Document · PDF

Jaarstukken 2022

Commissie Economie, Bestuur en Financiën 20 juni 2023, gemeente HeerlenBij agendapunt: Vaststellen van de jaarrekening 2022 en het nemen van de daarmee samenhangende besluiten.31.364 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 4

Telers waren druk doende met het opzetten van hun teeltbedrijf door aankoop, verbouwing en inrichting van hun teellocatie en het aanvragen van lokale vergunningen. Handhaving overlast Ook in 2022 hebben we samen met onze externe partners overlast in het Maankwartier aangepakt. Door een gebiedsgerichte integrale aanpak, gebaseerd op Hartslag 2.0 methodiek, werken we aan schoon, heel en veilig. Om de overlast van verslaafden en verwarden in het centrum en het Aambos tegen te gaan, is de persoonsgerichte integrale aanpak voortgezet. Evenementen veiligheid en leefbaarheid Nadat in 2020 en een groot deel van 2021 evenementen niet mogelijk waren, liet 2022 een groei naar de normale omvang van aantallen evenementen zien. Deze bruisende omgeving brengt ook veiligheidsrisico’s met zich mee, zoals brand, instorting van constructies, onbereikbaarheid,

vechtpartijen, overcrowding of ongevallen tijdens activiteiten. Inzicht in deze risico’s en het voorkomen van incidenten op en nabij evenementen vroeg de noodzakelijke aandacht. Samen met hulpdiensten hebben we multidisciplinair evenementen voorbereid, waarbij is geadviseerd over vergunningen en afstemming plaatsvond over controle en toezicht. In 2022 was de inzet en aandacht voor de veiligheid van evenementen intensiever, mede omdat sociaal-maatschappelijke ontwikkelingen leiden tot meer veiligheidsrisico’s (o.a. jeugdoverlast, trends op het gebied van drugs en wapens en tekorten in mensen en middelen die gemeenten en de evenementenwereld troffen). Verbinding Zorg- en Veiligheid De zorg en veiligheidsthema’s zijn regionaal meer en op grotere schaal met elkaar verbonden. Zo werken de drie Zuid-Limburgse veiligheidshuizen intensiever samen en is het veiligheidshuis Parkstad doorontwikkeld tot een zorg- en veiligheidshuis Parkstad. Verder is in alle Parkstad gemeenten de procedure gestart om met het zorg- en veiligheidshuis een gemeenschappelijke regeling te sluiten in 2023. Hennep Aanpak Parkstad (HAP) Het HAP project is, conform planning, in 2022 formeel beëindigd. Gedurende het project zijn enkele duizenden bedrijfspanden gecontroleerd op de aanwezigheid van een hennepplantage of drugslab. We hebben hierbij veel ervaring opgedaan.

De werkwijze en ervaringen gaan we voortzetten, maar dan binnen het nieuwe reguliere Interventieteam. Informatieknooppunt Een goed veiligheidsbeleid is alleen mogelijk als de juiste informatie beschikbaar is. Door cijfers en andere informatie centraal te verzamelen en analyseren, worden ontwikkelingen en trends eerder zichtbaar. Hierdoor kunnen we sneller ingrijpen en beter onderzoek doen naar (mogelijke) problemen. Ook kunnen we interne en externe partners beter informeren. In het jaar 2022 is de ondersteunende rol ten behoeve van het Interventieteam vanuit het informatieknooppunt uitgebreid en versterkt. We zijn met andere gemeenten in gesprek om het informatie gestuurd werken binnen het veiligheidsdomein te verbreden naar Parkstad, maar ook provinciaal. Prostitutie controles in het kader van mensenhandel/uitbuiting In 2022 hebben we meerdere integrale prostitutiecontroles uitgevoerd. Dit deden we samen met het Openbaar Ministerie, de politie waaronder AVIM (Afdeling Vreemdelingen Identificatie en Mensenhandel), verschillende Limburgse gemeentes, het Leger des Heils en de Kmar. Achter de illegale prostitutie branche gaat zware criminaliteit, waaronder mensenhandel, schuil. Bij de controles worden regelmatig sekswerkers met een buitenlandse achtergrond aangetroffen.

We proberen steeds meer zicht te krijgen op de netwerken door onder andere de bevindingen van alle controles naast elkaar te leggen. Radicalisering Het jaar 2022 stond voornamelijk in het teken van het borgen van het proces conform convenant en het, zoals ieder jaar, nauwlettend volgen van de ontwikkelingen en sentimenten in onze stad en land. Verder is er een ontwikkeltraject van start gegaan dat ten eerste de samenwerking op zowel provinciaal als lokaal niveau moet versterken en ten tweede een document zal opleveren dat kaders biedt voor het uitvoeren van onze bestuurlijke opdracht. Toezicht op kamerverhuurbedrijven en openbare inrichtingen In 2022 hebben we toezicht uitgevoerd op kamerverhuurpanden en openbare inrichtingen (zoals coffeeshops en seksinrichtingen). Bestuursrechtelijke maatregelen Door middel van juridische procedures hebben we handhavend opgetreden in het geval van productie of handel in verdovende middelen (inclusief straatdealers), personen die met inbrekerswerktuig werden aangetroffen, illegale prostitutie en overtredingen binnen horeca-inrichtingen.

Arbeidsmigranten In 2022 hebben we 33 adressen waar (mogelijk) sprake was van huisvesting van arbeidsmigranten integraal gecontroleerd. De acties werden geïnitieerd vanuit de aanpak Sociaal Veilig en hebben in 2022 veelal plaatsgevonden in Vrieheide (17 adressen) en Hoensbroek (7 adressen). Bibob Door het toepassen van de Wet Bibob hebben we meer zicht op de bedrijfsvoering en financiën van bedrijven en personen die een vergunning aanvragen. Verder biedt de verruiming van de bevoegdheden in 2022 (o.a. aansluiting Bibob-register) ons de mogelijkheid zowel met gemeenten onderling als met het LBB (Landelijk Bureau Bibob) informatie uit te wisselen over het gevaar van misbruik van bijvoorbeeld een vergunning. Daarmee zijn we steeds beter in staat het ongewild faciliteren van criminele activiteiten tegen te gaan en voor bonafide ondernemers de concurrentiepositie te beschermen. Digitaal Opkopers Register (DOR) In 2022 zijn, in samenwerking met politie, diverse DOR-controles uitgevoerd bij opkopers in Heerlen. De opkopers betreffen o.a. belwinkels, fietsverkopers en tweedehandszaken. Door middel van juridische procedures (waaronder waarschuwingen en lasten onder dwangsom) is handhavend opgetreden om heling en ondermijning tegen te gaan.

Wet tijdelijk Huisverbod Ook in 2022 hebben we gebruik gemaakt van de bevoegdheid om bij huiselijk geweld, of acute dreiging daarvan, de agressor voor tenminste tien dagen een contact- en huisverbod op te leggen. In deze (afkoelings-)periode waarin verdere escalatie van huiselijk geweld kan worden voorkomen, wordt alles in het werk gesteld om pleger en achterblijvers te begeleiden naar hulpverlening. Week van de veiligheid In de week van de veiligheid 2022 zijn inwoners en ondernemers via onze social media kanalen geïnformeerd over cybercrime. Doel was mensen meer bewust te maken van ondermijning en hoe ze signalen kunnen herkennen. Maar ook waar en hoe ze signalen kunnen melden. Speciaal voor ondernemers uit de regio Parkstad is nog een ‘Kiek Oet’ bijeenkomst georganiseerd. Deelnemers werden door gemeente, RIEC en politie geattendeerd op signalen en gevaren van ondermijning. Burgernet Zowel politie als gemeente hebben in 2022 gebruik gemaakt van Burgernet. Burgernet is ingezet bij onder andere diefstal, inbraak, doorrijden na een aanrijding, beroving, en vermiste personen. Via Burgernet ontvingen deelnemers ook preventietips op gebied van veiligheid. Het stimuleren van aansluiting op de BurgernetApp werpt zijn vruchten af. De App is in gemeente Heerlen veelvuldig gedownload. Toezicht en handhaving (gemeentelijk blauw) In 2022 zijn de reguliere toezichtstaken uitgevoerd.

