Bijlage bij RIB 2e Halfjaarrapportage JENS 2020.pdf

28

Tijdens de audit zien we dan dat totaal 28% van de dossiers geen gezinsplan heeft. 41% van de multiprobleem-casussen heeft geen gezinsplan. 23% van de enkelvoudig/ meervoudig-casussen heeft geen gezinsplan We kunnen op dit moment geen % splitsing maken tussen enkelvoudig en meervoudig. Er zijn voor 2021 aan de kant van JENS en de gemeenten verbeterdoelen ingezet om het aantal gezinsplanning te verhogen. KPI 5: Voelt het kind/ gezin zich centraal staan. Norm: 75% van de ondervragende vindt dat beslissingen over de hulp samen worden genomen. Eind 2020 heeft er een tevredenheidmeting middels een digitale vragenlijst/ systeem plaatsgevonden. De score op bovenstaande vraag was: 77,5 % geeft aan dat de beslissingen samen worden genomen. 14% geeft aan dat deze gedeeltelijk samen worden genomen 8,5% geeft aan dat beslissingen niet samen worden genomen Dat beslissingen soms niet samen worden genomen kan soms liggen aan het gedwongen kader. KPI 6: Zo vroeg en zo dicht mogelijk bij huis Norm 2020 (?): Groei K2 van 20% naar 40% Daling k3 van 80% naar 60% 2019: 20% van de zorg wordt vormgegeven in de k2 en 80% van de zorg wordt vormgegeven in de k3 2020: 43% van de zorg wordt vormgegeven in de k2 en 57% van de zorg wordt vormgegeven in de k3. Zie uitwerking in hoofdstuk 3.

Zo veel mogelijk aandacht voor herstel van het gewone opvoeden in plaats van problematiseren (KPI 3, 4 en 5 zijn ook van toepassing) KPI 7: Zichtbaar en aanwezig in de wijk/gebied • Introductie van de JENS bus in Heerlen, Landgraaf en Voerendaal • Facebook/ digitale netwerk tijdens Corona – voorliggend veld met extra activiteiten • Opening van de huisvesting in Landgraaf (Brandenberg)

Een zo eenvoudig mogelijk stelsel waarbij bureaucratie voor alle partijen wordt verminderd (KPI 2 is van toepassing) KPI 8: Is mijn werk zo regelarm als mogelijk ingericht binnen JENS? Norm: score van een 6 tijdens de jaarlijkse medewerkers tevredenheidsmeting. De totale medewerkerstevredenheid scoorde een 7,4. De medewerkers scoren op deze deelvraag, gericht op de administratieve last, in 2020 een gemiddelde van een 5.1 Ze geven hierbij aan: • Systemen werken niet mee (actie vanuit JENS overstap naar ander rapportage systeem) • Te veel overlegvormen (SBT overleg, kernteam, casuïstiekteam, gebiedsoverleg)

29

• • •

Veel overlap Brief van aanbod, gezinsplan, persoonlijk plan, doelen (actie vanuit JENS om beter uit te leggen hoe deze document in verbinding staan en welke daarvan voort komen uit landelijke richtlijnen) Ik vind alles wel regelarm ingericht en kan het goed volgen Ik mis de sociale kaart waardoor zaken onoverzichtelijk zijn en onnodig veel tijd kosten (Actie JENS landschapskaarten)

Partnerschap is de basis voor samenwerking tussen opdrachtgever en opdrachtnemer en tussen opdrachtnemer en andere samenwerkingspartners.(KPI 6 is van toepassing) KPI 9: Tevredenheid opdrachtgever en stakeholders inzake partnerschap en samenwerking Norm: 80% van de stakeholders kennen de visie en herkennen de visie in de samenwerking met JENS (opbrengst uit de dialoog gesprekken eind 2020) Uit de stakeholderbijeenkomst blijkt dat alle deelnemende stakeholders op de hoogte zijn van de visie van JENS en deze visie ook herkennen in de samenwerking. In paragraaf 4.5. is uitgebreid verslag gedaan van het stakeholdersonderzoek en de verbetervoorstellen.

Aanbevelingen van Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd in oprichting en/of van de samenwerkende inspectie dragen bij aan een kwalitatief betere jeugdhulp. KPI 10: In deze auditronden wordt het proces getoetst van instroom, doorstroom en uitstroom in alle deelstappen samen met de procesbegeleiders van de gemeenten Heerlen, Landgraaf en Voerendaal. Norm: Aanbevelingen worden aantoonbaar opgevolgd • In 2020 is er geen inspectierapport met aanbevelingen afgerond die we binnen JENS hebben moeten opvolgen.

De komende jaren treedt er een verschuiving op van aanvullende hulp jeugd naar basishulp jeugd en neemt de aanvullende hulp jeugd af. KPI 11: Verschuiving van zorg residentieel naar ambulant • De gemeenten en JENS kijken begin 2021 hoe ze deze KPI het beste in gezamenlijkheid kunnen gaan uitwerken.

