Bijlage 01b 20231123_t_NL.IMRO.0399.BPZandzoomHLO2023-0301

bestemmingsplan

Zandzoom 2023 Gemeente Heiloo

Planstatus:

ontwerp

Plan identificatie:

NL.IMRO.0399.BPZandzoomHLO2023-0301

Datum:

17 november 2023

Contactpersoon Buro SRO:

J.J. van Nuland | F.M. Polderman

Kenmerk Buro SRO:

SR210496

Opdrachtgever:

Gemeente Heiloo

Buro SRO 't Goylaan 11 3525 AA Utrecht 030-2679198 www.buro-sro.nl

BTW nummer: KvK nummer: Rabobank rekeningnummer:

NL8187.16.071.B01 30232281 NL44.RABO.0142.1540.24 t.n.v. Buro SRO B.V. te Utrecht

2

Inhoudsopgave 1 Inleiding ................................................................................................................................................... 5 1.1 Aanleiding en doelstelling ................................................................................................................................... 5 1.2 Verbrede reikwijdte ............................................................................................................................................ 6 1.3 Ontwikkelgebied ................................................................................................................................................. 7 1.4 Geldende bestemmingsplannen ......................................................................................................................... 8 1.5 Leeswijzer ............................................................................................................................................................ 8

2 Planbeschrijving ...................................................................................................................................... 9 2.1 Historische ontwikkeling ..................................................................................................................................... 9 2.2 Bestaande situatie ............................................................................................................................................. 10 2.3 Toekomstige inrichting ...................................................................................................................................... 13

3 Beleidskader .......................................................................................................................................... 20 3.1 Rijksbeleid ......................................................................................................................................................... 20 3.2 Provinciaal beleid .............................................................................................................................................. 23 3.3 Regionaal beleid ................................................................................................................................................ 29 3.4 Gemeentelijk beleid .......................................................................................................................................... 30

4 Milieu- en omgevingsaspecten ............................................................................................................. 40 4.1 M.e.r.-beoordeling ............................................................................................................................................ 40 4.2 Bodem ............................................................................................................................................................... 42 4.3 Luchtkwaliteit .................................................................................................................................................... 45 4.4 Geluid ................................................................................................................................................................ 47 4.5 Bedrijven en milieuzonering.............................................................................................................................. 48 4.6 Externe veiligheid .............................................................................................................................................. 50 4.7 Water ................................................................................................................................................................

56 4.8 Ecologie ............................................................................................................................................................. 59 4.9 Archeologie ....................................................................................................................................................... 64 4.10 Cultuurhistorie ................................................................................................................................................ 64 4.11 Trillingen ......................................................................................................................................................... 65 4.12 Verkeer en parkeren ....................................................................................................................................... 66

5 Juridische planbeschrijving ................................................................................................................... 67 5.1 Algemeen .......................................................................................................................................................... 67 5.2 Verbeelding ....................................................................................................................................................... 67 5.3 Opbouw regels .................................................................................................................................................. 67 5.4 Bestemmingen .................................................................................................................................................. 68

6 Economische uitvoerbaarheid .............................................................................................................. 71 6.1 Exploitatieplan .................................................................................................................................................. 71 6.2 Sturing ............................................................................................................................................................... 72

7 Maatschappelijke uitvoerbaarheid ....................................................................................................... 73 7.1 Algemeen .......................................................................................................................................................... 73 7.2 Participatie ........................................................................................................................................................ 73 7.3 Verslag artikel 3.1.1 Bro overleg ....................................................................................................................... 73 7.4 Verslag inspraak ................................................................................................................................................ 73 7.5 Verslag zienswijzen ........................................................................................................................................... 73

3

4

1 Inleiding 1.1 Aanleiding en doelstelling De gemeente Heiloo staat voor de uitdaging om het gebied 'Zandzoom' de komende jaren verder te ontwikkelen. De locatie ligt aan de zuidkant van de kern Heiloo en vormt de voornaamste plek waar nieuwe woningen kunnen worden gerealiseerd. Het bestemmingsplan voor de ontwikkeling van dit gebied is op 11 juli 2005 vastgesteld. Als gevolg van nieuwe inzichten over de gewenste gebiedsontwikkeling van Zandzoom is een nieuw bestemmingsplan noodzakelijk. Het voorliggende bestemmingsplan is een herziening van het bestemmingsplan 'Zandzoom 2019', dat op 2 maart 2020 door de gemeente Heiloo werd vastgesteld. Met dit bestemmingsplan, dat voorzag in de realisatie van maximaal 1.285 woningen, werd het geldende bestemmingsplan geactualiseerd. De gemeente legde met dit bestemmingsplan opnieuw vast welke functies er in het gebied mogelijk waren en onder welke voorwaarden. Op 1 september 2021 is het bestemmingsplan 'Zandzoom 2019' door de Raad van State vernietigd. In het bestemmingsplan was de uitstoot van stikstof op het nabijgelegen Natura-2000 gebied, het 'Noordhollands Duinreservaat', niet goed beoordeeld. Er werd uitgegaan van de nieuwe ontsluiting op de Rijksweg A9, en er ontbrak een garantie voor een aanvaardbaar woon- en leefklimaat. Daarnaast bood de gekozen planopzet te weinig rechtszekerheid voor de bestaande bewoners van het plangebied.

Het huidige bestemmingsplan is een 'herziening' van het bestemmingsplan 'Zandzoom 2019' en voorziet in de correctie van de bovengenoemde punten. De planopzet is gedetailleerd waar het gaat om nieuw te realiseren woningen in de nabijheid van reeds bestaande woningen. Het bestemmingsplan is globaler van aard waar het de bouw van nieuwe woningen op gronden betreft die in het verleden, maar ook nog in de huidige situatie, (deels) werden/worden gebruikt voor agrarische en niet-agrarische bedrijfsactiviteiten. Voor deze velden is het bestemmingsplan echter gedetailleerder dan het plan 'Zandzoom 2019'. Daarnaast zijn de onderliggende onderzoeken verder uitgewerkt en waar nodig geactualiseerd. Het bestemmingsplan zoals het nu voorligt vormt het sluitstuk van een integrale ruimtelijke strategie die de gemeente sinds 2005 nastreeft voor het gebied en volgt op de bestuurlijke overeenkomst uit 2004. Het bestemmingsplan beschrijft de ambities van de gemeente Heiloo voor de komende jaren, die hoofdzakelijk gericht zijn op het voortzetten van de reeds ingeslagen weg naar herontwikkeling van het gebied tot een prettige woon- en leefomgeving.

5

1.2 Verbrede reikwijdte Het plangebied van Zandzoom is in de 17e tranche van de Crisis- en Herstelwet aangemeld. Het 'Besluit tot wijziging en aanvulling van het Besluit uitvoering Crisis- en Herstelwet (zeventiende tranche)', waarin het plan is opgenomen, is op 15 februari 2019 in werking getreden. Als gevolg van deze aanwijzing is artikel 7c van het Besluit uitvoering Crisis- en Herstelwet van toepassing. Uit artikel 7c, lid 17, onder uuuu volgt dat artikel 7c van toepassing is op het plangebied van Zandzoom zoals opgenomen op de kaart in bijlage 156. Dit betekent dat ook voor dit bestemmingsplan, net als voor het voorgaande bestemmingsplan dat is vernietigd door de Raad van State, gebruik kan worden gemaakt van de 'faciliteiten' die de Crisis- en Herstelwet biedt. De Crisis- en Herstelwet biedt de mogelijkheid om een bestemmingsplan te maken dat sterk lijkt op het omgevingsplan uit het wetsvoorstel van de Omgevingswet. Een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte maakt het mogelijk te experimenteren. Voor dit bestemmingsplan is er voor gekozen, beperkt, te experimenteren. Daarmee is ook dit bestemmingsplan een plan met verbrede reikwijdte waarbij opgemerkt wordt dat, met in acht name van de uitspraak van de Raad van State, zoveel mogelijk toegewerkt is naar een gedetailleerd eindplan.

