Conceptnotulen raadsvergadering d.d. 29 januari 2025

Conceptnotulen raadsvergadering

Presentielijst Aanwezig: Vergadering:

Gemeenteraad Heerlen Vergaderdatum:

29 januari 2025 Tijdstip vergadering:

18.00 uur

Leden: K. Adema, S. Bayraktar, M.M.M. van den Berg, J.P. Bertholet, M.T. Bosch, S. Bottenberg-Brylka, M.T.A. Butink, F.W.S. Daamen, A. Damen, T. Dragstra, J.L.M. Ermers, E.A.N.M. Géron, T.G.M.M. de Groot, J.A. Heine-van Dartel, A.M.G. Hendriks-Berg, J.T.M. Hendriks, .E.J. Hoogers, S. Jacobs, A.L.B. Janssen, B. Karabacak, P.C.C. Kastrop, A.W.A. Keulen, R.J.A. Kockelkorn, R.H.F. Leers, T. Nefjodov, P M. van Oosterhout, A. Oulad Lmaroudia, P.A. Pauwels, R.W.T.A. Rozestraten, A.A.W.G.M. Santegoeds, M.H. Schreurs, A.A.M. Stöcker-Bus, P.S.G.M. Vaessen-Stollman, I.J. Vermeulen-Klamerek en P.M.A. van Zutphen Wethouders: M.E.E. De Beer, J.M.M. Clemens, C. Gelderblom, M.P.G.M. Peters en A.E.H.T. Vrusch Voorzitter: R. Wever Griffier: T.W. Zwemmer Verslaglegging: J.H.C.J. Toirkens

Afwezig: Leden: T. Reijnders en H.M.A.M. Verreck

Pagina 2 van 84

Agenda 1. Opening en vaststellen agenda raadsvergadering

3

2. Vragenuur

4

3.1. Vaststellen notulen raadsvergadering 6 en 7 november 2024 (begroting)

20

3.2. Vaststellen notulen raadsvergadering 18 december 2024

20

4. Vaststellen van de ingekomen stukken en de wijze van afdoening

20

5. 2e Wijziging Algemene Plaatselijke Verordening Heerlen 2021

21

6. Aanpassing Parkeerverordening i.v.m. regeling deelauto’s

38

7. Verkoop stadskantoor Maanplein

54

8. Visie- en ambitiedocument Nieuw Heerlens Woonfundament: Woonstad Heerlen in Balans en Bloei

68

9. Benoeming (plv.) commissieleden SP en PvdD

84

Pagina 3 van 84

1. Opening en vaststellen agenda raadsvergadering De voorzitter Dames en heren, de vergadering is geopend. Ik weet dat u enorm veel zin had, want om 17.58 uur gooide u de deur al dicht. Dus dat belooft een fijne avond met snelheid en kracht erin. Het wordt leuk vanavond. Welkom. We hebben bericht van afwezigheid van de heer Reijnders en de heer Verreck. Dat betekent dat we met 35 mensen zijn vanavond. We gaan straks met het vragenuur beginnen, maar niet nadat ik met u de agenda even doorgelopen heb. Bent u akkoord met de agenda? De heer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Meneer de voorzitter, ik zou wil vragen om agendapunt 7 verkoop Stadskantoor Maanplein af te voeren, omdat ik begrepen heb dat er vanwege de staatssteunzaak behoorlijk wat af te dingen zou zijn op die 4,4 miljoen en in het beste geval zelfs het hele bedrag. Als dat zo is, dan zou ik willen voorstellen om het agendapunt Maanplein aan te houden en dat eens goed uit te zoeken. De voorzitter Ik kijk even naar de raad. Meneer Van Zutphen. De heer Van Zutphen, SP Gewoon bespreken, voorzitter. De voorzitter Gewoon bespreken? Ja? Zie ik een meerderheid om het gewoon te bespreken? Ja. Meneer Van den Berg? De heer Van den Berg, VVD Ik hoor nu wat meneer Leers zegt, maar ik zou graag een hele korte reactie willen van de portefeuillehouder daarover of het inderdaad zo verstandig is om het te bespreken of af te voeren.

Want als dat een advies zou zijn om af te voeren om nader informatie te krijgen, dan moeten we dat denk ik wel doen. We willen namelijk wel een compleet beeld hebben. Als dat niet nodig is, dan bespreken we het. De voorzitter Portefeuillehouder. Wethouder Clemens. Wethouder Clemens Ik kan het verhaal van de heer Leers niet bevestigen. Ik herken het ook niet. Ik begrijp het ook niet. Dus ik zou het gewoon bespreken. De voorzitter Prima. Dan gaan we dat gewoon agenderen. De voorzitter Zijn er nog andere opmerkingen over de agenda? Dat is niet het geval. Dan ga ik naar het vaststellen van de notulen van de raadsvergadering van 6 en 7 november. Is dat akkoord? Dank u wel. Dan het vaststellen van de notulen van de raadsvergadering van 18 december. Ook akkoord. Dank u wel. Dan het vaststellen van ingekomen stukken en wijze van afdoening.

Pagina 4 van 84

Behandelen. Dan tweede wijziging Algemene Plaatselijke Verordening. Behandelen. Dan de aanpassing van de Parkeerverordening in verband met regeling deelauto’s. Behandelen. Dan verkoop Stadskantoor Maanplein. U zult het wel willen behandelen. Dan het visie- en ambitiedocument Nieuw Heerlens Woonfundament. Behandelen. Ten slotte benoeming van commissieleden van de SP en de Partij voor de Dieren. Dat is akkoord. Dank u wel. 2. Vragenuur De voorzitter Dan is het nu 18.02 en gaan we beginnen met het vragenuur. We beginnen met de vragen van de heer Verreck en de heer Nefjodov inzake de Lange Jan. Ik neem aan dat meneer Nefjodov het woord wil. De heer Nefjodov, GroenLinks Voorzitter, inderdaad. De Lange Jan is niet zomaar een naam, want het is een icoon van Heerlens rijkste industriële geschiedenis. Hoewel de toren al decennialang verdwenen is, blijkt een stukje van het erfgoed, een trap van de Lange Jan, nog altijd bewaard te zijn. Dit is geen oud ijzer. Dit is een tastbare herinnering aan een tijdperk dat onze stad heeft gevormd. De vraag is: wat doen we met het stukje geschiedenis? Laten we het Heerlen vergeten of geven we het een plek waar het kan bijdragen aan onze identiteit en geschiedenis? Het Mijnmuseum zou daar bijvoorbeeld de ideale plek voor kunnen zijn.

Onze vraag aan het college is daarom samen te vatten als volgt: wil het college een gesprek met de eigenaar van het erfgoed om te kijken of en hoe we dit een waardige plek in Heerlen kunnen geven? Dank u wel. De heer Verreck en de heer Nefjodov stellen de vragen: 1. Heeft u ook gezien dat tijdens de uitzending “Het Stof Daalt d.d. 22-01-2025’ een klein stuk industrieel Heerlen erfgoed getoond werd? Gebruikt als opslag voor buizen? 2. Als dit daadwerkelijk een gedeelte van de buitentrap van d’r lange Jan is wilt u dan nadenken over een mogelijke educatieve rol voor deze trap in Heerlen? Bijvoorbeeld als toevoeging aan de collectie van het Nederlandse mijnmuseum of als historisch aandenken naast de huidige plaquette? 3. Hierover dan ook met de huidige eigenaar het gesprek aan te gaan, om te bespreken of we dit iconisch erfgoed op een andere wijze kunnen inzetten/exposeren? De voorzitter Dank u wel. Het woord is aan wethouder Clemens. Wethouder Clemens Dank voorzitter. Net als u heb ik erg genoten van de televisieserie Het stof daalt, waarin inderdaad de bewuste scène waarnaar u verwijst te zien is. Voor wie dat niet gedaan heeft, het is zeker een aanrader, omdat het op een hele mooie verhalende manier ons meeneemt door de geschiedenis van onze streek en hoe de mijnen die beïnvloed hebben. Dus ik zou zeggen: voor rasheerlenaren, maar ook voor Hollanders: vooral doen.

Het is een hele mooie kennismaking met onze streek. Daarmee een schot voor de boeg wat betreft de beantwoording. Ik zal de vragen voorlezen en die ook beantwoorden. 1. Heeft u ook gezien dat tijdens de uitzending Het stof daalt op 22 januari 2025 een klein stuk industrieel Heerlen erfgoed getoond werd? Gebruikt als opslag voor buizen? Antwoord: ja.

