Notulen raad gem Heerlen, d.d. 21 april 2021.docx
Tekst van het document
Daarnaast lag ook mijn vraag voor: waarom eerst het raadsvoorstel, zoals het nu voorligt, en daarna pas visieontwikkeling? Mijn vraag die daaraan gekoppeld was, luidde: waarom kan het niet andersom? Wat is er in de voorbije tijd c.q. in de voorbije jaren gebeurd aan visieontwikkeling? Waarom nu deze haast? Dat zijn vragen die ik nog niet heb gehoord. Dank u wel. Wethouder Damen Ik dacht dat ik daar wel al een antwoord op had gegeven. Het raadsvoorstel zoals het er nu ligt, is heel duidelijk een impuls geweest vanuit de buurt. Zij hebben gevraagd: kunnen jullie niet iets doen aan de puist die ons parten speelt? In september is daar een motie over aangenomen. Deze motie heeft gezegd: in 2021 moet u gaan slopen. Dat is de opdracht die wij hebben gekregen. Wij hebben daaraan gekoppeld dat we nu een raadsvoorstel maken waarin het voorstel wordt gedaan om in het vierde kwartaal van 2021 te gaan slopen. Maar voorafgaande daaraan willen wij eerst een visieontwikkeling op gang brengen om te kijken welke mogelijkheden er zijn met betrekking tot dit gebied en op welke wijze wij daar goede invulling aan kunnen geven. De voorzitter Duidelijk, meneer Damen. Dan kunnen wij overgaan tot besluitvorming. Gezien de vele gemaakte opmerkingen, is het voor mij nog niet duidelijk wat iedereen in de besluitvorming gaat doen.
Ik stel voor dat we dit gaan doen, zoals we dit ook in vorige raadsvergaderingen deden. Ik loop ieder raadslid langs en vraag of het raadslid voor of tegen is. Dan hebben we dat voor de helderheid helemaal scherp en duidelijk. Ik zie dat de heer Verreck nog voorafgaande daaraan zijn hand heeft opgestoken. Meneer Verreck. De heer Verreck, PvdA Dank u wel, meneer de voorzitter. Ik wil graag een stemverklaring afleggen. Ondanks dat wij het er volstrekt mee eens zijn dat er iets op die plek moet gebeuren, zijn we het als fractie volstrekt oneens met de gang van zaken zoals deze nu loopt. De signalen die vanuit het college komen naar de partij die met het college heeft gesproken, zijn zeer diffuus en wisselend. Ik vind de beantwoording van de wethouder benedenmaats. Volgens mij doen we iets wat niet conform de BBV is, maar daar krijgen we antwoord op. Ik snap nog steeds niet wat nu de haast is. We zijn het ermee eens dat er gesloopt moet worden als er geen goed plan komt, maar met de genoemde argumenten vinden wij het te vroeg om hier nu een besluit over te nemen. We willen eigenlijk dat het
Pagina 41/51 besluit wordt uitgesteld. Als er nu een besluit moet worden genomen, dan kunnen we niet instemmen met het besluit. De voorzitter Dank u wel, meneer Verreck. Ik kijk of er meer stemverklaringen zijn. De heer Bertholet. Geen derde termijn, voor de helderheid. Alleen stemverklaringen. De heer Bertholet. De heer Bertholet, D66 Ik heb al de hele tijd mijn hand opgestoken. De voorzitter Ik zeg het alleen. Gaat uw gang. De heer Bertholet, D66 D66 zal wel instemmen, omdat de wethouder simpelweg een motie uitvoert die wij met zijn allen hebben aangenomen. Deze had als centraal doel: sloop in 2021. Ik vind dat hij dit uitgebreid en goed heeft uitgelegd. Hij heeft ook toegezegd dat er niet wordt gesloopt als er concrete planvorming komt. Hij heeft ook toegezegd dat eventuele meevallers terug naar de reserves gaan. Prima. De voorzitter Dank u wel. De heer Tijdeman. De heer Tijdeman, Fractie Tijdeman Dank u wel, voorzitter. Ik heb ook een stemverklaring, in de lijn van wat de heer Verreck zojuist al verklaarde. Fractie Tijdeman is het er helemaal mee eens dat er zeker iets moet gebeuren op die plek, wellicht sloop, maar de volgorde vindt de Fractie Tijdeman omgekeerd. De afgelopen tijd had prima benut kunnen worden om aan visieontwikkeling te doen. De afgelopen tijd had prima benut kunnen worden om de raad daarvan op de hoogte te houden. Dat is allemaal niet gebeurd.
