Conceptnotulen gemeenteraadsvergadering d.d. 30 oktober 2024

Conceptnotulen raadsvergadering

Presentielijst Aanwezig: Vergadering:

Gemeenteraad Heerlen Vergaderdatum:

30 oktober 2024 Tijdstip vergadering:

18.00 uur

Leden: K. Adema, S. Bayraktar, M.M.M. van den Berg, M.T. Bosch, S. Bottenberg-Brylka, F.W.S. Daamen, A. Damen, T. Dragstra, J.L.M. Ermers, E.A.N.M. Géron, T.G.M.M. de Groot, J.A. Heine-van Dartel, J.T.M. Hendriks, A.M.G. Hendriks-Berg, P.E.J. Hoogers, S. Jacobs, A.L.B. Janssen, P.C.C. Kastrop, A.W.A. Keulen, R.J.A. Kockelkorn, R.H.F. Leers, T. Nefjodov, M. van Oosterhout, P.A. Pauwels, R.W.T.A. Rozestraten, A.A.W.G.M. Santegoeds, M.H. Schreurs, A.A.M. Stöcker-Bus, P.S.G.M. Vaessen-Stollman, I.J. Vermeulen-Klamerek, H.M.A.M. Verreck en P.M.A. van Zutphen Wethouders: M.E.E. De Beer, J.M.M. Clemens, C. Gelderblom, M.P.G.M. Peters en A.E.H.T. Vrusch Voorzitter: R. Wever Griffier: T.W. Zwemmer Verslaglegging: O.H.M.H. Toirkens-Geurts

Afwezig: Leden: J.P. Bertholet, M.T.A. Butink, B. Karabacak, A. Oulad Lmaroudia en T. Reijnders

Pagina 2 van 92

Agenda 1. Opening en vaststellen agenda raadsvergadering 2. Vragenuur 3. Vaststellen notulen raadsvergadering d.d. 25 september 2024 4. Vaststellen van de ingekomen stukken en de wijze van afdoening 5. Bestemmingsplan 'Schinkelkwadrant-Noord' 6. Bestemmingsplan 'Romeins Museum de Thermen' 7. Handboek Omgevingsplan Heerlen 8. Verordening bomenbescherming 9. Lokale inclusie- en diversiteitsagenda 'Iedereen voor Elkaar!' 2024-2027 10. Mandaatbesluit verstrekken geheime informatie gemeente Heerlen 2024 11. Verordening regels m.b.t. Protocol actieve informatieplicht (Protocol actieve informatieplicht 2019) 12. Motie 'vreemd aan de orde van de dag' FvD/PVV/Hart Leers inzake 'openbaarheid kosten publieke projecten' 13. Motie 'vreemd aan de orde van de dag' PvdA/SP/CDA/PvdD/GL inzake 'afspraken rond sociaal statuut woningcorporaties'

pag. 03 pag. 03 pag. 26 pag. 26 pag. 27 pag. 39 pag. 40 pag. 40 pag. 61 pag. 79 pag. 80 pag. 81 pag. 85

Pagina 3 van 92

1. Opening en vaststellen agenda raadsvergadering De voorzitter Dames en heren, ik stel voor dat we gaan beginnen. De vergadering is geopend. Er is bericht van verhindering van mevrouw Butink, de heer Bertholet, de heer Oulad, de heer Reijnders en de heer Karabacak. Dus er zijn vanavond 32 leden aanwezig. Mij is ter ore gekomen via een bepaalde fractie dat aanstaande zaterdag de heer Adema de fantastische leeftijd van 80 jaar gaat bereiken. We gaan hem nu alvast even toezingen lijkt mij. De aanwezigen zingen ‘Lang zal hij leven’. Nee, we gaan niet over ‘80 violen, een trommel en een fluit’ beginnen. Dames en heren, u bent het met mij eens dat we volgende week gelukkig weer twee dagen met elkaar en bij elkaar mogen zijn. Ik snap dat u daarom dacht: laten we er vanavond een lange avond van maken. We dienen nog eens wat moties, amendementen en een paar vragen in. Ik zou het zeer op prijs stellen als het vanavond zakelijk en snel zou kunnen. Ik vind het niet erg, maar het is aan u. Zullen we de agenda doornemen om te kijken wat we gaan behandelen na het vragenuur? Kunnen we de notulen van de raadsvergadering van 25 september vaststellen? Dat is het geval, dank u wel. Dan vraag ik u of u kunt instemmen met de wijze van afdoening van de ingekomen stukken. Nee? Die bespreken we. Het bestemmingsplan Schwinkelkwadrant-Noord? Die bespreken we.

Het bestemmingsplan Romeins Museum de Thermen. Die bespreken we. Het handboek omgevingsplan? Vastgesteld, dank u wel. Verordening bomenbescherming. Die bespreken we. De lokale inclusie- en diversiteitsagenda? Die bespreken we. Het mandaatbesluit verstrekken geheime informatie? Die bespreken we. De verordening regels met betrekking tot het protocol voor actieve informatieplicht? Die bespreken we. Dan twee moties vreemd aan de orde van de dag. Het is 18.02 uur. Ik stel voor dat we met het vragenuurtje gaan beginnen. 2. Vragenuur De voorzitter Het woord is aan mevrouw Vaessen voor de vragen inzake ‘geen werk voor 18.000 asielzoekers en statushouders door de wachtlijst BSN’. Mevrouw Vaessen-Stollman, CDA Dank u wel, voorzitter. De realiteit heeft ons al enigszins ingehaald met de berichtgeving dat gisteren bekend werd dat al minder asielaanvragen in het derde kwartaal zijn binnengekomen. Maar het betreft momenteel de berichtgeving van 19 oktober jongstleden waarin werd aangekondigd dat er geen werk is voor 18.000 asielzoekers en statushouders door een wachtlijst van het BSN bij gemeenten.

De vragen zijn: Hoe is het in de gemeente Heerlen gesteld met de verwerking en verstrekking van BSNnummers aan asielzoekers en statushouders die langer dan 6 maanden in Nederland zijn? Indien Heerlen kampt met een achterstand: hoe denkt het college deze achterstand dan in te halen? Als Heerlen niet kampt met een achterstand, is dan duidelijk waar deze asielzoekers en statushouders werken? Ik wil benadrukken hoe belangrijk een BSN-nummer is voor deze mensen. Zij kunnen dan namelijk werken, een zorgverzekering afsluiten, een bankrekening openen en studeren. Kortom, ze kunnen hier integreren. De wachttijden lopen enorm op. De gemeente Amsterdam heeft dit jaar het heft in eigen hand genomen om zelf een BSNuitgiftepunt te regelen waarmee de achterstanden zijn weggewerkt. Deze mensen zouden van enorme waarde kunnen zijn in sectoren waar grote vraag is naar arbeidskrachten. Tot zover.

Pagina 4 van 92

De voorzitter Dank u wel. Ik zal zelf de beantwoording voor mijn rekening nemen. De eerste vraag ging over hoe het gesteld is met de verwerking en verstrekking van die BSN-nummers in de gemeente Heerlen. Het antwoord: Heerlen verstrekt geen BSN-nummers aan asielzoekers en statushouders. Het verstrekken van die BSN-nummers is centraal geregeld in zogenaamde BSN-straten. Die straten liggen in de IND-aanmeldcentra. Die liggen weer in de gemeente Westerwolde - waar ook Ter Apel onderdeel van uitmaakt de gemeente Cranendonck, de gemeente Haarlemmermeer, de gemeente Gilze-Rijen en de gemeente Arnhem. Deze gemeenten houden de verstrekking van BSN’s door de grote instroom niet meer bij. Die gemeenten kunnen dit niet aan. Dat is de reden dat de gemeente Amsterdam van het Rijk geld heeft gekregen. Het is niet zo dat ze dat zelf zijn gaan doen, maar ze hebben van het Rijk geld gekregen om tijdelijk bij te springen met de bedoeling om daardoor de achterstand in het komend halfjaar te verkleinen. De tweede vraag gaat over: als wij een achterstand zouden hebben, hoe gaan we die inhalen? Dat gaan we dus niet doen, want we hebben geen achterstand. De derde vraag ging over: als we geen achterstand hebben, weten we dan waar ze werken? We hebben niks met die achterstanden te maken. Dus daar kunnen we niet veel over zeggen.

