Conceptnotulen raadsvergadering d.d.28 oktober 2025

Conceptnotulen raadsvergadering

Presentielijst Aanwezig: Vergadering:

Gemeenteraad Heerlen Vergaderdatum:

28 oktober 2025 Tijdstip vergadering:

18.00 uur

Leden: K. Adema, S. Bayraktar, M.M.M. van den Berg, J.P. Bertholet, M.T. Bosch, S. Bottenberg-Brylka, A. Damen, T. Dragstra, J.L.M. Ermers, E.A.N.M. Géron, T.G.M.M. de Groot, J.A. Heine-van Dartel, A.M.G. Hendriks-Berg, J.T.M. Hendriks, P.E.J. Hoogers, S. Jacobs, A.L.B. Janssen, B. Karabacak, P.C.C. Kastrop, A.W.A. Keulen, R.J.A. Kockelkorn, R.H.F. Leers, T. Nefjodov, P. M. van Oosterhout, A. Oulad Lmaroudia, P.A. Pauwels, T. Reijnders, R.W.T.A. Rozestraten, M.H. Schreurs, A.A.M. Stöcker-Bus, I.J. Vermeulen-Klamerek, H.M.A.M. Verreck en P.M.A. van Zutphen Wethouders: J.M.M. Clemens, C. Gelderblom, W. Houben, M.P.G.M. Peters en A.E.H.T. Vrusch Voorzitter: R. Wever Griffier: T.W. Zwemmer Verslaglegging: J.H.C.J. Toirkens Afwezig: Leden: M.T.A. Butink, F.W.S. Daamen, A.A.W.G.M. Santegoeds en P.S.G.M. VaessenStollman

Pagina 2 van 45

Agenda 1. Opening en vaststellen agenda raadsvergadering

3

2. Vragenuur

4

3. Vaststellen notulen raadsvergadering d.d. 24 september 2025

27

4. Vaststellen van de ingekomen stukken en de wijze van afdoening

27

5. Initiatiefvoorstel PvdD, Verbod op fossiele reclame in de openbare ruimte van Heerlen

28

6. Rekenkameronderzoek: ‘Keuzes in kwaliteit en samenhang’ een rekenkameronderzoek naar beleid en uitvoering van toezicht en handhaving in Heerlen 28 7. Motie 'vreemd aan de orde van de dag' PvdD/PvdA inzake 'Heerlen peuken-vrij'

40

Pagina 3 van 45

1. Opening en vaststellen agenda raadsvergadering De voorzitter Dames en heren, we gaan beginnen. Ik ga eerst met u de agenda doornemen. De eerste vraag is: kunt u instemmen met de agenda? Meneer Rozestraten, gaat uw gang. De heer Rozestraten, Ouderenpartij Heerlen Dank u, voorzitter. Agendapunt 5 hebben we in de commissie EBF uitgebreid besproken. Een meerderheid van de partijen was tegen de inhoud. Laat ik het zo zeggen. Althans, ze waren niet positief over de inhoud. We hebben gevraagd of de Partij voor de Dieren het zou willen intrekken. Wij vonden het niet rijp om te bespreken in deze raad. Echter, de commissie kan dit niet van de agenda afhalen. De raad kan dit wel van de agenda afhalen, dus het voorstel is om dit agendapunt te schrappen. De voorzitter Is de raad daarmee akkoord? Meneer Reijnders. De heer Reijnders, SP Dank u wel, voorzitter. In hele algemene zin bepaalt een partij zelf of ze een initiatiefvoorstel indienen. Vervolgens kan je daar dan politiek voor- of tegen zijn. Ik zou alleen het voor of tegen zijn niet bepaald willen laten zijn voor de agendering. Volgens mij kan alleen de indiener van het voorstel ervoor kiezen om hem af te voeren. Tenminste, dat zou in de zuivere lijn zo zijn. De voorzitter Mevrouw Géron. Het is uiteindelijk aan de raad. Het is uw agenda. U bepaalt met z’n allen die agenda. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Dank u, voorzitter.

Ik heb gehoord wat de commissie gezegd heeft. U kunt zich voorstellen dat ik het daar niet helemaal mee eens ben. Ik heb misschien verkeerd ingestoken. Ik ben over ons onderwerp klimaat begonnen, maar één van de punten die neutraal is, wil ik laten meewegen. Dat is dat wij in het coalitieakkoord zeggen dat we aan duurzaamheid doen. We willen die doelen bereiken, we willen zus, we willen zo en in de openbare ruimte laten we dat zien. Dus we zijn niet consistent. Als we serieus genomen worden als gemeente, dan zouden we dit initiatiefvoorstel moeten aannemen. Dat is onze stellige mening. Het vergt natuurlijk moed, want heel Limburg heeft dat nog niet. De voorzitter Het gaat er nu over of u hem wil intrekken of niet. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Ik ga hem aanhouden. Ik ga hem in ieder geval intrekken of aanhouden en dan breng ik hem nog een keer terug. De voorzitter Dan komt die nog een keer terug. Prima. Dank u wel. Nog iemand anders over de agenda? Meneer Leers.

Pagina 4 van 45

De heer Leers, Hart-Leers Meneer de voorzitter, met betrekking tot punt 2 het vragenuur. Gebruikelijk is dat een uur, maar omdat de agenda dermate beperkt is en er net ook een agendapunt is afgevoerd, zou ik willen vragen en bij deze willen voorstellen om in dit speciale geval te bekijken om toch alle vragen van het vragenuur te bespreken. Dat kan dan wellicht langer duren dan een uur, mede vanwege de omstandigheden. De voorzitter Ik ben daar absoluut geen voorstander van. Laat ik dat ook maar zeggen. We hebben een afspraak dat we het een uur houden. Ik weet dat als we één keer gaan afwijken, dan is er elke keer wat. Ik zou zeggen: beperk ons in de vragen die we stellen. Alleen dat is een kwestie voor het presidium. Kunt u ermee instemmen om het een uur te houden? Ja. Dan hebben we nog een aantal dingen. Kunt u instemmen met het vaststellen van de notulen? Dat is het geval. Dan zijn die vastgesteld. Dan de lijst met ingekomen stukken. Bespreken. Dan hebben we het rekenkameronderzoek. Die wilt u ook bespreken. Dan hebben we een motie. Dan is het nu 18.03 uur en gaan we beginnen met het vragenuur. Ik begin met meneer Kockelkorn van de VVD over een stembureau op het NS-station. Gaat uw gang. 2. Vragenuur De heer Kockelkorn, VVD Dank u, voorzitter. Ik zal het kort houden. De vragen spreken voor zich.

Morgen zijn de landelijke verkiezingen en het viel ons op dat het NS-station geen stembureau is. Er is daar ook geen mobiel stembureau voor handen. We hebben in Heerlen niet echt te kampen met geweldige opkomstcijfers. Het leek ons een goed signaal als zoals gebruikelijk daar gewoon een stembureau zou zijn. We zouden dan in ieder geval ook willen pleiten om richting de gemeenteraadsverkiezingen het in één en ander in gang te zetten om forensen toch de mogelijkheid te geven om daar te stemmen. We hebben het nog een keer nagekeken. De vorige keer was het een mobiel stembureau. Ik weet dat het over meerdere locaties gaat. Dat zat richting de 350 stemmen, dus er wordt wel degelijk goed gebruik van gemaakt. Tot zover als toelichting. De heer Kockelkorn stelt de volgende vragen: 1. Waarom is er voor de tweede Kamerverkiezingen geen stembureau op het station ingericht? Of gekozen voor een mobiel stembureau tijdens de spitsuren op het station? 2. Hoeveel mensen stemden bij de laatste keer dat er een (mobiel) stembureau was op het station? 3. Is het college het met de VVD eens dat het een laagdrempelige optie is om op het station te stemmen? De voorzitter Dank u wel. Ik zal deze beantwoording zelf voor m’n rekening nemen. 1.

