Notulen concept raad 21-7-2021 gemeente Heerlen.docx

Moet je dan niet ook steun hebben van de provincie, misschien zelfs wel van het Rijk en dat soort dingen? Daar heeft de gouverneur van gezegd: natuurlijk denken we daarover mee. Ik heb nog gevraagd: is het verstandig om contact te zoeken met de minister? Daarop zei de gouverneur: dat weet ik niet. Daarop dacht ik: nou, dan doe ik dat wel. Dat heb ik gedaan. Ik heb contact gezocht met Stef Blok. Ik heb daar ook een afspraak mee gehad. Ik heb ook met hem deze kwestie besproken. Ik heb open op tafel gelegd hoe waardeloos ik me voel en hoe bedonderd ik me voel door een bedrijf dat dit doet, dat zijn verleden op die manier verliest. Ik heb hem ook aangegeven dat dit volgens mij niet het enige dossier is waar ze dit in doen. Volgens mij doen ze dit ook in het mijnschadedossier en doen ze het rondom grond in Chemelot. Waarop ik een herkenend beeld kreeg van de minister. Hij zei echter ook: "Ja, dit is wel een multinational die op die manier in elkaar zit en dit soort besluiten neemt. Dus ja, ik wil met je meedenken als het eenmaal zover is over wat we kunnen, maar nee, ik kan je niet helpen om dit besluit op de een of andere manier ongedaan te maken". Dat is wat ik terug heb gekregen. Samenwerking in Zuid-Limburg, wat betekent dit nou? Dat vind ik een heel lastige vraag. Natuurlijk knakt dit het vertrouwen. Ik hoor dat bij u allen. Dat is lastig.

Ik ben er ook pas in een heel laat stadium mee geconfronteerd, net zoals u allen, dat er geld ging naar de vestiging van DSM in Maastricht. Ik heb pas in de laatste week, of in de afgelopen 10 dagen, voordat wij hier dit debat hebben, hetzelfde gehoord als wat jullie hebben gehoord. Op de raadsconferentie over Heerlen-Noord heb ik 's avonds een tip gekregen dat er op die avond een geheime vergadering zou zijn in Maastricht. Dat wist ik niet aan de voorkant. Ik heb de volgende dag contact gezocht. Ik ben teruggebeld door Annemarie Penn. Ik heb gevraagd: hadden jullie een geheime vergadering? "Ja, dat had je niet mogen weten". Dat is ook zo, want het is een geheime vergadering, dus dat horen wij niet te weten. Daar is dus iets gelekt. "Van wie heb je het te horen gekregen?" Ik zeg: "Dat zeg ik niet; dat doet ook niet ter zake. Maar je maakt het voor mij wel lastig". De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Voorzitter. Nu moet ik toch even inbreken. De voorzitter Meneer Leers, we hebben afgesproken om de burgemeester het betoog even af te laten maken. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie)

Pagina 17/33 Is dat conform de verordening hoe wij hier vergaderen? Ik dacht het niet. Eenzijdig iets afspreken, gaat niet zonder goedkeuring van de raad. De voorzitter Meneer Leers, laat de burgemeester nu eerst even zijn betoog afmaken. Als er dan nog vragen zijn, dan hebben we een tweede termijn. Dat hebben we zojuist afgesproken. Misschien worden uw vragen dadelijk nog wel beantwoord. Dank u wel. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Voorzitter, dat hebt u zelf afgesproken! Zo kunnen wij hier toch niet vergaderen? De voorzitter Meneer Leers, ík ben de voorzitter. Ik vind dat de burgemeester zijn betoog moet afmaken. Burgemeester, vervolgt uw betoog. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Voorzitter. U bent de voorzitter, maar u hebt zich ook aan de richtlijnen te houden. De voorzitter Meneer Leers. We gaan eerst het betoog van de burgemeester horen en misschien worden dan ook wel de andere vragen beantwoord. Laten we het daar maar bij houden. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Voorzitter. Als "misschien dan die vragen wel worden beantwoord", dan is het misschien maar beter als ik vertrek. Op deze manier met elkaar vergaderen over zo'n belangrijk punt is ongehoord. De voorzitter Als u dat vindt, dan moet u dat zeer zeker doen. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Ik voeg de daad bij het woord. Ik laat mijn fractie daar vrij in.

Ik vind het een dieptepunt en minachting. De voorzitter Meneer Leers. Ik vraag de voorzitter om zijn betoog te voltooien. De fractie Hart-Leers verlaat de vergadering Burgemeester Wever Dank u wel, voorzitter. Ik vertelde dus hoe dat is gegaan. Geheimhouding. Ook dit hebben wij nog in het college besproken, want het was vlak voordat we die bijeenkomst hadden tussen het college en het presidium. Ook toen hebben we nog steeds gemeend: 'Laten we de eer aan onszelf houden. Laten we netjes zijn. Laat het niet van ons af komen dat wij iets verknallen, wat niet meer te verknallen is en wat toch al zo ver is". Ook hier kun je achteraf denken: had dat iets uitgemaakt voor die twee dagen? Dat ben ik met u eens, als u dat zegt. Ik denk: misschien hadden we dat wel moeten doen. Investeren van DSM in Heerlen. Dat wordt een van de belangrijkste dingen waar het nu over moet gaan. Ik ben nog steeds voor de oproep die ik zonet ook heb gedaan. Ik zou het nu ook nog wel een keer willen doen via deze livestream. DSM, denk eens na over wat je doet! Denk eens na over wat je met déze regio doet. DSM, Zuid-Limburg is niet één regio. DSM, de Mijnstreek heeft echt een andere geschiedenis dan de regio Maastricht. DSM, we hebben het hier na de mijnsluiting hartstikke zwaar gehad. Er is geld dat voor

Pagina 18/33 deze regio bestemd was, in de verkeerde regio terechtgekomen. Dat gaat nu weer gebeuren. Snap nou dat dit pijn doet. Maar veel positiever: DSM, met alle motieven die jullie hebben om in Maastricht te gaan zitten, zijn de motieven die exact van toepassing zijn op de gemeente Heerlen. Wilt u echt uw duurzame footprint achterlaten? Ga in het Maankwartier zitten, boven de treinen. U wilt toch dat het personeel met de trein, de fiets en de bus komt? Hartstikke goed. Komt naar ons toe. DSM, wij gaan een verbinding naar Aken leggen die nog beter is. U wilt toch internationaal zijn? Dit is een internationale regio. Dit is een Euregio waar we gaan proberen om met Frans Timmermans een Green Deal op Euregionaal niveau te krijgen. DSM, ga nou eens op deze manier naar dit gebied kijken. Dan zult u zien dat u hier met het grootste gemak een minimaal net zo goed aanbod en natuurlijk, wij zijn Heerlen, een beter aanbod had kunnen krijgen. Als dat niet meer van toepassing is - we hoorden zonet een directeur spreken - dan moeten we praten over de erfenis die DSM in dit gebied achterlaat. Net zoals Philips dat inderdaad heeft gedaan in Eindhoven; meneer Meyer zei het al. Dat moet een substantiële erfenis zijn. Je kan een gebied niet op deze manier in de kou laten staan. Wij moeten daarover dus met de directie in gesprek gaan.

We moeten ook met het college van Maastricht in gesprek gaan, want je moet toch van elkaar weten wat hier precies is gebeurd. Wanneer en hoe is dat geld op tafel gekomen? Is dat het lokkertje geweest om DSM te krijgen of is dat echt, zoals ik het te horen krijg, geld geweest om de duurzaamheid van dat gebouw goed mogelijk te maken? Ik weet het niet. Dat moet je dan wel met elkaar op tafel krijgen. We moeten dus met het college van Maastricht om tafel gaan en we moeten praten over wat het met ons heeft gedaan en wat dit betekent voor onze samenwerking of onze niet-samenwerking. Dat snap ik. Die opdracht hoor ik ook heel nadrukkelijk van u allen. Die vind ik ook belangrijk. Hetzelfde geldt voor het college van GS. Op het moment dat ik bij de gouverneur was, heb ik echt het gevoel gehad dat er toen nog geen besluit was genomen over geld. Dat besluit is dus ergens erna genomen. Wanneer en door wie? Dat kan niet meer door het oude college zijn geweest, want toen ik bij de gouverneur was, was er geen college. Dat moet ofwel door de Provinciale Staten of door een college bestaande uit de gouverneur en de secretaris, of door het nieuwe college zijn besloten. Dat kan niet anders. Daar moeten we ook het gesprek over voeren. We moeten natuurlijk ook met het college van GS het gesprek voeren over wat we dan doen met het hoofdkantoor dat we hier hebben.