Burgers zijn tevreden over de kwaliteit en tijdigheid van de geboden Basishulp Jeugd vanuit het oogpunt va het belang van de jeugdigen en zijn ouders, en medewerkers zijn tevreden over de manier waarop ze hu werk kunnen verrichten. KPI 12: Zorgvragen zijn binnen 5 werkdagen doorgezet naar instroom Zorgvragen die compleet zijn worden binnen één week besproken binnen het kernteam Acute zorgvragen worden naar inschatting binnen 24 uur naar melding opgepakt ( Zorgvragen die niet 24 uur kunnen wachten gaan naar de

30

crisisdienst – niet scope JENS). • 100% van de zorgvragen die middels de juiste documenten zijn gemeld (aanmeldbrief en inhoudelijke informatie) zijn binnen max 5 werkdagen doorgezet naar het betrokken instroomteam. Over 26 weken zijn binnen 23 weken de zorgvragen binnen 3 werkdagen doorgestuurd en 3 weken binnen 5 werkdagen. • Alle zorgvragen zijn binnen één week besproken binnen het kernteam. Dit wil niet zeggen dat alle zorgvragen zijn gematcht binnen één week dit ligt aan de informatie en de vragen die JENS nog heeft vanuit het kernteam om een juiste zorgmatch te kunnen maken. • Nagenoeg 90% van alle acute vragen zijn 24 uur naar melding opgepakt door het SIT team. Waar dit niet lukte is de acute vraag uitgezet naar een zorgaanbieder in de k3.

Verlagen van de kosten als gevolg van efficiëntere dienstverlenging. KPI 8 is van toepassing KPI 13: Verslag financiële rapportage Maandelijks maakt JENS een financiële rapportage die per half jaar verwerkt wordt binnen de halfjaar rapportage. Middels de halfjaar rapportage zien we een daling van de gemiddelde kosten per jeugdigen • JENS heeft van 2020 12 maand rapportages die vertaald zijn naar de twee halfjaar rapportages. • Zie verder hoofdstuk 7 • Score gemiddelde kosten in financiële paragraaf

Audits In 2020 hebben er drie audits plaatsgevonden. In totaal zijn er: • 194 dossiers gecontroleerd • 21 medewerkers bevraagd • 8 gezinnen en jeugden bevraagd De uitkomsten van de audits zijn vertaald naar een verbeterplan dat wordt opgevolgd door het MT en de kwaliteitskring. De volgende verbeterdoelen zijn geformuleerd in het verbeterplan: • Team instroom maakt gebruik van het intake verslag in Jouw Omgeving • Gebruik maken en borgen van de methodiek 1 gezin 1 plan 1 regisseur (gezinsplan) • Medewerkers evalueren hun doelen drie maandelijks • Extra aandacht voor het persoonlijk plan en doelen in het verlengde van het gezinsplan • Aandacht voor de formulering van doelen. In 2021 zijn twee audits gepland in het voor en in het najaar.

31

5.

Prestatiegegevens Ambulante Jeugdhulp

Onderstaand zijn de relevante items voor JENS uit de jaarverantwoording aanbieders van jeugdhulp opgenomen van het ministerie van VWS 5.1

Cliënten jeugdhulp

Aantal jeugdigen, jeugdhulp in natura gefinancierd uit Jeugdwet Type jeugdhulp

Totaal

Heerlen

Landgraaf

Voerendaal

Aantal jeugdigen met jeugdhulp op 1 januari van verslagjaar (a) Aantal nieuw ingeschreven jeugdigen in verslagjaar (b)

2235

1473

631

131

1617

1137

387

93

Totaal aantal jeugdigen met jeugdhulp in verslagjaar (c=a+b) Aantal uitgeschreven jeugdigen in verslagjaar (d) Aantal jeugdigen met jeugdhulp op 31-12 van verslagjaar (e=c-d)

3852

2610

1018

224

1665

1055

502

108

2187

1555

516

116

De coöperatie JENS verleent zelf de Basishulp Jeugd binnen de eigen gebiedsteams. Naast de gebiedsteams werkt JENS samen met leden, onderaannemers, en leveranciers die ook hulp bieden aan de cliënten van JENS. In de gebiedsteams wordt niet met een arrangementenstructuur of afgeleide daarvan gewerkt. Daarnaast wordt bij de begeleidingen/behandelingen in de gebiedsteams ook niet gewerkt met een vooraf vastgestelde vaste einddatum. Tijdens de doelenevaluatie (elke 3 maanden) wordt gecontroleerd of de intensiteit van hulp afgeschaald kan worden. Hierdoor blijven veel cliënten langer hulp en ondersteuning ontvangen, maar is de intensiteit per cliënt sterk gedaald. Op deze manier wordt maximaal maatwerk gerealiseerd. De flexibiliteit en anders denken in het bieden van hulp en ondersteuning draagt eraan bij dat cliënten hulp en ondersteuning kunnen ontvangen die gericht is op eigen regie leren nemen. In deze telling van cliënten zijn de circa 100 jongeren die, vanwege de transformatie, konden doorstromen naar reguliere voorzieningen met hulp van JENS, niet opgenomen. Bij de leveranciers van Jeugdhulp worden wel arrangementen afgegeven. Op dit moment is het nog niet mogelijk om een accuraat beeld te geven over de gemiddelde doorlooptijd van de aangeboden hulp aan de cliënten.

Doordat het grootste deel van de cliënten slechts een deel van hun hulp en ondersteuning (diverse arrangementen) binnen JENS hebben ontvangen of de hulp nog niet is afgerond.

32

5.2

Governance

De zeven principes van de nieuwe Governance code Zorg 2017

De maatschappelijke doelstelling en legitimatie van de zorgorganisatie is het bieden van goede zorg aan cliënten De raad van bestuur en raad van toezicht hanteren waarden en normen die passen bij de maatschappelijke positie van de zorgorganisatie. De zorgorganisatie schept randvoorwaarden en waarborgen voor een adequate invloed van belanghebbenden.