Wat uniek is aan dit bestemmingsplan, en wat volgt uit de Crisis- en Herstelwet en de aankomende Omgevingswet, is het planproces waarin de ontwikkeling van Zandzoom vormgegeven wordt. Het plan is opgesteld op basis van de gedachte van faciliterend grondbeleid. Het plangebied Zandzoom is hiervoor opgedeeld in vijf kamers, en elke kamer wordt aan de zogenaamde 'Tafel' vertegenwoordigd door één van de eigenaren. Vervolgens is de Tafel uitgedaagd om met plannen te komen. Deze plannen moeten worden gedragen door de eigenaren binnen de kamer. De door de gemeente vastgestelde Kadernota en het daaropvolgende Ruimtelijk Kwaliteitskader bevatten de kaders waarbinnen de uitwerking van de stedenbouwkundige plannen verder vorm heeft gekregen en zijn goedgekeurd door het kwaliteitsteam, bestaande uit een vertegenwoordiger van de gemeente en de ontwikkelende partijen. Deze uitgewerkte plannen zijn de basis geweest voor dit bestemmingsplan.

6

1.3 Ontwikkelgebied Het plangebied betreft het gebied Zandzoom, ten zuiden van de kern Heiloo. Het gebied wordt globaal gezien begrensd door de Vennewatersweg, de golfbaan, de gemeentegrens met Castricum en het landelijk gebied. De volgende afbeelding toont de begrenzing van het plangebied.

Begrenzing plangebied In de Kadernota Zandzoom uit mei 2017 is het plangebied (ontwikkelgebied woningbouw) van de woningbouwlocatie Zandzoom verkleind ten opzichte van het bestemmingsplan Zandzoom 2005. Om een financieel uitvoerbaar nieuw bestemmingsplan voor Zandzoom te krijgen, is het volledige woningbouwprogramma toegekend aan het ontwikkelgebied woningbouw Zandzoom. De gronden met een uit te werken woningbouwbestemming (UW) in 2005, die niet zijn opgenomen in dit ontwikkelgebied woningbouw, worden nu gerekend tot de zogenaamde ‘zesde’ kamer. Deze gronden zijn niet opgenomen in dit bestemmingsplan. Prioriteit wordt gegeven aan de woningbouwontwikkeling in het aangewezen ontwikkelingsgebied voor Zandzoom. Dat is niet het geval voor het ontwikkelgebied in de zesde kamer. Het is een gebied met een ontwikkelpotentie op de langere termijn. De gemeente werkt op korte termijn alleen voor eventuele kleinere initiatieven mee indien er een actuele vraag is, dit passend is binnen de woningbouwplanning en partijen tot overeenstemming zijn gekomen.

7

1.4 Geldende bestemmingsplannen Voor het plangebied gelden, tot de inwerkingtreding van dit bestemmingsplan, de ruimtelijke plannen zoals weergegeven in de volgende tabel. Plan Bestemmingsplan Zandzoom Uitwerkingsplan 1 Bestemmingsplan Landelijk Gebied Heiloo Bestemmingsplan Zuid-oost Paraplubestemmingsplan Parkeren 2022 Zuiderloo

Vaststellingsdatum 11 juli 2005 24 mei 2016 3 november 1997 11 november 2011 20 februari 2023 7 december 2015

1.5 Leeswijzer Na dit inleidende hoofdstuk geeft hoofdstuk 2 een beschrijving van het plangebied. In hoofdstuk 3 volgt een beschrijving van het relevante rijks-, provinciaal, regionaal en gemeentelijk beleid. In hoofdstuk 4 wordt het plan getoetst aan alle relevante milieu- en omgevingsaspecten. In hoofdstuk 5 volgt vervolgens een juridische planbeschrijving. Tot slot bevat hoofdstuk 6 de economische en maatschappelijke uitvoerbaarheid van het plan, waarbij de uitkomsten van de inspraak- en overlegmomenten zijn opgenomen.

8

2 Planbeschrijving 2.1 Historische ontwikkeling De basis van het landschap in het plangebied werd ongeveer 4000 jaar geleden gelegd, toen het strandwallenlandschap zich vormde. Door de hogere ligging van de strandwal te midden van een moerassige omgeving was er vanaf circa 2000 v. Chr. (aanvankelijk nomadische) bewoning in het plangebied. Om die reden heeft het plangebied een archeologische dubbelbestemming. Na de stabilisering van het landschap door de aanleg van de Limmerdam en de Zanddijk rond het jaar 1100, richtte men het landschap in met oost-westlopende en soms noord-zuidlopende greppels, die eventueel aanwezig water zo spoedig mogelijk afvoerden naar de strandvlakten aan weerszijden. De grond die hierbij vrijkwam, werd naast de greppels gelegd en beplant. Zo ontstond een oost-westingericht landschap van houtwallen met greppels, dat tot op de dag van vandaag nog aanwezig en herkenbaar is. Heiloo is ruim 1300 jaar geleden ontstaan als een agrarisch dorp op de middelste NoordKennemerstrandwal. Deze strandwal vormde te midden van de laaggelegen, natte strandvlakten een aantrekkelijke vestigingsplaats. In de periode tot 1800 bleef Heiloo een kleine landelijke nederzetting, bestaande uit de heerlijkheden Heylo en Oesdom. Daarnaast kwamen buurtschappen als Zevenhuizen, Oosterzij en Westerzij tot ontwikkeling.

In het gebied tussen het toenmalige Limmen en Heiloo kwamen vooral ter hoogte van Heiloo een aantal buitenplaatsen voor, vaak voortgekomen uit de eerste versterkte laatmiddeleeuwse huizen. Vanaf de 19e eeuw groeide Heiloo heel geleidelijk door een aantal factoren:

• • •

de verharding (bestrating) van de eeuwenoude Kennemerstraatweg rond 1830; de aanleg van de spoorlijn Amsterdam-Alkmaar in 1862; de aanleg van de tram Haarlem-Alkmaar (begin 20e eeuw).

Tussen de twee wereldoorlogen vestigden zich meer renteniers, nu ook uit het handels- en bedrijfsleven. De bevolking werd bovendien aangevuld met militairen en middenstanders uit (toen) garnizoensstad Alkmaar. De beroepsbevolking was dus voor de Tweede Wereldoorlog al breder dan puur agrarisch. De elektrificatie van het spoor in 1930 had daarnaast tot gevolg dat er meer en snellere treinen gingen rijden, waardoor het voor meer mensen aantrekkelijk werd om in Heiloo te gaan wonen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn veel mensen tijdelijk in Heiloo gaan wonen en na de oorlog gebleven. Tot 1945 werd de ruimtelijke structuur van het dorp bepaald door de wegen op de strandwal, te weten de Westerweg, de Oosterzijweg, de Hoogeweg, de Heerenweg en de Kennemerstraatweg. Langs deze wegen ontstonden lange stroken lintbebouwing met representatieve bebouwing en achter de huizen ruime tuinen. Ter plekke van het Witte Kerkje was de eerste verdichting van de bebouwing, waardoor deze locatie als oorspronkelijk centrum werd aangemerkt. Nadat het station rond 1865 ruim een kilometer ten zuiden van 'het oude dorpshart' was aangelegd, dicht bij de oorspronkelijke tuindersgebieden, ontstond ook hier vanaf eind 19e eeuw een tweede verdichting, die later als tweede centrumlocatie werd gezien. Na 1945 vonden grote planmatige uitbreidingen van het dorp plaats.

Rond de nieuwe woonwijken van Heiloo ontstonden forse groene zones met een dicht net van voet- en fietspaden. De uitbreidingen van Heiloo vonden vanaf 1945 niet alleen op de strandwal plaats, maar ook en in toenemende mate in de gebieden die deel uitmaakten van de strandvlakten.