Hoe gaan we daar oplossingen voor vinden? Hoe gaan we, veel beter nog, oplossingen vinden om deze stad niet alleen maar ervan te laten lijden, maar toch weer een kans te geven om weer een stap vooruit te zetten? Die gesprekken willen we aangaan. Er worden dus gesprekken gepland met het college van Burgemeester en Wethouders van Maastricht, met het college van Gedeputeerde Staten en met de directie van DSM. Wij gaan voor deze stad knokken. Dat blijven we doen als college. Tot die tijd blijven we waar nodig wel samenwerken. Een van de vragen was: wat vindt Den Haag ervan? Dat heb ik gezegd. Den Haag kijkt ernaar en snapt echt wel wat je zegt, maar snapt ook de onmogelijkheid die ze zelf hebben om verandering te brengen in dit soort zaken van multinationals. Waarom heeft de provincie dit gedaan en waarom heeft Maastricht dit gedaan? Dat vind ik echt onderwerpen voor de gesprekken met die colleges, anders ga ik het interpreteren. Ik weet namelijk niet waarom zij dit hebben gedaan. In het traject heb ik over dit onderwerp twee keer contact gehad met de burgemeester van Maastricht. Dat was twee keer heel kort, omdat we alle drie, provincie, gemeente Maastricht en gemeente Heerlen, de informatie over het vertrek onder geheimhouding hebben gekregen. We hebben dus nooit lang en uitgebreid hierover gesproken. Ik kan dus alleen maar raden naar waarom het geld op tafel is gelegd.

Voert de provincie nu een tweesporenbeleid? Enerzijds steun uitspreken en toch geld uitgeven. Dat vind ik ook een heel goede vraag. Dat vind ik ook een terechte vraag om in zo'n overleg te bespreken. Wat heeft u doen overwegen om toch dat geld te geven? Terwijl het in dat gesprek heel erg ging over hoe lastig het ook voor de provincie was. Je kan meehuilen met Heerlen en meejuichen met Maastricht. Dat doe je allebei

Pagina 19/33 en allebei misschien ook niet. Zo lastig is het dus. Ik vind dat we daarachter moeten zien te komen in de gesprekken. Welke erfenis laat DSM achter? Nou, op dit moment alleen de erfenis van een leeg gebouw. Ik hoop toch dat we daar iets anders van kunnen maken en dat we daar echt iets substantieels en iets goeds voor deze stad van kunnen maken. Daar zijn onderhandelingen voor nodig. In dat soort onderhandelingen moet je praten over boosheid en over een ereschuld die er is. Maar je moet ook op de een of andere manier weer verbinding zien te maken om ze mee te krijgen. Laten we eerlijk zijn, we hebben ook nog een vestiging van Dyneema hier zitten van DSM. Ik bedoel, we moeten wel contact blijven houden met het bedrijf. Dat geldt natuurlijk ook voor andere bedrijven, want daar is ook naar gevraagd. Hoe gaan jullie met andere bedrijven om? Ik weet niet of de wethouder daar nog meer over wil zeggen. Wij bezoeken natuurlijk met grote regelmaat een aantal bedrijven. Ik ben in de laatste weken nog samen met de wethouder bij een groot aantal bedrijven geweest. Voor mij was dat als kennismaking en voor de wethouder meer als het onderhouden van contacten. Ik heb kennisgemaakt met Medtronic, CEVA, Arion, ga zo maar door. Ik zou vorige week naar Zuyderland gaan. Dat is ook een heel grote werkgever in ons gebied.

Dat ging door wateroverlast niet door, maar zo werkt het natuurlijk wel. Wij proberen continu op een goede manier met onze werkgevers te praten. Ja, dat zal in dat jaar van COVID wel wat lastiger zijn geweest. Mijn eerste kennismaking met Medtronic ging via Teams. Dat is natuurlijk een geweldige kennismaking met een bedrijf. Je vraagt daar dan ook meteen: hoe voelen jullie je in de stad? Wat betekent dit? Hebben jullie problemen? Wil je dingen weten? Als er iets is, bel me. Dat geeft ook mooie dingen. Laten we dat in alle ellende ook eens zeggen. Maandagochtend kreeg ik op kantoor een mailtje vanuit Medtronic: "Beste Roel, super bedankt voor alle steun die jouw mensen in de afgelopen dagen aan ons hebben gegeven. Jullie hebben ons echt letterlijk en figuurlijk uit het water weten te houden." Hun installaties dreigden onder water te komen. We hebben daar geholpen om de weg vrij te maken. Daar is enorme dank voor uitgesproken. Daaronder stond: "Ik merk dat je nu alweer bezig bent met het heel lastige verhaal van DSM. Wees gerust, wij blijven in Heerlen." Kijk, zo proberen wij met onze werkgevers om te gaan. Wees dus niet bang dat de wethouder en het college dat niet doen. We proberen het echt. Op dit moment weet ik geen enkele zaak - ik kijk even naar mijn wethouders - die op het punt staat om weg te gaan. Laten we nu niet dat soort onrust creëren.

Sterker nog, in de bijna 26 jaar dat ik hier woon, hebben we het nog nooit voor elkaar gehad dat we ongeveer elk stukje bedrijventerrein vol hebben. We hebben nog nooit zo goed gedraaid met onze bedrijventerreinen. Laten we daar dus ook trots op zijn. Mocht DSM toch echt weggaan, dan gaan we een ander binnenhalen. Verdorie, we hebben die kansen. We draaien hartstikke goed als stad. Laten we vooral die trots ook blijven uitstralen, want anders is het allemaal kommer en kwel. Dat kan niet zo zijn. Hoe vervelend, onbeschoft, erg en rot het ook is. Dat geld uit dat potje. Ik hoorde dat ook pas. Als dat zo is, ben ik wel heel erg verbaasd. De directeur van DSM vertelde ons net dat het rechtmatige subsidies waren. Ik dacht dus onmiddellijk aan subsidies in het kader van duurzaamheid ofzo. Die kan elk bedrijf aanvragen. Maar als het een potje is voor kleine kernen, dorpen en weet ik veel wat, dan zakt daar mijn broek van af. Ik heb gelukkig een riem om. Ik zal ook dit bewaren voor het gesprek met het college van GS. Overigens, de wethouder Economie en ik hebben aanstaande vrijdag ook al een gesprek met de gedeputeerde hierover om dit voor te bereiden. Wat kunnen we nog doen als Heerlen? Doorgaan op deze weg. Dat is volgens mij het enige. Ik snap die vraag heel goed: wat is er nu voor jullie te doen? Volgens mij doorgaan met wat we nu vanmiddag en vanavond aan het doen zijn.

We moeten laten merken dat we het hier absoluut niet mee eens zijn. Daarmee laten we ook aan DSM merken dat we boos zijn en dat we hopen dat ze ons nog een kans geven om toch dat aanbod te mogen doen. Als het snel moet, dan doen we het snel. Als ze het niet willen, dat ze dan open en eerlijk met ons het gesprek willen aangaan. Ik verwacht ook wel van zo'n grote onderneming dat ze open en eerlijk met ons het gesprek aangaan over een erfenis, over een ereschuld, over een prachtig idee voor deze stad. Wat dat dan is, moeten we met elkaar benoemen. Maar daar ga ik van uit. Dat is één. Twee. Het gesprek aangaan met Maastricht en de provincie.

