Programmabegroting 2022.pdf
Tekst van het document
Begroting 2022 Meerjarenraming 2023 – 2025
INHOUDSOPGAVE Aanbiedingsbrief ................................................................................................................................................................................................................................ 1 Financiële positie ............................................................................................................................................................................................................................... 2 Overzicht structureel begrotingssaldo ........................................................................................................................................................................................... 2 Gevolgen septembercirculaire 2021 .............................................................................................................................................................................................. 9 Totaaloverzicht financiële mutaties ..............................................................................................................................................................................................
12 Baten en lasten per programmaonderdeel .................................................................................................................................................................................. 14 Incidentele baten en lasten .......................................................................................................................................................................................................... 15 Financiële uitgangspunten ............................................................................................................................................................................................................... 17 PROGRAMMA 1. Een sociale en vitale gemeente ......................................................................................................................................................................... 18 1A. Inwoners en bestuur .............................................................................................................................................................................................................. 18 1B. Samen leven .......................................................................................................................................................................................................................... 19 1C.
Kerngericht en ondersteunend .............................................................................................................................................................................................. 24 1D Een veilige gemeente ............................................................................................................................................................................................................. 25 Programma 1: Wat gaat het kosten ............................................................................................................................................................................................. 30 PROGRAMMA 2. Een aantrekkelijke gemeente ............................................................................................................................................................................. 35 2A. Cultuur, recreatie en toerisme ............................................................................................................................................................................................... 35 2B. Economische vitaliteit ............................................................................................................................................................................................................ 37 2C.
Een bereikbare gemeente ..................................................................................................................................................................................................... 37 Programma 2: Wat gaat het kosten ............................................................................................................................................................................................. 41 PROGRAMMA 3. Een leefbare gemeente ...................................................................................................................................................................................... 43 3A. Wonen en leefomgeving ........................................................................................................................................................................................................ 43 3B. Duurzaamheid en milieu ........................................................................................................................................................................................................ 47 3C. Beheer en onderhoud............................................................................................................................................................................................................
52 Programma 3: Wat gaat het kosten ............................................................................................................................................................................................. 54
PROGRAMMA 4. Een financieel gezonde gemeente ..................................................................................................................................................................... 59 4A. Een financieel gezonde gemeente ........................................................................................................................................................................................ 59 Programma 4: Wat gaat het kosten ............................................................................................................................................................................................. 63 Paragraaf A: Lokale heffingen ......................................................................................................................................................................................................... 65 Paragraaf B: Weerstandsvermogen en risicomanagement ............................................................................................................................................................ 73 Paragraaf C: Onderhoud kapitaalgoederen ....................................................................................................................................................................................
80 Paragraaf D: Financiering ................................................................................................................................................................................................................ 84 Paragraaf E: Grondbeleid ................................................................................................................................................................................................................ 89 Paragraaf F: Verbonden partijen ..................................................................................................................................................................................................... 93 Paragraaf G: Bedrijfsvoering ........................................................................................................................................................................................................... 99 Bijlage 1: Investeringsplan 2022 - 2025 ........................................................................................................................................................................................
100 Bijlage 2: Reserves en voorzieningen ........................................................................................................................................................................................... 104 Bijlage 3: Subsidieplafond ............................................................................................................................................................................................................. 106 Bijlage 4: Algemene dekkingsmiddelen ......................................................................................................................................................................................... 107 Bijlage 5: Baten en lasten per taakveld (Totaal)............................................................................................................................................................................ 108 Bijlage 6: Baten en lasten per taakveld (exclusief BUCH) ............................................................................................................................................................ 112 Bijlage 7: Baten en lasten per taakveld (Bijdrage BUCH) ............................................................................................................................................................. 116
AANBIEDINGSBRIEF Aan de gemeenteraad,
jeugd uit op een tekort van circa € 1,4 mln. Op dit moment is de implementatie van de korte termijn beheersmaatregelen door diverse oorzaken (nog) niet volledig afgerond, waardoor de implementatieplanning door diverse oorzaken hiervan uitloopt. In deze begroting wordt voorgesteld om extra budget voor jeugdhulp en Wmo van in totaal € 1 mln beschikbaar te stellen.
Voor u ligt de programmabegroting 2022. De afgelopen periode heeft corona een grote rol gespeeld in onze samenleving. Hierbij zagen we in Heiloo saamhorigheid en medewerking op velerlei gebied. Momenteel zijn de coronacijfers wisselvallig en er is perspectief op steeds minder maatregelen, maar ook dat vooruitzicht blijft onzeker.
Vernietiging bestemmingsplan Zandzoom 2019 De Raad van State heeft op 1 september 2021 het bestemmingsplan Zandzoom 2019 vernietigd. Er zal een nieuw bestemmingsplan voor het betreffende plangebied moeten worden opgesteld. De financiële gevolgen zijn onder meer dat de begrote legesinkomsten schuiven in de tijd en dat hogere kosten gemaakt moeten worden om het nieuwe plan op te stellen en extra onderzoeken te doen. Zowel in de begroting als in de meerjarenprognose grondexploitaties is met deze nieuwe cijfers rekening gehouden.
In het jaar 2022 gaan onze inwoners op 16 maart naar de stembus voor de gemeenteraadsverkiezingen en wordt vervolgens een nieuwe coalitie gevormd vanuit de nieuw gekozen gemeenteraad. Tot die tijd zet het college zich in om vooral de bestaande ambities uit de coalitieovereenkomst ‘Bouwen aan Heiloo’ te realiseren en geen nieuwe grote ambities te formuleren. Bij de Kadernota was duidelijk dat de financiële positie van de gemeente Heiloo onder druk stond. Met het vooruitzicht dat het Rijk met extra middelen voor de jeugdhulp zou komen, was de verwachting dat de meerjarige financiële positie zich zou verbeteren. Na de behandeling van de Kadernota in de raad van juli heeft zich een aantal nieuwe ontwikkelingen voorgedaan met een wisselend effect op ons huishoudboekje. We zullen deze ontwikkelingen hieronder kort toelichten:
Ongunstige ontwikkeling herijking gemeentefonds De herijking van het gemeentefonds heeft als doel dat de verdeling van het gemeentefonds over de gemeenten beter aansluit op de kostenstructuur van die gemeenten. In de eerste berekeningen van februari 2021 kon de gemeente Heiloo nog rekenen op een voordelig effect van € 8 per inwoner. Na tussentijdse aanpassingen in het verdelingsmodel, is dat voordeel voor Heiloo op basis van voorlopige cijfers omgeslagen in een nadeel van € 30 per inwoner. De Raad voor het Openbaar Bestuur brengt in oktober hierover een advies uit, waarna het nieuwe kabinet hierover een besluit neemt. Aangezien het nog voorlopige cijfers betreffen, is dit nadeel niet al
Tekorten jeugdhulp en Wmo Ondanks dat in 2021 is gestart met beheersmaatregelen om de stijgende trend te doorbreken, is dat op dit moment nog niet het geval. We zien in 2021 wederom een flinke stijging in de kosten. Als deze stijging zich voortzet dan komen we in 2021 voor de Wmo en Programmabegroting 2022
1
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
Sluitende begroting, maar onzekerheid blijft Wanneer we alle plussen en minnen bij elkaar optellen, kunnen we voor de jaren 2022 t/m 2024 een sluitende begroting presenteren. In 2025 ontstaat helaas een tekort. Daarbij blijft onze financiële huishouding kwetsbaar met de oplopende kosten in het sociaal domein en de onzekerheid over de herverdeling van het gemeentefonds.
verwerkt in de begroting, maar wel meegenomen als risico in de weerstandsparagraaf. Meevaller in de septembercirculaire Gelukkig is de septembercirculaire positief uitgevallen voor onze gemeente. In de circulaire is voor 2022 het definitieve bedrag voor de tekorten op de jeugdhulp bekend gemaakt en ontvangen we € 1,1 mln aan extra algemene uitkering. Voor de jaren erna moet het nieuwe kabinet hierover nog een besluit nemen, maar mogen we wel (deels) met deze extra middelen rekening houden. Naast het incidentele bedrag voor de jeugd in 2022 is de algemene uitkering voor alle jaren toegenomen. De algemene uitkering is namelijk gekoppeld aan de rijksuitgaven. Die rijksuitgaven nemen toe door een hogere loon- en prijsontwikkeling dan tot nu toe was aangenomen. Ook in de jaren na 2022 groeien de rijksuitgaven als gevolg van uitgaven voor klimaatmaatregelen, compenseren gedupeerden van de kinderopvangtoeslag, zorg en de EUafdrachten.
