Bijlage 2 - Najaarsrapportage 2025
Tekst van het document
Najaarsrapportage 2025
1
Inhoudsopgave Najaarsrapportage 2025 ......................................................................................... 1 Inhoudsopgave ..................................................................................................... 2 Inleiding ............................................................................................................... 3 Totaaloverzicht O&O posten .......................................................................... 5 Totaaloverzicht bijsturingsvoorstellen ............................................................. 7 Totaaloverzicht investeringen O&O ................................................................ 8 Totaaloverzicht investering bijsturingsvoorstellen ............................................ 8 Programma's ........................................................................................................
9 Successen .................................................................................................10 Totaaloverzicht mutaties najaarsrapportage per thema .............................................21 Sociale Leefomgeving ...........................................................................................22 Successen .................................................................................................23 Wat hebben we gedaan in 2025 ...................................................................24 Wat mag het kosten....................................................................................29 Economische Leefomgeving ...................................................................................37 Successen .................................................................................................38 Wat hebben we gedaan in 2025 ...................................................................39 Wat mag het kosten....................................................................................42 Investeringen .............................................................................................45 Fysieke Leefomgeving ...........................................................................................46 Successen
.................................................................................................47 Wat hebben we gedaan in 2025 ...................................................................48 Wat mag het kosten....................................................................................52 Investeringen .............................................................................................57 Mensen Middelen en Bestuur ..................................................................................59 Successen .................................................................................................60 Wat hebben we gedaan in 2025 ...................................................................61 Wat mag het kosten....................................................................................65 Investeringen .............................................................................................68 Algemene dekkingsmiddelen ..................................................................................70 Wat mag het kosten....................................................................................71 Overhead ............................................................................................................74 Wat mag het kosten....................................................................................75
Investeringen .............................................................................................78 VPB ....................................................................................................................79 Wat mag het kosten....................................................................................80
2
Inleiding Hierbij ontvangt u de Najaarsrapportage 2025 van de gemeente Heerenveen. Via deze rapportage kunt u kennisnemen van de voortgang van de doelen en de prognose van de financiën. Daarnaast worden budgetwijzigingen voorgesteld. Naast de gerealiseerde successen in de eerste acht maanden van 2025 wordt over de opgenomen doelen uit de Themabegroting 2025 de voortgang aangegeven middels een 'stoplichtenmodel'. Verklaring stoplichten
We geven alleen bij afwijkingen een toelichting. Daarom is de laatste cel in de rij achter een groen 'bolletje' leeg. Bij de jaarrekening zal hier wel een toelichting worden opgenomen. De opbouw van de hoofdstukken is als volgt: Programma's: - Successen - Wat hebben we gedaan in 2025 De financiële middelen die samenhangen met de programma’s zijn opgenomen in de thema’s. Onder programma's vindt u een overzicht met de verdeling van de programma's over de thema's. Thema's: - Successen - Wat hebben we gedaan in 2025 - Wat mag het kosten inclusief mutaties investeringen De financiële mutaties in de budgetten en de investering in deze Najaarsrapportage zijn te verdelen in: - Raadsbesluiten - Collegebesluiten - O&O mutaties (Onontkoombaar & Onvermijdbaar) - Bijsturingsvoorstellen Voor de eerste twee categorieën geldt dat de besluitvorming al heeft plaatsgevonden. Deze besluiten hoeven alleen nog financieel te worden verwerkt en dat gebeurt via deze najaarsrapportage. De O&O-mutaties worden gekenmerkt als onvermijdelijk en onontkoombaar en vereisen daarom geen beleidsmatige afweging en worden niet ter instemming voorgelegd. Bij de bijsturingsvoorstellen is er nog ruimte voor keuze: deze
3
kunnen wel of niet worden opgenomen in de begroting. Daarvoor wordt dan ook expliciet instemming gevraagd. Ontwikkelingen sociaal domein sinds de Voorjaarsrapportage 2025 In de Voorjaarsrapportage 2025 is ingegaan op actuele ontwikkelingen binnen het sociale domein. Destijds bestond nog onzekerheid over de financiële gevolgen in het kader van Wmo, Jeugd, Participatie en Leerlingenvervoer, waardoor eventuele afwijkingen niet zijn verwerkt. Inmiddels is er voldoende duidelijkheid en zijn de afwijkingen opgenomen in deze Najaarsrapportage. De toelichtingen vindt u bij de betreffende thema’s.
Financiële samenvatting In deze Najaarsrapportage zijn voor de O&O mutaties en bijsturingsvoorstellen totaaloverzichten opgenomen. In het totaaloverzicht "financiële mutaties najaarsrapportage per thema" vindt u een totaaloverzicht van het verloop van het begrotingssaldo en de voorstellen en mutaties per thema. Direct na deze inleiding vindt u de overzichten van alle Onontkoombaar & Onvermijdbaar mutaties en de bijsturingsvoorstellen. Toelichting van de voorstellen en mutaties > € 50.000 zijn opgenomen bij de betreffende thema’s. Samengevat: Als gevolg van de voorstellen en mutaties in deze Najaarsrapportage stijgt het verwachte resultaat met € 1 miljoen. Daarmee komt het totaal verwachte resultaat voor 2025 uit op € 2,4 miljoen positief. Actualisatie Kapitaallasten NJR 2025 De toelichting op de kapitaallasten in totaal is hier opgenomen. In alle thema’s zijn vooren nadelen vermeld op de kapitaallasten. De toelichting hierop is als volgt: Bij het vaststellen van de jaarrekening 2024 zijn ontwikkelingen rondom de investeringen inzichtelijk gemaakt, tevens is de planning rondom de investeringen geactualiseerd. De afschrijvingslasten op investering gaan pas lopen in het jaar na het gereedkomen van de investering. Naar nu is gebleken zijn niet alle investeringen die gepland stonden afgerond in 2024, hierdoor zijn deze afschrijvingen aangepast.