Nu wordt op het uur U gevraagd om hier even mee in te stemmen. Ik vind het te mager. Fractie Tijdeman kan hier ook niet mee instemmen. De voorzitter Duidelijk. De heer Hesse. De heer Hesse, SP Dank u, voorzitter. De SP zal dit voorstel steunen, dat zal u niet verbazen. Het uitgangspunt is dat wij vinden dat wie nu niets doet, de buurt tekortdoet. Het heeft dus onze steun. De voorzitter Dank u wel. De heer De Groot. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen Dank u, voorzitter. Ook de OPH zal dit voorstel steunen, in de lijn van de reactie van de heer Bertholet. Wij hebben een motie aangenomen. Daar kunnen we niet omheen. Ten aanzien van het stuk financiering kan ik me nog herinneren dat we daar in het verleden over hebben gesproken. We kunnen dat nu niet ophoesten uit de begroting van het lopende jaar. Maar goed, dat terzijde. Wij zijn voor. De voorzitter Dank u wel. Dan de heer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD
Pagina 42/51 Voorzitter. Wij danken de wethouder voor zijn beantwoording. Ik sluit me aan bij hetgeen collega Bertholet net heeft aangedragen. Het is een uitvoering van de motie. We hopen oprecht dat daar in de komende periode zodanige marktpartijen geënthousiasmeerd worden dat de gelden die we nu reserveren misschien niet eens nodig zullen zijn. Wij stemmen voor. Dank u wel. De voorzitter Duidelijk. Dank u wel. De heer Peters. De heer Peters, CDA Voorzitter. Ik ga hier niets meer over zeggen. Het CDA Heerlen is voor. De voorzitter Ik kijk of er nog iemand is die een stemverklaring wil afleggen. Ik zie dat dit niet het geval is. Dan gaan we naar de stemming. Als u uw naam hoort, kunt u zeggen of u voor of tegen het voorliggende voorstel bent. Ik begin bij de heer Aarts. De heer Aarts, Ouderenpartij Heerlen Voor. De heer Adema, CDA Voor. De heer Bayraktar, SP Ik ben ook voor. De heer Van den Berg, VVD Voor. De heer Bertholet, D66 Voor. Mevrouw Bottenberg-Brylka, SP Voor. De heer Brauer, SP Voor. De heer Butink, Stadspartij Tegen. De heer Daamen, Partij Hoensbroeks Belang Tegen. De heer Diederen, Fractie Diederen Voor. De heer Gelissen, SP Voor.
Pagina 43/51 Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Tegen. De heer Gouders, Ouderenpartij Heerlen Voor. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen Voor. De heer Hazen, Stadspartij Tegen. Mevrouw Hendriks-Berg, SP Voor. De heer Hesse, SP Voor. Mevrouw Heine-van Dartel, CDA Voor. De heer Horssels, Partij Hoensbroeks Belang Tegen. De heer Kastrop, Ouderenpartij Heerlen Voor. De heer Kerssemakers, Hart-Leers Tegen. De heer De Kleijn, Hart-Leers Tegen. Mevrouw Leeman-Nöllgen, SP Voor. De heer Leers, Hart-Leers Met alle gemaakte op- en aanmerkingen: tegen. De heer Meyer, SP Meneer Meyer is voor. Mevrouw Mous, SP Voor. De heer Oulad Lmaroudia, D66 Voor. De heer Pauwels, CDA Voor.
Pagina 44/51
De heer Peters, CDA Voor. De voorzitter Mevrouw Plusquin is afwezig. Mevrouw Santegoeds, Ouderenpartij Heerlen Voor. Mevrouw Schreurs, Partij Hoensbroeks Belang Tegen. De heer Sijstermans, Ouderenpartij Heerlen Voor. De heer Tijdeman, Fractie Tijdeman Tegen. Mevrouw Vaessen, SP Voor. De heer Verreck, PvdA Tegen. Mevrouw Winkens, VVD Voor. De voorzitter Dank u wel. Er is ingestemd met het voorstel, namelijk 25 voorstanders en 11 tegenstanders. Daarmee aldus besloten. 6. Motie ‘vreemd aan de orde van de dag’ D66 inzake haalbaarheidsonderzoek architectuurmuseum De voorzitter Ik geef het woord aan de heer Bertholet. De heer Bertholet, D66 Dank u, voorzitter. Ik hoor veel raadsleden al denken: Bertholet is gek geworden. We hebben al een aantal musea in Heerlen. We zijn bezig met het ontwikkelen van een nieuw museum, het Mijnmuseum. We zijn bezig met het upgraden van het Thermenmuseum. En dan komt hij, ook nog gezien de financiële situatie van Heerlen, met het lumineuze idee om een extra museum te openen. Als ik naar het dictum kijk, had ik misschien het woord 'openen' niet moeten noemen, maar het woord 'ontwikkelen'. Het gaat er mij niet om - zo realistisch ben ik natuurlijk - dat we op korte termijn in Heerlen een architectuurmuseum moeten openen, maar ik wil dit punt weer op de agenda krijgen. Het gaat mij ook om het ontwikkelen van het concept, het idee van een museum.
