Conceptnotulen raad gem Heerlen 19 okt 2022
Tekst van het document
Als dat niet zo is, dan horen we dat morgen en sturen we meteen bij. Met een deel van de ondernemers die het direct betreft, hebben we in ieder geval afgesproken dat er volgende week al een nieuwe aanvoerroute ligt. Dat is dus al helemaal met de bouwer besproken. Mevrouw Keulen vraagt naar de communicatie. We doen altijd ons best om dat zo zorgvuldig en goed mogelijk te doen. Ik wil u toezeggen dat ik u de brief zal doen toekomen die bij de ondernemers op 30 september is bezorgd. Daar kunt u dat zelf ook zien. Dat doen we zo zorgvuldig mogelijk. Communicatie is altijd een kwestie van zenden en ontvangen. Daar kun je je dus soms weleens in vergissen, zo blijkt. We doen dat in ieder geval altijd zo zorgvuldig mogelijk. We proberen er altijd van te leren. We proberen het altijd te verbeteren. De voorzitter Dank u wel. Dan was dit het einde van het vragenuur. 3. Vaststellen notulen raadsvergadering d.d. 28 september 2022 Hamerstuk. 4. Vaststellen van de ingekomen stukken en de wijze van afdoening De voorzitter Meneer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Eerst naar aanleiding van. In de vorige raadsvergadering heb ik bij dit agendapunt gevraagd hoe individuele vragen van individuele burgers of groepen burgers worden beantwoord. Mij interesseert dat. Tot vandaag heb ik daar nog niets van voorbij zien komen.
Ik ben niet in de veronderstelling dat die vragen niet zijn beantwoord, maar ik denk wel dat die antwoorden ons nog niet hebben bereikt. Als het mogelijk is om daar eens naar te kijken, graag.
Pagina 21/37 Dan inhoudelijk over de lijst. Brief 11 is een aanrader om eens te bekijken. Dat is de brief van Maastricht over de kinderraad, het kindercollege en het burgerberaad. Men stuurt daar aan op samenwerking met Heerlen. We hebben een kindercollege, een kinderburgemeester en een kinderwethouder. Dat is natuurlijk hartstikke mooi. Ik ben benieuwd hoe en wanneer we daarop gaan reageren. Te meer omdat hier vanmorgen een geweldige bijeenkomst heeft plaatsgevonden met een aantal klassen van de basisschool, waar je echt ziet dat het van grote meerwaarde is om jeugd op een zo vroeg mogelijke leeftijd bij de gemeente, de politiek en alles wat wij hier doen te betrekken. Daar gebeuren dingen die gewoon goed zijn voor de stad. Dank u wel. De voorzitter Wij zullen zorgen dat u over beide punten wordt geïnformeerd. Mevrouw Géron. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Ik heb twee ingekomen stukken. De ledenbrief VNG van 18 oktober. Er is nog een brief via de VNG van 4 oktober. Die zou ik graag naar het presidium hebben. Dank u. De voorzitter Prima. Dan is dat voor het presidium. Kan ik hiermee de stukken afdoen? Dat is het geval. 5. Onderzoeksrapport Rekenkamer inzake WOB Hamerstuk. 6. Inkomensondersteuning tegen hoge energieprijzen voor inwoners met een inkomensgrens tot 130% van de bijstandsnorm De voorzitter Wie mag ik het woord geven? Mevrouw Butink.
Eerste termijn Mevrouw Butink, Jongerenpartij Heerlen Dank u, voorzitter. De Jongerenpartij heeft al veel gesproken in de commissies en de raad over dit onderwerp. Mijn collega Janssen heeft zojuist al een voorzetje gegeven. We kunnen het namelijk niet niet eens zijn met het voorstel, wat het leven iets draaglijker maakt voor onze inwoners die het nodig hebben. Voorzitter. We willen echter via deze weg een oproep doen. Er zijn nog zo veel meer gezinnen die nu al in financiële nood komen en nog gaan komen. Heerlen maakt zich zorgen. De Jongerenpartij maakt zich zorgen. Onze inwoners zijn ook niet bepaald te spreken over de aanpak. Dat willen wij u meegeven. We spraken eerder al ons ongenoegen uit over de manier van voorbarige communicatie over de nog toe te kennen energietoeslag voor inkomens tot 130% van de bijstandsnorm. Deze week viel ook een groep inwoners over het gratis energiebesparingsmaatregelenpakket. Het gevoel heerst dat alleen mensen die recht hebben op energietoeslag warm de winter door mogen komen. Dat terwijl er zo veel mensen zijn die hun zorgen en ongenoegen uitspreken. Mensen hebben een extra baantje genomen of werken zich een slag in de rondte om alle rekeningen betaald te krijgen en uit de schulden te blijven. Ze moeten bezuinigen op basale dingen. Elke dag weer de eindjes aan elkaar knopen.
Het voelt als niet eerlijk als zij horen dat een groep met de laagste inkomens nu wederom, voor de derde keer steun van de gemeente mag verwachten. Voorzitter. Wat is het verschil? Aan het eind van de maand is een tekort een tekort. Op is op. Of je nu een uitkering hebt van € 1100 met toeslagen of € 2000 bruto verdient. We citeren uit een van de reacties van onze burgers op social media: "Misschien hebben werkende mensen die net niet in aanmerking komen voor
Pagina 22/37 energietoeslag omdat ze meer zijn gaan werken om de hoge energiekosten en dure boodschappen te kunnen betalen ook wel behoefte aan een energiecoach en aan energiebesparende producten.' Een ander citaat: "Zelfs als je modaal verdient, is het allemaal niet meer te betalen. Ik denk dat wij ook maar voor een uitkering moeten gaan. Dan houd ik meer over om van te eten dan nu. Mensen die werken, worden gewoon genaaid en krijgen nergens compensatie voor. Wij hebben het net zo moeilijk." Er begint langzamerhand een tendens te leven, waarbij werken eigenlijk niet meer loont. Juist in een stad waarin het noodzakelijk is om mee te doen, te participeren, kan dat toch echt niet de bedoeling zijn. Wellicht is het verstandig om met het oog op de algemene beschouwingen toch eens kritisch naar de hiermee gemoeid gaande kosten te kijken. We trekken nu 2 miljoen uit voor de hoogste nood, maar is er ook iets mogelijk voor burgers die nog nergens voor in aanmerking zijn gekomen? Laten we helder zijn, wat ons betreft is iedere euro die we hieraan besteden welbesteed. We begrijpen dat iedereen compenseren vanuit gemeentelijke potjes niet te doen is.
Maar wilt u, beste wethouder, met de hoogste spoed nagaan of deze grote groep kleine inwoners en werkenden met normale inkomens die het nu zwaar te verduren hebben ook enigszins ondersteund kunnen worden? Wij als Jongerenpartij willen namelijk niet dat deze gemeente de indruk wekt alsof we er alleen zijn voor de sociaal zwakkeren, maar ook haar verantwoordelijkheid neemt voor alle andere burgers van deze stad die het hard nodig hebben. Wij steunen dit voorliggend voorstel. Wij willen dit toch gezegd hebben. De voorzitter Dank u wel. De heer Rozestraten. De heer Rozestraten, Ouderenpartij Heerlen Dank u wel, voorzitter. Uiteraard steunt de OPH dit raadsvoorstel volledig. De enige vraag die bij ons opkomt, gaat over de eerdere toezegging van de wethouder om in gesprek te gaan met woningcorporaties om te kijken of ze iets zouden kunnen doen met betrekking tot de huren. We zijn benieuwd naar de status daarvan. De voorzitter Dank u wel. Mevrouw Vaessen. Mevrouw Vaessen-Stollman, CDA Dank u wel, voorzitter. Namens de CDA-fractie wil ik eerst het college complimenten geven voor de voortvarendheid waarmee momenteel de maatregelen worden getroffen. Al zal dat lang niet de lading dekken. Het CDA maakt zich toch grote zorgen, ook in aanvulling tot wat mevrouw Butink eerder heeft verwoord.