Naleving in verslagjaar 1 = volledig nageleefd 2 = gedeeltelijk nageleefd 3 = niet nageleefd 1 1

1

De raad van bestuur en raad van toezicht zijn ieder vanuit hun eigen rol 1 verantwoordelijk voor de governance van de zorgorganisatie. De raad van bestuur bestuurt de zorgorganisatie gericht op haar maat- 1 schappelijke doelstelling. De raad van toezicht houdt toezicht vanuit de maatschappelijke doel1 stelling van de zorgorganisatie. De raad van bestuur en raad van toezicht ontwikkelen permanent hun professionaliteit en deskundigheid.

1

Toelichting op de antwoorden

De coöperatie kent geen Raad van Bestuur maar een bestuur en een Algemene Ledenvergadering (ALV). Er is sprake van getrapt toezicht waarbij de Raden van Toezicht van de zeven leden van JENS via hun bestuurders in de ALV toezicht houden op JENS. De ALV wordt gevormd door de bestuurders of hun afgevaardigden van de 7 moederorganisaties van de coöperatie. JENS is in 2019 opgestart als nieuwe organisatie. Het bestuur en de ALV hebben vanaf het begin al nadrukkelijk gestuurd op de maatschappelijke doelstelling van JENS: passende Basishulp Jeugd voor alle jeugdigen in Heerlen, Voerendaal en Landgraaf. Transformatie van het werkveld om te komen tot een kwalitatief beter aanbod op een efficiënte wijze is de belangrijkste opdracht van JENS. Om dit te bereiken is samenwerking essentieel waarbij de verschillende aanbieders in het werkveld hun diensten anders hebben moeten vormgeven. Met de belangrijkste stakeholders heeft JENS regelmatig contact gehad zodat het beleid zodanig opgesteld en aangepast kon worden dat de primaire doelstelling behaald werd en de verschillende stakeholders ook hun rol in de samenwerking zouden kunnen pakken. De leden van de ALV en hun toezichthouders ontwikkelen hun vaardigheden vanuit hun functie bij de moederorganisatie van de coöperatie. JENS lift daarbij mee op hetgeen al ingezet wordt. Voorgenomen beleid

Zoals hierboven beschreven moeten de verschillende belanghebbenden hun diensten op een andere manier vorm gaan geven. Deze transformatie zal de 33

komende jaren steeds meer vorm gaan krijgen. Deze transformatie heeft voor de verschillende belanghebbenden consequenties op inhoudelijk vlak en op het vlak van de bedrijfsvoering. Deze transformatie zal ook vormgegeven moeten worden binnen de organisaties actief in het werkveld. De transformatie van het werkveld en de individuele organisaties is de grootste veranderopdracht van JENS. Belangrijke gebeurtenissen Onderwerp

Naleving Toelichting 1 = nee 2 = ja

Zijn in uw organisatie in het 1 verslagjaar belangrijke gebeurtenissen aan de orde geweest, zoals fusieplannen, wijzigingen in de visie/ strategie, het besturingsmodel, de organisatie, belangrijke inkrimping of uitbreiding van de omzet, investeringen, ICTmigraties of overige belangrijke gebeurtenissen? Zijn dergelijke belangrijke ge- 2 beurtenissen in het huidige jaar (het jaar na het verslagjaar) aan de orde of voor het komende jaar te voorzien?

De opdracht die JENS heeft aangenomen is in 2018 goed uitgewerkt. In het verslagjaar heeft JENS de opdracht zoals vastgesteld in 2018 in detail uitgewerkt. De lumpsum is voor het verslagjaar 2020 met 2M opgehoogd Eind 2020 is JENS gestart met de implementatie van een nieuw ICT systeem.

Zijn bij u in het afgelopen jaar, 2 in het huidige jaar en/of in het komende jaar risico’s voor uw financiële continuïteit aan de orde dan wel belangrijke strategische risico’s?

Er is sprake van risico voor de financiële continuïteit doordat de financieringsvorm, lumpsum financiering, onder druk komt te staan bij een aantal ontwikkelingen in het werkveld. Zo zien we al sinds 2019 dat het aantal unieke cliënten met minimaal 1 dag zorg harder is gegroeid dan voorzien. Verder zijn de CAO-stijgingen forser dan vooraf ingeschat. Tot slot zien we binnen het werkveld van de ambulante jeugdhulp een toename van activiteiten ter voorkoming van residentiële plaatsingen. Hierover is JENS in gesprek met de opdrachtgevers, de gemeenten. De verwachting is dat begin 2021 meer duidelijkheid bestaat hoe deze risico's beheerst kunnen worden. Extra kosten worden verwacht t.g.v. de impact van Corona. De extra kosten zullen inzichtelijk gemaakt worden. De inkoop is gericht op duurzame effecten van zorg waarbij het beleid is gericht op afschalen van specialistische zorg naar informele zorg in het voorliggende veld. Duurzaamheid wordt hierbij gezien als het uithoudingsvermogen van systemen en processen Hiertoe heeft JENS formele en informele zorgactiviteiten georganiseerd in de wijken waar jeugdigen wonen, opgroeien en naar school gaan.

Voerde u in het verslagjaar een 2 actief duurzaamheidsbeleid (energiebewustzijn, duurzame inkoop)?