Dus kunnen we ook niet vanuit het beeld dat die gemeenten hebben, zeggen waar de mensen uit het AZC nou precies werken. Wel zien we dat als ze werken, dat veelal in de productie, de schoonmaak en de horeca is. Maar dat is een beetje de eigen waarneming vanuit de gemeenten. Voor zover de antwoorden. Heeft u nog behoefte aan een aanvullende vraag? Nee? Iemand anders? Helder. Dan gaan we naar de volgende vraag. Dat is de beantwoording van de vraag van de heer Jacobs van FVD inzake de financiële situatie JENS. Meneer Jacobs. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Dank u wel, voorzitter. Ik denk we twee à drie weken geleden de rib hebben gehad over de halfjaarcijfers van JENS. Ik moet eerlijk bekennen dat ik wel geschrokken ben van de financiële situatie. Nu hoor ik dat twee weken geleden in de commissievergadering XONAR aan de orde is geweest. Ik merk vanuit het college dat er behoorlijk kritisch wordt gekeken naar XONAR. Let op, dat is natuurlijk terecht. Ik heb soms het gevoel dat JENS een beetje met de mantel der liefde wordt bedekt, als ik dat zo mag zeggen. Laat ik voorop stellen dat die schriftelijke vragen die gesteld zijn niet op de kwaliteit van de jeugdzorg zien. Het ziet puur op de financiën van JENS. Ik wil dat kort toelichten. Ik heb eens in de stukken gekeken. Ik zag dat in 2023 de gemeenten Landgraaf, Voerendaal en wij 34 miljoen euro hebben bijgedragen aan JENS.

Wij kregen halverwege vorig jaar de begroting door van JENS. Er werd begroot dat de extra bijdrage van de gemeenten 3.540.000 euro zou zijn. Uiteindelijk zijn die meerkosten 5.328.000 euro geweest. Dus we zitten eigenlijk anderhalf keer boven wat destijds begroot is. Nu is de bijdrage van de drie gemeenten 36,5 miljoen euro. We zitten nu al op een tekort van 6 miljoen euro. Dat is begroot. Op het moment dat dadelijk die begroting weer niet helemaal blijkt te kloppen en het anderhalf keer meer zou zijn, hebben we dadelijk een tekort - of we zullen moeten bijspringen als drie gemeenten – van in totaal 9 miljoen euro. Ik zou daar graag een reactie van willen hebben van de wethouder. De vragen die ik heb gesteld, spreken voor zich. De heer Jacobs stelt de volgende vragen:

Pagina 5 van 92

1. Bij de bijeenkomst begin dit jaar met JENS menen wij te hebben begrepen dat reeds bij het aangaan van de nieuwe contractperiode tussen JENS en de drie gemeenten bij alle partijen al voldoende duidelijk was dat het jaarlijkse afgesproken lumpsumbedrag niet toereikend zou zijn. Er is zelfs een zorgpartij die – vanwege het blijkbaar te lage lumpsumbedrag – heeft besloten zich niet in te schrijven voor de aanbesteding. Kunt u hier een reactie op geven? 2. De tekorten lijken ieder jaar verder toe te nemen. Waren de meerkosten in 2023 nog € 5.328.000. Over het eerste halfjaar 2024 bedroegen deze al € 3.359.000. Wij nemen aan dat ook het college van deze bedragen is geschrokken. Wat is uw reactie op deze zorgelijke ontwikkeling? 3. Mogen wij ervanuit gaan dat in de begroting 2025 e.v. rekening is gehouden met meerkosten voor JENS, zo ja, voor welke bedrag, zo nee, waarom niet? De voorzitter Het woord is aan wethouder Vrusch. Wethouder Vrusch Dank u wel, meneer de voorzitter. Ik zal uiteraard eerst de vragen voorlezen. De eerste vraag: bij de bijeenkomst begin dit jaar met JENS menen wij te hebben begrepen dat reeds bij het aangaan van de nieuwe contractperiode tussen JENS en de drie gemeenten bij alle partijen al voldoende duidelijk was dat het jaarlijkse afgesproken lumpsumbedrag niet toereikend zou zijn.

Er is zelfs een zorgpartij die, vanwege het blijkbaar te lage lumpsumbedrag, heeft besloten zich niet in te schrijven voor de aanbesteding. Kunt u hier een reactie op geven? Bij de bepaling van het lumpsumbedrag van de nieuwe contractperiode – dan hebben we die vanaf 2023 – is het jaar 2021 als basisjaar gekozen. De lumpsum van het jaar werd passend en dekkend geacht voor de opdracht, ook door de partijen van JENS. Hierbij zijn we er op voorhand niet vanuit gegaan dat meerkosten die eerder als coronagerelateerd werden beschouwd, meerjarig structureel van aard zouden kunnen worden. We hadden dus niet gedacht dat de enorme piek die we in 2021 hebben gehad, er nu nog zou zijn. Het lumpsumbedrag van 2021 was verhoogd met het budget voor deeltijdpleegzorg en de zorg voor kinderen van statushouders. Dat zijn onderdelen die aan de opdracht zijn toegevoegd. Daarnaast is het lumpsumbedrag geïndexeerd. Deze indexering is toegepast voor de jaren 2022 en 2023 en werd gebruikt voor de vervolgjaren. Daar waar eerder inverdieneffecten werden ingecalculeerd, is dat nu niet meer gebeurd op basis van de ervaring van eerdere jaren. Ook is weer gewerkt met een risicodossier.

Op deze wijze wordt inhoud gegeven aan de visie dat via transformatie de beweging naar het voorliggend veld, naar lichtere en goedkopere vormen van ondersteuning verder kon worden vormgegeven, met de mogelijkheden tot aanpassing van het contract indien dat nodig is. We zijn van mening dat het proces van aanbesteding zorgvuldig is uitgevoerd. We hebben ons extern laten begeleiden en zorgaanbieders zijn betrokken via markconsulatie. Daar is vooraf met die zorgaanbieder over gesproken. Ons is niet bekend dat een zorgpartij besloten heeft zich niet in te schrijven op basis van het lumpsumberdrag. De tweede vraag: De tekorten lijken ieder jaar verder toe te nemen. Waren de meerkosten in 2023 nog € 5.328.000. Over het eerste halfjaar 2024 bedroegen deze al €3.359.000. Wij nemen aan dat ook het college van deze bedragen is geschrokken. Wat is uw reactie op deze zorgelijke ontwikkeling?

Pagina 6 van 92

Bij het aangaan van die contractperiode wordt ervan uitgegaan dat het lumpsumbedrag voldoende was voor de opdracht en dat het risicodossier dan als ventiel mocht dienen, mocht dat nodig blijken. Inmiddels is gebleken dat de ontwikkeling in de jeugdzorg nog steeds tot kostenstijgingen hebben geleid. Dat is zoals bekend een landelijk beeld. Ik wil benadrukken: wij staan hier als gemeente niet alleen in. Er zijn meer gemeentes die of echt aan de kwaliteit van jeugdzorg sleutelen en daardoor wel geld besparen of net zo goed die stijging in de jeugdkosten hebben. Ook in 2024 is er sprake van hogere kosten dan voorzien. Wij hebben hiervan melding gemaakt in de novembernota van 2024. We verwijzen u naar de meest recente raadsinformatiebrieven die zowel op 8 en 15 oktober zijn uitgekomen, waarin we hebben aangegeven welke acties er zijn en worden ingezet. Er werd zojuist gezegd dat ik kritisch ben op XONAR. Dat klopt volledig, maar dat betekent niet dat ik alles met een mantel der liefde ga toedekken. Ja, ik ben trots op JENS. Ja, ik ben trots op de kwaliteit van de jeugdzorg die zij leveren. Maar ik wil natuurlijk ook kijken naar wat er allemaal geleverd wordt.

Daarvoor hebben wij begin dit jaar op eigen initiatief vanuit de gemeente een onderzoek laten uitvoeren om een aantal vragen over de financiële situatie beantwoord te krijgen en vooral of het huidige budget nog passend is voor de opdracht die er ligt. Dit onderzoek heeft een boel aanbevelingen opgeleverd waarmee we aan de slag gaan. Dat doen we juist ook in goede samenspraak met JENS, maar het heeft nog geen duidelijkheid gegeven over de mate waarin het budget nog passend is. Via monitoring en extra onderzoek willen we die duidelijkheid wel alsnog krijgen, zeker over het benodigde budget. Hierbij kijken we samen met JENS naar keuzemogelijkheden in de uitvoering van de opdracht. Kortom, er zijn acties ingezet die moeten leiden tot een kostenbeheersing. Ik wil hierbij nogmaals benadrukken dat ik echt inhoudelijk tevreden ben over de geleverde kwaliteit van de jeudgzorg in onze stad, zeker als je dat afzet tegen andere steden met net zo’n problematiek. Dan zie je echt dat wij stappen vooruit zetten. Je ziet echt dat de preventie werkt. Je ziet dat we op die wijze complexere zorg vormen. Vraag drie: mogen wij ervan uitgaan dat in de begroting 2025 rekening is gehouden met meerkosten voor JENS, zo ja, voor welke bedrag, zo nee, waarom niet? Zoals aangegeven, kunnen wij de autonome ontwikkelingen slechts beperkt beïnvloeden met maatregelen.

