze nota reserves en voorzieningen. Het saldo van 153.882,64 storten we in de reserve kapitaallasten ter dekking van de kapitaallasten voortkomend uit het investeringsproject Besteding Salomonsongelden 2023 welke we in 2024 afronden. Het onderdeel "De uitdaging tot bewegen" Daarle kan nog niet helemaal worden afgerond. De hiervoor nog benodigde gelden van € 10.000,-- storten we in de reserve gelabelde middelen. Aanpassingen OZB, Riool en afval (€ 66.000,-- V / € 39.000,-- N) De nieuwe tarieven voor Afvalstoffenheffing, Riool- en waterzorgheffing en OZB zijn in januari in de raad vastgesteld. De financiële consequenties worden nu in deze bestuursrapportage verwerkt. Voordeel toegerekende rente (€ 900.000,-- V / € 227.000,-- N) Goede jaarrekeningresultaten en vertraging in de uitvoering van investeringen hebben geleid tot een hoger saldo op onze bankrekening. Dit saldo kan/moet bij de schatkist worden uitgezet: hierover wordt een goede rente uitgekeerd. We hadden al rekening gehouden met een voordelige rente op de schatkist van € 600.000,-- in de primitieve begroting. Nu blijkt dat zowel de omvang van het saldo als het rentepercentage hoger ligt dan verwacht. We ramen daardoor € 900.000,-- extra bij op de verwachte rente-inkomsten.

Deze rentevoordelen worden toegerekend aan alle producten in de begroting door een lagere rente-omslag te hanteren. Een flink deel van de rentevoordelen komt ten gunste van de voorzieningen riolering en afval (€ 185.000,--) en een deel ten gunste van de grondexploitaties (€ 42.000,--). Het budgettaire voordeel dat resteert is € 673.000,--.

Toelichtingen afwijkingen onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 ◼ Effect hoger Vpb-percentage ◼ Decembercirculaire ◼ Communiceren in eenvoudig Nederlands ◼ Begeleiding APPA traject en sollicitatieprocedure aanstellen wethouders ◼ Verstrekking geldlening HMO ◼ Ontwikkelagenda raad ◼ Parallel vergaderen raad ◼ WOO coördinator ◼ Aanvullen voorziening wachtgelden oud wethouders ◼ Verkorten aanrijdtijd Politie door uitrit N35

1.7 Programma Overhead Verduurzaming Huis voor Cultuur en Bestuur In 2023 is een aangevraagde DUMAVA-subsidie afgewezen (overtekend). Als gevolg daarvan zal in 2024 een nieuwe poging worden gedaan. Na toekenning subsidie en instemming van Enexis (als gevolg van de netcongestie) kunnen de werkzaamheden in de periode 2025/2026 worden uitgevoerd.

Project verduurzaming/verplaatsing gemeentewerf/brandweerkazerne Op dit moment loopt een haalbaarheidsonderzoek naar de verduurzaming c.q. verplaatsing van de gemeentewerf en de brandweerkazerne. We verwachten in het tweede kwartaal van dit jaar hierover meer duidelijkheid te kunnen geven. We lopen op voorhand tegen een aantal uitdagingen aan, waarvan de netcongestie misschien wel de grootste is. Recent heeft de Autoriteit Consument en Markt (ACM) een prioriteringskader gepubliceerd waar aan onder andere bedrijven in de categorie Veiligheid (zoals brandweer) prioriteit kan worden gegeven. Onderzocht wordt of dit voor een combinatie van een brandweerkazerne en gemeentewerf perspectief biedt.