Pagina 5 van 84

2. Als dit daadwerkelijk een gedeelte van de buitentrap van d’r Lange Jan is, wilt u dan nadenken over een mogelijke educatieve rol voor deze trap in Heerlen? Bijvoorbeeld als toevoeging aan de collectie van het Nederlandse Mijnmuseum of als historisch aandenken naast de huidige plaquette? Het is zeer goed denkbaar dat het gaat om een echt stuk trap van de Lange Jan. Dat willen we heel graag bevestigd krijgen. Dat kunnen we doen. Dat ga ik u vertellen bij vraag drie. 3. Kunt u hierover dan ook met de huidige eigenaar het gesprek aan te gaan, om te bespreken of we dit iconisch erfgoed op een andere wijze kunnen inzetten of exposeren? Voorzitter, ja het college is daar zeer toe bereid. Sterker nog, er is al contact geweest met de eigenaar. Dat is de meneer die inderdaad ook in de serie te zien is. Dat blijkt een zeer betrokken Heerlenaar te zijn die ook zeer veel belangstelling heeft voor de geschiedenis en dus ook voor dit stukje bijzondere geschiedenis. Hij wil heel graag met ons in gesprek om te bekijken op wat voor manier we kunnen vaststellen waarmee we precies te maken hebben en ook hoe we dat bijzondere stukje erfgoed op een mooie manier zichtbaar kunnen maken in de stad. Dat is dus ook een ja. De voorzitter Dank u wel. Is er nog behoefte aan een aanvullende vraag van iemand anders? Meneer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Meneer de voorzitter, dank u wel.

In het verlengde hiervan begreep ik enige tijd geleden dat het de bedoeling was om de Lange Jan en de Lange Lies te vereeuwigen met lichtkunst. Ik neem aan dat dit nog steeds zo is. Wilt u daarbij de suggestie meenemen om eventueel dat stuk van die trap daarin een passende plek te geven? Dat zou namelijk zomaar logisch kunnen zijn. Wethouder Clemens Voorzitter, ik ben het erg eens met de intentie van de heer Leers, maar ik hoop dat u ons toestaat dat we eerst met de eigenaar in gesprek gaan en vanuit daar kijken wat er mogelijk is en ook wat hij daarin wenst en dat we dan bij u terugkomen. De voorzitter Dank u wel. Dan gaan we naar 2.2 de vragen van mevrouw Géron en de heren Verreck, Dragstra en Nefjodov inzake vuurwerk in de nacht van oud en nieuw. Mevrouw Géron, aan u het woord. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Dank u, voorzitter. Namens vier partijen stellen wij deze vragen. Het moge bekend zijn wat de effecten zijn van de nieuwjaarsnacht op milieu, natuur en de dienstverleners. We lezen recent nog dat politiemensen zich nog weleens twee keer bedenken of ze een dienst willen nemen in de nieuwjaarsnacht. Al deze dienstverleners hebben onze bescherming nodig. Dus daar zijn onze vragen voornamelijk uit ontstaan. Dank u. Mevrouw Géron, de heer Verreck, de heer Dragstra en de heer Nefjodov stellen de volgende vragen: 1.

Hoeveel incidenten zijn voorgevallen voor, in en na de nieuwjaarsnacht waar hulpverleners bij betrokken zijn geweest? 2. Wat zijn de kosten voor de stad van de preventieve maatregelen voor, in en na de nieuwjaarsnacht en de schoonmaakkosten achteraf?

Pagina 6 van 84

3. Wil de burgemeester landelijk een vuurwerkverbod bepleiten met collega burgemeesters, conform de wens van vele groeperingen en organisaties zoals ziekenhuizen, specialisten, politie, ambulance, brandweer en burgemeesters? Het is al jaren bekend dat twee derde van de bevolking voor een vuurwerkverbod stemt.

De voorzitter Dank u wel. Ik zal zelf deze beantwoording voor mijn rekening nemen. 1. Hoeveel incidenten zijn voorgevallen voor, in en na de nieuwjaarsnacht waar hulpverleners bij betrokken zijn geweest? De politie meldt dat tijdens de diensten rondom oud en nieuw geen noemenswaardig geweld tegen hulpverleners is gebruikt in Heerlen. 2. Wat zijn de kosten voor de stad van de preventieve maatregelen voor, in en na de nieuwjaarsnacht en de schoonmaakkosten achteraf? Dat is een wat uitgebreider antwoord. Op scholen zijn binnen de reguliere kaders preventielessen verzorgd door bureau HALT. Op de totale kosten hiervan, evenals op de totale kosten van de extra inzet van politie en gemeentelijke handhaving, moet ik even echt wat uitgebreider induiken. Daar kom ik binnen een maand bij u op terug met een schriftelijke reactie wat dat nou precies is geweest. Om schade aan de inrichting van de openbare ruimte zoveel mogelijk te voorkomen, is er het afgelopen najaar ook weer een hele informatiecampagne georganiseerd. Via diverse soorten communicatie hebben we aandacht gevraagd voor het belang van het opruimen van vuurwerkresten in centraal geplaatste afvalcontainers. De kosten van deze communicatie bedroegen circa 3.000 euro. Desondanks zijn er in totaal 31 afvalbakken vernield door vuurwerk. De totale kosten voor het vervangen van deze afvalbakken bedragen circa 16.000 euro.

Dit bedrag bestaat dan uit de aanschaf van nieuwe afvalbakken en de arbeid voor het vervangen van die afvalbakken. Verder is er ook melding gemaakt van schade aan allerlei inrichtingselementen in de openbare ruimte die in particulier eigendom zijn. Daar kunnen we de schade niet van bekendmaken, want die weten we gewoon niet. Kortom, het is altijd een bedrag dat in de tienduizenden euro’s loopt met wat er is gebeurd. 3. Wil de burgemeester landelijk een vuurwerkverbod bepleiten met collega burgemeesters, conform de wens van vele groeperingen en organisaties zoals ziekenhuizen, specialisten, politie, ambulance, brandweer en burgemeesters? Het is al jaren bekend dat twee derde van de bevolking voor een vuurwerkverbod stemt. Ja, ook wij zien dat het aandeel overigens jaarlijks groeit van mensen die voor het vuurwerkverbod zijn. Voor het eerst zien we ook beweging in Den Haag dat er inderdaad serieus nagedacht wordt over dat vuurwerkverbod. Wij hebben als burgemeester van Parkstad steeds het standpunt ingenomen dat als er geen landelijk vuurwerkverbod is, dat het dan voor ons bijna niet te doen is om dat lokaal te regelen. Dus wij zijn blij dat de discussie nu zover is dat dit verbod besproken wordt. Waar mogelijk en waar zinvol dragen we dat standpunt als burgemeesters ook uit. Ik zal het niet laten om dat te doen in Den Haag.

Waar ik in Den Haag wel op zal drukken, is dat we hier wel in een grensregio leven. Het is mooi dat je een landelijk vuurwerkverbod afkondigt, maar als de mensen hier in deze regio bij de buren in Duitsland en België halen, dan heb ik nog steeds hetzelfde probleem. Ik denk namelijk dat een groot deel van ons vuurwerk uit het buitenland afkomstig is. Dus nogmaals, ik ga ervoor pleiten, maar dit speelt wel mee. Nog aanvullende vragen? Ik zie wel een aantal anderen. Meneer Nefjodov. De heer Nefjodov, GroenLinks

Pagina 7 van 84

Voorzitter, op 19 februari zoals u al terecht beaamt, bespreekt de Tweede Kamer het initiatiefwetsvoorstel voor een landelijk vuurwerkverbod, aangevoerd door onder andere de Partij voor de Dieren en ons eigen Kamerlid Geert Gabriëls. De stemming gaat erom spannen en vraagt inderdaad om daadkracht van gemeentes, zoals ook terecht benoemd door mevrouw Géron. Onze landelijke fractie roept burgemeesters op om hun stem te laten horen. En inderdaad, ook Heerlen wordt gevraagd om actie te ondernemen. Maar als een van de grootste gemeentes van niet zo zeer Parkstad, maar zelfs Zuid-Limburg, kan Heerlen het voortouw nemen en zo veel mogelijk van de regio wellicht verenigen in een krachtige oproep voor een landelijk vuurwerkverbod. Des te meer nu een belangrijke politieke factor VVD intern is verdeeld en wij dan net een burgemeester hebben met VVD-komaf. Heerlen kan nu bijdragen aan een landelijk vuurwerkverbod. De tijd is inderdaad rijp. Mijn vraag is daarom ook: wil het college deze kans aangrijpen om niet alleen Heerlen, maar ook zo veel mogelijk gemeentes buiten Parkstad en binnen Zuid-Limburg te verenigen achter een gezamenlijke oproep voor een landelijk vuurwerkverbod? Dank u wel. De voorzitter We zitten dan wel achter in de actie. Laat ik dat maar zeggen, want de actie ligt al op tafel.