De implementatie van het nieuwe ICT systeem zal in 2021 gerealiseerd worden. De financiële uitdagingen zullen in samenspraak met de gemeenten een nadrukkelijke plek op de agenda krijgen in 2021

34

5.3

Kwaliteitsprestaties

Indicator

Omschrijving

Score

Kwaliteit van de aangeleverde informatie

Rood, geel, groen

Hoofdindicator: Gezamenlijk met het gezin en de regisseur Deze processtappen zijn beantwoording wordt de zorgvraag in kaart gebracht en begeborgd in het proces invan de hulpvraag schreven in het gezinsplan dit gezinsplan wordt stroom, doorstroom en van de jeugdige door vertaald naar een persoonlijk plan en doe- uitstroom dat in 2020 len beschreven in Jouw Omgeving. De jeugdigen middels 3 audits getoetst en het gezin kunnen meelezen in Jouw Omge- is. ving . De audits geven enkele verbeterpunten. Echter Per drie maanden wordt de status van de hulp- overal loopt dit proces zovraag met het gezin besproken, gezamenlijk als afgesproken. wordt bekeken hoe we gezamenlijk de komende periode aan de doelen verder gaan, liggen we op schema, wat mogen we van elkaar verwachten enz. Ze gaan we gezamenlijk van begin zorgvraag naar beëindiging hulp. Op maat schalen we zorg op en af passend bij de zorgvraag en de veiligheid van de jeugdigen en het gezin. Om dit goed te kunnen doen en vooral op maat werken we binnen de gebieden nauw samen met alle medewerkers met de verschillende competenties, het voorliggend veld en de specialistische zorg. We doen dit middels kernteams waarbij integraal naar de vraag vs aanbod kijken en de vraag opvolgen. PrestatieJeugdigen die zorg ontvangt binnen de geIdem als bovenstaande.

indicator 1): biedsteams werken vanuit het gezinsplan waarin JENS heeft wel verbeterdoelrealisatie per de doelen beschreven staan. Deze doelen zijn acties op de kwaliteit van einddoel binnen JENS vertaald naar een persoonlijk plan de doelen en de samenvan de jeugdigen waarin we gezamenlijk de hang met het gezinsplan. doelen vertalen naar haalbare stappen. Middels de kwaliteitskring De zorgaanbieders (k3)voeren dit uit middels wordt dit gemonitord. hun eigen opgestelde proces. Middels een eindevaluatie geven ze JENS door of het gevraagde zorgdoel behaald is. PrestatieOp een 5 punt schaal is Beschrijving CTO>? indicator 2): de tevredenheid weergecliënttevredenheid geven. per indicator 38 gezinnen geven 5 sterren 42 gezinnen geven 4 sterren 29 gezinnen geven 3 sterren 8 gezinnen geven 2 sterren 12 gezinnen geven 1 ster

35

PrestatieBeëindiging hulp is in de meeste gevallen van- Bij beëindiging hulp is er indicator 3): wege het behalen van het zorgdoel (volgens nog altijd continu aanreden beëindiging plan) of omdat het gezin de jeugdigen en de dacht voor een warme hulp hulpverleners vinden dat dit het hoogst haalbare overdracht. was en iedereen ermee akkoord is dat de hulp wordt beëindigd en wordt afgeschaald naar het voorliggend veld.

5.4

Reden beëindiging

Beëindigingsreden

Aantallen per beëindigingsreden

Reden beëindiging van de jeugdhulp

De hulp is bij het grootste deel volgens plan of overeenkomst beëindigd. Daarnaast was er sprake van externe omstandigheden voor beëindiging zorg zoals, jeugdigen die naar een andere gemeente buiten Heerlen, Landgraaf of Voerendaal verhuisden. Het komt zelden voor dat er sprake is van eenzijdige beëindiging door de cliënt of de aanbieder.

5.5

Klachten en ongenoegens

JENS beschikt over een klachtenprocedure, een klachtenfunctionaris en een klachtencommissie. Cliënten, maar ook zorgaanbieders, kunnen klachten melden via de website van JENS. De klachten en meldingen van ongenoegen komen dan rechtstreeks binnen bij de klachtenfunctionaris die deze altijd als eerste binnen 5 werkdagen oppakt. In de periode juli tot en met december 2020 zijn in totaal 25 klachten, dan wel meldingen van ongenoegen ontvangen: • 10x m.b.t. verwijzing en de daarbij behorende procedures • 7x m.b.t. de aangeboden behandeling en of begeleiding (bejegening, communicatie) • 2x m.b.t. secretariaat (bereikbaarheid) • 3x algemene vragen over procedures dan wel over wetgeving • 3x privacy (dossiers en communicatie) Tijdens deze periode zijn er geen klachten doorgezet naar de klachtencommissie. In alle gevallen zijn de klachten en meldingen in overleg met betrokkenen naar tevredenheid afgehandeld. 5.6

Productie

In tegenstelling tot 2019 en 1e half jaar 2020 heeft JENS in 2020 een veel beter beeld gekregen van het aantal zorgvragen dat er per maand binnen komt en vanuit welke verwijzerstroom. In de volgende tabellen geven wij een inzage in het aantal nieuwe zorgvragen in de periode april-december en de zorgvragen per verwijzer over de maanden oktober, november, december 2020.