Dit heeft een positief effect op de geraamde kapitaallasten. Het betreft wel een verschuiving, want deze lasten komen later wel weer terug. In de Themabegroting 2026 is de actualisatie ook verwerkt. Een ander effect op de kapitaallasten is de hoogte van de rente. Het rentepercentage (omslagpercentage) is verlaagd, waardoor ook de rentelast is verlaagd. Per saldo heeft dit een effect van € 1.473.000 positief. De mutatie op de kapitaallasten komt op verschillende taakvelden terug en zal daar niet specifiek worden toegelicht. De mutatie in de kapitaallasten voor onderwijshuisvesting lichten wij toe bij thema Economische leefomgeving taakveld 4.2
4
Totaaloverzicht O&O posten Bedragen x € 1.000
2025 Taak veld 1.1
Omschrijving mutatie
Lasten
Baten
1.2
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
-6
2.3
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
3
3.3
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
3.4
Hogere opbrengsten toeristenbelasting
5.2
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
5.2
Sportstad Thialf advieskosten
-30
5.2
SPUK MEOZ
-118
5.3
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
5.3
Posthuis
-376
5.3
Taakstelling cultuur
-200
5.3
Verdeling lagere personeelslasten
11
5.7
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
14
6.1
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
6.60
WMO
6.711
WMO
506
6.712
WMO
1.231
6.713
WMO
405
6.751
Specialistische Jeugdhulp
-534
6.752
Specialistische Jeugdhulp
-1.284
6.753
Specialistische Jeugdhulp
100
6.761
Specialistische Jeugdhulp
-1.200
6.762
Specialistische Jeugdhulp
-762
6.763
Specialistische Jeugdhulp
100
6.791
WMO
150
6.811
WMO
110
6.812
WMO
-25
6.821
Specialistische Jeugdhulp
-20
8.1
Centrum Heerenveen verkoop grond HCO
8.1
Ontwikkeling centrumvisie Akkrum
Bijdrage Veiligheidsregio
Sociale Leefomgeving
75
128 33
376
53 -75
345
115 -38 -1.870
3.1
Duurzaamheid circulaire economie
20
4.2
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
689
4.2
Onderwijshuisvesting corr desinvesteringen
324
4.3
Leerlingenvervoer
-350
6.3
BUIG 2025
6.3
SPUK B2 Toeslagenaffaire
-70
6.4
WSW
-525
Economische Leefomgeving
118
7
1.082
-1.146
-1.058
2.1
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
2.1
Vergoeding sleuven
2.2
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
-10
2.3
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
-2
2.4
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
102
110 110
832 50
5
3.2
Grondexploitaties werken
369
3.3
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
5.7
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
38
6.3
Actualisatie Afval
70
7.2
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
64
7.3
Actualisatie Afval
49
7.3
Actualisatie Afval
7.3
Actualisatie Afval
7.3
Actualisatie Afval
7.3
Actualisatie Afval
7.4
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
7.4
Bijdrage FUMO
30
7.4
Bodemtaken
-27
7.5
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
8.1
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
-7
8.1
Stelpost Veenweideprogramma
35
8.2
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
-1
8.2
Grondexploitaties wonen
87
-630
33
Fysieke Leefomgeving
543
539
0.1
Extra vergoeding raadsleden
-40
0.1
Verdeling lagere personeelslasten
33
0.2
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
-3
0.2
Burgerzaken reisdocumenten
-50
0.3
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
32
0.3
Schoonmaakkosten
-48
0.5
Actualisatie Afval
0.5
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
-568
0.5
Actualisatie Treasury 2025
299
0.5
Grondexploitaties werken
3
0.5
Grondexploitaties wonen
-44
Mensen Middelen en Bestuur
60
30
-386
283
373
0.61
Hogere opbr. OZB eigenaren woningen
286
0.62
Hogere opbr. OZB eigenaren niet woningen
150
0.62
Hogere opbr. OZB gebruikers niet woningen
160
0.63
Parkeerinkomsten
-250
0.64
Precario openbare ruimte
0.7
Meicirculaire 2025
0.7
Ophoging GGU VNG
-49
0.8
Meicirculaire 2025
-332
75 1.870
Algemene Dekkingsmiddelen
-381
0.4
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
253
0.4
Dekking kosten organisatieontwikkeling
-872
0.4
Lagere indexering personeelslasten
800
0.4
Publieke dienstverlening veiligheidsplan
-52
0.4
Ronde HR21 voor teammanagers
-51
0.4
Schoonmaakkosten
-47
0.4
Verdeling lagere personeelslasten
-44
Overhead
2.291
-13
6
0.9
Grondexploitaties werken
0.9
Grondexploitaties wonen
-94 36
VPB
-58