Het CDA zou graag duidelijkheid willen hebben over wanneer het geld concreet op de rekening van de mensen staat die het is toegezegd. Wanneer worden de aanvragen die aanvankelijk waren afgekeurd opnieuw getoetst? Wanneer kunnen deze mensen het geld op hun rekening verwachten? Dan heb ik even een actuele vraag naar wat vanavond in het nieuws kwam. In de grote steden zijn mensen zich niet bewust dat zij in aanmerking komen voor energietoeslag. Is dat ook in Heerlen het geval? Zijn daar cijfers over bekend? Hebben de mensen die een hoge energierekening hebben gekregen, maar niet in aanmerking komen voor energietoeslag en deze niet kunnen betalen, zich gemeld bij de gemeente? Hoe gaat het college hiermee om? Tot zover. De voorzitter Dank u wel. De heer Reijnders. De heer Reijnders, SP Dank u wel. Energiearmoede is alom aanwezig in onze stad. Iedereen voelt de gevolgen van de absurde energierekening in de portemonnee. Voor mensen met een laag inkomen komt de klap wel het hardste
Pagina 23/37 aan. Dat is eigenlijk simpel: ze hebben minder te besteden, maar ze wonen ook meestal in een tochtige woning met een slecht energielabel. Tijdens het bezoek aan inwoners van Meezenbroek en Versiliënbosch ga je pas echt beseffen hoe schrijnend de situatie voor veel mensen is. Sociale huurwoningen waar het vocht en de tocht door de muren en de kozijnen komen, met schimmel tot gevolg. Dit zijn niet allemaal sociaal zwakkeren, om even in de termen van mevrouw Butink te spreken. Hier zitten ook gewoon mensen bij die gewoon werken, hard werken, voor een heel beroerd salaris. Dat wil ik nog wel even onderstreept hebben. Het Rijk loopt ondertussen voortdurend achter de feiten aan. Maatregelen komen te laat, blijken te rammelen of zijn niet fundamenteel genoeg. Neem dat prijsplafond. Het Rijk geeft in feite een blanco cheque van 23 miljard aan energiebedrijven. Dat kan nog veel meer worden. Dat is eigenlijk volstrekt onduidelijk. Wat krijgen we daarvoor terug? In feite niets, ook geen zeggenschap. Wat de SP betreft nemen we de basisvoorziening energie vandaag nog terug in publieke handen. Helaas kunnen wij dat in Heerlen niet met elkaar regelen. Het is goed dat de gemeente zelf in actie komt. Als SP zijn we dan ook groot voorstander van het voorliggende voorstel. We steunen dat dan ook van harte.
Echter, eerder hebben we in de commissies ook gesproken over de kleine middenstanders in onze stad en over de verenigingen die door de energierekeningen in de problemen dreigen te komen. Ik wil daar toch nog een aantal vragen over stellen. Het college zegt te zullen onderzoeken welke mogelijkheden er zijn om de middenstanders die nu in de problemen komen door de hoge energierekening te ondersteunen. Kan het college aangeven wat de stand van zaken hier is, ook in het licht van de toezeggingen die door het kabinet zijn gedaan ten aanzien van de ondersteuning van middenstanders? De tweede en laatste vraag is: heeft het college al geïnventariseerd hoe de situatie bij de Heerlense verenigingen is op dit moment? De voorzitter Meneer Reijnders, ik ga wel zeggen dat de antwoorden daarop op 14 november in de commissie zullen komen. Die nemen we vanavond niet mee, zoals wethouder Gelderblom al heeft toegezegd in zijn antwoorden op de artikel 33 vragen. De heer Reijnders, SP Zitten de middenstanders daarin? De voorzitter Daar zit de middenstand in. Hij heeft de doelgroepen en de mogelijke maatregelen genoemd. Die komen allemaal op 14 november in een matrix bij u. Vanavond hebben we het alleen over de inkomensondersteuning voor mensen tot 130%. De heer Reijnders, SP Ik maak mijn vraag nog even af. Dan kan deze worden opgeschreven voor 14 november.
Heeft het college al geïnventariseerd hoe de situatie nu is bij de verenigingen in Heerlen? Hoe is die situatie dan? Hoe kan de gemeente ondersteunen daar waar het nodig is? De voorzitter Dank u wel. De heer IJzerman. De heer IJzerman, VVD Voorzitter, dank u wel. Zo rondkijkend hier vanavond, denk ik dat iedereen die hier aanwezig is, snapt dat er een hoge nood is ontstaan voor velen door de hoge energieprijzen. De fractie van de VVD onderkent dat ook en zal daarom vanavond ook instemmen met de eenmalige inkomstenondersteuning voor inwoners met een inkomensgrens tot 130% van de bijstandsnorm. Met nadruk: eenmalig wat ons betreft. Uit de
Pagina 24/37 beantwoording van vragen in de diverse commissies heeft de VVD opgemaakt dat ook uw college ervan uitgaat dat onder andere door de komst van landelijke maatregelen, zoals het energieprijsplafond, in 2023 deze compensatie hopelijk niet meer nodig is. Wellicht wordt dat ook ondersteund door een bericht in De Limburger van vandaag, waaruit blijkt dat in ieder geval Heerlen een van de tien Limburgse gemeenten is waar inwoners gemiddeld genomen onder de maximale grens van het prijsplafond blijven. Dat zegt natuurlijk niets over de individuele inwoner, maar wellicht wel gemiddeld genomen. De VVD-fractie is overigens ook heel blij dat naast deze specifieke gemeentelijke inkomensondersteunende maatregelen ook bekend is geworden dat er een cheque van € 250 komt voor energiebesparende producten en dat iedereen gratis een beroep mag doen op een energiecoach. We betreuren overigens dat het alleen Weller is die op dit moment de enige corporatie is die de regel uitbreidt naar woningen met een hoog energielabel. Kennelijk is Vincio een van de corporaties die de bewoners in de kou laat staan en daar niet aan meewerkt. De oproep aan het college is dus vooral om ook met Vincio aan de slag te gaan en hun maatschappelijke verantwoordelijkheid te benadrukken.
Net zoals de heer Reijnders net aangaf, maakt ook de VVD zich enorme zorgen over de doelgroep anders dan mensen met 130% van de bijstandsnorm. We zijn ook erg blij met de toezegging dat er op 14 november een matrix komt waarin sportverenigingen, culturele instellingen en alle andere betrokkenen kunnen zien voor welke maatregelen zij in aanmerking komen. Analoog aan wat de Jongerenpartij net zei, snappen wij ook dat de gemeente Heerlen niet in alle gevallen als voorliggende voorziening kan dienen voor een groep inwoners en instellingen om de rekening te betalen. Wij doen echter een appel op het college om in ieder geval de voorliggende voorzieningen die er zijn te inventariseren en mensen de goede kant op te richten. Voorzitter. Tot slot. We verwachten 2 miljoen euro uit te keren. Ook uit de beantwoording in de commissie is ons niet helemaal duidelijk geworden of deze 2 miljoen inclusief of exclusief uitvoeringskosten zijn. Als ik het simpele rekensommetje maak, dan zou 2 miljoen betekenen: 2500 aanvragen. Dan wijs ik toch even naar de recente berichtgeving over de gemeente Roermond van de afgelopen periode. Gemiddeld kost een ingewikkelde aanvraag voor deze doelgroep 1 uur. Dat zou betekenen dat hier in ieder geval tientallen fte's een aantal weken bezig zouden moeten zijn.
De vraag is of dit binnen het ambtelijk apparaat kan worden gerealiseerd of dat we naast deze 2 miljoen nog met uitvoerings- en overheadkosten rekening moeten houden. Tot zover. Dank u wel. De voorzitter Dank u wel. De heer Dragstra. De heer Dragstra, D66 Dank u wel, voorzitter. Dit belangrijke onderwerp is twee keer uitgebreid besproken in de commissie MW. Dat gaan we in de toekomst waarschijnlijk nog vaker doen. Dat is natuurlijk meer dan terecht, want D66 maakt zich ook enorme zorgen over de enorm gestegen energiekosten, vooral ook in combinatie met de enorme inflatie, waardoor boodschappen en veel andere zaken veel duurder worden. De bestaanszekerheid van mensen komt onder druk te staan. Ook wij hebben schrijnende verhalen te horen gekregen. Die geven de urgentie aan om nu iets te doen. Voorzitter. We zijn dan ook blij dat het college dit raadsvoorstel snel aan ons als raad heeft voorgelegd. Discussies over de hoogte en de groep die deze ondersteuning krijgt, blijven natuurlijk altijd. Dat begrijpen wij goed. Maar de toelichting op de afwegingen van het college die zij in de commissie hebben gegeven, is voor ons nu afdoende. Uiteraard ontwikkelt zich dit voortdurend en ook in relatie tot de maatregelen van het Rijk. We houden dit in de gaten. We vragen het college om ons doorlopend op de hoogte te houden van deze ontwikkelingen. Voorzitter.
