Jaarstukken 2025 - DEF 19052026__818614__

Preventie en samenwerking Samen met de regiogemeenten en onze uitvoerende partners blijven we inzetten op het voorkomen van dakloosheid en beschermd wonen bij onze inwoners in Parkstad. Een voorbeeld is Housing Justitieel, dit betreft doorstroomwoningen waar ex-gedetineerden naar uitstromen en specialistische begeleiding ontvangen. In 2024 zijn 5 doorstroomwoningen gerealiseerd. We hebben extra geïnvesteerd in preventie, door het aanbieden van cursussen die hierop gericht zijn (voorbeelden: Mental Health First Aid en ‘In de put, uit de put’). Daarnaast zetten we in op het verspreiden van kennis over dakloosheid en beschermd wonen door bijvoorbeeld het organiseren van kenniscarrousels en bijeenkomsten met ons Loket Opvang en Beschermd Wonen en lokale toegangen. Hulp bij het huishouden en woningaanpassingen Het aantal cliënten dat gebruikmaakt van hulp bij het huishouden is in 2025 gestegen tot 3.900, een groei van 3,5%. Om de continuïteit van de ondersteuning te waarborgen, is een nieuw contract afgesloten met de zorgaanbieders MeanderGroep en Zesta Zorggroep (voorheen ATZ, Ambulante Thuiszorg) voor de periode 2025–2029, met drie verlengingsopties van telkens twee jaar.

Tegelijkertijd is ingezet op het onderzoeken van nieuwe, innovatieve vormen van huishoudelijke hulp, met als doel de dienstverlening efficiënter te maken en beter aan te laten sluiten bij de behoeften van inwoners. Voor woningaanpassingen hebben we in 2025 meer dan 430 aanvragen verwerkt. Deze aanvragen omvatten onder andere aanpassingen zoals drempelverwijdering en het verbreden van deuropeningen. Deze maatregelen bevorderen de toegankelijkheid van woningen en dragen bij aan het langer zelfstandig thuis wonen van onze inwoners.

87

Doelgroepenvervoer/ Omnibuzz Doelgroepenvervoer De kwaliteit van het doelgroepenvervoer is in 2025 ondanks de stijgende vervoersvraag op peil gebleven vanwege een herziening van de ritplanning en extra focus op piekspreiding. Hierdoor konden meer ritten worden uitgevoerd zonder concessies te doen aan de service. Hulpmiddelen In 2024 is het inkooptraject voor Wmo-hulpmiddelen afgerond, waarbij Medipoint als leverancier is behouden. Het nieuwe contract ging op 1 januari 2025 in en heeft een looptijd van vier jaar, met een mogelijke verlenging tot zeven jaar. In 2025 zijn hulpmiddelen en trapliften doelmatig ingezet en goed beheerd, waardoor cliënten snel en efficiënt de benodigde ondersteuning hebben ontvangen. Via het contract zijn de hulpmiddelen tegen gunstige tarieven geleverd en onderhouden. In 2025 zijn 837 nieuwe hulpmiddelen uitgeleend en 741 hulpmiddelen weer ingenomen, waardoor het totaal aantal uitgeleende hulpmiddelen aan het einde van het jaar 2.141 bedroeg. Daarnaast zijn 105 nieuwe trapliften geplaatst door Otolift, waardoor het totale aantal trapliften in de gemeente Heerlen steeg naar 471. Deze resultaten laten zien dat de gemeente in 2025 de toegang tot en inzet van hulpmiddelen en trapliften effectief heeft geborgd en geoptimaliseerd.

Persoons Gebonden Budget (PGB) Bij de beoordeling van PGB-aanvragen is naast de inhoudelijke toets nadrukkelijk gekeken naar de PGBvaardigheid van een cliënt. Dit wordt gedaan om te borgen dat een aanvrager zijn of haar verantwoordelijkheden aan kan en ook kan toezien of de zorg die is overeengekomen wordt ontvangen. Als een aanvrager onvoldoende PGB-vaardig geacht wordt, is zorg in natura passender. Innovatie en samenwerking Wonen en zorg Samen met woningcorporaties, ontwikkelaars en zorgaanbieders verkennen we de mogelijkheden voor de realisatie van zorgbuurthuizen in Heerlen. Hiervoor is inmiddels een intentieovereenkomst gesloten voor een zorgbuurthuis. Dit project dient als pilot voor een mogelijke verdere uitrol van zorgbuurthuizen in andere wijken. Gemeenschappelijke visie en samenwerking In 2025 hebben we gezamenlijk een nieuwe visie voor beschermd wonen en maatschappelijke opvang opgesteld. Deze wordt in kwartaal 1 van 2026 door alle Parkstad-gemeenten vastgesteld.