Totaal reserve mutaties O&O
154
606
-3.069
5.001
Totaal O&O mutaties
Totaaloverzicht bijsturingsvoorstellen Bedragen x € 1.000
2025 Taak veld 5.7
Omschrijving mutatie Uitvoering waterrecreatie
Sociale Leefomgeving
Lasten
Baten 32 32
2.1
Wegenlegger
-150
7.4
Nota Bodembeheer
-50
7.4
Operatie tankslag
-100
8.2
Digitaal Parkeerverwijssysteem
10
-10
Fysieke Leefomgeving
-290
-10
0.3
-65
35
Mensen Middelen en Bestuur
Bijdrage verduurzaming Binnenweg 3c
-65
35
0.4
Advieskosten verplichtingen administratie
-100
0.4
Frictie plaatsing medewerker
-10
Overhead
-110
Totaal reserve mutaties bijsturingsvoorstellen
-560
10
Totaal bijsturingsvoorstellen
-993
35
7
Totaaloverzicht investeringen O&O Bedragen x € 1.000
2025 Taakveld Omschrijving mutatie A123
Lasten
Baten
Dumava subsidies
1.452
Economische Leefomgeving
1.452
A124
Uitbreiding Riolering grexen
-204
Fysieke Leefomgeving
-204
A124
196
Uitbreiding parkeren Molenplein
THEMA 24
196
Totaal O&O investeringsmutaties
-8
1.452
Totaaloverzicht investering bijsturingsvoorstellen Bedragen x € 1.000
2025 Taak veld A112
Omschrijving mutatie
Lasten
Baten
Voorbereidingskrediet J.B. Kanschool
-277
A124
HBB- Verbeteringen A32
790
A124
Herinrichting President Kennedylaan
-150
Fysieke Leefomgeving
363
A123
Digitaal Parkeerverwijssysteem
10
A126
Digitaal Parkeerverwijssysteem
-100
A126
Uitvoering waterrecreatie
-32
A129
Aanpassing raadszaal
-145
A129
Airco gemeentehuis
-75
Mensen Middelen en Bestuur
-342
A123
-110
Aanpassingen kantoortuin gemeentehuis
Overhead
-110
Totaal bijsturing investeringsmutaties
-89
8
Programma's Tabel verdeling programma/thema Sociale Leefomgeving
Economische leefomgeving
Fysieke Leefomgeving
Mensen, middelen en bestuur
Gezond welzijn vernieuwen (Zorgtransitie) Meedoen aan de samenleving (Sociale transitie) Een thuis voor iedereen (Woontransitie) Dienstverlenende overheid Cultuur Energie van morgen (Energietransitie) Toonaangevend in de circulaire samenleving (Circulaire transitie) Dienstverlenende overheid Bestaanszekerheid Een thuis voor iedereen (Woontransitie) Landschap in balans Energie van morgen (Energietransitie) Toonaangevend in de circulaire samenleving (Circulaire transitie) Dienstverlenende overheid Dienstverlenende overheid
9
Successen Gezond Welzijn Vernieuwen Transformatieplan Mentale Gezondheid vastgesteld in alle Friese colleges: gezamenlijke investering in veerkracht en toekomstbestendige zorg Midden 2025 hebben alle Friese colleges met succes het Transformatieplan Mentale Gezondheid en Veerkracht ingediend. Dit plan is een belangrijke mijlpaal binnen het Friese regioplan FrIZA en markeert een gezamenlijke stap richting toekomstbestendige mentale gezondheidszorg. Door in te zetten op preventie, wijkgerichte ondersteuning en domeinoverstijgende samenwerking, beoogt het plan de mentale veerkracht van inwoners te versterken en de druk op de zorg te verlagen. Met de indiening is een aanvraag gedaan voor €42,5 miljoen aan transformatiegelden, waarvan circa €20 miljoen voor gemeenten, waarmee de uitvoering van het plan mogelijk wordt gemaakt.
Meedoen aan de Samenleving Lokale Educatieve Jeugd Agenda (LEJA) De schoolbesturen, bestuurders van maatschappelijke organisaties zoals GGD Fryslân, Caleidoscoop, kinderopvang en bibliotheek hebben samen met de gemeente Heerenveen de nieuwe LEJA-beleidsagenda 2025-2030 vastgesteld. Het bestuurlijk overleg voor de Lokale Educatieve Jeugd Agenda (LEJA) heeft hiermee een mooie basis gelegd voor (integrale) samenwerking rond opvoeden en opgroeien van jeugdigen vanaf 2 jaar. In de agenda zijn speerpunten opgenomen als kansengelijkheid, het jonge kind en samenwerking onderwijs/opvang en jeugdhulp. Daarnaast zijn drie fundamenten benoemd die belangrijk zijn om uit te werken: doorgaande lijnen versterken, preventie en sociale basis. Het document is door betrokken partijen op 27 mei tijdens een feestelijke bijeenkomst met een inleiding over samenwerken (op in skûtsje) ondertekend. Energie voor Morgen Succes: Witgoedwissel De regeling Witgoedwissel is per 30 juni 2025 beëindigd. Sinds de start heeft de gemeente meer dan 1.000 aanvragen ontvangen, waarvan circa 800 zijn toegekend. Het totaal beschikbare subsidiebedrag van € 550.000 is bijna volledig benut, wat de grote behoefte en effectiviteit van de regeling heeft onderstreept. De regeling heeft naast de directe energiebesparing ook tot een intensiever contact met inwoners geleid.