Dat hoeft niet per se een fysiek museum te zijn. Dat kan ook een digitaal museum zijn, dat uit een interactief archief bestaat. Ik kan me zelfs voorstellen dat het een combinatie wordt. Ik denk bijvoorbeeld aan Kerkrade, waar men nu al een aantal jaar in de zomer een bus laat rijden langs een aantal markante gebouwen in de stad. Ik hoop dat ik in mijn overwegingen duidelijk heb kunnen maken dat ik in ieder geval vind dat we hier als Heerlen enorme kansen
Pagina 45/51 laten liggen. Ik ben op het idee gekomen toen ik ooit in Rotterdam in het architectuurmuseum was. Ik dacht: waar hebben zij het over? Wij hebben in Heerlen veel en veel meer te bieden. Wij hebben het nooit gedaan. We hebben vervolgens een kans gemist bij het renoveren van het Glaspaleis, toen we pas 1 minuut voor 12 gingen nadenken, toen het gebouw bijna geopend werd, wat erin moest. Toen had in mijn idee een architectuurmuseum ook een optie moeten zijn. Maar goed, dat is ook een gemiste kans. Ik denk dat we zo veel te bieden hebben op dat gebied. De heer Diederen citeerde de heer Feron, die het had over Heerlen als zijnde een architectuuropenluchtmuseum. Ik kan mij daar alleen maar bij aansluiten. Als we gaan nadenken over een architectuurmuseum, dan denk ik dat we een extra attractie krijgen voor Heerlen. We hebben heel veel te bieden op dat gebied. Daarin kunnen we de ontwikkeling van Heerlen laten zien. Ik heb als suggestie meegegeven om eventueel de Annakerk daarvoor te gebruiken, als het een fysiek museum gaat worden. Dat is een Peutz-monument, wat ook nog eens een keer is gebouwd met de kennis die we hadden door de mijnbouwindustrie, het bouwen van koeltorens, maar dat even terzijde. Dat staat nu leeg.
Dan zou je denk ik twee vliegen in één klap slaan: een extra attractie, een ommissie, een witte vlek in ons culturele aanbod afdichten en een goede, nieuwe functie invullen voor dit Peutzmonument. Maar goed, ik heb hopelijk mijn verhaal duidelijk gemaakt in de overwegingen. Nogmaals, het gaat er mij niet om dat we op korte termijn gaan naar de opening. Zo realistisch ben ik. Maar ik vind wel dat we het hierover moeten hebben. De voorzitter Dank u wel, meneer Bertholet. U heeft wel uitgedaagd. Als uw eerste zin is "u zult wel denken dat de heer Bertholet gek geworden is", dan kunt u er maar beter even voor gaan zitten, zeg ik met een grote knipoog. Om te beginnen gaan we naar de heer Diederen. Eerste termijn De heer Diederen, Fractie Diederen Laat de heer Bertholet zich troosten: dat wisten we al langer. Ik kan het verhaal van harte onderschrijven. Met name ook de component dat het niet per se een fysiek gebouw hoeft te worden. Hoe je het ook wendt of keert, we hebben in de loop van de laatste 10 of 15 jaar een enorme culturele identiteit opgebouwd. Dan kun je niet stil blijven staan. Een van de witte vlekken is wat mij betreft de architectuur in Heerlen. Dan gaat het niet om wat iedereen mooi of lelijk vindt, waar het gaat er wel om te laten zien wat we allemaal aan iconen hebben uit bepaalde periodes.
We hebben de murals, we hebben ons IBE, we hebben ons Cultura Nova, maar dat we ook op dat gebied ons veel meer gaan positioneren. We hebben sinds kort de Romeinen en dat wordt steeds groter. We hebben het Mijnmuseum. Het is goed als we ons ook op dat gebied veel meer gaan profileren en manifesteren. Ik steun die motie dus van harte. De voorzitter Dank u wel, meneer Diederen. Meneer Peters. De heer Peters, CDA Voorzitter, dank u wel. Het idee om een architectuurmuseum in Heerlen te vestigen, komt weliswaar als een donderslag bij heldere hemel, maar is wel interessant. Het CDA Heerlen is dan ook voorstander van een haalbaarheidsonderzoek, waar ook voor wordt gepleit. Gezien het feit dat in het zuiden van Nederland naar mijn weten geen andere architectuurmusea zijn, is dit wel een unieke kans. Overigens is onze fractie wel van mening dat het uitgangspunt moet zijn dat de grote namen, dus de architectenbureaus die worden genoemd, Peutz, Aretz, Feron en de rest aan dit haalbaarheidsonderzoek meebetalen. Een museum dat aan hun stijl wordt gewijd, dat eigenlijk een uithangbord is voor hun architectuur, levert promotie en wellicht meer opdrachten op. Graag de reactie daarop van de indieners en het college.