We hebben inzet geleverd bij een aantal kleinere demonstraties. De aanpak van illegale afvaldumpingen heeft geresulteerd in het in rekening brengen van 367 keer opruimkosten. Verder hebben de boa’s diverse acties uitgevoerd gericht op overlastplekken en op overlastgevende jongeren. In 2022 zijn we gestart met ANPR camera’s ten behoeve van het afsluiten van Heerlen-centrum en Heerlerheide-centrum voor verkeer. Deze wijze van handhaving heeft geresulteerd in 5741 waarschuwingen en 9098 bekeuringen. Cameratoezicht heeft wederom zijn toegevoegde waarde bewezen door het actief kunnen sturen op verdachte situaties. Ook heeft in 2022 wederom toezicht op betaald parkeren plaatsgevonden. Het personele verloop in 2022 binnen toezicht & handhaving is groot geweest. Diverse boa’s maakten de overstap naar de politie of ons eigen Interventieteam. De plekken zijn weer ingevuld en tevens is de werving gestart voor uitbreiding van 25 naar 28 boa’s.

Binnen het Interventieteam zijn 4 boa’s gestart. Zij worden vooral ingezet voor integrale controles op overlast, criminaliteit en ondermijning. Toezicht en handhaving bouwen, ruimtelijke ordening, milieu, horeca en evenementen In april 2023 leggen we in gedetailleerde vorm verantwoording af over de uitvoering van de toezichten handhavingswerkzaamheden, middels het handhavingsjaarverslag. Kort samengevat: wij hielden conform Toezicht- en Handhavingsbeleid 2019-2022 op een minimaal uitvoeringsniveau toezicht op ingediende meldingen en verleende vergunningen van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). Verder controleerden we periodiek bedrijven in het kader van de milieuwetgeving en handelden we meldingen van inwoners en verzoeken om handhaving af. We ondersteunden de uitvoering van gemeentelijke projecten in de uitvoering o.a. door advisering op het gebied van bodem en ondergrond. In 2022 hebben we veel tijd besteed aan de introductie van de Omgevingswet (gepland 1-1-2024). Niet alleen om de nieuwe wetgeving goed te implementeren maar ook om de dienstverlening richting inwoners en bedrijven nog verder te verbeteren.

Wat heeft het gekost? Het totale resultaat van het kernthema Veiligheid wordt hieronder weergegeven: Programma 1:

Baten

Veiligheid

Lasten

Saldo

Prim. Bijgest. Rekening Prim. Bijgest. Rekening Prim. Bijgest. Rekening begroting begroting 2022 begroting begroting 2022 begroting begroting 2022 2022 2022 2022 2022 2022 2022 46 26 18 -6.245 -7.816 -7.069 -6.199 -7.790 -7.051

KT Veiligheid

Resultaat 2022

738

Bedragen x € 1.000

De grootste afwijkingen binnen het kernthema worden hieronder toegelicht: Kernthema Veiligheid Reguliere afwijkingen

Afwijkingen worden veroorzaakt door:

Baten

Huiselijk geweld De gemeente heeft structurele rijksmiddelen ontvangen voor vrouwenopvang. In 2022 zijn niet al deze middelen besteed, de besteding hiervan loopt door in 2023. In het raadsvoorstel van deze jaarverantwoording wordt verzocht om deze middelen (150k) over te hevelen naar 2023 middels de reserve nog uit te voeren werkzaamheden.

Lasten 2

Sociaal Veilig De middelen die we in 2022 overhouden zijn benodigd om fase 2 in 2023 te kunnen afronden. In het raadsvoorstel van deze jaarverantwoording wordt verzocht om deze middelen over te hevelen naar 2023 middels de reserve nog uit te voeren werkzaamheden. C entrale verantwoording personeelsgerelateerde lasten. Diverse afwijkingen. Subtotaal reguliere afwijkingen

I/S

178

V(oordeel)+ / N(adeel)V/V

443

176

-9

-51

N/N

-8

746

738

C orona afwijkingen

N.v.t. Subtotaal corona afwijkingen

Totaal kernthema Veiligheid

-8

746

738

Bedragen x € 1.000

3.1.2

Programma Verkeer en Vervoer

Portefeuillehouder: Marco Peters Wat hebben we bereikt? In de Mobiliteitsvisie Heerlen in Beweging staat het samen leven in een groene en gezonde stad centraal. Mobiliteit is een van de puzzelstukjes om dit te bereiken. Met het Programma Mobiliteit 2022 hebben we het derde concrete uitvoeringsprogramma opgeleverd waarin we wederom op basis van de drie programmadoelen (verschuiven van de vervoerswijzekeuze van inwoners en bezoekers van Heerlen van “vervuilend” naar duurzaam en gezond; streven naar 0 ernstige verkeersslachtoffers per jaar en een daling van het energiegebruik voor verkeer en vervoer in 2040 tot max. 1.695 TJ) en met behulp van verschillende beleidslijnen en actielijnen de acties voor 2022 hebben benoemd. De uitvoering van ons Actieplan Mobiliteit is in grote lijnen volgens planning verlopen. De vertraging die we als gevolg van corona hebben opgelopen is vrijwel teniet gedaan. Naast onze regionale projecten, die we samen met de bewoners en bezoekers van onze stad hebben opgepakt hebben we ook op het gebied van regionale samenwerking de nodige stappen gezet. Vanuit de regionale Mobiliteitsvisie Zuid-Limburg hebben we de basis voor een gemeenschappelijke uitvoeringsagenda opgesteld die al deels in uitvoering is en deels verder wordt ontwikkeld. Op deze wijze hebben we de regionale en de lokale opgave op de meest efficiënte wijze verankerd.

Een schone, hele en veilige openbare ruimte is het fundament voor een aantrekkelijke omgeving voor bewoners, bezoekers en ondernemers van onze stad. Hierbij zien we dat steeds meer bewoners een positieve bijdrage leveren aan het schoonhouden van de leefomgeving. Ook hebben we de voorbereidingen getroffen voor de Visie waardevolle buitenruimte, waarin de waarden leefbaarheid, gezondheid, klimaatadaptatie, biodiversiteit en duurzaamheid centraal staan. Hierdoor kunnen we bij aanleg en onderhoud van de openbare ruimte beter inspelen op de aanpak van maatschappelijke opgaven, waarbij we ecologische grenzen respecteren. Een mooi praktijkvoorbeeld is het nieuwe van Grunsvenplein, waar meer groen is aangeplant, het regenwater beter wordt afgevoerd en de overgebleven materialen zoveel mogelijk zijn hergebruikt.

Wat heeft het programma gekost? Het totale resultaat van het programma Verkeer en Vervoer, verdeeld naar kernthema’s, is hieronder opgenomen: Programma 2: Verkeer en Vervoer

KT Mobiliteit

Baten

Lasten

Saldo

Resultaat 2022

KT Wegen, straten en pleinen

1.504

1.524

2.381

-12.339

-12.623

-12.529

-10.835

-11.099

-10.149

950

Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten Bestemming

1.504

1.524

2.397

-12.751

-13.010

-12.913

-11.248

-11.487

-10.517

970

Gerealiseerde resultaat

1.504

1.524

2.397

-12.751

-13.010

-12.913

-11.248

-11.487

-10.517

970

Bedragen x € 1.000

De lasten 2022 zijn als volgt verdeeld over de kernthema’s:

Risico’s • We kunnen vooralsnog niet geheel de kosten overzien om te gaan werken volgens de waarden van de Visie Waardevolle buitenruimte, waarmee we een transitie ingaan naar een toekomstbestendige buitenruimte. In deze bestuursperiode stellen we voor een aantal thema’s, zoals groen, separaat beleid op met een nadere financiële onderbouwing. • Er zijn maatschappelijke ontwikkelingen, zoals personeelstekort en inflatie die impact kunnen hebben op het tempo en de kosten van het beheer en onderhoud en daarmee de kwaliteit van de openbare ruimte.

Beleidsindicatoren

Verkeer en Vervoer

Beleidsindicatoren

Kernthema Mobiliteit Wat hebben we gedaan, opgeleverd? Beleidslijn Bewustwording en gebruik: Mobiliteitsplatform Met behulp van het Mobiliteitsplatform wordt er gestreefd naar het creëren van bewustwording, het aanzetten tot gedragsverandering en het inzetten van burgerparticipatie. Het platform helpt ons mee om de ambitie om ‘samen te leven in een groene en gezonde stad’ waar te maken. In 2022 hebben we weer diverse artikelen in onze Facebookgroep geplaatst waarin we o.a. aandacht hebben besteed aan de Posifiets-acties. In het kader van fietsstimulering en het reduceren van fietsoverlast heeft Zuid-Limburg Bereikbaar acties in het centrum en in Molenberg uitgevoerd. Beleidslijn Verkeersveiligheid: Strategisch Plan Verkeersveiligheid (SPV 2030) Met de komst van het Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030 hebben alle wegbeheerders in Nederland zich geconformeerd om een preventieve aanpak van de verkeersonveiligheid toe te gaan passen en dit bij de vorming en uitvoering van het Uitvoeringsprogramma Verkeersveiligheid Limburg op te pakken. In dit kader hebben we in 2022 samen met de Provincie Limburg een risicoanalyse en een Uitvoeringsagenda Verkeersveiligheid voor Heerlen opgesteld. Deze zullen de basis vormen voor onze nieuwe verkeersveiligheidsaanpak.