Pagina 20/33 Eigenlijk heb ik de meeste dingen gezegd. Nogmaals, als je het hebt over de informatie. Ik kan niet anders uit de stukken halen dan dat DSM in maart de provincie en de gemeente Maastricht heeft geïnformeerd en dat ik eind april ben geïnformeerd. Dat is het enige wat ik uit de stukken kan lezen. Ik laat het hierbij, voorzitter. Misschien wil de heer De Beer nog het woord voeren. De voorzitter Dank u, burgemeester. Wethouder De Beer. Wethouder De Beer Ik kan het denk ik heel kort houden. Er is een beperkt aantal vragen gesteld. Hoe onderhouden wij de contacten met de grotere werkgevers, de grotere ondernemingen in de stad? De burgemeester heeft daar een aantal zaken over gezegd. Er werd ook specifiek gevraagd hoe de contacten met DSM zijn geweest in de afgelopen jaren. Dus niet alleen in de afgelopen weken, maar ook in de periode daarvoor. Ik moet zeggen dat er in de afgelopen jaren best wel wat momenten zijn geweest dat het wellicht spannend zou worden of het hoofdkantoor in Heerlen zou blijven. Onze ervaringen toen met de toenmalige directeur van DSM Nederland waren wel dat hij ons aan de voorkant informeerde, meenam en het gesprek aanging. Ik ben toen met de burgemeester - dat was toen nog Ralf Krewinkel - bij DSM op bezoek geweest. Naderhand zijn er ook nog contacten geweest via burgemeester ... U zegt Depla? Dat was ervoor. Onze interimburgemeester ...

meneer Roemer, inderdaad! Ja, we kunnen uit heel veel namen putten, maar het was de heer Roemer. Met andere woorden, vaak waren er bilaterale contacten. Als het specifiek over het hoofdkantoor ging, dan werden we in ieder geval destijds in die fase ook meegenomen. Toen hebben we ook heel sterk benadrukt: "Wij willen heel graag met DSM in gesprek blijven. Als wij iets kunnen doen, als wij iets kunnen bieden, als wij DSM verder kunnen verankeren in onze stad, dan doen we dat heel graag". Daar is ook het contact met de grotere bedrijven vaak op gedoeld. Het gaat dus niet alleen maar om de bilaterale contacten in de zin van: wat kunnen we één op één voor jullie betekenen, maar wat kunnen we ook in gezamenlijkheid met de verschillende bedrijven en instellingen in de stad voor elkaar betekenen? Daarom is in het verleden ingezet op het grote werkgeversoverleg, door de gemeente geïnitieerd. Daar deed DSM niet aan mee. We hadden ook de Ontwikkelingsmaatschappij Parkstad Limburg. Daar deed DSM niet aan mee. Naderhand hebben we ingezet op het netwerk rondom de smart services, in de vorm van de smart services hub. Daar deed DSM niet aan mee. Misschien soms wel op projectniveautjes met een medewerker of een projectleider, maar niet echt in de verbinding naar de stad. Ook niet toen het ging over de smart services campus.

Ook niet recent bij het opstarten van het ambassadeursnetwerk rondom het Ondernemersfonds, waar alle grotere instellingen voor zijn uitgenodigd om samen met de gemeente na te denken over de koers en de richting en de profilering van onze stad. We proberen het dus wel. We proberen ook DSM daar voortdurend op aan te spreken, uit te dagen en op uit te nodigen. Dat is echter wel heel erg lastig als aan de andere kant geen beweging komt, terwijl we die bij andere werkgevers, grote instellingen in de stad, wel degelijk ervaren. Als ik het rijtje langsloop van netwerkorganisaties die we hebben gehad of die we op dit moment hebben, dan hebben CBS en APG altijd aan veel van deze initiatieven meegedaan. Zij doen niet alleen op bestuurlijk niveau mee, maar ook gewoon op projectniveau. Dat maakt dat het wel andere werkgevers zijn die zich veel meer verbinden en verankeren in de stad. We proberen ook andere werkgevers uit te dagen om mee te doen. Natuurlijk is het belangrijk dat we dan op werkbezoek gaan. Dat doen we met de nieuwe burgemeester. Dat hebben we ook in het verleden gedaan. Ik ben als wethouder natuurlijk mijn rondes gaan maken en nog steeds aan het maken langs werkgevers. Bij velen ben ik een tweede of derde keer langs geweest. We hebben ook altijd een vast aanspreekpunt vanuit het Ondernemershuis.

We hebben de bedrijventerreinen en andere kantoren, de boulevard et cetera goed verdeeld onder de medewerkers van het Ondernemershuis. Die hebben meestal een vaste contactpersoon bij de werkgevers. Als er over kleine dingen moet worden geschakeld, bijvoorbeeld over de wateroverlast, dan regelen we dat heel snel en

Pagina 21/33 adequaat. Als we over de strategische dingen het gesprek aangaan, dan komen we ook bij die bedrijven over de vloer. Dat is heel belangrijk, want daarmee stralen we ook uit dat de bedrijven ambassadeur zijn voor onze stad en regio. Daarmee stralen zij ook uit dat er in Heerlen een goed vestigingsklimaat is, waar het goed investeren is. Dat is echt nodig om onze economische opgave en de sociaaleconomische opgave van de stad en de regio mee vooruit te helpen. Even kijken. Volgens mij was het dat al, voorzitter. De voorzitter Dank u, wethouder De Beer. Ik geef het woord terug aan de burgemeester voor de tweede termijn. Burgemeester Wever is weer de voorzitter van de vergadering. De voorzitter Dank u wel. Wie kan ik het woord geven voor de tweede termijn? De heer Meyer. Tweede termijn De heer Meyer, SP Voorzitter, dank u wel. Ik heb een paar punten. Allereerst, het verhaal multinational. Het werd niet zo gezegd, maar de houding, zo van dit is nu eenmaal zoals ze het doen. Dat is niet de letterlijke tekst, maar daar kwam het betoog wel zo ongeveer op neer. Dat ging over de multinational, inclusief het verhaal over wat de minister heeft gezegd. Ik heb daar een probleem mee. Niet zozeer dat u dat hier met ons deelt, want dat is heel goed. Daar vroegen wij om. Maar wel met die houding. Ik wens dan graag een zuivere redenering.

Het is óf die multinational trekt zich daar toch niets van aan, en dus lever je geen gemeenschapsgeld. Dat maakt namelijk helemaal niets uit, want die trekt zich daar toch niets van aan. Óf die multinational trekt zich er wel iets van aan. Ik zeg niet dat je dan gemeenschapsgeld moet geven, want pas op, vorig jaar heeft DSM - volgens mij was het de heer De Groot die dat zei - een half miljard winst gemaakt in een slecht jaar. Kom er maar eens op. Als je dan een zuivere redenering hanteert en zegt "het maakt dus wat uit" dan begin je daar waar die multinational al 120 jaar gevestigd is. Oftewel, redeneer zuiver, of dat nu het kabinet is of hier. Ik zou niet mee willen gaan in de houding dat er toch niets meer valt te doen, want dan krijg je de houding van de multinational, van de directeur Vastgoed die we eerder vanmiddag hebben gehoord. Hij zei niet met zoveel woorden "we hebben het niet nodig", maar u kunt zich er iets bij voorstellen dat DSM die 3,5 miljoen helemaal niet nodig heeft. "Maar we hebben er wel recht op". Ik citeer: "Zoals ieder ander bedrijf". Ja, ammehoela, niet zoals ieder ander bedrijf. Laten we dus in ieder geval hier wel zuiver redeneren en voorkomen dat de houding wordt: "Die multinationals kunnen alles doen, want ach, dat zijn ze. Daar doen we als gemeenschap toch niets aan". Ja, dan kunnen we net zo goed naar huis gaan.

De heer Verreck, PvdA (interruptie) Ik heb een vraag. Kan de heer Meyer het met mij eens zijn dat als je als kabinet vindt dat je niets met die multinationals moet doen, je ook geen 4 miljard moet reserveren voor een bedrijf als Unilever? Want dat is wat ze dan wel doen. Als het groot genoeg is, mag alles. En als het alleen maar over Limburg gaat, kan blijkbaar niets. Kan de heer Meyer dat met mij eens zijn? De heer Meyer, SP Volledig, volstrekt. Mijn betoog is ook: als je zuiver redeneert, doe dan heel veel andere dingen niet. Dan kan er behoorlijk wat uit de Rijksbegroting niet worden uitgegeven, als je denkt dat het allemaal geen zin heeft. Ik durf de stelling niet aan, alhoewel dat hier populair klinkt. Meneer Verreck, dat geef ik u na in positieve en goede zin. Ik weet niet of dat per se aan Limburg ligt. Ik denk dat dit net zo goed geldt voor Shell en de NAM in Groningen en op allerlei andere plekken. Maar ons wijs laten maken dat die multinational

Pagina 22/33 niet te beïnvloeden is en een onherroepelijk besluit heeft genomen, pas daar alsjeblieft mee op, want een onherroepelijk besluit is in de kringen van multinationals en CEO's nooit onherroepelijk. Dat is nu het hele punt van die verduvelde CEO's, die nota bene in 2017, vier jaar geleden ... Het was weliswaar een ander; ik weet het. Maar desalniettemin, continuïteit van het bedrijf. Zij zeiden: wij blijven in Heerlen, want wij zijn hier geworteld. Laten we ons dus niet laten wijsmaken dat multinationals onherroepelijke besluiten nemen. Die hebben ze niet genomen. Die hebben ze ook vandaag nog niet genomen. Als we maar genoeg druk zetten, als het hele land de straat op zou gaan, dan gaat DSM niet naar Maastricht. Dan gaat DSM voor een heel andere optie kiezen. Dat is namelijk het interessant vinden om toch in Heerlen te blijven. Dus voordat we ons erbij neerleggen dat het een voldongen feit is, zou ik echt tot strijdbaarheid willen oproepen en niet tot ... Ik verwijt dat niemand en ik zeg niet dat iemand dat hier deed, maar om het even zwart-wit te stellen: strijdbaarheid boven het makke schaapje dat zich naar de slachtbank laat leiden. Daar is het namelijk nog helemaal niet de tijd voor. Dat staat helemaal niet in contrast, in tegenstelling, tot zelfbewustzijn. Ik ben het helemaal met de burgemeester eens als hij zegt: borst vooruit en de rug recht.