Pagina 46/51 Ondanks dat het CDA Heerlen blij is dat zelfs D66 in Heerlen geïnteresseerd is in kerken en de herbestemming van voormalige kerkgebouwen, willen we de opdracht voor een haalbaarheidsonderzoek eigenlijk niet beperken tot alleen de Sint Annakerk. Heel praktisch gezien, de komst van Tarcisius tien meter daarvandaan, zorgt natuurlijk al voor een extra belasting van de wijk als het gaat om bijvoorbeeld verkeer. Daar zou een architectuurmuseum dan nog eens bovenop komen. Sluiten het natuurlijk niet uit, maar we kunnen op dit moment niet beoordelen of het behapbaar is voor de buurt. Let wel, alleen de komst van Tarcisius heeft natuurlijk al de nodige stof doen opwaaien op dat vlak. Voorzichtigheid is dus geboden. Natuurlijk snappen wij dat de Sint Anna een prachtige, leegstaande Peutzkerk is, maar daar hebben we er in Heerlen meer van. Dat weet de heer Bertholet waarschijnlijk ook. De Sint-Antonius van Paduakerk in de Vrank is bijvoorbeeld ook ontworpen door Peutz en ook die staat leeg. Bij een locatie gaat het er ons om wat de beste locatie is. Kortom, zijn de indieners en het college in dat verlengde bereid om in het haalbaarheidsonderzoek op gelijke voet naast de Sint Annakerk ook andere plekken in Heerlen te onderzoeken? Dank u wel. De voorzitter Dank u wel, meneer Peters. De heer Daamen. De heer Daamen, Partij Hoensbroeks Belang Dank u wel, voorzitter.
De heer Peters geeft net een heel mooi inkopppertje. We hebben hier in Hoensbroek nog een heel mooi huis liggen, het Lomahuis geheten, dat ook een architectonisch hoogstandje is. Misschien zou dit iets zijn waar dit museum in gehuisvest kan worden. Maar dat was niet mijn concrete vraag. Het werd getriggerd door de heer Peters, maar goed, neem hem maar mee. De tweede vraag van mij. Kan een prijskaartje worden gekoppeld aan het haalbaarheidsonderzoek? Ik ben daar benieuwd naar. We moeten natuurlijk uitkijken dat we niet verzanden in haalbaarheidsonderzoeken. De voorzitter Dank u wel, meneer Daamen. Meneer De Groot. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen Dank u, voorzitter. Op de eerste plaats, de heer Bertholet is zeker niet gek. Het is absoluut een hartstikke goed idee om hiermee aan de slag te gaan. Alleen, een haalbaarheidsonderzoek zou volgens mij moeten beginnen in de commissie. Daar is ruimte om ideeën uit te wisselen omtrent deze optie. De heer Bertholet geeft zelf al aan dat het begint met een fysieke plek. Vervolgens wordt het een rondrijdend traject. Wellicht kunnen daar nog andere vormen aan worden gekoppeld. Ik zou er dus voor willen pleiten om dit eerst wat breder te bespreken. Als we het dan toch hebben over een vaste locatie, dan is de OPH voorstander om dit te centreren daar waar nu al de driehoek van de drie musea ontstaat.
Dan heb ik het concrete bijvoorbeeld over het oude HEMA-gebouw, waar nu Wonen Zuid in is gevestigd. Dan heb je de musea ook mooi als toeristische trekpleister gecentreerd. Wat ons betreft is het een prachtig, goed idee. Het is goed om daar verder over na te denken. We zijn niet tegen de motie, laat dat duidelijk zijn, maar wat ons betreft zou het de voorkeur hebben om het eerst nog even in de commissie te bespreken. Dank u. De voorzitter Dank u wel. Dan gaan we naar de heer Leers. De heer Leers, Hart-Leers
Pagina 47/51 Meneer de voorzitter, laten we het er eens over hebben, zoals de heer Bertholet zei. Dat is prima. Dan gaat de motie op dit moment waarschijnlijk iets te ver. Als je een beetje bekend bent in Heerlen, dan ken je de Vrienden van het Vitruvianum. Dat is een groep geëngageerde Heerlenaren, en waarschijnlijk ook mensen van buiten onze stad, die het bij tijd en wijle hebben over de architectuur van Heerlen. Zij doen er heel veel moeite voor om dit op allerlei manieren voor het voetlicht te brengen. Er zijn wisselende exposities in Schunk, waar je op de tussenverdieping meer dan eens van alles en nog wat kan tegenkomen als het over architectuur gaat. Ook bij de entree in De Vondst zie je allerlei exposities. Je zou zelfs kunnen zeggen: als je vaker iets zou willen doen met architectuur, dan zou je dat kunnen doen in de vrijstaande stadsgalerij midden in het centrum. Dat is gemeentelijk eigendom, liggend tussen het Thermenmuseum en het nog te realiseren Mijnmuseum. Daarnaast wordt ook het stadsarchief verplaatst naar de Christus Koningkerk. Het is ook daar de bedoeling om zaken te exposeren. Wat wil het feit nu? Bij het stadsarchief worden allerlei originele bouwontwerpen bewaard. Ook daar zou je dus iets op poten kunnen zetten. Beter nog, je zou al die initiatieven die ik net de revue liet passeren, kunnen samenvoegen tot één iets.