Zo blijft de situatie rond de basishulp jeugd echt een aandachtspunt voor ons, maar dit is ook landelijk de situatie. Nogmaals verwijs ik u naar de meest recente raadsinformatiebrieven, zoals vermeld op het vorige punt. Dat zijn die van 8 en 15 oktober. Er wordt aangenomen dat er in 2025 compensatie van het Rijk komt, maar financieel wordt er voorzichtigheid betracht in de latere jaren. Op dit moment is de VNG ermee bezig. Die voeren gesprekken in het land. Ik heb reeds contact opgenomen met de commissie van VNG die daarover gaat om hen duidelijk te maken wat de situaties in de grensregio’s zijn. Vanaf 2026 hebben wij vooralsnog in afwachting op de uitkomst van hun acties een bijstelling van 5 miljoen euro meegenomen. Dat was het, meneer de voorzitter. De voorzitter Meneer Jacobs, heeft u behoefte aan het stellen van een aanvullende vraag? De heer Jacobs, Forum voor Democratie Dank u, voorzitter. Ik heb nog wel behoefte aan tien vragen, maar ik mag er maar één stellen, dus daar houd ik het bij. Even die derde vraag. Wat mij betreft mag de wethouder met ja of nee antwoorden, want dat heb ik nog niet begrepen. We kunnen door de jaren heen zien dat die verliezen alleen maar oplopen en dat zal niet in 2025, 2026 of 2027

Pagina 7 van 92

ombuigen naar een iets beter beeld. Mijn concrete vraag: is er nu in de begroting met een extra post voor JENS boven op de lumpsum rekening gehouden? En zo ja, voor welk bedrag? De voorzitter Dank u wel. Wethouder. Wethouder Vrusch Die vraag zal ik schriftelijk beantwoorden. De voorzitter Dank u wel. Andere leden? De heer Jacobs, Forum voor Democratie Ik snap de wethouder. Die kans geef ik haar ook. Ik stel die vragen. Die vraag heb ik vrijdag gesteld. Ik denk dat die niet concreter kan. Concreet: is er rekening mee gehouden in de begroting? Dat vraag ik concreet. En zo ja, voor wat voor een bedrag? Vervolgens zijn we vier à vijf dagen verder en dan moet er schriftelijk op worden teruggekomen. In principe kan dat niet. De voorzitter U hebt de toezegging gekregen van de wethouder. Wanneer kunt u dat ongeveer aanreiken? Wethouder Vrusch Het zal tegen het einde van de week aangereikt worden. De voorzitter Eind van de week krijgt u het. Ik zag meneer Van Zutphen. Gaat uw gang. De heer Van Zutphen, SP Voorzitter, ik heb een vraag aan de vragensteller: de heer Jacobs. Deelt hij de opvatting van de SP-fractie dat het volstrekt, maar dan ook volstrekt onbespreekbaar zou zijn, om te tornen aan de kwaliteit van de jeugdzorg in onze stad? De voorzitter Meneer Jacobs. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Meneer Van Zutphen, ik ken u nu een tijdje. U bent heel erg voorspelbaar.

Ik wist dat die vraag zou komen. Volgens mij heb ik dat in het begin heel erg duidelijk gezegd. Ik heb het niet gehad over kwaliteit. Ik heb het niet gehad over eventueel moeten bijplussen. Ik heb alleen vragen gesteld over de financiële situatie. Dat is het enige wat ik gezegd heb. De voorzitter Dank u wel. Nee, het is het vragenuur. We gaan niet debatteren. Iemand anders nog op dit punt? Niet? Dank u wel, wethouder. Dan gaan we naar de volgende vragen. Dat zijn de vragen van de heer Janssen van de Jongerenpartij inzake ‘grote bomen bij

Pagina 8 van 92

Bernardinuscollege gekapt, maar wel ingetekend in het bouwplan Molenberg RED BERNARD’. Meneer Janssen. De heer Janssen, Jongerenpartij Heerlen Dank u wel, voorzitter. Laat ik het dit keer eens een keer kort houden bij de introductie. RED BERNARND: de vragen spreken voor zich. Ik laat het graag aan de wethouder om daar antwoord op te geven. De heer Janssen stelt de volgende vragen: 1. Was het in de planvorming voorzien dat de bomen op het perceel van Bernardinus moesten wijken? En wie is hierin waarvoor verantwoordelijk? 2. Is het college op de hoogte van deze ontwikkelingen en hoe denkt het college in relatie tot het raadsvoorstel met betrekking tot bomenkap over de kap van de beschreven bomen? 3. Kan het college ons verzekeren dat men zich inspant om op zijn minst boom “BERNARD” te behouden en in overleg te gaan hoe de kap van de overige bomen gecompenseerd kan worden? De voorzitter Dank u wel. Wethouder Peters. Complimenten uit de hele raad zag ik. Mooi. Dank u. Wethouder Peters Voorzitter, dank u wel. Ook wij zijn gecharmeerd van boom “BERNARD”. Dus dat aan de voorkant. Dit is natuurlijk precies weer zo’n situatie die we door de nieuwe bomenverordening bijvoorbeeld kunnen voorkomen. Op dit moment zijn we nog afhankelijk van het gebrek aan regels, waardoor dergelijke bomen kunnen worden gekapt. Ik zal het per vraag met u doorlopen.

Vraag een: Was het in de planvorming voorzien dat de bomen op het perceel van Bernardinus moesten wijken? En wie is hierin waarvoor verantwoordelijk? In de planvorming was dit niet voorzien. De bomen zouden gesnoeid worden in plaats van gekapt. Echter bleek dat de takken het dak van de sporthal beschadigden. De school is in contact getreden met de projectontwikkelaar en is overeengekomen dat die bomen gekapt werden. Daar zijn wij niet van in kennis gesteld. We wisten daar dus niet van. Vraag twee: Is het college op de hoogte van deze ontwikkelingen en hoe denkt het college in relatie tot het raadsvoorstel met betrekking tot bomenkap over de kap van de beschreven bomen? Het is natuurlijk doodzonde. Zoals gezegd, we waren er niet van op de hoogte. Ik denk dat het des te meer reden is en ook een warm pleidooi richting u allen om dadelijk unaniem die bomenverordening vast te stellen. Dat is mijn voorstel. Vraag drie: kan het college ons verzekeren dat men zich inspant om op zijn minst boom “BERNARD” te behouden en in overleg te gaan hoe de kap van de overige bomen gecompenseerd kan worden? Er is inmiddels contact geweest met de projectontwikkelaar en die heeft toegezegd dat boom “Bernard” behouden blijft. Dus het is een korte, maar hevige strijd. Alstublieft.

Maar omdat er natuurlijk op dit moment geen regels zijn die compensatie verplichten, geldt er geen compensatieverplichting voor deze bomen onder de huidige situatie. Daarom is er geen sprake van compensatie. De voorzitter

Pagina 9 van 92

Dank u wel. Meneer Janssen, heeft u behoefte aan het stellen van een aanvullende vraag? Niet? Iemand anders? Meneer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Meneer de voorzitter, dank u wel. Als ik de foto zo zie, dan denk ik dat die bomen op het terrein van het Bernardinuscollege staan. Zeker omdat die boom “Bernard” heet. Dus ik vraag me af in hoeverre de rol van de projectontwikkelaar hier bepalend is. Als de wethouder dan zegt: ze zijn gesnoeid vanwege beschadiging aan het dak van de sporthal, dan denk ik dat dit bladeren zijn die op het dak vallen en vervolgens in de goot terechtkomen. Ik ken heel veel stadsgenoten die op de ladder springen en dan de goot schoon maken. Dus misschien kan de wethouder wat preciezer zijn over wat nu de aanleiding was, want een dak beschadigen lijkt mij misschien wat ver gaan voor blaadjes die erop vallen. De voorzitter De wethouder. Wethouder Peters Dank u wel, meneer de voorzitter. Uit de informatie die wij gekregen hebben, is het echt zo dat de takken het dak van de sporthal beschadigden. Het is de school, en dus ook de eigenaar van het perceel, die in contact getreden is met de aannemer van de projectontwikkelaar met de vraag om die bomen te kappen. De aannemer heeft uiteindelijk die bomen gekapt. De voorzitter Meneer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD Voorzitter.