36

Aantal nieuwe zorgvragen in 2020 per maand Maand

Aantallen

April

526

Mei

501

Juni

513

Juli

437

Augustus

282

September

430

Oktober

426

November

530

December

537

Aantal zorgvragen per verwijzer per maand over het laatste kwartaal 2020 350

301 258

300 250

192

200

150

70 82 81

100

59

85

55

50

71 84 73 32 21 18

0 Gemeente/ School

Huisarts

aantal oktober

Medische specialist aantal november

Zorgaanbieder

GI

aantal December

Al deze zorgvragen worden door de kernteams bekeken en worden gematcht aan zorg binnen de K1 (voorliggend veld) k2 (gebiedsteam) of de k3 (specialistische zorg). Het kan ook een combinatie van meerdere kwadranten zijn. Soms is de juiste zorg niet meteen beschikbaar. JENS zorgt dan dat we, waar noodzakelijk, wel al met de zorg starten. Het is echter ook mogelijk dat de jongere/gezin op een wachtlijst komt. In 2020 zien we een afname van de wachtende cliënten.

1 kwartaal 444 e

Wachtlijst 2020 in K2 en K3 2e kwartaal 3e kwartaal 326 253

37

4e kwartaal 288

6.

Risico’s

In dit hoofdstuk geven we de mogelijke risico’s weer, op welke wijze we de risico’s in de hand proberen te houden en wat de situatie op het moment is. Risico 1: Jeugdigen en/of ouders die niet mee bewegen Risico Jeugdigen en/ of ouders staan, vooral wanneer ze tevreden zijn met de huidige jeugdhulp, vaak niet open voor een andere invulling van deze jeugdhulp. Beheersmaatregel Beheersmaatregelen: • Gesprekken voeren met ouders; • Positieve beeldvorming over JENS in verschillende uitingen; • Verbinden van basishulp aan de vindplekken van jeugdigen; • Gesprekken met artsen om verwijzingen op naam te voorkomen. Actuele situatie Cliënten die al zorg hadden voor 1-1-2019 vinden het lastiger om mee te bewegen in de nieuwe manier van werken van JENS dan nieuwe cliënten. In 2020 is het aantal cliënten dat al zorg had voor de startdatum van JENS fors afgenomen. Hierdoor zien we dat de afname van dit probleem, een ontwikkeling die zich in de eerste helft van 2020 al aftekende, in de tweede helft van 2020 verder doorzette. Er zijn nog steeds veel gesprekken nodig om de clienten uit 2018 te overtuigen bij bijvoorbeeld verlengingen. Dit kost met name bij het instroomteam veel tijd. Bij de nieuwe cliënten leidt de nieuwe manier van werken tot veel minder problemen.

Risico 2: Schaarste op de arbeidsmarkt Risico Personele schaarste neemt toe door de vergrijzing en ontgroening in onze samenleving, doordat Parkstad een krimpregio is en doordat minder jeugdhulpverleners van school komen. Dit heeft gevolgen voor het bereiken van onze doelstellingen daar we mogelijk onvoldoende gekwalificeerde professionals beschikbaar hebben voor het uitvoeren van de Basishulp Jeugd. Beheersmaatregel Beheersmaatregelen: • Een aantrekkelijke werkgever zijn; • Eenduidige afspraken maken tussen leden van de coöperatie over inzet en samenwerking van medewerkers in de coöperatie. Actuele situatie JENS heeft, net als alle aanbieders binnen de jeugdzorg, te maken met personele schaarste. Maar een aantal medewerkers in de gebieden blijkt ambassadeur van JENS te zijn, waardoor we nog steeds relatief veel open sollicitaties ontvangen. We zien dat het in de eerste helft van 2020 goed is gelukt om vacatures op te vullen, maar dat dit veelal door jonge mensen met beperkte ervaring plaatsvond waardoor wel nog tijd gestoken moest worden in opleiding on the job. Deze tendens heeft zich in de tweede helft van 2020 voortgezet. De schaarste in de GGZ, met name op het gebied van regiebehandelaren, blijft een groot issue voor JENS en ook voor de GGZ aanbieders in de regio.

Risico 3: Belangrijke samenwerkingspartners die slechts deels te beïnvloeden zijn Risico Belangrijke samenwerkingspartners, die niet of slechts deels te beïnvloeden zijn, zoals bijv. huisartsen en jeugdartsen. Beheersmaatregel • Samenwerking opzoeken met deze partners Actuele situatie Huisartsen en jeugdartsen zijn niet per definitie voorstander van een andere manier van

38

werken omdat dit impact heeft op hun werkprocessen, hetgeen hen tijd kost. We hebben veel gesprekken met beide beroepsgroepen gehad en hen begeleid bij de nieuwe werkwijze. Ook voor BJZ en WSG geldt dat JENS invloed heeft op hun manier van werken. De samenwerking met onderwijs vraagt regelmatige afstemming om eventuele obstakels in de samenwerking snel te kunnen oppakken. Deze afstemming wordt veelvuldig gezocht, via veel verschillende platforms. In de eerste helft van 2020 werden met de belangrijkste verwijzers grote stappen gezet: - Een aantal huisartsen werd op hun locatie ondersteund door JENS bij het verwijzen; - Met BJZ werden goede afspraken gemaakt over de knelpunten die er waren en vonden meermaals per jaar evaluaties plaats; - Ook met WSG zijn in 2020 - in navolging van BJZ - intensieve gesprekken gestart om WSG mee te nemen in de nieuwe manier van werken; - De knooppunten binnen onderwijs in algemene zin konden hun taak uitvoeren en dit proces werd in bijna alle gevallen goed doorlopen. Deze tendensen zetten zich in de tweede helft van 2020 onverminderd voort. Risico 4: Samenwerking tussen de leden van de coöperatie Risico De onderlinge samenwerking tussen de JENS leden moet niet verzanden in eindeloze discussies, met als gevolg een beperkte besluitvorming waardoor de coöperatie niet meer adequaat kan reageren.

