Kadernota 2026

Kadernota 2026/ 1e FIRAP 2025

Inhoudsopgave Kadernota 2026/ 1e FIRAP 2025...................................................................................................................................................................................................... 1 Inhoudsopgave ................................................................................................................................................................................................................................ 2 Inleiding ............................................................................................................................................................................................................................................ 4 Algemeen ..................................................................................................................................................................................................................................... 4 Kadernota 2026 ............................................................................................................................................................................................................................

6 Financiële uitgangspunten kadernota ........................................................................................................................................................................................... 7 Uitgangspunten ............................................................................................................................................................................................................................ 7 Financiële ontwikkelingen/onzekerheden .................................................................................................................................................................................... 8 Financieel overzicht ........................................................................................................................................................................................................................ 9 Stand begrotingssaldo .................................................................................................................................................................................................................. 9 Gevolgen meicirculaire 2025 ......................................................................................................................................................................................................

10 Overzicht mutaties investeringskredieten .................................................................................................................................................................................. 15 Programma 1: Een sociale en vitale gemeente .......................................................................................................................................................................... 19 1A. Inwoners en bestuur ............................................................................................................................................................................................................ 19 1B. Samen leven ........................................................................................................................................................................................................................ 19 1C. Een veilige gemeente .......................................................................................................................................................................................................... 24 Financieel overzicht programma 1 .............................................................................................................................................................................................

24 Programma 2: Een aantrekkelijke gemeente .............................................................................................................................................................................. 37 2A. Cultuur, recreatie en toerisme .............................................................................................................................................................................................. 37 2B. Economische vitaliteit .......................................................................................................................................................................................................... 38 2C. Een bereikbare gemeente ................................................................................................................................................................................................... 38 Financieel overzicht programma 2 ............................................................................................................................................................................................. 40

Kadernota 2026

2

Programma 3: Een leefbare gemeente ........................................................................................................................................................................................ 43 3A. Wonen en leefomgeving ...................................................................................................................................................................................................... 43 3B. Duurzaamheid en milieu ...................................................................................................................................................................................................... 45 3C. Beheer en onderhoud .......................................................................................................................................................................................................... 47 Financieel overzicht programma 3 ............................................................................................................................................................................................. 47 Programma 4: Een financieel gezonde gemeente...................................................................................................................................................................... 53 4.

Een financieel gezonde gemeente ......................................................................................................................................................................................... 53 Financieel overzicht programma 4 ............................................................................................................................................................................................. 53 Bijlagen ........................................................................................................................................................................................................................................... 58 Bijlage 1: Stand reserves na kadernota ..................................................................................................................................................................................... 58 Bijlage 2: Incidentele baten en lasten 2025 - 2029 .................................................................................................................................................................... 59 Bijlage 3: Investeringsplan 2025 - 2029 ..................................................................................................................................................................................... 60

Kadernota 2026

3

Inleiding Algemeen Voorwoord Geachte leden van de gemeenteraad, Hierbij bieden wij u de Kadernota 2026 aan. Deze nota bestaat uit twee delen: • De 1e Financiële rapportage (FIRAP) 2025, waarin de budgetten van het huidige begrotingsjaar, op basis van de inzichten die we nu hebben, worden bijgesteld. •

De Kadernota 2026, waarin de kaders voor de begroting 2026–2029 zijn geschetst.

De Kadernota 2026 heeft een kaderstellend karakter, de naam zegt het eigenlijk al. Dit document is de voorloper van de Programmabegroting 2026 2029 en bevat de beleidsmatige en financiële uitgangspunten waarop die begroting gebaseerd zal worden. Na verwerking van de meicirculaire 2025 is de begroting voor 2026 sluitend. De extra middelen vanuit het Rijk, met name op het gebied van jeugd, hebben hierin een belangrijke rol gespeeld. Waar eerder werd gerekend op een tekort, kunnen we nu, dankzij deze aanvullende inkomsten, alsnog een sluitende begroting presenteren. Wel is het goed te melden dat er na publicatie van de meicirculaire 2025 een bericht van het ministerie van BZK is ontvangen, waarin wordt aangegeven dat de gebruikte rekenmodellen niet correct zijn. Hoewel het effect inmiddels duidelijk is, blijkt dit marginaal te zijn. We zullen dit dan ook bij de verdere uitwerking van de begroting verwerken. De financiële situatie vanaf 2027 is echter zorgelijker. De financiële positie van Heiloo blijft kwetsbaar: zonder aanvullende besparingen ontstaat er vanaf dat jaar een structureel tekort. Om te voorkomen dat de gemeente in de komende jaren met oplopende tekorten te maken krijgt, is het noodzakelijk om duidelijke keuzes te maken. Daarom is het belangrijk om het eerder ingezette ombuigingstraject voort te zetten.

Eerder is een pakket aan ombuigingsmaatregelen opgesteld om de begroting voor 2026 sluitend te krijgen. Deze maatregelen worden nu benoemd in de Kadernota 2026, maar de daadwerkelijke uitvoering en besluitvorming over welke ombuigingen worden doorgevoerd, vindt pas plaats bij de Programmabegroting.

Kadernota 2026

4

Door het opnemen van ombuigingen vergroten we niet alleen de structurele houdbaarheid van onze begroting, maar creëren we ook meer financiële ruimte om onverwachte tegenvallers op te vangen én om te kunnen blijven investeren in enkele nieuwe speerpunten van beleid. Bij het samenstellen van deze maatregelen is bewust gekozen voor ombuigingen die zo min mogelijk directe impact hebben op inwoners, organisaties en ondernemers. Wel maakt een verhoging van het tarief voor de onroerendezaakbelasting (OZB) op zowel woningen als niet-woningen onderdeel uit van het voorstel. Deze maatregelen zijn in overleg met de gemeenteraad voorbereid. De Kadernota is beleidsarm van karakter. Dit is enerzijds het gevolg van de aankomende verkiezingen, en anderzijds van de beperkte financiële ruimte. Nieuwe beleidsinitiatieven zijn op dit moment niet aan de orde. Tegelijkertijd is dit document een belangrijk moment om gezamenlijk richting te geven aan de keuzes die in de komende bestuursperiode nodig zijn om Heiloo financieel gezond te houden. Wij nodigen de raad van harte uit om met ons in gesprek te gaan over deze uitgangspunten en de verdere koers voor de komende jaren. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van de gemeente Heiloo Jorien van Den Beij-Veenstra Gemeentesecretaris

Kadernota 2026

Mascha ten Bruggencate Burgemeester

5

Kadernota 2026 Algemeen Leeswijzer De kadernota is als volgt opgebouwd.: Allereerst geven we aan welke financiële uitgangspunten in deze Kadernota zijn gehanteerd. Vervolgens wordt de financiële positie weergegeven, inclusief de ontwikkeling van het meerjarige (structurele) begrotingssaldo en de effecten meicirculaire. Daarna worden de financiële mutaties en de voorgestelde ombuigingen per programma uitgewerkt. Tot slot zijn in de bijlagen het actuele investeringsplan en de meerjarige ontwikkeling van de reserves opgenomen.

Kadernota 2026

6

Financiële uitgangspunten kadernota Uitgangspunten We hebben bij het opstellen van de kadernota de volgende financiële uitgangspunten gehanteerd: 1. Structureel begrotingsevenwicht 2.

Belastingen en tarieven

3. Algemene uitkering 4. Omslagrente Ad 1) Structureel begrotingsevenwicht Het belangrijkste uitgangspunt is dat er sprake is van een meerjarig sluitende begroting. Een belangrijk toetsingscriterium van het provinciaal financieel toezicht is het structureel en reëel in evenwicht zijn van de begroting. Met structureel evenwicht wordt bedoeld dat structurele lasten gedekt zijn door structurele baten. Dit is dus het begrotingssaldo exclusief de incidentele baten en lasten. Het reëel evenwicht houdt in dat onderzoek wordt gedaan naar de realiteit van de ramingen, waarbij de begroting en meerjarenraming uiteraard volledig dient te zijn. Ad 2) Belastingen en tarieven De belastingtarieven zullen geïndexeerd worden met het algemene inflatiepercentage. De tarieven voor gemeentelijke retributies mogen maximaal 100% kostendekkend zijn. Ad 3) Algemene uitkering Conform de huidige methodiek wordt de algemene uitkering van het Rijk doorgerekend op basis van constante prijzen. Dit betekent dat vanaf 2026 hetzelfde prijspeil wordt gehanteerd. Ad 4) Omslagrente Met ingang van begrotingsjaar 2017 zijn de boekhoudregels op het punt van rentetoerekening aangescherpt. Alle gemeenten dienen op een uniforme

Kadernota 2026

7

wijze de omslagrente te berekenen (zie Notitie Rente 2017 van de Commissie BBV). Voor de begroting 2026 wordt vooralsnog uitgegaan van een omslagpercentage van 2,5%.