Eerder deze week waren we verheugd om te horen dat de Parkstadgemeenten samen met woningcorporaties, onderwijsinstellingen, zorginstellingen en maatschappelijke organisaties de handen ineen hebben geslagen en de inwoners gaan ondersteunen bij het nemen van energiebesparende
Pagina 25/37 maatregelen. Dit kan een belangrijke rol spelen op het drukken van de energierekening, zoals we ook meermaals in de commissievergaderingen hebben aangegeven. Het zijn op dit moment pleisters die we plakken, maar het kan wel een duidelijk verschil maken. We hebben wel een belangrijke vraag. Hoe gaat het college deze regeling precies onder de aandacht brengen bij de inwoners van onze stad? Dit staat wel beschreven in de raadsinformatiebrief, maar kan de wethouder ons meenemen in dit proces? Voorzitter, tot slot. De langetermijnaanpak is ook heel belangrijk, naast de maatregelen op korte termijn. Graag vernemen we dus ook in aanvulling op de vragen van de heer IJzerman, de stand van zaken van de gesprekken met de woningcorporaties. Tot zover. De voorzitter Dank u wel. De heer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Meneer de voorzitter. Alhoewel 2 miljoen natuurlijk een enorm bedrag is, is het een druppel op een gloeiende plaat voor een beperkte groep en dat ook nog voor een beperkte periode. Want het valt te raden wat er te gebeuren staat en dat ziet er niet goed uit. Het voorstel stelt voor om het bedrag te dekken uit de algemene reserve. We zitten waarschijnlijk pas aan het begin van een hele hoop ellende.
De vraag luidt dan ook: hoe lang kunnen we doorgaan met het dekken van allerlei bedragen bijvoorbeeld uit de algemene reserve? Zouden we niet vergaande keuzes moeten maken, zoals een streep zetten door het realiseren van bijvoorbeeld het Filmhuis waar meerdere miljoenen voor opzij zijn gezet? Is de noodzaak niet dermate hoog om nu te zeggen: we zetten de prioriteiten iets anders. Dat betekent dat andere grote projecten die op stapel stonden voorlopig in de ijskast gaan. Het is zoals het is. Het een is nu eenmaal belangrijker op dit moment. Met die 2 miljoen zijn we er natuurlijk bij lange na niet. Als u hoort hoeveel groepen zich melden bij ieder van ons - dat weet ik zeker - en dat dagelijks meermaals, dan lijkt het probleem niet kleiner te worden, maar alleen maar groter. Ik heb dan ook de volgende vraag. Ik bedoel het in de zuiverste zin van het woord: als je het geld gaat verstrekken, hoe zeker weet je dan dat het juist wordt besteed? De een zegt: "Ik heb het vorig jaar nog voor een aantal jaar vast kunnen zetten. Ik zit gelukkig nog goed. Normaal doe ik dat niet, maar nu is het zoals het is." De andere is al sinds korte tijd de hoofdprijs aan het betalen en zit diep in de puree.
Hoe zorgen wij ervoor dat niet het schaarse geld dat er is bij diegene terechtkomt die het niet nodig heeft en degene die het wel nodig heeft, wordt overgeslagen? Als je dermate in de problemen zit en je krijgt een behoorlijk bedrag overgemaakt, dan kan ik me voorstellen dat je het ene gat met het andere gaat vullen. Als vervolgens de energierekening komt, dan is het geld dat daarvoor was bedoeld er simpelweg niet meer. Daarmee bereik je dus niet wat je beoogt te bereiken. Natuurlijk moet er iets gebeuren. Natuurlijk moet het snel gebeuren, maar het moet ook goed gebeuren. Ik heb hier nog dermate vraagtekens bij dat ik benieuwd ben naar hoe het college daarin staat en daarmee omgaat. Iemand in nood maakt rare sprongen. Als er dan geld beschikbaar komt, is er nu een probleem dat nu wordt opgelost. Wat er volgende maand is, ziet men dan wel weer. Daar houd je de kachel niet mee brandende. De voorzitter Dank u wel. Mevrouw Géron. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Dank u. Voorzitter. In deze tijden van crises, crisis na crisis, kunnen we als gemeente in de komende twee maanden een handreiking doen naar mensen die het financieel moeilijk hebben en geen ruimte meer hebben om kleine aanpassingen aan hun huis te doen en daarmee enigszins de winter door te komen.
Pagina 26/37 Velen vinden het niet voldoende. In een crisissituatie moet je echter handelen en de weg zoeken naar oplossingen, hoe klein ook. Dat fossiele energie veel duurder zou worden, is 20 jaar geleden al aangekondigd, maar komt nu versneld op ons af. Isoleren, ons geld niet uitgeven aan klimaatbelastende zaken, minder spullen kopen, minder energie gebruiken, is nu de opgave. Daar moeten we het mee doen. Wat ons als Partij voor de Dieren ook zorgen baart in deze tijden zijn de huisdieren van baasjes die het nu zwaar hebben. Dat vinden de baasjes ook vreselijk. Naar aanleiding van onze vragen in de commissie MW heeft de gemeente daarvoor nog geen oplossing. Ze kunnen gelukkig wel nog terecht bij de dierenvoedselbank. Ook voor dierenartszorg kunnen ze daar rekenen op dierenartsen die financieel schappelijke dienstverlening willen verlenen. Elk huishouden krijgt in november en december € 190 korting op de energierekening. Dit komt naast de vaste energietarieven die vanaf januari gaan gelden. Maar misschien zijn er mensen die dit geld willen missen, willen doneren en daar een goed doel voor zoeken. Daarvoor kan ik de dierenvoedselbank aanbevelen. Dank u. De voorzitter Dank u wel. De heer Bosch. De heer Bosch, PVV Voorzitter. Het meeste is hier al gezegd. We hebben er toch een beetje moeite mee dat het bedrag wordt gedekt uit de algemene reserve.
Het liefst hadden wij natuurlijk dekking gezocht in de reguliere begroting. Zit daar ruimte in waar we iets mee kunnen doen? Ik noem bijvoorbeeld de hondenbelasting. Dat is een punt dat we eigenlijk op 3 of 4 november zouden moeten behandelen. Dat is wat wij voorstellen. Dus dekken uit de reguliere begroting en niet uit de algemene reserves. We hebben gezegd dat we een minimale reserve van 2% willen hebben, maar we geven de reserve weer uit. Dat komt voor mij dus niet goed. Voorzitter. Tot zover. De voorzitter Dank u wel. Dan is nu het woord aan wethouder Van Zutphen. Wethouder Van Zutphen Voorzitter. Allereerst ben ik blij met de heel brede, misschien wel unanieme, steun die er blijkbaar is vanuit de raad. Laat ik dan maar gewoon het rijtje vragen aflopen. Het verhaal dat de Jongerenpartij hoort over de frustratie, het ongenoegen, bij degenen die net buiten deze regeling vallen, begrijp ik volledig. Sterker nog, die mensen hebben gewoon gelijk. Tegelijkertijd is er een probleem dat landelijk en internationaal is veroorzaakt en dat landelijk en internationaal moet worden opgelost. Als gemeente hebben wij op geen enkele wijze de mogelijkheid - we moeten ook niet de illusie wekken dat we deze mogelijkheid hebben om dat even hier in Heerlen op te knappen. Toch voelen wij ons geroepen om te doen wat we wel kunnen. U zegt: werken loont niet meer.