Waarom is er voor de Tweede Kamerverkiezingen geen stembureau op het station ingericht of gekozen voor een mobiel stembureau tijdens de spitsuren op het station? Op het station is in het verleden nooit een stembureau ingericht. De NS heeft dit lang niet toegestaan. Tijdens de raadsverkiezingen in 2022 hebben we tegenover het station een mobiel stembureau ingericht. Dit was bij Weller Wonen. Ook hebben we in het Royal Theater een stembureau gehad en op de gemeentelocatie Maanplein 88. Deze locaties hebben nimmer een hele grote aanloop van kiezers gehad. Dit jaar is het stembureau gevestigd in het nabijgelegen

Pagina 5 van 45

verzorgingshuis Delphinium op de Schakelweg 4. Op verzoek van de raad is er gekeken naar extra stemlocaties in verzorgingshuizen en in scholen. Dat heb ik voor en na de zomer ook in raadsinformatiebrieven laten zien. Zelfs vorige week in de commissie hebben we nog naar aanleiding van wat perikelen bij Douvenrade opnieuw een brief gestuurd naar de inwoners rondom Douvenrade om ze erop te wijzen dat daar ook een stembureau zit. 2. Hoeveel mensen stemden bij de laatste keer dat er een (mobiel) stembureau was op het station? Er hebben dus geen kiezers op het station gestemd. Dit was wel zo bij Weller Wonen. Dat waren 218 mensen. Zij het dat het hier dan gaat om de totale opkomst van het mobiele stembureau, dus dit was samen met twee andere locaties. 3. Is het college het met de VVD eens dat het een laagdrempelige optie is om op het station te stemmen? We hebben een hele zorgvuldige afweging gemaakt om geen stembureau daar te vestigen. Dit was lange tijd omdat het niet toegestaan was, maar daarnaast zijn er zo veel omringende bureaus geweest die ook niet drukbezocht zijn. Ten slotte is de centrale hal van het station niet een ideale locatie voor de medewerkers van de stembureaus, omdat het er zeker in de herfstwinter geen aangenaam werkklimaat is door koude temperaturen en wind. Heeft u nog behoefte aan een aanvullende vraag, meneer Kockelkorn? Dit is niet het geval.

Zijn er nog andere mensen? Dat is niet het geval. Sorry, meneer Leers nog. Gaat uw gang. De heer Leers, Hart-Leers Voorzitter, ik vroeg mij wat af over dat er geen grote aanloop van kiezers was. In hoeverre maken wij expliciet duidelijk welke alternatieven er zijn als je niet in je eigen straat of buurt terechtkan? Want volgens mij zijn er tal van oplossingen en andere opties. Dus kunnen we dat dan misschien niet nog breder bekend maken? De voorzitter Dat kunnen we vast nog beter. Volgens mij communiceren we heel goed, ook bij de stempassen, waar de lokalen zitten, waar je terechtkan en welke lokalen toegankelijk zijn. Dus we proberen dat al zo goed mogelijk te doen. Als ik nog een suggestie kan krijgen voor hoe we dat nog beter kunnen doen, dan zal ik dit zeker bij de volgende verkiezingen meenemen. Voldoende? Meneer Jacobs. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Dank u wel, voorzitter. Iedereen weet hier wel dat we in het verleden best kritisch zijn geweest over het financiële gebeuren bij JENS. Laat ik vooropstellen: dat heeft niks met de kwaliteit te maken, voor dat dat weer verondersteld wordt. Het gaat puur om het financiële gedeelte waarin wij vaker gevraagd hebben: hoe kan het dat er elke keer weer boven op de lumpsum miljoenen bij moeten? Ik heb daar nooit een helder antwoord op gekregen. Vorige week is de rib gekomen.

Er is blijkbaar een onafhankelijk onderzoek geweest. Als je ziet wat er in dat onafhankelijk onderzoek staat, dan schrik je toch wel een beetje. Althans, ik ben een beetje geschrokken. Ik zal het heel kort houden. Er staat hier bijvoorbeeld en ik citeer: “het rapport concludeert dat de huidige lumpsum toereikend is voor de uitvoering van de opdracht, mits JENS haar interne keuzes en organisatie-inrichting aanpast. Binnen de coöporatie zijn afspraken gemaakt over tarieven, productiviteitsnormen en de inleen van personeel via moederorganisaties. Deze afspraken wijken af van landelijke benchmarks en leiden tot hogere kosten. Jaarlijks is er sprake van aanzienlijke meerkosten boven op het lumpsumbedrag. Deze meerkosten zijn niet het gevolg van het tekort in het budget, maar van interne keuzes die JENS heeft gemaakt.” Mijn vragen die ik daar heb, spreken voor zich, maar ik denk wel dat ik

Pagina 6 van 45

nu bevestigd word in mijn twijfels over het financiële beleid binnen JENS. Ik hoor de antwoorden van de wethouder graag. De heer Jacobs stelt de volgende vragen: 1. De onafhankelijke onderzoeker concludeert dat JENS met de huidige lumpsum zou moeten kunnen uitkomen. Tegelijkertijd vraagt JENS al meerdere jaren om miljoenen extra van de gemeente. Hoe verklaart het college deze tegenstrijdigheid? Acht het college de uitvoering door JENS dan onvoldoende doelmatig, of betwist het college de conclusie van de onderzoeker dat de lumpsum toereikend is? 2. Als de lumpsum volgens het onderzoek voldoende is, maar JENS er toch niet mee uitkomt, rijst de vraag wie verantwoordelijkheid draagt voor dit structurele tekort. Welke stappen is het college bereid te nemen om JENS aan te spreken op de naleving van de lumpsumafspraken en het verbeteren van doelmatigheid? En welke consequenties verbindt het college eraan als JENS opnieuw buiten budget treedt? 3. De tekorten spelen al jaren, maar de opdracht van een grondig onderzoek naar de lumpsum is pas begin 2024 gegeven. Waarom hebben de colleges van Heerlen, Landgraaf en Voerendaal, ondanks jarenlange bijstortingen en signalen van financiële knelpunten, pas nu besloten om dit onderzoek te laten uitvoeren? Hoe verklaart het college deze late bestuurlijke reactie op een structureel probleem? De voorzitter Dank u wel.

Het woord is aan wethouder Vrusch. Wethouder Vrusch Dank u wel. Dan ga ik meteen met de vragen beginnen. 1. De onafhankelijke onderzoeker concludeert dat JENS met de huidige lumpsum zou moeten kunnen uitkomen. Tegelijkertijd vraagt JENS al meerdere jaren om miljoenen extra van de gemeente. Hoe verklaart het college deze tegenstrijdigheid? Acht het college de uitvoering door JENS dan onvoldoende doelmatig, of betwist het college de conclusie van de onderzoeker dat de lumpsum toereikend is? U stelt de juiste vragen, maar u bent niet de enige die deze vragen stelt. Het college stelt deze vragen ook al enkele jaren. Wij onderschrijven dan ook wel degelijk de inhoud van het rapport, maar tegelijkertijd zien we ook dat de jeugdzorg, maar vooral ook de transitie op het hele veld daarin erg lastig is op dit moment. We zien dan ook dat we wel achter – zoals u ook zegt – de kwaliteit van JENS staan, maar we moeten wel kijken: hoe krijgen we het andere deel op orde? We moeten juist gaan helpen om met z’n allen daar te komen waar we moeten zijn. Dat is niet alleen een juiste balans met kosten en kwaliteit, want we willen juist inzetten op kwaliteit, maar vooral: hoe zetten we op de juiste manier alle middelen in? 2.

Welke stappen is het college bereid te nemen om JENS aan te spreken op de naleving van de lumpsumafspraken en het verbeteren van doelmatigheid? En welke consequenties verbindt het college eraan als JENS opnieuw buiten budget treedt? Reeds sinds vorig jaar – dan heb ik het al over een jaar geleden – hebben we al enkele beheersmaatregelen ingevoerd. Daar willen we nog wel aan toevoegen dat we ernaar streven om per 1 januari 2026 – dat is dus op korte termijn – een implementatiemanager- of partij in te voeren bij JENS om te helpen met die lastige transformatie, juist omdat de financiering van jeugdzorg ontzettend complex is. Er zijn altijd onverwachte zaken zoals bijvoorbeeld de coronaperiode, maar er zijn nog meer zaken die hieraan parten spelen. Denk ook aan de GGZproblematiek en sowieso de complexer wordende zorg, maar vooral ook om die noodzakelijke transitie te maken op het algehele terrein. Dat zit hem ook in het stuk bedrijfsvoering. Dat zit

Pagina 7 van 45

ook in: hoe doe we dingen slim? Hoe doen we dat met elkaar en de partners die daarvoor nodig zijn? Er is daarom ook een brede implementatiemanager om te kijken naar al dat soort aspecten, juist om ook te helpen, want we willen heel graag door met JENS, maar dan moeten we juist op de juiste manier daarin uitkomen. 3. De tekorten spelen al jaren, maar de opdracht van een grondig onderzoek naar de lumpsum is pas begin 2024 gegeven. Waarom hebben de colleges van Heerlen, Landgraaf en Voerendaal, ondanks jarenlange bijstortingen en signalen van financiële knelpunten, pas nu besloten om dit onderzoek te laten uitvoeren? Hoe verklaart het college deze late bestuurlijke reactie op een structureel probleem? Ik zou niet zeggen dat we het nu pas doen of dat het laat is. We hadden JENS opgericht en vlak daarna kwamen we al in de coronatijd terecht. Er zijn nog na-ijleffecten van destijds, maar dan heb ik het over 2023. In 2024 hebben we het effortrapport gehad. Daarin hadden we ook deze vragen gesteld, maar niet de antwoorden gekregen die nu op tafel liggen. Daarom hebben we nu in 2025 opnieuw die vragen bij een onderzoeker neergelegd. Daarin krijgen we het rapport voor te liggen zoals dat nu voor u is en is toegestuurd aan de raad, eveneens als de zienswijze en reactie van JENS daarop. Nogmaals, het grote streven is om daar per 1 januari 2026 iemand in dienst te krijgen. Dat was hem.