Volgend jaar treden een nieuwe raad en een nieuw college aan die hun eigen koers zullen bepalen. Ons werk gaat door tot waarschijnlijk ergens mei of juni volgend jaar en dat zullen we met veel enthousiasme en inzet blijven doen.
Hoogachtend, burgemeester en wethouders van de gemeente Heiloo
Mevrouw F.H.W. de Jong gemeentesecretaris
Programmabegroting 2022
2
Mevrouw M. ten Bruggencate burgemeester
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
FINANCIËLE POSITIE In het onderdeel financiële positie zal allereerst het verloop van het structureel begrotingssaldo worden gepresenteerd. Daarna volgt een overzicht met de baten en lasten per
programmaonderdeel. Vervolgens wordt ingezoomd op de ontwikkeling van een aantal belangrijke financiële kengetallen. Tot slot volgt de uitkomst van de septembercirculaire.
OVERZICHT STRUCTUREE L BEGROTINGSSALDO
In onderstaande tabel wordt de ontwikkeling van het begrotingssaldo weergegeven. A. Startpunt is het begrotingssaldo na de vaststelling van de programmabegroting 2021. B. t/m H. begrotingssaldo na de financiële mutaties t/m de raad van 11 oktober 2021. I. Verwacht begrotingssaldo na de gevolgen van de programmabegroting 2022. J. De incidentele baten en lasten worden in mindering gebracht om te komen tot het structurele begrotingssaldo. K. Structureel begrotingssaldo: begrotingssaldo minus de incidentele baten en lasten (= I -/- J). (x € 1.000,-)
2022
2023
2024
2025
A. Begrotingssaldo na raad 9-11-2020 Wet inburgering 2e sporthal 2e firap 2020 B. Begrotingssaldo na raad 7-12-2020 Hogere aanbesteding 't Baafje Bijstelling plustaak toezichthouder rechtmatigheid Financiën aansluiting A9 C. Begrotingssaldo na raad 1-2-2021 Huuropzegging Falkland Brunogebouw D. Begrotingssaldo na raad 29-3-2021 Nota actualisatie grondexploitaties E. Begrotingssaldo na raad 7-6-2021 Beheersmaatregelen sociaal domein F. Begrotingssaldo na raad 21-6-2021 Geluidsanering spoorbaan Kadernota 2022 / 1e Firap 2021 G. Begrotingssaldo na raad 5-7-2021
1.010 V 2 V 0 13 V 1.025 V 4 N 1 V 0 1.022 V 11 N 1.011 V 79 V 1.090 V 70 N 1.020 V 0 196 N 824 V
305 V 8 V 190 N 13 V 136 V 4 N 2 V 0 133 V 11 N 122 V 82 V 203 V 7 V 211 V 0 264 N 53 N
380 V 6 V 189 N 13 V 210 V 4 N 2 V 17 N 190 V 11 N 179 V 23 N 156 V 22 V 178 V 9 N 475 N 305 N
398 6 189 13 228 4 2 17 209 11 197 11 208 34 242 9 591 359
Programmabegroting 2022
2
V V N V V N V N V N V V V V V N N N
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
(x € 1.000,-)
2022
2023
2024
2025
SORA H. Begrotingssaldo na raad 11-10-2021 MPG Programmabegroting 2022 I. Begrotingssaldo na raad 1-11-2021
238 N 586 V 37 N 308 N 241 V
125 N 178 N 2 N 382 V 202 V
145 N 450 N 13 V 496 V 59 V
145 504 24 24 503
Incidentele baten en lasten Incidentele baten en lasten J. Totaal incidentele baten en lasten (-/-)
471 N 471 N
109 N 109 N
0 0
0 0
712 V
311 V
59 V
503 N
K. Structureel begrotingssaldo (excl. incidentele baten en lasten)
N N V N N
Opmerking: - Om te komen tot het structureel begrotingssaldo (rij K) zorgt een incidentele last of nadeel (rij J) voor een verbetering van het begrotingssaldo, doordat deze uit het verwachte begrotingssaldo (rij I) wordt gehaald. - De “N” achter het cijfer staat voor Nadeel en de “V” voor Voordeel
Ontwikkelingen Om het (structurele) begrotingssaldo beter in perspectief te kunnen plaatsen is het van belang om een aantal ontwikkelingen te benoemen die mogelijk invloed hebben op het (toekomstige) begrotingssaldo. Van verschillende andere onderwerpen is op dit moment bekend dat afhankelijk van de keuzes die gemaakt worden er financiële gevolgen uit voortvloeien. De financiële gevolgen van onderstaande ontwikkelingen zijn nog niet precies bekend of hiervan ontbreekt de dekking: Energietransitie / klimaat: in deze begroting zijn de benodigde budgetten voor de energietransitie / klimaat vooralsnog alleen incidenteel in 2022 en een deel in 2023 geraamd. Zodra het Rijk extra budget beschikbaar stelt worden de uitvoeringsplannen voor zover die passen binnen het door het
Programmabegroting 2022
3
Rijk beschikbaar gestelde extra budget aan uw raad voorgelegd zodat er zo snel mogelijk mee gestart kan worden. Masterplan ’t Loo: Het opstellen van een Masterplan centrum Heiloo is als concrete doelstelling opgenomen in het coalitiedocument 2021-2022 “Bouwen aan Heiloo”. Hoewel het uitgangspunt is dat ruimtelijke ontwikkelingen in het centrumgebied zichzelf ‘terugverdienen’ bestaat de mogelijkheid dat dit onvoldoende kan. De (on)mogelijkheden voor aanvullende financiering zullen dan in afstemming met uw raad beoordeeld worden. Uitgangspunt is om uw raad eind 2021 de eindrapportage voor te leggen. Huisvestingslasten gemeentehuis: bij de start van de BUCH is afgesproken dat iedere gemeente de kosten van het eigen gemeentehuis voor zijn rekening neemt. Er loopt een
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
onderzoek naar verschillende varianten om de huisvesting te centreren. Hierbij speelt het vraagstuk wat er met het huidige gemeentehuis van Heiloo gaat gebeuren en welke financiële gevolgen centrale huisvesting met zich mee brengt. Afstoten van het gemeentehuis hoeft niet tot een verlaging van de toekomstige huisvestingslasten te leiden. Dit heeft te maken met het feit dat de afschrijvingslasten van het huidige gemeentehuis relatief laag zijn en dat na centralisatie van de huisvesting de gemeente Heiloo aan deze centrale huisvesting moet meebetalen. Muziek- en dansschool: renovatie van de muziek- en dansschool betekent dat hiervoor een extra investering nodig is. Hierover volgt een apart raadsvoorstel in het laatste kwartaal van 2021 met een nadere onderbouwing van de kosten en mogelijkheden voor dekking. Invoering omgevingswet: de inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet Kwaliteitsborging Bouwen (Wkb)
Programmabegroting 2022
4
heeft structurele financiële effecten. Dit wordt veroorzaakt door het splitsen van de bouwtechnische en de ruimtelijke omgevingsvergunning, waarbij een groot deel van de huidige technische bouwtoetsen vervallen, en voor de activiteit bouwen een afname van vergunningplichten en de introductie van de meldingsplicht. Daarentegen is het toegestaan om leges te heffen over milieuvergunningen. De gemeente moet hierover voor de inwerkingtreding van de Omgevingswet een besluit nemen en dient de nieuwe legestarieven vast te stellen. Verduurzamen gemeentelijk vastgoed: in deze begroting is budget opgenomen in het kader van de verplichte routekaart maatschappelijk vastgoed om een tweetal maatwerkrapporten voor gemeentelijke gebouwen op te stellen. De uitvoeringskosten voor de gehele routekaart komen terug in de kadernota van 2023.