Ik kan me dat gevoel heel goed voorstellen. Maar er is natuurlijk een landelijke regeling dat de basisenergietoeslag geldt tot 120%. Dat betekent dat in Heerlen ongeveer 5.000 mensen die bijstandsgerechtigd zijn die toeslag hebben gekregen. Ondertussen hebben 3.500 mensen boven de bijstandsgrens, dus tot 120%, die toeslag gekregen. 95% van de betreffende mensen hebben wij dus gelukkig weten te bereiken. Meer dan haast alle andere gemeenten en meer dan welke andere gemeente in Zuid-Limburg ook. Juist voor de groep die iets meer verdient, die heel hard werkt voor een klein salaris of die een AOW heeft met een klein pensioen dat net boven de 120% komt, doen wij meer dan andere gemeenten. Wij verliezen die doelgroep dus absoluut niet uit het oog. Wij begrijpen dat ongenoegen. Veel meer dan anderen, doen wij toch wat. Dan de vragen van de heer Rozestraten. De heer Gelderblom zal dadelijk even kort ingaan op de afspraak met de woningcorporaties. We hebben net ook al gezegd dat we alle vragen rond energiebesparende maatregelen enzovoorts op 14 november in een gecombineerde commissievergadering uitgebreid willen
Pagina 27/37 beantwoorden. De heer Gelderblom zal dadelijk echter even kort ingaan op de stand van zaken rond de woningcorporaties. Mevrouw Vaessen, mensen die eerder een aanvraag hebben ingediend en zijn afgewezen omdat zij boven de 120% zitten, hebben wij in de afgelopen weken, zeker ook na de commissiebehandeling die heel positief verliep, zo veel mogelijk bekeken. Zitten deze mensen boven de 120%, maar onder de 130%? We hebben een hele grote groep mensen al apart gelegd. Als vanavond een positief besluit wordt genomen door de raad, krijgen deze mensen heel snel zonder dat zij een nieuwe aanvraag moeten indienen, € 800 op hun rekening. Mij is verzekerd dat ze daar morgen al mee aan de slag gaan. Het kan natuurlijk ook zijn dat mensen nu een nieuwe aanvraag indienen. Die moet natuurlijk wel worden getoetst. Ze kijken dan alleen naar het inkomen. Er wordt dus niet gekeken naar hoe hoog de energierekening is en of men een vast of een variabel contract heeft. Het vergt natuurlijk wel enige controle. Ik kan u verzekeren dat de mensen die in de afgelopen tijd 9.500 aanvragen hebben afgehandeld zich echt een slag in de rondte hebben gewerkt. Ze hebben dag in dag uit in een ruimte bij elkaar gezeten om alle aanvragen op een nette manier af te handelen.
Ik denk dat we deze plek kunnen benutten - dat wil ik in ieder geval doen - om onze waardering voor deze mensen die dit vanuit grote betrokkenheid met de doelgroep hebben gedaan, tot uitdrukking te brengen. De heer Reijnders heeft natuurlijk gelijk dat het niet alleen gaat qua problematiek om een laag inkomen, maar dat het een combinatie is van laag inkomen met een slecht, tochtig huis. De heer IJzerman zegt: gemiddeld genomen valt het energiegebruik in Heerlen mee. Gelukkig. Maar gemiddelden kunnen nogal bedrieglijk zijn. Als de één in een prachtig geïsoleerd huis heel weinig gebruikt en de ander in een heel slecht geïsoleerd huis heel veel, dan zit het gemiddelde wel goed, maar dan is degene die in een slecht geïsoleerd huis woont toch de pineut. De vragen van de heer Reijnders over verenigingen en het midden- en kleinbedrijf komen op 14 november aan de orde. Naar de VVD, de heer IJzerman, kan ik zeggen: ja, we doen dit echt eenmalig. Het is inderdaad niet makkelijk om een greep te doen uit de algemene reserve. Iets structureels doe je niet uit de algemene reserve. Dat is een soort vierkante cirkel. We doen dit eenmalig. Op de eerste plaats omdat we gewoon de middelen niet hebben in de reguliere begroting. Op de tweede plaats gaan in 2023 allerlei maatregelen van het Rijk in, zoals aan de inkomenskant, aan de belastingkant, aan de toeslagenkant, het prijsplafond, enzovoorts.
Ik weet niet of deze afdoende zijn, maar onze mogelijkheden houden dan in ieder geval op. De 2 miljoen die wij vrijmaken is inclusief de uitvoeringskosten. In de uitvoeringskosten die we hebben gebruikt voor de eerste bulk, de groep tot 120%, zit nog wel de rek dat wij deze ook kunnen gebruiken voor de groep 120% tot 130%. In principe worden de aanvragen alleen getoetst op inkomen. Dat is niet per definitie heel erg ingewikkeld. Het wordt wel ingewikkeld als er aanvragen bijzondere bijstand komen voor extra kosten of voor mensen die boven de 130% zitten en die toch extreme kosten hebben. Dat moet inderdaad worden getoetst op alle aspecten die tellen voor het wel of niet toekennen van een bijstandsuitkering. Dan de vragen van de heer Leers over een druppel op de gloeiende plaat. Dat is het, maar als je in de penarie zit kan een druppel op de gloeiende plaat bijzonder welkom zijn. Natuurlijk in combinatie met alle andere dingen die gebeuren. Meneer Leers, de vragen die u stelt over de begroting, breng deze naar voren tijdens de begrotingsdebatten. Als u vindt dat de begroting van de gemeente Heerlen anders moet worden geregeld, dan is over twee weken bij uitstek de plek en de gelegenheid om daar voorstellen over te doen. Hoe weet u zeker dat het geld juist wordt besteed? Het besluit van vandaag bestaat uit twee delen. Het eerste gaat over een categorale toekenning.
Iedereen die in deze doelgroep valt, krijgt € 800. Daar is geen foute of goede besteding. Het is gewoon: u krijgt € 800. We hebben ook niet de pretentie om te controleren of mensen dat gebruiken voor hun energierekening. Misschien hebben ze die energierekening al betaald, zijn ze vervolgens rood gaan staan en gebruiken ze de € 800 daarvoor. Of ze gebruiken het voor de peperdure boodschappen of ze houden het achter de hand voor als de energierekening of de afrekening van het energiebedrijf straks komt. Er is geen goede of foute besteding. Daarom is het categoraal. Als
Pagina 28/37 mensen daarboven of daarnaast nog bijzondere bijstand vragen, dan wordt dit bedrag natuurlijk afgetrokken van een eventuele toekenning. Dan kijken wij nadrukkelijk naar in hoeverre de energiekosten daadwerkelijk zijn gestegen enzovoorts. Als college hebben we gisteren een besluit genomen over hoe we de aanvragen bijzondere bijstand gaan toetsen, in afwachting van een positief raadsbesluit vanavond. Dat komt eraan. Vervolgens ligt een set regels klaar voor hoe we bij de bijzondere bijstand toetsen of iemand wel of niet in aanmerking komt en of dat bedrag juist wordt besteed. Mevrouw Géron doet een heel sympathieke oproep. Mensen die straks die € 190 niet nodig hebben, daar zijn allerlei goede doelen voor denkbaar. De dierenvoedselbank is daar zeker een van. De heer Bosch van de PVV zegt: dek het uit de reguliere begroting. Ik kijk even naar de heer De Beer. Wilt u daar nog op ingaan? Ja. Dan heb ik mijn eerste termijn gehad. De voorzitter Dan geef ik nu het woord aan wethouder De Beer en dan aan wethouder Gelderblom voor de laatste twee antwoorden. Wethouder De Beer De vraag waarom het gedekt wordt uit de algemene reserve, vinden we als college zeer terecht. We hebben die maatregel genomen met het vooruitzicht dat volgende maand een voorstel voorligt, waarbij we 1,4 miljoen euro kunnen terugstorten in de algemene reserve.
We hebben een positie van de algemene reserve die uitsteekt boven de 2% van de begrotingsomvang. We voldoen dus aan de normen die we met de raad hebben afgesproken. We hebben ook zeer goede hoop dat we bij de afwikkeling van het begrotingsjaar 2022 een positief jaarrekeningsresultaat kunnen laten zien. We hebben dus geen vrees dat de algemene reserve onder de afgesproken norm komt. Dat maakt dat we het aandurven, ook gegeven de crisis en de urgentie die er is in de stad en bij de verschillende doelgroepen om deze maatregel zo voor te stellen. De voorzitter Dank u wel. Wethouder Gelderblom. Wethouder Gelderblom Op 14 november komen we inderdaad terug. Dan maken we de balans op welke aanvullende maatregelen we hebben kunnen realiseren of mogelijk kunnen gaan realiseren voor de vier groepen in de drie categorieën die ik eerder aangaf in de matrix. Desondanks heb ik een aantal vragen over de woningcorporaties. Het is belangrijk om op te merken dat in de rib een aantal belangrijke dingen staan over de aanpak van energiearmoede op korte termijn. Dus dat even kort ter verduidelijking. Ik heb al aangegeven dat in ieder geval één woningcorporatie dat aanbod voor alle bewoners uitrolt. Dus dat is een toezegging. Het is ook heel belangrijk om aan te geven dat vanuit alle woningcorporaties het commitment is uitgesproken om voor eind 2028 alle EFG-woningen uit het bezit te halen.