Het Rijk heeft voor de komende tien jaar € 500 miljoen beschikbaar gesteld om een impuls te geven aan het verbeteren van de verkeersveiligheid van provinciale, gemeentelijke en waterschapswegen. Het geld wordt in verschillende tranches besteed. Eind 2022 is de 2 e tranche opengesteld en de door Heerlen ingediende projecten zijn inmiddels gehonoreerd. Er is een beschikking afgegeven voor een bijdrage van € 260.000 (50% cofinanciering) voor de aanpak van knelpunten op de Dudoklaan, Gerard Holtlaan, Meezenbroekerweg, Mgr. Feronlaan en Kasteel Hoensbroeklaan. De uitvoering zal vanaf 2023 plaatsvinden. In het kader van de ‘Top-10 aanpak verkeersknelpunten’ zijn in het afgelopen jaar de Maasstraat, Prins Clausstraat en Edisonstraat gerealiseerd. Daarnaast zijn ook maatregelen voor Groeët Genhei voorbereid. In het kader van de ‘Aanpak grijze wegen’ is de uitvoering van de Hommerterweg gerealiseerd en is de Klinkertstraat behoudens de toplaag en markering gereed. De voorbereiding voor de reconstructie Ganzeweide is in gang gezet. Rondom de aanpak verkeersveiligheid Basisscholen is de TrapStepStap Challenge uitgevoerd op BS Eikenderveld, BS De Ganzerik en BS Mijnspoor. Beleidslijn Leefbaarheid: Parkeren De werkzaamheden rondom het project ‘Digitaliseren vergunningparkeren’ inclusief de ‘Pilot parkeren Eikenderveld’ zijn in 2022 afgerond.

De concept evaluatie van de pilot Eikenderveld is gereed. De ‘Pilot Schopla’ is nadat hij eerder in verband met corona was uitgesteld, van start gegaan. Er is een enquête uitgevoerd en er heeft een bewonersavond plaatsgevonden. Daarnaast is de blauwe zone in Welten uitgebreid naar aanleiding van een nieuwe enquête onder de bewoners. Het parkeerterrein aan de CBS-weg is in voorbereiding waarbij afstemming wordt gezocht met de overige ontwikkelingen in de omgeving.

Actualisering wegcategorisering Heerlen / VCP centrum Het adviesbureau Grenspaal 12 heeft de opdracht gekregen om het verkeerscirculatieplan centrum te gaan opstellen. De werkzaamheden zijn inmiddels opgestart. Parallel daaraan hebben we in 2022 verder gewerkt aan de actualisatie van de wegcategorisering. Beleidslijn Duurzame netwerken: Uitvoering Fietsnota Heerlen 2022 De Fietsnota Heerlen 2022 ‘Van autostad Heerlen naar fietsstad Heerlen’ is, inclusief het uitvoeringsprogramma, door de raad op 16 februari 2022 vastgesteld. In het kader van het verbeteren van het fietsklimaat in Heerlen zijn de volgende projecten in 2022 uitgevoerd/opgestart: • In navolging op het vrijliggend fietspad aan de Daelsweg is de rest van de regionale fietsverbinding Heuvelland-Parkstad nagenoeg klaar om opgeleverd te worden; • De werkzaamheden aan de Parkstadroute werden opgestart; • Het fietspad tussen het Mijnmuseumpad en de CBS-weg – als alternatief voor de fietsbrug tussen het Mijnmuseumpad en de Looierstraat (na onderzoek bleek deze brug technisch niet wenselijk) – is in september 2022 opgeleverd; • De voorbereiding voor de herinrichting van de Henri Dunantstraat en Willem Barentzweg is gestart; • De voorbereiding voor de aanpassing aan de rotonde Heerlerbaan-Clemens Meulemanstraat is opgestart; • Er zijn 13 Velocity-deelfietsstations (in twee fasen) gerealiseerd; • Ter bevordering van

ketenmobiliteit is er een fietsenrek geïnstalleerd aan de bushalte op Nieuw Eyckholt nabij Zuyd Hogeschool; • Met de spoorse partijen is er verder onderzocht c.q. onderhandeld hoe de nieuwe bewaakte fietsenstalling in de stationsomgeving eruit zal zien; • Samen met Provincie Limburg en Zuid-Limburg Bereikbaar is een marktonderzoek uitgevoerd ten behoeve van een eventuele aanleg van mobiliteitshubs. Hierin zijn ook de verschillende aanbieders van deelmobiliteit (deelfiets, deelauto) meegenomen; • In de periode september-oktober 2022 hebben ‘Heel Heerlen Beweegt’ en de Fietsersbond – in samenwerking met de gemeente Heerlen – verscheidene bijeenkomsten georganiseerd in het kader van het landelijk fietsproject ‘Doortrappen’. Dit is gericht op het stimuleren van senioren (60+) om deze vaker en vooral veiliger te laten fietsen. Als gevolg op de realisatie van de spoorverdubbeling is de Glas Mij-weg heraangelegd en verlegd naar het kruispunt Mijnspoorweg-Crutserveldweg. IC Randstad-Aken Een goede doorgaande intercityverbinding van de Randstad naar Aken is niet alleen voor Heerlen belangrijk, maar is dat zeker ook voor bijvoorbeeld de grensoverschrijdende stedelijke agglomeratie Aken/Parkstad Limburg alsook het gebied tot Eindhoven en verder Nederland in. Het betreft hier een kennis-as met veel potentieel voor Nederland.

Alleen al voor wat betreft hoogopgeleide arbeidskrachten die elk jaar afstuderen in Aken (stad met 60.000 studenten, waaronder aan de RWTH Aken). Er is grote interesse uit Eindhoven voor kennis en kenniswerkers uit de regio Aken. Wij vinden het belangrijk dat er nationale verantwoordelijkheid wordt genomen voor een volwaardige efficiënte verbinding tussen de Randstad en Aken. Het draagt ook bij aan duurzaamheidsdoelstellingen door op deze manier het reizen door Europa per hogesnelheidslijn voor Nederland te ontsluiten. Het Rijk en de regio werken aan de korte en lange termijnaanpak van de bovengenoemde ICverbinding. Voor de korte termijn wordt er door de provincie gestreefd naar een directe treinverbinding in de randen van de dag tussen Eindhoven en Aken. Dit is wat ons betreft een korte termijnoplossing als opstap naar een goede doorgaande verbinding.

Tevens maken wij ons ook zorgen over de verbinding Heerlen-Randstad. Deze dreigt steeds meer afgeschaald te worden en het hebben van een goede doorgaande verbinding met de Randstad is cruciaal voor onze regio. Dit is regelmatig onderwerp van gesprek met Rijk, regio en vervoerders. Ontsluiting Avantis-Trilandis In het kader van de verbetering van de ontsluiting van Avantis-Trilandis is er, samen met o.a. de provincie Limburg en Rijkswaterstaat, een mobiliteitsstudie voor dit gebied uitgevoerd. Bereikbaarheidsaanpak Molenberg Op basis van het onderzoeksrapport ‘Mobiliteit in Molenberg’ zijn de voorbereidingen voor de uitvoering van de voorgestelde maatregelen opgestart. De fietsstimuleringsactie heeft reeds plaatsgevonden.

Wat heeft het gekost? Het totale resultaat van het kernthema Mobiliteit wordt hieronder weergegeven: Programma 2:

Baten

Verkeer en Vervoer

Lasten

Saldo

KT Mobiliteit

Resultaat 2022

Bedragen x € 1.000

De grootste afwijkingen binnen het kernthema worden hieronder toegelicht: Kernthema Mobiliteit Reguliere afwijkingen

Afwijkingen worden veroorzaakt door:

Baten

Diverse afwijkingen.