Hij zei het in andere woorden, maar ik ben het daar volkomen mee eens. Ik denk ook dat het lang geleden is dat de DSM-top in Heerlen is geweest, anders kom je niet tot zo'n afweging. Anders doe je niet net alsof het hier alleen maar om de geschiedenis zou gaan. Ja, het gaat om de ereschuld, maar allang niet meer alleen om de ereschuld. Het is een heel irrationeel besluit dat ze hebben genomen bij DSM, omdat ze deze regio helemaal niet kennen. Ze denken dat Maastricht dezelfde regio is. Wereldvreemdheid ten top. Meneer de voorzitter. Ik wil daar het volgende aan toevoegen. Hoe zit het nu met GS? Het is in ieder geval niet besloten door Provinciale Staten. Ook niet door het oude college. Dat staat namelijk in de stukken. Het is door Gedeputeerde Staten besloten op 6 juli. We weten allemaal dat GS er toen pas net zat. Ik weet niet meer precies hoelang, maar volgens mij een paar weken. Het zal dus een combinatie zijn van de eenmanszaak Remkes en de net aangetreden Gedeputeerde Staten. Waarbij ik veronderstel dat de net aangetreden gedeputeerde Satijn daar ook een rol in heeft gespeeld. In de stukken hebben we kunnen lezen in de beantwoording door GS op de vragen van mijn partijgenoot Yolanda Claessens dat GS daar op 6 juli toe heeft besloten. Daar kan geen enkel misverstand over bestaan. Het ligt niet aan de Staten.

De Staten hebben zich in meerderheid informeel al uitgesproken tegen deze redenering en tegen dit besluit, maar GS heeft dat besloten op de volgende grond. Dan moeten we het heel zuiver en zorgvuldig zeggen. Hoewel wij daar niet hierover kunnen besluiten, maar we weten wel waar we het over hebben. Het is een amendement dat in 2019 is aangenomen. Het gaat om Kwaliteit Limburgse centra, waarbij Provinciale Staten onder één van de twee besluiten, heeft besloten, ik citeer: "middelen uit dit kader beschikbaar te stellen voor de leefbaarheid in kleine kernen, wijken, buurten en dorpen." Dus middelen uit het kader Kwaliteit Limburgse centra beschikbaar te stellen voor de leefbaarheid in kleine kernen, wijken, buurten en dorpen. Dan hebben we even scherp hoe dat zit. Daar kan geen enkel misverstand over ontstaan. Ik verzin dat niet. Het staat gewoon in de stukken die we hebben ontvangen. Voorzitter. Verder heb ik nog twee belangrijke punten. Dat is namelijk het eerstvolgende. Er bestaat wel een verschil tussen geheim of vertrouwelijk. Ik vind niet per se dat er een verschil bestaat over hoe je daarmee omgaat. Ik vind dat wat u zegt - u zei het in wat andere woorden - over "verwijt u me maar dat ik te integer ben". Dat bestaat niet. Ik ben dat volledig met u eens. Ik ben blij dat we een burgemeester hebben die dat stelt en die daarnaar handelt. Maar we mogen nooit te braaf zijn.

Dat is namelijk een ander verhaal. Te integer bestaat niet. Fantastisch. Daar zult u van mij altijd alle veren voor op uw hoed krijgen en bij wijze van spreken in uw bips krijgen, als het nodig is. Dat is op zijn plaats. Maar té braaf kan niet. We moeten het wel formeel juist zeggen: er is geen sprake geweest van geheimhouding. Alleen wij en uw college kunnen u geheimhouding opleggen. DSM heeft u hoogstens kunnen vragen om er vertrouwelijk mee om te gaan. Dat u daarmee bent omgegaan als ware dat geheim, snap ik. Dat vind ik integer. Ik zou wel van ons willen - dat is gewoon reflectie - dat we ... Ik weet niet of dat hier gebeurd is; dat durf ik ook niet te stellen. Maar wij mogen ons nooit de kaas van het brood laten eten. Als wij zelf denken dat we ergens te braaf zijn, dan moet dat er meteen vanaf. Dat zeg ik niet als conclusie bij vertrouwelijk of geheim, maar dat zeg ik in een volgende stap. Ik zou niet nu al durven te stellen dat u te braaf bent geweest. Ik wil er meer reflectie van horen. Er is wel een verschil tussen geheim en vertrouwelijk.

Pagina 23/33 Dan verder, meneer de voorzitter, mijn laatste punt. Bij braaf hoort wat mij betreft wel een constatering als raad, als college hopelijk ook, maar in ieder geval wat mij betreft als raad, namens mijn fractie ... Kijk, wij zullen hier wel wat moeten vinden. Het zijn allemaal terechte woorden. Ik onderstreep ze allemaal. De enige woorden die ik vandaag niet heb onderstreept, zijn de woorden van de fractie die inmiddels deze ruimte heeft verlaten. Voor de rest ben ik het eens met alles wat hier werd gezegd en nog wel het meest met de scherpste bewoordingen, scherper dan mijn fractie ze heeft uitgesproken. Maar wat zijn die woorden waard als je niet de daad bij het woord voegt? Je krijgt een klap recht in je gezicht. Je kunt dan niet zeggen: "Maastricht, weet u, mevrouw Penn, zullen we u een kopje thee aanbieden? Kunnen we er rustig over spreken?" Sorry, maar als je een klap recht in je gezicht krijgt, een vuistslag - dat heb ik u allemaal horen zeggen - dan duw je op z'n minst op de eerste plaats terug. Ik zeg niet dat we de tanks naar Maastricht sturen. Daar heb ik het niet over. Maar op de eerste plaats zeg je: hier is de lijn. Tot hier en niet verder. We zijn niet gekke Henkie. In deze stad moeten we hard vechten. We moeten hard knokken om het allemaal te kunnen inhalen.

Maar je gaat er niet met een kopje thee naartoe, zo van "zullen we het er eens over kunnen hebben", nadat je net een vuistslag in je gezicht hebt gekregen, dan wel in metaforen die nog veel scherper waren dan dit, door anderen in deze raad uitgesproken. Kortom, ik vind echt dat deze raad een lijn in het zand moet trekken en moet zeggen: "Beste Maastricht, wij hebben altijd willen samenwerken. Wij hebben met MAA meegedaan. We hebben met Maastricht Culturele Hoofdstad meegedaan. Wij hebben uw ellende, mevrouw Penn, de gemeenteraad van Maastricht en het hele college, uw ellende met het Shared Service Center in Zuid-Limburg, opgelost. Uw ambtenaren wilden niet naar Heerlen. Dat was kennelijk ook niet internationaal genoeg. Wij hebben daarvoor ook weer, netjes als wij zijn, medeverantwoordelijkheid gedragen, omdat wij dat namelijk doen in de samenwerking. Het zou me wel wat worden als we nu met DSM opnieuw, mag ik wel zeggen, genaaid worden en dat we dan zeggen: misschien moeten we er na de zomer ... Niemand zei dat, maar ik proef toch een beetje dat het ernaartoe zou kunnen gaan. Ik wil daar zeer voor waarschuwen. Dan gaan wij niet een kopje theedrinken. Dan gaan we eerst terugduwen. Dan gaan we eerst zeggen: u zult zich eerst moeten realiseren wat u hebt gedaan. Ik lees helemaal niets in de stukken die ik heb gelezen over enige zelfreflectie uit Maastricht. Helemaal niets.