De voorzitter Dank u wel. Er is behoefte aan een aanvullende vraag bij meneer Jacobs. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Als ik het woord implementatiemanager hoor, dan denk ik al: waar gaan die kosten naartoe? Ik heb nog één aanvullende vraag. Ik heb het in het verleden wel eens vaker gevraagd, want ik dacht altijd dat er een soort dubbele overhead in JENS was. Dat is altijd ontkennend beantwoord. Nu zie ik hier in het stuk staan: de totale overhead ligt boven wat gangbaar is voor vergelijkbare jeugdhulporganisaties zonder verblijfsfunctie, waarvan een substantieel deel -37,25 procent – voortkomt uit de doorbelasting van personeel door de moederorganisaties van JENS. Ik wil graag – dat is mijn vraag – een reactie daarop. Kunt u daarop eens reageren of is dat geen dubbele overhead? Want zo zie ik het. Ik had altijd het gevoel dat er in de JENSorganisatie een soort dubbele overhead zat. Wellicht dat u hierop antwoord kunt geven. De voorzitter Dank u wel. Wethouder. Wethouder Vrusch We hebben juist dit rapport ingevoerd, omdat we het ook niet altijd helemaal inzichtelijk hadden. Dit is de eerste keer dat we de cijfers zo hebben liggen zoals die nu voorliggen. Dat betekent ook dat we vanaf nu erop kunnen acteren met alle informatie die we nu hebben. De voorzitter Dank u wel. Nog iemand anders? Ik zie meneer Verreck. Meneer Verreck, gaat uw gang.

De heer Verreck, Partij van de Arbeid Dank u wel, meneer de voorzitter. Ik zou graag via u richting het presidium willen vragen om dit te agenderen voor de commissie, want ik denk dat er nog wel 180.000 vragen te stellen zijn. Ik heb het stuk inhoudelijk niet gelezen, maar ik denk wel dat het goed is om het terug te brengen in de commissie en het daar te lezen met elkaar.

Pagina 8 van 45

De voorzitter Dan gaan we dat donderdag in het presidium bespreken, lijkt mij. Wethouder Vrusch Als ik de vrijheid mag nemen, dan raad ik het presidium dat ook van harte aan. De voorzitter Kijk eens aan. Warm aanbevolen voor het presidium. Mooi. Dan ga ik naar de volgende vraag. Meneer Van Zutphen. De heer Van Zutphen, SP Even de juiste tekst voor m’n neus toveren. Het ging zo snel met de vorige. Daar ben ik. Voorzitter, ons werd gemeld dat het UWV mensen voor re-integratie plaatst bij het sorteerbedrijf van Rd4, zonder salaris met behoud van uitkering. Dat werken met behoud van uitkeringen is sowieso een vaak misbruikt verschijnsel, zeker als er gewoon productief gewerkt wordt, maar het wordt nog gekker als mensen er per saldo op achteruitgaan doordat de onkosten niet vergoed worden. Uit de bij ons gedane melding blijkt dat mensen die er geplaatst worden niet eens een reiskostenvergoeding krijgen. Het UWV zou voor de reiskostenvergoeding naar het Rd4 verwijzen, maar Rd4 zou een vergoeding van reiskosten die best hoog kunnen oplopen, niet willen betalen. Dat is zowel omdat onze gemeente deelnemer is van Rd4, dus in dit geval zijn wij de mede-inlener, maar ook vanwege de rol van onze gemeente bij re-integratie van mensen met een bijstandsuitkering de navolgende vragen. De heer Van Zutphen stelt de volgende vragen: 1.

Deelt u onze mening dat mensen bij dergelijke re-integratie trajecten er zeker niet op achteruit mogen gaan, en dat hoe dan ook de uitkeringsinstantie en de inlener moeten zorgen dat kosten zoals reiskosten vergoed worden? 2. Bent u bereid stappen te ondernemen om daar waar de gemeente direct of indirect inlener is van dergelijke projecten, er in overleg met de uitkeringsinstantie voor te zorgen dat in ieder geval onkosten vergoed worden? 3. Dezelfde vraag, maar dan wat betreft situaties waarin de gemeente uitkeringsgerechtigden voor re-integratie plaatst bij bedrijven of instellingen De voorzitter Dank u wel. Het woord is aan wethouder Houben. Wethouder Houben Voorzitter, ik beantwoord deze vragen mede namens wethouder Gelderblom die bij de Rd4 wat actiever is dan ik. Ik zet alleen maar af en toe een prullenbak buiten. De heer Van Zutphen heeft het over een belangrijk punt, want als je zonder vergoeding bij een organisatie wordt uitgezonden in het kader van de Participatiewet en je daar je eigen vervoerskosten voor eigen rekening moet nemen, dan is dat inderdaad een punt. Wat dat betreft delen wij zijn zorg. Wij hebben zelf als gemeente via de Participatiewet onze cliënten vooral doorgestuurd naar Werk voor Heerlen en de Bovengrondse Vakschool. Daar hebben we in ieder geval wat ons betreft het vervoer zo geregeld dat de cliënten daar geen extra kosten hoeven te maken.

We stellen fietsen, auto’s, bussen en ov-kaarten beschikbaar om op het werk te komen, omdat wij principieel van mening zijn, met u, dat niemand uitgesloten moet worden of mag worden vanwege vervoersproblemen voor dit soort belangrijke trajecten.

Pagina 9 van 45

Bij de Rd4 is het zo dat voor zover mensen worden doorverwezen door het UWV, de verantwoordelijkheid daarvoor en de wettelijke kaders gelden die voor het UWV gelden. Wij zullen nadrukkelijk op uw verzoek nog even aankaarten bij zowel het UWV als bij de Rd4 dat als deze zaken zo spelen, wij daarop zichzelf bezwaren tegen hebben, omdat wij vinden dat het op basis van die reiskosten niet zo mag zijn dat daardoor cliënten niet op de plek komen waar ze het beste aan hun trekken komen. De voorzitter Dank u wel. Heeft u behoefte aan een aanvullende vraag, meneer Van Zutphen? De heer Van Zutphen, SP Voorzitter, de heer Houben is nogal creatief bij de beantwoording. Hij wordt eigenlijk geacht de vragen voor te lezen, maar de facto heeft hij ze allemaal beantwoord. Waar ik met name benieuwd naar ben: we hebben een paar jaar geleden hier in de raad al eens gesproken over het verschijnsel werken met behoud van uitkering. Daar zijn toen ook stevige limieten aan gesteld. Misschien dat u ons aller geheugen nog eens kunt opfrissen door ons een memo te sturen over hoe op het ogenblik de grenzen zijn bij werken met behoud van een uitkering. Wanneer werken wij als re-integratie plegende gemeente wel of niet mee aan werken met behoud van uitkering? Want als iemand productief werkt, dan moet die daar gewoon het salaris voor krijgen.

Daar bent u het toch mee eens? Wethouder Houben Dat was niet de kern van uw vraag, want u zei: het is op zichzelf al zot dat mensen ergens werken en er niet voor betaald worden. U focuste zich volledig op die reiskostenvergoeding. Vandaar dat ik dit ook in mijn beantwoording heb meegenomen. Ik zeg toe dat we nog een keer naar uw raad een notitie zullen schrijven over de waarden en normen. De voorzitter Kunt u aangeven wanneer dat ongeveer is? Is dat voor de kerst? Wethouder Houben Ja. Dat is voor de kerst. De voorzitter Voor de kerst. Wethouder Houben Dank u wel, voorzitter. De voorzitter Ik zie dat meneer Leers nog een vraag heeft. De heer Leers, Hart-Leers Voorzitter, dank u wel. Naar aanleiding van vroeg ik mij af hoeveel mensen via dergelijke en specifiek dit re-integratietraject bij de Rd4 aan een baan geraken. De voorzitter Wethouder.