Subtotaal reguliere afwijkingen

Lasten

I/S

V(oordeel)+ / N(adeel)V/V

N.v.t. Subtotaal corona afwijkingen

Totaal kernthema Mobiliteit

C orona afwijkingen

Bedragen x € 1.000

Kernthema Wegen, straten en pleinen Wat hebben we gedaan, opgeleverd? Waardevolle buitenruimte We hebben in 2022 de voorbereidingen getroffen voor de Visie waardevolle buitenruimte. Deze wordt in het voorjaar van 2023 vastgesteld. Hierbij hebben we verbinding gelegd met de ruimtelijke opgaven in het centrum en Heerlen-Noord, waarbij we werken aan een leefbare, gezonde, klimaat adaptieve en duurzame leefomgeving. Een mooi voorbeeld is het project Groen samen doen, waarbij we samen met bewoners in Heerlen-Noord werken aan vergroening van de openbare ruimte. Ook hebben we samen met de Cliëntenraad Gehandicapten Heerlen overlegd hoe we de openbare ruimte beter toegankelijk kunnen maken voor mensen met een lichamelijke en/of visuele beperking. Tijdens een schouw in Hoensbroek hebben ervaringsdeskundigen dit nader toegelicht. Ook hebben we gewerkt aan richtlijnen voor het beter toegankelijk maken van de openbare ruimte. Onderhoud kapitaalgoederen Wij hebben de Nota wegverhardingen 2023-2027 en het Beheerplan civieltechnische kunstwerken 2023-2027 voorbereid conform de begroting 2022. Hierbij hebben we de verbinding gelegd met de Visie waardevolle buitenruimte. We hebben de Nota openbare verlichting nog niet geactualiseerd, omdat we nog verder konden op de eerder ingeslagen weg binnen de huidige financiële middelen.

In 2022 zijn we doorgegaan met het toepassen van ledverlichting, waardoor nu bijna alle lantaarnpalen (95%) voorzien zijn van ledverlichting. Hierdoor hebben we (t.o.v. 2013) circa 40 procent op het energieverbruik bespaard.

Wat heeft het gekost? Het totale resultaat van het kernthema Wegen, straten en pleinen wordt hieronder weergegeven: Programma 2:

Baten

Verkeer en Vervoer

KT Wegen, straten en pleinen

Lasten

Prim. Bijgest. Rekening Prim. Bijgest. begroting begroting 2022 begroting begroting 2022 2022 2022 2022 1.504 1.524 2.381 -12.339 -12.623

Saldo Rekening 2022

Prim. Bijgest. begroting begroting 2022 2022 -12.529 -10.835 -11.099

Rekening 2022 -10.149

Resultaat 2022

950

Bedragen x € 1.000

De grootste afwijkingen binnen het kernthema worden hieronder toegelicht: Kernthema Wegen, straten en pleinen Reguliere afwijkingen

Afwijkingen worden veroorzaakt door:

Baten

Lasten

In verband met capaciteitsproblemen bij de aannemers, zijn er onderhoudswerkzaamheden bij de wegen uitgesteld. Verwacht wordt dat in 2023 deze onderhoudswerkzaamheden alsnog kunnen worden opgepakt. Vrijval voorziening verhardingen, op te nemen als bestemmingsreserve vanwege wijziging systematiek.

1.012

Doordat de reguliere verlichting grotendeels is/wordt vervangen door duurzame LEDverlichting, ontstaan er minder onderhoudskosten dan begroot. Er zijn minder aanvragen aanleg glasvezel. De inkomsten blijven hierdoor achter bij de begrote inkomsten.

100

-160

Door gunstige weersomstandigheden is minder gladheidsbestrijding nodig geweest.

V(oordeel)+ / N(adeel)-

Ondanks camerasysteem nog fysieke beveiliging nodig voor parkeergarage Heerlerheide.

-121

Deels dubbele onderhoudskosten vanwege latere oplevering project automatisering palen centrum.

-140

C entrale verantwoording personeelsgerelateerde lasten. Diverse afwijkingen. Subtotaal reguliere afwijkingen C orona afwijkingen

I/S

V/V

857

950

N.v.t.

Subtotaal corona afwijkingen Totaal kernthema Wegen, straten en pleinen Bedragen x € 1.000

857

950

3.1.3

Programma Economie

Portefeuillehouders: Martin de Beer, Casper Gelderblom Wat hebben we bereikt? De effecten van de coronapandemie zijn zeker in 2022 ook voelbaar en zichtbaar geweest. De sectoren die hard geraakt zijn, zijn met name retail en horeca. Hoewel deze een voorzichtig herstel van de coronacrisis laten zien, vormen de energiecrisis en de inflatie een nieuwe uitdaging voor onze MKB-ers. Hiervoor hebben we energiecompensatiemaatregelen genomen om de ondernemers te ondersteunen en daar waar mogelijk tegemoet te komen. De dynamiek op de bedrijventerreinen is nu zodanig groot dat er een tekort aan bedrijfskavels ontstaat. Door de stikstofproblematiek is het niet eenvoudig hiervoor oplossingen te zoeken. Toch zijn we in Parkstadverband alles in het werk aan het stellen om de economische dynamiek met name in de medtech sector te behouden. In de wijkcentra heeft de langdurige coronacrisis diepe sporen nagelaten. Het vergt een iets langere adem om hiervan te herstellen. Onduidelijk is ook nog hoe lang de energiecrisis gaat duren en in welke mate de landelijke maatregelen voldoende effect hebben voor onze MKB-ers. De toename van bedrijvigheid op onder andere bedrijventerreinen heeft ook een positief effect op de werkgelegenheid in Heerlen.

Door de vestiging van nieuwe bedrijvigheid is het aantal werkzame personen het afgelopen jaar met 605 toegenomen (waarvan 215 op bedrijventerreinen en 130 op stedelijke dienstenterreinen). Wij blijven ons inzetten om voldoende werkgelegenheid te genereren die past bij het economisch profiel van Heerlen, waar eenieder een kans krijgt en daarmee een solide basis heeft voor de toekomst. Ook een ander belangrijk economisch cluster, het centrum, laat zichtbare dynamiek zien. Zo hebben we verder gewerkt aan het aantrekken van nieuwe ondernemers. In de Saroleastraat is een duidelijke opleving zichtbaar. Het nieuwe stadskantoor is inmiddels geopend. De Open Universiteit heeft de wens uitgesproken om te verhuizen naar het Maankwartier. De interesse vanuit andere onderwijsinstellingen wordt ook steeds concreter. Helaas heeft DSM besloten om zijn hoofdkantoor te verplaatsen. In 2022 hebben we een positieve toekenning van bijna € 2 miljoen ontvangen voor de Impulsregeling Winkelgebieden van het Ministerie van EZK om de leegstaande retail in Schinkel-Zuid te transformeren en de openbare ruimte op te knappen. De Brightlands Smart Services Campus ontwikkelt zich door tot een plek waar digitalisering en AI (kunstmatige intelligentie) tot leven komen en gekoppeld worden aan brede welvaart. Het is een nationale Ai-hub.

In dit ecosysteem ontstaan strategische allianties, bijvoorbeeld met de kennisinstellingen, het Rijk en bedrijven.

Wat heeft het programma gekost? Het totale resultaat van het programma Economie, verdeeld naar kernthema’s, is hieronder opgenomen: Programma 3: Economie

KT Economie

Baten

Lasten

Saldo

Prim. Bijgest. Rekening Prim. Bijgest. Rekening Prim. Bijgest. begroting begroting 2022 begroting begroting 2022 begroting begroting 2022 2022 2022 2022 2022 2022 589 1.948 1.871 -6.549 -8.466 -7.451 -5.960 -6.519

Rekening 2022 -5.580

Resultaat 2022

939

KT Economische promotie

317

332

-966

-1.085

-997

-649

-768

-665

103

Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten Bestemming

906

2.265

2.203

-7.515

-9.552

-8.448

-6.609

-7.287

-6.245

1.042

404

1.431

1.207

-768

404

663

439

-225

1.310

3.696

3.409

-7.515

-10.320

-9.216

-6.205

-6.624

-5.807

817

Gerealiseerde resultaat

Bedragen x € 1.000

De lasten 2022 zijn als volgt verdeeld over de kernthema’s:

Risico’s • Druk op bedrijventerreinen en centrum wegens aantrekkende markt. Hierdoor kunnen bedrijven niet verder groeien omdat er geen geschikte gronden of bedrijfsruimtes meer zijn; • Krimp op de arbeidsmarkt, bedrijven vinden weinig geschikt en/of gemotiveerd personeel op elk niveau; • Krapte in bedrijfskavels; • Stikstofeisen die ontwikkelingen bemoeilijken; • Oorlog in Oekraïne; • Inflatie; • Gasprijzen; • Leegstand en de daarmee gepaard gaande ondermijningsrisico’s; • Cybersecurity; impact op de beveiliging van computersystemen, die zowel op de thuiswerkplek als bij kantoren en bedrijven vaak onvoldoende op orde is.