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
◄ De grootste geldstroom (41%) gaat naar het programma Samen leven. De verschillende inkomstenregelingen (€ 5,2 mln), de jeugdzorg (€ 4,1 mln) en maatwerk WMO (€ 3,5 mln) zijn hierin de taakvelden met de hoogste lasten. ◄ Wonen en leefomgeving (14%) bestaat grotendeels uit de lasten voor de grondexploitatie Zuiderloo (€ 3,9 mln), kostenverhaal Zandzoom (€ 2,2 mln), ruimtelijke ordening (€ 0,6 mln) en omgevingsvergunningen (€ 0,9 mln). ◄ Binnen Financieel gezond (14%) bestaat het grootste deel van de lasten uit overhead vanuit de werkorganisatie BUCH die niet naar de taakvelden kan worden onderverdeeld. ◄ Beheer en onderhoud (11%) bestaat primair uit openbaar groen (€ 2,1 mln) en verkeer en vervoer (€ 3,3 mln). ◄ Afval (€ 2,4 mln), riolering (€ 1,5 mln) en milieu/energietransitie (€ 1,2 mln) vormen de lasten van het onderdeel Duurzaamheid en milieu (9%).
► De algemene uitkering (€ 32,0 mln) en de onroerende zaak belastingen (€ 5,0 mln) vormen de voornaamste inkomstenbron in het programmaonderdeel Financieel gezond (65%). ► Binnen Samen leven (9%) zijn de baten vooral de uitkering vanuit het rijk voor de participatiewet (€ 3,9 mln). ► De baten in Duurzaamheid en milieu (11%) worden met name gevormd door de riool- en afvalstoffenheffing (samen € 5,5 mln) ► In Wonen en leefomgeving (13%) zijn de inkomsten vanuit de grondexploitatie Zuiderloo (€ 6,2 mln) terug te vinden.
Programmabegroting 2022
5
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
Structureel begrotingssaldo Na verwerking van de mutaties uit de programmabegroting is het structurele begrotingssaldo voor de jaren 2022 t/m 2024 sluitend. Zie onderstaande tabel:
1. 2. 3. 4. 5.
Structureel begrotingssaldo (bedragen x € 1.000,-) Saldo van baten en lasten Saldo mutaties reserves Begrotingssaldo (1. + 2.) Waarvan incid. baten en lasten Structureel begrotingssaldo (3. -/- 4.)
2022
2023
2024
Solvabiliteit blijft stabiel De onderstaande grafiek geeft het verloop weer van de reserves en solvabiliteit in de tijd. De solvabiliteit geeft inzicht in de mate waarin de gemeente in staat is aan haar financiële verplichtingen te voldoen.
2025 29,0
731 2.879 -3.293 699 -490 -2.677 3.351 -1.203 241 202 59 -503 -471 -109 712 311 59 -503
33% 31%
27,0
29% 25,0
27%
23,0
25% 23%
21,0
21%
De begroting 2022 bedraagt (inclusief mutaties reserves) € 58,1 mln aan baten en € 57,9 mln aan lasten. Hiermee komt het begrotingssaldo in 2022 uit op € 241.000 voordelig. Wanneer de per saldo € 471.000 nadelige incidentele baten en lasten uit dit resultaat worden gehaald, bedraagt het structurele saldo € 712.000 voordelig.
19,0
19%
17,0
17% Jr. 2019 Jr. 2020
Begr 2021 Reserves
Het meerjarige beeld vanaf 2023 is dat het voordelige saldo geleidelijk afneemt en in 2025 omslaat in een tekort van € 503.000.
Begr 2022
Begr 2023
Begr 2024
Begr 2025
Solvabiliteit
In 2022 bedragen de totale reserves circa € 24 mln met een solvabiliteit van 28%. In de BBV kengetallen krijgt deze ratio de kwalificatie “gemiddeld risico”. Een solvabiliteit lager dan 20% wordt gezien als “meest risicovol”. De reserves nemen in 2024 af door de benodigde uitname voor de aansluiting A9. In bijlage 2 treft u een geactualiseerd overzicht aan van de reserves en voorzieningen.
Programmabegroting 2022
6
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
Weerstandratio ruim voldoende De weerstandsratio is een kengetal waarmee de ingeschatte risico’s wordt vergeleken met het beschikbare weerstandsvermogen. Hierdoor wordt zichtbaar of de gemeente voldoende buffer heeft om deze risico’s op te kunnen vangen. 2,40
2,00
Toename netto schuld De netto schuld weerspiegelt het niveau van de schuldenlast van de gemeente ten opzichte van de eigen middelen (baten).
2,24 1,89 1,66
50,0
100%
45,0
90% 80%
40,0 1,81
1,60
70%
35,0
1,20
60%
30,0
50%
0,80 25,0
0,40 Jr. 2019
Jr. 2020 Weerstandsratio
Begr. 2021
Begr. 2022
40%
20,0
30% Jr. 2019 Jr. 2020
Minimum
Begr 2021
Netto schuld
De weerstandsratio komt in 2022 uit op 1,81 en duidt op een ruim voldoende weerstandsvermogen. De ratio is gedaald ten opzichte van de jaarrekening 2020 (2,24). Dit komt enerzijds door een hoger risicoprofiel en anderzijds door de lagere verwachte reserve grote projecten per 1-1-2022. Een belangrijk hoger risico is de verwachte negatieve impact van de herijking van het gemeentefonds. Dit is nader toegelicht in de paragraaf weerstandsvermogen. De ratio ligt ruim boven het door de raad bepaalde minimum van 1,2.
Programmabegroting 2022
Begr 2022
Begr 2023
Begr 2024
Begr 2025
Netto schuldquote
In 2022 bedraagt de netto schuldquote 70%. In de BBV kengetallen krijgt een netto schuldquote onder de 90% de kwalificatie “minst risicovol”. De verwachting is wel dat de netto schuldquote de komende jaren zal gaan stijgen vanwege de relatief hoge investeringsvolumes. In 2025 komt de netto schuldquote uit op 78%.
7
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
Woonlasten stijgen met 2,5% De gemeentelijke woonlasten bestaan uit de onroerendezaakbelasting (OZB), de afvalstoffenheffing en de rioolheffing. Onderstaand wordt de ontwikkeling van de woonlasten vanaf 2019 gepresenteerd: 950 900 850 800 750 700 650 600
868
Kleine daling investeringsvolume Bij de programmabegroting 2022 is het meerjareninvesteringsplan geactualiseerd en zijn de wijzigingen in de kapitaallasten verwerkt. Hierbij zijn ook investeringen vanuit 2021 doorgeschoven naar 2022. Voor een goede vergelijking van het investeringsvolume met de Kadernota wordt daarom onderstaand de totale (netto) investeringen over de periode 2021 t/m 2025 weergegeven:
889
820
Totale investeringen
759 41,0 40,5 40,0 Jr. 2019
Jr. 2020
Begr. 2021
Heiloo
Landelijk t-1
39,5
Begr. 2022
39,0 38,5 38,0 Kadernota 2022
De (gemiddelde) woonlasten in Heiloo voor een meerpersoonshuishouden nemen toe van € 868 in 2021 naar € 889 in 2022. Dit is een stijging van € 21 oftewel 2,5%. Deze stijging bestaat uit OZB (€ 5), afval (€ 10) en riool (€ 6). De woonlasten liggen hiermee circa 10% boven het landelijk gemiddelde (t-1).
De totale begrote (netto) investeringen komen over de periode 2021 t/m 2025 uit op € 39,4 mln. Het investeringsvolume ligt daarmee € 0,7 mln lager dan bij de Kadernota. Deze daling komt voornamelijk door het vervallen van de investering in de ventilatiesystemen van de scholen. Het college wilt eerst de huidige situatie handhaven en verdere aanpassingen aan de schoolgebouwen in eigendom integraal te bezien met de verduurzaming van de gemeentelijke vastgoed portefeuille. In bijlage 1 wordt het actuele meerjareninvesteringsplan weergegeven met een toelichting op de mutaties.
De OZB stijgt als gevolg van de verwachte indexatie (1,5%). Voor riool en afval zijn de tariefstijgingen nodig om te komen tot kostendekkende tarieven.