Vanuit Het Nederlands Genootschap en vanuit de Vereniging voor Nederlandse Gemeenten is al benadrukt dat ook burgemeesters willen dat dit moet gebeuren. Ik wil best nog een rondje maken om even te kijken of we een aantal burgemeesters hier kunnen verzamelen. De volgende was meneer Kockelkorn. De heer Kockelkorn, VVD Dank u, voorzitter. Herkent de burgemeester dan ook het probleem dat heel veel van de overlast, de schade en de geluidsoverlast juist voortkomt vanuit knalvuurwerk wat huidig reeds verboden is en inderdaad in het buitenland te koop is? Dat wordt vaak genoemd, ook hier. Dat is allemaal reeds verboden. Is het dan niet eerder een handhavings- en een autoriteitsprobleem bij de bevolking dan dat we nood hebben aan een landelijk vuurwerkverbod? Kan de burgemeester met de VVD-fractie erop ingaan dat in al zijn lobbytaken die hij reeds opgedragen heeft gekregen, mee kan nemen naar Den Haag? Ik denk aan het ziekenhuis waar ik een stuk meer belang aan hecht. Ik denk aan Heerlen-Noord. We moeten ook uitkijken dat we uw agenda niet overladen, want op een bepaald moment ben je de roepende op de berg. Dan krijg je het verhaal van Peter en de wolf. De voorzitter We kunnen niet interrumperen, mevrouw Géron. Het is het vragenuur. Twee dingen. Ja, het klopt. Ik bedoel, er is een vuurwerkverbod onder bepaalde condities. Dat wordt massaal niet nageleefd.

Dat komt voor een deel doordat we ons denk ik nergens meer aan God noch gebod houden, zeg ik maar even heel plat. Dat is wel een rampzalig deel van onze samenleving en voor een deel doordat we allerlei mogelijkheden hebben om aan die regels te ontsnappen, bijvoorbeeld door in het buitenland zaken te kopen. Het is natuurlijk hartstikke belangrijk dat we duidelijkheid creëren over een vuurwerkverbod. Als je echt een algemeen landelijk vuurwerkverbod doet, dan heb je wel het geluk dat je het in heel Nederland nergens meer mag verkopen. Dat is makkelijk in de handhaving. Desondanks zeg ik: in deze regio blijft handhaving een lastige, want je zal al die 273 grenzen moeten kunnen controleren op wie eroverheen komt. Dat blijft natuurlijk een hele ingewikkelde, maar het is wel een stap vooruit die je zou kunnen doen. Twee: ik ga ook niet een aparte set vergaderingen in Den Haag voor mezelf organiseren om daar ook voor te lobbyen. Ik combineer het dan met momenten dat ik toch in Den Haag aanwezig ben, want anders wordt het inderdaad te veel. Meneer Jacobs.

Pagina 8 van 84

De heer Jacobs, FVD Dank u wel, voorzitter. Het is natuurlijk altijd van de zotte dat een feest en een traditie de nek wordt omgedraaid omdat je 3 procent malloten hebt, terwijl 97 procent van de mensen gewoon het vuurwerk netjes afsteekt. Ik heb even een concrete vraag aan de voorzitter. U zegt: op het moment dat er dadelijk een algeheel vuurwerkverbod is, dan is het makkelijk te handhaven. Maar er zijn wat rapporten. Ik noem hier een rapport dat van het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid is, dat zegt: het zou wel eens zo kunnen zijn dat op het moment dat we een algeheel vuurwerkverbod krijgen, dat het illegale vuurwerk juist vergroot wordt. Wat u net aangaf: er zijn bijvoorbeeld zeven prullenbakken vernield. Dat kan alleen met Cobra’s. Dus dat zijn mensen die het sowieso al slecht voor hebben. Moeten we dan echt een traditie gaan omdraaien voor die 3 procent malloten of kunnen we beter er gewoon eens voor zorgen dat we die 3 procent malloten gaan aanpakken? Nogmaals, er zijn onderzoeken dat het averechts werkt. Hoe ziet u dat? De voorzitter Dat blijft een hele ingewikkelde discussie, meneer Jacobs. Dat ben ik met u eens. Ik bedoel, de 3 procent malloten maken wel heel veel kapot. Dat is een. Dat kost heel veel. Twee: het doet echt iets met de gezondheidszorg. Ik bedoel, ik vind er ook wat van als een jongetje van 14 jaar overlijdt aan zelfgemaakt vuurwerk.

Daar kan je een hele discussie over ophouden, maar ik ben het wel eens met het OM en de politie die zeggen: ons werk wordt wel makkelijker als er eenduidigheid is in de regelgeving in Nederland. Dat is wat ik dan ondersteun. Ik heb steeds gezegd: ik volg de politie en het OM ook heel erg in deze discussie. Daarom heb ik ook nooit een lokaal verbod overwogen, omdat ook het OM en de politie zeiden: het is op dit moment niet handhaafbaar. Meneer Hoogers. De heer Hoogers, PVV Dank u wel, voorzitter. In ieder geval is de PVV verheugd om te vernemen dat er geen incidenten zijn voorgevallen richting onze hulpverleners. De 31 afvalbakken waarover u sprak en de overige schade: is dat gebeurd met legaal vuurwerk of met illegaal vuurwerk? Dat is even mijn specifieke vraag erover. Daarbij ook nog eens: is de handhaving hier überhaupt van mogelijk met de huidige capaciteit zoals we die nu hebben? Dank u wel. De voorzitter Op vraag een: volgens mij is als die bak kapot is, echt niet te achterhalen wat hem kapot heeft gemaakt. Hij ligt aan gruzelementen en je ziet wat vuurwerkresten. Ik ben het wel met meneer Jacobs eens. Dat moet zwaar vuurwerk zijn. Je laat niet zomaar zo’n hele bak ontploffen. Daar moet je echt wel wat voor in stoppen. Bovendien is dit soort knalvuurwerk al verboden. Dus ik denk dat we daar niet meer zo veel aan doen als ik heel eerlijk ben.

Wat was uw tweede vraag? Sorry. De heer Hoogers, PVV Of handhaving überhaupt mogelijk is met de huidige capaciteit. De voorzitter Het is en blijft een hele ingewikkelde. We handhaven waar we kunnen. We vinden ook illegaal vuurwerk. We vinden te veel opgeslagen vuurwerk. We pakken af en toe iemand. We delen allerlei HALT-boetes uit en HALT-maatregelen. Dus we doen wel wat, maar dat is wel een

Pagina 9 van 84

druppel op de gloeiende plaat die we te pakken weten te krijgen. Ik zat even te kijken. Meneer Leers en meneer Ermers. De heer Leers, Hart-Leers Voorzitter, dank u wel. Met een dermate vuurwerkverbod terwijl je vanuit de luie stoel thuis alles kan bestellen wat niet toegestaan is, in hoeverre bereiken we daarmee wat we willen bereiken? Hoe reëel is het? Of is het meer iets van goede bedoelingen wat in de praktijk nagenoeg onhaalbaar lijkt? De voorzitter Ik denk dat ik heb geprobeerd uit te leggen dat we er een stap voorwaarts mee zetten, omdat het echt in de volle breedte voor de politie en het OM beter wordt om te handhaven. Ik denk ook dat het weldegelijk een wat rustiger beeld zal geven in grote delen van het land waar de puinhoop echt wel groot is. Ik bedoel, laten we het afkloppen. Relatief gezien valt het mee in Heerlen. Laten we daar ook blij mee zijn. Maar als je ziet wat er in het land aan de hand is, dan denk ik dat we wel iets moeten doen. Dat zal ook gepaard moeten gaan met andere maatregelen. Daar ben en blijf ik ook van mening van. Ik heb volgens mij in mijn nieuwjaarstoespraak gezegd: het zou goed zijn als we toch weer eens nadenken over hoe we onze kinderen opvoeden. Dat wil ik niet onder stoelen of banken steken, want je moet je ook afvragen hoe het kan dat sommige kinderen op een bepaalde leeftijd met vuurwerk aan de hand zijn. Meneer Ermers.