Financiële voortgang Bedragen x € 1.000 99 Overhead

Voordeel

Nadeel

Saldo

99.1

Personele wijzigingen

283

-283

99.2

Trainee consulent

-27

99.3

Versterking cliëntondersteuning

-23

99.4

Externe ondersteuning college B&W

-16

99.5

Informatie en archiefbeheer interne werkzaamheden

99.6

Uitbreiding Qliksense licenties

-16

99.7

Stelpost ondersteuning overhead

-54

99.8

Minder kosten netwerk ICT en mobiele telefonie

99.9

CAO consequenties 2024

290

-909

-619

99.10

Vervangen TL-verlichting door LED in ambtelijk deel HvCB

-70

-68

764

-1.398

-634

Toelichtingen afwijkingen boven de € 50.000,-Informatie en archiefbeheer interne werkzaamheden (€ 50.000,-- V) De werkzaamheden worden grotendeels intern uitgevoerd. Het budget is geraamd op externe uitvoering. Daarnaast vallen de kosten van de werkzaamheden die extern zijn weggelegd lager uit dan eerder verwacht. Stelpost ondersteuning overhead (€ 54.000,-- V, € 54.000,-- N) Vanuit het collegeprogramma is budget beschikbaar gesteld ter ondersteuning van de overhead. Deze middelen worden onder andere ingezet voor het overbrengen van applicaties naar de cloud.

CAO consequenties 2024 (€ 290.000,-- V, € 909.000,-- N) De nieuwe CAO voor 2024 is eind 2023 vastgesteld. De lonen stijgen met 6% over een periode van 15 maanden. Er is in de begroting een stelpost opgenomen van € 290.000,-- om een gedeelte van de kosten te dekken. Het restant wordt meegenomen met de bestuursrapportage. Vervangen TL-verlichting door LED in ambtelijk deel HvCB (€ 2.000,-- V, € 70.000,-- N) De herinrichting van het ambtelijk deel van het HvCB is een goede aanleiding om tegelijkertijd de verlichting om te zetten van TL naar LED. In het betreffende investeringskrediet HvCB is hier geen rekening mee gehouden. Gezien de levensduur van de LED-verlichting (15 tot 20 jaar) en een terugverdientijd van 11 jaar, is dit zowel qua financiën, als qua verduurzaming en werkefficiency een goed tijdstip om dit te realiseren. Dit betekent in 2024 een extra last van € 70.000,--, maar structureel een voordeel van € 6.200,-- wegens lagere energie- en onderhoudskosten (in 2024 is het voordeel € 1.600,--).

Toelichtingen afwijkingen onder de € 50.000,-Bij afwijkingen onder € 50.000,-- is de toelichting terug te vinden in de bijlage 5 ◼ Trainee consulent werk ◼ Versterking cliëntondersteuning ◼ Extra ondersteuning college B&W ◼ Uitbreiding Qliksense licenties ◼ Minder kosten ICT netwerk en mobiele telefonie ◼ Personele wijzigingen

2 Paragraaf Duurzaamheid Invulling opgave duurzame energie opwek Door het recente provinciale zon- en windbeleid is de invulling van ons RES bod (107 GWh, met een ondergrens van 71 GWh, via zonne-energie) niet meer realistisch. Grootschalige zonneprojecten zijn door het provinciale beleid zeer moeilijk realiseerbaar. Op dit moment is via zon-op-dak en zon-op-land circa 20 GWh van onze opgave gerealiseerd. In de pijplijn zit nog circa 11 GWh. Hiermee kan ruwweg 30% (31 GWh) van onze opgave worden ingevuld met zon. Naast het provinciale zonbeleid heeft de provincie eveneens haar windbeleid aangepast. Op basis van het provinciale windbeleid, het gemeentelijk windbeleid en de programmeringsafspraken wind, is invulling van de resterende opgave via windenergie reëel. Het gemeentelijke windbeleid biedt ruimte voor windenergie en met de programmeringsafspraken is dit beperkt tot twee gebieden en 120 GWh. Hiermee wordt ons RES bod, zij het op een andere manier dan met zonne-energie, ruimschoots ingevuld.