Pagina 10 van 45

Wethouder Houben Dat weet ik niet. Dat zullen we even checken. De voorzitter Die gaan we ook opzoeken. Die zullen we proberen wat sneller te beantwoorden. Dat kan binnen een week ofzo. Dan ga ik naar de volgende set vragen. Die zijn van mevrouw Keulen van de OPH. Mevrouw Keulen, Ouderenpartij Heerlen Dank u wel, voorzitter. Ik denk dat dit inmiddels de bekendste club van Heerlen geworden is. Inmiddels zijn er namelijk drie sets vragen ingediend met betrekking tot de dameskegelclub ONA. De eerste set is ingediend op 6 mei. De tweede set op 18 juni en de derde set op 22 augustus. De kern komt erop neer om het kegelen weer mogelijk te maken in De Koffiepot in Hoensbroek voor de dames van ONA. In verband met corona hebben ze ooit moeten uitwijken. Inmiddels heeft de krant er op 3 september een artikel aan gewijd met de titel: ‘De Koffiepot in Hoensbroek bewaart geheim van immense omvang.’ In dit artikel wordt ook aangegeven dat de dames willen kegelen op één van de twee banen. Dit is nog niet mogelijk. Behalve dat er overlegd wordt, komt er verder niets naar buiten. Eén woordvoerder van Buurtteams zegt in het artikel geen partij te zijn. Een woordvoerder van de welzijnsgroep Parkstad waaronder Alcander valt en die eigenaar van De Koffiepot is, verwijst naar het bestuur. Intussen is er een groep heren die wel wekelijks een balletje gooien in De Koffiepot.

De dames van de kegelclub zijn zelf recentelijk ook geweest in De Koffiepot om te kijken wat mogelijk is, maar kwamen niet verder. Ze hadden het idee dat de heer die zij spraken niks mocht zeggen. Inmiddels heeft zowel Alcander als Buurtteams Heerlen … Mevrouw Keulens stelt de volgende vragen: 1. In de laatste vragenset in de beantwoording geeft u cryptisch aan dat u uw voorkeur heeft uitgesproken. Kunt u gewoon aangeven welke voorkeur dit is? Oftewel: Kunt u aangeven of de dames nu wel of niet terug kunnen keren naar de Koffiepot, nog los van de termijn. Wilt u dit bewerkstelligen? 2. Na bijna 6 maanden heeft er nu eindelijk een ambtenaar gebeld van de gemeente met de voorzitter van de club. Wat vindt u nu zelf van de communicatie én de ondersteuning die Buurtteams en gemeente Heerlen bieden? 3. Kunt u openheid van zaken geven over waarom de belemmering om adequaat te handelen tot nu toe is verborgen, temeer omdat er strijdigheid met de uitgangspunten van het ouderenakkoord geconstateerd kan worden? De voorzitter Een punt van orde van de heer Verreck. De heer Verreck, Partij van de Arbeid (interruptie) Dank u wel, meneer de voorzitter. Ik dacht dat we een korte inleiding zouden houden en geen pleidooi van drie pagina’s.

Mevrouw Keulen, Ouderenpartij Heerlen Ik vind dit het wel waard, meneer Verreck, als u ziet wat hiermee gebeurd is en de drie vragen die ik inmiddels al gesteld heb bij die drie sets. Ik vind het wel handig als inleiding voordat ik tot de kern van deze vraag kom.

Pagina 11 van 45

De voorzitter Maar de afspraak was wel in het presidium dat we kort zouden toelichten in het vragenuur, gelet op dat het maar een uur is. Mevrouw Keulen, Ouderenpartij Heerlen Ik moet het toch heel even doen. Inmiddels heeft zowel Alcander als Buurtteams Heerlen nog steeds geen contact met de dames opgezocht, terwijl ze in het voorjaar voordat wij vragen stelden wel diverse mails hebben gestuurd, maar ook hierbij verschuilde iedereen zich en werden de dames het bos ingestuurd. In uw laatste antwoord op mijn vragen van 22 augustus geeft u aan dat u met huur- en verhuurders heeft gesproken en dat u uw voorkeur heeft uitgesproken. Welke voorkeur is onduidelijk. De voorzitter Ik neem aan dat u nu gaat afronden. Mevrouw Keulen, Ouderenpartij Heerlen Ook geeft u aan dat nadat duidelijk is geworden of en wanneer de banen structureel gebruikt kunnen worden, u eerst contact gaat leggen met de kegelclub. Op 22 oktober stond er een artikel in de krant. De voorzitter Nu gaat u wel echt mij een beetje op proberen te trekken. Mevrouw Keulen, Ouderenpartij Heerlen Dan pak ik de laatste alinea. Ja? De voorzitter Ja. Mevrouw Keulen, Ouderenpartij Heerlen Gewoon simpel aangeven: we maken het wel of niet mogelijk of op zijn minst: we willen het wel of niet mogelijk maken. Zelfs dat is al te veel gevraagd, dus vandaar dat we nu echt helderheid willen hebben.

Het is inderdaad een geheim van immense omvang, zoals de krant al stelde. Vandaar onze vragen. De voorzitter Het woord is aan wethouder Vrusch. Wethouder Vrusch Dank u wel, meneer de voorzitter. Om meteen met de eerste vraag in huis te vallen: 1. U geeft cryptisch aan dat u uw voorkeur heeft uitgesproken. Kunt u gewoon aangeven welke voorkeur dit is? Oftewel: Kunt u aangeven of de dames nu wel of niet terug kunnen keren naar De Koffiepot, nog los van de termijn. Wilt u dit bewerkstelligen? Laten we heel duidelijk zijn: we willen dat verenigingen zo dicht mogelijk bij huis hun sport kunnen beoefenen, dus we willen ook gewoon dat kegelen mogelijk is in De Koffiepot. Dat is in een eerdere beantwoording van augustus ook meegegeven. Er staat letterlijk: “We hebben hierbij aangegeven dat het herstel van de kegelbaan tegen realistische prijzen mogelijk is. Dit heeft wat ons betreft de voorkeur.” Dus laat er hopelijk geen twijfel meer ontstaan of we dit willen, want we willen heel graag juist dat de dames terug kunnen naar de kegelbaan.

Pagina 12 van 45

2. Na bijna zes maanden heeft er nu eindelijk een ambtenaar van de gemeente gebeld met de voorzitter van de club. Wat vindt u nu zelf van de communicatie én de ondersteuning die Buurtteams en gemeente Heerlen bieden? Buurtteams zorgt ervoor dat bij De Koffiepot alles draaiende blijft op het gebied van activiteiten. Ik heb begrepen dat de kegelbaan al lang buiten gebruik is. Dit is al sinds 2017 of 2019. Het bevreemdt mij dan ook dat anderen – zoals u zegt: de mannen – wel kunnen kegelen. Dus dat zal verder uitgezocht moeten worden, maar we willen natuurlijk altijd wel zorgen dat het contact met de inwoners goed is. 3. Kunt u openheid van zaken geven over waarom de belemmering om adequaat te handelen tot nu toe is verborgen, temeer omdat er strijdigheid met de uitgangspunten van het ouderenakkoord geconstateerd kan worden? Het is niet dat het verborgen is. Dit is een zaak die normaal bij de verhuurder van een pand hoort. Als iets kapot is, dan hoort de verhuurder dat op te lossen. Gelet op het belang van de kegelclub en ook gelet op het belang dat Buurtteams Heerlen vindt dat ze moeten kunnen kegelen, gaan we die rekening oppakken. Er komt gewoon een reparatie van de banen. Als het goed is, is met het bedrijf al contact opgenomen en hopen we dat het gewoon snel gerepareerd kan worden, maar ik durf nog niet te zeggen wanneer het reparatiebedrijf tijd heeft.