De heer Ermers, Ouderenpartij Heerlen Dank u wel, voorzitter. Een onderwerp dat volgens mij weinig aan bod komt in die hele discussie – ik denk dat dit waarschijnlijk ook wel terecht is, maar ik wil het toch even aanstippen – is de enorme hoeveelheden chemicaliën en zware metalen die uiteindelijk in het milieu terechtkomen. Ik denk dat als er een bedrijf in Heerlen of waar dan ook in Nederland een vergunning zou moeten aanvragen op basis van de uitstoot die dat genereert, dat ze geen vergunning zouden krijgen. Dus mijn verzoek is eigenlijk om ook dat punt wat sterker naar voren te laten komen in de discussies die u daarover heeft. De voorzitter Dank u wel. Dat doe ik. De voorzitter Dan gaan we naar de volgende. Dat is 2.3 de vragen van de heer van Zutphen inzake Vincio. Meneer Van Zutphen. De heer Van Zutphen, SP Voorzitter, in de commissievergadering van 15 januari sprak de wethouder Marco Peters namens het college zeer behartenswaardige woorden bij het sprekersplein van de huurders van Vincio. Hij sloot zich aan bij de analyse van de SP dat er bij Vincio sprake is van systeemfalen. Naar de huurders verklaarde hij: – nu ga ik niet Karl Marx of de Bijbel citeren, maar nu citeer ik Marco Peters – “U vindt bij ons altijd steun. We staan zij aan zij met u, met de inwoners van onze stad. U vindt bij ons ook altijd een luisterend oor.

We blijven vastberaden om jullie te helpen.” Heel goed meneer Peters, ga zo door. Wethouder Peters gaf vervolgens ook een nadere omschrijving van een rol die de gemeente daarbij volgens hem dient te spelen. In de papieren krant van 20 januari meldt de Limburger vervolgens: “Het proces is vertraagd, omdat de wethouder steeds aanvullende eisen stelt. De

Pagina 10 van 84

uiteindelijke versie van het plan is afgelopen week door hem van tafel geveegd.” Dat is kennelijk een citaat van Vincio. Het vervolg bestaat onder andere uit de commissievergadering van 12 februari waar Vincio is uitgenodigd en ook kennelijk op de uitnodiging zal ingaan. Tot zover de inleiding. De heer Van Zutphen stelt de volgende vragen: 1. Welke stappen neemt het college in voorbereiding van 12 februari naar Vincio om invulling te geven aan bovenstaande woorden, om te bereiken dat Vincio op 12 februari een andere houding aanneemt? 2. Wat is de reactie van het college op de verwijten die Vincio in De Limburger naar de gemeente maakt? 3. Welke opties heeft de gemeente op grond van haar wettelijke rol en de nieuwe prestatieafspraken, als Vincio haar houding onverhoopt niet bijstelt? De voorzitter Dank u wel. Het woord is aan wethouder Peters. Wethouder Peters Voorzitter, dank u wel. Het is mooi dat ik ook in het rijtje terecht kom samen met de Bijbel en Karl Marx. Dank daarvoor. Alle gekheid op een stokje, even de vragen, want die zijn natuurlijk heel serieus van aard. 1. Welke stappen neemt het college in voorbereiding van 12 februari naar Vincio om invulling te geven aan bovenstaande woorden, om te bereiken dat Vincio op 12 februari een andere houding aanneemt? Het waren twee onderdelen waar we het ook in de commissie over hebben gehad.

We hebben de individuele casussen aan Vincio voorgelegd. Daar zijn we nog altijd aan het wachten op een reactie. Anderzijds, dat nieuwe bestuurlijke overleg dat begin februari plaatsvindt, dat moet in ieder geval soelaas bieden als het gaat om een beter voorstel met betrekking tot het participatietraject. Dat is ook meteen in relatie tot vraag twee. 2. Wat is de reactie van het college op de verwijten die Vincio in De Limburger naar de gemeente maakt? Dat is deels terecht, want we hebben het wel degelijk van tafel geveegd om in de woorden zoals ze ook in het stuk staan te blijven, maar niet omdat we steeds nieuwe eisen stellen. We hebben van meet af aan altijd gezegd: die participatie moet open en niet vooringenomen zijn. Dat is hetgeen waar we het ook aan toetsten en ook blijven toetsen. Dus wij gaan er in ieder geval voor om ook zeker hier in dat volgende bestuurlijke overleg tot meer resultaat te komen. Ik hoop dat we tot een aanpak komen of in ieder geval dat er aanpak voorligt die ook onze goedkeuring heeft, aangezien dit echt wel een essentieel onderdeel is van het verdere proces. 3. Welke opties heeft de gemeente op grond van haar wettelijke rol en de nieuwe prestatieafspraken, als Vincio haar houding onverhoopt niet bijstelt? Enerzijds de motie zoals die hier natuurlijk ook is aangenomen: daar wordt op dit moment hard aan gewerkt om die verder uit te werken.

Als het goed is zal daar in het tweede kwartaal een invulling van komen van hetgeen in paragraaf 1.4 van de prestatieafspraken benoemd staat. Anderzijds, en daar hebben we het in dit gremium al eerder over gehad: bij de mogelijkheden die de gemeente heeft en natuurlijk sowieso op het moment dat een omgevingsplan gewijzigd moet worden, zijn wij mede aan zet. Hetzelfde geldt als het gaat om de omgevingsvergunning. Dus die twee zaken zorgen ervoor dat we in ieder geval wel in dat proces voor een heel gedeelte ook de regie hebben. Dat was het, meneer de voorzitter.

Pagina 11 van 84

De voorzitter Dank u wel. Is er behoefte aan een aanvullende vraag? Meneer Van Zutphen. De heer Van Zutphen, SP Voorzitter, ik ben blij dat de heer Peters in ieder geval vooralsnog doorgaat op de ingeslagen weg, maar als het gaat over het participatietraject door Vincio zelf, dan blijven de voortekens ongunstig. Gisteren hebben ze een brief uitgedeeld in Meezenbroek die opnieuw alleen focust op sloop en nieuwbouw, zonder dat ook maar enig alternatief ter discussie wordt gesteld. Betekent datgene wat u net gezegd heeft, dat u nadrukkelijk ook bij de huizen en blokken die daartoe bouwkundig geschikt zijn, de mogelijkheid van renovatie open wilt houden? De voorzitter Wethouder. Wethouder Peters Totdat de derde stap in het proces en de nota van uitgangspunten is afgerond, staan alle opties nog open. De voorzitter Dank u wel. Ik zie een aanvullende vraag van meneer De Groot en meneer Van den Berg. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen Dank u, voorzitter. Op 12 februari hebben we een agendapunt hebben opgevoerd met het Vinciodossier, het Meezenbroekdossier of hoe je het ook wil noemen? Staat dan op de agenda dat we met name daar ook de inhoudelijke discussie moeten voeren, de vragen moeten stellen en daar gezamenlijk met alle partijen de meningen moeten delen? Is de wethouder dat met mij eens? De voorzitter Wethouder. Wethouder Peters Jazeker.

Volgens mij is dat ook de uitgelezen mogelijkheid, aangezien als het goed is Vincio hier dan aanwezig is. Dat laat natuurlijk niet weg dat u als raad alle mogelijkheden heeft en kunt benutten om de vragen te stellen zoals u ze ook wil stellen, dus ook hier vandaag tijdens het vragenuur. Maar dat biedt inderdaad wel meer mogelijkheid om daar ook de diepte over in te kunnen gaan. De voorzitter Dank u wel. Meneer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD Meneer de voorzitter en wethouder, heeft u nou de indruk dat Vincio in juridische zin toerekenbaar tekortschiet in het handelen in de richting van de bewoners? Dus acteren zij niet conform de wet? Heeft u die indruk? De voorzitter Wethouder.

Pagina 12 van 84

Wethouder Peters Voorzitter, ik ben geen Juridische Zaken of wat dan ook. De vorige keer hebben we natuurlijk wel hier met elkaar geconstateerd dat de casussen zoals ze ook door de mensen in de buurt hier naar voren werden gebracht, wel schokkend waren. Maar hoe dat precies met de wet zit, daar kan ik u geen antwoord op geven. De voorzitter Dank u. Ja? Dan gaan we naar agendapunt 2.4, de vragen van de heer Van den Berg inzake vestiging MET ggz in de wijken Nieuw Husken-Zeswegen en Beersdal. Meneer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD Voorzitter, in de wijken Zeswegen-Nieuw Husken en ook Beersdal is enige onrust ontstaan over de komst van MET ggz. Wijkbewoners geven aan dat de toevoeging van een dergelijke voorziening een verdere stapeling is van aandachtsgroepen. Dat betekent dat in de wijken die al voorzieningen hebben zoals het Exodushuis aan de Beersdalweg en de verslavingszorgverlener Zuyderwende aan de Zeswegenlaan … De manier waarop er niet gecommuniceerd is, stuit op verzet en vooral omdat dit gebeurt in de aandachtswijken Zeswegen en Beersdal. Het nieuws is al een paar keer in mijn ogen onopvallend in de krant verschenen. Ook bij navraag wordt er geen duidelijkheid verschaft over waar ze gaan zitten. Vandaar deze vragen. 1.