9

2.2 Bestaande situatie 2.2.1 Ruimtelijke structuur In de ruimtelijke structuur van het plangebied is nog steeds duidelijk de geomorfologie en de bewoningsgeschiedenis van het gebied af te lezen. Het plangebied kan op basis van geomorfologie en menselijk gebruik in twee delen worden verdeeld: de strandwal en het gebied ten westen daarvan (Westerzij). Het gebied ten oosten van de strandwal (Oosterzij) is slechts voor een klein deel onderdeel van het plangebied. De noord-zuidgerichte strandwal en -vlakten vormen de dragers van de landschappelijke en stedenbouwkundige hoofdstructuur. Oorspronkelijk was het gebied op de strandwal kleinschalig verkaveld met houtwallen als perceelsgrenzen. De agrarische bebouwing was geconcentreerd aan de randen van de strandwal. In latere eeuwen is door herverkaveling en door de bouw van niet-agrarische gebouwen het gebied ingrijpend van karakter veranderd. Wat is gebleven zijn de wegen en bovendien komen op sommige plaatsen resten van houtsingels en houtwallen voor. De strandvlakte ten westen van de strandwal werd Westerzij genoemd. In de Vroege Middeleeuwen was dit gebied grotendeels met veen bedekt en in gebruik voor extensieve beweiding en de jacht. In de 10e en 11e eeuw is dit gebied ontgonnen vanaf de strandwal, waardoor in noordwestelijke richting een regelmatige strokenverkaveling ontstond.

De boerderijen lagen op de overgang van de strandwal naar de strandvlakte. Resten van deze structuur zijn nog steeds in het landschap zichtbaar, zowel aan de westkant als de oostkant van het ontwikkelgebied. De strandvlaktes hebben, mede door vernatting en maaiveldverlaging, vooral een functie als weidegebied gekregen. Alleen in de omgeving van de Lijnbaan, waar een uitloper van de strandwal aanwezig is, was akkerbouw mogelijk. Langs de Lijnbaan was in vroegere eeuwen ook een rij boerderijen aanwezig. Van deze oorspronkelijke boerderijen is nog één herkenbaar; de overige bebouwing langs de Lijnbaan is van recentere datum. Het gebied ten westen van de Westerweg heeft een open karakter, met sloten als perceelsscheidingen. De oost-westwegen in het gebied en de Lijnbaan lopen op iets hoger gelegen kaden. Hoewel de hoogteverschillen zijn afgevlakt, is toch nog steeds het hoogteverschil met de strandwal zichtbaar in het landschap. In het gebied komen geïsoleerde boerderijen voor. Het gebied vormt een eenheid met het aangrenzende gebied in de gemeente Bergen. Door de openheid van het landschap bestaan waardevolle zichtrelaties tussen de historisch-geografische objecten in het gebied, waaronder de abdij in EgmondBinnen en de Zanddijk.

Het gebied heeft door deze kenmerken een hoge historisch-geografische belevingswaarde en maakt om die reden deel uit van het als cultuurhistorisch waardevol geclassificeerde gebied 'Bergen - Egmond - Schoorl'. Hier moet worden gestreefd naar instandhouding en verdere ontwikkeling van de cultuurhistorische identiteit. Bebouwing De woningen en boerderijen in het gebied zijn vanouds verspreid gesitueerd aan oude, noord-zuidgerichte wegen en paden. De Westerweg, Hoogeweg, Kennemerstraatweg en Oosterzijweg zijn daarbij de belangrijkste structurerende elementen. De Westerweg en de Oosterzijweg begrenzen de strandwal. De Kennemerstraatweg is in de 19e eeuw bestraat; daarbij is het tracé van de oudere Middelweg benut. In oost-westrichting vormen de Vennewatersweg, de Kapellaan, de Lagelaan en de Nieuwelaan dwarsverbindingen tussen deze wegen. De wegenstructuur bestond al rond 1680; alleen de Vennewatersweg is van recenter datum. De Westerweg, Hoogeweg en Oosterzijweg zijn ook in de Middeleeuwen al vermeld. Langs alle wegen in het gebied komt overwegend verspreide bebouwing voor. De woningen in het gebied zijn, op enkele uitzonderingen na, vrijstaande woningen.

10

Waardevolle cultuurhistorische landschappen en gebouwen In het gebied komen cultuurhistorisch waardevolle groenstructuren voor. Het betreft enerzijds het oostwestgerichte verkavelingspatroon van greppels en houtwallen/hagen en anderzijds de hagen die langs de oude doorgaande wegen zijn geplant om het vee te leiden bij veeverplaatsingen. De hagen langs de doorgaande wegen betreffen meidoorn of liguster, die van het oost-westpatroon vooral els. In het gedeelte ten oosten van de Oosterzijweg, op enige afstand van de weg zelf, ligt de voormalige oude buurtschap Oosterzij, bestaande uit een aantal van oorsprong zeer oude boerderijen op een klein stukje parallel aan de strandwal lopend stukje strandwal. In het Zandzoomgebied komen daarnaast enkele kleinere boselementen voor. Bij het kloostergebouw aan de Hoogeweg staan enkele waardevolle lindes. Houtwallen, bosjes, boomsingels en hagen hadden oorspronkelijk betekenis als leverancier van geriefhout en zijn nu vooral van belang voor flora en fauna. Een groot deel van de greppels op de strandwal is in de loop van de tijd verdwenen. Enkele zijn nog aanwezig, waarvan een grotere noord-zuidlopende greppel midden in het Zandzoomgebied in wintertijd water voert. In het gebied ten westen van de Westerweg zijn de agrarische percelen door watervoerende sloten van elkaar gescheiden.

Een groot karakteristiek element vormt het park bij en de bebouwing van de kapel en het klooster Onze Lieve Vrouwe ter Nood. In 1905 is op de fundamenten van een kapel van voor 1400 opnieuw een kapel gebouwd. In het park is een put aanwezig met heilzaam water. Het kapelbos heeft zowel vanuit cultuurhistorisch als ecologisch opzicht betekenis. In het plangebied zijn de volgende gebouwen en landschappen aan te merken als karakteristiek:

• • • • • • •

Hoogeweg 39, 42, 43, 47, 65, 68 en 73; Kapellaan 6; Nieuwelaan 3; Groeneweg 22; Korte Kapellaan 10 en 12/14; Westerweg 358, 368, 376, 405 en 423; Oosterzijweg 122 en 124.

Als karakteristiek is verder de rococogrenspaal aan de Kennemerstraatweg op de grens van de gemeenten Heiloo en Castricum aan te merken.

11

2.2.2 Functionele structuur Wonen De bestaande bebouwing in het ontwikkelgebied heeft overwegend een woonfunctie, waarbij een deel van de woningen oorspronkelijk een functie als boerderij heeft gehad. De woningen liggen sterk verspreid in het plangebied. Alleen langs het noordelijke deel van de Kennemerstraatweg en het gebied rond de kruising Kapellaan - Runxputteweg en het aansluitend gebiedje aan de Korte Kapellaan is sprake van een concentratie van woonbebouwing. Bedrijven In het plangebied is een groot aantal agrarische bedrijven en een aantal aan de agrarische sector gelieerde bedrijven aanwezig. Het gaat daarbij om bollen- en tuindersbedrijven in het gebied op de strandwal en veeteeltbedrijven in het gebied ten westen van de spoorlijn. De meeste van deze bedrijven zullen door de geplande activiteiten hun functie verliezen. Naast deze agrarische (gelieerde) bedrijvigheid zijn in het plangebied nog een aantal niet-agrarische bedrijven aanwezig. Agrarische gronden De gronden binnen het ontwikkelgebied hebben voornamelijk een agrarische functie: de teelt van bloemen en bloembollen en weiland. Voormalige agrarische bedrijfswoningen Binnen het bestemmingsplan zijn verschillende voormalige bedrijfswoningen opgenomen die binnen het oude bestemmingsplan onder de uit te werken woonbestemming waren gebracht.