Beheersmaatregel • Zorgvuldig proces aan de voorkant; • Zo concreet mogelijke zowel inhoudelijke als financiële afspraken met de leden. Actuele situatie De samenwerking tussen de leden verbeterde in 2020 aanzienlijk, daar JENS meer grip op haar processen kreeg. Met name de grote onzekerheden als gevolg van overloop uit 2018 en de hieraan gekoppelde verlengingen - speelden geen rol meer. Verder konden de leden de opdracht steeds beter doorzien en er betekenis aan geven, hetgeen leidde tot vertrouwen en een steeds betere samenwerking. In de tweede helft van 2020 nam het onderlinge vertrouwen nog verder toe. De leden namen eensgezind deel aan een Bestuurlijk Overleg tussen JENS en de wethouders HLV, waarin zij helder uiting aan hun onderlinge vertrouwen, hun vertrouwen in de gemeenten en hun vertrouwen in JENS gaven. Risico 5: Diversiteit in opdrachtgeverschap tussen de drie gemeenten Risico Diversiteit in opdrachtgeverschap vanuit drie gemeenten om efficiënt en flexibel te kunnen werken is van belang. Maar ook moet sprake zijn van zoveel mogelijk eenduidigheid in opdrachtgeverschap en zo min mogelijk verschillen tussen de drie opdracht gevende gemeenten, met name daar waar het gaat over systemen, monitoring, werkprocessen en rollen.

Beheersmaatregel • Rekening houden met de specifieke wensen per gemeente, daar waar dit de efficiëntie en flexibiliteit niet of nauwelijks beïnvloedt. • Naast voor gezamenlijke afstemming, voldoende tijd en ruimte houden voor afstemming met de afzonderlijke gemeenten. Actuele situatie JENS moest in de eerste helft van 2020 in eerste instantie haar eigen processen goed ook nog op orde krijgen om daarna samen met de gemeenten stappen te zetten richting verdere uniformering. Vervolgens waren er in de samenwerking met de gemeenten, met name in de ondersteunende processen, nog mogelijkheden om te uniformeren. Er vonden gesprekken plaats op verschillende onderwerpen per gemeente om aan de specifieke wensen per gemeente invulling te geven. Efficiëntie was dan, vanuit zowel de gemeenten als van JENS, een aandachtspunt dat steeds werd meegenomen. In de tweede helft van 2020 vond een BoT overleg plaats over de verschillen en de

39

overeenkomsten in de handelwijze en de visie van de gemeenten en JENS. De vereenvoudiging van de voorliggende halfjaarrapportage is een voorbeeld van de uitwerking van de inzichten die tijdens dit BoT werden gedeeld. Risico 6: Slechte medewerking onderaannemers/ leveranciers Risico Onderaannemers en leveranciers werken niet mee aan de nieuwe werkwijze van JENS. Beheersmaatregel • Voorafgaand aan de publicatie van de aanbesteding zijn al gesprekken gevoerd met onderaannemers om elkaar (nader) te leren kennen, elkaars visie ten aanzien van transformatie en inkoop af te stemmen en mogelijke samenwerking af te tasten. • Zo concreet mogelijke inhoudelijke en financiële afspraken met de onderaannemers/ leveranciers (goede contractuele afspraken). • Duidelijke maatregelen en consequent handelen wanneer onderaannemers/ leveranciers zich niet houden aan de gemaakte (contractuele) afspraken. • Inkoopteam formeren dat ervaring en ruimte heeft om te investeren in onze rol als opdrachtgever richting onderaannemers/ leveranciers. Leren van Heerlen STAND-BY! (do’s en don’ts). • Zelf investeren in bepaald aanbod zodat de coöperatie dat (op termijn) zelf kan leveren. • Voldoende diversiteit en keuze in onderaannemers/ leveranciers.

Actuele situatie Zowel onderaannemers als leveranciers vonden het ook nog in de eerste helft van 2020 lastig om mee te bewegen in de nieuwe manier van werken van JENS. Die nieuwe manier van werken heeft namelijk invloed op de bedrijfsvoering van de verschillende zorgaanbieders. JENS besprak dit met deze partners, op meerdere niveaus. Een aantal aanbieders kende de eigen positie in de markt goed en gebruikte die om zich te verzetten tegen het gedachtengoed van JENS, ten faveure van hun eigen belangen. We zien dat JENS leden steeds meer aanbod zelf ging leveren, maar door de problematiek op de arbeidsmarkt kon dat nog niet met de door JENS gewenste snelheid. Het aanbod binnen JENS was met de aangesloten partijen wel voldoende om alle hulpvragen te beantwoorden. In de tweede helft van 2020 bleef de spanning tussen JENS en onderaannemers / leveranciers bestaan. JENS bleef met hen in gesprek. Enkele partijen onderschreven het gedachtengoed van JENS in een mate die leidde tot een verzoek om toetreding tot JENS als onderaannemer (gehonoreerd) en als lid (na afstemming met de gemeenten: in behandeling). Risico 7: (Autonome) toename van het aantal cliënten Risico (Autonome) toename van het aantal cliënten. Hierbij is het van belang om vanuit gezamenlijke verantwoordelijkheid op te trekken met de gemeente. Elke cliënt leidt tot extra kosten ook al dalen de kosten per cliënt.