Financiële ontwikkelingen/onzekerheden Om het (structurele) begrotingssaldo beter in perspectief te kunnen plaatsen is het van belang om een aantal ontwikkelingen te benoemen die mogelijk invloed hebben op het (toekomstige) begrotingssaldo waarvan de financiële gevolgen en dekking nog niet bekend is. Huisvestingskosten Op 2 november 2024 hebben de vier colleges een principebesluit genomen over de nieuwe uitgangspunten voor de verdeling van de huisvestingskosten voor de werkorganisatie. De definitieve besluitvorming door de colleges wordt voor het zomerreces verwacht. Stelposten Bij de beoordeling van het begrotingssaldo is het van belang eventuele stelposten in de begroting onder de aandacht te brengen. - Uitvoeringsprogramma Heiloo Natuurlijk! Als dekking voor de ambities uit het collegeprogramma is in de begroting deze stelpost van € 300.000 opgevoerd. -Taakstelling maatschappelijk vastgoed In het raadsvoorstel over de renovatie van de muziek- en dansschool is een taakstelling van € 20.000 opgenomen op het maatschappelijk vastgoed als dekking voor de extra kapitaallasten. De invulling van deze taakstelling moet nog nader worden uitgewerkt. -Verwachte BUIG-uitgaven In de 2e Firap 2024 is een stelpost opgenomen van € 275.000 voor extra BUIG-uitgaven. De stelpost wordt aangepast op basis van de definitieve begroting van Zaffier.

Kadernota 2026

8

Financieel overzicht Stand begrotingssaldo (x € 1.000,-)

2025

2026

2027

2028

2029

Begrotingssaldo na raad 16 december

522 N

1.676 N

3.406 N

3.463 N

3.285 N

003 Wegen beleidsplan

11 V

11 N

31 N

51 N

51 N

004 fietsbeleidsplan

0

1 N

3 N

3 N

3 N

006 Baafje

190 N

009 Financiering GALA

40 N

3 N

Stand begrotingssaldo

742 N

1.691 N

3.440 N

3.517 N

3.339 N

Mutaties 1e Firap 2025/Kadernota 2026 - 2029

449 V

996 N

305 N

478 N

642 N

NAG 25-2029

37 V

127 N

21 V

22 V

0

Verwacht begrotingssaldo na 1e Firap 2025/ Kadernota 2026-2029

257 N

2.814 N

3.724 N

3.973 N

3.981 N

Effect meicirculaire 2025

639 V

2.854 V

2.690 V

1.922 V

2.026 V

Verwacht begrotingssaldo na meicirculaire 2025

382 V

39 V

1.035 N

2.051 N

1.955 N

0

1.681 V

1.482 V

1.483 V

1.483 V

382 V

1.721 V

447 V

568 N

473 N

Mutaties ombuigingen " Pakket voorstel college" Verwacht begrotingssaldo

Kadernota 2026

9

Gevolgen meicirculaire 2025 Om de raad een zo actueel mogelijk financieel perspectief te bieden, zijn in deze kadernota de effecten van de meicirculaire 2025 verwerkt. De laatste circulaire van het Rijk was de decembercirculaire 2024. Door de late publicatie daarvan kon het extra budget niet meer worden opgenomen in de begroting van dat jaar. Daarom is dit budget meegenomen in programma 4. In onderstaand tabel worden de financiële gevolgen van de meicirculaire 2025 gepresenteerd ten opzichte van de septembercirculaire 2024.

Kadernota 2026

10

2025 2026 2027 2028 2029 40.470.190 38.415.680 38.598.087 38.753.060 39.094.406 62.359 141.280 256.027 299.836 364.922 377.275 455.236 446.487 477.290 558.116 21.826 31.396 -46.834 -104.025 -125.729 0 1.114.543 1.136.511 1.024.950 987.436 -118.483 0 0 0 0 188.278 362.321 455.509 548.199 546.693 -210.830 -468.163 -468.163 -468.163 -468.163

nr. Stand algemene uitkering na septembercirculaire 2024 1 Volume acres 2 LPO accres prijs Bbp 3 Uitkeringsfactor 4 Nominale ontwikkeling in de meicirculaire 5 Afrekening ruimte onder BCF-plafond 6 Hoeveelheidsverschillen 7 Woz-waarden mutaties Taakmutaties en decentralisatie uitkeringen 8 Demping terugval gemeentefonds 9 Tekorten voor rekening Rijk 10 Uitstel vervanging abonnementstarief Wmo 11 Wmo hulpmiddelen 12 Invoerings/uitvoeringskosten omgevingswet 13 IBO Problematische schulden 14 Alleenverdienersproblematiek 15 Aanpassen regeling dienstverlening aan huis 3 D’s in het sociaal domein 16 Participatie (IU) Stand algemene uitkering na meicirculaire 2025 9 Eigenbijdrage jeugdzorg (stelpost) 17 Stelpost ruimte onder BCF-plafond Effect meicirculaire Mutaties met gevolg voor saldo 9 Terugdraaien stelpost jeugd 10 Aframing stelpost WMO extra inkomsten 13 IBO Problematische schulden 14 Alleenverdienersproblematiek 16 Aansluiting WSW+Sociale infrastructuur Effect op begrotingssaldo meicirculaire 2025

Kadernota 2026

0 343.247 0 0 112.189 13.411 16.043 1.529 0

320.198 1.004.103 285.856 12.658 0 0 0 742

341.383 912.272 0 0 0 0 0 -2.656

338.008 -24.516 0 0 0 0 0 -2.667

340.576 -984 0 0 0 0 0 -2.682

-19.140 -38.765 -13.477 -33.825 41.656.710 41.589.858 40.828.495 41.260.766 198.671 199.259 170.000 0 0 0 806.844 3.411.030 2.991.771 2.274.106 2.365.619

41.277.034 0

-229.500 -183.000

-170.500

-202.000

-202.000

-13.411 -16.043 -138.170 -144.961 -131.525 -149.703 -137.557 639.220 2.853.569 2.689.746 1.922.403 2.026.062

11

1. Volume accres Bij de Miljoenennota 2025 zijn de ramingen 2025 en verder voor het volume accres aangepast op basis van de macro-economische verkenning (MEV) van het CPB 2. Loon prijsontwikkeling (LPO) Het LPO accres wordt bepaald op basis van de ontwikkeling van het prijs Bbp van het lopende jaar, waardoor het gemeentefonds op een reëel ‘niveau’ blijft. De tranche van het lopende jaar wordt telkens bij de Voorjaarsnota definitief bepaald. De prijs-Bbp ontwikkeling is gebaseerd op de CEP-raming (Centraal Economisch Plan) van het CPB. In de CEP-raming 2025 is een hogere prijsontwikkeling voorzien, waardoor de prijscompensatie hoger uitpakt ten opzichte van december 2024. De VNG is in overleg met het rijk om ervoor te zorgen dat dit op nacalculatie basis te gaan doen. Dit omdat uit onderzoek blijkt dat het PBbp uit het CEP over de laatste 7 jaar circa 1% per jaar te laag wordt ingeschat ten opzichte van het definitieve cijfer. 3. Uitkeringsfactor De ontwikkeling van de uitkeringsfactor is afhankelijk van de stijging of daling van de landelijke aantallen per maatstaf en wordt bij iedere circulaire aangepast. 4. Nominale ontwikkeling in de meicirculaire Gemeenten die tegen constante prijzen ramen zullen bij hun begroting 2026 tegen lopende prijzen moeten ramen om de budgethouders in de gelegenheid te stellen bestellingen te doen inclusief inflatie.