Voor al deze woningen geldt dat de voormalige bedrijfsvoering is gestaakt, met het oog op de woningbouwontwikkeling in de Zandzoom. Binnen de nieuwe stedenbouwkundige opzet kunnen deze woningen gehandhaafd blijven. Dit volgt veelal uit de ligging van deze woningen binnen het bestaande lint. In het kader van dit bestemmingsplan is er voor gekozen deze voormalige bedrijfswoningen te bestemmen als Gemengd. Water en groen De greppels en slootjes in het ontwikkelgebied vervullen een functie voor de afvoer van water bij overvloedige regenval. Veel waterlopen hebben een cultuurhistorische betekenis. Het kapelbos heeft een belangrijke landschappelijke, ecologische, recreatieve en religieuze functie. Verkeer en vervoer In het plangebied heeft alleen de Kennemerstraatweg een belangrijke ontsluitende functie. Vanuit de term 'duurzaam veilig' is dit een 'gebiedsontsluitingsweg binnen de bebouwde kom'. Dit geldt ook voor de Vennewatersweg, die net buiten het ontwikkelgebied ligt. De overige wegen in het plangebied zijn erftoegangswegen, die vooral een functie hebben voor de ontsluiting van de aanliggende percelen en als langzaamverkeerroute. Dit laatste geldt met name voor de Westerweg, Ypesteinerlaan, de Hoogeweg en de Oosterzijweg, die een aantrekkelijk alternatief vormen voor de route langs de Kennemerstraatweg en die ook als recreatieve fietsverbinding worden benut.

De Hoogeweg behoud zijn functie als fietsstraat. De Kennemerstraatweg wordt intensief benut door diverse openbaar vervoerlijnen. Het plangebied kan daarmee per openbaar vervoer redelijk worden ontsloten.

12

2.3 Toekomstige inrichting Om de samenhang in het plangebied Zandzoom vast te leggen is een stedenbouwkundige visie en beeldregieplan opgesteld, zie bijlage [1]. De 'Stedenbouwkundige visie en beeldregieplan Zandzoom Heiloo' is op 3 oktober 2016, als bijlage bij de Nota van Uitgangspunten, ter kennisname gezonden aan de raad van de gemeente Heiloo. Hierna is het Ruimtelijk Kwaliteitskader opgesteld, zie bijlage [2] en is dit het ruimtelijk kader geworden in plaats van de 'Stedenbouwkundige visie en beeldregieplan Zandzoom Heiloo'. Het Ruimtelijk Kwaliteitskader geeft de ruimtelijke kwaliteitskaders voor de stedenbouwkundige invulling en uitwerking van de architectuur en openbare ruimte. Dit document vervangt het beeldregieplan. In de navolgende paragrafen volgt een beschrijving van de stedenbouwkundige opzet en het Ruimtelijke Kwaliteitskader. 2.3.1 Stedenbouwkundige opzet Kadernota Zandzoom is de laatste grotere ontwikkellocatie van Heiloo. De ontwikkeling van Zandzoom betekent dat de kernen Heiloo en Limmen vrijwel tegen elkaar aan groeien. Wanneer Zandzoom een ‘gangbare’ uitbreidingswijk wordt bestaat het gevaar dat beide kernen in elkaar overgaan en er geen onderscheidend tussengebied bestaat. Op basis van het huidige groene karakter en de relatie met de landelijke oost- en westflank is het daarom passender te streven naar een bijzonder, onderscheidend en groen woonmilieu.

Deze ambitie is in de structuurvisie Zandzoom en de daaropvolgende documenten (o.a. bestemmingsplan Zandzoom 2005 en Kadernota Zandzoom) vastgelegd. Zandzoom vormt in zijn geheel een groene wijk in een lage dichtheid die zich duidelijk onderscheidt van de andere uitbreidingswijken van Limmen en Heiloo. De algemene ambitie voor Zandzoom is dan ook een groen woonmilieu te realiseren. Deelgebieden Zandzoom is een groot gebied, waar in de huidige situatie al duidelijk vier ruimtelijke sferen herkenbaar zijn, waarbij later in het planproces het centrale gebied in 'tweeën is geknipt'. Deze sferen vormen de volgende deelgebieden:

•

West. Het gebied ten westen van de spoorlijn grenst aan - en heeft een sterke relatie met - het open landelijke gebied met zicht op de bosrijke duinrand. Bovendien grenst het aan de noordzijde aan de groene randen van de sportvelden.

•

Centraal. Het gebied tussen de spoorlijn, de Kennemerstraatweg en de Kapellaan staat door de barrièrewerking van de infrastructuur juist niet in relatie met het landelijk gebied. Bovendien is dit het gedeelte van Zandzoom dat het meest versnipperd is en waar zich relatief veel woon- en bedrijfsbebouwing bevindt. Zuid. Voor het gebied ten zuiden van de Kapellaan is het Kapelbos met bijbehorend klooster bepalend voor het ruimtelijke karakter.

• •

Oost. Het gebied ten oosten van de Kennemerstraatweg staat weer wel in relatie met het landelijk gebied. Ten opzichte van de westzijde is in dit gebied de infrastructuur (Kennemerstraatweg, toekomstige aansluiting A9 en A9 zelf) echter bepalender en grenst het aan de noordzijde direct aan bestaand bebouwd gebied.

De ambitie voor de ontwikkeling van Zandzoom is om het verschil in ruimtelijke sferen te behouden en in te zetten bij het type woonmilieu en de dichtheden die er per deelgebied kunnen ontstaan. De navolgende afbeelding toont het globale stedenbouwkundig plan vanuit de kadernota met een indicatieve verdeling van het woningbouwprogramma per deelgebied, de nieuwe en te behouden hagen, houtwallen en greppels en de tracés van de nieuwe hoofdontsluitingen. De kadernota heeft als basis gefungeerd voor het Ruimtelijk kwaliteitskader (zie navolgende paragraaf). Dit Ruimtelijk kwaliteitskader is leidend bij de verdere plan uitwerking van het plangebied.

13

Globaal stedenbouwkundig plan (bron: Kadernota Zandzoom)

Groen, cultuurhistorie en water In Zandzoom is veel cultuurhistorisch en landschappelijk waardevol groen aanwezig. Met name in de vorm van hagen, houtwallen en greppels. Bij ontwikkeling van het gebied zullen deze waardevolle elementen behouden blijven en opgenomen worden in de openbare ruimte van de toekomstige woonbuurten. Deze elementen zijn dan ook opgenomen in het globaal stedenbouwkundig plan. Naast het behouden van cultuurhistorisch waardevol groen is het, voor een passend onderscheidend en groen woonmilieu, van belang om ook nieuwe groene ruimten te realiseren. In het globaal stedenbouwkundig plan krijgt dit ten eerste vorm door groene buffers tussen de verschillende woonbuurten waaruit Zandzoom zal gaan bestaan. Daarnaast zal het groen de ruimte krijgen in de vorm van nieuwe hagen en houtwallen en greppels, zowel ter begeleiding van de hoofdontsluiting als haaks daarop als onderdeel van de nieuwe woonbuurt. In het zuidelijk deelgebied krijgt het groen daarnaast de ruimte in de vorm van een open te houden zichtzone naar het klooster en groene randen die de verschillende woonbuurten omzomen. Net als het behouden en nieuw aanbrengen van hagen en houtwallen, worden ook de bestaande greppels behouden en aangevuld met nieuw aan te leggen watergangen of greppels.

Groene buffers, hagen, houtwallen, greppels en watergangen samen vormen zo een dooradering van Zandzoom en dragen wezenlijk bij aan het onderscheidende, groene en ruim opgezette woonmilieu dat hier het uitgangspunt is.