In 2019 waren de kosten per cliënt zonder overhead € 8.082 en € 8.693 met overhead. In 2020 zijn deze kosten gedaald tot respectievelijk € 7.596 en € 8.348 Beheersmaatregel • Gerichte inzet op vroegsignalering en preventie waarbij we de focus leggen op een aantal majeure thema’s, waar we sterk op inzetten. • Vroegsignalering niet benaderen en inrichten als een separate rol, maar beleggen bij de professionals die in de wijk/ buurt en op de (voor)scholen werken, laagdrempelig benaderd kunnen worden en snel kunnen meekijken. • Investeren in netwerk van professionals dat elkaar snel weet te vinden en betrekken bij …. • Goede samenwerking met organisaties of professionals die actief zijn op het gebied van vroegsignalering en preventie (JGZ, GGD, ervaringsdeskundigen, verloskundigen etc.) en delen van kennis en ervaringen. • Kritisch beschouwen van de verwijzingen en instroom via (huis)artsen en Toegang.

40

Actuele situatie Het aantal cliënten heeft zich, na een aantal jaren van behoorlijke groei in 2019 en 2020, redelijk gestabiliseerd. Er heeft echter een forse groei plaatsgevonden van aantallen vanaf 2015 tot 2019. Deze groei heeft geleid tot een toename van kosten ten opzichte van de referentiejaren voor de bepaling van de lumpsum. Ultimo 2020 bleek het aantal cliënten - zoals verwacht - in 2020 te zijn gestabiliseerd t.o.v. 2019, maar dus fors gegroeid t.o.v. de lumpsum referentiejaren. De financiële gevolgen voor de jaren 2021 e.v. werden in december 2020 duidelijk en vormen sindsdien een belangrijk onderwerp van gesprek tussen de gemeenten en JENS. Risico 8: Het risico op afwenteling van cliënten naar Aanvullende Jeugdhulp Risico Het risico op afwenteling van cliënten naar Aanvullende Jeugdhulp. Dit betreft een risico voor de gemeenten. Beheersmaatregel • Concrete afspraken maken met de gemeenten (financieel en inhoudelijk), daar waar een verschuiving plaatsvindt van aanvullende naar ambulante jeugdhulp Actuele situatie Dit betreft een risico voor de gemeenten en was bij de bespreking van de financiële resultaten begin 2020 onderwerp van gesprek tussen JENS en de gemeenten.

Toen hadden de gemeenten pas goed zicht op de in het risico benoemde beweging en moest inzichtelijk worden of sprake was van afwenteling van cliënten naar Aanvullende Jeugdhulp, maar ook in hoeverre er een stroom ging van Aanvullende Jeugdhulp naar Basishulp Jeugd. Dit laatste werkt kostenverhogend voor JENS, waardoor het budget binnen de opdracht niet toereikend was. In het Meerjarig Perspectiefplan zijn afspraken gemaakt met betrekking tot bekostiging van de ambulantisering, waarbij ambulante producten worden ingezet ter voorkoming van klinische opnames. Risico 9: Risico als gevolg van wachttijden Risico Er ontstaan wachttijden, waardoor jeugdigen mogelijk niet tijdig de juiste ondersteuning krijgen. Beheersmaatregel • Zoveel mogelijk voorkomen van wachtlijsten door toevoeging van formatie en inkoop bij leveranciers. • Triage en inschatting risico’s bij instroomteam, waardoor deze jeugdigen met voorrang ondersteuning krijgen. Actuele situatie De wachttijden totdat zorg wordt geleverd, leidden in de eerste helft van 2020 niet tot risico’s voor jeugdigen. Bij het instroomteam vond namelijk triage en een inschatting van eventuele risico’s plaats. Dit gebeurde in samenwerking met een gedragswetenschapper. Waar snelle inzet van ondersteuning noodzakelijk was, werd die met voorrang gerealiseerd. Deze aanpak is in de tweede helft van 2020 succesvol voortgezet.

Over 2020 zien we een significante daling van het aantal wachtenden doordat de gebiedsteams in 2020 in omvang zijn gegroeid. Het aantal wachtenden is meer dan gehalveerd. Met name binnen de GGZ is het aantal wachtenden in 2020 sterk gedaald.

41

7.