Via het gemeentefonds valt in 2026 35 punten van de uitkeringsfactor vrij voor dit doel. 5. Afrekening BTW compensatiefonds Jaarlijks wordt bij de septembercirculaire een inschatting gemaakt van de declaraties door gemeenten bij het BTW Compensatie Fonds. Op basis van deze inschatting is in de septembercirculaire 2024 de ruimte onder het plafond voor 2024 uitgekeerd. Bij het opmaken van de definitieve afrekening 2024 bleek de ruimte onder het plafond€ 115 mln. lager te zijn. Dit wordt in 2025 in mindering gebracht. 6. Hoeveelheidsverschillen Betreft vooral een aanpassing maatstaf huishoudens met laag inkomen boven drempel. 7. Woz-waarden mutaties Betreft de mutatie op de korting in het gemeentefonds met betrekking tot de WOZ waarden in verband met de aanpassing van het rekentarief en de verwachte waardeontwikkeling.

Kadernota 2026

12

8. Demping ravijnjaar terugval gemeentefonds Er wordt structureel € 424 miljoen beschikbaar gesteld voor de terugval in het gemeentefonds. In 2026 is het een bedrag van € 400 miljoen en voor 2030 en verder een bedrag van € 424 miljoen. 9. Aanpassingen budget Jeugd A. De deskundigencommissie Van Ark adviseert om het tekort in het budget voor jeugdzorg in gelijke delen te verdelen over Rijk en gemeente. De structurele kosten voor het Rijk zijn € 414 miljoen. De stelpost die hiervoor in de begroting is opgenomen moet nu worden afgeraamd. B. Het ingroeipad van de maatregelen van de Hervormingsagenda wordt verzacht. Hiervoor is in 2026 € 498 miljoen en in 2027 een bedrag van € 447 miljoen beschikbaar. De volledige besparing van de Hervormingsagenda wordt in 2028 gerealiseerd. C. Het overboeken van op de Aanvullende Post gereserveerde middelen voor de Hervormingsagenda Jeugd. Het gaat om een bedrag van € 356 miljoen in 2026 variërend tot € 342 miljoen in 2030. Over de verdeling van een deel van deze middelen vindt nog gesprek plaats. In deze circulaire vindt de verdeling plaats van € 333 miljoen in 2026 tot € 320 miljoen in 2030. D De besparingsopgave van de Hervormingsagenda Jeugd is in prijs- en volumepeil 2019 ingeboekt. Er is een hogere besparing te veronderstellen aangezien prijs en volume sinds 2019 zijn gestegen.

De omvang van deze besparing is jaarlijks € 507 miljoen vanaf 2028. 10. Eigen bijdrage jeugdzorg Er wordt een eigen bijdrage ingevoerd voor jeugdzorg per 1 januari 2028. De maatregel moet jaarlijks € 260 miljoen opleveren. Dit wordt via een stelpost budgetneutraal gemaakt omdat dit voor de gemeenten geen financieel effect zou mogen hebben. 11. Wmo hulpmiddelen Het scheiden van wonen en zorg in de Wet langdurige zorg (Wlz) leidt bij gemeenten tot meerkosten. Bepaalde hulpmiddelen die bij zorg met verblijf vanuit de Wlz worden gefinancierd, worden bij andere leveringsvormen vanuit de Wmo gefinancierd. De meerkosten van gemeenten worden gedekt vanuit de Wlz. Voor 2025 zijn er in de Voorjaarsnota 2024 reeds middelen overgeboekt naar het gemeentefonds. In 2026 gaat het om een totaalbedrag van € 10 miljoen. De hulpmiddelen worden reëel begroot. Het budget hoef niet beschikbaar te worden gesteld. 12. Invoeringskosten/uitvoeringskosten omgevingswet Dit betreft de vergoeding voor de te maken invoeringskosten van de Omgevingswet. Deze kosten zijn echter al binnen de werkorganisatie BUCH begroot en gemaakt en hoeven daarom niet te worden gereserveerd als uitgaven.

Kadernota 2026

13

13. IBO Problematische schulden Het kabinet voert een pakket aan maatregelen in om problematische schulden fundamenteel aan te pakken. Dit pakket is gebaseerd op het basispakket uit het Interdepartementaal Beleidsonderzoek (IBO) Problematische schulden. Voor 2025 worden voor het onderdeel: ‘vroegsignalering’ middelen overgemaakt naar het gemeentefonds. Het gaat om een totaalbedrag van € 18,7 miljoen. Dit budget wordt als uitgaven beschikbaar gesteld. 14. Alleenverdienersproblematiek Gemeenten kunnen huishoudens die getroffen zijn door de alleenverdienersproblematiek individuele bijzonder bijstand bieden. Deze decentralisatie-uitkering maat dit mogelijk. Er is voor de alleenverdienersproblematiek voor 2025 een bedrag van € 25,4 miljoen beschikbaar gesteld. Dit budget wordt als uitgaven beschikbaar gesteld. 15. Kleine taakmutaties

Er zijn een aantal kleine taakmutaties die verder niet worden toegelicht 16. Participatie Betreft de aanpassing van het budget WSW (wet sociale werkvoorziening) en beschut werk dat via Zaffier loopt. Het deel voor WSW en sociale infrastructruur WSW wordt als uitgaven budget beschikbaar gesteld. (Voor het deel beschut werken wordt de Zaffier begroting gevolgd.) 17. Stelpost ruimte onder het BCF-plafond Op basis van de ruimte onder het plafond mag in de begroting 2026 een structurele stelpost worden opnemen. Het ministerie van BZK adviseert echter, gezien de onzekerheid over de toekomstige ontwikkeling van deze ruimte, om voorzichtig te zijn met het opnemen van een raming voor dit dekkingsmiddel. Wij stellen voor om voor 2026 een extra algemene uitkering van € 170.000 te begroten, wat neerkomt op ongeveer de helft van het bedrag dat volgens de beschikbare ruimte bijgeraamd zou mogen worden.