14

Ontsluiting Om het gebied op een goede manier te ontsluiten zijn er in het centrale en zuidelijke deelgebied nieuwe hoofdontsluitingen voorzien. In het centrale deelgebied gebeurt dit in de vorm van twee nieuwe linten, evenwijdig aan de bestaande linten. De tracés van deze linten zijn afgestemd op de aanwezige greppel- en hagenstructuur. De linten zullen daarnaast begeleid worden door nieuwe watergangen en hagen. Beide linten bevatten halverwege een groen schakelpunt dat het tracé onderbreekt en bijdraagt aan een groene beleving van het lint (dit schakelpunt is in het Ruimtelijk kwaliteitskader gewijzigd naar een zichtlijn). Door het aanleggen van de nieuwe linten, worden de bestaande linten ontlast. Uitsluitend enkele incidentele individuele kavels worden op de bestaande linten ontsloten. De nieuwe linten, gelegen aan de noordzijde van het plangebied, sluiten aan op een nieuwe parallelweg langs de Vennewatersweg. Deze nieuwe parallelstructuur takt vervolgens aan bij een nog nieuw te realiseren rotonde waarop ook de nieuwe ontsluitingslint vanuit Zuiderloo aansluit op de Vennewatersweg. In het zuidelijk deelgebied is eveneens een nieuwe hoofdontsluiting voorzien. Deze heeft een vloeiender verloop en vormt geen lint zoals in de centrale kamer. Het is een verzamelweg waarop de verschillende kleinere woonbuurten in dit deelgebied aantakken.

Voor het oostelijke en westelijke deelgebied zijn geen nieuwe, doorgaande hoofdontsluitingen voorzien. In het oostelijk deelgebied worden de afzonderlijke buurten, afhankelijk van de ligging, ontsloten op de Oosterzijweg, de Ypesteinerweg of de Lagelaan. In het westelijk deelgebied volstaan de bestaande linten waarop de afzonderlijke buurten kunnen worden ontsloten. Aan de noordzijde van het plangebied is langs de Vennewatersweg een vorm van ontsluiting met een parallelstructuur voorzien.

15

2.3.2 Ruimtelijk kwaliteitskader In het Ruimtelijk Kwaliteitskader worden de handvatten, kaders en richtlijnen gegeven voor uitwerking van verkaveling, architectuur en buitenruimte. Het Ruimtelijk Kwaliteitskader geeft daarmee een verdere invulling aan de stedenbouwkundige opzet/aanzet vanuit de kadernota. In het Ruimtelijk Kwaliteitskader worden verschillende ruimtelijke entiteiten onderscheiden die elk hun eigen ontwikkelingskaders hebben: linten, dwarslanen, velden, buurtschapjes, buitens en erven. De navolgende afbeelding toont de kaderkaart met deze gebieden.

Kaderkaart Doel Ruimtelijk Kwaliteitskader Het Ruimtelijk Kwaliteitskader (RKK) is het zogenaamde 'programmaboekje' voor de verdere plantontwikkeling. In de uitwerking van het plan in de verschillende deelverkavelingen fungeert het RKK als belangrijk toetsingskader. Deze deelverkavelingen zijn door het Kwaliteitsteam getoetst aan het RKK. Vervolgens zijn deze deelverkavelingen de onderlegger geweest van de verbeelding behorende bij het bestemmingsplan. De verbeelding laat zich lezen als deels een gedetailleerd bestemmingsplan en deels een globaal bestemmingsplan. Voor de verder invulling van het globalere plandeel blijft het RKK van belang. Die kaders zijn niet voor heel Zandzoom hetzelfde. Het is de bedoeling om de verschillen te behouden door niet overal hetzelfde te doen, maar juist door te bouwen in de structuur van het landschap en haar ontstaansgeschiedenis. Op de flank anders dan op de rug, Westelijk anders dan Oostelijk, in het lint anders dan in het veld. In het RKK worden verschillende 'deelgebieden' onderscheiden. Hieronder wordt kort op deze deelgebieden ingegaan en een typering gegeven.

16

Linten In de linten is een mix van woonhuizen in tuinen (vrijstaand en tweekap), schuurvolumes op erven en af en toe een groene ruimte of bijzondere korrel beoogd. De huizen hebben hun voorkant naar het lint, de schuurvolumes staan juist dwars. De woonhuizen zijn naar het lint visueel één tot maximaal anderhalve laag hoog met kap of twee lagen met plat dak. Een bollenschuur kan maximaal twee lagen met kap of drie lagen plat zijn. Dwarslanen De dwarslanen zijn de verbindende schakels tussen de linten en de velden. De dwarslanen zijn net als de linten dragers van gevarieerde ontwikkeling, maar met een iets andere eigen sfeer door de kleinere kavelgrootte. In de dwarslanen passen vrijstaande woningen, twee-onder-een-kapwoningen en rijwoningen. Visueel zijn de woningen maximaal anderhalve laag hoog met kap aan de dwarslaan of incidenteel twee lagen plat. Velden De linten en dwarslanen vormen de draagstructuur voor de Zandzoom, waarmee de samenhang in het plangebied wordt geborgd. De velden kunnen daarom vrijer van invulling zijn. Elk veld kan en moet een andere invulling krijgen. Woningen zijn georganiseerd en ontsloten per veld. Elk veld is omkaderd met een groene rand van bomenlanen, houtwallen en/of hoge hagen met openingen voor doorzichten en routes.

De architectuur van de velden is vrij, evenals bouwvormen en bouwhoogten (binnen de regels van het voorliggende bestemmingsplan). Volumes mogen in dit gebied bestaan uit 2 lagen met een kap of 3 lagen met een plat dak. Buurtschapjes Buurtschapjes bestaan uit een verzameling huizen en (voormalige) boerderijen, een enkel ‘notabel’ pand van allure en wat kleine weiden of moestuinen rond een bijzonder ‘kruispunt’. De huizen hebben een dorpse setting. De huizen hebben een variatie aan architectuur, maar tonen een samenhang in een hoge esthetische ambitie. Meerdere woningen kunnen samen één architectonisch ensemble vormen. Volumes in een buurtschapje mogen tot 2,5 laag hoog met kap zijn of drie lagen plat. Buitens Het buiten ligt als bijzondere groene korrel altijd aan een lint en vaak ook aan een dwarslaan. Het buiten heeft zijn hoofdgebouw en daarmee zijn 'gezicht' aan het lint. Aan de dwarslaan heeft ze ook een gezicht. Samen vormen hoofd- en bijgebouwen een esthetisch ontworpen ensemble binnen een grote 'groene voet'. Bebouwing en groen worden op structuurniveau als één samenhangend geheel ontworpen, waarbij gebouwen en tuinen onderscheidbare eenheden vormen. Erven Erven liggen op de flanken op de overgang van de strandwal naar de strandvlakte en zijn bij voorkeur 0,8 - 1,5 hectare groot.

Erven bestaan uit een ensemble van hoofd- en bijgebouwen rond een gemeenschappelijk erf en tuinen, dat bij voorkeur met een oprijlaantje vanaf het lint of dwarslaantje wordt ontsloten. Dit hoofdvolume heeft markante architectuur en ligt in een mooie grote tuin met grote bomen. Er is een hoofdvolume dat zich naar het lint of de dwarslaan richt. Het hoofdvolume kan grondgebonden woningen of appartementen bevatten.

17

2.3.3 Programma Zoals in subparagraaf 2.3.1 is toegelicht is de algemene ambitie voor Zandzoom een groen woonmilieu met veel ruimte en een lage dichtheid. Dit kan worden bereikt door het accent te leggen op woningen in de dure categorie, aangevuld met een evenwichtige mix van woningen in het goedkope-, midden-, en topsegment. Wanneer de woningen in het topsegment buiten beschouwing gelaten worden zijn de goedkope, middeldure en dure woningen verdeeld in 25% - 25% - 50%. Met de voorgestelde verhouding wordt op projectniveau afgeweken van de gemeentelijke woonvisie. Op gemeentelijk niveau wordt wel voldaan aan de gewenste differentiatie. Voor het woonprogramma in Zandzoom is door Bureau Stedelijke Planning een zogenaamde laddertoets opgesteld (Actualisatie ladderonderbouwing Zandzoom, Heiloo 17 oktober 2023). Door BSP is op basis van de verwachte huishoudensgroei en het (harde) planaanbod de behoefte aan woningen tot 2040 berekend. Voor het gehele onderzoeksgebied is een behoefte voorzien van 2.062. Daarmee kan geconcludeerd worden dat in het gehele onderzoeksgebied er voldoende behoefte is aan de ontwikkeling van 1.278 woningen. Kwalitatief voorziet BSP een behoefte van in totaal 1.779 grondgebonden woningen in Heiloo. Het beoogde programma van Zandzoom, bestaande uit 1.135 grondgebonden woningen past binnen deze behoefte.