Beleidsindicatoren

Economie NL

Beleidsindicatoren

Heerlen

De grootste afwijkingen binnen het kernthema bestemming worden hieronder toegelicht: Kernthema Bestemming Reguliere afwijkingen

Afwijkingen worden veroorzaakt door:

Baten

Minder gerealiseerde gelden t.b.v. centrum

I/S

-200

Niet gerealiseerde FES gelden. Subtotaal reguliere afwijkingen C orona afwijkingen

Lasten

-25

V(oordeel)+ / N(adeel)N

-225

N.v.t.

Subtotaal corona afwijkingen Totaal kernthema Bestemming Bedragen x € 1.000

Kernthema Economie Wat hebben we gedaan, opgeleverd? Voor MKB’ers is een noodfonds energiekosten ingericht. Dit is bedoeld voor MKB’ers die niet binnen de landelijke TEK-regeling zullen vallen (Tegemoetkoming EnergieKosten voor energie-intensieve bedrijven). Hiermee hebben we een extra vangnet voor ons MKB gecreëerd. Doel is behoud van werkgelegenheid. De Open Universiteit heeft de wens uitgesproken om te verhuizen naar het Maankwartier. Ook heeft Zuyd Hogeschool serieuze interesse in vestiging in het Centrum. Daarvoor heeft de gemeente een voorkeursrecht gevestigd op het bouwblok aan de Promenade I (Wet Voorkeursrecht Gemeenten). Beide ontwikkelingen zouden een stevige impuls opleveren voor het Centrum. Ook de RWTH gaat een dependance in Heerlen centrum openen. We hebben samen met Parkstad Limburg de Subsidieregeling Stratenaanpak opgesteld. Deze subsidieregeling is een pilot, waarmee we onderzoeken of we de transformatie van leegstaande winkelpanden een extra impuls kunnen geven. In Heerlen is de Akerstraat-Noord aangewezen als pilotgebied, waar een transformatiecoach actief met pandeigenaren in gesprek gaat. Binnen Parkstad hebben we een tekort aan grootschalige bedrijfskavels.

Daarom is gekeken naar de mogelijkheden tot herontwikkeling van bestaande bedrijventerreinen: een ‘Brownfields-analyse’ over de huidige staat en de toekomstige vraag naar economische ontwikkelingen op bedrijventerreinen. De enige locatie voor grootschalige ontwikkelingen, zoals uitbreiding van onze sterke medtech-cluster, is op de Oostflank in Brunssum. Heerlen heeft toegezegd om mee te participeren aan deze ontwikkeling. Ook hebben we binnen Parkstad de voorbereidingen getroffen voor een gezamenlijk “veegplan”; met dit bestemmingsplan halen we overtollige winkelbestemmingen weg op de bedrijventerreinen. De samenwerking met diverse ministeries is geïntensiveerd in 2022 om de juiste netwerken op te bouwen en kansen bij de ecosystemen Medische Logistiek en Smart Services beter te kunnen verzilveren, dit ook in opmaat naar een nieuwe Regiodeal. We hebben vanuit het Fonds Economische Structuurversterking € 120.000 aan bijdragen verstrekt. Verder hebben we 17 toekenningen gedaan vanuit de subsidieregeling Ruimte voor Ondernemerschap. Ter bevordering van de digitalisering is een samenwerkingsovereenkomst gesloten voor de aanleg van glasvezel met Open Dutch Fiber.

Wat heeft het gekost? Het totale resultaat van het kernthema Economie wordt hieronder weergegeven: Programma 3:

Baten

Economie

Lasten

Saldo

KT Economie

Rekening 2022 -5.580

Resultaat 2022

939

Bedragen x € 1.000

De grootste afwijkingen binnen het kernthema worden hieronder toegelicht: Kernthema Economie Reguliere afwijkingen

Afwijkingen worden veroorzaakt door:

Baten

De inkomsten voor markten lopen terug door afname van het aantal ondernemers.

I/S I

V(oordeel)+ / N(adeel)N

Minder Ruimte voor ondernemerschap subsidies.

159

Minder kosten bedrijven contactpunt.

Minder congressen + promotie.

C orrectie rekening courant Beitel-Zuid 2019 en hogere ontvangsten in 2022.

210

Er is een onderuitputting op het budget voor het Programmabureau Heerlen-Noord ontstaan doordat het bureau pas per 1 april 2022 operationeel was en er zich gedurende het jaar personele mutaties hebben voorgedaan, waardoor minder aan salariskosten is besteed.

219

Niet gerealiseerde FES gelden.

200

C entrale verantwoording personeelsgerelateerde lasten.

158

-34

N/V

-77

1.104 I

Diverse afwijkingen. Subtotaal reguliere afwijkingen C orona afwijkingen

Lasten

-43

Inhuur t.b.v. de afhandeling van de TOZO regelingen.

-88

1.027

Subtotaal corona afwijkingen

-88

Totaal kernthema Economie

-77

1.016

939

Bedragen x € 1.000

Kernthema Economische promotie Wat hebben we gedaan, opgeleverd? • Bekendmaking vestigingsbeslissing Europees distributiecentrum JD Sports op de Beitel (1500 arbeidsplaatsen); • Samenvoeging Medtronic Leipzig met Medtronic Heerlen naar bedrijventerrein Trilandis; • Start nieuwbouw medisch distributiecentrum op Trilandis voor twee nieuwe medische bedrijven (300 arbeidsplaatsen); • Gesprekken met (Centrum) ondernemers in Heerlen en Hoensbroek vinden plaats over verplaatsingen en uitbreidingsmogelijkheden. Ondernemers van de Promenade worden actief meegenomen in de ontwikkelingen die er gaan plaatsvinden. Er wordt samengewerkt met partijen als Stichting Streetwise en het starterscentrum. Sessies met ondernemers en bestuur zijn opgestart; • Herontwikkeling bedrijvenpercelen op de Beitel gestart in 2022. Voormalig glasfabriek AGC is gesloopt en wordt herontwikkeld als logistiek distributie centrum; • Bezoek Expo real in München en Provada in Amsterdam en de Ondernemersdag HeerlenLandgraaf; • Daarnaast vindt er een intensievere samenwerking plaats wat betreft acquisitie van nieuwe bedrijven met het LIOF, ontwikkelaars en met de bestaande sectoren.

Wat heeft het gekost? Het totale resultaat van het kernthema Economische promotie wordt hieronder weergegeven: Programma 3:

Baten

Economie

Lasten

Saldo

KT Economische promotie

Resultaat 2022

103

Bedragen x € 1.000

De grootste afwijkingen binnen het kernthema worden hieronder toegelicht: Kernthema Economische promotie Reguliere afwijkingen

Afwijkingen worden veroorzaakt door:

Baten

C entrale verantwoording personeelsgerelateerde lasten.

Subtotaal reguliere afwijkingen C orona afwijkingen

Lasten

Doordat in het voorjaar minder evenementen doorgang hebben gevonden zijn er minder kosten gemaakt.

Subtotaal corona afwijkingen Totaal kernthema Economische promotie Bedragen x € 1.000

I/S

V(oordeel)+ / N(adeel)-

V/V

103

3.1.4

Programma Onderwijs

Portefeuillehouder: Jordy Clemens Wat hebben we bereikt? Binnen het programma onderwijs stond het creëren van gelijke kansen voor kinderen centraal. Hiervoor hebben wij een drietal actielijnen gevolgd: het stimuleren van de brede talentontwikkeling, de (taal)ondersteuning van kinderen en jongeren die dat nodig hebben en gezonde en veilige toekomstbestendige onderwijsgebouwen. Zo hebben kinderen in de voorschoolse voorzieningen en het primair onderwijs deelgenomen aan activiteiten om (taal)achterstanden te voorkomen en in te lopen, talenten te ontwikkelen en de gezondheid te verbeteren. De ouders zijn zoveel mogelijk betrokken bij de ontwikkeling van hun kind. Voor kinderen en jongeren die extra ondersteuning nodig hadden, is jeugdhulp ingezet zo mogelijk op de (voor)school (vindplaats is werkplaats). Voor kinderen en jongeren die niet naar school gingen of het onderwijs (dreigden) te verlaten zonder startkwalificatie zijn (preventieve) maatregelen ingezet. Wij hebben een bijdrage geleverd aan het vergroten van de kansen van jongeren en volwassenen op de arbeidsmarkt door mee te werken aan een sluitende aanpak voor kwetsbare jongeren naar arbeid en door onderwijsmogelijkheden voor (laaggeletterde) volwassenen en nieuwkomers beschikbaar te stellen.