Wat heeft het gekost? Het totale resultaat van het kernthema Volwassenenzorg wordt hieronder weergegeven: Programma 6: Sociaal Domein

KT Volwassenenzorg

Baten Prim. Bijgest. begroting begroting 2025 2025 2.401 3.446

Lasten Rekening 2025

Prim. Bijgest. begroting begroting 2025 2025 3.183 -74.028 -78.290

Bedragen x € 1.000

88

Saldo Rekening 2025

Prim. Bijgest. begroting begroting 2025 2025 -74.751 -71.627 -74.844

Rekening 2025 -71.567

Resultaat 2025

3.276

V

De grootste afwijkingen binnen het kernthema worden hieronder toegelicht: Kernthema

Afwijkingen worden veroorzaakt door:

Volwassenenzorg

Woningvoorziening Het aantal woningaanpassingen blijft vooral door gebrek aan alternatieve huisvesting en vergrijzing toenemen. Daarbij zijn er ook dit jaar een aantal grote woningaanpassingen geweest. Verder zijn de prijzen in de bouwsector gestegen. Dit samen leidt tot een overschrijding van het budget.

Baten

-221

I

V(oordeel)+ / N(adeel)N

Hulpmiddelen Momenteel blijft het aantal verstrekte hulpmiddelen nagenoeg gelijk. Door de nieuwe contractuele afspraken hebben we dit jaar te maken met een ingroeimodel, waarbij voor lopende verstrekkingen nog een hoger tarief geldt.

-129

S

N

-55

I

N/N

-139

I

N

-155

344

I

N/V

53

3.522

I

V/V

230

I

V

-18

-13

I

N/N

-263

3.539

Hulp bij het Huishouden De bezuiniging was- en strijkservice is niet volledig gehaald door latere start. (€ 185k begroot en € 43 gerealiseerd.)

Lasten

-143

Persoonsgebonden budget PGB’s De overschrijding van het budget wordt voornamelijk veroorzaakt door de nabetaling van het verhoogde uurtarief, dat met terugwerkende kracht vanaf augustus 2024 is ingevoerd en in 2025 tot lasten heeft geleid. Daarnaast is sprake van een lichte stijging van het aantal en de hoogte van de toegekende PGB’s. Deze ontwikkeling lag hoger dan eerder geraamd en heeft daarmee eveneens bijgedragen aan de hogere uitgaven. Persoonlijke begeleiding WMO (WZ) De afwijkingen aan baten en lasten kant zijn het gevolg van een tweetal zaken. Allereerst zijn begrote middelen voor in totaal € 295.000 niet besteed in 2025. Dit betrof middelen uit de regiodeal die pas in 2026 worden ingezet. Daarnaast zijn in een later stadium extra inkomsten uit IZA geboekt die niet in de begroting waren opgenomen (de daaronder vallende activiteiten zijn via reguliere middelen bekostigd). Beschermd wonen Maatschappelijke opvang In de uitvoeringsagenda Maatschappelijke Opvang en Beschermd Wonen, vastgesteld in november 2023, zijn de activiteiten voor de jaren 2023 tot en met 2025 beschreven. Deze activiteiten zijn afgestemd op de beschikbare middelen. Aan de batenkant zien we dat vanwege meer vraag naar maatschappelijke opvang we meer eigen bijdrage hebben ontvangen dan we hadden begroot.

De binnengekomen eigen bijdrage van Beschermd Wonen is lager omdat we inzetten op het scheiden van wonen en zorg. Wanneer cliënten zelf huur en boodschappen betalen, is de eigen bijdrage aanzienlijk lager (abonnementstarief of nul wanneer het inkomen lager is dan 120% van het sociaal minimum). Aan de lasten kant zien we een overschrijding van het begrote budget op de kostenplaats maatschappelijke opvang thuislozen. Vanwege de eerdergenoemde toegenomen vraag naar opvang was het noodzakelijk om met enige regelmaat maatwerkplekken te financieren. Het voordeel van € 3.522.000 heeft te maken met de volgende ontwikkelingen: de extra rijksmiddelen die beschikbaar zijn gekomen in de meicirculaire 2025 (€ 1,7 mln ), de subsidie afrekening (€ 1 mln) met het samenwerkingsverband Beschermd Thuis Parkstad (BTP). Daarnaast hebben we begin 2025 het pand aan de Deken Nicolaystraat gekocht met Beschermd Wonen middelen als tijdelijke voorfinanciering. Omdat het pand nog niet is verkocht, vindt er een administratieve verschuiving plaats naar de balans voor een bedrag van €1 mln. PGB beschermd wonen Vanwege wederom een afname van het aantal afgegeven PGB’s is niet het volledige begrote bedrag benut.