Was het snoeien of het kappen in de planvorming niet voorzien? Ik kan mij voorstellen dat er een plan wordt ingediend. Dat gaat meestal gepaard met tekeningen en impressies. Er staan bomen en dat soort zaken op. Is bij het afgeven van de omgevingsvergunning aangegeven dat we die bomen daar laten staan? Is daar geen rekening mee gehouden in de zogenaamde anterireure overeenkomst die je met een ontwikkelaar hebt op een locatie? De voorzitter De wethouder. Wethouder Peters Meneer de voorzitter. Zoals ik zojuist bij vraag een heb aangegeven, was dit niet voorzien in de planvorming. Slechts het snoeien was voorzien. De bomen staan niet op het terrein van het plan zelf, maar op een aanpalend terrein. De voorzitter Dank u wel. Dan gaan we door naar de volgende vragen. Dat zijn de vragen van de heer Dragstra van D66 inzake ‘lobby tegen invoering grenscontroles’. De heer Dragstra, D66

Pagina 10 van 92

Dank u wel, voorzitter. In het kader van goed voorbeeld doet goed volgen, zal ik een korte introductie houden, zoals meneer Janssen ook deed. Ik geef eerst een korte toelichting op waarom wij deze vragen stellen, want we hebben dit natuurlijk uitgebreid besproken tijdens de vorige raadsvergadering, bij de motie van ons die aangenomen is. Maar er is nu een andere situatie ontstaan, nadat het kabinet heeft aangegeven de grenscontroles eind november te willen gaan invoeren. Dus vandaar dat wij deze vragen stellen. De heer Dragstra stelt de volgende vragen: 1. Welke stappen heeft u reeds verricht om andere grensgemeenten te mobiliseren in de lobby tegen de invoering van grenscontroles? 2. Welke reacties hebt u tot nu toe daarop gekregen? 3. Op welke termijn verwacht u de lobby richting het Rijk en het kabinet te kunnen starten? De voorzitter Dat is helder. Dank u wel. We hebben de motie omarm. De vraag is nu: welke stappen heeft u al verricht om andere grensgemeenten te mobiliseren in de lobby tegen de invoering van grenscontroles. Wij hebben in eerste instantie vanuit de Duitse plannen samen met onze Duitse partners gereageerd op die plannen. Daar hebben we meteen actie op gezet. Dat hebben we gedaan door onder andere een gezamenlijk persbericht uit te geven, door een interview te geven aan de Duitse radio en dus door heel actief aan die kant te zijn.

Hiermee hebben we tegelijkertijd het signaal naar onze regering willen geven dat wij niet zo happig waren op die grenscontroles. We hebben inmiddels een breed netwerk aan Duitse partners hierin gevonden. Dat komt doordat we een goede structuur hebben met een overleg in de Charlemagnesamenwerking, de MAHHL-steden. We hebben brede steun gekregen van niet alleen de stad Aken, maar ook van de metropoolregio Rheinland en de Städteregion Aachen. Die steunen ons dus volledig in die lobby. Nu komt inderdaad het andere verhaal erbij dat ook Nederland zijn plannen heeft ontvouwd om grenscontroles te gaan verrichten. We gaan dus wat meer gericht op die Nederlandse besluitvorming lobbyen, alhoewel we nog niet exact weten hoe en wat ze nou precies willen doen. Dat is wel lastig, maar we gaan zeker verder optrekken met partners zoals het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijkrelaties, de provincie, de Eurregio, de grenssteden, maar ook kennisinstellingen en het bedrijfsleven om een stevig geluid te laten horen. Ik heb dit bijvoorbeeld vanochtend in de bestuursvergadering van de VNG aangekaart. De VNG heeft toezegd bij alle grensgemeenten te gaan inventariseren hoe zij erin zitten om te kijken wat we gezamenlijk kunnen doen. Dat is natuurlijk de meest brede boodschap die we dan kunnen gaan afgeven.

Welke reacties hebt u tot nu toe gekregen? Brede steun vanuit Duitsland, maar ook vanuit de Nederlandse collega’s die ik tot nu toe gesproken heb. Ik kreeg vanochtend meteen vanuit onder andere Emmen steun. Dat is ook zo’n gemeente die dicht bij die Duitse grens ligt. Dus het werd meteen herkend. Dus we gaan daar waar nodig verder met die actie te voeren. Ik zal bij alle gesprekken die ik in Den Haag voer, hiermee bezig blijven. Ik heb het afgelopen maandag bij onze governeur aangekaard die het ook bespreekt in het overleg van de provincies. Dus er wordt breed gelobbyd. Op welke termijn verwacht u de lobby richting het Rijk en het kabinet te kunnen starten? We zijn dus al gestart. We zijn hiermee bezig en we zullen dat in alle relevante

Pagina 11 van 92

overleggen mee blijven nemen. Dat doen we niet in overleggen die we bijvoorbeeld over het ziekenhuis voeren. Maar in alle andere overleggen die we voeren, zullen we dit zeker meenemen. We willen blijven laten zien dat we een grensoverstijgende agglomeratie zijn samen met Aken. Dit is een daily urban system voor inwoners en werknemers. Dan moet je die ruimte houden. We hebben echt begrip voor het feit dat je controleert op veiligheid, maar dat is iets van alle tijden. Ook zonder de aankondiging van grenscontroles in Nederland en Duitsland werden er af en toe controles uitgevoerd, alleen niet op de grens, maar vaak achter de grens met mobiele brigades en dergelijke. Ik snap dat je af en toe op criminaliteit controleert. Dat vind ik hartstikke goed en dat moeten we blijven doen, maar op het stelselmatig dichtgooien van onze grenzen zijn we absoluut tegen. Daar blijven we dus op lobbyen. Tot op heden hebben we gelukkig aan onze grens nog geen ellende gehad. Dat is een zeer prettig iets, maar wel heel erg lokaal. Tot zover. Heeft u aanvullende vragen, meneer Dragstra? De heer Dragstra, D66 Misschien nog een opmerking. Het gaat inderdaad over permanente grenscontroles en niet over incidentele grenscontroles. Het is heel goed om te horen dat het zo breed en grensoverschrijdend is opgepakt. Ik heb alleen nog een paar tips.

In Sittard-Geleen en bij de provincie zijn vragen ingediend om hiermee aan de slag te gaan. Volgens mij recentelijk ook bij de gemeente Landgraaf door de PvdA. Dus dat zijn gemeentes die daar nog mee aan de slag gaan. De provincie doet dat ook. Dank u. De voorzitter Die partners kom ik zeker met zeer veel regelmaat tegen. Ik zag meneer Jacobs, mevrouw Heine en meeneer Leers. Meneer Jacobs. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Dank u, voorzitter. Ik heb een aanvullende vraag aan u. In Nederland hebben de mensen gesproken over wat ze willen. In Duitsland zie je hetzelfde. De vorige keer toen die vragen werden gesteld, ben ik daar al eens op ingegaan. Blijkbaar voelen mensen in Duitsland en Nederland zich op een bepaalde manier toch onveilig. Als je dan vervolgens ziet dat … Op NU.nl kwam tevoorschijn dat er tot nu toe 53.000 illegalen bij de grens zijn vastgehouden. Hoe staat u tegenover het gevoel dat mensen zich soms niet meer veilig voelen en dat mensen zich daarvoor hebben uitgesproken? Hoe verhoudt zich het een met het ander? U lobbyt tegen de grenscontroles, terwijl een groot aantal mensen die grenscontroles wel ziet zitten. De voorzitter Dank u wel. Meneer Hoogers. De heer Hoogers, PVV Dank u wel, voorzitter. Het is altijd leuk als iemand voor mij de vraag bij mij weg probeert te halen. Het maakt niet uit.