En ook nog niet van GS en van de provincie Limburg. Helemaal niets aan zelfreflectie. Zolang die er niet is, hoeven wij toch niet te zeggen: vanwege de lieve vrede, weet u wat, geeft u ons nog maar een klap. Dat is namelijk de consequentie ervan als je zo met Heerlen kunt omgaan. Overigens, als ik Sittard of Venlo was, dan zou ik ook maar oppassen. Die hebben ook nog wel een paar bedrijven die interessant zijn voor Maastricht. Als je zo met ons omgaat, dan duw je eerst terug, en dan kunnen we misschien over enige tijd na excuses en compensatie en ereschuld en ereschuld en ereschuld, weer kopjes theedrinken en niet van tevoren, wat de SP-fractie betreft. Dank u wel. De voorzitter Dank u wel. Meneer De Groot. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen Dank u, voorzitter. Er is in ieder geval voldoende munitie om terug te duwen. Dat lijkt me duidelijk. Ik moet u zeggen dat de OPH ook achter de woorden van de heer Leers staat. Kijk, we moeten natuurlijk ... Ach, sorry, wat zeg ik nu? De heer Meyer! De heer Meyer, SP (interruptie) Het was bedoeld als een compliment, maar ik heb het ook zo opgevat, meneer De Groot! De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen Excuus, meneer Meyer! Ik ga het dadelijk ook nog ... Nee, laat ik verder niets zeggen. De woorden "braaf" worden gebruikt. "Volgend", zo zou je het ook kunnen omschrijven. Ik wil daarbij toch even aanhaken op

Pagina 24/33 de reactie van wethouder De Beer zojuist. Hij geeft aan dat DSM al jarenlang niet participeerde bij geen enkel stadsgerelateerd project. Als je weet dat DSM al in 2017 twijfelde over vertrek uit Heerlen, dan vraag ik me toch af of er destijds niet al lampjes zouden moeten zijn gaan branden, ook in relatie tot de weinige participatie van de kant van DSM. Had daar niet al een gericht lobbytraject of een ander traject, in ieder geval nagedacht moeten worden over: wat moeten we doen om DSM voor zover als mogelijk te behouden voor onze regio? Dat is één. Daarnaast heb ik ook geluisterd naar de woorden van de burgemeester. Burgemeester, als ik het goed heb gehoord, dan heeft u pas op een later tijdstip kennisgenomen van de keuze. Mevrouw Penn was al op een eerder tijdstip ermee bekend. Ik vraag me het volgende af. Op het moment dat u dat wist, was het dan niet een mogelijkheid geweest om ook informeel alvast contact te zoeken met mevrouw Penn en met haar in gesprek te gaan over de mogelijke consequenties, ook voor de samenwerking tussen beide gemeenten in de regio? Heeft u dat overwogen? Zo niet, waarom niet? Daar wil ik graag uw reflectie op horen. Laat ik duidelijk zijn. Het is gewoon een schandalige, stiekeme actie van DSM, de provincie en Maastricht - zo zie ik het tenminste - zonder Heerlen vooraf te betrekken in de plannen.

Dat schreeuwt uiteindelijk ook om het voldoen van een ereschuld. Maar eerst gaan wij als OPH ook echt de strijd aan, met net zo'n groot hart voor het belang van onze stad als alle andere partijen hier. Wij gaan mee tot het gaatje, voorzitter. Laat dat duidelijk zijn. De laatste opmerking die ik wil maken. Een compliment aan de heer Diederen. Hij geeft aan: waarvoor zitten wij hier? Wij zitten hier niet om elkaar vliegen af te vangen, maar wij zitten hier om eenheid te tonen naar de échte boosdoeners. Daarin moeten wij elkaar steunen. Daarin moeten wij samen Heerlen het beste gunnen. Zeker nu. Tot zover, voorzitter. De voorzitter Dank u wel. De heer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD Dank u wel, meneer de voorzitter. Ik wil op de eerste plaats stilstaan bij het vertrek van de fractie van de heer Leers. Ik vind het schandalig dat hij op deze wijze de arena waar het democratische proces plaatsvindt, verlaat en geen deel meer uitmaakt om hier zijn mening te geven. Ik denk toch dat u in de komende dagen met hem de reflectie zou moeten opzoeken, want ik vind dat dit eigenlijk niet kan. Als dit de regel gaat worden, wat heeft het dan voor zin om hier in de raad met elkaar te spreken en als je je zin niet krijgt, op te staan en weg te lopen? Dat zou ik u toch wel graag bij voorbaat willen meegeven.

De voorzitter Mevrouw Géron, een interruptie? Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Sorry, het was geen interruptie. Ik wil, als ik aan de beurt ben, nog even het woord hebben. De voorzitter Nee, prima! De heer Van den Berg, VVD Ik begrijp dat het geen interruptie was. Dan het volgende. Meneer de voorzitter, in mijn dagelijkse professie ben ik bedrijfsmakelaar. Ik verkoop vastgoed aan bedrijven. De ene dag heb ik te maken met mensen die heel gelukkig zijn dat ze iets hebben kunnen verwerven en de andere dag, of vaak zelfs op dezelfde dag, heb ik met teleurstellingen te maken. We proberen er altijd zo oprecht en goed mogelijk met elkaar over te communiceren. Wij geven elkaar ook de ruimte om tot een gesprek te komen.

Pagina 25/33 Ik zie dat wij als gemeente Heerlen niet eens aan tafel zijn gekomen. Ik weet hoe dat gaat bij grote multinationals. Boven in de directiekamer wordt het besloten. "Het behangetje moeten we een keer vervangen. Het gebouw is te groot. Misschien moeten we toch naar iets anders uitkijken". Er is helemaal niet nagedacht over Heerlen. Er is misschien nagedacht, zoals de heer De Beer van DSM zei: we hebben naar de regio gekeken. Ze hebben helemaal niet stilgestaan bij Heerlen. Volgens mij maakt ze dat ook niets uit. DSM kijkt naar zijn eigen belang, kijkt naar zijn aandeelhouders. De vergadering van aandeelhouders is het hoogste orgaan daarin. Er wordt echter gekeken op de centen. En nu? Meneer de voorzitter. Wij moeten vooruit. Ga in de komende tijd dat gesprek aan. Houdt toch nog even de afspraken met de gemeente Maastricht tegen het licht. Daar hoeven we wat mij betreft niet zo snel aan tafel. Dat moeten wij wel doen bij de provincie. Daar moeten wij hen op hun verantwoordelijkheid aanspreken, want hoe kan het nou dat er gefaciliteerd wordt? Daar is ook het hek van de dam. Elk bedrijf kan dan namelijk aan de slag gaan. Elk groot bedrijf kan bij de provincie of bij de gemeente aankloppen, zo van: kan ik niet eens wat subsidie bij jullie komen ophalen? Dan wordt het oorlogvoeren tussen alle steden die wij in deze regio hebben.

Dat kan toch echt niet de bedoeling zijn? Kortom, ik denk niet dat we het besluit van DSM kunnen terugdraaien, maar we zijn nog zeker niet buitenspel. We moeten voor deze stad vechten om er het meest mogelijke uit te halen. Dank u wel. De voorzitter Dank u wel. De heer Verreck. De heer Verreck, PvdA Dank u wel, meneer de voorzitter. We gaan naar een internationale stad met goede verbindingen. Dus pakken we op station Maastricht de trein naar Aken via Heerlen. Hoe gekker kunnen wij het maken? Ik vind het te bizar voor woorden. De trein naar Luik is voor de komende twee, drie maanden gestremd, omdat de spoorlijnen onder water staan. Het zijn allemaal kulargumenten. Ik heb niet zoveel met de rivierkreeften en dat soort zaken, maar daar gaat het wel op lijken. Zo van: wij kiezen voor Maastricht, omdat wij daar chiquer uiteten kunnen gaan, omdat het meer cachet heeft dan Heerlen. Terwijl Heerlen gewoon de stad is, ja, wij redden het wel. Zoals op de aangeboden afdruk van de Itersontoren staat: er wordt hier hard gewerkt. Er wordt hier niet chic gedaan. Er wordt hier gewoon doorgewerkt. Dat is iets wat ze volgens mij bij DSM niet meer kunnen, want ze willen alleen nog maar bombarie en chic doen. Dat is volgens mij niet wat wij nog willen, dacht ik. Ik dacht: wij gaan voor hard werken en dat soort zaken.