We zouden dan de banen gewoon moeten kunnen repareren. We hebben nu ook de toestemming van de verhuurder. Wie er dan aan de lat staat, maakt in deze niet uit, want we willen gewoon allemaal dat die dames weer kunnen kegelen. Dus ik hoop dat het zo snel mogelijk gerepareerd gaat zijn. Meneer de voorzitter. De voorzitter Dank u wel. Heeft u nog behoefte aan een aanvullende vraag? Mevrouw Keulen, Ouderenpartij Heerlen Nee. Dan wil ik de wethouder danken dat de banen gerepareerd worden en dat het mogelijk gemaakt wordt voor de dames om weer te gaan kegelen. De voorzitter Heeft iemand anders nog een aanvullende vraag? Meneer Leers, meneer Jacobs en meneer Verreck. Meneer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Voorzitter, ik vroeg me af of ik de juiste conclusie trek als ik zeg dat kegelclub ONA in De Koffiepot niet hetzelfde gaat overkomen als de kienclub in het Leiehoes. De voorzitter Dank u wel. Meneer Jacobs. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Ik ken de hele situatie niet, maar ik vraag me even af: waarom zijn er drie vragensets nodig geweest om dit antwoord te geven? De voorzitter Meneer Verreck. De heer Verreck, Partij van de Arbeid

Pagina 13 van 45

Ik heb een dubbele vraag. Nog één keer aan de indiener van de vragen: bent u van mening dat dit een zaak is die de gemeente moet oplossen? Daar ben ik echt heel benieuwd naar. Is de wethouder ook van mening dat dit nu een zaak van de gemeente is om het op te lossen? Want dan weet ik nog wel vijf clubs die een probleem hebben met een verhuurder, wat ook de gemeente zou kunnen oplossen. Dus ik begrijp niet helemaal welk instrument nu ingezet wordt om dit te bewerkstelligen. Is dit een soort cliëntelisme? Ik snap het niet helemaal, dus graag. De voorzitter Ik ga eerst even naar mevrouw Keulen om die vraag te beantwoorden. Mevrouw Keulen, Ouderenpartij Heerlen Ik begrijp het wel, meneer Verreck. Dit zijn gewoon dames die hebben gekegeld in een gemeenschapshuis en zijn uitgeweken naar een andere partij. Ze willen graag terug in een gemeenschapshuis. Wij zeggen dat we willen dat ouderen sporten. We willen hen mogelijkheden geven voor ontmoeting et cetera. De enige vraag die zij hebben – er kegelen daar dus al heren – is: mogen wij terug naar De Koffiepot om te komen kegelen? Als er dan niemand thuisgeeft, dan hoop ik dat meerdere partijen en meerdere mensen zich hier in de raad druk maken om het feit dat het zo gebeurt en mensen gewoon worden afgeschoven. Ik vind het niet netjes en vandaar dat ik de vragen stel. De voorzitter Dank u wel. Het woord is aan de wethouder.

Wethouder Vrusch Om meteen ook op dat laatste in te gaan: er zit een verschil in alle voorzieningen die wij hebben in de stad. Dat maakt het er niet makkelijker op. Daarvoor ga ik u ook meteen waarschuwen. We hebben gemeenschapshuizen. Die zijn van particulieren, stichtingen en andere partijen. Dan hebben we de buurtsteunpunten. Die worden gerund door Buurtteams Heerlen. De Koffiepot is geen gemeenschapshuis, maar inderdaad een buurtsteunpunt. Dat wil niet zeggen dat dit gebouw hun eigendom is. Dit gebouw is bijvoorbeeld eigendom van iemand anders. De verhuurder staat aan de lat voor het onderhoud van het pand. Dus wat dat betreft ben ik het ook met de heer Verreck eens om te moeten zeggen: dit soort dingen horen ook bij de verhuurder. Gelet ook op het grote belang van het stimuleren van verenigingsleven zetten we hierin samen met Buurtteams Heerlen wel die stap naar voren. Om de heer Leers dan ook meteen te beantwoorden: de kegelclub wordt gerund door een andere persoon van de kienvereniging. Daarover gezegd: Buurtteams Heerlen heeft zich echt de nek uitgestoken moet ik zeggen. Die zijn echt met mevrouw op een hele hoop locaties geweest om te kijken: kunnen ze ergens anders kienen? Maar dan moet die locatie-eigenaar de club ook accepteren. Op het moment dat dat niet zo is, kunnen wij dat nooit afdwingen bij een partij. Dus er ligt helaas een andere situatie aan ten grondslag.

Het gaat met de kegelclub gelukkig niet gebeuren. De heer Jacobs, dan is het goed om even de vragen en antwoorden terug erbij te nemen. U zei in het begin nog: waar hoort het bij? Bij wie? Bij welke partij? Wat kunnen we daaraan doen? Dat is soms voor ons ook een zoektocht, juist omdat het zo versnipperd is. Ik zal binnenkort bij de commissie MW terugkomen op het onderdeel gemeenschapshuis en deze hele complexe gebouwelijke insteek. Zo noem ik het maar even. De voorzitter Dank u wel. Dan gaan we naar de vragen van de heer Leers. Meneer Leers.

Pagina 14 van 45

De heer Leers, Hart-Leers Meneer de voorzitter, dank u wel. Tijdens de recente raadscommissievergadering ROLO bespraken we de presentatie aangaande Heerlen Centrum. Cijfermateriaal duidde erbij onder andere dat alhoewel het winkeloppervlak met tienduizenden vierkante meters afnam, van circa 70.000 vierkante meter in 2010 naar 40.000 tot 42.000 vierkante meter dit jaar, de leegstaand van zo’n 10 tot 12 procent toen in 2010, steeg naar circa 25 procent nu. Ook bleek dat er zo’n 366 woningen in het stadscentrum leeg/onbewoond blijken/lijken te zijn. Naar aanleiding daarvan de bijgaande vervolgvragen. De heer Leers stelt de volgende vragen: 1. Welke toekomst zien u en eigenaren van momenteel leegstaande winkelruimten, welk percentage van hen overweegt serieus om winkelruimte(n), bijvoorbeeld, om te zetten naar woonruimte(n) of er ruimte(n) met een andere functie te creëren? 2. Deelt u mijn mening dat het nodig is om goed te kunnen duiden waarom, alhoewel er vele vierkante meters winkelruimte uit de markt genomen werden, de leegstand percentueel (meer dan) verdubbelde. Wat gaat hierachter schuil en, belangrijker nog, hoe valt hier een oplossing voor te vinden? 3. Ook zo'n 366 onbewoonde woningen in hartje stad roepen vragen op. Zeker in een tijd van grote woningnood.

Deelt u mijn insteek om spoedig -gezamenlijk en nog dit jaar- 'een rondje centrum' te doen waarbij pandeigenaren en makelaars leegstaande ruimte(n) duiden en daarbij ook ambtelijke ondersteuning tekst en uitleg geeft. Zo ja, bent u bereidt om dit in gezamenlijkheid op te pakken en er, bijvoorbeeld, op zaterdag 13 december in de ochtenduren middels 'een rondje stad' uitvoering aan te geven? De voorzitter Dank u wel. De wethouder staat al te springen om ze te beantwoorden. Gaat uw gang. Wethouder Clemens Voorzitter, als ik de heer Leers kan proberen gelukkig te maken, dan ben ik altijd heel snel bij het spreekgestoelte. Ik lees de vragen voor en zal ze vervolgens beantwoorden. 1. Welke toekomst zien u en eigenaren van momenteel leegstaande winkelruimten, welk percentage van hen overweegt serieus om winkelruimte(n), bijvoorbeeld, om te zetten naar woonruimte(n) of er ruimte(n) met een andere functie te creëren? Voorzitter, het concrete antwoord in cijfers is het makkelijkste. Dat is namelijk dat er naar ons weten op dit moment 25 panden in Heerlen Centrum in transformatie zijn. Dat betekent dat ze een andere functie krijgen dan dat er nu is. Het hoeft niet zo te zijn dat we daar overal de exacte informatie over hebben natuurlijk. Verder hebben wij de afgelopen jaren ook in deze zaal een aantal belangrijke besluiten genomen.

