Conceptnotulen gemeenteraad Heerlen, 31 januari 2024

Daarnaast denk ik dat het ook een heel goedkope methode is. We hebben dadelijk een burgerberaad. Dat is ook een vorm van het betrekken van de burger bij de politiek. Maar goed, als je

Pagina 94 van 97

kijkt welke kosten zijn gemoeid bij een burgerberaad, dan is dit een heel eenvoudige manier om de burger inzicht te geven in wat een project kost. Ik heb aan de motie toegevoegd om te onderzoeken of het wellicht mogelijk is dit met een QR-code te zeggen. We zien het nu weer met de Parkstadroute. Het komt regelmatig voor dat een project dat op een x-bedrag is begroot toch duurder uitvalt dan we gedacht hadden. Als je een QR-code op dat bord zet, hoef je niet altijd op dat bord te zeggen: het project kost nu zo veel en het kost nu zo veel. Via die QR-code zou je kunnen doorklikken op de website van de gemeente. Daar kun je laten zien: dit hebben wij gebudgetteerd en dit heeft het ons daadwerkelijk gekost. Hoe transparanter naar een burger kun je zijn? Tot zover. De voorzitter Ik begrijp dat iedereen wil reageren, maar is het een idee om eerst het college te laten reageren en daarna de raadsleden? Dat is het geval. Ik wil het college uitnodigen om op deze motie te reageren. Wethouder Peters Voorzitter, dank. Ik kan het heel kort houden. Het college staat voor maximale transparantie, zeker ook als het gaat over onze projecten. Daar willen wij ook graag verder mee aan de slag. Wij denken echter dat de specificatie zoals die in de motie is genoemd van dat bouwbord met die QR-code op heel veel manieren zijn doel voorbij gaat schieten.

Als ik ergens bijvoorbeeld een nieuwe bestrating aanleg en daar moet een bouwbord bij staan, om maar even iets extreems te noemen, dan is dat natuurlijk niet hetgeen je daarmee beoogt. Wij willen daarom best graag aan de slag gaan om te kijken welke manieren we zouden kunnen vinden om zaken transparanter te doen, zodat het ook voor mensen buiten duidelijker wordt wat het kost en hoe dat tot stand komt. Maar wij denken dat de motie op de manier zoals die nu voorligt daar niet voldoende in gaat helpen. Daarom ontraden wij hem. De voorzitter De motie wordt ontraden. Ik vraag eerst aan de indieners wat zij met de motie willen doen. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Ik ben best een beetje verbaasd. Volgens de wethouder moeten we naar andere manieren gaan zoeken hoe we transparant naar de burger kunnen zijn. Ik zie niet in hoe je het nog transparanter kan maken. Wat is er verkeerd aan om op het moment dat we met een project beginnen dat miljoenen kost, gewoon naar de burger toe te verantwoorden: kijk, dit hebben we beslist en dit kost het ons. Ik heb ook opgeroepen dat we moeten kijken of dat met een QR-code kan lukken. Op het moment dat je in een coalitieakkoord pleit voor transparantie en ervoor wil zorgen dat die burger weer dichter bij de politiek terechtkomt, dan kan ik het gewoon niet begrijpen dat een wethouder deze motie ontraadt.

De voorzitter We gaan het rondje maken, want er zijn al een hele hoop handjes omhooggegaan. De heer Reijnders. De heer Reijnders, SP Ik denk dat het heel goed is dat de gemeente transparant is, maar ik vind de motie net wat te eenzijdig. Enerzijds wordt gezegd: je moet die burger dichterbij halen. Door zonder enige context op borden te zetten hoeveel zaken kosten, dan weet ik niet of je de burger dichterbij haalt. Laat ik voor mezelf spreken. Als raadslid kan ik ook al soms moeilijk wegen of het 3, 10 of 5,5 miljoen is. Dan ga je je erin verdiepen en dan kom je er langzaam achter. Het zijn natuurlijk ordes van grootte die voor gewone mensen, zoals ook ik, best wel fors zijn. Ik ben dus erg voor transparantie, maar dat eenzijdig alleen maar op de kosten doen, lijkt mij echt de plank misslaan. Ik denk niet dat je dan bereikt wat de indieners kennelijk beogen.