De vraag is echter wel of je daar een fysiek museum aan moet wijden, of dat je dat periodiek moet doen, opgehangen aan verschillende thema's, onderwerpen en ontwikkelingen in de stad. Hierbij speelt zeker ook de vraag hoe weer een museum kan worden bekostigd. Hoe wordt weer een haalbaarheidsonderzoek bekostigd? Ik denk dat we eerst eens in kaart moeten brengen wat we hebben, wat we al doen en hoe we de zaken die er al zijn en die we al hebben kunnen clusteren tot iets wat meneer Bertholet, en waarschijnlijk hij niet alleen, voor ogen heeft. Ik zou dus eigenlijk het volgende aan de heer Bertholet willen vragen. De gedachtegang is zeer sympathiek, maar laten we een stap achteruit doen, in kaart brengen wat er is en met die informatie kijken wat we kunnen doen. Vervolgens kunnen we kijken of daar een motie voor nodig is. Dat zou ik willen meegeven aan de heer Bertholet. Dank u wel. De voorzitter Dank u wel, meneer Leers. Meneer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD Meneer de voorzitter. Het is een uitstekend initiatief om met een haalbaarheidsonderzoek aan de slag te gaan. We gaan het er natuurlijk over hebben in de commissie, maar dan blijft het misschien nog wat vrijblijvend. Dit gaat daar een stapje verder in. Ik denk dat het goed is voor de branding van het merk Heerlen en voor de regio.
Net als alle andere sprekers hebben aangegeven, geef ik mee om je niet alleen te focussen op de Annakerk. Kijk ook naar het centrum en eventuele kruisbestuivingen daar met andere musea die daar liggen. Daar komt natuurlijk ook parkeren bij kijken. Enfin, best heel veel. Daar is een haalbaarheidsonderzoek voor. Wij steunen graag deze motie om dat eens goed te onderzoeken. De voorzitter Dank u wel, meneer Van den Berg. Meneer Verreck. De heer Verreck, PvdA Dank u wel, voorzitter. Even los van dat het op zich een goed idee is, ben ik verbaasd over de mededeling van een aantal mensen dat er in de buurt geen architectuurmuseum is. Ik weet niet of mensen weleens in Maastricht komen. Volgens mij ligt dat in de buurt. Volgens mij zit daar in de timmerfabriek een dependance van het Nederlands Architectuurinstituut, de NAi. Ik weet niet of mensen dat weten. Ik zie meneer Van den Berg ja knikken op mijn scherm. Ik ben dus verbaasd dat de heer Peters zegt: in de regio in de regio zit geen architectuurmuseum.
Pagina 48/51 Los hiervan, we hebben in de stad veel architectuur waar we af en toe heel makkelijk mee omgaan. Kijk naar de panden van de Spoorsingel, maar ook naar andere panden in de stad. Ik denk dat het goed is om dit in kaart te brengen. Ik vind het wat prematuur om te zeggen dat het de Annakerk moet worden, of die kerk, of dat gebouw. Dat vind ik echt wat prematuur. In de vorige coalitieperiode was het gebruikelijk om aan te geven waar we het geld vandaan halen voor het haalbaarheidsonderzoek. Dat mis ik. Ik ben heel benieuwd wat de heer Bertholet heeft bedacht om het haalbaarheidsonderzoek te financieren. Kost dat € 10.000, € 20.000, een half miljoen of 1 miljoen? Ik heb geen idee. Ik ben heel benieuwd waar we dat van financieren. Los van dat ik het een sympathiek idee vind, denk ik: dit is niet de manier om dit in te dienen. Laat het nu gewoon naar de commissie gaan met een idee, want daar kunnen we er ook inhoudelijk met elkaar over discussiëren hoe we dit moeten aanvliegen en wie dit moet doen. Ik heb geen moeite met de motie van de heer Bertholet, maar ik verbaas me wel over een aantal zaken en vooral aan het gebrek aan een financiële onderbouwing in het stuk. Dank u wel. De voorzitter Dank u wel, meneer Verreck. Dan gaan we naar de heer Hesse. De heer Hesse, SP Dank u wel, voorzitter.