Ons Zorg in Natura aanbod (het samenwerkingsverband Beschermd Thuis Parkstad) heeft een dusdanig breed pallet aan beschermd wonen vormen dat in bijna alle gevallen passende beschermd wonen als zorg in natura geboden kan worden. Het voordeel is lager dan verwacht omdat de PGB tarieven aanzienlijk zijn verhoogd. We verwachten geen wezenlijke verschuivingen meer in aantal toegekende PGB’s. Diverse afwijkingen. Totaal kernthema Volwassenenzorg Bedragen x € 1.000

89

I/S

3.276

Kernthema Arbeidsmarktbeleid Wat hebben we gedaan, opgeleverd? Heerlen We hebben de mogelijkheden voor mensen uit Heerlen om talenten te ontdekken en te ontwikkelen concreet gemaakt. Zo hebben een significant aantal inwoners uit Heerlen hun talenten ontdekt en weer de weg naar werk gevonden, via de Bovengrondse Vakschool (BVS). Dit waren veelal mensen met complexe en kwetsbare achtergronden. Zo zijn er veel mensen met de status “nieuw beschut” ontwikkeld en aan de slag gegaan bij diverse werkgevers. Hier voldoen we, als één van de weinige gemeenten in Nederland, aan de landelijke doelstellingen. Dit draagt bij aan een inclusieve samenleving en een inclusieve arbeidsmarkt. Door het oprichten van een zelfstandige stichting Bovengrondse Vakschool heeft de dienstverlening aan inwoners en werkgevers zich verder kunnen ontwikkelen. Het aantal strategische partners van de BVS neemt toe, waardoor de verbinding tussen werkgevers en mensen in de wijk verder wordt verstrekt. Deze verbinding wordt nog verder geëffectueerd doordat de BVS samen met haar partners, zoals Bureau Leren en Doorstromen en het programma Heerlen-Noord, diverse effectieve benaderingsstrategieën voor diverse doelgroepen heeft getest, wat als doel heeft het mobiliseren/verleiden van diverse doelgroepen.

Dit om nog meer inwoners uit Heerlen te verleiden de weg naar werk en ontwikkeling te vinden, waardoor de sociaaleconomische structuur voor Heerlen en de regio wordt versterkt. Parkstad Deze sociaal economische structuurversterking is ook verankerd in het programma: “ontwikkeling regionale werkhubs voor Parkstad”, welke onderdeel is van de regiodeal. We zijn in 2025 gestart met dit 3-jarige programma en hebben de voorbereidingen afgerond om te komen tot het benaderen van kandidaten op een creatieve en innovatieve manier, anders dan de regulier aanpak. Hiervoor is o.a. een team van mensen uit de wijken uit de diverse doelgroepen ingericht die (continu) advies en reflectie geven over de aanpak, waardoor we een aanpak ontwikkelen die afgestemd is met de kandidaten. Tegelijkertijd zijn we ook gestart met het borgen van de structurele betrokkenheid van werkgevers, zodat we optimaal kunnen inspelen op de vraag van werkgevers en onze kandidaten kunnen ontwikkelen op basis van deze vraag. We hebben ook een eerste aanzet gemaakt om te komen tot gedifferentieerde ontwikkellijnen en voldoende opnamecapaciteit, die veelal wordt gefaciliteerd door de mensontwikkelbedrijven in Parkstad. Voor Heerlen is dat de Bovengrondse Vakschool. Daarnaast hebben we onderwijspartijen en het maatschappelijk middenveld betrokken bij dit project.

Deze ontwikkelde aanpak leidt op Parkstadniveau tot meer mensen die zich ontwikkelen en aan de slag gaan bij werkgevers. Zuid-Limburg Samen met onze partners (UWV, SBB, LWV, MKB Limburg, FNV, CNV, ROC Vista College, Zuyd Hogeschool en gemeenten Maastricht en Sittard-Geleen) vormen we de Arbeidsmarktregio ZuidLimburg. Binnen dit samenwerkingsverband zijn we de centrumgemeente. Dit houdt in dat we belast zijn met regie op de regionale samenwerking en het beheer van de daarvoor beschikbaar gestelde middelen. Via de Arbeidsmarktregio hebben we de dienstverlening voor iedereen met vragen over werk, scholing, loopbaan en arbeidsmarktontwikkelingen geregeld door middel van het Werkcentrum ZuidLimburg en een uitwerking van de hervorming van de arbeidsmarktinfrastructuur door de rijksoverheid (Kamerbrief, 2024). Het Werkcentrum biedt gratis advies, ondersteuning door ‘gidsen’ en is een samenwerking tussen UWV, gemeenten, onderwijs en werkgevers. Het Werkcentrum Zuid-Limburg is fysiek gevestigd in Maastricht. Eind 2025 hebben we de tijdelijke fysieke locatie van het Werkcentrum in Geleen gesloten. Deze locatie was tijdelijk ingericht voor de optimalisatie van de dienstverlening aan werkzoekenden als gevolg van de massaontslagen bij VDL Nedcar.

Als gevolg van de hervorming van de arbeidsmarktinfrastructuur door de rijksoverheid, is het wenselijk dat elke Arbeidsmarktregio een Strategische Meerjarenagenda opstelt. Eén van de bouwstenen van deze Strategische Meerjarenagenda is een regioanalyse van waar de arbeidsmarktregio staat; nu en richting de toekomst. Deze regioanalyse hebben we eind 2025 afgerond en biedt de basis voor de op te stellen Strategische Meerjarenagenda. Hierbij zoeken we actief de verbinding en integratie van de te ontwikkelen Human Capital Agenda door ESZL / Economic Board Zuid-Limburg.