Ik herinner me onder andere het Cityplan in de vorige periode. Dat was het bestemmingsplan voor het centrum waarin we hebben gezegd: we willen een compacter centrum waardoor je dat winkelhart mooi centraal hebt en er ook voor zorgt dat er zo min mogelijk leegstand in dat winkelhart is. Bovendien hebben we ook met elkaar gezegd: we geloven dat de binnenstad van Heerlen gebaat is bij andere functies naast winkels om ervoor te zorgen dat er ook voortdurend activiteiten zijn. Eén van die functies is bijvoorbeeld onderwijs, maar het zit bijvoorbeeld ook in de verschillende belevingsfuncties die in Heerlen Centrum zijn en worden toegevoegd. 2. Deelt u mijn mening – dus de mening van de heer Leers - dat het nodig is om goed te kunnen duiden waarom, alhoewel er vele vierkante meters winkelruimte uit de markt genomen

Pagina 15 van 45

werden, de leegstand percentueel (meer dan) verdubbelde? Wat gaat hierachter schuil en, belangrijker nog, hoe valt hier een oplossing voor te vinden? Het antwoord op die vraag is: ja, voorzitter. Er is de afgelopen jaren veel leegstaande winkelruimte weggehaald. Dat zit met name in een aantal grote happen, waaronder winkelcentrum De Plu dat is gesloopt. Tegelijkertijd is er ook op een aantal plekken wat toegevoegd. Het Maankwartier is daar een voorbeeld van. Tegelijkertijd zie je dat over de hele linie het aanbod aan winkelruimtes daalt. Dat is natuurlijk een landelijke ontwikkeling, net zoals de toename van leegstand een ontwikkeling is die zich bijna overal voordoet. Zoals ik net al aangaf, zijn we op verschillende manieren dat centrum aan het herstructureren. We zijn aan het nadenken over hoe we het levendig houden, hoe we nieuwe passende functies vinden, maar ook hoe we een aantrekkelijk winkelhart houden. Dat is nou eenmaal geen lineair proces. Dat is een proces met horten en stoten. Je zou er een Processie van Echternach in kunnen zien. Het is nooit zo dat het altijd de dag erna beter is dan de dag ervoor. De grote lijn is zonder meer positief. Ik hoop dat u dat ook uit de diverse cijfers hebt kunnen halen. 3. Ook zo'n 366 onbewoonde woningen in hartje stad roepen vragen op. Zeker in een tijd van grote woningnood.

Deelt u mijn insteek om spoedig - gezamenlijk en nog dit jaar - 'een rondje centrum' te doen waarbij pandeigenaren en makelaars leegstaande ruimte(n) duiden en daarbij ook ambtelijke ondersteuning tekst en uitleg geven? Zo ja, bent u bereid om dit in gezamenlijkheid op te pakken en er, bijvoorbeeld, op zaterdag 13 december in de ochtenduren middels 'een rondje stad' uitvoering aan te geven? Voorzitter, of ik met de heer Leers een wandeling wil gaan maken op 13 december, dat zal ik nog even graag in mijn agenda bekijken, maar de vraag is natuurlijk vooral wat hij daarvoor zei. Dat gaat over: op het moment dat we zeggen dat we te weinig passende woningen hebben voor mensen die in onze stad willen wonen, dat we dan toch een flink aantal onbewoonde woningen hebben. Het antwoord zit hem in de match tussen vraag en aanbod. Dus de woningen die beschikbaar zijn, passen niet bij de woningzoekers. Dat heeft soms te maken met dat het niet het juiste segment is voor degenen die een woning zoeken, maar heeft ook best wel vaak te maken met de staat van zo’n woning en de kwaliteit van de woning die op dat moment niet voldoende is in die zin dat mensen betere woningen elders kunnen vinden. Daar ligt nog een opgave voor ons.

Zoals u weet, hebben we ons ook ten doel gesteld om als stad te groeien, maar vooral kwalitatief te groeien en er dus voor te zorgen dat de juiste woningen voor mensen die hier willen wonen beschikbaar zijn. Wij zullen, zoals in de commissie aangegeven, dit ook nader onderzoeken en verder inventariseren welke bewegingen daarvoor nodig zijn en hoe we de markt daar ook in kunnen ondersteunen. Voorzitter, ik zou eigenlijk willen voorstellen dat als we dat gedaan hebben, dat we dan bij de heer Leers terugkomen om het door hem gewenste rondje te maken. De voorzitter Dank u wel. Is er nog behoefte aan een aanvullende vraag? Meneer Leers, gaat uw gang. De heer Leers, Hart-Leers Meneer de voorzitter, ik zal u het één en ander ontboezemen. Dat is kort en krachtig. Ik vind dat het wel waard om met de raad te delen: ik heb onlangs met de wethouder een heel goed gesprek gehad. Ik hoop dat dit wederzijds was, waaruit bij mij het vertrouwen is ontstaan dat wij ons mogelijk op meer vlakken kunnen vinden dan niet kunnen vinden. Vandaar ook het concrete voorstel wat ik hier doe, omdat ik ervan overtuigd ben dat wij gezamenlijk meer meters kunnen maken dan afzonderlijk. Vandaar zou ik het college willen vragen om dat onderzoek wat gebeuren moet, zo snel mogelijk te doen en het liefst als die termijn wordt genoemd van 13 december, vóór 13 december, zodat we nog dit jaar voor de verkiezingen dat

Pagina 16 van 45

rondje stad kunnen inplannen met deze gemeenteraad, partners en ambtenaren om daarna samen de koe bij de hoorns te vatten. Ik vind het leuk om met u samen door onze stad te wandelen, want volgens mij gaan we dat op enig moment ook nog doen over een ander onderwerp, maar wat dit betreft denk ik dat we dit in een breder gremium moeten doen. Kan de wethouder die lijn onderstrepen? De voorzitter Wethouder. Wethouder Clemens Allereerst voorzitter, de verbroedering tussen de heer Leers en mij kent geen grenzen. Sterker nog, hij was er zeer recent bij toen er door onverlaten uit de Heerlense carnaval een tatoeage op mijn linker onderarm is gezet waar d’r Heëlesche ezel nu te zien is. Ze zeiden: hij wast ervan af, maar dat gebeurt niet. Hij staat er nog steeds op. Dus nu hebben we dat ook gedeeld met onze vrienden hier in de raad. Voorzitter, 13 december lijkt mij zeer snel voor de inventarisatie die we moeten doen, want wij kennen nog niet eens alle adressen waar we het hier over hebben. Alleen het lijkt mij een eerlijke afspraak om te zeggen dat wij in het eerste kwartaal van het komend jaar bij u terugkomen en dat we dan ook kwalitatief invulling kunnen geven aan die 366. De voorzitter Dank u wel. Nog anderen? Nee. Dank u wel. Dan gaan we naar de vragen van mevrouw Géron van de Partij voor de Dieren. Gaat uw gang.

Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Partij voor de Dieren is voorstander van hergebruik van materiaal. Dit is natuurlijk hartstikke nodig, omdat grondstoffen eindig zijn. Dat begint door te dringen. Deze week was de grondstoffenconferentie. Dat was heel interessant moet ik zeggen. Daar werd gewag gemaakt van een circulair Ambachtscentrum en dat dit vrij snel zou starten met het verzamelen van hout dat hergebruikt zou gaan worden, dus vandaar de vragen die ik stel aan het college. We doen deze eerste vragenset nu of allebei? Eerst deze set, toch? Mevrouw Géron stelt de volgende vragen: 1. Het doel van de overheid is om in 2030 een landelijk dekkend netwerk van circulaire ambachtscentra te hebben. Heeft onze gemeente hiervoor subsidie ontvangen en hoe zetten wij ons daarvoor in? 2. Heeft gemeente Heerlen invloed op de functies die ingericht gaan worden in een lokaal Ambachtscentrum? Te denken valt aan diensten die bijdragen aan een deel-economie, educatie of een plek waar mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt weer mee gaan doen etc. 3. Indien dat niet het geval is wie staat er aan het roer en hoe komt de financiering tot stand? De voorzitter Eerst deze set ja. Voor die andere set krijgt u straks het woord. Dan ga ik naar de wethouder toe voor deze vragen. Wethouder Gelderblom. Wethouder Gelderblom De eerste vraag luidt als volgt:

Pagina 17 van 45

1. Het doel van de overheid is om in 2030 een landelijk dekkend netwerk van circulaire ambachtscentra te hebben. Heeft onze gemeente hiervoor subsidie ontvangen en hoe zetten wij ons daarvoor in? Gemeente Heerlen heeft in 2024 het initiatief genomen voor een circulair Ambachtscentrum op de Nijverheidsweg, dus bij Rd4. Het werd vandaag al even genoemd. Ik kan me goed herinneren dat ik met de directeur erover belde en daar is iets moois uit voortgekomen, want we hebben niet lang daarna een aanvraag ingediend via de Regio Deal. Dus dat is het antwoord op de vraag. We hebben inderdaad een flinke toekenning gekregen vanuit de Regio Deal. Dat is namelijk zo’n 350.000 euro als bijdrage voor ons eigen circulair Ambachtscentrum. Als ik zeg: ons, dan is dit niet alleen in Heerlen, maar ook in Parkstad en in het verlengde daarvan alle Rd4-gemeeten. Dus dat zijn ongeveer tien gemeenten in Zuid-Limburg inclusief enkele in het Heuvelland. Hoe zetten we ons daarvoor in? We hebben het initiatief genomen. We spelen nog steeds een kartrekkersrol in de totstandkoming van het circulair Ambachtscentrum, maar we doen dit dus ook samen met andere aangesloten gemeenten en andere partijen. 2. Heeft gemeente Heerlen invloed op de functies die ingericht gaan worden in een lokaal Ambachtscentrum? Er worden een aantal voorbeelden genoemd. Jazeker. Ik zei het al.