Financiële gegevens

In dit hoofdstuk presenteren wij de financiële kerngegevens over het jaar 2020. Dit betreft de opbrengsten en lasten die JENS heeft gerealiseerd voor de uitvoering van de basis jeugdhulp in de gemeenten Heerlen, Landgraaf en Voerendaal. Het exploitatieresultaat van -/- € 962.000,- betreft een voorlopig resultaat, aangezien de accountantscontrole nog niet is afgerond en de Corona meerkosten nog niet zijn gevalideerd. Financiële rapportage

De inkomsten bestaan hoofdzakelijk uit de overeengekomen lumpsumvergoedingen voor de basis jeugdhulp en de inzet van ambulantiseringsproducten. Bij de zorgkosten zien we dat de transformatieve opdracht van JENS zich vertaald naar de cijfers. Er is geïnvesteerd in het versterken van het voorliggend veld en een sterke groei van de omvang van de gebiedsteams. Hierdoor nam het percentage zorg dichtbij de jeugdige toe van ca. 20% in 2019 naar 45% in 2020. De zorgkosten voor de specialistische zorg (K3) zijn in vergelijking met 2019 € 7,6 miljoen gedaald. De totale zorgkosten van het voorliggend veld, gebiedsteams en specialistische zorg zijn met € 28,9 miljoen ca. 5,6% lager dan in 2019. Van de specialistische zorgkosten werd € 1.717.070 besteed aan kleine jeugdhulp aanbieders (organisaties met minder dan 10 werknemers). Dit komt overeen met 5,45% van de lumpsum-vergoeding en voldoet daarmee aan de gestelde voorwaarde in de aanbesteding van minimaal 4%. De PGB lasten zijn gebaseerd op de voorlopige afrekeningen van SVB. Bij de overige initiatieven zijn de lasten opgenomen voor projecten, logeren en IVH (integrale vroeghulp). Door de corona beperkingen nam het aantal gerealiseerde IVH trajecten af. De lasten voor de overhead en organisatiekosten (huisvesting, automatisering, financiële administratie en advieskosten) bedragen ca. 9% van de totale kosten 42

en zijn in vergelijking met zorg organisaties relatief beperkt. Bij de automatiseringskosten is verder sprake van een incidentele last van € 212k. In de begroting 2020 en de realisatie over het 1e halfjaar 2020 zijn de vergoedingen van de ambulantiseringsproducten niet meegenomen. In het voorlopig resultaat over geheel 2020 zijn deze wel meegenomen. Deze nuancering dient te worden meegenomen bij vergelijking van de resultaten. Het exploitatieresultaat 2020 laat een sterke verbetering zien in vergelijking met het resultaat uit 2019. Resultaat per gemeente De verkorte kerncijfers per gemeente zien er als volgt uit:

Bovenstaande kerncijfers zijn tot stand gekomen door toewijzing van de inkomsten en kosten aan de betreffende gemeente. De kosten van de gebiedsteams, specialistische zorg, overhead en organisatiekosten zijn gerelateerd aan de procentuele verhoudingen in de lumpsum vergoedingen van de gemeente Heerlen, Landgraaf en Voerendaal. In de gemeente Landgraaf zijn door de verdere uitrol van het preventieplan in de 2e helft van 2020 in verhouding iets meer kosten verantwoord.

43

Bijlage 1:

Kaart indeling gebieden

44

Bijlage 2:

Formatie JENS

Voorliggend veld (K1) # fte jun-19 dec-19 mrt-20 Heerlen 11,2 9,8 9,8 Landgraaf 3,3 3,3 3,3 Voerendaal 1,8 1,8 2 Totaal 16,3 14,9 15,1

jun-20 sep-20 dec-20 12,4 11,1 13 3,3 4 4 2 1,9 2,1 17,7 17 19,1

Gebiedsteams (K2) # fte jun-19 dec-19 mrt-20 Heerlen Noord 26,5 35,2 43,1 Heerlen Zuid 21,6 29,3 42,6 Landgraaf 16,5 26,9 26,7 Voerendaal 4 4,3 5,8 Totaal 68,6 95,7 118,1

jun-20 sep-20 dec-20 48,7 49,8 51 48,1 48,8 50,8 30,2 31,7 30,8 6,5 7,3 6,2 133,6 137,6 138,8

45

Bijlage 3:

Overzicht zorgaanbieders

Leden coöperatie Alcander Koraal Groep Meandergroep Zuid-Limburg Mondriaan Radar Welsun Xonar

Onderaannemers Adelante Care 4 Kidz Kracht in Zorg Lionarons GGZ Scoor Somnium Yvoor

Gecontracteerde leveranciers (niet klein) AnaCare Begeleiding met de 4 Poten Buro One Buro Too Columbus GIB H&G Onderwijs Hai-5 Heller Gezondheidspsychologie Humanitas Intensoplus MEE Moventis GGZ MTSR Mutsaersstichting N-Joy 4 Kidz Nova Curae Psy-Care RID Shelsz Special Care 4 You Het Robertshuis Take your Time Out Uit de Steigers (LEVANTO Groep) Via Jeugd Vincent van Gogh Instituut YOUZ Zorgen en Zo Zorggroep Vizie Zuyderland

Kleine aanbieders AHMW aXnaga Basic Trust De Vlinder BoxChainge B-Point Coöperatie Limburgse Zorgboeren Family Coaching Groenen Gezondheidspsychologie iEquest JET Jeugdzorg Jokijo KanjerKraan Kinso KOmpas4Kids Leew Oog voor Talent Op Mezelf Orthoconsult Limburg Paerdenkracht PPKH Kerkrade Praktijk Berkers Praktijk voor Kind en Jeugd Praktijk voor Psychologische Behandeling Parkstad Praktijk voor Speltherapie Psychologenpraktijk Vaartjes Psychologiepraktijk voor Kind en Volwassenen De Rode Beuk Pureza Puur Jong Roos Kinderpraktijk Senzai Spelend Ontwikkelen Stichting Wilco Successful Mindset ‘t Losjeerhoes ‘t Prunelleke Therapoot Tract Psychologische Zorg Twoway ZieZo jeugdhulp

46