Ik zal een kleine nuance willen plaatsen, want we zitten op dezelfde lijn. Er zijn in Duitsland 53.000 controles uitgevoerd, waarvan er 28.000 direct zijn teruggestuurd. Dus meer dan de helft van de mensen die willekeurig gekozen zijn om gecontroleerd te worden, blijkt dus geen reden te hebben om Duitsland in te reizen. Dat lijkt mij al een hele mooie vangst, maar ook meteen een teken dat het wel degelijk

Pagina 12 van 92

een effectief middel kan zijn om in te zetten om te voorkomen dat mensen die niet in mogen reizen ook niet in reizen. Daarbij sluit ik mij verder aan bij de vragen van de FVD. De voorzitter Dank u wel. De heer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Meneer de voorzitter, dank u wel. Kunt u bevestigen dat de Duitse politie zelfs heel onlangs nog een signaal heeft afgegeven dat ze zeer tevreden zijn met de resultaten en de gang van zaken? De voorzitter Dank u wel. Meneer De Groot. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen Voorzitter, ten aanzien van de bedoelde grenscontroles, we hebben het er al eerder over gehad. Hoe kijkt u aan tegen de beschikbare capaciteit als we alle grensovergangen zouden moeten controleren? Want we weten allemaal dat er zo veel oversteekmogelijkheden zijn om ons land en de andere Europese landen binnen te komen. Hoe kijkt u aan tegen dat mogelijke capaciteitsprobleem? Denkt u dan dat als dat zou gebeuren, we het gevoel van onveiligheid daadwerkelijk bij mensen kunnen wegnemen? De voorzitter Dank u wel. Mevrouw Heine. Mevrouw Heine-van Dartel, CDA Voorzitter, wij hebben toen tegen de motie gestemd. Het is natuurlijk niet zo dat alle grenzen dicht gezet worden. Het zijn incidentele controles. Buiten die 53.000 waren er 1200 of 1800 mensensmokkelaars die ze in Duitsland vast hebben gepakt.

Is dat niet veel belangrijker dan dat je misschien een uurtje in de file staat? De voorzitter Dank u wel. Meneer Nefjodov. De heer Nefjodov, GroenLinks Voorzitter, ik had nog een vraag. Die gaat over het veiligheidsgevoel dat ik al een paar keer zie langskomen. Is het niet veel belangrijker om de focus te leggen op veiligheid in plaats van het veiligheidsgevoel? Misschien dat u daar vanuit uw achtergrond wat meer over weet. Is het niet juist zo dat hoe meer veiligheidsmaatregelen je neemt, het wetenschappelijk zo is dat het veiligheidsgevoel alleen maar naar beneden gaat? Want bij wijze van spreke, als je overal politie ziet staan, dan ga je je juist eerder onveiliger voelen, omdat mensen gaan denken dat er een reden is dat ze daar staan. Wat heeft u daarover te zeggen? De voorzitter Dank. Dit wordt wel een heel brede vraag over de grenscontroles. Laten we beginnen met het nog een keer te herhalen. We hebben hier een motie aangenomen en die motie voer ik uit. Dat is een. Twee: ik snap heel goed dat we aan de oostgrens van Europa in

Pagina 13 van 92

de asielproblematiek continu discussie hebben over of we die grens nu dicht moeten gooien of niet. Daar hebben we in Europa over besloten dat we dat niet doen en dat we proberen afspraken te maken over hoe we met illegale vluchtelingen omgaan. We proberen om die zo veel mogelijk op te vangen in het land waar ze als eerste binnen komen. Dat zijn de regels waar ik mee te maken heb. Verder heb ik te maken met een Europa waar we in heel veel decennia met elkaar bevochten hebben om een vrij verkeer van personen en goederen te krijgen. Volgens mij – zo zit ik er in – is dat een heel goed en groot recht. Ik hoor heel veel eurosceptici. Maar ik kan u voorspellen dat als je echt goede onderzoeken doet, je ziet dat we met elkaar heel veel welvaart en rijkdom hebben gecreëerd door dat vrije Europa met die grenzen. Dan snap ik nog steeds dat mensen denken: we moeten toch illegalen tegenhouden. In mijn ogen doen we dat niet door die grenzen proberen dicht te zetten en door grenscontroles en douanevoorzieningen weer tot de normale orde van de dag te brengen. Want dan gaan we terug naar de tijden van het IJzeren Gordijn. Dan gaan we terug naar de tijden van voor de Europese Unie. Ik ben daar geen voorstander van en dat was u in meerderheid met deze motie ook niet. Ik vind het mooi dat er bij incidentele controles zaken gepakt worden.

Ik denk dat bij misdaad … Er werd gesproken over wat we allemaal aantreffen bij controles. Dat kunnen we alleen maar doen door goede opsporing. Mensensmokkelaars en drugsproblematiek over de grens kun je een keer tegenkomen bij je grens dichtgooien en een uurtje problematiek aan de grens veroorzaken, maar dat is wel meer toeval. Degene die dat weten, krijgen dat wel meteen door en pakken wel een andere grensovergang. Want onze grenzen zijn natuurlijk, met alle respect, zo lek als een mandje. In de totale grens van Limburg zijn zo veel grensovergangen, die kunnen we nooit allemaal sluiten. Dus dat gaan we daadwerkelijk niet voor elkaar krijgen. En ja, de Duitse politie was tevreden. Dat snap ik wel als je inzet is om dit tegen te houden. Je krijgt van de regering de opdracht en je haalt dan zoveel eruit. Daar zal de Duitse politie zeer tevreden over zijn. Ik weet niet hoe we het in Nederland gaan doen, maar de beschikbare capaciteit is in mijn ogen niet aanwezig om die grenzen dicht te gaan zetten. Ik moet er niet aan denken. Ik moet er echt niet aan denken dat ze hier die grensovergang dicht gaan zetten. U moet zich eens voorstellen hoeveel van onze werknemers aan de Duitse kant werken, hoeveel van de Duitse werknemers aan onze kant werken en hoeveel we de grens over gaan vanuit de medische logistiek wederzijds.

Ik bedoel, of het nou DocMorris, Medronic, Abbott, Boston Scientific is en ga zo maar door. Amazon zit daar ook. Dat gaan we allemaal tegenhouden. Het wordt wel echt een puinhoop aan de grens. Maar we krijgen het gelukkig niet voor elkaar, want die capaciteit is er niet. Dan moeten ze volgens mij het hele politiekorps gaan inzetten. Ik mag dan aannemen dat al mijn collega’s zich onmiddellijk verzetten, want dan hebben we die niet meer beschikbaar voor heel veel andere dingen. Veiligheid of veiligheidsgevoel, dat blijft altijd een ingewikkelde. Als je naar de lokale cijfers kijkt, dan zie je soms dat het objectief gezien aan de hand van de cijfers beter gaat met de veiligheid, maar dat het veiligheidsgevoel niet beter is. Dat is wel een hele lastige. Dat vind ik zelf ook een lastige, want ik vind dat het veiligheidsgevoel beter moet worden. Dan zetten we zoveel middelen in en dan zie je dat het maar heel langzaam gaat. Dat is dus echt een kwestie van lange adem. Daar zullen we heel veel aan moeten doen. Dat is niet alleen maar meer blauw neerzetten. Dat is ook zorgen voor betere leefomstandigheden voor de mensen. Want alleen dan kunnen we het gevoel krijgen dat

Pagina 14 van 92

je in een mooie woning woont, in een goede buurt opgroeit, je kinderen goed opgroeien en dan ga je vast een zeker een beter gevoel krijgen. Dat was hem voor deze ronde. Dan ga ik naar de beantwoording van de vragen van de heer Leers inzake ‘maak van het Maankwartier een woonkwartier’. Meneer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Meneer de voorzitter, dank u wel. Ruim vijf jaar geleden vond de feestelijke opening van station Heerlen Maankwartier plaats. Het grootschalige bouwproject Maankwartier kent, van meet af aan, veel/hardnekkige leegstand terwijl er volop behoefte is en vraag naar woonruimte. Terwijl landelijk beleid juist stationsomgevingen graag tot woonruimte ziet 'verkleuren', staan nabij hartje Heerlen vele duizenden vierkante meters mogelijke woonruimten leeg. Met de te koop staande Hoppenhof (ca. 5000m2) pal naast het busstation, het Maankantoor (ca. 6000m2) alwaar per 1 januari 2026 het UWV vertrekt en het casco Maanhotel (ca. 9500m2) - stuk voor stuk grote nieuwbouwruimten bestaan er kansen te over om van het Maankwartier 'dat diens draai nog niet gevonden heeft' een heus Woonkwartier te maken. Daarbij mogelijk tevens meegenomen de nodige lege commerciële ruimten aldaar, zijn er kansen te over om van leegstand, met verstand, een nuttige invulling als levendige woonruimten te creëren. De vragen spreken voor zich. De heer Leers stelt de volgende vragen: 1.