90

91

Wat heeft het gekost? Het totale resultaat van het kernthema Arbeidsmarktbeleid wordt hieronder weergegeven: Programma 6: Sociaal Domein

KT Arbeidsmarktbeleid

Baten Prim. Bijgest. begroting begroting 2025 2025 1 1.582

Lasten Rekening 2025

Prim. Bijgest. begroting begroting 2025 2025 6.367 -42.619 -49.623

Saldo Rekening 2025

Prim. Bijgest. begroting begroting 2025 2025 -54.830 -42.618 -48.041

Rekening 2025 -48.463

Resultaat 2025

-422

N

Bedragen x € 1.000

De grootste afwijkingen binnen het kernthema worden hieronder toegelicht: Kernthema

Afwijkingen worden veroorzaakt door:

Arbeidsmarktbeleid

Uitgaven en inkomsten in het kader van de regionale arbeidsmarkt.

Baten 3.298

-3.298

I

V(oordeel)+ / N(adeel)V/N

Uitgaven afgedekt uit SPUK kansrijke wijken.

352

-352

I

V/N

Tekort op begroting WvH als gevolg van lagere rijksinkomsten dan verwacht. Grotendeels gecompenseerd door jaarrekeningresultaat WvH van voorgaande jaren.

435

-500

I

V/N

Efficiënte inzet van de specieke uitkeringen t.o.v. de autonome middelen.

700

Middelen voor compensatie medewerkers sociaal ontwikkelbedrijven. Tegemoetkoming van het rijk via de decembercirculaire is verantwoord in programma 0. Diverse afwijkingen. Totaal kernthema Arbeidsmarktbeleid

4.784

Bedragen x € 1.000

92

Lasten

I/S

I

V

-1.271

I

N

215

I

V

-5.207

-422

Kernthema Inkomensondersteuning Wat hebben we gedaan, opgeleverd? Ondersteuning voor bestaanszekerheid in uitdagende tijden In 2025 hebben we ons opnieuw ingezet om inwoners met een laag inkomen te ondersteunen bij het behoud van hun bestaanszekerheid. De stijgende kosten van levensonderhoud en andere maatschappelijke uitdagingen maakten inkomensondersteuning een belangrijk speerpunt in onze aanpak. Personen tot de AOW-leeftijd die bijstand ontvangen Landelijk gezien is het aantal huishoudens met een bijstandsuitkering in 2025 met 1,03% toegenomen ten opzichte van 2024. In de gemeente Heerlen is het aantal huishoudens met een bijstandsuitkering in 2025 stabiel gebleven ten opzichte van 2024. Meldingen voor bijstand versus aanvragen Wanneer inwoners zich melden voor een bijstandsuitkering, maken de consulenten inkomen van het cluster levensonderhoud een inschatting of er mogelijk recht bestaat op deze uitkering. Hierbij bekijken zij onder andere of er geen aanspraak gemaakt kan worden op een voorliggende voorziening. Niet alle inwoners die zich melden voor een bijstandsuitkering doen uiteindelijk ook een aanvraag. In 55,88% van de gevallen leidt een melding tot een aanvraag. Dit percentage is in Heerlen al jaren stabiel. Onderzoeken door sociale recherche Sinds medio 2024 maken de sociaal rechercheurs onderdeel uit van Team Inkomen.

Zij onderzoeken op basis van verschillende soorten signalen, zowel zelfstandig als in samenwerking met consulenten inkomen, of inwoners voldoen aan de inlichtingenverplichting. Hiervoor wordt op verschillende manieren onderzoek gedaan, waaronder het voeren van gesprekken, het verrichten van waarnemingen of het afleggen van huisbezoeken. Bij elke handeling wordt beoordeeld of deze, gelet op het doel, proportioneel en gerechtvaardigd is. In 2025 heeft de sociale recherche 77 handhavingsonderzoeken verricht. Van deze onderzoeken hebben er 49 geleid tot- of bijgedragen aan een vermindering, afwijzing of beëindiging van de bijstandsuitkering. Aflossingen op bijstandsvorderingen In 2025 is een bedrag van € 1.528.175 afgelost op bijstandsvorderingen. Dit is 20,88% van het totaalbedrag aan vorderingen. In 2024 bedroeg het aflospercentage 22,32%. De lichte afname is te verklaren doordat het aantal vorderingen vanuit de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) vanuit de Coronaperiode steeds verder afnemen en ervaring heeft uitgewezen dat zij veelal een andere betaalmoraal hebben. Kledingbank en Voedselbank De kledingdagen in samenwerking met Kledingbank Limburg trokken wederom veel bezoekers. In 2025 zijn er 2363 kledingpakketten verstrekt. De Voedselbank heeft in 2025 officieel zijn intrek genomen in de Bovengrondse Vakschool.