Dan gaat het over de langere termijn, waar een aantal vragen over waren. Als het gaat over structurele verduurzaming en het aanpakken van dit issue, dan is dat heel belangrijk. Voor het overige geldt dat de gesprekken nog gaande zijn. Dat kan terugkomen in de matrix op 14 november. Dan was er nog een belangrijke vraag vanuit D66 over de communicatie over de aanpak van de e-knip. Ik denk dat die ook hier thuishoort en niet per se op 14 november. Het is een terechte vraag. We doen nu een aanbod, maar de vraag is hoe dat landt in de samenleving. Hoe zorgen we ervoor dat dit aankomt waar het moet zijn? Of in ieder geval dat mensen weten dat het aanbod er ligt. Ook daarvoor geldt dat het verbond voor energierechtvaardigheid dat we hebben opgericht met een groot aantal maatschappelijke organisaties heel belangrijk is. Zelf sturen we een brief. Als het goed is, zijn de eerste vandaag ontvangen. Om te borgen dat de capaciteit van de energiecoaches voldoende is, hebben we de brieven over verschillende weken verspreid. We hebben dat gedaan op de meest willekeurige basis, namelijk op alfabetische volgorde van de straatnamen. Dan weet je namelijk dat je een gebiedsgerichte aanpak hebt, maar dat de gebiedsgerichte
Pagina 29/37 aanpak niet voor noord, zuid, west of oost is, maar volledig willekeurig is. Voor het overige geldt dat het aanbod als zodanig via die meer dan 25 organisaties daadwerkelijk bij mensen achter de voordeur landt. Het gaat over zorginstellingen die bij mensen thuiskomen, liefdadigheidsorganisaties en veel anderen. Op die manier proberen wij zo veel mogelijk ruchtbaarheid te geven aan het initiatief. Voor het overige komen wij bij u terug op 14 november. De voorzitter Dank u wel. Is er behoefte aan een tweede termijn? Is er behoefte aan stemming over dit onderwerp? Dat is niet het geval. Dan is het voorstel aanvaard. 7. Zienswijze wijziging GR Omnibuzz Hamerstuk. 8. Plan van aanpak omgevingsvisie en participatietraject De voorzitter Ik geef het woord aan mevrouw Schreurs. Eerste termijn Mevrouw Schreurs, Partij Hoensbroeks Belang Dank u, voorzitter. We hadden nog een vraag over het uitstel van de Omgevingswet. Deze gaat niet door op 1 januari, maar is uitgesteld naar 1 juli. Heeft dit nog gevolgen voor het plan van aanpak van de omgevingsvisie? We vinden het aan de ene kant heel mooi dat eindelijk vormen van participatie en welk doel de participatie heeft, wordt weergegeven in het stuk onder punt 5.3 van hoe betrekken we de stad. We zijn wel wat teleurgesteld als we naar de inhoud kijken. Er staat dat onze inwoners alleen worden geraadpleegd.
Er zat natuurlijk een escape bij het eerste stuk. Als je zegt gemeentebreed een meedenkgroep oprichten om mensen met verschillende achtergronden te selecteren. Er staat ook nog: wie kunnen we daar op de beste manier bij betrekken? Ik kijk dan even met een schuin oog naar de banner achter de burgemeester. Het burgerberaad. Misschien is het een idee om toch kritisch te kijken naar hoe we in het vervolg vorm kunnen geven aan iets meer inspraak van onze inwoners voor met name dit belangrijke onderwerp dat toch de hele leefomgeving van mensen betreft. De voorzitter Dank u wel. De heer Pauwels. De heer Pauwels, CDA Dank u, voorzitter. Het gaat niet zozeer inhoudelijk over het raadsvoorstel. Die Omgevingswet heeft ons al een hele tijd beziggehouden. Onlangs hebben we in deze zaal een presentatie gehad. Vorige week is het nog ruim ter sprake gekomen tijdens een presentatie. Dat geldt ook voor de organisatie die een behoorlijk stuk werk heeft verricht tot nu toe. We zullen het raadsvoorstel ook steunen. Aan de andere kant is het zuur om weer te lezen dat het weer is uitgesteld. Je vraagt je af of van uitstel geen afstel komt. Je hoort de hartenkreet van wethouder Van Zutphen van vorige week. Het plan om de energiearmoede goed af te wikkelen, vergt nogal wat van de organisatie.
Je vraagt je bijna af of we aan de ene kant niet moeten afschalen en ten gunste van bijvoorbeeld het plan van aanpak voor het voorgaande onderwerp dat we hebben besproken, opschalen. Ik zou graag willen weten hoe het college dit ziet. Hoe kunnen we dit effectief regelen binnen de organisatie? De voorzitter
Pagina 30/37 Dank u wel. De heer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD De omgevingsvisie is een verplicht onderdeel van de Omgevingswet. De Omgevingswet is jammer genoeg afgelopen week door ICT-problemen voor de vijfde keer uitgesteld. De nieuwe stip aan de horizon is 1 juli 2023. Hoewel we al enige tijd bezig zijn met de voorbereiding, voorspelt de feitelijke start niet veel goeds. College, kunt u aangeven welke gevolgen dit uitstel heeft voor Heerlen voor de planning, procedure en uitvoering? Dat de Omgevingswet er gaat komen, is meer dan duidelijk. Het wordt geen afstel. Dat hoeft ook niet, want bijna alles wat het bestuurlijk hartje begeert, komt aan de orde in de omgevingsvisie. Crux in het traject is de participatie door alle belanghebbenden, burgers, bedrijven en instellingen. Ook een andere sleutel is hierin belangrijk. Dat is de kadervaststelling voor onze raad. Hiermee kan de raad een nadrukkelijke stempel zetten. Daarmee wordt de Omgevingsvisie maatwerk voor onze stad. Voorzitter. Zover zijn we nog niet. In de komende tijd gaan we eerst een plan van aanpak maken. Daarna halen we de input op bij de samenleving. Hoe we het ophalen van die input gaan organiseren, is een uitdaging op zich. Ik vraag me af hoe en wanneer we het in de stad gaan communiceren. We zijn in het bijzonder benieuwd naar de organisatie en de inrichting van de werk- een meedenkgroepen.
Hoe ziet de wethouder dat voor zich? Heeft hij al burgers, organisaties, ondernemers, instellingen en dergelijke gepeild? Voorzitter. Als er al donkere wolken hangen rondom dit traject, dan hangen ze zeker boven de organisatie en met name de personele bezetting, omdat de implementatie naast alle andere werkzaamheden moet worden gedaan. Ik vind het dan ook jammer om letterlijk te moeten lezen dat het risico aanwezig is dat: "afspraken over de uitvoering van het participatietraject misschien wel niet kunnen worden nagekomen". Hoe ziet u dat, voorzitter? Hoe gaat u hierop sturen? Voorzitter. Een Engels spreekwoord zegt: if you can’t beat them, join them. Oftewel, als je ze niet kunt verslaan, sluit je dan bij ze aan. Dat is precies wat de uitnodiging naar de partijen moet zijn. Tegenstand en weerstand opwerpen is geen optie. Meedenken, mee-inrichten en meewerken aan onze stad is wat troef is. Ik roep u op om dat zo breed mogelijk kenbaar te maken in onze samenleving. Dank u wel. De voorzitter Dank u wel. Meneer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Meneer de voorzitter, dank u wel. Als het om de Omgevingswet gaat, hoor je zowel het een als het ander. Hetgeen ik hoor, is hopelijk zeer selectief, maar ik betwijfel of dat zo is, namelijk dat er behoorlijk wat kritiek is. Ook hoor ik punten of überhaupt vooruitgang wordt geboekt met het invoeren van die wet.