Pagina 95 van 97

Ik vind het heel interessant om na te denken of je met een QR-code of in een andere vorm de achtergrond van een project kunt schetsen. Waarom doen we dit? Wat is de noodzaak? Wat is een bijzonder kenmerk van het project? Het lijkt mij helemaal niet gek dat daar dan ook kosten bij staan. Maar als je dat zo eenzijdig doet, zoals deze motie voorstelt, dan denk ik dat je de politiek en de burger helemaal niet dichter bij elkaar brengt. De voorzitter De heer Van den Berg, VVD. De heer Van den Berg, VVD Mevrouw de voorzitter. Je kunt wel zeggen 'kosten', maar je kunt beter praten over wat we in onze stad investeren. Dat is een heel andere toonzetting. Als ik kijk naar de motie, dan gaat het best wel goed tot: roept het college mitsdien op. En dan begint het bij punt 1. Daar haakt onze fractie af. Wij staan wel sympathiek tegenover het feit dat we transparant zouden moeten zijn. Wij kunnen ons best zo'n QR-code op een projectbord voorstellen, zo van: dit is het project dat wij doen en daar staat ook een financiële paragraaf in. Daar staat wat wij in deze stad investeren, waarom wij daartoe hebben besloten en waarom zoiets dat kost. Als het project is afgelopen, mag daar wat mij betreft ook staan: dit hebben wij uitgegeven en dit hebben wij overgehouden of dit hebben wij moeten bijbetalen. Het is wel sympathiek om dit nader te onderzoeken met iets van een QR-code.

Het staat iedereen vrij om daar zelf wat aanvullende informatie af te halen. De voorzitter De heer De Groot, OPH. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen Dank u, voorzitter. Ik vind het wel typisch. Iedereen zegt: wij zijn voor optimale transparantie, maar ... En dan komt het. Dan worden er allerlei redenen gegeven waarom dat in dit geval niet kan. Onze partij denkt dat dit in dit geval wel kan. Wel onder voorwaarden, want het is veel te kort door de bocht door daar alleen een bedrag neer te zetten en uiteindelijk met de burger te communiceren dat het zo veel miljoenen meer heeft gekost zonder enige duiding. Als je daar neerzet 'dit zijn de beoogde kosten', dan is daar niets mis mee. Er staan heel veel gegevens rondom een bouwproject op zo'n bord. Dan moet je wel de burger de mogelijkheid geven om dat traject ook te volgen. Daar hoort een goede communicatie bij. Ik denk daarom dat zo'n QR-code een hele goede methode kan zijn. Op het moment dat je daarvan afwijkt, hoeft er geen heel lang verhaal bij te zitten, maar het moet wel worden geduid. Dan heb je optimale transparantie. Dan zit je inderdaad dichter bij de burger dan zoals wij dat hier in de raad in een besloten ruimte bespreken. We staan er dus sympathiek tegenover, maar wel onder bepaalde voorwaarden. De heer Daamen, Partij Hoensbroeks Belang (interruptie) Ik heb even een reactie op de heer De Groot.

Volgens mij wordt hier allemaal hetzelfde gezegd. Ik hoor niets nieuws. Als de wethouder toezegt over die QR-code te denken, of in die trant een toezegging kan doen, dan kunnen wij vrij vlug klaar zijn. De heer Reijnders, SP (interruptie) Ik wil het kort markeren. Sprekers voor de heer De Groot krijgen allemaal een oorvijg. Vervolgens doet de heer De Groot precies hetzelfde voorstel als de vorige sprekers. Volgens mij zijn wij het met elkaar eens. De heer Janssen, Jongerenpartij Heerlen

Pagina 96 van 97

Dank u wel, voorzitter. Misschien is het dan tijd om toch iets nieuws te horen. Dat helpt dan wel. Wij staan zeer sympathiek tegenover dit initiatief. Wij denken alleen dat het op deze wijze niet inpasbaar is, omdat het zegt per direct. Maar belangrijker nog, we zullen misschien ook de vraag moeten neerleggen - daar roepen wij het college toe op - in welke casus wij dat communiceren. Geldt er bijvoorbeeld een minimumbedrag? Wat doen we dan als we projecten hebben met cofinanciering vanuit het Rijk of vanuit de provincie? Je wil misschien ook laten zien dat we er bij sommige projecten niet alleen voor staan. In die buurtvergroeningsplannen kunnen we ook laten zien als corporaties meedoen, dat we het tastbaar maken dat zij ook echt meedoen. Dat vind ik een heel interessante gedachte. Daarom zou ik ook in de geest van de motie het college willen oproepen om op basis daarvan met een voorstel te komen, zodat wij echt een totaalbeeld hebben van hoe we dat willen aanpakken. De heer Leers, Hart-Leers In Eindhoven heeft de fractie van Forum een voorstel in deze lijn aan het college gedaan. De wethouder van GroenLinks heeft dit opgepakt, omarmd en in de praktijk gebracht. Ik begrijp dat een hele hoop mensen denken: hoe werkt dat nu precies? We hebben redelijk dicht bij het voorbeeld van Eindhoven die het in praktijk heeft gebracht.