Hier hebben zij het winkelconcept geïntroduceerd. Inwoners die aanspraak maken op ondersteuning van De Voedselbank krijgen geen voedselpakket meer, maar kunnen zelf in een winkel een winkelwagen aan producten vullen. Hierbij kunnen de vrijwilligers van De Voedselbank een praatje maken en ondersteunen, waarmee een waardevol contactmoment ontstaat. De Voedselbank ondersteunde in 2025 met ruim 11.250 geleverde voedselpakketten. Kinderarmoede bestrijden De samenwerking met Stichting Leergeld, Jeugdfonds Sport & Cultuur en Stichting Jarige Job blijft onverminderd voortbestaan. In totaal zijn ruim 2.818 kinderen bereikt met leer-, sport- en cultuuractiviteiten. Dankzij het Fietsenplan hebben 424 kinderen een fiets ontvangen, zodat zij deel kunnen nemen aan het maatschappelijk verkeer. Dit jaar hebben wij als gemeente 75 nieuwe kinderfietsen gedoneerd aan Stichting Leergeld. Schuldhulpverlening Het aantal meldingen voor schuldhulpverlening is ten opzichte van 2024 licht afgenomen, van 730 naar 700 in 2025. Een mogelijke oorzaak is de tijdelijk verminderde personeelsformatie als gevolg van

93

personeelsverloop en ziekte. Hierdoor was de bereikbaarheid op externe locaties minder en nam de wachttijd toe. Met het werven van nieuw personeel zagen we eind 2025 de wachttijd voor een eerste gesprek langzaam teruglopen. In 2025 zijn we gestart met klanttevredenheidsonderzoeken. Doel van de onderzoeken is om de ervaringen op het gebied van dienstverlening te toetsen. De terugkoppeling biedt ons de gelegenheid om bij te sturen. Vroegsignalering Sinds 1 januari 2021 zijn leveranciers van water, elektriciteit, gas, warmte, zorgverzekering en verhuurders verplicht om achterstanden te melden. Dit meldingssysteem wordt nog altijd geoptimaliseerd en steeds meer bedrijven weten de gemeente te vinden. Deze twee factoren verklaren voornamelijk de toename in het aantal meldingen vroegsignalering. Het aantal meldingen van vroegsignalering is in 2025 opnieuw fors toegenomen tot bijna 10.000. Ondanks de toename van bijna 1.700 signalen ten opzichte van het voorgaande jaar zien we het effect nog onvoldoende terug in het aantal inwoners dat hulp accepteert, zijnde de meldingen voor schuldhulp.

Schuldhulp aan ondernemers Ondernemers met financiële problemen helpen is onze wettelijke (gemeentelijke) taak. In 2025 hebben 86 ondernemers van ons aanbod gebruikgemaakt. Dat is een aanzienlijke toename in vergelijk met de 39 ondernemers die zich in 2024 bij ons hebben gemeld. Mogelijk komt dit door een meer intensieve samenwerking met externe partners waaronder boekhoud- en administratiekantoren. Op deze manier helpen we ondernemers hun onderneming te behouden en voorkomen we faillissementen hetgeen bijdraagt aan een positief ondernemersklimaat en het behoud van werkgelegenheid. Bijzondere bijstand en aanvullende regelingen De Fit & Fun regeling is een extra tegemoetkoming van € 75 per persoon voor alle inwoners met een inkomen tot 110% van het sociaal minimum. Het bedrag is bedoeld om iets leuks of vitaals mee te doen, maar er wordt bewust niet gecontroleerd hoe het bedrag wordt besteed. Waar mogelijk proberen we de Fit & Fun-regeling ambtshalve (zonder aanvraag) toe te kennen aan inwoners waarvan bekend is dat zij voldoen aan de voorwaarden. Zo verstrekken we de regeling sinds 2025 ook ambtshalve aan inwoners die een aanvullende inkomensvoorziening ouderen (AIO) van de Sociale Verzekeringsbank (SVB) ontvangen. In 2025 is de Fit & Fun-regeling uitgekeerd aan 6.102 inwoners ter hoogte van een totaalbedrag van € 457.650.

Bewindvoering, mentorschap en budgetbeheer Zoals blijkt uit onderstaande tabel zet de dalende trend van het aantal personen dat onder bewind staat en een beroep doet op bijzondere bijstand zich in 2025 voort:

Kosten Dossiers

2021

2022

2023

2024

2025

€ 3.583.299

€ 3.592.498

€ 3.340.317

€ 3.580.589

€ 3.544.856

1.902

1.836

1.735

1.755

1.614

Dat de kosten voor bewindvoering, mentorschap en budgetbeheer ondanks het verschil van meer dan 140 dossiers ten opzichte van 2024 minimaal zijn gedaald, is te verklaren door een stijging in het aantal mentorschappen en de wettelijke verhoging van de tarieven die bij inwoners in rekening worden gebracht. Ook wordt op dossierniveau door de rechter vaker de combinatie tussen bewindvoering en mentorschap uitgesproken. Hierdoor lopen de kosten per dossier gemiddeld hoger op. Studietoeslag De studietoeslag is een maandelijkse bijdrage voor jongeren van 15 jaar en ouder die studiefinanciering of een tegemoetkoming scholieren ontvangen en die vanwege een (medische) beperking niet of minder goed iets kunnen bijverdienen. Gedurende 2025 is het aantal jongeren dat studietoeslag ontvangt toegenomen van 28 naar 36. Het totaalbedrag dat over 2025 aan studietoeslag is verstrekt bedraagt € 128.007.