Verder zijn de huisvestingsopgaven uit onder andere de Integrale Huisvestingsplannen samen met het primair- en voortgezet onderwijs en andere betrokken partijen voorbereid en uitgevoerd.

Wat heeft het programma gekost? Het totale resultaat van het programma Onderwijs, verdeeld naar kernthema’s, is hieronder opgenomen: Programma 4: Onderwijs

KT Onderwijs

Baten

Lasten

Prim. Bijgest. Rekening Prim. Bijgest. begroting begroting 2022 begroting begroting 2022 2022 2022 2022 6.630 14.646 15.146 -18.676 -25.791 14.646

15.146

-18.676

-25.791

Saldo Rekening 2022

Prim. Bijgest. begroting begroting 2022 2022 -26.143 -12.046 -11.144

-10.997

147 147

996

1.296

-1.359

-363

-63

Gerealiseerde resultaat

7.626

15.942

16.442

-20.035

-27.149

-27.502

-12.409

-11.207

-11.060

147

-11.144

-10.997

6.630

De lasten 2022 zijn als volgt verdeeld over de kernthema’s:

-12.046

Resultaat 2022

Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten Bestemming Bedragen x € 1.000

-26.143

Rekening 2022

Beleidsindicatoren

Onderwijs NL

Beleidsindicatoren

Heerlen

Kernthema Onderwijs Wat hebben we gedaan, opgeleverd? Taalstimulering en opvang jonge kinderen • Voor- en vroegschoolse educatie (VVE) Om (taal)achterstanden bij jonge kinderen (2,5 tot 6 jaar) te bestrijden, werd voor- en vroegschoolse educatie ingezet in de Peuteropvang Heerlen (POVH) en op de basisscholen. De pilots bij POVH waarbij met kleinere groepen werd gewerkt en waarbij op een aantal locaties extra personeel werd ingezet, zijn in het verslagjaar voortgezet. De in het voorgaande jaar aangenomen kindcoach, een HBO-er met een orthopedagogische achtergrond, heeft in 2022 meer samengewerkt met JENS om de pedagogisch medewerkers te ondersteunen bij het groeiend aantal peuters dat extra zorg behoeft. Voorts werden buiten speelplekken ingericht waar het vveprogramma spelenderwijs kon worden uitgevoerd. De deelname aan VVE op de peuteropvang was weer gratis voor de ouders van peuters met een indicatie mits het volledige 16-urige aanbod werd afgenomen. Ouders konden deelnemen aan het programma VVE Thuis. Gezonde voeding, sport en cultuur zijn thema’s die in toenemende mate werden geïntegreerd in het VVE programma en waarbij ook de ouders werden betrokken. De preventieve logopedie werd met dezelfde aanbieder voortgezet en bleek voor meer en voor jongere peuters noodzakelijk dan in voorgaande jaren. Ook tweejarigen in de opvang werden in 2022 gescreend.

Het aantal kinderen met een taalachterstand in de peuteropvang nam toe. Met de Jeugdgezondheidszorg zijn opnieuw afspraken gemaakt over de vroegtijdige signalering van taalachterstanden op de consultatiebureaus en het eerder wijzen van ouders op de mogelijkheden van voorschoolse educatie op de peuteropvang. Na het afsluiten van het coronatijdperk konden in 2022 ook de huisbezoeken weer worden geïntensiveerd. Het hele jaar moest rekening worden gehouden met personeelstekort, niet alleen op de VVElocaties maar bijvoorbeeld ook bij doorverwijzing naar de logopedie, bleken te weinig logopedisten beschikbaar. Was dit in het voorgaande jaar en voorjaar nog vanwege corona, in de rest van 2022 was dat ook vanwege de krapte op de arbeidsmarkt. In 2022 was er meer aandacht voor de opleiding van vakkrachten voor de peuteropvang en werd het gesprek aangegaan met de opleidingsinstituten over het aantrekkelijk maken van het beroep en het aanbieden van een kwalitatief hoogwaardige opleiding voor pedagogisch medewerkers. De kwaliteitsinspecties bij peuteropvang en kinderopvang zijn helemaal volgens planning uitgevoerd, ondanks de coronamaatregelen in de periode januari tot en met mei. Waar nodig is er gehandhaafd. • Voorleesexpress Er hebben 51 gezinnen meegedaan aan de voorleesexpress.

Dit is onderdeel van de gezinsgerichte aanpak van SCHUNCK bibliotheek, waarbij ouders thuis leren om hun kind te stimuleren met de taalontwikkeling, bijvoorbeeld met voorlezen. • Schakelklassen Op 15 basisscholen zijn schakelklassen georganiseerd. Hierin krijgen kinderen gedurende het schooljaar een extra taalaanbod. Brede talentontwikkeling • Rijke schooldagen Twee scholen hebben een rijke schooldag uitgevoerd. Beide scholen hebben in een verlengde schooldag extra tijd besteed aan basisvakken en de brede talentontwikkeling, waaronder sport- en beweging en culturele activiteiten. Kinderen op de Gezonde School van de Toekomst (GBT), een vorm van een rijke schooldag, hebben bovendien een gezond ontbijt gekregen. Een andere basisschool is gestart met de voorbereiding van een GBT. Deze projecten zijn mede gestart vanuit de landelijke Gelijke Kansen Alliantie en de Regiodeal Parkstad. • Onderwijs en kindontwikkeling Parkstad De Parkstadgemeenten hebben een gedeelde regionale visie rondom de thema’s onderwijs en kindontwikkeling vastgesteld. Het is doel is een gezonde en kansrijke ontwikkeling van alle kinderen en jongeren in Parkstad. Deze visie is in overleg met diverse betro kken partners,

•

waaronder het onderwijs, tot stand gekomen. De gemeenten gaan samen met partners aan de volgende opgaven werken: lerende netwerken, gezonde en veilige schoolomgevingen, rijke schooldagen, geharmoniseerd beleid en aanpak, trots en vertrouwen en impact en preventie. IMC Basis en JINC Om kinderen te laten kennismaken met een aantal beroepen en zo hun toekomstperspectief te verbreden, is op 6 basisscholen het programma van IMC Basis aangeboden en op 1 basisschool het programma bliksemstages van JINC. JINC heeft daarnaast op 2 basisscholen het programma digitale vaardigheden uitgevoerd. LEA 2022-2023 Samen met het onderwijs en partners is uitvoering gegeven aan de Lokaal Educatieve Agenda 2022-2023. Deze agenda kent de volgende 6 actielijnen: taalstimulering, gezonde leefstijl, brede talentontwikkeling, ondersteuning, een plek in de buurt en maatschappij en doorgaande lijnen.

Iedereen doet mee! • Samenwerking voorschoolse voorzieningen, scholen en jeugdhulp De voorschoolse voorzieningen en samenwerkingsverbanden Passend Onderwijs po, vo en mboinstellingen en de gemeente/JENS hebben afspraken gemaakt over inclusiever onderwijs, de verbinding tussen onderwijs en jeugdhulp en de inzet van kernpartners op school in de zogenaamde knooppunten. In 4 startklassen op reguliere basisscholen hebben 4-jarigen extra onderwijsondersteuning en hulp gekregen met als doel binnen een jaar uit te stromen naar een reguliere basisschool in de eigen buurt. In het speciaal onderwijs zijn doelgroep arrangementen ingezet. • Inhalen van vertragingen vanwege coronamaatregelen In de peuteropvang en het primair- en voortgezet onderwijs zijn interventies ingezet om achterstanden in te halen die vanwege de coronamaatregelen in de leer- en leefwereld van kinderen en jongeren zijn ontstaan. Deze afspraken, die zijn gemaakt in het kader van het Nationaal Programma Onderwijs 2021-2023 en Gelijke Kansen Alliantie 2021-2023, gaan over het versterken van de knooppunten door de inzet van extra zorgprofessionals, de versterking van (de verbinding met) sport- en cultuur en de begeleiding van leerlingen en ouders in een kwetsbare positie bij de overgang van de basisschool naar het vmbo.