Wat waren uw afwegingen om in te stemmen met de vestiging van een dergelijk gevoelige voorziening in een wijk waar al meerdere zorgvoorzieningen aanwezig zijn, zoals het Exodushuis aan de Beersdalweg en Zuyderwende Verslavingszorg aan de Zeswegenlaan? 2. Kunt u uitleggen waarom u niet hebt gekozen voor een actieve communicatie, ondanks het feit dat de vestiging van een dergelijke voorziening gevoelig ligt, met verwijzing naar de gebeurtenissen in Hoensbroek? 3. Waarom heeft u in het kader van de spreiding van dergelijke voorzieningen niet actief gezocht naar een andere locatie, bijvoorbeeld buiten het aandachtsgebied Heerlen Noord? De voorzitter Dank u wel. Het woord is aan wethouder Peters. De vragen zijn reeds voorgelezen. Dus u kunt u beperken tot de antwoorden. Wethouder Peters Voorzitter, dat is fijn. Even kijken. Voor de context is het toch waarschijnlijk wel goed als ik even de vragen oplees. 1. Wat waren uw afwegingen om in te stemmen met de vestiging van een dergelijk gevoelige voorziening in een wijk waar al meerdere zorgvoorzieningen aanwezig zijn, zoals het Exodushuis aan de Beersdalweg en Zuyderwende Verslavingszorg aan de Zeswegenlaan? MET ggz gevestigd aan de Beersdalweg is een psychologenpraktijk en in officiële termen een ambulante behandelsetting.

Daar kunnen mensen uit de reguliere maatschappij die gewoon werken en gewone gezinnen hebben op afspraak terecht voor een gesprek. Het is geen wonen of verblijfsvoorziening. Het verhaal over in ieder geval wat MET ggz inhoudt, hebben we natuurlijk al eerder hier met elkaar besproken. Qua toeloop is dit vergelijkbaar met medische voorzieningen, zoals bijvoorbeeld een huisartsenpost. Wij verwachten dan ook dat een ambulante behandelsetting geen effecten heeft op de woonomgeving. Dit zowel vanwege het gebruik an sich, als ten overvloede vanwege de afstand tot de meest nagelegen woonbebouwing. Want het pand Beersdalweg 104 ligt namelijk niet in de woonwijk Zeswegen en evenmin in de woonwijk Beersdal. Het ligt op een bedrijventerrein. Dus van een functionele

Pagina 13 van 84

of fysieke verbinding met de genoemde woonwijken is ook geen sprake. Het pand is ook verder qua inrichting, ligging, bereikbaarheid en beschikbare parkeerplaatsen geschikt. De vergunning die is afgegeven, is voor tien jaar. Het is dus een tijdelijke oplossing, aangezien MET ggz ook graag een vaste oplossing wederom in de buurt zou willen. 2. Kunt u uitleggen waarom u niet hebt gekozen voor een actieve communicatie, ondanks het feit dat de vestiging van een dergelijke voorziening gevoelig ligt, met verwijzing naar de gebeurtenissen in Hoensbroek? Enerzijds heb ik natuurlijk zojuist gezegd dat MET ggz op een bedrijventerrein ligt. Daarnaast is het wel zo dat we actief hebben gecommuniceerd middels een persbericht op 19 december vorig jaar. Dat is ook opgevolgd, dus niet in een artikel, in een bijzin of wat dan ook. Het is een groot artikel in De Limburger de dag erna op 20 december. 3. Waarom heeft u in het kader van de spreiding van dergelijke voorzieningen niet actief gezocht naar een andere locatie, bijvoorbeeld buiten het aandachtsgebied Heerlen-Noord? We hebben heel actief gezocht. We hebben dus samen met MET ggz echt die handschoen opgepakt om te zoeken naar actieve locaties, zowel in Hoensbroek als in andere wijken zoals Heerlen-Noord, Heerlen-Zuid en Brunssum.

De voorkeur van MET ggz ging en gaat nog steeds uit naar een locatie in Hoensbroek vanwege het verzorgingsgebied, omdat natuurlijk hun cliënten voor een groot deel ook afkomstig zijn uit de wijken in Heerlen-Noord. Uiteindelijk is de keuze van MET ggz zoals gezegd voor de tijdelijkheid op het pand Beersdalweg 104 gevallen. Qua functionaliteit is dat pand ook geschikt voor dit gebruik, ondanks dat wij net als MET ggz van mening zijn dat een zorginstelling idealiter in de wijk in plaats van daarbuiten zou moeten worden gehuisvest, zodat de zorg dichtbij en bereikbaar is voor de inwoners. Dat was het voorzitter. De voorzitter Dank u wel. Heeft u een aanvullende vraag, meneer Van den Berg? De heer Van den Berg, VVD Ja, ik heb een korte aanvullende vraag. De bestemming van het pand aan de Beersdalweg 104 is een bedrijfsbestemming. Dat heeft geen maatschappelijke bestemming daarin. Hoe kan het dan dat MET ggz daar kan gaan zitten, terwijl het niet conform een vigerende bestemming is? De voorzitter Wethouder. Wethouder Peters Het is altijd mogelijk om een vergunning af te geven die niet conform is aan het bestemmingsplan. Dat besluit hebben wij als college genomen. De voorzitter Dank u wel. Is er behoefte aan een aanvullende vraag? De heer Daamen van Partij Hoensbroeks Belang. De heer Daamen, Partij Hoensbroeks Belang Dank u wel.

Ik hoor de wethouder zeggen ‘voor de tijdelijkheid’ en ik hoor hem zeggen ‘die vergunning is voor tien jaar afgegeven’. Hoe moet ik dat met elkaar rijmen? Wethouder Peters

Pagina 14 van 84

De tijdelijkheid is voor tien jaar. Excuus. Die vergunning is afgegeven voor tien jaar. Daarna gaat het ook weer terug naar de reguliere bestemming. De voorzitter Meneer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Voorzitter, dank u wel. Er wordt regelmatig gesteld dat er in Noord veel meer druk op de ketel is dan in Heerlen-Zuid. Hebben we daar cijfermateriaal van, zodat we dat eens een keer duidelijk inzichtelijk kunnen maken? Zo ja, zou ik daar dan kennis van kunnen nemen? De voorzitter Wethouder. Wethouder Peters Ik neem aan van wel. Ik zou eigenlijk zeggen dat we hier ook schriftelijk op terug komen. De voorzitter Enige tijdsspanne? Wethouder Peters Zullen wij aan het einde van de week hier een deadline voor aanleveren, aangezien dit denk ik wel iets omvangrijks is? Dit kan niet opeens morgen worden beantwoord. De voorzitter Mevrouw Keulen. Mevrouw Keulen, Ouderenpartij Heerlen Dank u wel, voorzitter. De OPH is blij met de vragen van de VVD, want als je naar deze situatie kijkt, dan is dit toch een beetje l’histoire se répète. Dus mijn concrete vraag is: wat heeft u eigenlijk geleerd van het verhaal in Hoensbroek? Dat was al een heel moeilijk verhaal en nu komt eigenlijk weer hetzelfde. Dus ik zou graag willen vragen: wat waren daarvan de leerpunten? Een terechte vraag is: hoe is gecommuniceerd? U geeft aan: er is gecommuniceerd via de krant.