Kadernota 2026

14

Overzicht mutaties investeringskredieten

Kadernota 2026

15

Stand na jaarrekening 2024 per cluster

Krediet saldo 2025

Afval

Krediet saldo 2026

79.623

Krediet saldo 2027

Krediet saldo 2028

46.500

40.000

Krediet saldo 2029

58.000

0

Onderwijs

1.869.230

82.700

13.770.000

0

0

Openbare ruimte

19.878.426

8.374.561

756.516

269.750

0

Overige

691.845

0

0

50.000

0

Recreatie

3.821.993

627.725

0

150.000

0

Riolering

1.940.352

625.000

800.000

154.000

0

Totaal

28.281.469

9.756.486

15.366.516

681.750

0

Stand na kadernota 2026 per cluster

Krediet saldo 2025

Afval

Krediet saldo 2026

79.623

Krediet saldo 2027

Krediet saldo 2028

46.500

40.000

Krediet saldo 2029

58.000

0

Onderwijs

1.574.230

377.700

13.770.000

0

0

Openbare ruimte

12.046.223

6.852.981

1.500.180

6.378.000

8.101.903

Overige

796.061

35.000

0

50.000

0

Recreatie

3.968.993

1.019.725

40.000

658.000

470.000

Riolering

1.213.664

1.351.688

800.000

154.000

1.344.000

Totaal

19.678.794

9.683.594

16.150.180

7.298.000

9.915.903

Verschil/mutaties stand kadernota 2026 min stand jaarrekening 2024 per cluster

Krediet saldo 2025

Afval

Krediet saldo 2026 0

Onderwijs

Krediet saldo 2027 0

Krediet saldo 2028 0

Krediet saldo 2029 0

Verschil

0

0

295.000

-295.000

0

0

0

0

Openbare ruimte

7.832.203

1.521.580

-743.664

-6.108.250

-8.101.903

-5.600.034

Overige

-104.216

-35.000

0

0

0

-139.216

Recreatie

-147.000

-392.000

-40.000

-508.000

-470.000

-1.557.000

Riolering

726.688

-726.688

0

0

-1.344.000

-1.344.000

Totaal

8.602.675

72.892

-783.664

-6.616.250

-9.915.903

-8.640.250

Kadernota 2026

16

Omschrijving (toelichting) Cluster afval: Geen mutaties. Cluster onderwijs: De kredieten voor de vervanging van het plafond schoolgebouw de Kring en voor de vervanging dakafwerking en keuken in schoolcomplex de Hoed zijn doorgeschoven van 2025 naar 2026. Cluster openbare ruimte: Door vertraging verschuiven de kredieten met betrekking tot de A9 van 2025-2026 naar 2028-2029. Ook worden de kredieten voor de herinrichting Zevenhuizerlaan en de herinrichting Zeeweg verschoven van 2025 naar 2026. Daarnaast zijn de volgende kredieten bijgeraamd: • Openbaar terrein 2e sporthal (€ 65.000) • OV armaturen 2026 (€ 174.500) Verder zijn de volgende investeringen toegevoegd: • Reconstructie wegen 2025-2028 (€ 3.500.000) • Betonfietspaden 2028/2029 ( € 415.000) • Fietsbeleidsplan (€ 1.200.000) • Kantbelijning fietspaden (€ 130.000) • Oeverbeheerplan 2029 (€ 115.000) Cluster overige: Een aantal kredieten is verhoog en een nieuw krediet voor tablets voor de raad (€ 35.000) is toegevoegd. Cluster recreatie: De kredieten voor de vervanging installatie luchtbehandeling (€ 172.000) en de renovatie doucheruimte sporthal (€ 39.000) Vennewaterweg zijn verhoogd. Daarnaast zijn ook de kredieten voor de installatie (€ 80.000) en de bouw 2e Sporthal Heiloo (€ 120.000) toegenomen.

De vervanging van het tegelwerk buitenzwembad Het Baafje is verschoven 2025 naar 2026 verschoven en het bijbehorende krediet is verhoogd met € 150.000. Verder zijn er nieuwe kredieten toegevoegd: • Dak sporthal Vennewater: € 400.000 Kadernota 2026

17

• •

Sporttoestellen sporthal Vennewater: € 15.000 Aanpassen Vloerisolatie oude sporthal Vennewater: € 578.000

Cluster riolering: Betreft de investeringen voor de nieuwe jaarschijf 2029.

Kadernota 2026

18

Programma 1: Een sociale en vitale gemeente 1A. Inwoners en bestuur 1A. Inleiding Er is geen veranderend beleid of nieuwe speerpunten voor 2026 t.o.v. 2025. Beleid blijft erop gericht om een betrouwbare en toegankelijke dienstverlener te zijn voor haar inwoners, ondernemers een maatschappelijke organisaties.

1A. Trends en ontwikkelingen Medio 2026 vindt de landelijke invoering plaats van het proces Digitaal Aanvragen Rijbewijzen (DAR). Via de DAR biedt de Rijksdienst voor Wegverkeer (RDW) een aanvullende dienst aan inwoners om digitaal het rijbewijs te verlengen en/of een categorie wijziging door te geven. Hierdoor kunnen inwoners het aanvraagproces digitaal doorlopen en hoeven ze hiervoor geen afspraak meer te maken op het gemeentehuis. De RDW verwacht dat ongeveer 25% van de betreffende aanvragen via dit proces gaan verlopen. Invoer van deze dienst heeft negatieve financiële consequenties voor de gemeente. Door verhoging van de afdracht per rijbewijs aan de RDW nemen de inkomsten per rijbewijs voor de gemeente af. Op basis van de afname-indicatie van 25% van het RDW, betekent dit op jaarbasis 6850 euro minder inkomsten uit leges van rijbewijzen.

1B. Samen leven 1B. Inleiding De vraag naar zorg en ondersteuning staat in Heiloo onder druk. Om de kwaliteit van leven en het meedoen van inwoners aan de samenleving te bevorderen en om zorg en ondersteuning betaalbaar, toegankelijk en kwalitatief goed te houden is een transformatie nodig van de zorg en ondersteuning aan inwoners. De transformatie vraagt aan gemeenten en partners om anders te werken, vanuit een gezamenlijke verantwoordelijkheid voor opgaven, in samenspel met het zorgdomein en gerichter op preventie en terugdringen van kosten en gezondheidsachterstanden tegen te gaan. .De koers op die beweging is vastgelegd in het Integraal beleidskader sociaal domein ‘Iedereen doet mee, waarin we werken aan het ‘Verstevigen Kadernota 2026

19

van de sociale basis’ en ‘Zorgdragen voor juiste hulp en ondersteuning’. In de uitwerking zijn drie opgaven geformuleerd: • Gezond en kansrijk opgroeien; • Gezonde leefomgeving en bestaanszekerheid; • Gezond en vitaal ouder worden. Vanuit de gemeente Heiloo dragen we bij aan het halen van de doelen op deze opgaven door de sociale basis te verstevigen en zorg te dragen voor de juiste hulp en ondersteuning. Deze zijn uitgewerkt in de volgende thema’s: • Bestaanszekerheid (financiële/inkomenszekerheid); • Mentale gezondheid; • Gezondheid en leefstijl; • Ontwikkeling en ontplooiing/Onderwijs en ontwikkeling; • Wonen en veilige leefomgeving; • Zelfredzaamheid en participatie; • Kansrijke Start. Deze thema’s komen terug in de Gebiedsanalyses en focus sociale basis 2026-2027. De uitgangspunten bij het realiseren van de doelen op deze thema’s zijn: we zetten in op preventieorganiseren ons eenvoudig en dicht bij de inwoner, maken duidelijke keuzes en iedereen doet mee. Ondersteunend in de transformatie naar ‘de juiste zorg op de juiste plek’, is de implementatie van de Doorbraakmethode; een domeinoverstijgend werkwijze om multicomplexe problematiek aan te pakken, samen met de cliënt en binnen de volle breedte van diverse wettelijke kaders.

We hanteren hierbij een aantal uitgangspunten: • Continuïteit van kwalitatief hoogwaardige zorg, met rechtmatige inzet van financiële zorgmiddelen; • Transparante en adequate communicatie met inwoners en samenwerkingspartners en in (interne en externe) samenwerkingscoalities; • Maatwerk als het echt niet anders kan; • Versterken van de sociale basis rondom de inwoner; • Collectieve ondersteuning heeft, waar mogelijk de voorkeur boven individuele ondersteuning. Met deze aanpak en transformatie is het mogelijk om voor de gemeente met haar partners om in gezamenlijkheid de verantwoordelijkheid te nemen voor deze opgaves en ervoor te zorgen dat iedereen mee kan doen.

Kadernota 2026

20

1B. Trends en ontwikkelingen Voor 2026 en verder zien we een aantal maatschappelijke ontwikkelingen als ontwikkelingen bij het Rijk die van invloed zijn op de sociale opgave. De volgende Rijksontwikkelingen zijn inmiddels bekend, echter is het nog niet altijd duidelijk wat dit voor de gemeente betekent. • Statushouders De wettelijke taakstelling voor het huisvesten en begeleiden van statushouders is de afgelopen jaren gestegen. Ook voor het komend jaar verwachten we een stijging op de taakstelling. Gezien de druk op de woningvoorraad is de gemeente Heiloo genoodzaakt tijdelijke huisvesting te realiseren als overbrugging naar permanente huisvesting om aan de taakstelling te kunnen voldoen. Statushouders hebben een deelnameplicht aan een inburgeringstraject en krijgen het eerste jaar maatschappelijke begeleiding. Daarnaast heeft de gemeenten de wettelijke verplichting om te zorgen voor huisvesting voor alleenstaande minderjarige vreemdelingen met een status, zodra zij volwassen zijn en zelfstandig kunnen wonen. Deze specifieke groep volgt verplicht onderwijs. Het kabinet heeft het voornemen om de mogelijkheid van de gemeente om in de huisvestingsverordening de urgentie voor statushouders op reguliere huisvesting te schrappen. Door dit voornemen zal de druk op de tijdelijke huisvesting groter zal worden. Het is op dit moment nog onduidelijk of deze wet wordt aangenomen.