Wat mij het meest stoort in deze hele discussie, niet hier, maar daar, is dat wij gewoon geen eerlijke kans krijgen. Wij krijgen gewoon geen eerlijke kans. Zoals ik net zei, datgene wat ze zoeken "een inspirerende, open werkplek, die op een stijlvolle manier onderdeel uitmaakt van omgeving en gemeenschap. Een gezonde werkomgeving creëren voor medewerkers en bezoekers, waarbij welzijn en duurzaamheid centraal staan". Dat kun je ook in Heerlen doen en realiseren. Daar hoef je niet voor naar Maastricht te gaan. Daar hoef je niet voor het UWV, die net een nieuwe locatie heeft geopend, in datzelfde pand eruit te zetten. Daar hoef je niet voor de GGZ die in dat pand zit, eruit te zetten. Je kan dus iets heel anders doen. Ik ben wel benieuwd naar het volgende. Ik zal het anders zeggen. Ik heb vandaag begrepen dat mevrouw Penn ergens in september ofzo koffie wil komen drinken, of een kopje thee, of weet ik wat. Ik zou eigenlijk willen hebben dat u mevrouw Penn belt en zegt: "Morgenvroeg om 10.00 uur ben je hier. Gewoon, kom maar uitleggen wat je doet. Niet pas in september, zo van laten we die woede maar een beetje wegzakken, maar morgenvroeg om 10.00 uur ben je hier". Datzelfde geldt voor mevrouw Schippers. "Morgenvroeg om 10.00 uur bent u hier. Kom het maar uitleggen". Ik geloof het niet zo heel erg dat ze vandaag zo ziek was. Daar ben ik ook heel eerlijk in.

Het is natuurlijk een makkelijk argument. De heer Diederen, Fractie Diederen (interruptie)

Pagina 26/33 Misschien een vraagje vanuit de Hogeschool van de Diplomatie. Zou het ook niet kunnen zijn dat wij tegen mevrouw Penn zeggen: ook in september hoeft u nog niet te komen? Los van wat wij met mevrouw Schippers doen. De heer Verreck, PvdA Dat kan ook. U hebt helemaal gelijk. Je kan twee dingen doen. Wat een slimme weg is? Ik weet het niet. "Volgend jaar 10 juli bent u als eerste aan de beurt". Is dat wat u bedoelt, meneer Diederen? De heer Diederen, Fractie Diederen (interruptie) Het was niet mijn bedoeling om alvast een definitieve datum te gaan prikken. Als wij in de sfeer van de heer Meyer - daar ben ik het helemaal mee eens - ook ballen tonen in het verzet wat wij nog gaan plegen - dat zal voor een deel signaalpolitiek zijn - zijn dat de dingen die de ballen vormgeven. Hoewel ze toch altijd rond zullen blijven, denk ik. De voorzitter Gaat u verder, meneer Verreck. De heer Verreck, PvdA Ja ... De voorzitter Ja, kom daar maar eens overheen! De heer Verreck, PvdA Laten we het niet over vierkante ballen hebben, want die rollen volgens mij niet. Maar goed, dat is een methode. Ik wil graag uw reflectie horen op wat de meest slimme weg is om daarin te doen. De heer Diederen heeft helemaal gelijk. Dat is ook een manier om te zeggen: "Even niet. We zien u wel weer een keer". Dat is natuurlijk ook een manier.

Ik heb net wel even het antwoord gemist op hoe wij nu de samenwerking vormgeven in Zuid-Limburg, over die werkgelegenheid. Dat is natuurlijk wel een heel belangrijke. Volgens mij refereerden de heer De Groot en de heer Meyer er al aan. Als ze morgen bedenken "in Sittard-Geleen zit ook nog een leuk bedrijf dat we naar Maastricht willen halen" ... Hoe regelen we het met elkaar op een goede manier? Welke afspraken hebben we daar met elkaar over gemaakt? Dat is natuurlijk wel heel belangrijk. Of wij dit nu via ESZL doen of via de Stadsregio Parkstad of dat soort zaken, maar je moet daar natuurlijk wel met elkaar gewoon fatsoenlijke afspraken over maken. Tot zover. De voorzitter Dank u wel. Mevrouw Géron. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Dank u, voorzitter. Wij zijn gekrenkt in onze trots. Dat voelen wij diep. Wij hebben wethouder De Beer gehoord. Hij zegt: DSM is een multinational die op geen enkele manier te bewegen is om mee te doen in onze stad. Het maakt hen eigenlijk niet uit of zij hier zitten, zo lijkt het wel. Dat verleden, is verleden. Dat is weg. Het is nu een multinational en die moet waarde creëren voor zijn aandeelhouders. Die moet uitstraling hebben. DSM heeft zijn vuile bedrijven - zoals wij dat in deze tijd opvatten - allemaal verkocht en heeft zich schoon gewassen. Het is een multinational. Nou ja goed, dat die niet participeert ...

Wat is de waarde van zulke bedrijven die niet participeren in de omgeving waar ze zitten? Dat kunnen wij in deze tijd niet meer hebben. Wat verliezen we daar dus uiteindelijk bij?

Pagina 27/33 Wat ik nog niet heb gehoord, we zouden een mediator in de arm kunnen nemen om die verstoorde relatie te herstellen of op gang te brengen. De heer Meyer, SP (interruptie) Ik wil die vraag wel beantwoorden met een interruptie. 700 arbeidsplaatsen. Dit is niet alleen voor mensen die hier niet wonen, maar van elders komen, maar ook voor heel veel beveiligers, schoonmakers, cateringmedewerkers, mensen die straks hun baan verliezen omdat er minder wordt gegeten en gedronken in de stad, gewinkeld in 't Loon of waar dan ook. Kunt u het met mij eens zijn, mevrouw Géron, dat dit dus heel veel waard is? Dat je daarvan niet kunt zeggen: ach, die multinational participeert niet, dus het maakt niet zoveel uit dat die verdwijnt. Dat hoorde ik een beetje in uw verhaal. Bent u het met mij eens dat dit niet de redenering kan zijn als het zo veel mensen treft? Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Meneer Meyer, u heeft gelijk. Er zijn dus wel een aantal banen die door Heerlenaren worden ingevuld, maar er zijn ook zeer veel banen die door elders worden ingevuld. Laten we het omdraaien. Laten wij proberen dat wij die ereschuld voor Heerlen heel goed gaan neerzetten, op een heel slimme manier, zodat we er sterker van worden. Dat is wat ik zou willen zeggen. De voorzitter Dank u wel. De heer Hazen. De heer Hazen, Stadspartij Dank u wel, voorzitter.

Het komt niet zo heel vaak voor hier in de raad, maar vandaag proef ik een vergaande eensgezindheid bij alle raadsleden hier nu aanwezig zijn. Daar ben ik heel blij om. Diezelfde eensgezindheid werd ook, blijkens de antwoorden van de burgemeester, gedeeld door het college. Ik zou dus willen zeggen: ik roep u op in dit dossier kom na wat u straks in de eerste termijn hebt gezegd. Stroop uw mouwen op. Dat is meestal een teken van: ga hard aan het werk. Maar in dit geval ook: stroop uw mouwen op om echt met de vuist op tafel te kunnen slaan. Dan zou ik u heel veel succes willen wensen bij uw acties in dit dossier. De voorzitter Dank u wel. Mevrouw Schreurs. Mevrouw Schreurs, Partij Hoensbroeks Belang Ik ben heel blij met een burgemeester die strijdbaar is en de trots van onze stad verwoordt. Ik heb er ook vertrouwen in dat hij zo de gesprekken ingaat. Daarbij wil ik ook meegeven om te focussen op de juiste gesprekken. Inderdaad de multinational DSM - dat zagen we ook aan de reactie - heeft daar helemaal geen boodschap aan. Het wordt misschien wel anders als je bij Gedeputeerde Staten zover kan komen dat de belastingcenten, die eigenlijk voor de kleine wijken zijn bestemd, niet naar zo'n groot bedrijf gaan. Het zou dus al een mooi succes zijn als dat kan worden gekeerd. Verder. Absoluut geen kopje thee gaan drinken bij de gemeente Maastricht.