Maken we het er dus allemaal beter op? Natuurlijk is dat nu niet duidelijk. Dat zal in het ergste geval in de praktijk blijken als het ervan komt. Kun je niet anders dan op dit moment als je ernaartoe moet werken dit plan van aanpak maken en zorgen dat er mensen aan meedoen? Ik neem aan dat het college die signalen ook hoort uit het land. Desalniettemin is er behoorlijk wat kritiek op die Omgevingswet. De heer Van den Berg had het geloof ik net over het implementeren van het hele ICT-verhaal. Ik meen daar beluisterd te hebben dat het daar nogal een janboel moet zijn en allerminst hosanna. Ik houd mijn hart dus eigenlijk een beetje vast voor wat er hier landelijk te gebeuren staat en waar wij als Heerlen dan niet de zoete vruchten van gaan plukken. Kennelijk kunnen we niet anders, omdat het op dit moment is zoals het is. Wij moeten pareren volgens de landelijke wetgeving. Graag een reactie daarop. De voorzitter Dank u wel. Het woord is aan wethouder Gelderblom.
Pagina 31/37
Wethouder Gelderblom Dank u, voorzitter. Ik heb nog even meegeschreven. Het waren veel vragen. Het is ook een heel ingewikkeld onderwerp. De vraag die het meest terugkomt, is uiteraard: heeft dat uitstel van de Omgevingswet impact op Heerlen? Op de eerste plaats is het puur formeel zo dat de minister heeft aangekondigd het voornemen te hebben om uit te stellen. De senaat moet daar nog wel in meegaan. Dat gaan we dus zien. Het is ook nog de vraag of dat dan een half jaar zal zijn, zoals het voornemen van de minister is, of dat de senaat zegt dat het een andere termijn moet worden. Een aantal dingen zijn wat dat betreft dus nog niet 100% duidelijk, maar het ligt inderdaad in de lijn der verwachting dat we weer met uitstel te maken krijgen. Wat ook meerdere keren terugkwam, waren opmerkingen over en vragen naar de aanleiding voor dat uitstel. Dat ligt inderdaad vooral bij zorgen over de ICT. Dat kunnen we allemaal uit de media begrijpen. Er moet een heel digitaal stelsel worden opgetuigd voor de Omgevingswet. In totaal worden volgens mij 26 wetten samengevoegd. Daar moet dan één digitaal loket voor komen. Dat is nogal een operatie. Het is dus op zich logisch dat dit ingewikkeld is. Maar het is ook teleurstellend dat het iedere keer weer tot uitstel leidt. Ook dat wordt breed gedeeld. Zowel de frustratie over de ICT-problemen als over het uitstel worden vanuit ons gedeeld.
Als we met die disclaimer kijken of dat uitstel impact heeft, dan is dat in principe eerlijk gezegd niet zozeer, alleen in gematigd positieve zin. Als het zo is dat we met dat uitstel de ICT-problemen kunnen ondervangen, dan hebben we daar allemaal baat bij. Dat is natuurlijk de hoop. Die hoop delen we ook in Heerlen. Dat betekent ook voor ons dat we meer tijd hebben voor het intern meenemen van ambtenaren, van mensen die hiermee moeten gaan werken. Dat is niet onbelangrijk. Je zou dus kunnen zeggen dat dit de impact is die er wel is. Anderszins verandert de tijdlijn van bijvoorbeeld de omgevingsvisie niet. Ook als er uitstel is, is de verwachting dat we alsnog voor eind 2025 die visie moeten vaststellen. Voor de rest moeten alle andere delen - dat zijn er heel veel - die moeten bijdragen aan de implementatie van de Omgevingswet volgens dezelfde tijdlijn als die we nu hebben alsnog paraat worden gemaakt. Dat is ook meteen een sprong naar de vraag vanuit het CDA. Moeten we de inzet van capaciteit misschien heroverwegen, overziend wat allemaal op ons afkomt? Als je in overweging neemt dat die uitdaging op ICT-gebied er ligt, het in de organisatie moeten indalen en die tijdlijn eigenlijk niet verandert, is het denk ik niet verstandig om die capaciteit nu af te schalen.
We moeten juist nu eigenlijk proberen om optimaal gebruik te maken van het uitstel, zodat we echt voorbereid zijn op het moment dat het ingaat. Wat dat betreft zie ik daar geen aanleiding tot wijziging. Ik doe een stapje terug naar de tweede vraag vanuit de Partij Hoensbroeks Belang over de participatie. Misschien ter verduidelijking is ook tijdens de commissievergadering vrij uitgebreid besproken dat het plan van aanpak echt over de uitgangspunten van de participatie gaat in heel globale zin. Dat blijkt ook duidelijk uit het stuk. Die uitgangspunten moeten de basis vormen van de daadwerkelijke inrichting van het participatietraject. Daarover komt een startnotitie. U wordt uitgenodigd om daar iets van te vinden. De startnotitie wordt verwacht medio Q1 van 2023. Dan gaan we het hebben over hoe mensen daadwerkelijk worden meegenomen. Je kunt 'raadplegen' op verschillende manieren interpreteren. Ik proef een beetje uit de vraagstelling dat alleen maar op komen halen onvoldoende is. U wilt ook echt op een creatieve manier wat input. Daar is zeker plaats voor in de inrichting van de participatie. Maar voor de duidelijkheid: we hebben het vandaag over de uitgangspunten van de participatie en niet over de daadwerkelijke inrichting. Die onduidelijkheid neem ik dus even weg. De vraag over de impact van het uitstel komt meerdere keren terug.
Ik neem aan dat de vraag van de VVD daarover is beantwoord door het vorige antwoord dat ik daarop gaf. De VVD vraagt ook hoe we mensen laten participeren. Hebben we bijvoorbeeld al mensen gebeld? We hebben op papier gezet wat de uitgangspunten zijn van het participatietraject, maar op de inrichting, welke groepen precies op welke manier worden betrokken, komen we medio Q1 bij u terug. Na de vaststelling daarvan gaan we naar verwachting aan het einde van Q1 daadwerkelijk beginnen met het ophalen. Ik zie dat er een vraag is.
Pagina 32/37
Mevrouw Schreurs, Partij Hoensbroeks Belang (interruptie) Het is duidelijk dat we die startnotitie en uitwerking krijgen in 2023. In het raadsvoorstel zelf staat echter al aangegeven dat er een risico bestaat dat deelname aan en inbreng bij het participatietraject minder is dan beoogd. Met andere woorden, we willen iedereen zo goed mogelijk betrekken, maar we geven nu al een waarschuwing af aan de voorkant, terwijl we nog niet eens een traject hebben vastgesteld voor hoe we het gaan doen. Dat roept die vragen op. Wethouder Gelderblom Dat is eigenlijk de volgende vraag waar ik op wil terugkomen. Het is een terechte zorg. Het kan in dit geval ook liggen aan de formulering. Ook dit heeft te maken met verwachtingenmanagement. Als je kijkt naar de uitdaging met die Omgevingswet in den brede en de capaciteit die we daar nu al voor moeten inzetten. Niet alles kan. Daar komt het eigenlijk op neer. We willen heel erg veel, maar het is een soort van winstwaarschuwing, ook op pad naar de startnotitie, dat hoewel we heel erg veel willen, niet alles gaat lukken op het gebied van participatie. Er zit ook iets positiefs aan die Omgevingswet. Het mag in vrij brede zin gaan over wat wij met onze stad willen. Daar wil je natuurlijk juist mensen in laten participeren. Dat is dus het uitgangspunt.