Programmabegroting 2022
Begroting 2022
8
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
GEVOLGEN SEPTEMBERCI RCULAIRE 2021
De ontwikkeling van de algemene uitkering wordt voor een belangrijk deel bepaald door de ontwikkeling van de rijksuitgaven. Volgens het systeem van ‘samen de trap op en samen de trap af’ hebben wijzigingen in de rijksuitgaven direct invloed op de omvang van het gemeentefonds. De jaarlijkse voeding van het
gemeentefonds wordt het accres genoemd. In onderstaande tabel worden de financiële gevolgen van de septembercirculaire gepresenteerd ten opzichte van de meicirculaire. Per onderwerp wordt daarna een korte toelichting gegeven.
Nr Onderdeel (bedragen x € 1.000)
2022
2023
2024
2025
Beginstand (meicirculaire 2021)
30.104
29.834
29.732
29.906
942
677
678
753
-77
-84
-83
-84
1.142 -17 -30 17 48 -8 12 1.164
685 -15
627 -14
557 -14
17
17
17
-12 12 687
-17 12 625
-22 12 550
-110 1.919
-110 1.168
-110 1.108
-110 1.108
32.023
31.002
30.840
31.014
1
Uitkeringsfactor Accres en uitkeringsbasis Hoeveelheidsverschillen
2
Hoeveelheidsverschillen Taak- en overige mutaties
3 4 5 6 7 8 9
Jeugdzorg Nacalculatie mobiliteitshulpmiddelen Wlz Uitvoeringskosten SVB PGB Jeugdhulp en WMO Suppletie-uitkering integratie sociaal domein Corona steunpakket Participatie Overige mutaties Subtotaal: WOZ
10 WOZ-waarden mutaties Totaal verschil Eindstand (sept.circulaire 2021)
Programmabegroting 2022
9
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
1.
2.
3.
4.
Accres en uitkeringsfactor In alle jaren zijn de hogere accressen volgens de circulaire het gevolg van hogere loon- en prijsontwikkeling dan tot nu toe aangenomen. Ook in de jaren na 2022 is het accres opwaarts bijgesteld als gevolg van uitgaven klimaatmaatregelen, compenseren gedupeerden van de kinderopvangtoeslag, zorg en de EU-afdrachten. Daarnaast heeft het Rijk de opschalingskorting in 2022 incidenteel geschrapt.
Wlz. Daarbij zijn het ministerie van VWS en de VNG overeengekomen dat op basis van realisatiegegevens nacalculatie plaatsvindt. Deze nacalculatie zorgt voor een structureel nadeel.
Hoeveelheidsverschillen De maatstaf ‘inwoners met medicijngebruik’ is gedaald en zorgt voor een afname van de algemene uitkering. Jeugdzorg De definitieve verdeling van de landelijke € 1,3 mrd voor het jaar 2022 ter compensatie van de tekorten in de jeugdzorg levert Heiloo € 1,1 mln op. Voor de jaren 2023 tot en met 2025 hebben het Rijk, de VNG en het Interprovinciaal Overleg (IPO) afgesproken dat de gemeenten de bedragen als stelpost mogen opnemen in de begroting. Vanuit behoedzaamheid en in het licht van de afspraken dat gemeenten ook zelf kostenbesparende maatregelen kunnen nemen, geldt hiervoor een maximum van 75% van het deel dat gemeenten op basis van de verdeling zouden krijgen. In de begroting van Heiloo was voor deze jaren al een stelpost van € 268.000 opgenomen. Nacalculatie mobiliteitshulpmiddelen Wlz Op 1 januari 2020 is de hulpmiddelenzorg aan cliënten die in een Wlz-instelling wonen vereenvoudigd. Vanaf deze datum worden mobiliteitshulpmiddelen (zoals een rolstoel en een scootmobiel) voor alle cliënten in een Wlz-instelling verstrekt vanuit de Wlz en niet meer vanuit de Wmo 2015. Hiervoor zijn in de septembercirculaire 2019 middelen overgeheveld naar de
Programmabegroting 2022
10
5.
Uitvoeringskosten SVB PGB Jeugdhulp en WMO De uitvoeringskosten van de Sociale Verzekeringsbank (SVB) voor de PGB- trekkingsrechten jeugdhulp en Wmo worden via de algemene uitkering bij de gemeenten in mindering gebracht.
6.
Suppletie-uitkering integratie sociaal domein Deze suppletie-uitkering geeft invulling aan de bestuurlijke afspraak dat de overheveling van de integratie-uitkering sociaal domein (3 D’s) naar de algemene uitkering in 2019 geen herverdeeleffect (positief of negatief) mag hebben. De septembercirculaire levert voor Heiloo een voordelig herverdeeleffect op.
7.
Corona steunpakket a. Gemeentelijk schuldenbeleid en bijzondere bijstand: Als onderdeel van het steun- en herstelpakket stelt het kabinet in 2022 extra middelen voor het gemeentelijk schuldenbeleid en de bijzondere bijstand beschikbaar. Gericht op het bieden van snelle hulp en ondersteuning aan mensen die vanwege de crisis te maken krijgen met (dreigende) schulden- en armoedeproblematiek. Voor Heiloo gaat het om € 36.000 incidenteel in 2022. Voorgesteld wordt om deze als uitgavenbudget beschikbaar te stellen. b. Re-integratie dienstverlening aan bijstandsgerechtigden: Als onderdeel van het steun- en herstelpakket stelt het kabinet in 2022 extra middelen beschikbaar voor de reintegratie van bijstandsgerechtigden. Gemeenten
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
ontvangen deze extra middelen zodat zij de reguliere dienstverlening op peil kunnen houden nu de instroom in de bijstand toeneemt. Daarnaast ontvangen gemeenten in 2022 een tijdelijke impuls voor re-integratie, die gemeenten in staat stelt om de dienstverlening aan mensen die nu als gevolg van de crisis de bijstand instromen te intensiveren. Voor Heiloo gaat het om € 12.000 incidenteel in 2022. Voorgesteld wordt om deze als uitgavenbudget beschikbaar te stellen. 8.
9.
jaarlijks extra middelen ter beschikking via de algemene uitkering (€ 6.000). b. Met ingang van 1 januari 2022 worden naast meisjes ook jongens in het kader van het Rijksvaccinatieprogramma gevaccineerd tegen het Humaan Papillomavirus (HPVvirus). Daarnaast wordt de vaccinatieleeftijd verlaagd naar 10 jaar. Ten behoeve van deze taakuitbreiding wordt de algemene uitkering vanaf 2022 structureel opgehoogd (€ 4.000). c. In de Landelijke Structuur Interventieteams (LSI) werken gemeenten samen met andere overheidsorganisaties ter voorkoming en terugdringing van belasting- en premiefraude, toeslagenfraude, uitkeringsfraude, overtredingen van arbeidswetgeving en daarmee samenhangende misstanden zoals door de LSI aangeduid. Voor de ondersteuning van gemeenten bij de uitvoering van projecten binnen de LSI zal het ministerie van SZW vanaf 2022 jaarlijks budget beschikbaar stellen via de algemene uitkering (€ 2.000).
Participatie Het UWV voert structureel de no-riskpolis uit voor de gehele gemeentelijke doelgroep banenafspraak en nieuw beschut werk. Om dit te financieren zijn middelen verschoven van het gemeentefonds naar het UWV. Met de VNG is bestuurlijk afgesproken de uitgaven aan de no-riskpolis elke vijf jaar te herijken op basis van de realisaties in de voorafgaande periode. Er is daarbij een rekenregel afgesproken voor de wijze waarop meevallers of tegenvallers verrekend zouden worden. Dit jaar bleken de uitgaven van het UWV aan de no-riskpolis hoger te zijn geweest dan aanvankelijk geraamd. Dit heeft conform de overeengekomen rekenregel een extra overheveling tot gevolg van de middelen voor begeleiding (middelen voor re -integratie nieuwe doelgroep in het gemeentefonds, integratie-uitkering Participatie) naar het UWV.