De vraag is: is dat de enige manier van communiceren geweest alleen via een persbericht of is er op een andere manier nog met de omwonenden gesproken? Dank u. De voorzitter Wethouder. Wethouder Peters Voorzitter, beide vragen van mevrouw Keulen gaan uit van het feit dat deze locatie in een woonwijk ligt. Hij ligt op een bedrijventerrein. Hij ligt niet in Beersdal en hij ligt ook niet in Zeswegen. Voor de locatie zoals die er ligt, is de dichtstbijzijnde woonbebouwing volgens mij 500 meter. Dus het is niet zo dat er zoals in de Hoofdstraat direct eromheen ook mensen wonen. Dat is ook de afweging waarom wij hebben gehandeld zoals we hebben gehandeld. We hebben wel degelijk begrepen dat op het moment dat er ergens een aanvraag komt voor een initiatief en dat in een buurt is, dat het dan ook voor de hand liggend is dat je met mensen in

Pagina 15 van 84

gesprek gaat. Maar dan heb je ook mensen die eromheen wonen. Dat is in dit geval niet het geval. De voorzitter Dank u wel. Nog een aanvullende vraag van de heer De Groot. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen Toch daar even op doorgaand, voorzitter. Ik hoor wat de wethouder zegt. Het is niet in een directe woonomgeving, maar dat is bijvoorbeeld bij Mondriaan ook niet het geval. Toch als daar bijvoorbeeld sprake is van locatie voor de Skaeve Huse, dan zijn toch de mensen in Welten wel heel erg eager om op een vroeg tijdstip te horen wat de plannen zijn en dat er overleg is. Ik denk dat dit de essentie is van de vraag. Het is duidelijk dat het niet in een directe woonwijk is. Maar bent u het dan niet met de OPH eens dat er ook in dit soort situaties op tijd gecommuniceerd zou moeten worden met bewoners? De voorzitter Wethouder. Wethouder Peters Ik snap de opmerking van de heer De Groot. Skaeve Huse zijn natuurlijk op geen enkele manier te vergelijken met een psychologenpraktijk. Laten we eerlijk zijn. Daar zijn mensen die gewoon uit de reguliere maatschappij komen, daarna gewoon naar hun werk of gezin teruggaan en daar een behandeling voor rouwverwerking of ik weet niet wat krijgen. Dus ik snap heel goed dat bepaalde initiatieven daar ook, ondanks dat ze misschien wat verder weg liggen, extra aandacht nodig hebben.

Dit is gewoon een reguliere ambulante behandelsetting met mensen die regulier functioneren in de maatschappij. De voorzitter Dank u wel. Dan gaan we naar agendapunt 2.5, de vragen van de heer Ermers inzake de gevolgen van de gerechtelijke uitspraken stikstofproblematiek. Meneer Ermers. De heer Ermers, Ouderenpartij Heerlen Dank u wel, voorzitter. De Raad van State heeft duidelijk gemaakt dat de na 2020 verleende vergunningen voor vrije stikstofwaarden die konden worden ingeruild, niet rechtsgeldig zijn. Hierdoor moeten er nieuwe vergunningen worden aangevraagd die wel aan wettelijke voorwaarden moeten voldoen. Als deze nieuwe aanvragen niet voldoen, dan kan dit verstrekkende gevolgen voor de reeds voltooide projecten. Ook de nieuwe projecten zullen uiteraard moeten voldoen. Met betrekking tot dit onderwerp, heeft de fractie van de Ouderenpartij de volgende vragen, waarbij ik even wil vermelden dat de eerder schriftelijke ingediende vragen niet geheel juist zijn weergegeven. Daarom stel ik ze als correct alsnog. 1. Ontstaan er door de uitspraak van de Raad van State en onlangs door de rechter problemen met de uitvoering van de geplande en reeds uitgevoerde projecten in Heerlen? Zo ja, welke? 2. Er mag geen inruil plaatsvinden van niet gebruikte stikstofwaarden bij projecten. Heeft inruil in Heerlen plaatsgevonden en zo ja, waar en hoe wordt deze dan opgelost? 3.

Voldoen de reeds uitgegeven vergunningen aan de uitspraak van de Raad van State? Zo ja, hoe is dit geborgd en is Heerlen gevrijwaard als er onverhoopt alsnog schadeclaims worden ingediend en is er een plan B als de na 2020 verleende vergunningen onrechtmatig blijken te zijn en er door de wetgever geëist kan worden dat er afgebroken wordt? Zo ja, hoe ziet dit plan er dan uit?

Pagina 16 van 84

Tot zover de vragen van de Ouderenpartij. De voorzitter Dank u wel. Het woord is aan wethouder Gelderblom. Wethouder Gelderblom Dank u wel voorzitter en dank voor de vragen. Ik denk dat iedereen in Nederland inmiddels wel kennis heeft genomen van dit volgende hoofdstuk in de stikstofsaga. De vragen zijn of er problemen ontstaan door de recente uitspraken van de Raad van State, zowel in het licht van zowel geplande als uitgevoerde projecten. Het antwoord is dat de uitspraken natuurlijk in potentie effect heeft op alle activiteiten. Dus dat gaat zowel over projecten van de gemeenten als die van externe initiatiefnemers. Voor Heerlen moet wel nog worden uitgezocht welke projecten dat precies betreft en of vanaf 2020 omgevingsvergunningen zijn afgegeven waarbij er in de voortoets intern gesaldeerd is. Die inventarisatie loopt nu. We verwachten dat we die uiterlijk 1 maart af hebben. Dan kunnen we dus ook op basis van die inventarisatie ingaan op de zo ja en zo nee vragen die gesteld zijn in vraag een. Bij wijze van sneak preview kan ik alvast aankondigen dat dit ook voor vraag twee en vraag drie geldt. Laten we ons vooral richten op die data van uiterlijk 1 maart om die inventarisatie met u te delen. Dan wordt denk ik het een en ander in concreetheid een stuk duidelijker. Vraag twee.

Desondanks wordt terecht gesteld door de vragensteller dat er geen inruil mag plaatsvinden van niet-gebruikte stikstofwaarden. Dan is de vraag: heeft dat plaatsgevonden? Zo ja, waar en hoe wordt dit opgelost? Daar komen we bij de inventarisatie op terug. Het klopt in ieder geval dat bestaande rechten niet meer mogen worden ingeruild. Nogmaals, de vraag of dat tot problemen leidt bij projecten die ofwel zijn gerealiseerd of nog gaan plaatsvinden, daar komen we op terug in een overzicht dat uiterlijk 1 maart beschikbaar is. 3. Voldoen de reeds uitgegeven vergunningen aan de nieuwe norm? Zo ja, hoe is dit geborgd? Is Heerlen gevrijwaard als onverhoopt alsnog schadeclaims worden ingediend en is er een plan B als de na 2020 verleende vergunningen onrechtmatig zijn en door de wetgever geëist kan worden dat er afgebroken wordt? Zo ja, welk plan? Zo nee, waarom niet? Nogmaals, voor de zo ja en zo nee kun je alleen op basis van de inventarisatie op terugkomen. In ieder geval is de provincie voor de natuurvergunningen specifiek altijd bevoegd gezag geweest. Dus dan is de gemeente in dat opzicht minder aan zet. Het geldt natuurlijk altijd dat de initiatiefnemers zelf verantwoordelijk zijn voor het besluit om in der tijd wel of niet een natuurvergunning aan te vragen. Dus dan is dat een verhouding tussen initiatiefnemer en bevoegd gezag. Dat is in deze de provincie.

Gelukkig voor de gevallen die eventueel – daar gaan we achter komen – alsnog een natuurvergunning moeten aanvragen, er een overgangsregeling geldt tot 1 januari 2030. Dat biedt wel enige tijd dat als het zo mocht zijn dat dit tot problemen leidt, om dan aanvullende maatregelen te nemen. Inmiddels hebben we ook gezien dat er in de tussentijd nog jurisprudentie kan plaatsvinden, waardoor de zaken ook weer veranderen. Die tijdshorizon helpt een beetje. Kort en goed, we gaan dat tot 1 maart na voor zowel onze eigen projecten als voor anderen. Dan komen we met een inventarisatie daarop terug. De voorzitter Is dat voldoende meneer Ermers? Ja? Anderen? Dat is niet het geval. Dan ga ik naar agendapunt 2.6 de vragen van mevrouw Vaessen inzake daklozen in Heerlen. Mevrouw Vaessen.

Pagina 17 van 84

Mevrouw Vaessen-Stollman, CDA Dank u wel, voorzitter. Gisteren werden wij breeduit via de landelijke media, radio, televisie en krant geïnformeerd dat er steeds meer daklozen in Nederland zijn. Veel van deze daklozen hebben buitenlandse roots, waaronder een lager wal geraakte arbeidsmigranten. Uit recente cijfers van het CBS blijkt dat het aantal daklozen in Nederland de afgelopen twee jaar fors is toegenomen. Vorig jaar waren er naar schatting 33.000 mensen tussen de 18 en 65 jaar zonder vaste verblijfplaats die door het land zwierven. Een opvallend en zorgwekkend detail uit deze cijfers is dat een groot deel van de daklozen uit het buitenland komt. Door taalbarrières, een beperkt sociaal vangnet en beperkte toegang tot hulpverlening, belanden ze snel in een kwetsbare positie. De bovenstaande berichtgeving baart de CDA-fractie zorgen. Vandaar dat we een aantal vragen hebben geformuleerd. 1. Kan het college aangeven of ook Heerlen te maken heeft met een stijgend aantal daklozen in onze gemeente? Zo ja, kunnen hierover cijfers worden gedeeld? 2. Indien het aantal daklozen stijgend is, wat gaat de gemeente dan ondernemen en welke extra maatregelen worden overwogen om de meest kwetsbare inwoners beter te ondersteunen? 3.