Hoofdstuk 2 Risico’s Aan de hand van de risico-inventarisatie is een risicoprofiel opgesteld. De risico’s van de organisatie zijn doorgelopen en waar nodig geactualiseerd. In totaal zijn er 92 risico’s in beeld gebracht. Hieronder worden de tien grootste (financiële) risico’s weergegeven met de hoogste impact op de benodigde weerstandscapaciteit.

Belangrijkste financiële risico's (bedragen x € 1.000) Nr. Risico Gevolgen

R67

Cyberaanval met uitval van ICT tot gevolg

Financieel - ICT ligt plat, waardoor informatie niet ontsloten is. Systemen werken mogelijk niet waardoor betalingen en dienstverlening stil kunnen komen te liggen.

Maatregelen

Financieel gevolg (max.)

Kans

Invloed

Actief - Firewalls, virusscanners, beheer servers, pen-testen en offline back-up.

€ 3.500

50%

17,7%

In voorbereiding – Beheersmaatregelen toepassen om te sturen op het verwijzen van de cliënten naar aanbieders. Actief - Het opnemen van een voorzichtigheid in de raming van het gemeentefonds.

€ 1.000

90%

9,1%

€ 1.000

70%

7,1%

Impact Continuïteit - Er kan niet gewerkt worden en we kunnen amper tot geen dienstverlening bieden.

R259

Tariefstijging inkoop Jeugd en Wmo 2025

R54

Daling uitkering gemeentefonds

Imago - Het vertrouwen in de overheid wordt aangetast + eventuele identiteitsfraude inwoners. Financieel - Hogere tarieven voor de jeugdzorg en Wmo producten waardoor we hogere kosten hebben voor het leveren van zorg.

Financieel - De uitkering van het gemeentefonds kan gedurende het begrotingsjaar wijzigen. Bij een daling heeft dit effect op de lopende begroting en zijn direct ombuigingen nodig. Daarnaast heeft een daling impact op de opvolgende jaren. Ook dan zijn bezuinigingen nodig, maar daarvoor hebben we langer de tijd. Noodzakelijke bezuinigingen bij het Rijk kunnen leiden tot ombuigingen die ook gemeenten zullen raken. Impact Continuïteit Voorzieningenniveau wordt verlaagd.

Suggestie - Op de voet volgen van de ontwikkelingen, zodat je maximale reactietijd hebt om zelf de gevolgen te kunnen sturen. Suggestie - Lobby in samenwerking met andere gemeenten en VNG.

R255

Aansluiting op elektriciteitsnetwerk niet mogelijk

Financieel - Verlieslatende grondexploitaties, minder opbrengsten door het niet kunnen uitgeven van kavels, mislopen van subsidies voor verduurzaming. Een achterllggend risico is het effect op de economie en daardoor lagere inkomsten voor de gemeente.

In voorbereiding Overleg met Enexis en Tennet.

€ 500

90%

6,8%

€ 1.000

50%

5,9%

In voorbereiding - Er € 500 kunnen kwantitatieve maatregelen genomen worden waardoor de doelgroep van de betreffende regelingen kleiner wordt. Daarnaast is het eventueel mogelijk kwalitatieve maatregelen te nemen door de maximale bedragen waar beroep op gedaan kan worden bij te stellen.

70%

5,0%

Actief - Tarievenonderzoek voor de inkoop van Wmo en jeugd.

70%

3,5%

In voorbereiding - Het creëren van decentrale energiehubs, dit is echter een oplossing voor een beperkt aantal situaties.

Impact Continuïteit - Vertraging in uitvoering van ruimtelijke plannen (waaronder woningen, bedrijventerreinen en verduurzamingsopgave).

R250

Hoge loon- en prijsstijgingen worden niet voldoende gecompenseerd via het gemeentefonds

R132

Groter beroep op open einde regelingen

R101

Faillissement (grote) jeugdzorgaanbieders, of aanbieder stoot onderdeel af

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14332860/1