10. WOZ-waarden mutaties Voor de berekening van de algemene uitkering wordt rekening gehouden met de zogenaamde belastingcapaciteit als verdeelmaatstaf. De belastingcapaciteit is afhankelijk van de waarde van de onroerende zaken in een gemeente (WOZwaarden). Hoe hoger de waarde, hoe hoger de belastingcapaciteit, hoe hoger de ‘OZB-aftrekpost’ bij de verdeling van de algemene uitkering. De stijging van de WOZ waarden in Heiloo valt hoger uit en zorgt dus voor een lagere algemene uitkering.
Overige mutaties a. Voor het ondersteunen van gemeenten bij hun handhavingstaak in de kinderopvang in het kader van het intensiveren van toezicht en handhaving van de gastouderopvang stelt het ministerie van SZW vanaf 2022
Programmabegroting 2022
11
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
TOTAALOVERZICHT FINA NCIËLE MUTATIES
In de volgende tabel worden alle financiële wijzigingen per programmaonderdeel weergegeven. Deze mutaties worden bij het betreffende programma nader toegelicht: Nr 1
x € 1.000 aut
PO korte omschrijving 1a Gemeenteraad verkiezingen 2022
2022 15 N
2023 -
2024 -
2025 -
I/S I
2
aut
1a Communicatiemiddelen nieuwe gemeenteraad
32 N
-
-
-
I
3
aut
1a Actualisatie salarisbegroting raad, college en griffie
37 N
67 N
67 N
67 N
S
4
aut
1a Bijstelling leges burgerzaken
9 V
9 V
7 V
3 V
S
5
nb
1b Bijdrage Led verlichting armaturen verenigingen
3 N
3 N
3 N
3 N
S
6
aut
1b Subsidie Mantelzorgcentrum
17 V
6 N
6 N
6 N
S
7
nb
1b Evaluatie dienstverleningsmodel
175 N
175 N
175 N
175 N
S
8
nb
1b Lokaal gezondheidsbeleid
10 N
10 N
10 N
10 N
S
9
aut
1b WMO begeleiding
270 N
270 N
270 N
270 N
S
10
aut
1b Huishoudelijke hulp
353 N
353 N
353 N
353 N
S
11
aut
1b WMO vervoer en woningaanpassingen
100 N
100 N
100 N
100 N
S
12
aut
1b Jeugdhulp
333 N
277 N
277 N
277 N
S
13
nb
1b Corona steunpakket (septembercirculaire)
48 N
14
aut
1b Mutatie kapitaallasten 1b
30 V
89 V
43 V
42 V
S
15
nb
1d PGA coaching
5 N
5 N
5 N
5 N
S
16
aut
2a Bijdrage RAUM
2 V
2 V
2 V
2 V
S
17
nb
2b Ondernemersloket opzetten
25 N
-
-
-
I
18
nb
2b Cameratoezicht station en bedrijfsterreinen
20 N
-
-
-
I
19
nb
2b Bijdrage ROM MRA-NHN
3 N
3 N
3 N
3 N
S
20
aut
3a Licentiekosten applicatie kostendekkendheid leges
5 N
5 N
5 N
5 N
S
21
aut
3a Leges omgevingsvergunningen
771 N
297 V
465 V
67 N
S
22
nb
3b Uitvoeringskosten en subsidieregeling Energietransitie
20 N
-
-
-
I
23
nb
3b Uitvoeringskosten integraal mobiliteitsplan
10 N
-
-
I
Programmabegroting 2022
12
I
2 N
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
Nr 24
x € 1.000 nb
PO korte omschrijving 3b Uitvoeringskosten Circulaire economie
2022 22 N
2023
2024 -
2025 -
I/S I
25
nb
20 N
nb
3b Klimaatadaptieve gebiedsontwikkeling & particuliere tuinen 3b Duurzame bedrijfsvoering
-
-
-
I
26
22 N
-
-
-
I
27
nb
3b Verduurzaming gemeentelijk vastgoed
12 N
-
-
-
I
28
nb
3b Onvoorzien basisambitie klimaat
14 N
-
-
-
I
29
nb
3b Plusambitie klimaat
50 N
50 N
-
-
I
30
aut
3b Mutatie kapitaallasten 3b
1 N
3 V
13 V
49 V
S
31
aut
3b Doorrekening riool
122 N
20 N
33 N
17 N
S
32
aut
3b Doorrekening afval
96 V
88 V
89 V
89 V
S
33
nb
3c Laadpalen actief plaatsen
9 N
-
-
-
I
34
aut
3c Doorschuiven verkoop gronden Zandzoom (boekwinst)
237 V
I
35
aut
237 N
I
36
aut
3c Doorschuiven verkoop gronden Zandzoom (storting in reserve) 3c Degeneratievergoeding wegen / kabel en leidingen
31 V
31 V
31 V
31 V
S
37
aut
3c Mutatie kapitaallasten 3c
57 V
13 N
12 N
27 N
S
38
aut
4
Algemene uitkering (septembercirculaire)
1.919 V
483 V
481 V
551 V
S
39
aut
4
Algemene uitkering (stelpost jeugd)
685 V
627 V
557 V
S
40
aut
4
Bijdrage waarderingskamer
5 N
5 N
5 N
S
41
aut
4
Actualisatie salarisbegroting gemeentesecretaris
9 V
4 V
4 V
4 V
S
42
aut
4
Bijdrage BUCH (begroting 2022)
95 V
95 V
95 V
95 V
S
43
aut
4
Bijdrage BUCH (1e Firap 2021)
16 N
16 N
16 N
16 N
S
44
aut
4
Tegenboeking omslag rente
43 N
20 N
20 N
40 N
S
Totaal alle mutaties
308 N
382 V
496 V
24 N
5 N
4 N
*) In de programmabegroting is onderscheid gemaakt of de mutatie “autonoom” (aut) is of “nieuw beleid” (nb) betreft. Een autonome ontwikkeling is onafwendbaar, onontkoombaar, kan niet worden uitgesteld en/of volgt uit nieuwe wet- en regelgeving. Veelal gaat het om loonen prijsontwikkelingen of mutaties die voortkomen uit eerder door de raad genomen besluiten. Voor de nieuw beleid mutaties betekent dat hier een (nieuwe) bestuurlijke keus aan ten grondslag ligt. **) Per mutatie is in de laatste kolom vermeld of het incidenteel (I) of structureel (S) is.