De gemeentelijke energiecoach is bij meerdere huishoudens achter de voordeur geweest, wat de mogelijkheid biedt om ook andere energiebesparende maatregelen, zoals het Nationaal Isolatieprogramma, onder de aandacht te brengen.
10
Dienstverlenende overheid Verbeteren meldingen openbare ruimte Eind mei is het verbetertraject voor meldingen in de openbare ruimte succesvol afgerond. Inwoners merken direct de voordelen: betere begeleiding via de website en Fixi-app, en binnen vijf werkdagen een reactie op hun melding. Hierdoor weten zij sneller waar ze aan toe zijn. Dankzij slimme verbeteringen komen meldingen direct bij het juiste team terecht, is de werkdruk verlaagd en zijn herhaalverkeer en klachten afgenomen. De communicatie en afstemming tussen gemeenteteams verloopt soepeler, wat bijdraagt aan een betere dienstverlening voor inwoners.
11
Gezond welzijn vernieuwen (zorgtransitie) Doelen • Minder inzet van professionals door de juiste zorg op de juiste plek te organiseren; • Sterkere ketensamenwerking in het voorliggend veld voor alle doelgroepen; • Toekomstbestendig en beheersbaar stelsel om zorg te kunnen blijven bieden aan wie dit echt nodig heeft; • Een gezondere fysieke en sociale leefomgeving. Wat gaan we daarvoor doen in 2025 · De voorgenomen programmakoers van 2024 zetten we voort in 2025; · We werken volgens het principe dat iedere inspanning bijdraagt aan ten minste één doel en één of meerdere maatschappelijke effecten van het programma; · We nemen begin 2025 ons subsidiebeleid voor het sociaal domein onder de loep en gaan werken op basis van een afwegingskader. Binnen dit afwegingskader zijn de programmadoelen (zorg-/ en sociale transitie) leidend. De te verstrekken subsidies dragen bij aan de programmadoelen en hebben een positieve invloed op de te behalen maatschappelijke effecten; · We maken begin 2025 een analyse van inzet en uitgaven van lopende (voorliggende) activiteiten voor meer samenhang en om een efficiencyslag te realiseren; · We faciliteren ondersteuning in de wijken en dorpen. We doen dit meer met elkaar en minder als individu; · We werken per 1 januari 2025 samen met onze preventie- en sportpartners een herziene opdracht uit die aansluit bij de programmadoelen.
Daarnaast maken we (nieuwe) afspraken over de wijze van aansturing en zetten we in op een beperkt aantal partnerschappen; · We creëren koppelkansen binnen verschillende projecten zoals de woonzorgvisie, SPUK/GALA (Specifieke Uitkering/Gezond & Actief Leven Akkoord), bestaande uitvoeringsprogramma’s, de visie op sport en bewegen, het integraal zorgakkoord (IZA) en de vergroening van schoolpleinen. En waar mogelijk nog breder in de organisatie op onderwerpen als omgevingsvisie en leefomgeving; · We zetten blijvend in op externe financieringsvormen en subsidies om de programmadoelen te bereiken; · We werken begin 2025 diverse scenario’s uit als het gaat om nieuwe inkoop Wmo om de taakstelling vanaf 2026 te realiseren. Voortgang
12
Meedoen aan de samenleving (sociale transitie) Doelen • Versterken onderlinge verbondenheid, vertrouwen en veiligheid samenleving; • Professionals, ouders en andere inwoners vormen een sterk netwerk rondom de Heerenveense jeugd; • Dit netwerk creëert een omgeving waarin elk kind zich naar vermogen kan ontwikkelen (brede ontwikkeling); • Meer kinderen groeien tot zelfredzame (jong)volwassenen; • Veerkrachtiger jeugd en meer gezinnen in balans; • Kinderen groeien veilig op; • Meer bestaanszekerheid onder gezinnen. Wat gaan we daarvoor doen in 2025 Om dit te bereiken, gaan we aan de slag met een programmaplan. Dit komt voort uit de visie die in december 2024 ter besluitvorming wordt voorgelegd aan de raad. We kunnen niet om de kosten voor specialistische jeugdhulp heen. Deze kosten lopen op en we hebben als gemeente slechts beperkte invloed om ze te beheersen. Maar we kijken met het programma verder dan alleen het jeugdhulpbudget. We willen een beweging inzetten. Om dit te bewerkstelligen, moeten we investeren in positief opgroeien, een sterke basis en degelijke preventie, integraal werken dichtbij het kind en het gezin, en intensieve hulp met duurzame effecten. De versterking van onze basisvoorzieningen en het zorgen voor vrij toegankelijke hulp en tijdige, gerichte preventie zijn enkele voorbeelden van de mogelijkheden. Hiervoor is ook een financiële beweging nodig.