Dat is wel het laatste wat je moet doen, maar wij zijn wel altijd voorstander van samenwerking. Wij zijn ook altijd hier de centrumgemeente. Roep ze op het matje. Dus niet ontwijken of niet het gesprek aangaan, maar roep ze gewoon echt ter verantwoording. Wat doen ze hier? Je kan als centrumgemeente daar ook je rol in pakken. Ik zou dus de rollen omdraaien. Maar absoluut niet een kopje thee gaan drinken in Maastricht; dat is het laatste wat je moet doen. Voor de rest hebben we er alle vertrouwen in dat de burgemeester deze gesprekken heel goed in zal gaan. De heer Meyer, SP (interruptie)

Pagina 28/33 Ik kan best een eind meegaan met het betoog van mevrouw Schreurs van de Partij Hoensbroeks Belang. Deelt zij dat wij ons dus voorlopig - dat deden we al - veel meer en met nog meer energie vooral op Parkstad en alle andere gemeenten gaan richten, want wij zijn de centrumgemeente van Parkstad en niet van Zuid-Limburg. Met andere woorden, de Hogeschool van de Diplomatie, zoals de heer Diederen dat terecht zei, betekent echt dat je voorlopig even niets met Maastricht gaat doen. Deelt u dat met mij, zodat wij weten over welke samenwerking met wie wij het dan precies hebben? Dat is dus voorlopig even niet Maastricht, zolang deze schade voor Heerlen er is. Mevrouw Schreurs, Partij Hoensbroeks Belang Ik deel met de heer Meyer dat we onze focus moeten leggen op partners die echt met je willen samenwerken. Maar ik vind ook dat je een partij die je zo laat vallen er niet zomaar makkelijk vanaf moet laten komen. Ik vind echt dat ze ter verantwoording moeten worden geroepen. Dat doe je wel door ze op te roepen, het gesprek ermee aan te gaan en ze daarmee te confronteren. De heer Meyer, SP (interruptie) Meneer de voorzitter, dan ga ik iets onorthodox doen. Vanwege de demonstratie die door de heer Verreck en ondergetekende is georganiseerd, heb ik mevrouw Penn gewoon zelf benaderd. Ik heb dat gewoon telefonisch gedaan. Dat kan. Ze heeft ook een telefoon, dus dat komt goed uit.

Zij antwoordt op mijn uitnodiging. Die uitnodiging is er dus geweest voor vanmiddag. Die uitnodiging heeft zij afgewezen. Zij antwoordt, ik citeer: "Goedemorgen, Ron. Dank voor je uitnodiging voor de demo vanavond. Ik heb er goed over nagedacht en besloten om niet in te gaan op je uitnodiging. Ik begrijp de impact bij jullie van het vertrek van DSM uit Heerlen. Over hoe de overstap van Heerlen naar Maastricht is verlopen, zal ons college na de vakantie met jullie college in gesprek gaan. Hartelijke groeten, Annemarie." Ja, met alle liefde van de wereld die ik voor Maastricht kan opbrengen ... Nou, dat is misschien niet zo heel erg veel, maar dat terzijde. Met alle liefde van de wereld kan ik dit niet beschouwen als enig besef, als enige urgentie. Ik bedoel, ze zijn dus al op het matje geroepen. U hebt het zelf kunnen zien. Ze waren er niet bij DSM. Ze komen dus ook niet. Ze zeggen: "Gaat u maar lekker op vakantie. Bekijkt u het maar met uw 700 mensen en al die andere mensen die hun baan gaan verliezen, omdat er minder wordt uitgegeven in onze stad". Dus dat is het antwoord, meneer de voorzitter. Ik zou het ook in uw richting willen meegeven. Het is misschien wat onorthodox in een interruptie, maar toch. Zelfs al zouden wij het kopje thee aanbieden, ze willen het niet eens! "Gaat u maar lekker op vakantie".

Ik zou zeggen: het antwoord van Heerlen is wat mij betreft wel duidelijk. Ik ben blij dat mevrouw Schreurs het, aan het knikken te zien, met mij eens is. De voorzitter Dank u wel. Mevrouw Heine. Mevrouw Heine-van Dartel, CDA Voorzitter. Uit de brief van DSM blijkt duidelijk dat DSM Heerlen geen lor interesseert. Dat is blijkbaar al jaren zo. Ik denk dat het wel heel belangrijk is dat wij in ieder geval gaan proberen dat de provincie die centen niet geeft. Zoals nu blijkt, is er bij de provincie al een meerderheid om dat niet te doen. Ik denk dat het daar duidelijk moet zijn dat we dat in ieder geval nog kunnen doen. In Maastricht is het besluit al genomen, dus daar kunnen we niets meer aan doen. Wij hebben de motie van de SP medeondertekend. Ik hoop dat iedereen dat gaat doen. De voorzitter Dank u wel. De heer Diederen. De heer Diederen, Fractie Diederen

Pagina 29/33 Voorzitter. Nog eens de ballen. Ik ben weer op mijn roze wolkje geland. Wat zou het toch geweldig zijn als DSM de ballen zou hebben - zo zou dat bij hen voelen - om tegen Heerlen te zeggen: wij geven jullie een kans. De voorzitter Dank u wel. Ik kreeg het verzoek vanuit het college om even tien minuten te schorsen. Bent u daarmee akkoord? Dank u. De voorzitter schorst de vergadering gedurende enkele minuten. De voorzitter Bent u allen zover? Het college heeft geschorst, dus ik stel voor dat wij de beantwoording doen. Ondertussen is er een motie in elkaar geschoven. Na de beantwoording geef ik ruimte aan de indieners van beide moties om dat even toe te lichten. Waarbij wij ook vanuit het college wat zullen zeggen over wat we hebben gelezen. Ik denk dat we dan wat sneller bij elkaar kunnen komen. Ik geef eerst het woord aan wethouder De Beer, die wat vragen zal beantwoorden. Daarna zal ik het laatste stukje nog doen onder voorzitterschap van de heer Kastrop. Wethouder De Beer Volgens mij zijn er twee vragen voor mij blijven liggen. Een vraag was van de heer De Groot. Als DSM in 2017 al twijfelde, wat hebben wij dan gedaan aan gerichte lobby op dat vlak? Ik refereerde aan de gesprekken die wij toen hebben gehad met de toenmalige directeur DSM-Nederland. Die gesprekken zijn geëindigd in de boodschap dat het hoofdkantoor van DSM niet meer ter discussie stond.

Dat is naderhand ook naar buiten gebracht. Weliswaar heeft DSM daaraan toegevoegd "niets is voor de eeuwigheid". Dat is natuurlijk altijd zo, maar ze hebben toen heel duidelijk de keuze gemaakt om het hoofdkantoor in Heerlen te houden. Daaroverheen kwam vorig jaar de mededeling dat de concentratie van de kantooractiviteiten in Heerlen zou worden samengebracht. Met andere woorden, niets leek erop dat er ineens van die koers nog zou worden afgeweken. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) De vraag die ik heb gesteld ging ook over het feit dat u zojuist zelf hebt aangegeven dat u hebt geconstateerd dat DSM al jarenlang niet echt actief participeert en die link, die verbinding met de stad eigenlijk niet zoekt. Ondanks dat de voorzitter op dat moment destijds zo'n uitspraak doet, heb ik de volgende vraag. Gegeven dat feit, was dat niet ook aanleiding geweest om toch wat actiever te worden en misschien toch af en toe hier en daar de voelsprieten uit te steken om te polsen hoe het er eigenlijk voor staat? Wethouder De Beer Dat is ook gebeurd. Ik refereerde aan de contacten die waarnemend burgemeester Roemer met DSM heeft gehad. Naderhand heeft de heer Wever deze contacten ook gehad. Er zijn dus ook contacten met de directeur DSM-Nederland geweest voordat de mededeling kwam dat het hoofdkantoor zou worden verhuisd. Die contacten zijn dus wel onderhouden.

We hebben ook, weliswaar via het ambassadeursnetwerk van het Ondernemersfonds, DSM uitgenodigd om het gesprek aan te gaan om te kijken wat we gezamenlijk voor de stad kunnen betekenen. Dan de vraag van de heer Verreck. Die ging over hoe we omgaan met de werkgelegenheid in Zuid-Limburg. Dat is een heel algemene vraag. Er zit geen absolute sturing op de bewegingen van werkgelegenheid in Zuid-Limburg. Dat niet in zijn algemeenheid. Natuurlijk gebeurt het voortdurend dat bedrijven van de ene naar de andere gemeente verhuizen, maar in Zuid-Limburg werken wij wel samen aan de economische profilering. Achter die economische profilering gaan zogenaamde speerpuntsectoren schuil. In Heerlen is

Pagina 30/33 dat bijvoorbeeld de zorg en de medische logistiek maar ook retail en leisure. Samen met het bedrijfsleven proberen wij daar ook arrangementen op te bouwen voor de relevantie voor de schaal van Zuid-Limburg als geheel. Sittard-Geleen heeft natuurlijk de automotive en de bredere logistiek. Zo heeft Maastricht wat meer de traditionele maakindustrie, maar natuurlijk ook gewoon de leisure. Op die speerpuntsectoren proberen wij elkaar de ruimte te geven. We proberen ook te investeren in de economische profilering ten behoeve van heel Zuid-Limburg. Als een bedrijf van enige omvang verhuist - althans dat was tot voor kort de gebruikelijke praktijk - dan nemen we onderling altijd via de lijn van de wethouders Economie even contact met elkaar op. Dan weten wij op een gegeven moment dat er een verhuisbeweging gaat komen. Dat ligt misschien gevoelig, maar het is toch relevant om dat met elkaar te delen. Dan weten wij ook: dit zit eraan te komen. Prima. Dat is het. Maar het DSM-hoofdkantoor is natuurlijk echt van een totaal andere orde. De heer Verreck, PvdA (interruptie) Dat is interessant. U noemt dat er een soort informeel overleg plaatsvindt tussen u en bijvoorbeeld uw collega-wethouder Economie uit Maastricht. Deze wethouder heeft dat dus in dit dossier niet gedaan. Wat vindt u daarvan? Daar ben ik wel benieuwd naar.