Programmabegroting 2022
13
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
BATEN EN LASTEN PER PROGRAMMAONDERDEEL
Hieronder worden de baten en lasten per programmaonderdeel gepresenteerd: Programmaonderdeel Bedragen x 1.000 1a 1b 1d 2a 2b 2c 3a 3b 3c 4a 4b 4c 4d 4e
1a 1b 2b 3a 3b 3c 4c
Baten en lasten Inwoners en bestuur Samen leven Een veilige gemeente Cultuur, Recreatie en toerisme Economische vitaliteit Een bereikbare gemeente Wonen en leefomgeving Duurzaamheid en milieu Beheer en onderhoud Algemene dekkingsmiddelen Overhead Overig Onvoorzien Vpb Saldo Baten en lasten Mutaties reserves Inwoners en bestuur Samen leven Economische vitaliteit Wonen en leefomgeving Duurzaamheid en milieu Beheer en onderhoud Overig Saldo Mutaties reserves Resultaat
Programmabegroting 2022
Baten 2022
Lasten 2022
Saldo 2022
Baten 2023
Lasten 2023
Saldo 2023
Baten 2024
Lasten 2024
Saldo 2024
Baten 2025
Lasten 2025
Saldo 2025
222 5.165
2.382 23.587 1.907 822 943 220 8.035 5.132 6.160 147 7.665 -0 10 139 57.148
-2.160 -18.423 -1.907 -733 -174 -219 -705 918 -5.719 37.238 -7.644 408 -10 -139 731
181 5.165
-2.139 -18.145 -1.878 -749 24 -213 -169 1.077 -5.698 36.231 -7.626 2.199 -10 -24 2.879
408 5.165 89 56 1 3.700 5.896 440 36.322 21 698
2.454 23.254 1.880 837 185 214 3.794 4.781 10.710 217 7.729 -0 10 24 56.088
-2.046 -18.090 -1.880 -748 -129 -213 -94 1.115 -10.269 36.106 -7.708 698 -10 -24 -3.293
412 5.165
89 636 1 5.047 5.848 1.043 36.422 21 2.199
2.320 23.309 1.878 838 612 214 5.216 4.771 6.741 192 7.647 -0 10 24 53.773
2.457 23.527 1.879 846 185 213 4.793 4.800 6.685 233 7.735 -0 10 23 53.385
-2.045 -18.362 -1.879 -757 -129 -212 -797 1.142 -6.244 36.266 -7.714 1.465 -10 -23 699
0
112 4 0 -623 0 17 0 -490 241
112 4 0 0 0 17 0 133 56.785
0
112 4 0 -2.573 0 -220 0 -2.677 202
112 4 0 0 0 4.132 0 4.248 57.044
0
112 4 0 -897 0 4.132 0 3.351 59
0
89 768 1 7.330 6.050 440 37.384 21 408
57.878 112 4 0 115 0 17 0 249 58.127
738 0 0 738 57.886
56.652
14
2.573 237 0 2.810 56.583
52.796
897 0 0 897 56.985
89 56 1 3.996 5.941 440 36.499 21 1.465
54.085 112 4 0 0
1.465
112 4 0 -1.465
146 0 262 54.347
0 0 1.465 54.850
146 0 -1.203 -503
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
INCIDENTELE BATEN EN LASTEN
In onderstaande tabel worden de incidentele baten en lasten getoond per programmaonderdeel: Pr. 1a
Korte omschrijving Incidenteel exploitatie Gemeenteraad verkiezingen
1b
Jongerenraad
6 N
-
-
-
1b
Adviseur Wonen en Zorg
23 N
-
-
-
2b
Winstneming Boekelermeer
-
153 V
-
-
2b
Ondernemersloket opzetten
25 N
-
-
-
2b
Cameratoezicht station en bedrijfsterreinen
20 N
-
-
-
3a
Vennootschapsbelasting
115 N
-
-
-
3a
Winstneming Zuiderloo
330 V
220 V
199 V
-
3a
Extra inhuur niet grex projecten
191 N
-
-
-
3a
Doorbelasting projecttkosten A9
67 V
-
-
-
3a
Invoering omgevingswet (bijdrage BUCH)
31 N
28 N
-
-
3a
Opstellen omgevingsplan
25 N
25 N
-
-
3b
Klimaatadaptatie (diverse maatregelen)
120 N
6 N
-
-
3b
Plusambitie klimaat
50 N
50 N
-
-
3c
Afschrijving ineens aansluiting A9
-
-
3.986 N
-
3c
Boekwinst Zandzoom
-
237 V
-
-
4
Storting reserve bovenwijkse voorzieningen
408 V
2.199 V
698 V
1.465 V
Totaal exploitatie
152 V
2.702 V
3.089 N
1.465 V
Programmabegroting 2022
2022
15
2023
2024
2025
47 N
-
-
-
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
Pr.
2022
3a
Korte omschrijving Incidenteel reserves Vennootschapsbelasting
2023
2024
2025
115 V
-
-
-
3a
Winstneming grexen
330 N
373 N
199 N
-
3c
Afschrijving ineens aansluiting A9
-
-
3.986 V
-
3c
Boekwinst Zandzoom
-
237 N
-
-
4
Storting reserve bovenwijkse voorzieningen Totaal reserves
408 N 623 N
2.199 N 2.810 N
698 N 3.089 V
1.465 N 1.465 N
Totaal incidentele baten en lasten
471 N
109 N
0
0
Programmabegroting 2022
16
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
FINANCIËLE UITGANGSPUNTEN We hebben bij het opstellen van de programmabegroting de volgende financiële uitgangspunten gehanteerd:
het raadsvoorstel (15-6-2020) van een aantal maatschappelijke organisaties ook de looncompensatie verwerkt.
1. Structureel begrotingsevenwicht Het belangrijkste uitgangspunt is dat er sprake is van een meerjarig sluitende begroting. Een belangrijk toetsingscriterium van het provinciaal financieel toezicht is het structureel en reëel in evenwicht zijn van de begroting. Met structureel evenwicht wordt bedoeld dat structurele lasten gedekt zijn door structurele baten. Dit is dus het begrotingssaldo exclusief de incidentele baten en lasten. Het reëel evenwicht houdt in dat onderzoek wordt gedaan naar de realiteit van de ramingen, waarbij de begroting en meerjarenraming uiteraard volledig dient te zijn.
5. Indexering gemeenschappelijke regelingen (GR) De bijdrage aan de gemeenschappelijke regelingen wordt geïndexeerd met het in de regio voorgestelde methodiek. Hierbij is uitgegaan van een standaard verhouding 70% (loon) en 30% (prijs). Een GR mag met een onderbouwing afwijken van de 70-30 verhouding. In de kaderbrief van de GR is dat toegelicht. 6. Algemene uitkering Conform de huidige methodiek wordt de algemene uitkering van het Rijk doorgerekend op basis van constante prijzen. Dit betekent dat vanaf 2022 hetzelfde prijspeil wordt gehanteerd. In overeenstemming met het financieel toezichtskader van de provincie is meerjarig rekening gehouden met extra middelen voor jeugdhulp. In dit toezichtskader is bepaald dat vanaf 2023 rekening gehouden mag worden met 75% van de landelijk extra beschikbaar gestelde middelen.
2. Indexering OZB inkomsten Voor de indexatie is uitgegaan om de OZB inkomsten met 1,5% te indexeren in 2022. Dit is gebaseerd op de nationale consumentenprijsindex (cpi) conform de verwachting van het Centraal Planbureau in het Centraal Economisch Plan (03-2021). 3. Extra areaal OZB Voorzichtigheidshalve nemen we alleen extra inkomsten van areaaluitbreiding mee van de woningen die naar verwachting in 2021 worden gerealiseerd. Op basis van de meerjarenprognose grondexploitaties (MPG) gaan we uit van 100 extra woningen.
7. Indexering loonkosten In de meerjarenbegroting wordt uitgegaan van 3,0% loonkostenontwikkeling in 2022. In onze begroting zitten alleen nog de loonkosten van het bestuur, de griffie en de gemeentesecretaris. De overige loonkosten zitten nu in de begroting van de werkorganisatie BUCH. De bijdrage aan de werkorganisatie BUCH wordt alleen geïndexeerd opgenomen voor het jaar 2022.
4. Indexering subsidies De subsidies worden geïndexeerd met 1,5% in 2022. Dit percentage is de nationale consumentenprijsindex (cpi) en is gebaseerd op de verwachting van het CPB. Daarnaast is conform
Programmabegroting 2022
8. Omslagrente We hanteren voor de investeringen een omslagrente van 2,5%.
17
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
Programmabegroting 2022
17
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
PROGRAMMA 1. EEN SOCIALE EN VITALE GEMEENTE Het jaar 2022 wordt ook het jaar van consolidatie. Met de implementatie van de nieuwe contactkanalen live chat en de chatbot en met de doorontwikkeling van het zaaksysteem geven we verder handen en voeten aan de mogelijkheid tot laagdrempelig en veilig digitaal contact met de inwoner. Onze communicatie is begrijpelijk, we maken veel gebruik van beeldmateriaal. We bouwen met onze communicatie met name aan de relatie tussen gemeente en inwoner en door gebruikmaking van storytelling stellen we de verhalen van de inwoner centraal. We hebben het online platform ikdenkmeeoverHeiloo.nl zo ingericht dat het ervoor zorgt dat meningen objectief gepeild worden. Zo ook volgen we vanuit de Nieuwskamer de ontwikkeling van betrokkenheid op de sociale media kanalen van de gemeente.
1A. INWONERS EN BESTUUR Wat willen we bereiken Dienstverlening We zetten binnen onze dienstverlening in op twee sporen, digitaal waar het kan, menselijk waar wenselijk (High Tech & High Touch). Het programma Top Dienstverlener, zoals vastgelegd in de notitie Nieuw Tij, is gericht op 4 thema’s: Dienstverlening, Participatie, Communicatie en Informatie die onderling nauw verbonden zijn. Met deze opzet willen we onze dienstverlening voor iedereen toegankelijk, makkelijk en begrijpelijk maken. Gemeenteraad We willen met een nieuwe werkwijze van de gemeenteraad “Met de raad op maandag” bereiken dat de raadsmaandag in Heiloo een herkenbaar moment in de lokale democratie wordt. We willen dat meer inwoners veel eerder en vaker dan nu, betrokken zijn bij de besluitvorming en dat zou onder meer moeten leiden tot breder gedragen besluiten en meer interactie.