We willen juist heel erg veel van die ideeën en dromen - laten we dat woord ook gewoon gebruiken - komen ophalen. Tegelijkertijd als je daar heel veel input op organiseert, gaan we ook eventueel tegen grenzen aan lopen. Daar moeten we voor waken. Die voorzichtigheid is op die manier dus ook meegenomen. Daar moeten we ons allen van bewust zijn. Die capaciteitsproblemen en hoe we die passage moeten lezen, was ook een vraag van de VVD. Volgens mij was dat de laatste vraag van de VVD. Dan was er nog een vraag vanuit partij Hart-Leers. Als ik het goed heb begrepen, ging die vraag over de ICT-problemen en de zorgen daarover. Zoals ik in het begin al zei, leven de ICT-problemen overal in het land, en dus ook bij ons. De hoop is dat dat halve jaar uitstel daadwerkelijk eraan bijdraagt dat het DSO, het Digitaal Stelsel Omgevingswet, echt operationeel is du moment dat het op 1 juli 2023, als de senaat ertoe beslist, en dat we daar klaar voor zijn. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Ik meende dat ik in mijn termijn had geduid op het feit dat je in het land nogal wat kritiek hoort over de Omgevingswet in het algemeen. Er is kritiek in de zin van dat het een dermate iets is dat de vraag is of we er überhaupt iets mee op vooruitgaan wat dan op ons afkomt.
Hoe staat u daar op dit moment in? Deelt u die kritiek of zegt u: dat is allesbehalve zo? Wethouder Gelderblom Als bestuurder in een lagere overheid heb ik me helaas te schikken naar wat de landelijke wetgever bepaalt. Dat spreekt voor zich. Wat ik ervan vind, is wat ik net aangaf. Ik denk dat er een enorme kans ligt om op een nieuwe, meer flexibele manier om te gaan met wat voorheen het bestemmingsplan was, en in de toekomst het omgevingsplan, in bredere zin wat we willen met onze omgeving en wat we daarin belangrijk vinden. Daar ligt een heel grote kans. Ik denk dat iedereen dit ook wel ziet. Je ziet echter dat je blijft aanlopen tegen de grenzen van het haalbare in organisatorische zin. Die zorgen deel ik zeker. Ik denk dus dat we allemaal laveren tussen die twee polen. Daar heb je een hoopvolle in en een hele pessimistische. Ik zweef ergens in het midden tussen die twee. Hoe het ook zij, we moeten er het beste van maken, zeker in onze bestuurslaag. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Dan voor mijn duidelijkheid. Begrijp ik daar nu uit dat de wethouder zegt: op dit moment vooruitlopend op de invoering van die Omgevingswet, gaat alles nog goed met het aanvragen van vergunningen en noem maar op. Het loopt niet vast. Ik hoor uit de praktijk namelijk signalen dat men zegt: men werkt naar die Omgevingswet toe, ook in de gemeente Heerlen.
Dat betekent eigenlijk voor ons dat we achteruit worden
Pagina 33/37 gegooid, omdat men kijkt naar iets nieuws en het oude eigenlijk nog van toepassing is. Ziet u daar op dit moment binnen de gemeente Heerlen veel problemen mee of niet, om wat concreter te zijn? Wethouder Gelderblom Met specifiek de uitvoeringscomponent - dan denk ik vooral aan het DSO - ervaart ook Heerlen veel last. Die kritiek delen we dus zeker. Daarom gaf ik aan dat dit in feite het positieve is van het uitstel. Dan kunnen we daar nog meer mee oefenen. Hopelijk zijn we daardoor beter voorbereid. Dus ja, dat delen we zeker. De voorzitter Dank u wel. Is er behoefte aan een tweede termijn? De heer Janssen. Tweede termijn De heer Janssen, Jongerenpartij Heerlen Ik heb nog even een korte vraag. Ik heb even afgewacht tot alle antwoorden kwamen, met name qua bemensing. Het uitstel. Op dit moment liggen er natuurlijk enorm veel opgaven voor de ambtenaren. Gezien de begroting die we al hebben doorgelezen, komen we overal handen tekort.
Mijn vraag is eigenlijk: hebben we mensen over die voor 1 januari paraat staan in voorbereiding op de live-gang van de Omgevingswet? Kunnen we die op andere programma's inzetten waar de nood hoog is, bijvoorbeeld bij de uitvoering van de energietoeslagen of wellicht bij het versneld behandelen van allerlei vergunningsaanvragen et cetera, zodat we daar snel genoeg inlopen? Of blijven die mensen allemaal met de Omgevingswet bezig tot dat straks wellicht in juni of juli ook weer niet live gaat? Dan hebben ze misschien een half jaar lang de verkeerde prioriteiten nagewerkt. De voorzitter Wethouder Gelderblom. Wethouder Gelderblom De vraag is helder. Ik probeerde daar in reactie op de vraag van het CDA ook antwoord op te geven. De verwachting is nu niet dat de tijdlijn wezenlijk verandert. Het moment van ingang van de Omgevingswet verandert misschien wel, maar bijvoorbeeld de noodzaak tot vaststelling van de omgevingsvisie verandert niet. Ook als je op 1 juli gaat beginnen, is er nog ongelooflijk veel voorbereidend werk te doen als het gaat over het doen indalen van deze hele systematiek in de organisatie. Ik denk dat de capaciteit heel goed is besteed op dat vlak, want een half jaar gaat zo om. Ik wil daar het volgende aan toevoegen. Een opgave waar ongelooflijk veel urgentie achter zit, is de woningbouwopgave en alles wat te maken heeft met wonen.
Het is ook zo dat je het een niet los kunt zien van het ander. De succesvolle implementatie van de Omgevingswet, het formuleren van de omgevingsvisie die goed aansluit bij wat we met deze stad voor ogen hebben, is ook van belang voor ontzettend veel onderwerpen die je kunt scharen onder de twee dingen die net werden genoemd vanuit de Jongerenpartij. Kort gezegd, is het antwoord: nee. De redenen heb ik net aangevoerd. De voorzitter Is er behoefte aan stemming over dit onderwerp? Dat is niet het geval. Dan is het aangenomen. Met dank. 9. Bestemmingsplan ‘Woningbouw Dr. Jaegersstraat' Hamerstuk. 10. Bestemmingsplan "Benzenrade 32"
Pagina 34/37
Hamerstuk. 11. Bestemmingsplan Buitengebied -reparatie Imstenrade 1a Hamerstuk. 12. Motie 'vreemd aan de orde van de dag' Forum voor Democratie inzake 'sancties jegens Rusland' 13. Motie 'vreemd aan de orde van de dag' Forum voor Democratie inzake 'gas Groningenveld' De voorzitter Meneer Jacobs, hebt u behoefte aan het geven van een toelichting? De heer Jacobs, Forum voor Democratie Dank u, voorzitter. Ik wil daar wel even een toelichting op geven. Het is een toelichting op beide moties. De laatste weken is het een steeds terugkerend thema hier binnen de raad en de commissies: de energiearmoede. Ook vandaag weer. Natuurlijk willen wij waar mogelijk iedereen helpen, maar naar onze mening zijn de aangedragen oplossingen slechts een druppel op de gloeiende plaat. Gezinnen raken in de knel, ondernemers worden na de coronacrisis wederom keihard geraakt. Ook verenigingen en theaters maken zich grote zorgen of de energierekening straks nog kan worden betaald. Ruim 10.000 huishoudens lopen risico op energiearmoede, aldus de wethouder. Laat het eens op u inwerken: 10.000 huishoudens. Ook in deze crisis worden alle problemen niet aangepakt bij de kern, maar wordt slechts aan symptoombestrijding gedaan. We beschikken over meer dan voldoende gas in Groningen om aan onze behoefte in de komende jaren te voldoen.
Toch wordt ervoor gekozen om de Groningers niet ruimhartig te compenseren, maar Groningen permanent te sluiten. Daarnaast zijn we in een oorlog geduwd die, hoe erg ook voor de onschuldige Oekraïense bevolking, niet de onze is. Ik vraag u als raad bij uzelf te rade te gaan waar onze prioriteit ligt. Wat mij betreft bij die van de Heerlense inwoners. Veel van onze burgers worden door een niet-competente overheid in de armoede geduwd. Verwacht u nu werkelijk dat diezelfde overheid de door haarzelf gecreëerde problemen voor onze inwoners gaat oplossen? Wellicht wel, maar de prijs die we ervoor moeten betalen is hoog. Een steeds maar groter en invloedrijker wordende overheid, waar burgers steeds meer afhankelijk van worden. Dit terwijl zelfredzaamheid en daarmee een kleinere overheid het streven zouden moeten zijn. Middels deze beide moties kunnen we als gemeente Heerlen in ieder geval een signaal richting Den Haag afgeven. Wellicht volgen andere gemeenten ons voorbeeld. Daarom vraag ik deze raad nogmaals: blijven we ons bezighouden met symptoombestrijding of gaan we nu echt voor onze eigen Heerlense burgers staan? Dank u, voorzitter. De voorzitter Dank u wel. Staat u mij toe om namens het college direct te reageren op de twee moties. Dat doe ik dan ook in één keer.