De behoefte aan appartementen in Heiloo kent en omvang van 283 appartementen. Binnen het plangebied van Heiloo wordt voozien in 143 appartementen. Ook dit is dus inpasbaar. Naast Zandzoom zijn er ook andere, meer centraal gelegen woningbouwlocaties in Heiloo. Op deze locaties en op toekomstige inbreidingslocaties kunnen (in sommige gevallen tot 100%) sociale huur- en koopwoningen gerealiseerd worden. Voor Zandzoom is een fors aandeel sociaal daarom niet nodig om te voldoen aan de gemeentelijke doelstellingen zoals verwoord in de gemeentelijke woonvisie. In de Kadernota Zandzoom is de basis vastgelegd voor het aantal te realiseren sociale (huur-)woningen. Ter uitvoering hiervan is in de planregels van het bestemmingsplan opgenomen dat minimaal 9% van de te bouwen woningen in de categorie ‘sociale huur’ wordt gerealiseerd. Dit uitgangspunt is ook verankerd in de Kadernota Zandzoom, met dien verstande dat deze nota nog uitging van in totaal minder woningen in het plan Zandzoom. De realisatie van deze woningen is verdeeld over de grondexploitanten en is vastgelegd in de gesloten anterieure overeenkomsten. Dit betekent dat per grondexploitant en daarmee per eigendom concreet is vastgelegd wat het aantal te realiseren sociale huur- en/of koopwoningen is.

18

2.3.4 Relatie met het exploitatieplan Het voorliggende bestemmingsplan is in samenhang met het exploitatieplan 'Zandzoom' opgesteld. Het bestemmingsplan en exploitatieplan dienen samen als bindend kader voor het aanvragen en verlenen van omgevingsvergunningen. In opzet is uitgegaan van een traditionele verdeling. Het bestemmingsplan regelt de ruimtelijke aspecten. Het exploitatieplan voorziet vooral in de financiële aspecten van de ontwikkeling, maar daarnaast ook op de fasering en de kwaliteit van de inrichting van de openbare ruimte. In hoofdlijnen ziet de relatie tussen een bestemmingsplan en een exploitatieplan er als volgt uit: 1.

2. 3.

Het bestemmingsplan regelt de ruimtelijke onderwerpen van Zandzoom zoals bestemmingen en bijbehorende gebruiksmogelijkheden van gronden en bebouwing. Het exploitatieplan is gericht op de grondexploitatie en regelt de wijze waarop het plan wordt gerealiseerd. Het exploitatieplan legt vast hoe het exploitatiegebied wordt gefaseerd en welke koppelingen er worden aangebracht tussen fasering en het uitvoeren van werken en werkzaamheden. Het exploitatieplan legt vast hoe welke overige regels en eisen van toepassing zijn bij de werken en werkzaamheden voor het bouwrijp maken van het uitgeefbare gebied, de aanleg van nutsvoorzieningen en de inrichting van de openbare ruimte.

Het bestemmingsplan is zowel gedetailleerd als globaler van aard. Zo zijn het maximum aantal woningen per kamer vastgelegd, de maximum goot- en bouwhoogte, de minimale afstanden tot de zijdelingse perceelgrens en de hoofdontsluitingen geregeld. De groen- en waterstructuur is via het landschappelijk raamwerk (groen, greppels, houtwallen, etc.) van het Ruimtelijk Kwaliteitskader, dat als bijlage bij de planregels is gevoegd, in het bestemmingsplan vastgelegd. Verder wordt in het Ruimtelijk Kwaliteitskader richting gegeven aan de stedenbouwkundige structuur, de openbare ruimte en de architectuur van de bebouwing. De inrichting van de openbare ruimte is nader vastgelegd in het Inrichtingsplan Openbare Ruimte (IPOR), het Kwaliteitshandboek en Waterstructuurplan.

19

3 Beleidskader 3.1 Rijksbeleid 3.1.1 Nationale omgevingsvisie Op 11 september 2020 is de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) in werking getreden. Deze visie bevat de hoofdzaken van het strategisch rijksbeleid voor de fysieke leefomgeving. Dit is een combinatie van beleid uit de bestaande beleidsdocumenten, met en zonder wettelijke grondslag, en nieuw strategisch beleid. De grote en complexe opgaven, zoals klimaatverandering, energietransitie, circulaire economie, bereikbaarheid en woningbouw zullen Nederland gaan veranderen. De NOVI bevat een toekomstperspectief met de ambities van het Rijk. In de NOVI zijn 21 nationale belangen met bijbehorende opgaven geformuleerd. Deze nationale belangen komen samen in vier prioriteiten: 1. 2. 3. 4.

ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; duurzaam economisch groeipotentieel; sterke en gezonde steden en regio's; toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied.

Voor de vier NOVI-prioriteiten geldt steeds dat zowel voor de lange als de korte termijn maatregelen nodig zijn. Deze maatregelen dienen in de praktijk voortdurend op elkaar in te spelen. Bij de afweging van de belangen staat een evenwichtig gebruik van de fysieke leefomgeving centraal voor zowel de boven- als de ondergrond. Planspecifiek De aard van de voorgenomen ontwikkeling maakt dat er, los van de ladder voor duurzame verstedelijking, geen raakvlak is met het Rijksbeleid. In toelichting paragraaf 3.1.3 wordt op de ladder voor duurzame verstedelijking ingegaan. 3.1.2 Besluit algemene regels ruimtelijke ordening De wetgever heeft in de Wet ruimtelijke ordening, ter waarborging van de nationale of provinciale belangen, de besluitmogelijkheden van lagere overheden begrensd. Indien nationale of provinciale belangen dat met het oog op een goede ruimtelijke ordening noodzakelijk maken, kunnen bij of krachtens algemene maatregel van bestuur respectievelijk bij of krachtens provinciale verordening regels worden gesteld omtrent de inhoud van bestemmingsplannen. In het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) zijn 14 nationale belangen opgenomen die in de NOVI zijn herbevestigd. Voor deze belangen is het Rijk verantwoordelijk en wil het resultaten boeken. Buiten deze belangen hebben decentrale overheden beleidsvrijheid.

Het Barro is op 30 december 2011 in werking getreden en op 1 oktober 2012, 1 juli 2014, 1 juli 2016 en 1 januari 2017 op onderdelen aangevuld. Planspecifiek De voorgenomen ontwikkeling in het plangebied raakt niet aan één van de nationale belangen en is dus ook niet specifiek van toepassing op het plangebied.

20

3.1.3 Ladder voor duurzame ontwikkeling In het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) is de verplichting opgenomen om in het geval van een nieuwe stedelijke ontwikkeling in de toelichting een onderbouwing op te nemen van nut en noodzaak van de nieuwe stedelijke ruimtevraag en de ruimtelijke inpassing. Hierbij wordt uitgegaan van de 'ladder voor duurzame verstedelijking'. De 'stappen van de ladder' worden in artikel 3.1.6, leden 2 - 4 Bro als volgt omschreven: 2.

3.

4.