• Opvang Asielzoekers Sinds de Spreidingswet (1 februari 2024) ligt er een wettelijke taak per gemeente om voor asielzoekers opvangplekken te realiseren. Eind 2024 is de definitieve taakstelling per gemeente vastgesteld door het Rijk. De opgelegde taakstelling geldt voor 2 jaar (tot en met 2026). Het is van belang dat asielzoekers onderdeel uitmaken van de samenleving en kunnen werken of een dagbesteding hebben. Specifiek voor Alleenstaande minderjarige vreemdelingen die asiel aanvragen geldt dat zij begeleidt worden en onderwijs moeten volgen. Het kabinet is voornemens om de Spreidingswet te schrappen. Op dit moment is het nog onduidelijk of dit gaat gebeuren en wat dit betekent voor de opgave of de taakstelling. • Oekraïense opvang Voor de opvang van Oekraïense ontheemden geldt dat er voor 2025 een bekostigingsregeling is vastgesteld, waarmee de inspanningsverplichting kan worden gerealiseerd. Onduidelijk is of dit ook voor 2026 zal worden doorgevoerd. Binnen de BUCH gemeenten zijn inmiddels 26 opvanglocaties (klein en groot) beschikbaar voor de Oekraïense ontheemden. Wanneer de oorlog in Oekraïne langer duurt, is de verwachting dat een deel van de Oekraïners asiel zal gaan aanvragen. • Suïcidepreventie Er vindt een autonome ontwikkeling plaats, de wet integrale suïcidepreventie treedt medio 2025 in werking.

Het doel van deze wet is het wettelijk vastleggen in de Wet publieke gezondheid van het suïcidepreventie beleid om de basis voor dit beleid te verstevigen. Kadernota 2026

21

De gemeente ontvangt wanneer de wet Integrale Suïcide Preventie in werking treedt middelen van het rijk, bestaande uit €0,55 per inwoner. Korte termijn: Meer zichtbare suïcidepreventie waardoor het taboe doorbroken wordt. Lange termijn: Voorkomen van suïcides en suïcidepogingen. • Van Beschermd wonen naar Beschermd thuis Beschermd wonen biedt begeleiding en huisvesting aan inwoners met een psychische kwetsbaarheid of een verstandelijke beperking die 24 uurs begeleiding en toezicht nodig hebben. Tot op heden zijn de centrumgemeenten, in geval van Heiloo is dat de gemeente Alkmaar, verantwoordelijk voor de uitvoering en financiering van Beschermd wonen. De beoogde verschuiving van deze verantwoordelijkheid naar alle individuele gemeenten, is opnieuw uitgesteld. Vooruitlopende op deze ontwikkeling is de samenwerking met de gemeenten en aanbieders in de regio Alkmaar reeds in gang gezet met financiering van centrumgemeente Alkmaar. • Financiële ontwikkelingen zorgvraag Wmo De verwachting is dat het aantal cliënten Wmo de komende jaren toeneemt, dit sluit aan op het voorspelmodel van de VNG en het landelijk beeld. Deze stijging wordt grotendeels veroorzaakt door toenemende vergrijzing, langer thuis wonen met meer ondersteuningsvragen en het afnemend aantal mantelzorgers als gevolg van de vergrijzing. Deze ontwikkeling heeft als effect dat de kosten de komende jaren toenemen.

Ter ondersteuning van de kwaliteit, betaalbaarheid, toegankelijkheid van de zorg en ondersteuning, hebben we bij zowel de Wmo als deJeugdwet extra aandacht voor de doelmatigheid, rechtmatigheid, kwaliteit en veiligheid van de zorg. • Inkomensafhankelijke eigen bijdrage Wmo De invoering van een inkomensafhankelijke eigen bijdrage is een belangrijke maatregel om Wmo-dienstverlening beschikbaar te houden voor inwoners die hulp en ondersteuning het hardst nodig hebben en niet in staat zijn deze hulp en ondersteuning vanuit eigen regie en netwerk te organiseren. De invoering van deze inkomstenafhankelijke eigen bijdrage verschuift naar 1 januari 2027 omdat de parlementaire behandeling in de tijd is opgeschoven. • Bestuursopdracht ombuigingen kosten jeugdhulp Gemeenten in de regio Alkmaar zien de kosten voor de maatwerkvoorzieningen in het Sociaal Domein en de jeugdhulp in het bijzonder jaarlijks sterk stijgen zonder dat hiervoor afdoende financiering beschikbaar is vanuit het Rijk. Landelijke ontwikkelingen zoals de Hervormingsagenda Jeugd en onderzoeken naar de stijgende kosten laten onverlet dat gemeenten financieel onder druk staan. De totale kosten van jeugdhulp regio Alkmaar laten in 2024 een kostenstijging van 10% zien t.o.v. de uitgaven in 2023. In deze kostenstijging is de jaarlijkse indexatie niet meegenomen.

In regio Alkmaar verband is een Bestuursopdracht vastgesteld op 9 april 2025 waarin de ambitie is vastgelegd om de totale kosten te stabiliseren op Kadernota 2026

22

het uitgavenniveau 2023 en dit te realiseren via nog nader te concretiseren maatregelen. In deze Kadernota 2026 is daarom vooralsnog de realisatie 2024 als 0-lijn gehanteerd. Indien naar aanleiding van bovengenoemde bestuursopdracht de komende maanden aanvullende maatregelen in beeld gebracht en vastgesteld worden waaruit een aanvullende besparing blijkt, dan worden deze verwerkt in de begroting of een daarop volgend p&c document. • Ontwikkelingen Netwerkorganisatie Regio Alkmaar (NORA) De gemeenten Alkmaar, Dijk en Waard, Heiloo, Uitgeest, Castricum en Heiloo werken intensief samen bij de inkoop en contractmanagement van Jeugdhulp, Wmo en leerlingenvervoer en op inhoud ook op aansluiting onderwijs en jeugdhulp. In 2016 is de Netwerkorganisatie Regio Alkmaar (NORA) gestart welke niet in een formele juridische rechts entiteit is vastgelegd. Overeenkomstig de afspraken tussen het Rijk en VNG in het kader van de Landelijke Hervormingsagenda Jeugd (Hervormingsagenda) worden gemeenten gevraagd om de regionale samenwerking te versterken. Op basis van de Hervormingsagenda jeugd moeten de regiogemeenten komen tot een niet-vrijblijvende vorm van samenwerking. Het ministerie van VWS vraagt gemeenten expliciet om de samenwerkingsverbanden voor inkoop jeugd “robuust” te maken en hiervoor de Wet Gemeenschappelijke Regelingen (WGR) als instrument te gebruiken.

NORA moet daarom omgezet worden naar een organisatie met rechtspersoonlijkheid. Daarom wordt gewerkt aan het formaliseren van de huidige samenwerking in de vorm van een Bedrijfsvoering organisatie (BVO). Bij een BVO wordt uitgegaan van een zo eenvoudig mogelijke inrichting passend bij het doel van de uitvoeringsorganisatie voor inkoop en contractmanagement. De gemeenten bepalen het beleid, waar de BVO uitvoering aan moet geven. De beleidsvrijheid van een BVO is dus zeer beperkt. De organisatie beperkt zich als BVO tot uitvoering en bedrijfsvoering. Het personeel komt in dienst van de BVO en de BVO kent een eigen kadernota en begroting die voor zienswijzen worden voorgelegd aan de gemeenteraden. Hiermee wordt de kaderstellende en controlerende rol van gemeenteraden verder versterkt. Het streven is gericht op besluitvorming eind 2025/ begin 2026 door de gemeenteraden in de regio Alkmaar. • Nieuwe inkoop De voorbereidingen vinden plaats voor de nieuwe inkoop van Wmo begeleiding en Hulpmiddelen. De nieuwe inkoop gaat in op 1 januari 2027. • Wet Proactieve dienstverlening De wet Proactieve dienstverlening treedt in werking en introduceert nieuwe verplichtingen voor gemeenten om inwoners actiever en gerichter te benaderen met passende ondersteuning. Dit vraagt om aanpassingen in systemen, processen en personele inzet, wat financiële consequenties met zich mee kan brengen.