Hoe kijkt u naar het voorgaande en wellicht nog veel belangrijker: wat bent u van plan (of doet u al) om in deze te ondernemen en/of per wanneer en hoe onderneemt u in deze concrete acties? 2. Deelt u de mening van Hart-Leers dat samen met eigenaren aldaar (vastgoedpartijen/ontwikkelaars) en diverse overheden de handen ineen geslagen moeten worden om samen een vuist te maken en daarmee woonruimten toe te voegen op wellicht wel/zeg zeer waarschijnlijk de meest goed ontsloten locatie van de stad alwaar zowel bus- als treinverbindingen letterlijk voor de deur liggen en tevens volop parkeerruimten aanwezig zijn? 3. Hoe ziet u het voorgaande in het licht van landelijk beleid om juist in en direct om stations woonruimte toe te voegen en/of te creëren en hoe kan onze stad in deze met de huidige mogelijkheden/kansen tot herontwikkeling rondom en in het Maankwartier voor velen die woonruimten zoeken diens voordeel doen en daarmee meerwaarde creëren? De voorzitter Dank u wel. De wethouder staat al klaar. Gaat uw gang. Wethouder Clemens Ik kon niet wachten, voorzitter. Om te beginnen, dank aan de heer Leers voor zijn vragen, voor zijn belangstelling en ook voor zijn suggesties waarin hij meedenkt over de toekomst van het Maankwartier. Ik zal de verschillende vragen voorlezen en deze vervolgens beantwoorden.

Vraag een: hoe kijkt u naar het voorgaande - dus de toelichting die zojuist is gegeven en wellicht nog veel belangrijker: wat bent u van plan (of doet u al) om in deze te ondernemen en/of per wanneer en hoe onderneemt u in deze concrete acties? Voorzitter, op allerlei verschillende manieren dragen wij als gemeente natuurlijk bij aan het succes van het Maankwartier. Dat doen we onder andere door op een goede manier te zorgen voor een groene openbare ruimte, door te zorgen dat het schoon, heel en veilig

Pagina 15 van 92

is, door met eigenaren en gebruikers in gesprek te gaan en door te zorgen voor een veilige omgeving. Daar is het hier afgelopen week ook over gegaan. Bovendien is het allerbelangrijkste dat we meedenken met de verschillende eigenaren en gebruikers over hoe het Maankwartier een levendige plek in ons centrum kan zijn. Dat doen we onder meer door evenementen te ondersteunen die daar plaatsvinden, maar dat doen we ook door met die eigenaren te spreken over de mogelijkheden in het gebied. Ik heb hier eerder al eens aangegeven dat de ontwikkelingen die we daar zien tot optimisme stemmen, onder meer waar het gaat over de grote ruimtes die u zojuist genoemd heeft. Daar zien we dat er heel wat belangstelling voor is. Sterker nog, ik verwacht dat daar binnenkort nieuws over te melden valt. Maar het is natuurlijk aan de partijen zelf om dat nieuws bekend te maken. Dan heb ik het over de partijen die interesse hebben in die plekken en die zich daar willen gaan vestigen. Dat maakt dat we voor de lange termijn optimistisch zijn over het gebied, al helemaal als we zien dat de eigenaren van bijvoorbeeld de leegstaande panden aan het MaanpleinNoord met alle mogelijke creativiteit bezig zijn te kijken naar wat voor functies daar succesvol kunnen landen.

Vraag twee: deelt u de mening van Hart-Leers dat samen met eigenaren aldaar (vastgoedpartij-en/ontwikkelaars) en diverse overheden de handen ineen geslagen moeten worden om samen een vuist te maken en daarmee woonruimten toe te voegen op wellicht wel/zeg zeer waarschijnlijk de meest goed ontsloten locatie van de stad alwaar zowel bus- als treinverbindingen letterlijk voor de deur liggen en tevens volop parkeerruimten aanwezig zijn? Voorzitter, ik zou bijna denken dat dit een promotieverhaal is voor het Maankwartier. Ik denk dat u daarin gelijk hebt, meneer Leers. Het Maankwartier is namelijk goed bereikbaar. We zien dat wonen in het Maankwartier ontzettend populair is. Mensen die er wonen, wonen daar naar grote tevredenheid. Er zijn zelfs mensen in deze zaal die daar wonen. Je ziet dat woningen die beschikbaar komen snel weer gevuld zijn. Desondanks zien we op een aantal wel nog leegstand natuurlijk. Voor wat we daaraan doen, wil ik u graag meenemen naar een week of drie geleden. Toen was ik samen met een aantal betrokken ambtenaren te gast bij een bijeenkomst van eigenaren en gebruikers in het gebied Maankwartier.

Daar heerste toch wel een sfeer: we moeten de rest van de stad en de rest van de regio laten zien hoe bijzonder deze plek is, wat voor ondernemerschap hier al is en vooral ook hoe mooi het is om hier te komen meedoen door hier je winkel of anderszins je bedrijf te vestigen. Met andere woorden, er zit heel veel goeie energie bij de huidge eigenaren en gebruikers in het gebied. Als gemeente willen we heel graag kijken hoe we aan de plannen die daaruit ontstaan, kunnen meewerken. Dus als daar ideeën uit ontstaan die actie van de gemeente vergen, bijvoorbeeld de omvorming van functies, dan staan we daar in beginsel positief tegenover, mits die natuurlijk bijdragen aan de positieve sfeer en de kwaliteit in het gebied. Vraag drie: hoe ziet u het voorgaande in het licht van landelijk beleid om juist in en direct om stations woonruimte toe te voegen en/of te creëren en hoe kan onze stad in deze met de huidige mogelijkheden/kansen tot herontwikkeling rondom en in het Maankwartier voor velen die woonruimten zoeken diens voordeel doen en daarmee meerwaarde creëren? Dat zijn flinke zinnen trouwens. Voorzitter, precies wat u hier vraagt, is wat wij aan het doen zijn in het kader van onder andere Limburg Centraal. Dit is een samenwerkingsverband waar de gemeente Heerlen samenwerkt met de provincie en ook met het Rijk om meer woningen toe te voegen. Wij verwachten dat we de komende jaren

Pagina 16 van 92

duizenden woningen kunnen gaan toevoegen in en om Heerlen Centrum. Als zich in de omgeving van het Maankwartier of wellicht zelfs in het Maankwartier kansen voordoen om daar woningen toe te voegen, dat kan binnen de kaders van kwalitief goed wonen en het iets toevoegt aan het gebied, dan zullen we daar zeker aan meewerken. Want het past op twee manieren in onze doelstellingen. Namelijk die van dat we meer kwalitief goede woningen in onze stad willen en dat we streven naar een bruisend Maankwartier. De voorzitter Dank u wel.Meneer Leers, heeft u nog behoefte aan het stellen van aanvullende vragen? Gaat uw gang. De heer Leers, Hart-Leers Ik kan mijn teleurstelling in de beantwoording helaas niet onder stoelen of banken steken. Want bij de drie locaties die ik opnoemde: de Hoppenhof, het Maankantoor en Maanhotel, hebben we het over zo’n 20.500 vierkante meter. Daarvan is een heel groot gedeelte beschikbaar. Als ik hoor: “Als er goede ideëen komen … Als er dit en dat en zus en zo …”, waarom heb ik dan van de wethouder niet gehoord: inderdaad, alle hens aan dek, wij zijn aan het kijken hoe we die langdurige leegstand op een nuttige manier kunnen inzetten. U hebt het over veel belangstelling voor leegstaande ruimten. Is het u ontgaan dat de eerste, aanstaande vrijdag, Blender verkast is van het Maankwartier naar Heerlen Centrum? Ook andere ruimtes staan al heel lang leeg.

Wij kunnen elkaar hier bevechten of het mooi is, of het niet mooi is, of het goed is en of niet goed is. Het staat er nu en er zal wel iets moeten gebeuren. Als een woonkwartier een oplossing is, dan denk ik dat we daar serieus naar moeten kijken. Bent u dat met mij eens of niet? De voorzitter Gaat uw gang. Wethouder Clemens Ik heb ook gezegd – en dat hoor ik de heer Leers niet herhalen – dat er grote belangstelling is voor met name de grotereruimtes in het Maankwartier. Dat zijn dus ook de ruimtes met duizenden vierkante meters die u noemde. Alleen is het niet aan het college van Heerlen om bekend maken wie zich daar gaat vestigen. Dat is aan de partijen zelf om dat te doen. Maar er is belangstelling van meerdere partijen en van meerdere partijen voor enkele ruimtes, om het zo maar te zeggen. Dus daar zijn we zeer optimistisch over voor de lange termijn. Als je het dan hebt over de kleinere ruimtes, en daar kijken we met name op de begane grond naar, daar zie je dat de eigenaren volop aan het nadenken zijn over wat voor functies daar zouden kunnen terechtkomen. Als die functies van meerwaarde zijn voor de stad en als die iets toevoegen aan de kwaliteit van de omgeving, dan staat de gemeente daar positief tegenover. Voor alles wat ik zojuist gezegd heb, geldt dat het functies kunnen zijn zoals die nu bestemd zijn en het kunnen ook andere functies zijn zoals wonen.