• Aanpak laaggeletterdheid Er zijn in totaal 1200 vragen gesteld aan het Informatiepunt Digitale Overheid. Dit wordt verzorgd door SCHUNCK bibliotheek. Voor mensen die een uitkering hebben aangevraagd, hebben we de taalmeter ingezet. Er zijn in totaal 416 taalmeters afgenomen. Van de mensen die in Nederland zijn geboren of in Nederland op de basisschool hebben gezeten (NT1), heeft ongeveer 70% de indicatie laaggeletterd. Bij de groep met Nederlands als 2e taal is dit percentage hoger. Op basis hiervan is met de mensen een passend scholingstraject besproken. Daarnaast hebben we de camouflagecursussen ‘Letterliefde 2.0’ van het Bondgenootschap Geletterdheid Parkstad gefaciliteerd in 8 wijken in Parkstad. Hierbij wordt taal gecombineerd met geld, gezondheid, gezin, werk of een wijkgebonden thema. In Heerlen heeft dit plaatsgevonden in de wijken Molenberg en Heerlerbaan. Er zijn in 2022 in totaal 22 welzijnsmedewerkers geschoold in Herkennen laaggeletterdheid en doorverwijzen, en er hebben in totaal 23 inwoners meegedaan aan Letterliefde 2.0.Tot slot zijn er 5500 deelnemers geweest bij activiteiten van het Taalhuis van SCHUNCK bibliotheek.

Voorkomen en aanpakken thuiszitten en voortijdig schoolverlaten Om thuiszitten en voortijdig schoolverlaten aan te pakken en te voorkomen hebben de leerplicht- en RMC-consulenten van bureau VSV (preventief) samengewerkt op en met de scholen en de (zorg)partners. De RMC-consulenten hebben circa 4000 gesprekken met jongeren gevoerd en 1400 huisbezoeken afgelegd in Parkstad. Het doel is de jongeren terug te leiden naar school en als dat niet mogelijk is door te leiden naar werk of dagbesteding. Daarnaast hebben we, als contactgemeente, samen met de contactschool en partners het regionaal programma VSV 2020-2024 uitgevoerd. Vooruitlopend op de (in ontwikkeling zijnde) nieuwe wet van

“school naar werk” wordt de samenwerking met de arbeidsmarkt geïntensiveerd en worden taken en rollen verder op elkaar afgestemd. En er is in het kader van de nieuwe wet inburgering extra aandacht vanuit RMC voor de afstemming tussen de inburgeringsconsulenten en de consulenten nieuwkomers. Opleiden voor de arbeidsmarkt • Volwassenenonderwijs Heerlen is contactgemeente voor Zuid-Limburg voor het volwassenenonderwijs. Van het formele aanbod volwassenenonderwijs (taal, rekenen en digivaardigheden) hebben 136 Heerlenaren een scholingstraject gevolgd. Daarnaast zijn laagdrempelige scholingstrajecten in een niet-schoolse omgeving aangeboden. • Duaal traject statushouders bij Werk voor Heerlen In 2022 hebben de 2e en 3e lichting deelnemers van het duale traject bij Werk voor Heerlen hun traject afgerond. Er zijn in totaal 34 deelnemers in het traject geweest. Hiervan zijn er 22 geheel en 4 parttime uit de uitkering. Alle deelnemers hebben het inburgeringstraject afgerond en een MBO praktijkverklaring gehaald in het kader van praktijkleren. Onderwijshuisvesting • Het traject om te komen tot herijking van het “Integraal Huisvestingsplan Primair Onderwijs” is opgestart in overleg met de schoolbesturen en kindpartners. • Een onderzoek naar de functionaliteit en capaciteit van de binnensportaccommodaties is opgestart.

• De nieuwbouw van de brede maatschappelijke voorziening Heerlerbaan (school de Windwijzer, obs de Tovercirkel, Peuteropvang, Humankind, Bibliotheek, Huisartsenpost en jongerencentrum) is in uitvoering. De sloop van de bestaande schoolaccommodatie is afgerond en het grondwerk/fundering voor de nieuwe BMV is gestart. • De renovatie van 4 basisscholen inclusief groen schoolplein (de Horizon, St. Martinus, Mijn Spoor en Gerardus Majella) is deels afgerond. • De nieuwbouw van het Kindcentrum Passart (basisschool St. Paulus en gemeenschapshuis ‘t Lauriertje) is opgeleverd. De realisatie van de buitenruimte/openbare ruimte rondom het Kindcentrum is in uitvoering en er zijn plannen in voorbereiding om het speelplein te vergroenen waarvoor bomen van de Promenade II zullen worden ingezet. • De nieuwbouw van het Kindcentrum Bekkerveld (basisschool Tarcisius, SO/VSO school Catharina, Peuteropvang Heerlen, Humankind en het schoolbestuur INNOVO) is opgeleverd. De voorzieningen in de openbare ruimte ter borging van de verkeersveiligheid en het zo veel als mogelijk voorkomen van overlast voor de buurtbewoners, zijn middels voorlopige verkeersmaatregelen aangebracht. Afhankelijk van de ervaringen met deze tijdelijke maatregelen zullen deze al dan niet definitief worden ingericht. Hierover is intensief overleg met de buurtbewoners en de school.

• De interne verbouwing en uitbreiding van obs de Tovercirkel aan de Benzenraderweg is in uitvoering. Het verkeerscirculatieplan is in overleg met de school en buurtbewoners vastgesteld. De plannen voor een groen schoolplein en Tiny Forest zijn in uitwerking. • De tijdelijke oplossing voor het ruimtegebrek van de Broederschool en de peuterspeelzaal (BMV Molenberg) is gevonden door het opknappen van bestaande units in de nabijheid en deze zijn in gebruik genomen. De structurele oplossing zal worden opgenomen in het IHP/PO. • De ruimtevraag van de Taalschool de Werelddelen is opgelost door het schoolgebouw aan de Celsusstraat (voormalige dislocatie Tarcisiusschool) in gebruik te nemen als dislocatie voor deze school. Noodzakelijke aanpassingen van dit schoolgebouw zijn in beeld gebracht. • Het ruimtetekort van de speciale school voor basisonderwijs de Griffel is opgelost middels het beschikbaar stellen van het leegstaande “tussengebouw” van het Herlecollege. Dit gebouwdeel is middels een interne verbouwing geschikt gemaakt voor het onderwijs aan de leerlingen van de sbo de Griffel. • De invulling van de ruimtevraag van de Vrijeschool Helianthus aan de Cl. Meulemanstraat (dislocatie) is in onderzoek. • De vraag voor extra onderwijsruimte van de Mgr. Hanssenschool, obs de Droomboom, El Wahda school en de SO/VSO school de Buitenhof is opgepakt.

• • • • • • • •

• •

Het traject om te komen tot verduurzaming van het Bernardinuscollege is opgestart. Het tekort aan capaciteit van het Sintermeertencollege is in onderzoek/voorbereiding. Voor de realisatie van deze uitbreiding zal een omgevingsvergunning aangevraagd dienen te worden. Het bieden van extra onderwijsruimte aan anderstalige leerlingen (450 ll.) is in onderzoek. Het vergroenen van schoolpleinen conform het coalitieakkoord is in voorbereiding en deels in de realisatiefase. Hierbij zal worden gestart met 10 schoolpleinen. De verkeersproblematiek/veiligheid rondom diverse scholen is in samenspraak met het cluster verkeer opgepakt. De vraag om extra ruimte voor de school, kindpartners, buurtstichting en zorgpartijen in de brede school de Vlieger te Hoensbroek is in onderzoek. De nieuwbouw van het St. Janscollege zit in de laatste fase van realisatie. De tijdelijke huisvesting van de Vrijeschool Parkstad in het gehuurde voormalige Arcuspand aan de Drieschstraat is beëindigd. Deze school is tijdelijk ondergebracht in het schoolgebouw van het Grotiuscollege aan de Akerstraat, ter voorbereiding op de gezamenlijke huisvesting van beide scholen (onder één dak) op een nieuwe locatie in het centrum. Het traject om te komen tot vervangende huisvesting van deze scholen in het centrum is opgestart.

Het traject om te komen tot vervangende huisvesting van het Herlecollege, op een locatie in het centrum, is opgestart. Invulling toekomstige huisvesting Techniekcollege Parkstad (Vakmanschapsroute VMBO/MBO) aan de Schandelermolenweg is in onderzoek en overleg vindt plaats met de drie betrokken besturen SVOPL/LVO/VISTA.