94

Wat heeft het gekost? Het totale resultaat van het kernthema Inkomensondersteuning wordt hieronder weergegeven: Programma 6: Sociaal Domein

KT Inkomensondersteuning

Baten Prim. Bijgest. begroting begroting 2025 2025 66.928 70.784

Lasten Rekening 2025

Prim. Bijgest. begroting begroting 2025 2025 71.925 -83.810 -87.980

Saldo Rekening 2025

Prim. Bijgest. begroting begroting 2025 2025 -88.927 -16.882 -17.196

Rekening 2025 -17.002

Resultaat 2025

194

V

Bedragen x € 1.000

De grootste afwijkingen binnen het kernthema worden hieronder toegelicht: Kernthema

Afwijkingen worden veroorzaakt door:

Inkomensondersteuning

Kwijtschelding belastingen Er is minder gebruik gemaakt van kwijtscheldingsregeling dan begroot.

Baten

50

I

V(oordeel)+ / N(adeel)V

-1.634

I

V/N

Sociaal Medische Indicatie (SMI) / Wet Kinderopvang Zoals vermeld in de novembernota is er een toename van dossiers waarbij sprake is van multiproblematiek, wat leidt tot meer aanvragen en hogere kosten. Daarnaast is er een toename van dossiers van grote gezinnen met meerdere dagen opvang, wat eveneens leidt tot hogere kosten.

-73

I

N

Individuele Inkomenstoeslag In 2025 is er sprake van een lichte stijging van het aantal personen met een inviduele inkomstentoeslag die niet voorzien was in de begroting.

-76

I

N

Schuldhulpverlening Het financieel voordeel kent een aantal oorzaken zoals een lagere inzet Budgetbeheer, een lager vastgesteld schadebedrag, een uitgestelde aanbesteding van een nieuwe vakapplicatie en een voorzichtige financiële prognose na uittreding uit de gemeenschappelijke regeling Kredietbank Limburg. De vervanging van de huidige vakapplicatie voor Schuldhulpverlening (SHV) is voorzien, maar de aanbesteding wordt doorgeschoven naar 2026. Het lagere schadebedrag als gevolg van de uittreding uit de GR-Kredietbank (KBL) betreft een incidentele meevaller als gevolg van een belastingteruggaaf. Deze teruggaaf, inclusief rente, is verrekend met een openstaande vordering, waardoor de uiteindelijke schade lager is vastgesteld. Met het uittreden uit de KBL werd voorzien dat de kosten voor Schuldhulpverlening zouden afnemen. Omdat niet geheel duidelijk was in welke mate dit zou zijn werd voorzichtig begroot. De lagere inzet van Budgetbeheer is enerzijds het gevolg van een meer maatgerichte aanpak, waarbij vaker wordt gekozen voor een meer passende inzet van dienstverlening, zoals persoonlijke begeleiding of bewindvoering. Anderzijds hangt dit samen met een tijdelijke vermindering van de dienstverlening. Deze afschaling is het gevolg van bovengemiddeld personeelsverloop, langdurig ziekteverzuim en zwangerschapsverlof binnen het Team Schuldhulpverlening.

500

I

V

-50

I

V/N

I

V

281

I

V

33

55

I

V/V

1.141

-947

Participatiewet (BUIG budget) Wij ontvangen van het Rijk een budget voor de uitvoering van de Participatiewet. Uit dit budget worden onder meer bijstandsuitkeringen, loonkostensubsidies en uitkeringen op grond van de IOAW, IOAZ en het BBZ bekostigd. In de begroting 2025 zijn de lasten gelijkgesteld aan het verwachte bijstandsbudget. Het Rijk heeft het definitieve budget vastgesteld op € 70.589K. De uitgaven bedragen per saldo € 71.420K, wat resulteert in een tekort van € 831K.

Lasten

803

Bijzondere bijstand Een voordeel van €120K doordat in de meicirculaire extra middelen beschikbaar zijn gekomen voor alleenverdienersproblematiek. Deze middelen zijn niet volledig benut in 2025.

170

Bijzondere bijstand subsidies Het voordeel op de baten is ontstaan door de uitruil van middelen vanuit de SPUK Kansrijke Wijk Heerlen-Noord.