• Participatiewet in Balans De wet brengt wijzigingen in de bijstandsverlening en re-integratieverplichtingen, met als doel een meer evenwichtige en doelgerichte ondersteuning van inwoners richting werk en participatie. De impact van deze wetswijzigingen op de begroting is op dit moment nog niet volledig te overzien, deze kan impact hebben op de financiële planning en beleidsontwikkeling. Kadernota 2026

23

1C. Een veilige gemeente 1C. Inleiding Er is er geen veranderend beleid of nieuwe speerpunten voor 2026 t.o.v. 2025. Beleid blijft er op gericht om een veilige omgeving mogelijk te maken.

1C. Trends en ontwikkelingen Er zijn geen nieuwe landelijke of regionale ontwikkelingen anders dan die al waren voorzien. De focus blijft gericht op het realiseren van een veilige omgeving.

Financieel overzicht programma 1 Overzicht financiële mutaties Omschrijving (toelichting) Onderstaande een overzicht van de financiële mutaties van dit programma en daarna per mutatie een korte toelichting. In onderstaande tabel zijn de mutaties met betrekking tot de Kadernota 2025 blauw gearceerd. De mutaties met nieuw beleid worden vet getoond. PO = programmaonderdeel, kn = kadernota, fr = financiële rapportage, aut = autonoom, nb = nieuw beleid, N = nadeel, V = voordeel, S = structureel, I = incidenteel.

Kadernota 2026

24

Kn Kn Kn Kn Kn Kn Kn Kn Fr Fr Fr Fr Kn Fr Kn Fr Fr Fr Fr Fr Fr Fr Fr Fr Fr Fr Fr Fr Fr fr

aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut

Kadernota 2026

1a 1a 1a 1a 1a 1a 1a 1a 1a 1a 1a 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19

Omschrijving Bedragen x € 1.000 Mutaties 1e Firap 2025/Kadernota 2025-2029 Kapitaallasten Programma 1 Bestuurskracht onderzoek College eindheffing WKR Stijging Accountantskosten n.a.v. nieuwe overeenkomst Extra kosten ivm verkiezingen 2026 Extra budget Rekenkamer i.v.m. voorgestelde onderzoeken Raad vergoeding raadsleden per 1/1/2025 Raad eindheffing WKR Formatie griffie Extra inzet regiosecretaris Aanpassing opbrengsten leges Leerlingenvervoer- eigen bijdrage Leerlingenvervoer – kosten Regiotaxi Correctie budget jaarlijkse subsidies Verzuimcoach i.v.m. nieuwkomers Extra budget Regionaal Expert Team (RET) Indexatie inkoop Jeugd en schoolteams voortgezet onderwijs Budget onderwijsbeleid en leerlingzaken Jeugdzorg in natura PGB Jeugd Huishoudelijke ondersteuning zorg in natura DoorschuifBTW GGD NH Deelnemersbijdrage Jeugd GGD Controle kinderopvang GGD WMO Begeleiding - zorg in natura Wmo Begeleiding - persoonsgebonden budget (Pgb) Wmo Hulpmiddelen Project Opvang Oekraïne Spuk bibliotheek

25

2025

2026

407 100 31 36

V N N N

13 34 13 50 2 2 2 20

N N N N N N N V

34 4

V N

7 24 889 18 96 4 7 6 254 36 59 416 0

N V N V V V N V V V V V

2027

2028

2029

I/S

45

V

251

V

54

N

213

N

31 36 25 1 34 13 38 2 1 2 20

N N N N N N N N N N V

31 36

N N

31 36

N N

31 36

N N

34 4 4 7 24 983 17 82 4 77 2 154 27 33

V N N N V N V N V N N V V V

1 34 13 39 2 1 2 29 8 34 4 4 7 24 983 17 82 4 77 2 154 27 33

N N N N N N N V V V N N N V N V N V N N V V V

2 34 13 40 2 1 2 38 17 34

N N N N N N N V V V

7 24 983 17 82 4 77 2 154 27 33

N V N V N V N N V V V

2

34

N N N N N N N V V V

7 24 983 17 82 4 77 2 154 27 33

N V N V N V N N V V V

34 13 40 2 1 2 38 17

S I S S I S S S S S S S S S S I I S S S S S S S S S S S I I

kn fr kn kn fr kn kn fr kn kn kn kn kn kn

aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut

1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1b 1c 1c 1c

20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 1 2 3

kn kn kn kn

omb omb omb omb

1 1 1 1

1 2 3 4

kn kn kn

omb omb omb

1 1 1

5 6 7

kn

omb

1

8

Kadernota 2026

Openbare bibliotheek buurtsportcoaches Jaarlijkse subsidies Minder budget vluchtelingen werk Gehandicapten parkeerkaarten Verhogen budget schoonmaakkosten de Hoed Beveiligingskosten de Kring Projectkosten schoolgebouwen De Hoed en de Kring Bijdrage GR Concensus Bijdrage GR Zaffier Het Baafje seizoen 2026-2027 Forensische Geneeskunde GGD lijkschouwing Beveilingskosten Brandweerkazerne Bijdrage GR Veiligheidsregio Totaal mutaties 1e Firap 2025/Kadernota 2026 Ombuigingen Afschalen inkoop Brede Regeling Combinatiefunctionarissen (BRC) Jeugdhulp medewerker bij huisarts Jeugdhulp specialist Budget ter voorbereiding Beschermd wonen Wmo hulpmiddelen instellen budgetplafond bij woningaanpassingen Inzet extra toezichthouder 0,89 fte BUCH breed Normenkader Wmo begeleiding Verlagen bijdrage op basis van bestuursconvenant Regio Alkmaar Totaal mutaties ombuigingen " pakket voorstel college" Totaal mutaties na ombuigingen

26

43 14

V N

17 10 16 2 60

V N N N N

2

N

141

V

43 14 3 17 10 16 2

V N V V N N N

43 14 3 17 10 16 2

V N V V N N N

43 14 3 17 10 16 2

V N V V N N N

3 96 180 8 2 95 1.131

V V N V N N N

3 96 180 8 2 95 885

V V N V N N N

3 96

0 31 21 18

V V V V

41 31 21 18

85 22 13

V V V

190 941

V N

43 14 3 17 16 2

V N V V N N N

V V

3 96

V V

8 2 95 987

V N N N

8 2 95 1.146

V N N N

V V V V

41 31 21 18

V V V V

41 31 21 18

V V V V

S S S S

85 22 13

V V V

85 23 13

V V V

85 23 13

V V V

S S S

232 653

V N

233 754

V N

233 913

V N

10

S S S S S S S I S S I S S S

PM 141

V

Financiële toelichting 1a.1 Mutatie kapitaallasten Wijziging kapitaallasten naar aanleiding van mutaties in de investeringen voor dit programma. 1a.2 Bestuurskracht onderzoek Voor de uitvoering van de scenarioverkenning, kwaliteitsverbetering bestuurlijke besluitvorming en het participatietraject een budget van € 100.000 op te nemen. 1a.3 College eindheffing Werkkostenregeling De Eindheffing in het kader van de Werkkostenregeling (WKR) wordt jaarlijks berekend en is nooit opgenomen in de begroting. Het college krijgt 70% van de totale eindheffing doorberekend. De hoogte van dit bedrag is gebaseerd op de realisatie over 2024. 1a.4 Accountantskosten Recent heeft de raad besloten het contract met de accountant te verlengen. Dit heeft geleid tot hogere kosten. Conform het raadsbesluit is deze aanpassing verwerkt in deze FIRAP. 1a.5 Verkiezingen Voor de verkiezingen in 2026 worden extra kosten verwacht. Deze hebben betrekking op de organisatie van de verkiezingen, de screening en het inwerkprogramma voor de nieuwe raad, en het afscheid van de vertrekkende raads- en commissieleden. De kosten zijn geraamd overeenkomstig die van 2022. 1a.6 Verhoging bijdrage Rekenkamer De Rekenkamer is eind 2023 geïnstalleerd en in 2024 van start gegaan. Het eerste onderzoek betreft het subsidiebeleid in alle vier de deelnemende gemeenten.