Het team van data-analisten (datagroep) is gestart en zorgt voor een meer databewuste organisatie, zodat we op een veilige manier de juiste data verzamelen, deze analyseren, duiden en hierop acteren t.b.v. de dienstverlening. Bijvoorbeeld inzicht in het gebruik van de kanalen en in hoeverre we hier op kunnen /willen sturen. Gemeenteraad De gemeenteraad startte op 1 april 2021 met een nieuw vergadermodel met meer aandacht voor participatie en interactie. Er is begonnen met raadsinformatieavonden die in het nieuwe systeem openbaar zijn. Op een later moment – als de situatie rond Corona het toelaat- komen er ook fysieke dialoogtafels en informatiemarkten. Ook vergadert de raad vanaf april twee keer per maand in plaats van een keer per maand waardoor de besluitvormingscyclus sneller verloopt. Alle raadsactiviteiten zijn vanaf april op maandag en niet meer verspreid over de hele week.
Wat gaan we daarvoor doen Dienstverlening Wat betreft onze dienstverlening staat het jaar 2022 voor verdere uitwerking van alle in 2021 opgestarte ontwikkelingen. Daarnaast werken we vanuit de bestuursopdracht (1 juni 2021) de visie op dienstverlening verder uit en vullen deze aan met realistische KPI’s. We gebruiken daarbij o.a. de input van de Burger- en Ondernemerspeiling.
Programmabegroting 2022
18
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
Eind 2021 wordt de nieuwe werkwijze geëvalueerd door de gemeenteraad.
we als Regio aan als kans. We zorgen daarom voor een goede aansluiting op de MRA (bereikbaarheid), we bieden een aantrekkelijk vestigingsklimaat (wonen) en we spelen op een slimme en innovatieve wijze in op nieuwe ontwikkelingen (energieinnovatie).
Waaraan kunnen we zien of we het bereiken 1. Het succes meten we deels af aan een hogere waardering van onze dienstverlening. We toetsen dat op basis van vastgestelde KPI’s. En we monitoren continu de klanttevredenheid specifiek op de kanalen telefoon, website, de balie en zo mogelijk de nieuwe contactkanalen. 2. De beschikbaarheid van data is uitgebreid t.o.v. 2021 en er zijn diverse organisatie- en maatschappelijke vraagstukken uitgewerkt. En wij garanderen als overheid de veiligheid van onze data richting onze inwoners, maatschappelijke organisaties, ondernemers en andere stakeholders. 3. We hebben meer bewoners die meedoen in het besluitvormingsproces en de raadsactiviteiten bezoeken. 4. We hebben in de gemeenteraad breed gedragen besluiten, breder dan nu het geval is. 5. Daarnaast hebben we een besluitvormingscyclus die sneller verloopt dan in het huidige systeem.
Wat gaan we daarvoor doen Heiloo geeft uitvoering aan de gemaakte afspraken als vastgelegd in de focusagenda Regio Alkmaar 2019-2022. Nieuwe zaken worden alleen opgepakt als er goed onderbouwde uitvoeringsplannen aan ten grondslag liggen. Voor de verbinding tussen de focusagenda en de lokale ambities van Heiloo wordt verwezen naar de programma’s 2 en 3 van de begroting Waaraan kunnen we zien of we het bereiken De Focusagenda 2019-2022 is uitgevoerd en er is zicht op het vervolg na 2022. 1B. SAMEN LEVEN Autonome ontwikkelingen
Samenwerking Regio Alkmaar Wat willen we bereiken In het realiseren van onze ambities trekken wij op met de samenleving en met andere overheden. In de Focusagenda 20192022 zijn de ambities en economische pijlers van de regio Alkmaar beschreven. Om de onderscheidende kwaliteiten van de regio te versterken is in 2019 geconcludeerd dat de randvoorwaarden op orde moeten zijn. Die randvoorwaarden (bereikbaarheid, wonen en energie-innovatie) zijn aangeduid als de focuspunten voor de periode 2019-2022. Door ons als Regio Alkmaar te richten op deze thema’s, versterken we ons economisch profiel, geven we invulling aan het Omgevingsbeeld ‘Diversiteit als troef’ en versterken we onze positie naar externe partijen. De nabijheid van de MRA grijpen Programmabegroting 2022
Ontwikkelingen en beheersmaatregelen Jeugdhulp en WMO Een groot deel van de Nederlandse gemeenten heeft nog steeds te maken met stijgende uitgaven in het Sociaal Domein, zo ook Heiloo. De grootste stijging vindt plaats bij de Jeugdhulp. Ondanks dat binnen domein Samenleven ingezet wordt op beheersmaatregelen om deze stijgende trend te doorbreken is dat op dit moment nog niet het geval. Landelijk is duidelijk geworden dat gemeenten deze financiële situatie niet volledig zelf kunnen opvangen. De komende jaren ontvangen gemeenten dan ook extra middelen voor Jeugdhulp. Deze middelen worden jaarlijks afgebouwd. Gemeenten moeten ondanks deze extra middelen stevig blijven inzetten op
19
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
beheersmaatregelen en kwalitatieve verbetering van (de organisatie van) de Jeugdhulp en Maatschappelijke ondersteuning. De implementatie van beheersmaatregelen is gestart in 2021. Op dit moment is de implementatie door diverse oorzaken niet volledig afgerond en loopt daardoor de implementatieplanning uit. Hierdoor is de kans reëel dat de beoogde besparingen als gevolg van de beheersmaatregelen niet volledig worden behaald. In het laatste kwartaal van 2021 ontvangt de gemeenteraad een eerste tussentijds evaluatierapport over de voortgang en de effecten van de beheersmaatregelen.
Een andere maatregel is het maatschappelijk steunpakket sociaal en mentaal welzijn en leefstijl. Het pakket richt zich specifiek op jeugdigen en andere kwetsbare groepen. Er wordt samengewerkt in een brede coalitie van Rijk, gemeenten, landelijk en lokale organisaties en vrijwilligers. Verwachte wetswijzigingen Van drie wetsvoorstellen is de definitieve ingangsdatum nog onzeker als gevolg van de kabinetsformatie. Het gaat om: Wetsvoorstel Breed offensief: Het wetsvoorstel in bedoeld om de kansen voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt te vergroten. Wijziging van de Participatiewet, IOAW en IOAZ met betrekking tot fraudevorderingen: dit heeft als doel het wegnemen van de onterecht gunstige positie van mensen met fraudevorderingen bij toegang tot het recht op bijstand. Wet Stroomlijning keten voor derdenbeslag: regelt verbeterde gegevensuitwisseling tussen partijen die beslagleggen en verrekenen. De verbeterde gegevensuitwisseling draagt er aan bij dat het bestaansminimum van mensen die kampen met schulden beter wordt geborgd.