Als het vanavond nog niet helemaal duidelijk is, leg je oor dan eens te luister bij Eindhoven. Ik neem aan dat ze dat kort en bondig kunnen omschrijven. Dan zouden we het eventueel dat voorstel doe ik nu publiek aan mijn collega-mede-indieners - kunnen aanhouden, zodat het college met die informatie uit Eindhoven terugkomt. Die komt dan uit de onafhankelijke hand van het college, om er vervolgens samen een succes van te maken. Ik denk dat we dan het doel bereiken dat meerdere fracties hier aanwezig, niet alleen de indieners, voor ogen hebben. Dat is eigenlijk de handreiking die ik op dit moment doe. De voorzitter Mevrouw Santegoeds. Mevrouw Santegoeds, CDA Dank u wel, voorzitter. Ik denk dat het meer vragen oproept, dan dat het transparantie biedt als daar een bedrag staat. Ik vergelijk het eigenlijk met het verkopen van een schilderij. Als je ergens in een galerie bent en je ziet daar bijvoorbeeld een bedrag onder staan, dan denk je: wow, dat is een hoog bedrag. 3 miljoen voor Andy Warhol of whatever. Maar op het moment dat je weet wat er achter zit en als je interesse hebt, ga je er veel dieper op in. Ik denk dus dat het veel meer vragen oproept dan dat het transparantie biedt. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Ik denk dat de heer De Groot die suggestie al heeft gedaan om het te onderzoeken. Wij geven die QR-code aan. Ik maak even mijn verhaal af.

Met die QR-code kun je doorklikken: dit project kost een x-bedrag. Het is duurder geworden door dit, dit en dit. Hoe transparant kun je zijn? Maar in deze raad merk ik een bepaalde angst, zo van: de burger moet vooral niet weten wat er wordt uitgegeven. De heer Reijnders zegt het bijna letterlijk. Mevrouw Santegoeds zegt het nu, zo van: werkt het niet averechts? Wij maken hier besluiten in de raad voor miljoenen. Wie kijkt er vervolgens naar? De voorzitter Meneer Jacobs, u geeft uw gevoel weer. Het is dadelijk bijna 0.00 uur. We willen dit ook nog afronden. Ik ga niet de hele ronde maken, maar er zijn heel veel aandachtspunten meegegeven. Zoals de motie er nu ligt, geven heel veel verschillende partijen aandachtspunten mee. Daarom krijg je een vraagteken bij deze motie. Uw collega-indiener de heer Leers stelt voor om dit aan te houden, met het voorstel dat hij net heeft geformuleerd. De vraag is of de PVV en de FVD daarin kunnen meegaan. Dan houden wij de motie aan met

Pagina 97 van 97

de toezegging dat verder onderzoek wordt gedaan naar de mogelijkheden. Is dat zo goed geformuleerd, meneer Leers? De heer Jacobs, Forum voor Democratie Ja. Met de toevoeging of de wethouder dan contact zou kunnen opnemen met de betreffende wethouder in Eindhoven over hoe dat daar is gelopen. De voorzitter Ik vraag aan de wethouder of contact kan worden opgenomen met Eindhoven. Wethouder Peters Voorzitter. Ik wil eigenlijk de volgende toezegging doen. Wij onderschrijven het doel. Wij willen de investeringen in de projecten in onze stad duidelijker en transparanter maken. Geef ons de ruimte om dat in de breedste zin van het woord te bekijken en vervolgens richting u met een memo terug te komen over hoe we dat zouden kunnen aanpakken. De voorzitter Is dat voldoende voor de indieners? De heer Jacobs, Forum voor Democratie Dat is voldoende voor mij. Ik heb een laatste opmerking. Daar krijg ik toch geen antwoord op. Wij hoeven het wiel niet opnieuw uit te vinden. In Eindhoven gebeurt dit. U hoeft de wethouder maar te bellen. Dat kan naast elkaar lopen. Wethouder Peters Wij gaan ons in de breedste zin hierop oriënteren. Sluiting De voorzitter Dan was dit een lange zit. Dank allemaal voor de inbreng en veilig thuis vanavond. Dan sluit ik deze vergadering. (applaus) De voorzitter sluit de vergadering om 23.55 uur.

Aldus vastgesteld tijdens de openbare vergadering van de gemeenteraad van Heerlen van 28 februari 2024,

de griffier,

de voorzitter,

drs. T.W. Zwemmer

drs. R. Wever