We hebben ook een kartrekkersrol, ook in de werkgroep die nu vanuit die verschillende organisaties is ingericht om met het in gebruik nemen van de bijdrage uit de Regio Deal, dat circulair Ambachscentrum uit de grond te stampen. Dat betekent ook dat we specifiek inderdaad naar die verschillende functies kijken. Daarin willen we natuurlijk niet alleen dat materiaal hergebruiken wat mevrouw Géron aanhaalde, een plek willen geven, maar ook inderdaad de koppelkansen met onderwijs en met economie nadrukkelijk bekijken. Het is per slot van rekening een Ambachtscentrum, dus je wil ook een plek geven voor die ambachten op verschillende manieren. 3. Indien dat niet het geval is – wat dus wel zo is - wie staat er aan het roer en hoe komt de financiering tot stand? Ik heb al iets gezegd over de Regio Dealgelden, maar voor de langere termijn geldt inderdaad ook cofinanciering. De komende tijd gaan we dat allemaal verder uitwerken. De voorzitter Dank u wel. Heeft u behoefte aan een aanvullende vraag? Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Dank u. Kan de wethouder ons daarvan op de hoogte houden met een raadsinformatiebrief, de tijdlijn en de verder invulling? Wethouder Clemens Zeker.

Ook dank voor die vraag, want ik ben het er wel mee eens dat het niet de bedoeling is dat u terloops als raad geïnformeerd wordt tijdens die grondstofconferentie, dus laten we bij deze afspreken dat we binnen nu en drie weken een raadsinformatiebrief sturen waarin we iets meer ingaan op wat ik net heb toegelicht en wat de komende tijd de plannen zijn. De voorzitter Dank u. Nog anderen in de raad? Dat is niet het geval. Dan gaan we naar de volgende vragenset van mevrouw Géron. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren

Pagina 18 van 45

Het gaat over zwerfafval van Heerlen. Helden van Heerlen: de mensen die het zwerfafval verzamelen als het ware. Verzamelen klinkt leuk, maar ze vinden het nodig dat onze stad er schoon uitziet. Ik mag regelmatig meelopen met een held van Heerlen, als zodanig alleen herkenbaar aan de witte zak en een afvalgrijper. Hij doet reuze zijn best. Meestal is hij rustig, maar het komt soms voor dat zijn ogen gaan draaien en hij een woedeaanval krijgt. Hij lijkt dan in niets meer op een held. Bij nader onderzoek valt mij dan op dat er net gemaaid is en er talloze stukjes plastic, blik et cetera verspreid liggen op het vers gemaaide terrein. Jaarlijks worden Helden van Heerlen gebeld of zij nog regelmatig actief zijn en of de adresgegevens nog kloppen, want ze krijgen een klein presentje. Dat was afgelopen week schijnbaar het geval. Naast controle van de NRW-gegevens, kwam toen ook de vraag aan deze held van Heerlen of hij met de wethouder op de foto wilde. Dat wilde hij niet, tenzij het één en ander geregeld zou worden en dat hij dat versnipperde vuil niet meer zou tegenkomen. Dus daar zijn mijn vragen uit voortgekomen, want die Helden ruimen op en dan ligt het daar weer versnipperd. Dat is een grote ergernis, dus graag beantwoording van de vragen. Mevrouw Géron stelt de volgende vragen: 1.

Ziet het college mogelijkheid dat, als er gemaaid wordt, er vóóraf een controle plaatsvindt op zwerfafval, zeker in bermen en stroken die niet wekelijks worden gemaaid? 2. Is het college bereid gedurende het jaar enkele maaibeurten minder te laten uitvoeren en daarmee deze opschoonkosten te dekken, of is het college bereid een andere optie te bedenken? 3. Tot slot: nu uit dezelfde belronde blijkt dat ambtenaren die normaliter met inhoudelijke werkzaamheden bezig zijn, ook worden ingezet om inwoners te vragen of ze met wethouder Peters op de foto willen — klopt het dat dit onderdeel is van het huidige beleid? En zo ja, acht het college het verantwoord om ambtelijke capaciteit op deze manier te benutten, of gaat het hier om een eenmalige creatieve invulling van de functie ‘beleidsmedewerker beeldvorming’? De voorzitter Dank u wel. Het woord is aan wethouder Peters. Wethouder Peters Eerlijk gezegd is dit hele serieuze thematiek, want dit is ook waar wij ons aan storen als het gaat over het veld dat achter blijft na het maaien. Ik zal even de vragen voorlezen en dan de antwoorden geven. Dat is het makkelijkst. 1.

Ziet het college mogelijkheid dat, als er gemaaid wordt, er vóóraf een controle plaatsvindt op zwerfafval, zeker in bermen en stroken die niet wekelijks worden gemaaid? Het interessante is dus dat bij dat het excessief maaien, waarbij dus minder wordt gemaaid in het kader van biodiversiteit, dat dit al gebeurt. Op de plekken waar twee of zes keer per jaar wordt gemaaid, daar gebeurt dit al. Aan de andere kant: op het moment dat wij achteraf constateren dat daar nog zwerfvuilresten achterblijven, wijzen wij de aannemer erop om dat alsnog te doen. Alleen ik hoor van u dus dat dit in ieder geval in de situatie die u bent tegengekomen, dit niet goed gebeurt. Wat ik daarbij wil aanvullen, is dat wij ook richting u 24 september een raadsinformatiebrief hebben toegestuurd met in ieder geval op hoofdlijnen een aantal stappen die we al doorlopen hebben, ook bijvoorbeeld de bedrijfsvoering als het gaat om het onderhoud verbeteren. Wat daar onderdeel van is, is dat wij de contracten tegen het licht houden en de afspraken die wij maken in het kader van die contracten. Want wat ik zojuist aangaf met betrekking tot het excessief maaien, staat gewoon in het contract dat dit op die manier moet worden gedaan. Dan heb ik het nog niet over het intensief maaien. Ook daar willen wij graag – dat is meteen

Pagina 19 van 45

het antwoord op vraag 2 – kijken dat dit vaker geruimd wordt door de maaibedrijven en dat wij daar ook beter toezicht op houden. 2. Is het college bereid gedurende het jaar enkele maaibeurten minder te laten uitvoeren en daarmee deze opschoonkosten te dekken, of is het college bereid een andere optie te bedenken? Wij onderzoeken in ieder geval op dit moment de mogelijkheid om juist ook bij het intensief maaien – dan heb ik het dus over het over de buurten en wijken – waar eigenlijk wekelijks en dat mag af en toe een onsje minder zijn, meneer Van Zutphen, daar ervoor te zorgen dat het contractueel verplicht wordt dat vaker aan de voorkant wordt opgeruimd. Dit is, aangezien wij ook niet willen dat dit op deze manier nog verder voorkomt. Zoals gezegd, voor het excessief maaien is het niet aan de orde, omdat de aannemer al contractueel verplicht is om zwerfafval voorafgaand aan de maaiwerkzaamheden te ruimen. Alleen ik hoor natuurlijk graag van u welke concrete plekken dit zijn, want dan kunnen we de aannemers daar ook op aanspreken. 3.