Hoe wordt er samengewerkt met lokale organisaties en zorginstellingen om preventieve stappen te ondernemen en ervoor te zorgen dat mensen niet in een situatie van dakloosheid belanden? Tot zover. De voorzitter Dank u wel. Het woord is aan wethouder Vrusch. Wethouder Vrusch Dank u wel, meneer de voorzitter. Ja, ook in Heerlen is een stijging waar te nemen. Zoals u zei, die is ook landelijk waar te nemen. We zien dat het druk is in onze opvang, maar weet: het lukt ons nog altijd om iedereen die zich meldt op te vangen. Meer informatie daarover staat ook in de raadsinformatiebrief van oktober. Het is ook van belang om te melden dat wij als gemeente Heerlen de centrumgemeente zijn voor Parkstad. Daarin werken we samen met verschillende partijen. Denk aan LEVANTO, Leger des Heils en het Credo Huis waarin we een breed pallet aan opvangmogelijkheden aanbieden. Die locaties liggen verspreid over heel Parkstad. In Heerlen liggen de jongerenopvang Putgraaf en Gasthuis. Voor de cijfers: in januari 2025 maakten 122 mensen uit heel Parkstad gebruik van de opvangvoorzieningen, dus mensen verspreid over heel Parkstad. U vroeg: indien het aantal daklozen stijgend is, wat gaat de gemeente dan ondernemen en welke extra maatregelen worden overwogen om de meest kwetsbare inwoners beter te ondersteunen? Zoals we al zeiden, we merken dat het stijgt.

Het eerste wat we gaan doen, is de locatie van Heugderlicht heropenen op 1 februari na renovatie. Die wordt dan volledig ingezet voor maatschappelijke opvang, zodat we vanaf aankomende maand al de druk op onze voorzieningen kunnen verlagen, omdat er dan betere en meer plekken weer beschikbaar komen. Daarnaast zijn we in z’n algemeenheid, dus breder, een verbeterplan aan het opstellen. Dat hebben we ook al aangegeven in de commissie MW. Dat moet leiden tot betere door-, in- en uitstroom, maar ook andere dingen. Wij kijken bijvoorbeeld naar specifieke doelgroepen en of we meer op preventie kunnen doen. We overwegen ook een nieuwe werkwijze om dat ook allemaal mogelijk te maken. Dat doen we niet alleen. Dat doen we ook samen met de opvanginstellingen, omdat we ook juist vanuit de professionals de input willen

Pagina 18 van 84

halen en van hun kennis gebruik willen maken. Wanneer dat verbeterplan af is, dan komen we uiteraard terug in de commissie. Dat was ook al afgesproken. Uw laatste vraag: hoe wordt er samengewerkt met lokale organisaties en zorginstellingen om preventieve stappen te ondernemen en dat mensen dus überhaupt niet in een situatie van dakloosheid belanden? Zoals ik al zei, maatschappelijke opvang is een regiotaak. Maar dan gaat het over de opvang. De preventie van dakloosheid is een lokale taak. Daar is iedere gemeente afzonderlijk verantwoordelijk voor. Denk bijvoorbeeld aan de aanpak van armoede of huisvesting. Maar we bespreken dat wel. Dat doen we op regelmatige basis. Daardoor kunnen we ook inspelen op de behoeftes per gebied. Hier in Heerlen hebben we bijvoorbeeld een andere en intensievere aanpak dan om maar te noemen, Voerendaal. Dus daardoor kunnen we beter kijken wat er nodig is in de verschillende wijken. Wij hebben dat belegd bij het voorliggend veld voor zowel de preventie als de nazorg bij Buurtteams Heerlen. Dus denk bijvoorbeeld aan laagdrempelige toegang tot ondersteuning, ook op het gebied van financiën en administratie. Ze bieden begeleiding voor mensen die eerst dakloos zijn geweest en vervolgens weer zelfstandig gaan wonen. Ze leren jongeren die voor het eerst op zichzelf gaan bepaalde vaardigheden aan, zodat ze die woonvaardigheden ook vol kunnen houden.

Maar we denken dus zoals ik net al zei, dat ook actief inzetten op het voorkomen en beheersbaar maken van schulden via vroegsignalering, schuldhulpverlening en tot slot – dat doen we dan wel weer op Parkstadniveau – hebben we natuurlijk ook Loket Housing voor de mensen die uitstromen. Dan krijgen ze ook begeleiding. Dan zorgen we dat mensen die eenmaal dakloos zijn geweest, ook niet terugvallen. Dan kunnen we voor betere huisvesting voor ze zorgen en dan houden we een vinger aan de pols, zodat ze ook goed op weg gaan. Dat even ter volledigheid. De voorzitter Dank u wel. Heeft u behoefte aan een aanvullende vraag, mevrouw Vaessen? Mevrouw Vaessen-Stollman, CDA Nog even aanvullend: ik hoor inderdaad een stijging en dat in januari 2025 er 123 mensen in heel Parkstad gebruik maakten van de opvangvoorzieningen, maar wat betekent dat alleen voor Heerlen? Het CDA is ook ter ore gekomen dat er een wijziging in de voorwaarden van de dag- en nachtopvang zou plaatsvinden. Daar zou ik inderdaad meer duidelijkheid over willen hebben. Dat is dus in Gasthuisstraat. Er zou een wijziging plaatsvinden op basis waarvan mensen opgenomen zouden worden, waardoor er dus eigenlijk nog meer mensen op straat terechtkomen. Klopt dat? Wethouder Vrusch Nee, dat wil ik als eerste meteen ontkrachten. Als wij al verbeterplannen maken, dan is dat altijd om onze inwoners beter te helpen.

Juist degenen die het kwetsbaarst zijn, degenen die zonder dak komen te staan, daar willen wij altijd goede zorg aan bieden. Dus als er al wijzigingen zijn, dan is dat om mensen beter te begeleiden en te zorgen dat ze naar betere punten toe kunnen gaan, maar niet om minder mensen op te vangen. Dus dat echt totaal niet. De voorzitter Dank u wel. Ik zag meneer Leers in ieder geval voor nog een aanvullende vraag. De heer Leers, Hart-Leers Voorzitter, dank u wel. Enige tijd geleden bevestigde het college naar aanleiding van mijn vragen dat het vaker voorkwam dat in ieder geval op dat moment bij de dag- en nachtopvang

Pagina 19 van 84

mensen aan de poort stonden terwijl de voorziening vol was. Toen werd ook aangegeven dat men keek naar andere mogelijke locaties. Is die andere mogelijke locatie enkel het Heugderlicht geworden of bent u nog meer locaties aan het bekijken, en zo ja, welke dan? De voorzitter Wethouder. Wethouder Vrusch Een van de locaties is het Heugderlicht. Als het bijvoorbeeld jongeren betreft, dan kijken we ook naar de Putgraaf. Als het voor langere tijd betreft, iemand dus een stuk stabieler is en niet op meerdere gebieden een probleem heeft, dan kunnen we ook kijken naar het Leger des Heils en naar het Credo Huis. Dus we kijken juist welk maatwerk het best passend is voor die persoon. Dus zoals ik al zei, we hebben gelukkig nog geen daklozen buiten hoeven te laten staan. Maar dat betekent wel dat we Parkstad breed kijken waar we iemand het beste mee kunnen helpen. De voorzitter Dank u wel. Mevrouw Géron. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Dank u. Dank in ieder geval alvast voor de beantwoording, maar we hebben nog een paar vragen. Het aantal daklozen neemt toe, maar 7 op de 10 daklozen staat niet in registers. Het CBS maakt maar een schatting. We hebben het een tijd geleden ook gehad over de ETHOStellingen. Wanneer gaan die in? Want die blijken dus concreter te zijn en de verborgen dakloosheid beter in kaart te brengen. Ik heb niks gehoord over vrouwen die dakloos worden.