We moeten nú durven investeren om op de lange termijn deze doelstellingen te bereiken. In het programmaplan dat we verder uitwerken na het vaststellen van de visie, wordt duidelijker hoe we op deze factoren kunnen inzetten. Het realiseren van deze ambities vraagt om financiële middelen en duurzaam investeren. Naast het ontwikkelen van een visie en programmaplan zetten we ondertussen al stappen voorwaarts die aansluiten bij de startnotitie, zoals vastgesteld door de raad op 27 juni 2024. Zo zijn we voor de duur van twee jaar gestart met een pilot Buurtgezinnen. Daarnaast is er een projectleider Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO) aangetrokken om in 2024 en in de loop van 2025 na te gaan hoe we OKO kunnen vormgeven in de gemeente Heerenveen. Voortgang
13
Toonaangevend in de circulaire samenleving (circulaire transitie) Doelen • Inwoners produceren geen afval meer, door hergebruik en deelinitiatieven; • Bedrijven ondernemen circulair met nieuwe circulaire verdienmodellen en werken samen in de keten om kringlopen te sluiten; • We creëren een innovatief ecosysteem waarin vernieuwende concepten worden ontwikkeld die wereldwijd oplossingen bieden voor de circulaire transitie; • De gemeentelijke organisatie is zelf toonaangevend in circulariteit via inkoop en beleid. Wat gaan we daarvoor doen in 2025 Bedrijven ondernemen circulair, met nieuwe circulaire verdienmodellen, en werken samen in de keten om kringlopen te sluiten. · We organiseren tweemaal per jaar, samen met onze partner Samen Circulair, een bijeenkomst om ondernemers te motiveren en inspireren; ·We organiseren tweemaal per jaar, samen met een kennisinstelling, een bijeenkomst rondom circulaire business- en verdienmodellen; · Door middel van minimaal dertig bedrijfsbezoeken maken we ondernemers bewust van het belang van de circulaire economie.
De uitkomst van deze gesprekken geven ons beeld van wat er onder ondernemers leeft en waar ze tegenaan lopen; · We helpen ondernemers bij het vinden van de juiste partners om hun circulaire doelstellingen te realiseren; · We onderzoeken de mogelijkheid van een centraal loket waar ondernemers terecht kunnen met hun vragen rondom circulair ondernemen. Dit doen we samen met Samen Circulair; · De gemeente werkt sterk samen in het (Europese) circulaire netwerk. We verkennen actief Europese fondsen en samenwerkingen voor innovaties.
Voortgang
We creëren een innovatief ecosysteem waarin vernieuwende concepten worden ontwikkeld die wereldwijd oplossingen bieden voor de circulaire transitie. · Met een gebiedsgerichte aanpak ontwikkelen we samen met bedrijven en kennisinstellingen een ecosysteem rondom de circulaire economie en aanverwante thema’s. Dit is de basis voor Circular Valley; · Het MKB in de gemeente is de aanjager van (circulaire) innovaties. We willen minimaal tweemaal als ‘launching customer’ van nieuwe innovaties optreden; · We ontwikkelen Klaverblad Noordoost (KNO) circulair; · We maken een overzicht van de activiteiten die rondom bedrijven spelen en monitoren dit actief. Goede voorbeelden delen we om andere bedrijven te inspireren. Voortgang
De gemeentelijke organisatie is zelf toonaangevend qua circulariteit als het gaat om inkoop en beleid. · We werken onze ambities op het gebied van circulair bouwen in 2025 uit in één pilotproject in gebiedsontwikkeling; · Bij de schoolprojecten die we in 2025 uitvoeren, wegen we de architect, installateur en aannemer ook op circulariteit. Bij de schoolprojecten zetten we in op biobased materiaalgebruik en demontabel bouwen, en nemen we de financiële restwaarde mee; · Begin 2025 werken we aan circulaire routekaarten die onder andere input leveren voor een circulair bouwbeleid. Dit beleid wordt in 2025 vastgesteld.
14
Voortgang Alle projecten lopen volgens planning. Het pilotproject gebiedsontwikkeling is gekoppeld aan de ontwikkeling van de Noordplot. In de prioritering zoals vastgelegd in de Gebiedsvisie A32 start de planontwikkeling van dit gebied in 2026. Naar verwachting kan de bouw van de appartementen starten vanaf 2029.
De gemeentelijke organisatie is zelf toonaangevend qua circulariteit als het gaat om inkoop en beleid. · In 2025 kopen we als gemeente 25% circulair in; · We ontwikkelen in 2025 een circulaire checklist voor de inkoop van diensten en middelen onder de € 40.000. Deze checklist moet zijn doorlopen voordat een afdelingshoofd of teamleider de opdracht ondertekent; · We vernieuwen het inkoopbeleid (2025 gereed). In het inkoopbeleid nemen we, op basis van opgestelde circulaire routekaarten, circulaire doelstellingen op. Voortgang De circulaire checklist wordt vooralsnog niet opgesteld. Uit de routekaarten duurzaamheid komen andere prioriterende maatregelen naar voren waar de focus op gelegd wordt.