Binnen het totale budget van circa € 80.000 is jaarlijks ongeveer € 55.000 beschikbaar voor het laten uitvoeren van onderzoeken. Aangezien het merendeel van het subsidieonderzoek in 2025 zal plaatsvinden, kan dit niet meer worden gedekt uit het budget van 2024. De kosten € 57.000 komen daarom ten laste van het budget 2025. Daarnaast wil de Rekenkamer in 2025 twee nieuwe onderzoek opstarten: een quickscan naar de samenhang tussen controle-instrumentaria binnen de gemeenten, en een kleinschalig inhoudelijk onderzoek. De geraamde kosten hiervoor bedragen € 50.000. Om deze reden vraagt de rekenkamer eenmalig voor 2025 een extra budget van €52.000 (€57.000 -/- €55.000 +/+ €50.000), waarvan de bijdrage van Heiloo ongeveer € 12000 is. 1a.7 Verhoging bijdrage raadsleden per 1 januari 2025 Per 1 januari 2025 wordt de vergoeding raadsleden, conform het Rechtspositiebesluit (landelijke wetgeving), verhoogd van € 1155,70 per maand naar Kadernota 2026

27

€ 1240,07. Dit betekent een structurele verhoging van de totale bijdrage voor de 19 raadsleden van € 19.200 per jaar. Daarnaast wordt het Rechtspositiebesluit per diezelfde datum aangepast ten aanzien van de voorzieningen, met name artikel 3.1.9. Dit artikel betreft verzekeringen bij arbeidsongeschiktheid, ouderdom en overlijden. Als gevolg hiervan wordt de begroting verhoog met € 14.800. 1a.8 Raad eindheffing Werkkostenregeling Eindheffing WKR wordt jaarlijks berekend en is nooit in begroting opgenomen. College krijgt 30% van totale eindheffing doorberekend. Omvang gebaseerd op realisatie 2024 1a.9 Griffie De uitbreiding van de formatie van de griffie was nog niet volledig opgenomen in de begroting. Ook zijn er in 2025 extra kosten vanwege vervanging in verband met langdurige ziekte. 1a.10 Extra inzet regiosecretaris Extra uren inzet (0.2 FTE) regiosecretaris voor de regionale werkgroep Regio Alkmaar. 1a.11 Verklaring Omtrent Gedrag De opbrengsten worden aangepast op basis van de historische cijfers. 1b.1 Leerlingenvervoer- eigen bijdrage Sinds de invoering van de nieuwe verordening zijn er bijna geen inkomsten meer uit het heffen van een eigen bijdrage op leerlingenvervoer. Dit omdat deze alleen nog opgelegd wordt aan ouders van kinderen die onderwijs volgen op basis van religieuze voorkeur en is inkomensafhankelijk.

De begroting wordt hierop aangepast, door de inkomsten af te ramen. Een enkele keer kan dit nog voorkomen, maar de verwachting is dat de inkomsten de komende jaren veelal nihil zijn of indien zich dit wel voordoet maximaal € 300 euro bedragen. 1b.2 Leerlingenvervoer – kosten De meerjarenbegroting is bij de 1e firap 2024/Kadernota 2025 bijgeraamd naar het niveau van 2023 inclusief een verwachte kostenstijging. Bij de jaarrekening 2024 is geconstateerd dat de kosten lager zijn uitgekomen dan begroot. Dit doordat bij een vrijwel gelijkblijvend aantal leerlingen het aantal ritten is afgenomen. Onder meer doordat bij de aanvraag consequent gekeken wordt naar de verantwoordelijkheid en mogelijkheden van ouders zelf. De begroting 2025 en verder wordt bijgesteld naar het niveau van 2024 inclusief prijsindexatie 2025 van 1,5%, dit leidt tot een voordeel van € 19.800 in 2025 oplopend naar € 38.000 structureel vanaf 2028 (rekening houdend met een mogelijke prijsindexatie van 3,5% in 2026) (waarbij de begroting na 2026 gelijk is aan 2026). 1b.3 Regiotaxi In de meerjarenbegroting van de regiotaxi was nog een jaarlijkse stijging opgenomen, echter de begrotingssystematiek bij de Wmo en de Jeugd is dat Kadernota 2026

28

een verwachte stijging alleen in het begrotingsjaar wordt verwerkt. Dit aangezien in de meerjarenbegroting van de algemene uitkering ook geen rekening wordt gehouden met een jaarlijkse stijging. Met deze mutatie is de begroting na 2026 gelijk aan het jaar 2026. 1b.4 Jaarlijkse subsidies Aframen i.v.m. onderbenutting budget (budget was eerder per abuis verschoven ipv af-geraamd) 1b.5 Verzuimcoach i.v.m. nieuwkomers In november 2023 heeft het college besloten het project Verzuimcoach ISK & Entree vanuit het voortijdig schoolverlaten-programma (VSV) voort te zetten voor de periode van 2024-2027. Destijds leken deze kosten te passen binnen het bestaande budget, nu blijkt dat niet het geval. Met deze mutatie worden de kosten voor de verzuimcoach begroot voor 2024 t/m 2027. Het is een wettelijke taak om invulling te geven aan het voorkomen van vroegtijdige schoolverlating. De kosten voor de inzet van de verzuimcoach worden voor 60% betaald door het Horizon College en voor 40% door de gemeenten Alkmaar, Dijk en Waard, Bergen, Uitgeest, Castricum en Heiloo. De verdeelsleutel is bepaald aan de hand van de verdeling van de kwalificatieplichtmiddelen dat is gebaseerd op het aantal leerlingen in de gemeenten. 1b.6 Het Regionaal Expert Team (RET) Het Regionaal Expert Team (RET) is een overleg met experts vanuit verschillende jeugdzorgaanbieders.

De bedoeling van een expertteam is dat voor elk kind, ongeacht de complexiteit van de zorgvraag en wachtlijsten bij aanbieders, op korte termijn passende hulp wordt georganiseerd. Sinds 2023 loopt er een samenwerkingsconvenant met jeugdaanbieders, gecertificeerde instellingen, gemeenten en onderwijs. Voorgaande jaren zijn de kosten gedekt uit gemeentelijk budget en het transformatiefonds. Vanaf 2026 zijn er geen middelen meer beschikbaar vanuit het transformatiefonds. Een RET is in elke regio ontstaan na een opdracht vanuit het ministerie van VWS. In het wetsvoorstel dat momenteel in voorbereiding is, wordt het RET opgenomen in de Jeugdwet als verplichting voor elke regio. Eerder is geconstateerd dat het structureel opgenomen bedrag ad. € 8.900 niet toereikend was. De begroting is alleen t/m 2025 incidenteel opgehoogd. Voor nu wordt voorgesteld om deze wederom alleen incidenteel op te hogen voor 2026 en 2027, dit aangezien dit jaar en volgend jaar onderzocht wordt hoe structureel vervolg te geven aan het RET. Er wordt gekeken naar onder andere mogelijkheden tot bovenregionale samenwerkingen en gezamenlijke expertiseontwikkeling etc. Dat kan leiden tot een ander benodigd begrotingsbedrag.