De toelichting bij een bestemmingsplan dat een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, bevat een beschrijving van de behoefte aan die ontwikkeling, en, indien het bestemmingsplan die ontwikkeling mogelijk maakt buiten het bestaand stedelijk gebied, een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien. Indien in een bestemmingsplan als bedoeld in het tweede lid toepassing is gegeven aan artikel 3.6, eerste lid, onder a of b, van de wet kan bij dat bestemmingsplan worden bepaald dat de beschrijving van de behoefte aan een nieuwe stedelijke ontwikkeling en een motivering als bedoeld in het tweede lid eerst wordt opgenomen in de toelichting bij het wijzigings- of het uitwerkingsplan als bedoeld in dat artikel. Een onderzoek naar de behoefte als bedoeld in het tweede lid, heeft, in het geval dat een bestemmingsplan als bedoeld in het tweede lid, ziet op de vestiging van een dienst als bedoeld in artikel 1 van de Dienstenwet en dit onderzoek betrekking heeft op de economische behoefte, de marktvraag of de beoordeling van de mogelijke of actuele economische gevolgen van die vestiging, slechts tot doel na te gaan of de vestiging van een dienst in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening.

Planspecifiek Voor het doorlopen van de 'ladder voor duurzame ontwikkeling' is door Bureau Stedelijke Planning (verder: DSP) een ladder onderbouwing opgesteld (Bureau Stedelijke Planning, d.d. 17 oktober 2023, zie bijlagen bij toelichting). In deze ladder onderbouwing is zowel de kwantitatieve behoefte naar woningen onderzocht als de kwalitatieve behoefte naar woningen. De kwantitatieve vraag is door DSP in de onderbouwing berekend voor de periode 2021 tot 2040. Voor de periode wordt een absolute groei van 5.480 huishoudens voorzien voor de gemeenten Heiloo, Alkmaar, Bergen en Castricum. Voor Heiloo komt dit op 1.555 huishoudens. Ook is de kwalitatieve vraag onderzocht door DSP. Rekening houdend met een groei van 5.480 huishoudens in het onderzoeksgebied bedraagt de vraag naar grondgebonden woningen 2.795 woningen en de vraag naar koopwoningen 3.343 woningen. Op basis van het onderzoek worden door DSP de navolgende conclusies getrokken:

•

De 1.278 geplande woningen in Zandzoom passen binnen de geconstateerde woningbehoefte van 1.326 woningen 2021-2040 in het primair onderzoeksgebied. In het gehele onderzoeksgebied is er een behoefte van 2.062 woningen.

•

Kwalitatief is er Ladderruimte in het gehele onderzoeksgebied voor 1.779 grondgebonden woningen en 283 appartementen voor de periode 2021 - 2040. Deze behoefte biedt voldoende ruimte voor het beoogde woonprogramma in Zandzoom.

Samenvattend: voor de 1.278 geplande woningen op de locatie Zandzoom in de gemeente Heiloo is op basis van de vereisten van de Ladder voldoende behoefte aangetoond. Daarmee is sprake van een zorgvuldige ruimtelijke ordening.

21

3.1.4 Crisis- en herstelwet De kern van de Crisis- en herstelwet (Chw) is dat met nieuwe en/of aangepaste procedures doelgericht wordt gewerkt aan werkgelegenheid en duurzaamheid. De Crisis- en herstelwet omvat twee categorieën maatregelen: 1. 2.

Maatregelen voor afgebakende lijsten met projecten en bevoegdheden. Deze maatregelen zijn uitgewerkt in de Chw en zijn alleen van toepassing op de op grond van de Chw aangewezen projecten. Wijzigingen van bijzondere wetten. Deze wijzigingen zijn uitgewerkt in de bijzondere wetten en zijn van toepassing op alle projecten waarvoor de bijzondere wetten gelden.

Hoofdstuk 1 van de Chw heeft vooral betrekking op het stroomlijnen van bestuursrechtelijke procedures voor een aantal specifieke plannen en besluiten. Deze versnellingen gelden voor specifieke projecten, zoals bestemmingsplannen en uitvoeringsbesluiten die nodig zijn voor projecten in per AMvB aangewezen ontwikkelingsgebieden. In artikel 7c van het Besluit uitvoering Crisis- en herstelwet (zeventiende tranche) is 'Zandzoom, Heiloo' aangewezen als ontwikkelingsgebied. In hoofdstuk 2 van de Chw worden bijzondere voorzieningen geïntroduceerd. In afdeling 1 wordt ingegaan op ontwikkelingsgebieden, zoals 'Zandzoom, Heiloo' die per AMvB als ontwikkelingsgebied is aangewezen. Bij sommige gewenste ruimtelijke ontwikkelingen lopen bestuurders aan tegen milieurechtelijke grenzen. In de huidige wet- en regelgeving is er weinig ruimte voor bestuurders om in een dergelijk geval vanuit het bredere perspectief van duurzame ontwikkeling toch te kiezen voor de gewenste ontwikkeling. Daarom maakt deze afdeling het mogelijk om te experimenteren met het vergroten van de bestuurlijke manoeuvreerruimte. Planspecifiek Met een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte wordt vooruitgelopen op de komst van het omgevingsplan uit de toekomstige Omgevingswet. Onder de werking van de Crisis- en herstelwet is het mogelijk een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte vast te stellen.

In artikel 7c van het Besluit uitvoering Crisis- en herstelwet (zeventiende tranche) is 'Zandzoom, Heiloo' aangewezen als ontwikkelingsgebied. In artikel 7c is ruimte gegeven af te wijken van wettelijke regels. Onderhavig bestemmingsplan maakt slechts in beperkte mate gebruik van de mogelijkheden van de Crisis- en herstelwet. Het betreft dan het uitstellen van bepaalde onderzoeken, dan wel het later actualiseren van onderzoeken, de versnelde behandeling van beroepsschriften bij de Raad van State en de onmogelijkheid van het instellen van een proforma beroep.

22

3.2 Provinciaal beleid 3.2.1 Omgevingsvisie NH2050 De Omgevingsvisie NH2050 'Balans tussen economische groei en leefbaarheid' is op 19 november 2018 vastgesteld door Provinciale Staten. Deze vervangt de Structuurvisie Noord-Holland 2040, het Provinciaal Verkeers- en Vervoerplan, het Provinciaal Milieubeleidsplan 2015-2018 en de Agenda Groen. De leidende hoofdambitie in de Omgevingsvisie NH2050 is de balans tussen economische groei en leefbaarheid. Een gezonde en veilige leefomgeving, die goed is voor mens, plant én dier, is een voorwaarde voor een goed economisch vestigingsklimaat. Tegelijkertijd is duurzame economische ontwikkeling een voorwaarde voor het kunnen investeren in een prettige leefomgeving. De hoofdambitie is opgedeeld in de volgende aspecten met bijbehorende ambities: Leefomgeving a. b. c.

Klimaatverandering: een klimaat bestendig en waterrobuust Noord-Holland. Stad, land en infrastructuur worden klimaatbestendig en waterrobuust ingericht. Gezondheid en veiligheid: het behouden en waar mogelijk verbeteren van de kwaliteit van de fysieke leefomgeving. Biodiversiteit en natuur: de biodiversiteit in Noord-Holland vergroten, ook omdat daarmee andere ambities/doelen kunnen worden bereikt.

Gebruik van de leefomgeving a.

b.

c. d.

Economische transitie: een duurzame economie met innovatie als belangrijke motor. De provincie biedt ruimte aan ontwikkeling van circulaire economie, duurzame landbouw, energietransitie en experimenten. Wonen en werken: woon- en werklocaties dienen beter met elkaar in overeenstemming te zijn. Woningbouw wordt vooral in en aansluitend op de bestaande verstedelijkte gebieden gepland, in overeenstemming met de kwalitatieve behoeftes en trends. Mobiliteit: inwoners en bedrijven van Noord-Holland kunnen zichzelf of producten effectief, veilig en efficiënt verplaatsen. Landschap: het benoemen, behouden en versterken van de unieke kwaliteiten van de diverse landschappen en de cultuurhistorie.