De voorzitter Prima. Ik zag nog andere vragen. Meneer De Groot, dan meneer Pauwels en dan meneer Van den Berg. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen

Pagina 17 van 92

Dank u, voorzitter. Het zijn op zich duidelijke antwoorden, maar ik bespeur toch bij de wethouder het volgende: we zijn wel op de hoogte van wat er allemaal in beweging komt. Maar ik proef vanuit de rol van het college meer een afwachtende houding, want formeel gaan we er niet over. Dat laatste is natuurlijk ook zo. Ik heb een vraag aan de wethouder. Zou u zich kunnen voorstellen dat u op dat gebied, met name ten aanzien van die grotere ruimtes, wellicht een iets meer proactievere rol en meer een regisseursrol op u zou kunnen nemen om de zaak uiteindelijk tot een goed resultaat te brengen? De voorzitter Ik maak even het rondje af. De heer Pauwels. De heer Pauwels, CDA Ik heb goed naar de woorden van de wethouder geluisterd. Zou het zo kunnen zijn dat er een wachtlijst bestaat voor het wonen in het Maankwartier voor zover het de huidge woonfunctie betreft? Zo ja, mocht die wachtlijst inderdaad groot zijn, is het dan een opstapje om de discussie met de eigenaren aan te gaan? Voor zover het niet al gebeurt natuurlijk, maar als een extra motivatie om te gaan praten. De voorzitter De heer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD Voorzitter, alles valt of staat met het bestemmingsplan of het omgevingsplan. Het omgevingsplan of het bestemmingsplan staat nu niet toe dat op de plint wonen mogelijk is.

Is de wethouder bereid om te onderzoeken om het bestemmingsplan op korte termijn te verbreden? Want dat geeft dan direct aanleiding om daadwerkelijke plannen en initiatieven in te dienen om tot wonen over te kunnen gaan. De voorzitter Het woord is aan de wethouder. Wethouder Clemens Om te beginnen met die laatste vraag: op het moment dat er initiatieven zijn die de kwaliteit van het gebied verhogen en die in zichzelf kwalitief goed zijn – dat toetsen we aan ons beleid – dan zijn wij zeker bereid mee te werken aan veranderingen. Dat is in algemene zin zo. Maar dat geldt dus ook voor deze plek. De heer Pauwels had het er nog over dat als er dan zo veel belangstelling is voor wonen in het gebied, dat een motivatie is om wonen in het gebied extra toe te staan. Wanneer daartoe initiatieven voorbij komen, zullen we die op die manier bekijken. Dat staat los van het feit dat we natuurlijk onder andere via Limburg Centraal als gemeente heel proactief aan de slag zijn gegaan met het op zoek gaan naar plekken waar gewoond kan worden. Ik kijk onder andere naar plekken die in het verleden een andere functie hadden. Dat kan zijn in het Maankwartier. Dat kan in de directe omgeving zijn van het Maankwartier. Dat kan in een bredere kring zijn, maar u mag ervan uitgaan dat wij voortdurend op zoek zijn naar plekken waar wij nieuwe kwalitatief goede woningen kunnen toevoegen.

Tot slot: in het benaderen van grotere partijen die naar onze stad zouden kunnen komen, kan ik de heer De Groot wel geruststellen. Misschien ben ik daarin iets te voorzichtig geweest zojuist. Daar zijn wij zeer actief in. Wij doen erg ons best om partijen die van

Pagina 18 van 92

meerwaarde kunnen voor stad en regio hiernaartoe te halen. Dat is waardoor wij weten dat er veel belangstelling is voor het gebied. De voorzitter Dank u wel. De heer Van den Berg, VVD Voorzitter, ik wil een punt van orde maken. Er is totaal geen antwoord gegeven op de vraag die ik gesteld heb. Ik zou toch wel willen oproepen om daar een antwoord op te geven. Is de wethouder bereid om te onderzoeken of het bestemmingsplan verbreed kan worden naar wonen en niet andersom dat er eerst initiatieven zouden moeten komen? Dus proactief vanuit het college? We vinden het belangrijk. Laten we het bestemmingsplan verruimen. De voorzitter De wethouder. Wethouder Clemens Als meneer Van den Berg vooraf een algemene inschatting wil of het überhaupt ooit mogelijk en denkbaar zou kunnen zijn dat iemand woningen gaat vestigen in de plint in het Maankwartier, dan zullen we dat in die algemeenheid moeten toetsen aan het woonbeleid. Dan komen we daar schriftelijk op terug. De voorzitter Dank u wel. Dan ga ik naar de vragen van de heer Ermers van de OPH inzake ‘de vestiging van Blender in het voormalige pand van Van Haren’ De heer Ermers, Ouderenpartij Heerlen Dank u wel, voorzitter. Eerst heb ik nog een verzoek, een punt van orde. Ik heb weer het verzoek gekregen dat mensen duidelijk moeten praten in de microfoon. Dus bij deze nogmaals aan iedereen het verzoek. Ik ga door met mijn vragen.

Op 22 oktober stond in de Limburger het bericht dat Blender verhuist van het Maankwartier naar het voormalige pand van Van Haren op de hoek Saroleastraat/Promenade. In het artikel wordt gesuggereerd dat (citaat Dhr. Curvers): ’Ik heb meteen ja gezegd, want de nieuwe locatie ligt in de looproute’. De gemeente zou het initiatief hebben genomen voor de verhuizing van Blender. Een cadeautje zogezegd, want Blender krijgt verder drie jaar lang een subsidie van €12.500,- per jaar en betaalt het alleen in gebruiksvergoeding. Je zou kunnen stellen dat de rode loper voor Blender is uitgerold. De OPH vindt dat zo lang Zuyd zich niet gevestigd heeft op het gebied, het goed is dat leegstaande panden tijdelijk worden gevuld. Vanuit dat perspectief zijn wij dan ook blij dat het concept van Blender de Promenade verrijkt. Wat bezetting van panden betreft, is het natuurlijk ook een soort omgekeerd waterbedeffect: een pand aan de promenade wordt gevuld en daarmee komt een pand in het Maankwartier weer leeg te staan. De OPH is voorstander van vulling van de plint van het blok Promenade 1. Wij hebben er eerder voor gepleit dat de plint aan de Promenade een goede tijdelijke bestemming krijgt, maar uiteindelijk ook een definitieve invulling gaat krijgen. Blender heeft een mooi concept met veel aanloop.

Onzes inziens zouden er echter geen grote verschillen mogen zijn bij het geven van kadootjes aan de ene onderneming of

Pagina 19 van 92

instelling, terwijl andere ondernemers maar door moeten ploeteren om zich te kunnen handhaven. De OPH fronst zich dus ook de wenkbrauwen, want de vraag rijst of Blender ten opzichte van andere initiatieven en ondernemers wellicht onterecht een voorkeursbehandeling krijgt. Vandaar enkele kritische vragen over de manier waarop Blender zich mag vestigen, met subsidie en onder zeer gunstige voorwaarden die menig bedrijf zich zou wensen. Dat zijn de vragen. Dank u. De heer Ermers stelt de volgende vragen: 1. Hoe hoog is de gebruiksvergoeding die Blender moet betalen voor het gebruik van het gemeentelijk pand en zijn hier de kosten voor gas, water en licht inbegrepen? 2. Bent u het met de OPH eens dat Blender een commercieel bedrijf is en als zodanig huur zou moeten betalen in plaats van subsidie te ontvangen; Blender wordt immers als commerciële partij op deze manier, in vergelijking met andere ondernemers, onevenredig bevoordeeld? 3. Al jarenlang proberen burgers via een burgerinitiatief zonder winstoogmerk het voor elkaar te krijgen dat de muziekschool in Hoensbroek weer gebruikt mag gaan worden.