1b.7 Indexering inkoop Jeugd en schoolteams in het voortgezet onderwijs In het voortgezet onderwijs (VO) adviseren de coaches van het Jeugd en Schoolteam (J&S) leerlingen die extra onderwijs- en ondersteuningsbehoeften. Wanneer er intensievere en specialistische jeugdhulp nodig is, kan de coach ouders en jongere verwijzen naar een passend hulpaanbod. De indexatie van de inkoop is 4.9%

Kadernota 2026

29

1b.8 Budget onderwijsbeleid en leerlingzaken Uit de analyse van het restantbudget bij de jaarrekening 2024 is gebleken dat de begroting onjuist is. In het verleden is een budget geraamd, waar jaarlijks geen besteding tegenover staat. Dit budget kan worden afgeraamd. 1b.9 Jeugdzorg in natura De huidige begroting 2025 en meerjarenraming is nog gebaseerd op de realisatie van 2023 inclusief verwachte ontwikkelingen waaronder prijsindexatie (verwerkte prijsindexatie 2025: 3,8%) en verwachte volumeontwikkeling t/m 2025 (3,5% in 2024 en aanvullend 2% in 2025). Uit de realisatie van 2024 blijkt een kostenstijging van circa 30% ten opzichte van de realisatie 2023 (exclusief prijsindexatie). Van deze stijging wordt ongeveer de helft veroorzaakt door hogere gemiddelde kosten van de 10 cliënten met hoogste zorguitgaven. De overige stijging wordt veroorzaakt door een stijging van de gemiddelde kosten per cliënt van alle overige cliënten. Het aantal unieke cliënten is vrijwel gelijk gebleven ten opzichte van 2023. De geconstateerde kostenstijging in 2024 is bij de 2e firap 2024 vooralsnog alleen incidenteel bijgesteld. Op basis van de realisatie 2024 is nu een nieuwe prognose opgesteld voor 2025 en 2026, dit leidt tot de voorgestelde bijraming. De prognose is als volgt opgebouwd; de realisatie 2024 is verhoogd met de prijsindexatie.

Op de realisatie 2024 is € 50.000 in mindering gebracht voor 2025 en aanvullend € 150.000 voor 2026, de verwachting is namelijk dat de kosten afnemen van een aantal cliënten met hoge zorguitgaven. In de begroting 2025 was rekening gehouden met een prijsindexatie van 3,8%, voor 2025 betreft de daadwerkelijke prijsindexatie 4,91%. In de begroting 2026 was nog geen prijsindexatie verwerkt, dit wordt bij een 1e firap/Kadernota alleen toegepast in het huidige en daaropvolgende begrotingsjaar, de prijsindexatie is voor 2026 ingeschat op 4%. Tot en met het begrotingjaar 2025 was rekening gehouden met een jaarlijkse structurele stijging van kosten door toename van het aantal cliënten en zorgzwaarte, in de nieuwe prognose is de aanname verwerkt dat deze jaarlijkse stijging vanaf 2025 0% is, dit aangezien de verwachting is dat het aantal cliënten stabiliseert en het effect van de nieuwe inkoop zichtbaar zal moeten zijn. 1b.10 PGB Jeugd Op basis van de verwachte realisatie 2024 is een nieuwe prognose opgesteld voor 2025 en verder voor de pgb's (persoonsgebonden budgetten). Dit leidt tot een voordeel in de begroting. Het aantal jeugdigen met een pgb neemt de afgelopen jaren af, dit is mede tot stand gekomen door het toepassen van de beheersmaatregel toetsen op eigen kracht en gebruikelijke zorg en is vastgelegd in de Verordening WMO 2015 en Jeugd.

Het aantal jeugdigen met een pgb is in 2024 wederom afgenomen. 1b.11 Huishoudelijke ondersteuning zorg in natura De huidige begroting 2025 en meerjarenraming is gebaseerd op de realisatie van 2023 inclusief verwachte ontwikkelingen waaronder prijsindexatie (verwerkte prijsindexatie 2025: 3,8%) en verwachte volumeontwikkeling op basis van historische ontwikkeling en het Wmo-voorspelmodel (5% in 2024 en aanvullend 5% in 2025). Uit de realisatie van 2024 blijkt een lagere kostenstijging (-3%) dan verwacht, het aantal cliënten is gestegen met 3%, dit terwijl rekening was gehouden met een volumestijging van 5%.

Kadernota 2026

30

Op basis van de realisatie 2024 is een nieuwe prognose opgesteld voor 2025 en 2026, dit leidt per saldo tot de voorgestelde aframing in 2025 en bijraming vanaf 2026. De prognose is als volgt opgebouwd; de realisatie 2024 is verhoogd met de prijsindexatie. In de begroting 2025 was rekening gehouden met een prijsindexatie van 3,8%, voor 2025 betreft de daadwerkelijke prijsindexatie 4,5%. In de begroting 2026 was nog geen prijsindexatie verwerkt, dit wordt bij een 1e firap/Kadernota alleen toegepast in het huidige en daaropvolgende begrotingsjaar, de prijsindexatie is voor 2026 ingeschat op 4%. Tot en met het begrotingjaar 2025 was rekening gehouden met een jaarlijkse structurele stijging van kosten door toename van het aantal cliënten en zorgzwaarte op basis van historische ontwikkeling en het Wmo-voorspelmodel van de VNG, in de nieuwe prognose is uitgegaan van de meest recente berekening vanuit het Wmo-voorspelmodel van de VNG. Dit leidt voor het jaar 2025 tot een verwacht stijgingspercentage van 4% in 2025 en aanvullend 5% in 2026. In de begroting 2026 was nog geen verwachte volumestijging verwerkt, dit wordt bij een 1e firap/Kadernota alleen toegepast in het huidige en daaropvolgende begrotingsjaar.

1b.12 DooschuifBTW DoorschuifBTW GGD NH 1b.13 Deelnemersbijdrage Jeugd GGD De deelnemersbijdrage jeugdgezondheidszorg GGD wordt conform de begroting van de GGD verhoogd in verband met een prijsindexatie. 1b. 14 controle kinderopvang GGD - administratieve begrotingswijziging De controle van de kinderopvang, Peuterspeelplaatsen en gastouderbureaus behoren onder de programmakosten van de GDD en moeten als zodanig ook daar begroot worden. Alleen de kosten van de Peutermonitor vallen onder de algemene goederen en diensten. De controle van de kinderopvang, Peuterspeelplaatsen en gastouderbureaus behoren onder de programmakosten van de GDD en moeten als zodanig ook daar begroot worden. Doordat de controles uitgebreid zijn met 0,3 uur en door een prijsindexatie zijn de kosten in 2025 hoger dan begroot. 1b.15 Wmo Begeleiding - zorg in natura De huidige begroting 2025 en meerjarenraming is gebaseerd op de realisatie van 2023 inclusief verwachte ontwikkelingen waaronder prijsindexatie (verwerkte prijsindexatie 2025: 3,8%) en verwachte volume ontwikkeling op basis van historische ontwikkeling en het Wmo-voorspelmodel (3% in 2024 en aanvullend 2% in 2025). Uit de realisatie van 2024 blijkt een lagere kostenstijging (13%) dan verwacht (exclusief prijsindexatie), veroorzaakt door zowel een afname van het aantal unieke cliënten als lagere gemiddelde kosten per cliënt.

Op basis van de realisatie 2024 is een nieuwe prognose opgesteld voor 2025 en 2026, dit leidt per saldo tot de voorgestelde aframing van € 254.200 in 2025 en vanaf 2026 structureel € 154.200. De prognose is als volgt opgebouwd; de realisatie 2024 is verhoogd met de prijsindexatie. In de begroting 2025 was rekening gehouden met een prijsindexatie van 3,8%, voor 2025 betreft de daadwerkelijke prijsindexatie 4,91%. In de begroting 2026 was nog geen prijsindexatie verwerkt, dit wordt bij een 1e firap/Kadernota alleen toegepast in het huidige en daaropvolgende begrotingsjaar, de Kadernota 2026

31

prijsindexatie is voor 2026 ingeschat op 4%. Tot en met het begrotingjaar 2025 was rekening gehouden met een jaarlijkse structurele stijging van kosten door toename van het aantal cliënten en zorgzwaarte op basis van historische ontwikkeling en het Wmo-voorspelmodel van de VNG, in de nieuwe prognose is uitgegaan van de meest recente berekening vanuit het Wmo-voorspelmodel van de VNG. Dit leidt voor het jaar 2025 tot een verwacht stijgingspercentage van 2% in 2025 en aanvullend 2% in 2026. In de begroting 2026 was nog geen verwachte volumestijging verwerkt, dit wordt bij een 1e firap/Kadernota alleen toegepast in het huidige en daaropvolgende begrotingsjaar. 1b.16 Wmo Begeleiding – Persoonsgebonden budget (Pgb) Op basis van de verwachte realisatie 2024 is een nieuwe prognose opgesteld voor 2025 en verder voor de pgb's (persoonsgebonden budgetten). Dit leidt tot een voordeel in de begroting, veroorzaakt door een daling van het aantal cliënten.