135

C entrale verantwoording personeelsgerelateerde kosten. Diverse afwijkingen. Totaal kernthema Inkomensondersteuning Bedragen x € 1.000

95

I/S

194

Kernthema Buurtgericht werken Wat hebben we gedaan, opgeleverd? Samen voor leefbare en verbonden buurten In 2025 hebben we voortgebouwd op de visie Gelukkig in de Buurt met als doel onze buurten leefbaar, veilig en sociaal verbonden te houden. De aanpak van Buurtregie is essentieel voor de sociale veiligheid in Heerlen en vormt de preventieve laag van de Sociaal Veilig aanpak. Deze aanpak en structuur is in 2025 in alle buurten van Heerlen ingericht, waarbij Buurtregie ervoor zorgt dat veiligheid en leefbaarheid geen losse sporen zijn, maar samenhangende thema’s die met elkaar verweven zijn. Het buurtgericht werken verhoogt de sociale cohesie en betrokkenheid van bewoners en speelt een belangrijke rol in vroegsignalering van spanningen, overlast en onveiligheid. Meer buurtinitiatieven en betrokkenheid Sinds 2024 zijn er nieuwe subsidieregels. In 2025 hebben we gewerkt aan een verdieping daarvan in de vorm van uitvoeringsafspraken. Deze hebben we samen met een afvaardiging van een aantal buurtorganisaties vormgegeven. Het totaal aan regels en afspraken biedt subsidiemogelijkheden aan buurt-organisaties, samenwerkingsverbanden van buurtorganisaties en losse initiatiefnemers. De bedoeling van de regeling is om samenwerking en eigen initiatieven van burgers te stimuleren, zodat de sociale cohesie en leefbaarheid van de buurt verhoogd wordt.

Een verhoogde sociale cohesie werkt preventief ten aanzien van de veiligheid in buurten. Er is daarom een sterke link tussen buurtgericht werken en de werkzaamheden die we in het kader van de sociale veiligheid uitvoeren. Ons subsidiebeleid heeft geleid tot een divers palet aan projecten die aansluiten bij de behoeften in verschillende buurten. De buurtorganisaties hebben allerlei activiteiten voor de inwoners in hun buurt georganiseerd, van een straatspeeldag en halloweentocht voor de kinderen tot gezellige activiteiten voor oudere inwoners. Buurtconsulenten ondersteunen dit proces van aanvraag tot en met toekennen subsidie. Daarnaast konden losse initiatiefnemers goede ideeën aandragen voor hun buurt. Deze buurtinitiatieven zijn activiteiten voor, door en in de buurt. Het animo om een buurtinitiatief te organiseren voor de buurt was in 2025 hoog, er zijn meer dan 250 buurtinitiatieven georganiseerd. In samenwerking met onder andere onze buurtorganisaties en initiatiefnemers is het platform van ‘Samen in de Buurt’ verder onder de aandacht gebracht. Ook in 2025 zijn er netwerkmomenten met de buurtorganisaties georganiseerd en hebben we onder andere samen gepraat over de sociale veiligheid in buurten en de samenwerking om tot sterke buurten te komen. Daarnaast hebben een aantal jongeren verteld over wat hen bezighoudt en welke activiteiten en thema’s zij belangrijk vinden.

Tijdens de netwerkbijeenkomsten kunnen buurtorganisaties met elkaar en met de gemeente in gesprek gaan en van elkaars ervaringen leren. Eén loket De werkwijze van Buurtregie is verder versterkt en werkt vanuit een centraal initiatievenloket. Dit loket biedt inwoners een laagdrempelige manier om ideeën aan te dragen en ondersteuning te krijgen bij het uitwerken van buurtprojecten. Het loket heeft dit jaar honderden aanvragen en vragen verwerkt. Ook voor de buurtorganisaties hanteren we zoveel als mogelijk het één loket principe, zodat zij zich bij activiteiten die verschillende beleidsthema’s bevatten, slechts op één plek hoeven te melden en vandaar uit begeleid worden. Het contact met de andere collega’s pakken wij vervolgens op. Betrokkenheid van inwoners met een migratieachtergrond In de visie op buurtgericht werken hebben we aangegeven ons in te zetten om iedereen in de buurten te betrekken bij de sociale activiteiten en de leefbaarheid, ook onze inwoners met een migratieachtergrond. In het laatste kwartaal van 2025 zijn we begonnen met de voorbereidingen voor de start van het Europese samenwerkingsproject Bridging Heritage dat zich gaat richten op de verbinding met migrantenvrouwen in onze buurten.