Inwoners produceren geen afval meer als gevolg van hergebruik en deelinitiatieven. ·Om de kennis van onze inwoners over huishoudelijk afval verder te verbeteren, organiseren we in 2025 een online afvalkennisquiz. Om zoveel mogelijk inwoners hieraan te laten deelnemen, verloten we onder de goede antwoorden enkele ‘woest aantrekkelijke’ prijzen; Als eind 2025 de 'Bofkontjesregeling' is afgelopen, of wanneer het subsidieplafond is bereikt, willen we de wegwerpluierberg verkleinen met zindelijkheidstraining. Voortgang
15
Een thuis voor iedereen (woontransitie) Doelen • Een beter betaalbaar, groter en gevarieerder aanbod van verschillende woonvormen en woonomgevingen; • Woningzoekenden van het hier en nu, de toekomst en van elders vinden sneller een passende woning; • Een toekomstbestendiger, inclusiever en duurzamer, woningaanbod passend bij ontwikkelingen (waaronder Lelylijn, AZC, energiecongestie, klimaatverandering en ambulantisering); • Versterken van sociale cohesie, woonplezier en leefbaarheid - in vitale en gemêleerde kernen en wijken. Wat gaan we daarvoor doen in 2025 · We maken jaarschijfafspraken voor 2025 en voeren deze uit, als uitwerking van de meerjarige prestatieafspraken die in 2024 met de woningcorporaties (Accolade, Elkien en WoonFriesland) en huurdersverenigingen zijn gemaakt; · We volgen en monitoren de inspanningen en hun effecten voor het thema en het programma ‘een thuis voor iedereen’, met behulp van de woonmonitor die in 2024 is gemaakt. Ook breiden we de woonmonitor uit met nieuwe onderwerpen; · We werken integraal samen aan woonzorgthema’s en vraagstukken, waaronder de Woonzorgvisie: vraagdruk en behoefte doelgroepen (onder andere arbeidsmigranten, spoedzoekers en statushouders), verwachte vaststelling in Q1 2025.
· Samen met partners, zoals de gemeenten in Zuidoost Fryslân, de provinsje Fryslân en Rijksoverheid, werken we samen aan de herijking van de regionale Woondeal Voortgang
· We zetten de komende jaren in op het toevoegen van minimaal tweeduizend woningen in de periode 2023 2030. We doen dit op basis van de Woonvisie en Heerenveen Groeit. Een aantal belangrijke projecten zijn: · Heerenveen West: we doen een beroep op de eerder gemaakte afspraken in de bestuursovereenkomst tussen de gemeenten De Fryske Marren en Heerenveen en wensen over te gaan tot een - bij voorkeur gezamenlijke - gebiedsontwikkeling ten Westen van Heerenveen om daarmee onze woningopgave te realiseren. We bereiden een ambtelijk en bestuurlijk proces voor om de gebiedsontwikkeling - bij voorkeur gezamenlijk op te starten. We hopen in de eerste helft van het begrotingsjaar in beide gemeenten een gelijkluidend raadsvoorstel voor te kunnen leggen; · A32-zone: we maken een ontwikkelstrategie voor deze locatie met een focus op wonen. Op basis hiervan brengen we de ontwikkellocaties op de markt via een tender. Met de geselecteerde marktpartij of partijen pakken we het verdere ontwikkel- en ontwerpproces op; · Akkrum: na een haalbaarheidsonderzoek waarin we verschillende opties verkennen en diverse aspecten onderzoeken, verwachten we medio 2025 een stedenbouwkundig plan op te leveren. Dit plan dient als basis voor de verdere gebiedsontwikkeling in Akkrum. Naast deze belangrijke projecten werken we ook aan tal van andere projecten in Heerenveen en in de andere dorpen.
Hierbij treedt de gemeente zowel actief als faciliterend op.
16
Voortgang • Heerenveen-West De ontwikkeling verloopt volgens planning. Het woonbehoefteonderzoek is afgerond. In september 2025 beoordeelt De Fryske Marren of aan de voorwaarden uit de bestuursovereenkomst is voldaan. Conform de planning is het doel om een raadsbesluit te nemen over de samenwerking voor de gebiedsontwikkeling in december 2025. • A32-zone De gebiedsvisie is vastgesteld en er is een samenwerkingsovereenkomst gesloten met ontwikkelaar Van Wijnen. De voorbereiding van de gebiedsontwikkeling is gestart en ligt op schema. • Akkrum De oplevering van het stedenbouwkundig plan wordt medio 2026 (in plaats van 2025) verwacht. Deze planning hangt samen met de wens om samen met lokale belangengroepen een participatietraject te doorlopen. Daarnaast heeft de beschikbaarheid van personeel invloed op de doorlooptijd van het plan.
17
Landschap in balans Doelen • Een klimaatbestendig(er) inrichting van de ruimte waarbij water en bodem sturend zijn; • Vergroting van de biodiversiteit door hierop te sturen bij inrichting en beheer; • De omgevingsvisie is de basis voor al ons ruimtelijk beleid en handelen; • Ruimte voor (nieuwe) ontwikkelingen en stimuleren dat deze de kwaliteit van de directe leefomgeving actief versterken; • De historie, identiteit en waarde(n) van onze leefomgeving zijn beter herkenbaar en ze inspireren en enthousiasmeren onze bewoners en bezoekers. Wat gaan we daarvoor doen in 2025 In 2024 hebben wij het beleidsplan Klimaatadaptatie aan de gemeenteraad voorgelegd. Ter informatie heeft u ook het uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie ontvangen, dat is opgesteld binnen de kaders van het beleidsplan. In dit uitvoeringsprogramma gaan we in op hoe we knelpunten in de bestaande omgeving kunnen oplossen en welke knelpunten we de komende jaren als eerste oppakken. Waarschijnlijk heeft u in 2024 (ter besluitvorming of ter informatie) het programma Groenstructuur ontvangen, waar biodiversiteit onderdeel van is. Dit beschrijft hoe we de biodiversiteit in Heerenveen, samen met inwoners, beschermen en vergroten en hoe we bewustwording en draagvlak creëren. De basis hiervoor is beschreven in de Notitie Biodiversiteit Heerenveen en de daarin gestelde doelen.