Iemand die zich met zo veel enthousiasme en energie op het schrijven van een motie over architectuur stort, kun je moeilijk stapelgek of hoorndol noemen, of hoe noemde hij zichzelf. Hij is op een manier bezig met onze stad, die onze stad verdient. Het werd al eerder gezegd, de motie is een heel sympathiek en vriendelijk initiatief, die onderstreept hoe rijk deze stad is aan verschillende architectuur en architecten; zie het rijtje in de overwegingen. Ik heb zelden een motie gezien met zoveel overwegingen waarin coryfeeën architecten worden genoemd. Stuyt staat ook in het rijtje van coryfeeën. Ik snap dat iemand ermee bezig is om dat voor elkaar te krijgen. Maar dan volgen er wel een aantal maren die al een aantal keer eerder zijn genoemd. Er loopt al het een en ander in onze stad op museaal gebied. Dat zijn niet bepaald kleine zaken. Zie het Thermenmuseum, het Mijnmuseum. De heer Diederen en de heer Bertholet verwezen ook al naar de heer Feron, die zei: eigenlijk is het al een openluchtarchitectuurmuseum. Dat is natuurlijk waar. De vraag is dus of het in een fysiek gebouw moet komen, en zo ja, waar dan. De Annakerk lijkt de SP-fractie geen goede optie. Als er al een architectuurmuseum moet komen, koppel dat dan aan het Mijnmuseum in het centrum of vestig het op zijn minst in het centrum.
Het werd al eerder gezegd, hoeveel gaat een haalbaarheidsonderzoek kosten? Het lijkt mij sterk dat dit in de honderdduizenden euro's loopt, maar er moet wel het een en ander gebeuren. De heer De Groot zei bij een ander agendapunt: het lijkt wel alsof de heer Hesse mijn briefje heeft gelezen. Nou, bij deze is het dus andersom, want mijn pleidooi is om het eerst uitgebreid in de commissie te bespreken en het daar te agenderen. Vervolgens kunnen stappen worden gezet, zo van hoe realistisch is het, hoe dan, waar dan en wat moet het kosten. Het is een goede stap, maar wij denken dat de volgorde anders moet. Tot zover. De voorzitter Dank u wel, meneer Hesse. Dan gaan we naar de heer Hazen. De heer Hazen, Stadspartij Dank u, voorzitter. Het is een heel goed idee van de heer Bertholet. Het is ook heel bevlogen gebracht door de heer Bertholet. Het idee zou zonder meer onze instemming kunnen krijgen. Maar meneer de voorzitter, analoog aan het voorgaande agendapunt, kun je natuurlijk een mening verkondigen in de eerste en tweede termijn en vervolgens toch anders stemmen. Wij zullen dus straks tegen stemmen.
Pagina 49/51 De voorzitter Dank u wel, meneer Hazen. Mevrouw Géron. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren De motie van de heer Bertholet klinkt op het eerste gezicht sympathiek. Maar ik wil de heer Bertholet, als fractievoorzitter van D66, nog wel iets anders in herinnering brengen. De landelijke partijleider van D66 heeft tijdens de campagne herhaaldelijk gezegd: "we hebben te maken met diverse crises: klimaat, biodiversiteit, water, bodem, vervuiling, stikstof en ga zo maar even door. Daarbij is het de vraag of we de moed hebben om te handelen naar de feiten. Het is tijd om te handelen alsof ons huis in brand staat, omdat dit ook daadwerkelijk zo is." In het licht van deze uitspraak begrijpen we deze motie van D66 niet. Ook de Partij voor de Dieren stelt al heel lang dat onze zorg vooral moet uitgaan naar het behoud van een leefbare aarde, voor al wat leeft en zeker voor ons nageslacht. Dus andere prioriteiten zou ik zeer waarderen. Van een haalbaarheidsonderzoek komen we nu al op concrete gebouwen enzovoorts. Wij willen toch de nadruk leggen op andere prioriteiten die we moeten nemen. Dank u. De voorzitter Dank u wel, mevrouw Géron. Tot slot gaan we naar de heer Horssels. De heer Horssels, Partij Hoensbroeks Belang Dank u wel, voorzitter. Op dit moment zien wij niet de meerwaarde van deze motie.
Partij Hoensbroeks Belang begrijpt dat D66 de Annakerk graag gevuld wil zien, maar deze motie vraagt om een globaal haalbaarheidsonderzoek. Een globaal haalbaarheidsonderzoek is een onderzoek waar geen duidelijkheid uitkomt voor wat betreft de financiën. Het is het zogenaamde nattevingerwerk. De heer Bertholet is normaal precies in wat centjes moeten zijn. Hij wil graag dat alles goed wordt uitgelegd, maar nu roept hij het college op om een globaal haalbaarheidsonderzoek te doen. Daarom zullen wij deze motie niet steunen. Als het zover zou komen, dan willen wij dat deze motie eerst in de commissie komt, anders zullen wij hem niet steunen. De voorzitter Dank u wel, meneer Horssels. Dan gaan we naar het college. De heer Clemens. Wethouder Clemens Voorzitter. Volgens mij is het alleen in de gemeenteraad van Heerlen mogelijk om op één avond van de denkbeeldige kleinzoon van Huub de Sloper naar een architectuurmuseum te gaan. Dat is mooi. Wat ook mooi is, is dat vrijwel alle fracties hun waardering hebben uitgesproken voor de rijke geschiedenis en rijke architectuur in onze stad. Het is helemaal waar. Ik hoef niemand te herhalen, in te halen of wat dan ook, als we met elkaar zeggen dat er zo ontzettend veel te zien is uit allerhande periodes in onze stad. Misschien lopen we er wel dagelijks langs, zonder het in de gaten te hebben.