Energietransitie a.

De ambitie van de Provincie is dat Noord-Holland als samenleving in 2050 volledig klimaatneutraal en gebaseerd is op hernieuwbare energie.

Daarnaast wordt er met de Omgevingsvisie NH2050 geprobeerd om een richting uit te zetten en houvast te bieden. Daarvoor wordt een aantal bewegingen voor de toekomst benoemd: 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Noord-Holland in beweging: Op weg naar een economisch duurzame toekomst. Dynamisch schiereiland: Benutten van een unieke ligging. Metropool in ontwikkeling: Vergroten agglomeratiekracht door het ontwikkelen van een samenhangend internationaal concurrerend metropolitaan systeem. Sterke kernen, sterke regio's: Sterke kernen houden regio's vitaal. Nieuwe energie: Economische kansen benutten van energietransitie. Natuurlijk en vitaal landelijke omgeving: vergroten van biodiversiteit en ontwikkelen van een economisch duurzame agrifoodsector.

23

Er wordt in de Omgevingsvisie NH2050 uitgegaan van het principe ‘lokaal wat kan, regionaal wat moet’. Hierbij wordt gelet op de diversiteit aan regio's en wordt ruimte geboden aan maatwerk en ruimte om vorm te kunnen geven aan een wendbare samenleving. Planspecifiek In het uitvoeringsprogramma behorende bij de Structuurvisie Noord-Holland 2040, die tot 19 november 2018 gold, valt het plangebied binnen het project 'Integrale gebiedsontwikkeling Wonen in het Groen'. Het project 'Wonen in het Groen' is een samenwerkingsproject van de provincie Noord-Holland, gemeente Heiloo, gemeente Castricum en gemeente Alkmaar. Deze partijen zijn in 2004 gezamenlijk gestart om invulling te geven aan hun wensen en ideeën voor het gebied tussen de kernen Castricum en Heiloo. Het doel is om een woonlandschap met groene allure plus ruimte voor luxe woonmilieus te realiseren. Onderdelen hiervan zijn:

• • •

het realiseren van 2.000 á 2.400 woningen; een goede ontsluiting van het gebied via een nieuwe aansluiting op de A9; investeren in de kwaliteit van het landelijk gebied via natuur, water, recreatie en archeologie.

Het plangebied van voorliggend bestemmingsplan is aangewezen als 'Gebied voor woningbouw', zie de volgende afbeelding. Het project 'Wonen in het Groen' heeft een vervolg gekregen in het Programma Nieuwe Strandwal (zie subparagraaf 3.2.5). Het realiseren van woningbouw in het plangebied is derhalve in overeenstemming met het provinciaal beleid. Op grond van het bestemmingsplan Zandzoom 2005 wordt het plangebied aangemerkt als Bestaand Bebouwd Gebied (BBG).

Wonen in het groen

24

3.2.2 Omgevingsverordening NH2020 Provinciale Staten van Noord-Holland hebben op 22 oktober 2020 de Omgevingsverordening NH2020 vastgesteld. In de Omgevingsverordening NH2020 zijn de eerste stappen gezet om de ambities, ontwikkelprincipes en sturingsfilosofie uit de Omgevingsvisie, vastgesteld op 19 november 2018, vorm te geven en wordt er een start gemaakt met werken in de geest van de Omgevingswet. Echter valt de Omgevingsverordening NH2020 nog onder de huidige wet- en regelgeving. In de Omgevingsverordening NH2020 zijn alle regels van de provincie die gaan over de fysieke leefomgeving samengevoegd. Merendeel van de regels in deze verordening zijn vrijwel ongewijzigd gebleven ten opzichte van de Provinciale Ruimtelijke Verordening 2010. Echter zijn een aantal onderdelen wel gewijzigd of nieuw. Belangrijke gewijzigde en nieuwe onderdelen zijn het Landelijk gebied, Bijzonder provinciaal landschap, de mogelijkheden voor kleinschalige woningbouw in landelijk gebied en de ruimte voor windenergie in de MRA regio. De omgevingsverordening heeft de volgende doelstellingen:

•

het bereiken van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit te bereiken;

• •

het behoud en herstel van de biologische diversiteit; het in standhouden en doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de fysieke leefomgeving ter vervulling van maatschappelijke behoeften.

Daarnaast is het doel om de provinciale regels in meer samenhang en op een meer overzichtelijke manier kenbaar te maken. Planspecifiek Noord-Holland Noord landelijk gebied Met de vaststelling van het wijzigingsbesluit werkingsgebieden OV NH2020 & OV NH2022 ronde 2023-I. op 10 juli 2023 is het gehele plangebied binnen het bestaand stedelijk gebied komen te liggen en buiten de aanduiding landelijk gebied. Een ruimtelijk plan kan uitsluitend voorzien in een nieuwe stedelijke ontwikkeling als de ontwikkeling in overeenstemming is met de binnen de regio gemaakte schriftelijke afspraken. In casu is dit het geval. Uit de Woonagenda provincie Noord-Holland (zie subparagraaf 3.2.3) en het regionale woonbeleid(zie paragraaf 3.3) blijkt dat er vraag bestaat naar woningen in de regio. De binnen de regio Alkmaar gemaakte schriftelijke afspraken voor woningbouw zijn vastgelegd in het Woonakkoord regio Alkmaar. Uit subparagraaf 3.4.1 blijkt dat het voorliggende bestemmingsplan in hiermee in overeenstemming is. Conclusie Verder zijn er geen relevante aanvullende eisen ten aanzien van het voorgenomen plan vanuit de Omgevingsverordening NH2020. Daarmee gesteld kan worden dat het plan in overeenstemming is met het provinciale ruimtelijke beleid.

25

3.2.3 Woonagenda provincie Noord-Holland 2020-2025 Op 31 maart 2020 is de Woonagenda provincie Noord-Holland 2020-2025 vastgesteld door Provinciale Staten van Noord-Holland. De Woonagenda is de uitvoeringsagenda van het woonbeleid van de provincie Noord-Holland voor de komende vijf jaar. De Woonagenda bestaat uit drie delen die samen, binnen de kaders van de Omgevingsvisie, onze uitvoeringsagenda voor de komende vijf jaar bevat: 1. 2. 3.

Actieagenda 2020-2025 De ambitie, doelstelling, rol en ruimtelijke uitgangspunten Speerpunten provincie en richtinggevende principes voor het woonbeleid

We maken via ’woonakkoorden’ afspraken met regio’s en gemeenten daarbinnen over woningbouw, programmering en fasering van woningbouwplannen. Uitgangspunt is de juiste balans tussen vraag en aanbod, zowel kwantitatief als kwalitatief Het actuele woningtekort ligt nationaal rond de 300 duizend woningen, waarvan ongeveer 70 duizend in Noord-Holland. Het tekort in Noord-Holland liep vooral op in de periode 2014-2016, sindsdien is de nieuwbouwproductie gestegen, waardoor de groei van de woningvoorraad gelijk op liep met de huishoudensgroei. Om te voorkomen dat het woningtekort verder oploopt is het zeer wenselijk dat de verlening van bouwvergunningen, na een dip in 2019 In de woonagenda beschrijft de provincie twee speerpunten. Speerpunt 1 | Een woning voor iedereen In veel regio’s binnen de provincie is het woningtekort de afgelopen jaren, ondanks grote inspanningen, toegenomen. Dit leidt tot een overspannen woningmarkt, waarin veel huishoudens geen woning kunnen vinden en het wonen steeds duurder of zelfs onbetaalbaar wordt. Het is daarom, in de hele provincie, belangrijk om de komende jaren alles op alles te zetten om zoveel mogelijk woningen te bouwen De provincie zet zich in om de woningproductie te versnellen en wil gemeenten hierbij helpen. De provincie heeft in december 2017 het Uitvoeringsprogramma Binnenstedelijk Bouwen en Versnellen Woningbouw vastgesteld.