Gevolgen sociaal domein Coronacrisis De coronapandemie heeft op veel vlakken voor onzekerheden gezorgd bij inwoners en ondernemers en andere partijen. Ook in 2022 ondervinden wij nog de gevolgen/naweeën van de coronacrisis en hebben wij hier extra aandacht voor. Denk hierbij bijvoorbeeld aan inwoners en ondernemers die: hun baan/bedrijf zijn verloren en (daardoor) in financiële problemen (schulden) terecht zijn gekomen; een slechtere leefstijl & gezondheid hebben ontwikkeld door de (sociale) beperkingen in de lockdown; te maken hebben met (langdurige) revalidatie door Covid19; eenzaamheid ervaren door een lange periode van sociale beperkingen tijdens de lockdown; problemen ervaren in het gezin door het wegvallen van het onderwijs, de kinderopvang, sport- & cultuuractiviteiten en de (sociale) beperkingen tijdens lockdown; gevolgen ervaren door het wegvallen van het reguliere basis-, voorgezet-, beroeps- en/of inburgeringsonderwijs. De impact van de coronacrisis op jeugdigen is groot. Het Rijk heeft verschillende steunmaatregelen bedacht die ingaan op herstel, welzijn en welbevinden. Een hiervan is het Nationaal Programma Onderwijs. Programmabegroting 2022
Lokale ontwikkelingen en trends Bouwen aan SORA (Regionaal participatiebedrijf) De regionale uitvoeringsorganisatie is met de installatie van een Algemeen en Dagelijks Bestuur per 1 januari 2022 formeel-juridisch een feit. De overgang van het personeel is (op z’n vroegst) voorzien op 1 april 2022. Het nieuwe Jongerenpunt Check-in wordt binnen de nieuwe organisatie gepositioneerd. Tot aan het moment dat de nieuwe organisatie daadwerkelijk operationeel is blijft de uitvoering van de Participatiewet en andere
20
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
Hoe zien we of we dat bereiken? De opdracht die we uiterlijk 1 december 2021 naar de GGD Hollands Noorden sturen voor toezicht in 2022 is aangepast aan een intensievere vorm van inspectie.
gerelateerde regelingen zoals schuldhulpverlening, inburgering, bijzondere bijstand en armoedebeleid zoals die nu is georganiseerd. Inspectie gastouderopvang Wat willen we bereiken? Het toezicht op de gastouderopvang intensiveren. Op dit moment wordt jaarlijks 5% van alle geregistreerde gastouderopvanglocaties geïnspecteerd door de GGD. Dit betekent dat het in sommige gevallen jaren kan duren voordat een gastouder weer bezoek ontvangt. Onregelmatigheden komen hierdoor niet snel aan het licht.
Voor en vroegschoolse educatie (VVE) Wat willen we bereiken? Het programma VVE (Voor- en Vroegschoolse Educatie) beleid voor de jaren 2021-2022 uitvoeren: De subsidieregeling peuteropvang actualiseren. Wat gaan we daarvoor doen? 1. De samenwerking met de voorschoolse, schoolse partners en consultatiebureau wordt geïntensiveerd door het opzetten van een werkgroep VVE. 2. De toeleiding van geïndiceerde peuters wordt versterkt door o.a. het opzetten van een nieuwe beslisboom / richtlijn indicatiestelling en monitor bereik. 3. Zorgdragen voor een gemengd aanbod ( peuters met en zonder indicatie VVE) in alle kernen. 4 Kwaliteitseisen m.b.t. ouderbetrokkenheid, doorgaande lijn, resultaatsafspraken en kwaliteitszorg worden uitgewerkt.
Ter illustratie: als een gemeente 40 gastouders heeft en jaarlijks wordt 5% bezocht. Dan komt dit neer op twee gastouders per jaar. Indien er geen signalen binnenkomen, kan het dus betekenen dat er eens in de 20 jaar een bezoek wordt gebracht aan een gastouder. Landelijk is er een intensivering inspectie gastouderopvang ingesteld. Dit gaat gepaard met extra middelen in het gemeentefonds (Jaarlijks landelijk 1,1 miljoen extra). Dit willen we inzetten om de steekproef te verhogen naar het landelijk gemiddelde van 19% of door te gaan werken met flitsbezoeken/quickscans om risicoprofielen te kunnen opstellen voor jaarlijkse bezoeken.
Een aantal voorbeelden van de aanscherpingen die vanuit de subsidieregeling peuteropvang doorgevoerd gaan worden zijn: Pedagogisch medewerkers moeten een specifieke VEscholing hebben afgerond. Er moet een jaarlijks scholingsplan aanwezig zijn; Pedagogisch medewerkers beschikken over niveau 3F voor mondelinge taalvaardigheid en lezen; Daar staat een financiële aanvulling voor houders tegenover om aan de kwaliteitseisen van de voorschoolse educatie (VE) te voldoen. Per VE-peuterplaats gaat het om een bedrag € 2,04 per uur (tarief 2021).
Wat gaan we daarvoor doen? We onderzoeken eerst welke werkwijze voor intensivering het beste aansluit bij het doel dat we beogen. Hierbij wordt de GGD betrokken. Vervolgens kijken we hoe we onze ambities budgetneutraal kunnen organiseren binnen de middelen die voor de intensivering zijn vrijgekomen.
Programmabegroting 2022
21
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
Hoe zien we of we dat bereiken? Onderdeel van het nieuwe VVE beleid is het evalueren van het beleid door monitoring, bespreken in de werkgroep VVE. De GGD voert o.a. ook de controles uit of de huidige houders de kwaliteitsaanscherpingen
Hoe zien we of we dat bereiken? Uit de monitoring vanuit het Ministerie van OCW blijkt dat er een afname is van leerlingen met een onderwijsachterstand. De gemeente legt verantwoording af via de jaarrekening. Het Nationaal Programma Onderwijs wordt na het schooljaar 2021-2022 geëvalueerd.
Nationaal Programma Onderwijs Wat willen we bereiken? Het Nationaal Programma Onderwijs is bedoeld om de onderwijsachterstanden en vertragingen vanwege de coronacrisis zoveel mogelijk in te lopen. Daarnaast ondersteund het Nationaal Programma Onderwijs leerlingen die het moeilijk hebben vanwege coronamaatregelen.
Leerlingenvervoer Wat willen we bereiken? In 2022 wordt het aangepaste vervoer (taxibusjes) van het Leerlingenvervoer aanbesteed. Daarbij is de inzet dat de klanttevredenheid op het zelfde hoge peil blijft als nu het geval is. Wat gaan we daarvoor doen? We werken regionaal samen om synergievoordelen te behalen op de organisatie en de aansturing van het vervoer. We gaan data inzamelen die meer en beter inzicht geven op de kostenontwikkeling en de kwaliteit van het vervoer. Daarnaast gaan we ook integraal naar de vervoersystemen kijken, inzet is om in de aanbesteding het vervoer in het kader van de jeugdwet en dagbesteding vervoer aan het Leerlingenvervoer toe te voegen. Er vinden regelmatig contractgesprekken plaats over de uitvoering van het vervoer
Wat gaan we daarvoor doen? Wij spelen als gemeente een ondersteunende, coördinerende en faciliterende rol. We stellen in samenspraak met scholen een strategische uitvoeringsagenda en programma op. Scholen ontvangen het grootste deel van de rijksbijdrage voor het Nationaal Programma Onderwijs. Wij willen samen met het onderwijs bereiken dat leerlingen de achterstanden op het gebied van rekenen, taal en leesvaardigheid inlopen. Daarnaast willen we extra inzetten op ondersteuning voor kinderen die het vanwege de coronamaatregelen moeilijk hebben door middel van de aansluiting van onderwijs en jeugdhulp te verbeteren. Dat geldt ook voor de aansluiting van onderwijs met sport en culturele activiteiten en de aansluiting van onderwijs met de arbeidsmarkt. .
Programmabegroting 2022
Hoe zien we of we dat bereiken? Er is aanbesteed en de opdracht is aan een vervoersbedrijf gegund. Met het vervoersbedrijf worden er vervolgafspraken over de doorontwikkeling van het integraal vervoer gemaakt.
22
Gemeente Heiloo, Raad 1 november 2021
…
Onderwijshuisvesting Wat willen we bereiken? De realisatie van een kindcentrum (onderwijs en opvang) in de Zandzoom in relatie met een toekomstig bestendig scholengebouwbestand in geheel Heiloo.
Openluchtzwembad Het Baafje & Sporthal Het Vennewater Wat willen we bereiken? Het openluchtzwembad Het Baafje voldoet aan de kwaliteitseisen van deze tijd, waardoor de inwoners de beschikking hebben over een bad waar ze veilig en plezierig kunnen zwemmen.
Wat gaan we daarvoor doen? Samen met de schoolbesturen bereiden we de besluitvorming voor om te komen tot de realisatie van de nieuwbouw van een kindcentrum in de Zandzoom. Tevens wordt, samen met de schoolbesturen, in het kader van toekomstbestendigheid, gewerkt aan de gewenste besluitvorming, zo nodig op termijn, voor de huidige basisscholen.