Met andere woorden, volgens mij is er alle reden om het verhaal van de Heerlense architectuur en de Heerlense stedebouw, die nog steeds vernieuwend is, te vertellen. Dan kom ik met het eerste goede nieuws, want dat verhaal wordt natuurlijk al op een heleboel plekken verteld. We hebben binnen Schunk ook een architectuurinstituut. Daaraan gekoppeld zijn ook de Vrienden van Schunk, de heer Leers noemde het al, die zich met architectuur bezighouden. Daar gebeurt dus al heel erg veel. We hadden het eerder deze avond al over het Nederlands Mijnmuseum. Dat gaat niet alleen het verhaal van de mijnen vertellen, maar ook dat van de samenleving die daardoor boven de grond ontstond en die tot op de dag van vandaag ook herkenbaar is. Dat gaat over architectuur. In het afgelopen jaar hebben we het heel veel gehad, bijvoorbeeld met de mensen van De Ziel van Heerlen, over wat het bewaren waard is en welke verhalen het vertellen waard zijn. Als je het dan een klein beetje
Pagina 50/51 uitzoomt, dan zie je dat er in de regio nog veel meer is. We staan aan de vooravond van het IBA-expojaar, waarin het op allerlei manieren over architectuur gaat. Over de architectuur van de toekomst, maar ook over die van het verleden. Denk aan de tentoonstelling die IBA binnenkort organiseert in De Vondst, over Stuyt. We kennen het Bureau Europa. Dat is weliswaar in Maastricht gevestigd, maar het houdt zich bezig met stedelijke vraagstukken, ook in onze regio. Het Nationaal Architectuur Instituut is net ook al genoemd. Dat is ook een museum. Ik ben het met eenieder eens dat daar veel te weinig aandacht voor Heerlen is, maar het houdt zich ook bezig met dit soort thema's. Met andere woorden, er is heel erg veel. Er zijn heel veel partijen. Er zijn ook veel partijen die zich bezighouden met architectuur en zich nog meer met architectuur bezig zouden kunnen houden. Maar ik zie dat niet als een reden om me niet door deze raad te laten aanmoedigen om meer met dat thema te gaan doen. Volgens mij komt er een gouden kans aan wat dat betreft. Zoals gezegd staan we aan de vooravond van het IBA-jaar. De vraag gaat zich aandienen hoe de stedelijke vernieuwing in onze regio eruit gaat zien na IBA. Wat gaat de nalatenschap zijn van IBA? Niet alleen in tastbare dingen, maar met name ook in de stedelijke ontwikkeling.
In voorbereiding daarop spreken wij al met verschillende partijen, onder andere met Parkstad Limburg, maar ook met Bureau Europa over de manier waarop we een aantal dingen kunnen gaan vastleggen en een aantal verhalen blijvend kunnen vertellen. Voor een deel zal het antwoord zijn dat dit gaat gebeuren in de musea, zoals wij deze hebben. In het Thermenmuseum zal meer aandacht komen voor de Romeinse architectuur. Dat is volledig terecht. In het Mijnmuseum zal het onder andere gaan over de koloniën en alles wat daarmee samenhangt, maar er is nog meer te vertellen. Ik zou eigenlijk de handschoen van de heer Bertholet en allen die hem hebben gesteund, willen oppakken, door te zeggen dat het misschien wel een heel goed idee is om met elkaar af te spreken dat we in de komende maanden samen met IBA komen tot een antwoord op deze vraag, die hier vanavond is gesteld namelijk: hoe vertellen we op een tastbare, voor iedereen zichtbare manier het rijke verhaal van de architectuur in onze stad en regio? Ik wil dit met alle plezier met u bespreken in de raadscommissie, om op die manier met u samen te ijken of dat voorstel waar wij mee gaan komen, is waar u aan denkt.