Naast de maatregelen die in beide documenten staan beschreven, werken we in 2025 aan het borgen van klimaatadaptatie en biodiversiteit in onze gemeentelijke processen. Wanneer dit praktisch en budgettair mogelijk is, koppelen we maatregelen om Heerenveen klimaatadaptief en biodiverser te maken aan ruimtelijke ontwikkelingen en/of grootschalig onderhoud en renovatie. Voortgang In 2025 wordt er intern verder gewerkt aan het omgevingsprogramma groenblauwstructuur. Er is daarnaast extra capaciteit geworven. Vanaf 2026 is deze extra capaciteit aanwezig voor het opstellen van het omgevingsprogramma groenblauwstructuur met daarin ook de verdere uitwerking van de notitie biodiversiteit. Dit project is daarmee door gebrek aan capaciteit vertraagd ten opzichte van eerder aangegeven. Verder wordt er volgens planning gewerkt aan vele zaken voor het programma Landschap in Balans. Voor klimaatadaptatie en biodiversiteit wordt er gewerkt aan het doorvoeren van maatregelen bij (herstructurerings)projecten. Hiermee wordt in 2025 uitvoering gegeven aan het uitvoeringsprogramma klimaatadaptatie. Daarnaast wordt er aandacht besteed aan bewustwording en educatie met o.a. subsidie groen(er) beloont, samenwerking natuureducatie de Naturij, het opleiden van wijkteams voor ecologisch beheer en diverse communicatie via ‘Één voor één groener’.
Samen met collega’s van diverse afdelingen is er middels het traject ‘duurzaam werken’ gewerkt aan routekaarten om op termijn alle duurzaamheidsthema’s energie, circulair, klimaatadaptatie en biodiversiteit te borgen in al onze processen. In 2025 is er gewerkt aan de contourenschets als voorbereiding op de omgevingsvisie.
18
Energie van morgen (energietransitie) Doelen • Meer besparing en duurzame verwarming in de Gebouwde omgeving; • Meer duurzaam opgewekte elektriciteit en toekomstbestendige energieinfrastructuur; • Meer duurzame mobiliteit; • Verduurzaming energiegebruik in de industrie. Wat gaan we daarvoor doen in 2025 Energie besparen: · Afronding Witgoedwissel (2025); · Verder met het Nationaal Isolatie Programma (2025); · Uitvoering Energiefonds (2025). Wijkgericht besparen en aardgasvrij maken: · Wijkuitvoeringsplan (WUP) Aldeboarn, Nes, De Greiden, Oudeschoot, Nieuweschoot (2025); · Onderzoek naar een publiek warmtebedrijf (eerste contouren gereed in 2025 op basis van start in 2024). Gebouwen verduurzamen: · Gemeentelijk vastgoed, schoolgebouwen, maatschappelijk vastgoed / organisaties en bedrijven stimuleren (2025). Bedrijven ondersteunen bij energie besparen en verduurzamen: · Aanpak netcongestie Voortgang Gemeente Heerenveen stelt zich ten doel om de CO2-uitstoot tegen 2030 aanzienlijk te verminderen om te voldoen aan de Europese klimaatwet. Dit betekent een reductie van 55% te realiseren ten opzichte van de uitstoot in 1990. Gemeente Heerenveen zal, om voor de gemeentelijke gebouwen voor 2030 deze doelstelling te halen, moeten investeren in maatregelen om de CO2-reductie te bereiken.