Buurthelden en buurtvrienden Met zo’n 900 actieve buurthelden en buurtvrienden in Heerlen zijn opruimacties, vergroening en sociale initiatieven door bewoners zelf georganiseerd. Er hebben 20 eenmalige schoonmaakacties op initiatief van bewoners plaatsgevonden. In 2025 is er verder gewerkt aan manieren om buurthelden ook op

96

andere terreinen in te zetten, zoals het ondersteunen van buurtprojecten en het versterken van sociale netwerken. ’t Heitje Onze digitale platform ’t Heitje is in 2025 vernieuwd en zal straks uitgebreidere functies kennen. In 2025 is ’t Heitje al gekoppeld aan evenementen. Het is de bedoeling dat onze partners in de stad straks ook Heitjes kunnen gaan inzetten als ze klussen hebben. We gaan de Heitjes daarnaast gebruiken bij onze buurthelden en buurtvrienden. Daarmee krijgt ’t Heitje een veel breder bereik. Om de nieuwe functies en het nieuwe digitale platform te testen is er in 2025 voorgesorteerd op het pilotjaar 2026 waarin alle in dit jaar voorgedragen vernieuwingen en uitbreidingen worden getest. Integrale aanpak sociaal veilig De integrale aanpak van sociale veiligheid is in 2025 verder geoptimaliseerd. Met een combinatie van preventie en repressie hebben we in samenwerking met de politie, woningcorporaties en maatschappelijke partners bijgedragen aan veiliger buurten. Buurtregie met als kernthema buurtgericht werken speelt hierin een belangrijke preventieve rol. Samen zijn een groot aantal casussen opgepakt. We werken ook samen vanuit de Sociaal veilig aanpak en het CITICESS project in een pilot aan complexe problemen via de doorbraakmethode en onze gezinscoaches. Samen in de Buurt Kamer In november 2025 is de derde Samen in de Buurt Kamer geopend, in de buurt GMS.

Heerlen had al twee andere Samen in de Buurt Kamers, namelijk in Hoensbroek en in de Passart. De Kamer is een ontmoetingsplek waar buurtbewoners, gemeente en professionele partners in de wijk samen komen om te werken aan een veilige, leefbare buurt. Bewoners zijn er welkom om hun vragen te stellen en ideeën te bespreken. Bewoners en organisaties in de buurten weten onze Kamers steeds beter te vinden. Hoi Heerlen Bus Ook in 2025 rijdt onze Hoi Heerlen Bus weer door de buurten. Mensen kunnen er terecht voor een kop koffie en een goed gesprek, met vragen of om andere buurtgenoten te ontmoeten. De Bus heeft zes vaste standplaatsen en er maken gemiddeld 65 buurtbewoners per week gebruik van. Met de laagdrempelige Hoi Heerlen Bus versterken we buurten en leveren we een bijdrage aan de samenleving. Door middel van de Bus maken we regelmatig verbinding met nog niet eerder bereikte inwoners. Burgerbetrokkenheid en lokale democratie Binnen het programma Burgerbetrokkenheid en Lokale Democratie staat betrokkenheid van onze inwoners centraal. Het bouwen aan vertrouwen is cruciaal en we willen daarom een brug slaan tussen de gemeente en onze inwoners. De mening van onze inwoners is belangrijk als wij beleid maken of projecten opzetten die de inwoners raken. We maken onze plannen en beleid immers voor die inwoner. Daarom hebben we ook in 2025 de dialoog met de inwoner opgezocht.

We hebben in 2025 als pilot een nieuwe vorm van democratie en inspraak ingezet, namelijk het burgerberaad. Van januari tot en met maart hebben 145 inwoners samen nagedacht en gediscussieerd over adviezen die men aan de gemeente wil geven ten aanzien van het door de inwoner gekozen thema ‘leefbaarheid’. Het burgerberaad heeft 50 adviezen opgeleverd, waarvan er na stemming binnen het beraad 30 adviezen aan de gemeente zijn overhandigd. Daarmee zijn we aan de slag gegaan. In 2025 is er verder gewerkt aan het betrekken van inwoners bij onze beleids- en planvorming, in lijn met onze nieuwe participatieverordening. We hebben daarvoor op verschillende plekken de methodiek van Het Relevante Gesprek ingezet. Deze methodiek helpt ons om te komen tot kwalitatief goede participatieprocessen met onze inwoners. We hebben daarvoor onze kennis en expertise rondom participatieprocessen verder vergroot en verbreed. Op diverse terreinen is de dialoog met de inwoner aangegaan over nieuwe ideeën van de gemeente.

97

Wat heeft het gekost? Het totale resultaat van het kernthema Buurtgericht werken wordt hieronder weergegeven: Programma 6: Sociaal Domein

KT Buurtgericht werken

Baten Prim. Bijgest. begroting begroting 2025 2025 0 0

Lasten Rekening 2025

Prim. Bijgest. begroting begroting 2025 2025 46 -880 -815

Saldo Rekening 2025

Prim. Bijgest. begroting begroting 2025 2025 -826 -880 -815

Rekening 2025 -780

Resultaat 2025

35

V

Bedragen x € 1.000

De grootste afwijkingen binnen het kernthema worden hieronder toegelicht: Kernthema

Afwijkingen worden veroorzaakt door:

Buurtgericht werken

Diverse afwijkingen.

Baten

Totaal kernthema Buurtgericht werken Bedragen x € 1.000

98

Lasten 46

-11

46

-11

I/S I

V(oordeel)+ / N(adeel)V/N 35