Ik denk dat we daar niet alleen onszelf een groot plezier mee doen en al die liefhebbers en toekomstige liefhebbers van architectuur, maar ook de deken die nog niet weten dat er misschien dingen worden bedacht voor de Annakerk en ook Wonen Zuid, die volgens mij heel erg graag in het HEMA-pand zit. Met andere woorden, laat me met elkaar aan het verhaal gaan bouwen en daarna kijken wat daarvoor nodig is, ook in de zin van gebouwen. Ik denk dat de heer Bertholet dan de impliciete oproep met betrekking tot zijn motie heeft begrepen. De voorzitter Meneer de wethouder, dat zou kunnen. Ik denk dat het allemaal kunnen invullen, maar, om het helemaal scherp te krijgen, wat bedoelt u precies? Wethouder Clemens Geef deze discussie de ruimte. Erken ook dat wij momenteel met een aantal enorme projecten bezig zijn rondom het Mijnmuseum en de thermen. Laten we ons niet meteen vastpinnen op een pand of een plek. Daarom zeg ik dat we hem in deze vorm zouden ontraden. De voorzitter Duidelijk. Dank u wel. In de tweede termijn hoeft niet per se opnieuw gezegd te worden wat al gezegd is, met het oog op de tijd. Om te beginnen geef ik natuurlijk het woord aan de heer Bertholet. Tweede termijn De heer Bertholet, D66 Dank u, voorzitter. Ik ben het met een aantal sprekers eens, tenminste met hen die inhoudelijke relevante opmerkingen hebben gemaakt; dat was niet altijd het geval.
We moeten het niet meteen over het gebouw
Pagina 51/51 hebben. De Annakerk was een suggestie. Het is terecht dat de heer Clemens zegt dat het gaat om de vraag hoe we het verhaal vertellen. Dat kan in een museum, dat kan digitaal, dat kan in mengvormen, maar dat kan ook op andere manieren. Prima. Wat ik wil, is het op de agenda krijgen. Daar ben ik denk ik in geslaagd. Een aantal partijen opperde om het in de commissie te bespreken. Ik zou graag willen dat dit in een van de komende maanden een agendapunt wordt, zodat wij eens kunnen praten over hoe dat zou kunnen. Ik ken natuurlijk ook de mensen van Vitruvianum, Bureau Europa en Reijckheyt niet te vergeten. Er zijn natuurlijk een hele hoop clubs die zich al bezighouden met architectuur. Ik weet ook dat het Mijnmuseum daar een afdeling aan zal gaan wijden. Nogmaals, dat zijn allemaal interessante elementen straks in de discussie. En dan dat haalbaarheidsonderzoek. De heer Horssels had het over een financiële onderbouwing. Ik opteer niet voor een uitgebreid extern onderzoek dat tonnen gaat kosten. Je kunt het natuurlijk zo zwaar en zo duur maken als je zelf wil. Het gaat mij over het aanbrengen van kaders.
Wat zou dit globaal aan investeringen betekenen? Wat zou het aan kosten met zich meebrengen en wat zou het aan baten en eventuele subsidies opleveren? Waar kan worden samengewerkt met organisaties die ook hun duit in het zakje doen? Dat kan denk ik via een ambtelijk onderzoek. Dat hoeft volgens mij geen tonnen te kosten, maar ook daar kunnen wij het over hebben. Als ik de toezegging krijg dat we het daar in de komende maanden in een van de commissies - ik denk dat de commissie ES daar de meest aangewezen plek voor is - over kunnen hebben, dat het geagendeerd kan worden - ik zal dat ook nog via het presidium vragen - dan trek ik de motie in. In mijn beleving hebben we het jarenlang niet over dit agendapunt gehad. Misschien wel over elementen. Als het over Slakhorst gaat, dan gaat het over architectuur. Als het over de Heerlense School gaat, dan gaat het over architectuur en noem maar op. Maar wie van de raad in Heerlen weet waar de Rietveldbungalow ligt? Ik denk een minderheid, om maar eens een voorbeeld te noemen. Maar goed, er is heel veel te vertellen over Heerlen en de architectuur. Ik denk dat wij heel veel hebben, veel meer dan andere steden. Daar ben ik echt heilig van overtuigd. Daar moeten we iets mee. Nogmaals, de vraag hoe, dat gaan we hopelijk in de discussie met zijn allen in de commissie beantwoorden. Prima. De voorzitter Mooi.
Ik constateer dat de heer Bertholet niet helemaal gek is geworden, waar hij zelf even zorgen over had in zijn eerste zin van zijn eerste termijn. Bij deze heeft hij de motie ingetrokken. Deze komt ongetwijfeld via het presidium terug op de commissieagenda van een van de commissies, ergens in de komende tijd. Meneer Bertholet, ik dank u en de rest van de raad van harte. Daarmee kunnen we dit agendapunt afsluiten. Sluiting De voorzitter Ik dank u allen van harte. Het is 20.53 uur, dus we hebben het keurig gedaan met z'n allen. Ik wens u nog een fijne avond. Alvast welterusten en tot heel snel. De voorzitter sluit de vergadering om 20.53 uur. Aldus vastgesteld tijdens de openbare vergadering van de gemeenteraad van Heerlen van 26 mei 2021,
de plv. griffier,
de voorzitter,
A.J.A.M. van der Weijden
drs. R. Wever