Wat heeft het gekost? Het totale resultaat van het kernthema Onderwijs wordt hieronder weergegeven: Programma 4: Onderwijs

KT Onderwijs

Baten

Lasten

Prim. Bijgest. Rekening Prim. Bijgest. begroting begroting 2022 begroting begroting 2022 2022 2022 2022 6.630 14.646 15.146 -18.676 -25.791

Bedragen x € 1.000

Saldo Rekening 2022

Prim. Bijgest. begroting begroting 2022 2022 -26.143 -12.046 -11.144

Rekening 2022 -10.997

Resultaat 2022

147

De grootste afwijkingen binnen het kernthema worden hieronder toegelicht: Kernthema Onderwijs Afwijkingen worden veroorzaakt door: Reguliere afwijkingen

Baten

Lasten

Het schoolzwemmen heeft in 2022 lange tijd stilgelegen vanwege corona en de sluiting van zwembad Hoensbroek en het niet kunnen vinden van een passende oplossing. Voorstel om de gelden mee over te nemen naar 2023.

I/S

144

V(oordeel)+ / N(adeel)V

-250

De specifieke doeluitkering Onderwijsachterstanden is eind 2022 geïndexeerd.

286

V/N

Huurinkomsten kindcentrum Bekkerveld staan begroot op een ander kernthema.

-172

De provinciale en rijksmiddelen van het programma voortijdig schoolverlaten waren in 2022 iets lager dan begroot.

-69

Doorschuiven van regionale en provinciale gelden m.b.t. het regionale programma voortijdig schoolverlaten.

145

Restant regiogelden ten behoeve van volwasseneducatie. Voorstel om deze gelden door te schuiven naar 2023.

122

De kosten m.b.t. onderwijs naar de binnenstad verlopen via een ander kernthema.

Minder inhuur t.b.v. administratieve ondersteuning onderwijshuisvesting.

Besparing op tijdelijke huisvestingkosten door school tijdens verbouwing niet elders onder te brengen.

501

-687

-46

-28

N/N

500

-353

Binnen het leerlingenvervoer hebben we te maken met een toename van het aantal aanvragen en maatwerk. We werken geleidelijk toe naar het vergroten van de zelfredzaam- en zelfstandigheid, wat een verschuiving in het type voorziening teweeg brengt. Met name op het gebied van maatwerk zien we een forse toename. C onform beleid blijven we zelfredzaamheid- en zelfstandigheid centraal stellen. C entrale verantwoording personeelsgerelateerde lasten. Diverse afwijkingen. Subtotaal reguliere afwijkingen

147

C orona afwijkingen

N.v.t. Subtotaal corona afwijkingen

Totaal kernthema Onderwijs

500

-353

147

Bedragen x € 1.000

3.1.5

Programma Sport, Cultuur en Recreatie

Portefeuillehouders: Martin de Beer, Jordy Clemens, Marco Peters Wat hebben we bereikt? Cultuur Cultuur en kunst zijn onmisbaar voor Heerlen. Heerlen is een cultureel brandpunt waar nieuwe horizonten worden ontdekt, waar ruimte is voor experiment en waar cultuur en erfgoed bijdragen aan levendigheid, gemeenschapszin en saamhorigheid. Daar hebben we ons opnieuw voor ingezet in 2022. Samen met onze culturele partners realiseerden we een breed en toegankelijk aanbod. En we zorgden voor een stevige verankering hiervan in ons primair onderwijs. Talenten gaven we kans om te experimenteren en de stad ademde creativiteit en speelsheid. Als centrumstad namen wij de verantwoordelijkheid voor een sterke culturele infrastructuur voor Heerlen en de directe regio. We waren opnieuw een brandpunt op het gebied van podiumkunsten en de urban sector. Festivals creëerden een prettige sfeer. Een volledig ecosysteem van amateurkunsten tot professionele kunsten, van cultuurbeleving tot cultuurbeoefening, van carnaval via musea tot urban arts. We lieten het hoogste niveau zien, werkten voort aan ambitieuze projecten, bleven alert op kansen en zochten de samenwerking op in de regio om een zo compleet mogelijk en kwalitatief hoogwaardig aanbod te creëren voor inwoners en bezoekers. Cultureel erfgoed Het materieel en immaterieel erfgoed vertelt het verhaal van Heerlen.

Een uniek verhaal dat verschillende historische perioden doorkruist. Het zichtbaar en beleefbaar maken van het verhaal van Heerlen draagt bij aan de identiteit en aantrekkingskracht van de stad. Via diverse projecten maakten we ook in 2022 stukjes van dit verhaal beter zichtbaar. Daarnaast bouwden we verder aan projecten die dit verhaal de komende jaren nog verdiepen, verbreden en in de etalage zetten. Ook beheer en behoud van het (archeologisch) erfgoed is van groot belang. Erfgoed- en archeologische belangen maakten in 2022 structureel en formeel onderdeel uit van het planologische besluitvormingsproces. Sport We hebben sportverenigingen ondersteund door de inzet van een verenigingsondersteuner en specifieke subsidies voor sportmateriaal, vrijwilligers en energieproblematiek. Via stimuleringsprogramma’s als Heel Heerlen Beweegt, IKS Parkstad en schoolzwemmen hebben we veel inwoners gemotiveerd om meer te bewegen en sporten. In 2022 heeft er weer een aantal mooie sportevenementen kunnen plaatsvinden en hebben we flinke stappen gezet in het renovatieproces van zwembad Hoensbroek om te komen tot een toekomstbestendig en duurzaam zwembad. Groen Wij hebben gestreefd naar een zo optimaal mogelijk woon-, werk- en leefklimaat en hebben de duurzaamheid bevorderd door onder andere in te zetten op versterking van het groen in de stad.

Wat heeft het programma gekost? Het totale resultaat van het programma Sport, Cultuur en Recreatie, verdeeld naar kernthema’s, is hieronder opgenomen: Programma 5: Sport, Cultuur en Recreatie

KT Sport KT C ultuur

Baten

Lasten

Saldo

Prim. Bijgest. Rekening Prim. Bijgest. Rekening Prim. Bijgest. begroting begroting 2022 begroting begroting 2022 begroting begroting 2022 2022 2022 2022 2022 2022 2.073 3.219 3.660 -6.061 -7.704 -9.229 -3.988 -4.485

Rekening 2022 -5.570

Resultaat 2022

-1.085

693

944

1.640

-14.356

-14.845

-15.611

-13.663

-13.900

-13.971

-71

1.242

1.302

1.018

-6.436

-7.084

-7.129

-5.194

-5.782

-6.110

-328

-6.909

-7.066

-7.056

-6.874

-7.030

-7.004

Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten Bestemming

4.043

5.501

6.370

-33.763

-36.698

-39.025

-29.720

-31.197

-32.655

-1.458

524

414

-499

-651

-427

-238

-262

Gerealiseerde resultaat

4.116

6.025

6.784

-34.262

-37.198

-39.676

-30.146

-31.173

-32.893

-1.720

KT C ultureel erfgoed KT Groen

Bedragen x € 1.000

De lasten 2022 zijn als volgt verdeeld over de kernthema’s:

Beleidsindicatoren

Sport, Cultuur en Recreatie NL

Beleidsindicatoren

Heerlen

De grootste afwijkingen binnen het kernthema bestemming worden hieronder toegelicht: Kernthema Bestemming Reguliere afwijkingen

Afwijkingen worden veroorzaakt door:

Baten

V(oordeel)+ / N(adeel)N

Project Lange Jan, Lange Lies.

-76

Diverse afwijkingen.

-34

Het exploitatie saldo van de kostenplaats monumenten toevoegen aan de reserve.

Subtotaal reguliere afwijkingen C orona afwijkingen

Lasten

I/S

-152

-110

-152

-262

N.v.t.

Subtotaal corona afwijkingen Totaal kernthema Bestemming Bedragen x € 1.000

-110

-152

-262

Kernthema Sport Wat hebben we gedaan, opgeleverd? Het jaar 2022 stond ook voor de sportsector in het teken van herstel na de coronacrisis. Al snel werden, met name (buiten)sportverenigingen met eigen gebouwen, geconfronteerd met exceptionele stijgingen van energieprijzen. We hebben daarop geanticipeerd door sportverenigingen financieel te steunen en voorbereidingen te treffen op verdere verduurzaming van veldverlichting. Ook zijn clubs geholpen bij het in kaart brengen van mogelijkheden tot verduurzaming van clubgebouwen.

Wat heeft het gekost? Het totale resultaat van het kernthema Sport wordt hieronder weergegeven: Programma 5:

Baten

Sport, Cultuur en Recreatie

KT Sport

Lasten

Saldo

Rekening 2022

Resultaat 2022

-5.570

-1.085

I/S

Bedragen x € 1.000

De grootste afwijkingen binnen het kernthema worden hieronder toegelicht: Kernthema Sport Reguliere afwijkingen

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Heerlen&id=572f5224-26a9-47ff-85cd-93fc04fc6fdf