Het college acht dit niet tot de verantwoordelijkheid van het gemeentelijk takenpakket behoren en ontraadt derhalve deze beide moties. Wenst u de motie in stemming te brengen? Dan doe ik ze een voor een. Dus eerst de motie jegens Rusland. Meneer Jacobs, in stemming brengen? Ja? Wie is voor de motie? De heer Leers, Hart-Leers Komt er ook nog een inhoudelijke discussie? De voorzitter Als u een toelichting wil geven, graag, maar we gaan niet discussiëren over moties. U kunt eventueel wel gewoon een toelichting geven op uw standpunt.
Pagina 35/37
De heer Leers, Hart-Leers Ik zou er wel iets over willen zeggen. De voorzitter Gaat uw gang, meneer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Dank u wel. Ik zie deze moties natuurlijk niet los van elkaar. Wat mij betreft had het ook één agendapunt mogen zijn. Zonder het dichtdraaien van die gaskraan waren een hele hoop problemen nu niet aan de orde. Dat moge ook duidelijk zijn. Van de andere kant, als je op dit soort momenten als Europa niet solidair bent, dan word je fijngeknepen tussen China en Rusland. Dagelijks zie ik mensen uit Oekraïne die onderdak hebben gevonden in onze stad in mijn buurt. Ik hoop nooit met hen te moeten ruilen om in zo'n situatie terecht te komen. U zei het net ook als voorzitter vanuit het college: hier in Heerlen kunnen wij veel willen en over van alles een mening hebben en over van alles nadenken - dat is misschien ook goed - maar je kan niet alles doen. Dat is ook duidelijk. Bij de eerste motie denk ik: wat is dit nu precies, laat ik hier maar niet verder op ingaan. De tweede motie is inhoudelijk een verhaal dat ik hier al eerder heb gehouden. Maar dat is ook een landelijk iets, zoals u al zei als voorzitter. De voorraden in Groningen zijn van dermate niveau dat je ermee uit de voeten zou kunnen bij nood. Als die nood aan de orde is, omdat de Rus de gaskraan helemaal dichtdraait - daar wordt mee gedreigd - dan zal dit wellicht een reële optie worden.
Je hoort ook vanuit Den Haag en vanuit allerlei mensen die er meer van weten dan deze kleine politicus uit Heerlen, dat daar toch naar wordt gekeken. Dus daar waar die tweede motie wel wordt afgeraden, denk ik dat dit op enig moment wellicht een reëel scenario kan worden, omdat er anders helemaal niets is van voorzieningen. Ik heb geen glazen bol. Ik weet niet wat er staat te gebeuren. Ik begrijp dat het ellendig is voor iedereen. Ik begrijp ook dat we dit in Heerlen niet aan ons voorbij laten gaan. Daar waar ik de tweede motie nog kan volgen en op enig moment zelfs realiteit zie worden, zie ik dat bij motie 1 niet. De voorzitter Dank u wel. Heeft iemand anders behoefte aan het geven van een toelichting? De heer Rozestraten. De heer Rozestraten, Ouderenpartij Heerlen Wij zouden als OPH graag een stemverklaring willen uitbrengen over beide moties. De voorzitter Gaat uw gang. De heer Rozestraten, Ouderenpartij Heerlen De eerste motie is sancties jegens Rusland. Dagelijkse zien we beelden van de oorlogsmisdaden die worden gepleegd door het Russische regime en door de Russische soldaten. Oekraïense burgers staan voor hun brandende woning, hebben niets meer en treuren om hun overleden dierbaren.
Hoe is het mogelijk dat dit anno 2022 blijkbaar nog steeds kan? Hoe kan het dat partijen zelfs in Nederland Poetin steunen en een geweldige man vinden? Beste raad, u begrijpt dat wij de sancties tegen Rusland gerechtvaardigd vinden gezien het leed dat agressor Poetin veroorzaakt bij al deze onschuldige mensen. Wij keuren deze motie dus absoluut ten zeerste af. Voor de tweede motie heb ik eenzelfde soort stemverklaring. Ik wil afsluiten met het feit dat wij als OPH niet wensen mee te werken aan vooral stemmingmakerij richting de overheid. Daardoor keuren wij deze motie af.
Pagina 36/37
De heer Jacobs, Forum voor Democratie (interruptie) Ik wil daar toch even kort op reageren. Ik heb nergens de naam Poetin laten vallen. Ten tweede. Het enige wat ik met die motie wil bereiken - dat zeg ik ook heel duidelijk in mijn bijdrage - is dat op dit moment de Heerlense burger voor mij prioriteit heeft. De voorzitter Dank u wel. De heer Reijnders. De heer Reijnders, SP Ik heb een korte stemverklaring van de kant van de SP. De naam Poetin is weliswaar niet gevallen. In de motie wordt gepleit voor het opheffen van de sancties richting Rusland. Dat doet een partij waarvan de partijleider deze week nog heeft gezegd dat Poetin een grote held is die onze oorlog aan het voeren is. Wat mij betreft zijn dit smerige hondenfluitjes, die weliswaar over de Heerlense burger lijken te gaan, maar die volgens mij echt gaan over Poetin en Rusland. Wij stemmen ook tegen en we raden iedereen aan om dat ook te doen. De voorzitter Meneer Hoogers, gaat uw gang. De heer Hoogers, PVV Voorzitter. Bedankt voor het woord. Het is natuurlijk bizar dat de sancties tegen Rusland juist onze burgers in Heerlen hard raken. De oorlog zal er niet eerder van stoppen. Onze eigen burgers staan nu letterlijk in de kou met extreem hoge energierekeningen. Voorzitter. Wij kunnen hier kort over zijn. Onze burgers redden het niet meer.
Wij kunnen als PVV dan ook niet anders dan deze motie te steunen om deze bedenkingen in Den Haag over te brengen om het landelijk een appel te geven. De voorzitter Dank u wel. Dan breng ik nu de motie vreemd aan de orde van de dag inzake de sancties jegens Rusland in stemming. Wie is voor deze motie? Dat zijn de fracties van Forum voor Democratie en de PVV. Wie is tegen de motie? Dat zijn de fracties van SP, Partij Hoensbroeks Belang, VVD, CDA, D66, OPH, PvdA, GroenLinks, Partij voor de Dieren, Jongerenpartij en Hart-Leers. 3 voor en 30 tegen. De motie is verworpen. Dan de motie vreemd aan de orde van de dag van Forum voor Democratie inzake gas van het Groningerveld. Wie is voor deze motie? Meneer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Ik zou hier voor alle duidelijkheid nog aan willen toevoegen dat ik voor deze motie kan stemmen, met daarbij vermeld de eerder gemaakte opmerkingen aangaande het Groninger gasveld. Het moet ook in die context worden gezien. De voorzitter Dank u wel. Wie is voor deze motie? Dat zijn de fracties van Forum voor Democratie en Hart-Leers. Wie zijn tegen de motie? De fracties van de SP, Partij Hoensbroeks Belang, VVD, CDA, D66, OPH, PvdA, GroenLinks, Partij voor de Dieren en de Jongerenpartij. Heeft de PVV voor of tegengestemd? Ik zag geen handen. U wordt wel geacht te stemmen. De heer Hoogers, PVV Voorzitter. Kunnen we ons hiervan onthouden?
Pagina 37/37
De voorzitter Nee, u bent hier om te stemmen. Dan had u niet in de zaal moeten zitten. U bent dus voor of tegen. Anders moet u van tevoren weglopen. De heer Hoogers, PVV Dan stemmen wij als PVV tegen. De voorzitter Tegen. Dan is het 2 voor en 31 tegen. Dan is deze motie verworpen. Sluiting Ik beëindig de vergadering en dank u voor deze avond. De voorzitter sluit de vergadering om 20.05 uur. Aldus vastgesteld tijdens 23 november 2022,
de
openbare
vergadering
van
de
gemeenteraad
de griffier,
de voorzitter,
drs. T.W Zwemmer
drs. R. Wever
van
Heerlen
van