Als je met elkaar afspreekt dat je het met elkaar kortsluit als er verhuisbewegingen binnen je regio ontstaan, dan zou ik er, ondiplomatiek gezegd, pislink van worden. Ik ben dus wel heel benieuwd naar hoe u dit ziet en hoe u dit voelt. Wethouder De Beer Het is geen absolute regel. Het staat dus nergens geschreven. Het is wel de praktijk dat we elkaar op de hoogte stellen van relevante verhuisbewegingen. Dat hebben wij in het verleden gedaan als het gaat om bedrijven die van Sittard naar Heerlen kwamen et cetera. Ik zei net ook al: het DSM-hoofdkantoor is echt van een totaal andere orde. Daar heeft het college denk ik ook bij woorde van de burgemeester absoluut uitgestraald dat het Maastricht had gesierd als ze aan de voorkant contact had gezocht met de gemeente Heerlen. We hadden dan in gemeenschappelijkheid kunnen kijken wat we daaraan hadden kunnen doen ten behoeve van Heerlen en de regio. De heer Verreck, PvdA (interruptie) Het is mooi dat het college dat uitstraalt. Maar nu heeft u morgen een afspraak met uw collega-wethouder Economie uit Maastricht. Ik weet niet wie dat is. U weet zelf misschien beter wie dat zal zijn. Wat zegt u dan tegen die man of vrouw? Ik weet het niet. Zo van: waarom heb je me niet gebeld? Of hoe gaat zo'n gesprek dan? Daar ben ik wel benieuwd naar. U straalt een soort flegmatiek uit, zo van: het doet me allemaal niets.

Wethouder De Beer Nou, dat is abosluut niet het geval. De heer Verreck, PvdA (interruptie) Maar dat straalt u uit. Dat is de indruk die u wekt. Wethouder De Beer Even over uw woorden. Als u vraagt: bent u pislink over dit dossier? Ja, ik ben pislilnk over dit dossier. De heer Meyer, SP (interruptie) Door een fractie die inmiddels hier niet meer in ons midden is, is eerder een redenering gehanteerd die mogelijk een beetje in het midden zou kunnen zijn gebleven. Ik denk niet dat dit het geval is, maar ik wil dat toch even scherp hebben, zodat daar geen enkel misverstand meer over kan bestaan. Ik heb geconstateerd dat in de openbare stukken waarnaar werd verwezen niets stond over dat Heerlen al geïnformeerd zou zijn voor het moment waarop de burgemeester werd geïnformeerd. Kan het college

Pagina 31/33 bevestigen dat dit zo is? Met andere woorden, dat we het verhaal dat dit anders zou zijn geweest, echt definitief naar het rijk der fabelen kunnen sturen? Wethouder De Beer Ja, volgens mij heeft de burgemeester dat net goed verwoord, zoals hij dat heeft gezegd. De heer Meyer, SP (interruptie) Ik vraag dit niet omdat ik u van iets anders beticht of wat dan ook, maar zodat daar geen enkel misverstand over bestaat. Er is dus ook geen enkel ander informeel contact geweest daarover tussen u en anderen uit Maastricht? Zodat als iemand het hier nog een keer suggereert, wij weten dat dit volstrekte quatsch is, in goed Nederlands gezegd. Wethouder De Beer Ja. Ik heb net ook gerefereerd aan contacten die we normaliter weleens hebben rondom verhuisbewegingen tussen de gemeenten onderling. Die zijn in deze casus niet ontstaan. De heer Daamen, Partij Hoensbroeks Belang (interruptie) Ik hoor net dat de informele wijze is dat de wethouders elkaar informeren. Misschien wordt het tijd om dit met uw collega-wethouders te formaliseren door middel van een convenant of zoiets, zodat daar afspraken over worden gemaakt waar iedereen zich aan committeert. Wethouder De Beer Je kunt natuurlijk heel veel op schrift vastleggen. Uiteindelijk gaat samenwerking en regionale samenwerking om vertrouwen. Die is gebaseerd op praktijk, ervaringen, et cetera. Dat is de basis.

Ik denk dat de raad een heel duidelijk en krachtig debat en signaal heeft afgegeven richting het college hoe het moet handelen richting de collega-colleges in Zuid-Limburg en in Maastricht in het bijzonder. Daar gaan wij ook naar handelen. Wij kunnen wel regeltjes gaan bedenken, maar uiteindelijk gaat het om hoe je met elkaar omgaat. De voorzitter Dan vraag ik aan de heer Kastrop om toch nog even de voorzittershamer over te nemen. De heer Kastrop is nu de voorzitter van de vergadering. De voorzitter Dat doe ik, voorzitter. Aan u het woord voor het beantwoorden van de gestelde vragen in de tweede termijn. Burgemeester Wever Ik hoorde in de tweede termijn heel terecht iemand zeggen - dat was de heer Hazen: volgens mij zijn het college en de raad het een keer unaniem helemaal met elkaar eens. Daar wilden wij graag heel erg bij aansluiten. Wij zijn het echt heel erg met elkaar eens over dit dossier. Qua boosheid, qua het feit dat dit niet kan, qua het feit dat wij toch de kans willen krijgen om alsnog een aanbod te doen. Om als dat niet lukt, toch te praten over die ereschuld, om dat over te nemen. Om daarmee aan de slag te gaan. Kijken wat we voor elkaar krijgen. Om met de provincie en DSM daarover in gesprek te gaan. Te kijken of het geld van de provincie van tafel kan.

Te kijken of we inderdaad samen met de provincie iets kunnen doen rondom die ereschuld, ook van DSM en wat dat dan zou zijn. Maar nogmaals, toch proberen of wij die kant nog kunnen krijgen. Wij hebben die twee moties gezien. We snappen dat ze nu in elkaar zijn. We omarmen eigenlijk de intentie van beide moties, waarin wordt gezegd: knok daarvoor. Ga niet een kopje thee drinken, maar knok ervoor.

Pagina 32/33 Ga op zijn minst uitstralen dat het verdorie echt een erfenis is. Dat het echt niet rechtvaardig is dat dit gebeurt en dat wij een kans krijgen. Knok ervoor om te zorgen dat die ereschuld wordt ingelost, als we dat hoofdkantoor toch niet krijgen, en dat er iets komt op basis van een goed verhaal dat wij moeten hanteren. Ga tot die tijd niet op niet-cruciale punten met Maastricht samenwerken. Ik bedoel, wij hebben het over de Hogeschool van de Diplomatie gehad. Op een aantal punten moeten we samenwerken. Dat zullen wij ook doen. Wettelijk verplicht is wettelijk verplicht. Maar totdat er zicht is op mogelijkheden voor ofwel het doen van een aanbod, ofwel het krijgen van een goede compensatie, zijn wij bereid om samen met jullie de schouders eronder te zetten en te zeggen: dat gaan we niet doen. Wij gaan gewoon een moreel appel doen op iedereen om ervoor te zorgen dat er hier in Heerlen iets goeds komt. Daarmee willen we echt laten zien dat raad en het college in deze een eenheid zijn. We gaan het niet meer hebben over het proces of over procedures. Die reflectie waar om is gevraagd, doen wij echt wel in het college, want dat doen we continu. In dit dossier is dat echt heel lastig geweest. Het is niet voor niets dat we even schorsen. Ook dat is een vorm van reflectie om met elkaar te benadrukken: wij zijn het eigenlijk volledig met jullie eens.