Vrouwen hebben vaak een of twee kinderen. Hoe is daarop de stand van zaken en is er specifiek aandacht voor arbeidsmigranten die dakloos zijn geworden, die hun baan hebben verloren en dan op straat staan? De voorzitter Dank u wel. De bedoeling was een enkele aanvullende vraag. Dat hadden we afgesproken en dus niet om het onderwerp te verbreden. Maar gaat uw gang, wethouder. Wethouder Vrusch Dank u wel. Zoals ik eerder al zei, we zijn zeker bereid om de ETHOS-telling te doen, maar we wachten tot Maastricht en Sittard-Geleen gereed zijn. Dat is nu net pas gebeurd. We gaan binnenkort de resultaten delen. Waarom? We willen meteen leren van hun aanpak. Wij zijn tegelijkertijd wel bezig met onze verbeterplannen. We blijven nu nooit stil zitten, maar we gaan wel kijken hoe we dit zo efficiënt mogelijk kunnen doen. Want dat vraagt ook wat van bijvoorbeeld alle huisartsen die mee hebben gedaan aan die telling. Dus als we dat willen doen, dan moeten we dat direct goed afstemmen met elkaar. U heeft het over vrouwen. Laat mij even het rijtje opnoemen. We hebben een algemene opvang, een opvang voor zorgmijders, een jongerenopvang, een kleinschalige jongerenopvang, een moeder- en kindopvang en een vrouwenopvang. Dan zijn er ook daartussen nog verschillende degradaties. Dus ja, ook voor vrouwen en zeker wanneer zij in een speciale situatie komen, hebben we daar ook aparte aandacht voor.

Nu komt dus voor arbeidsmigranten. Dat breekt af en toe ook ons hart, want daar hebben wij niet een aparte opvang voor. Sterker nog, we weten allemaal dat arbeidsmigranten vaak binnenkomen. Dan zitten ze vaak met de huisvesting nog afhankelijk van huurcontracten. Dus als dan het werk

Pagina 20 van 84

stop wordt gezet, dan wordt simpelweg een huurcontract stopgezet en dan verlies je ook alles in een keer. Dan hebben we inderdaad al een situatie gehad zonder op specifieke casussen en tijdstippen in te gaan, dat er opeens een stel uit een totaal ander land bij onze opvang stond. Ze waren in de steek gelaten door de werkgever en ze wisten bij godsnaam niet meer hoe ze thuis moesten komen. Daar moeten we maar mee dealen. Dus dat betekent ook dat als we daar iets aan willen doen, dat we dan ook moeten kijken naar de instroom en dus ook de instroom van arbeidsmigranten. De voorzitter Dank u wel, wethouder. Dan zijn we daarmee aan het einde van het vragenuur gekomen. Dan ga ik door met de reguliere agenda. 3.1. Vaststellen notulen raadsvergadering 6 en 7 november 2024 (begroting) Hamerstuk.

3.2. Vaststellen notulen raadsvergadering 18 december 2024 Hamerstuk.

4. Vaststellen van de ingekomen stukken en de wijze van afdoening De voorzitter Meneer Pauwels. De heer Pauwels, CDA Dank u, voorzitter. In het licht van onze discussie daarnet bij de rondvraag over het afsteken van vuurwerk al dan niet illegaal, kan het geen kwaad om document 11 integraal aan de raad aan te bieden, zodat de raadsleden hier ook over dat aspect over die giftige stoffen in vuurwerk kennis kunnen nemen. Dat kan alleen maar bijdragen aan de discussie. De voorzitter Ja. U vraagt dus om actieve verspreiding naar alle raadsleden, maar het staat hier toch op? Meneer Ermers. De heer Ermers, Ouderenpartij Heerlen Dank u, voorzitter. Ik heb vernomen dat er door de Heemkundevereniging in Hoensbroek een brief is afgegeven die op deze lijst zou moeten staan. Die staat er op dit moment niet op. Ik zou even willen vragen hoe dat kan, want die is de 20e afgegeven. Er zijn stukken die op de lijst staan die daarna nog zijn ingeleverd. Dus ik zou graag even de aandacht willen om te kijken waar die brief uithangt. De voorzitter Ja, ik laat dat nazoeken. Het kan zijn dat die pas later ingeboekt is en dat er tussen afgeven en inboeken iets is gebeurd. Ik zou het niet weten, maar dat kunnen we nagaan. Als dat zo is, dan moet die de volgende keer in ieder geval wel op de lijst staan. Ja? Ik zag meneer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Voorzitter, dank u wel.

Briefnummer 11 is een noodkreet aan de Heerlense politiek. Die gaat over de Crutserveldweg. Daarin wordt aangegeven dat men tot twee keer toe heeft geprobeerd om contact te zoeken met wethouder Gelderblom. Ik vroeg me af of dat contact inmiddels tot stand is gekomen en of er dus voortgang wordt geboekt in dit dossier.

Pagina 21 van 84

Dan briefnummer 20. Dat is een brief aan het college. De oud-voorzitter van de wijkraad uit daarin zijn ongenoegen over het een ander dat naar buiten gebracht werd over zijn wijk. Kan het college het met mij eens zijn dat het misschien goed is als bijvoorbeeld de wijkwethouder samen met de oud-voorzitter en misschien ook diegene waar het om draait, eens de koppen bij elkaar steekt, want ik denk dat allen dezelfde bedoelingen hebben en dat het misschien wat ongelukkig naar buiten is gekomen. Daardoor kan iets alsnog positief uitpakken. Dank u wel. De voorzitter Ja. Dat laatste doen we gewoon. Op de vraag die u net aan wethouder Gelderblom stelde, komen we schriftelijk terug. Dan ga ik naar meneer Daamen van Partij Hoensbroeks Belang. De heer Daamen, Partij Hoensbroeks Belang Dank u wel, voorzitter. Ik wilde ook verwijzen naar die brief van de Heemkundevereniging. Daar heeft meneer Ermers al naar verwezen. Ik wil hierbij ook aankondigen dat ik het presidium vraag om die brief op te voeren bij de commissie RO. Dat ga ik bij het presidium aangeven. Ik verwijs ook even naar het ingekomen stuk over het glas-in-loodraam van Charles Eyck. Daar hebben we een memo over gekregen. Ik neem contact op met de wethouder om te vragen welke acties ondernomen zijn. Misschien kan ik daar nog mee van dienst zijn om dat verder vorm te geven. De voorzitter Dat is prima.

Wilt u dat laatste rechtstreeks doen met de wethouder? De heer Daamen, Partij Hoensbroeks Belang Ja, dat doe ik rechtstreeks met de wethouder. De voorzitter We hebben het volgende week in het presidium over dat eerste. Dank u wel. Dan zijn we met uw welnemen akkoord met het vaststellen van de ingekomen stukken. 5. 2e Wijziging Algemene Plaatselijke Verordening Heerlen 2021 De voorzitter Gelet op het amendement en mogelijk wat discussie daarover, draag ik tijdelijk het voorzitterschap even over aan de plaatsvervangend voorzitter. Mevrouw Schreurs, gaat uw gang. Mevrouw Schreurs is nu de voorzitter van de vergadering. De voorzitter Dank u wel, burgemeester. Het gaat dus over een voorstel voor de Algemene Plaatselijke Verordening. Er is een amendement. Dan moet ik even vragen aan griffier of het amendement eerst moet of eerst de twee termijnen op de verordening. Gewoon in een keer? Oké. Dan doen we een rondje. Wie wil in de eerste termijn reageren? Dan beginnen we bij de SP, bij de heer Bayraktar. De heer Bayraktar, SP Dank u wel, voorzitter. Dit amendement dat voorligt … Voorzitter, iemand steekt de hand achter me op.

Pagina 22 van 84

De heer Jacobs, FVD (interruptie) Dank u, voorzitter. Sorry voor het vroege onderbreken. Dat amendement kwam vanmiddag met een begeleidende mail erbij van de griffie waarin werd gezegd: waarschijnlijk is dit juridisch niet haalbaar. Dus alvorens we de discussie aangaan, is het misschien even goed om daar nader op in te gaan, want als we een hele discussie voeren en het kan juridisch niet, dan kunnen we die discussie net zo goed laten, lijkt mij. Tenminste, zo denk ik erover. De voorzitter Ik zie verschillende mensen knikken. Is het een idee om de wethouder even te laten reageren op de juridische haalbaarheid? De heer Bayraktar, SP Ik zou het andersom doen. De SP heeft het trouwens ingebracht. Laat eerst de motieven van de SP aanhoren en dan pas de rest. Ik ga ervan uit dat het college gaat reageren. De voorzitter Ja. De heer Bayraktar, SP De SP meent dat het wel kan, dus hoe weet u dat het nu al niet kan? Dus luister eens, denk ik. De heer Nefjodov, GroenLinks (interruptie) Ik heb daarop een aanvulling. Een onderdeel van mijn betoog gaat in op die juridische haalbaarheid. Dus ik zou gewoon willen voorstellen om de gebruikelijke gang van zaken te continueren. Dan komen we daar ook wel op. De voorzitter Oké. De heer Damen, Fractie Damen Dank u wel, voorzitter.