Tot slot: nu uit dezelfde belronde blijkt dat ambtenaren die normaliter met inhoudelijke werkzaamheden bezig zijn, ook worden ingezet om inwoners te vragen of ze met wethouder Peters op de foto willen — klopt het dat dit onderdeel is van het huidige beleid? En zo ja, acht het college het verantwoord om ambtelijke capaciteit op deze manier te benutten, of gaat het hier om een eenmalige creatieve invulling van de functie ‘beleidsmedewerker beeldvorming’? We hebben de afgelopen jaren enorm ingezet op helden en vrienden van Heerlen schoon. We zien het aantal ook elk jaar groeien. We hebben er nu in totaal 950. Dat doen we op verschillende manieren. We hebben bijvoorbeeld de Week van de AfvalHelden waarbij we hen in het zonnetje zetten. We gaan naar scholen waar ook vanuit de scholen acties worden georganiseerd die kinderen juist aanzetten om in de buurten en in de wijk op te gaan ruimen. Wat we een aantal maanden geleden ook zijn begonnen, is een campagne om de helden van en vrienden van Heerlen schoon – ze zitten over de hele stad – met name zelf hun eigen verhaal te laten doen, omdat dit vaak mensen het best motiveert en enthousiasmeert om zelf die handschoen op te pakken. Een onderdeel daarvan is ook dat zij elk jaar een presentje krijgen.

Het college is daarbij betrokken, omdat dit een warm contactmoment is waarbij we normaal gesproken heel veel nieuwe ideeën en ervaringen ophalen. Daar zit ook een foto bij. Rechtenvrij volgens mij. Ik weet niet of u die uitdrukking nog weleens tegenkomt in de mail. De voorzitter Dat horen we nooit. Wethouder Peters Dat is in het kort het antwoord op de drie vragen. De voorzitter Dank u wel. Ik zie een aanvullende vraag van mevrouw Géron. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Ik heb een verhelderende vraag. U kunt zich voorstellen dat dus deze zwerfvuilopruimer niet erg gecharmeerd was van het voorstel, want het is dus voor al die 950 mensen echt onprettig. Het is tegen hun aard in dat ze daar gemaaid zwerfvuil vinden. Dat is versnipperd zwerfvuil. Dat moet echt verbeteren. Dat kan niet. De voorzitter Ik zag vragen van meneer De Groot. Gaat uw gang.

Pagina 20 van 45

De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen Dank u, voorzitter. Ik heb eigenlijk twee vragen. Ik denk dat ik maar even begin. Ik hoor de wethouder op de laatste vraag van mevrouw Géron zeggen dat het uitdelen van een presentje – zo komt het dan in ieder geval op mij over – dat min of meer dan ook een tegenprestatie wordt gevraagd dat het ook wel mooi zou zijn als je met mij op de foto gaat. Ik kan me toch bijna niet voorstellen dat dit de intentie is. Het is terecht en hartstikke mooi om die mensen even in het zonnetje te zetten en desnoods nog een cadeautje te geven voor al het mooie en goede werk dat ze doen. Prima dat het college dit doet, maar het komt toch een beetje vreemd over dat daar dan ook een fotomoment aan gekoppeld zou moeten worden. Niet dat mensen daartoe verplicht worden. Dat is ook duidelijk. Alleen de vraag stellen vind ik op zijn zachtst gezegd apart. Wij kennen de wethouder als zeer fotogeniek. We zien hem regelmatig … De voorzitter Het is het vragenuurtje, meneer De Groot. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen Zeer zeker, maar ik vind het toch wel een belangrijk punt, want ik hoor de wethouder eigenlijk zeggen: ik had gehoopt dat het een beetje individueel in één keer gebeurt. Slip of the tongue. Maar het is toch min of meer beleid. Klopt dat, wethouder? De voorzitter Dank u wel. Ik zag nog twee mensen. Meneer Leers.

Mevrouw Bottenberg en meneer Van den Berg. Mevrouw Bottenberg. Mevrouw Bottenberg-Brylka, SP Dank u, voorzitter. Het puntje intensief maaien. We zijn vaak in de wijken en dan horen wij vooral in de Varenbeek dat er wekelijks werd gemaaid. Wij hadden zoiets: wekelijks? De bewoners zeggen: de grassprieten zijn nog geen halve millimeter gegroeid en de gemeente is weer aan het maaien. Daarom kregen wij wekelijks foto’s. Dus bij deze: het mag echt wel een onsje minder. De voorzitter Dank u wel. Meneer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Meneer de voorzitter, dank u wel. De wethouder had het in het kader van het maken van de foto over de Week van de AfvalHelden. Nu vroeg ik mij af of er binnenkort ook een Week van de Ondernemer komt, want ik sprak van de week een ondernemer die benaderd was of die op de foto mocht gaan met wethouder Peters. De voorzitter We krijgen nog veel weken. Meneer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD Voorzitter, de Dag van de Ondernemer is op 21 november, geloof ik. Daar kan meneer Peters weer een mooi blauw pak aandoen en misschien de stad ingaan. Alleen dat ter zijde. Ik heb een vraag over het intensief en extensief maaien. Controleert de gemeente ook met welke voertuigen ze over het gras gaan? Want heel vaak is het zo, zeker nu het al wat drassiger aan

Pagina 21 van 45

het worden is, dat men dan nog een laatste keer gaat maaien. Dan gaat men met een gigantische machine over het grasveld, waardoor er allerlei sporen in zijn. Daarmee rijd je het gras kapot. Ten tweede daar waar het een hondenuitlaatgebied is, als mensen daar hun hond laten loslopen, dan valt die hond misschien in een gat of breekt misschien zelfs poten., terwijl dat echt niet de bedoeling is. Het ziet er ook echt niet uit. Mijn vraag concreet is: controleert u ook met welke voertuigen er gemaaid wordt? Zit dat in het beleid? De voorzitter Het woord is aan de wethouder. Wethouder Peters Meneer de voorzitter, een aantal zaken. Ik begin bij meneer Van den Berg. Wordt er gecontroleerd op wat voor voertuigen? Ja, dat wordt gecontroleerd. Alleen in onze gemeentelijke organisatie is het onderhoud grotendeels op afstand georganiseerd, dus het zijn aannemers die het doen. Wij houden daar toezicht op. Het kan natuurlijk altijd zijn dat er iets of iemand tussendoor glipt, ook als het gaat om machinegebruik. Zeker als het gaat om die sporen, zou ik u ook willen vragen en iedereen hier in deze zaal dat op het moment dat u dat constateert, dat u daar vooral een melding van maakt. Want naast het reguliere toezicht dat we hebben, kun je met die ogen die je hebt nooit de hele stad tegelijk zien. Dat gaat ons in ieder geval wel helpen om dat ook beter te kunnen doen.

Meneer Leers, de Week van de Ondernemer. Dan moet u volgens mij bij mijn collega zijn in het college. Mevrouw Bottenberg, wekelijks maaien. Daarom refereerde ik ook naar meneer Van Zutphen, want ik weet nog dat die een keer zei dat er bij hem voor de deur – zelfs al stonden de sprietjes zo hoog – alsnog gemaaid werd. Ik had het er net al over: hoe gaan we om met dat zwerfafval ruimen bij het intensief maaien? We zijn er op dit moment mee bezig om te kijken hoe dat in contracten is verankerd en hoe wij richting de toekomst daarmee willen omgaan. Dit is natuurlijk net zo’n punt, want voor een gedeelte hebben wij weinig invloed, omdat het weer af en toe heel droog kan zijn. Het kan af en toe heel nat zijn. Daar wordt natuurlijk ook de maaifrequentie op aangepast op het moment van, maar ik vind het wel een belangrijk signaal om mee te nemen, juist ook als het gaat over die maaicontracten en eerlijk gezegd ook in de breedte richting al die andere contracten, want we hebben er nogal wat. Meneer De Groot, het is absoluut geen tegenprestatie. Het is gewoon niets meer en niets minder dan het in het zonnetje zetten van de Helden en de vrienden. Op het moment – dat geldt voor elke foto die gemaakt wordt met een burger – dat er ergens een foto gemaakt wordt, wordt altijd eerst de vraag gesteld of dat wenselijk is of niet. Dat is een reguliere vraag die altijd gesteld wordt.

Mensen die dat niet willen, komen ook niet op een foto. Volgens mij was de allerlaatste vraag van mevrouw Géron over dat gemaaide zwerfafval. Zoals gezegd, ik denk dat het heel erg aansluit op wat mevrouw Bottenberg zojuist zei. Wij nemen dat verder mee in het tegen het licht houden van de contracten en de afspraken daaromtrent. De voorzitter Dank u wel. Het is het vragenuurtje mensen. Daar hebben we regels voor afgesproken. We gaan naar de vragen van de heer Reijnders. De heer Reijnders, SP Dank u, voorzitter. Ik denk dat het voor weinigen onbekend is, maar de Sittarderweg is al wekenlang afgesloten als gevolg van de werkzaamheden door Enexis. Die moeten kennelijk nieuwe kabels leggen. Daar moeten ook weer nieuwe buizen in de grond. Daar moeten gaten