Hoe verklaart u dat het commerciële Blender zich wél mag vestigen in een pand van de gemeente dat vroeg of laat gesloopt gaat worden en nota bene ook nog eens met subsidie van de gemeente en dat het burgerinitiatief Muziekschool nauwelijks kans krijgt zich te ontplooien? De OPH vindt dit een zeer vreemde gang van zaken en wil daarom exacte uitleg hierover. De voorzitter Dank u wel. Het woord is aan wethouder Clemens. Wethouder Clemens Dank u, voorzitter. Ik zal wederom de vragen voorlezen en die vervolgens beantwoorden. Vraag een: Hoe hoog is de gebruiksvergoeding die Blender moet betalen voor het gebruik van het gemeentelijk pand en zijn hier de kosten voor gas, water en licht inbegrepen? Voorzitter, bij dit pand is sprake van een gebruikersvergoeding. Dat bekent dus ook dat er enerzijds minder plichten zijn voor de huurder, maar er anderzijds ook minder rechten zijn voor de huurder. Dat weerspiegelt zich in de prijs. Die is hier 250 euro per maand exclusief gas, water en licht. Vraag twee: Bent u het met de OPH eens dat Blender een commercieel bedrijf is en als zodanig huur zou moeten betalen in plaats van subsidie te ontvangen; Blender wordt immers als commerciële partij op deze manier, in vergelijking met andere ondernemers, onevenredig bevoordeeld? Voorzitter, ik denk dat het misverstand is dat wij een winkel subsidiëren. Dat is nadrukkelijk niet het geval hier.

Het is hier namelijk zo dat het gaat over een soort platform waar 80 creatievelingen uit onze stad en regio een plek vinden. Hier kunnen zij hun werk exposeren, presentaties plaatsvinden, werk verkocht kan worden en waarmee je dus het creatief ondernemerschap in onze binnenstad stimuleert. Dat is iets dat we onszelf ten doel hebben gesteld. Jonge creatievelingen kunnen zich zo in hun ondernemerschap ontwikkelen in de hoop dat ze daarna kunnen doorgroeien, althans een deel van hen, naar verder ontwikkeld ondernemerschap. Zo kunnen ze weer andere plekken in de stad gaan innemen. Dat is de reden dat wij een subsidie hebben toegekend. Dat is dus nadrukkelijk voor de ontwikkeling van jonge creatievelingen in onze stad. Als ik jonge creatievelingen zeg, dan bedoel ik daarmee te zeggen dat ze vaak recent hun creativiteit hebben gevonden. Dat kan ook op een latere leeftijd zijn, voorzitter.

Pagina 20 van 92

Vraag drie: al jarenlang proberen burgers via een burgerinitiatief zonder winstoogmerk het voor elkaar te krijgen dat de muziekschool in Hoensbroek weer gebruikt mag gaan worden. Hoe verklaart u dat het commerciële Blender zich wél mag vestigen in een pand van de gemeente dat vroeg of laat gesloopt gaat worden en nota bene ook nog eens met subsidie van de gemeente en dat het burgerinitiatief Muziekschool nauwelijks kans krijgt zich te ontplooien? De OPH vindt dit een zeer vreemde gang van zaken en wil daarom exacte uitleg hierover. Voorzitter, om te beginnen: volgens mij is het initiatief van de muziekschool Hoensbroek en met name ook van de verenigingen, ondernemers en andere partijen die dat naar voren hebben gebracht, juist in deze raad omarmd. Op dit moment wordt samen met de gemeente gekeken of daar een levensvatbare businesscase uit kan komen. Daar heeft u van de burgemeester al regelmatig updates over gekregen. Volgens mij kun je dus niet zeggen dat de gemeente daar niet voor open staat en niet de kans geeft om ook te kijken wat er mogelijk is.

Dan als we het met name hebben over deze plek: daarvan hebben we eerder al gezegd en daar heb ik u ook over geïnformeerd, dat op het moment dat wij panden gaan opkopen op de Promenade en de ontwikkeling van de Hogeschool nog enige tijd op zich laat wachten, we er in de tussentijd voor willen zorgen dat er levendigheid ontstaat in het gebied, er geen verder verloedering optreedt en dat we en passant ervoor willen zorgen dat creatieve mensen in stad en regio, onderwijspartijen en allerhande partijen die op de een of andere manier iets postiefs aan de stad kunnen toevoegen, een plek kunnen krijgen in dit gebied. En dus, wat we nu zien op de hoek van het Van Haren pand – en ik zou u zeer willen aanbevelen als u dat nog niet heeft gedaan, om daar te gaan kijken – is een totaal andere aanblik dan dat er een paar weken geleden te zien was. Het is namelijk verkleurd van verloedering en leegstand naar een plek waar creativiteit heerst, waar kleur te zien is, waar jong ondernemerschap bij elkaar komt, waar we mensen die nergens anders een plek konden vinden een plek hebben kunnen bieden en waar nieuwe reuring voor onze stad ontstaat. Dat, voorzitter, beschouwen wij als college als een grote aanwinst. De voorzitter Dank u wel. Meneer Ermers. Heeft u behoefte aan een aanvullende vraag? De heer Ermers, Ouderenpartij Heerlen Dank u, voorzitter. Ik heb een kleine aanvullende vraag.

Als ik terugga naar het burgerinitiatief muziekschool, dan denk ik dat zij daar ongeveer twee jaar mee bezig zijn. Kunt u aangeven hoelang Blender ermee bezig is geweest en hoelang dat proces heeft geduurd om voor een aantal vergelijkbare zaken te krijgen en uiteindelijk een toezegging is gedaan om maar naar het centrum toe te komen? Ik krijg een idee dat dit heel erg snel is gegaan, terwijl andere partijen dus jarenlang moeten lobbyen. Weliswaar met een aantal toezeggingen, maar dit wordt in een keer gehonoreerd. Ik krijg daar graag een reactie op. De voorzitter Ik maak even het rondje af. Ik zag meneer Jacobs, meneer Leers en meneer Van den Berg. De heer Jacobs, Forum voor Democratie

Pagina 21 van 92

Ik heb een paar weken geleden met meneer Hoogers die hier naast me zit, vragen ingediend over de verplaatsing van de Zuyd Hogeschool naar het centrum. Toen heb ik gevraagd hoe het in de komende jaren zit. De hogeschool zit er nog niet. We hebben dus de komende vijf jaar te maken met exploitatietekorten, denk ik. In ieder geval tot het moment dat Hogeschool Zuyd zegt: we nemen de onroerende zaak over. Het is bevestigd dat er inderdaad sprake is van exploitatietekorten. We hebben 12 miljoen voor de aankoop van de panden gereserveerd. Een miljoen is om die tekorten te dekken. Tenminste, dat blijkt uit het antwoord op onze vragen. Als ik dan hoor dat er een huur van 250 euro wordt gevraagd, dan snap ik het. Alleen – en volgens mij heeft u het al gezegd – die 12.500 die jaarlijks naar Blender toekomt, zit die in die miljoen? Wordt dat miljoen gebruikt om de exploitatietekorten af te dekken? Of staat die 12.500 op jaarbasis daar helemaal los van? De voorzitter Dank u wel. De heer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD Voorzitter, de vergoeding die Blender nu moet betalen voor de locatie waar ze zitten, is natuurlijk een appel en een ei prijs.

Is dat nou de maatstaf voor andere initiatieven en misschien wel commerciële initiatieven of pop-up stores die ook onder een dergelijke regeling zouden kunnen vallen? Is dit nou de prijslijst voor andere ondernemers om daar te gaan zitten? De voorzitter Dank u wel, mevrouw Heine. Mevrouw Heine-van Dartel, CDA Voorzitter, meneer Ermers doet het voorkomen alsof het een commercieel bedrijf is. Maar het is echt niet zo dat deze organisator hier geld aan gaat verdienen. De mensen die er zitten zoals de wethouder al zei, zijn echt jonge kunstenaars die hier eindelijk iets kunnen tentoonstellen voor een kleine huur. De organisator moet er ook faciliteren en onderhoud plegen. Dus het is niet zoals het doet voorkomen. Het is een goede zaak voor Heerlen. De voorzitter Meneer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Dank u wel, meneer de voorzitter. Daags nadat bekend werd dat Blender ging verhuizen van het Maankwartier naar het voormalige Van Harenpand, heb ik een aantal artikel 33 vragen gesteld. Nu hoor ik zijdelings al wat antwoorden of mogelijke antwoorden. Ik vroeg me het volgende af. Er wordt een raadsinformatiebrief Promenade en komst Hogeschool Zuyd naar het gebied aangekondigd. Althans, dat stond vandaag in de selectieve besluitenlijst. Ik neem aan dat we die raadsinformatiebrief uiterlijk in de loop van morgen gaan ontvangen. Maar dat tot daaraan toe.