De reductie van 55% in 2023 is een eerste mijlpaal naar 2050 om naar een situatie van een verlaging van 95% CO2 voor de gebouwen toe te werken. Door het verduurzamen van het vastgoed maken we de gebouwen toekomstbestendig en dragen we bij aan een duurzame samenleving. In 2025 wordt uitvoering gegeven aan het maken van een technisch advies per gebouw dat weergeeft welke financiële investering per gebouw nodig is. Er is gekozen voor een totaal van 7 gebouwen, die zorgen voor de meeste CO2 -uitstoot. Het afwijzen van het investeringsbudget in de P-nota 2025 is aanleiding geweest voor deze aanpak. Door per gebouw een technisch advies en financiële onderbouwing te maken, willen we de investeringsbedragen, alleen voor verduurzamingswerkzaamheden, nauwkeuriger in beeld brengen. · Opwek zonne-energie stimuleren met minimaal 50% lokaal eigendom (heel 2025); · Verder samenwerken (in Fryslân en met netbeheerders) aan een toekomstbestendige energie-infrastructuur, onder andere met Buurt Realisatie Plannen voor laagspanningsnet, onderstations en 380kV (2025). Voortgang
· Duurzame mobiliteit stimuleren in relatie tot de energietransitie, bijvoorbeeld middels slim laden om netcongestie te verminderen en met laadpalen in de openbare ruimte (2025). Voor het verduurzamen van het energiegebruik in de industrie draagt de gemeente (EZ) in haar contacten voortdurend de boodschap van de energietransitie uit, ondersteunend aan de provincie (het bevoegd gezag). Voortgang
19
Dienstverlenende overheid Doelen • We zijn meer gericht op de verwachtingen en de behoeften van inwoners en ondernemers, nu en in de toekomst. Zo is onze dienstverlening vraaggerichter; • We behandelen (complexe) vragen meer samenhangend en werken hiervoor procesgerichter en over de grenzen van afdelingen heen; • We pakken (eenvoudige) vragen waar het kan efficiënt en digitaal op; • We richten participatieprocessen samen met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties in, passend bij onze rol en de opgave. Wat gaan we daarvoor doen in 2025 In 2024 en 2025 vinden in het kader van het Programma Dienstverlening inspanningen plaats die vooral zijn gericht op het op orde krijgen van het gewenste basisniveau in de dienstverlening. In het begrotingsjaar 2025 vinden de volgende inspanningen plaats: · In het eerste kwartaal informeren we de raad over de resultaten in het programma tot nu toe en over de inspanningen die we gaan doen, waaronder de voorbereiding van de visie; · We leggen in het najaar van 2025 een visie op dienstverlening voor aan uw raad voor 2026 en verder; · In het kader van verbetering van de bereikbaarheid zetten we in op: .Een verbetering van de kanaalsturing door het concreet maken van het concept ‘klik, bel, kom’ dit zorgt ervoor dat onze inwoners de gemeente kunnen bereiken op de manier die bij hen past. .
Een verbetering van de telefonische bereikbaarheid. Een onderdeel hiervan is nieuwe telefooncentrale. Dit zorgt ervoor dat onze inwoners ons gemakkelijk kunnen bereiken en sneller met de juiste persoon in contact komen. Om dit te realiseren, zijn duidelijke gedragsafspraken met medewerkers essentieel. Deze afspraken hebben betrekking op zaken zoals hoe medewerkers de telefoon opnemen, hoe zij inwoners te woord staan, en hoe snel en adequaat zij hen doorverwijzen naar de juiste afdeling. De telefooncentrale biedt daarnaast de mogelijkheid om processen en gedrag beter te monitoren en bij te sturen waar nodig; . Een andere werkwijze van het klantcontact centrum (KCC), om de huidige bereikbaarheid te borgen. Gereed eind 2025. ·In het kader van de optimalisering dienstverlening zetten we in op: . Het optimaliseren en standaardiseren van processen; . Het digitaliseren van processen. Het verbeteren van de processen is gericht op het bieden van snellere, transparantere en nauwkeurigere dienstverlening. Waar mogelijk wordt dit digitaal aangeboden, zodat inwoners op elk gewenst moment en vanaf elke locatie gebruik kunnen maken van de diensten. · In het kader van het doorontwikkelen van de participatie zetten we in op: . Het ontwikkelen van een beslisboom om te komen tot een bij de opgave passend proces. (1e helft 2025); .
Het ontwikkelen van een toolkit om de organisatie en inwoners beter te informeren en faciliteren bij participatieprocessen (eind 2025); . Meer inzicht in participatieprocessen voor inwonenden (eind 2025). · Tenslotte zetten we in op eigenaarschap en vaardigheden van medewerkers om samen te werken aan gezamenlijke doelen en resultaten. Dit is een continu proces. Hiertoe zetten we in op: . Spelregels, gedrag en vaardigheden; . Een nieuw houvast om te kunnen werken vanuit de bedoeling in het sociaal en fysiek domein. Voortgang
20
Totaaloverzicht mutaties najaarsrapportage per thema Bedragen x € 1.000 Thema
Primitieve begroting
Raadsbesluiten Effect najaars en budget rapportage overhevelingen
Begroting 2025 na najaars rapportage
Sociale Leefomgeving
-72.916
-4.490
-1.835
-79.241
Economische Leefomgeving
-49.517
-13.090
-1.058
-63.665
Fysieke Leefomgeving
-66.678
-6.434
255
-72.857
Mensen Middelen en Bestuur
-7.867
-2
-451
-8.321
Algemene Dekkingsmiddelen
-1.368
-101
-381
-1.850
Overhead
-27.978
-6.091
-124
-34.193
-266
-
-59
-325
-1
-
-
-1
-226.591
-30.208
-3.653
-260.452
Sociale Leefomgeving
2.856
2.563
1.082
6.500
Economische Leefomgeving
22.699
13.308
110
36.117
Fysieke Leefomgeving
42.484
-1.232
529
41.781
Mensen Middelen en Bestuur
2.941
227
409
3.576
Algemene Dekkingsmiddelen
150.171
679
2.291
153.141
161
-17
-
144
VPB
-
-
-
-
Onvoorzien
-
-
-
-
Totaal baten
221.311
15.527
4.420
241.259
Toevoeging reserve
-1.900
-3.902
-406
-6.208
Onttrekking reserve
8.411
18.732
617
27.760
Totaal geraamde saldo
1.231
149
978
2.358
VPB Onvoorzien Totaal lasten
Overhead
21
Sociale Leefomgeving
22
Successen Regionale Woonzorgvisie Zuidoost Fryslân vastgesteld: gezamenlijke koers voor wonen, zorg en welzijn Voor de zomervakantie 2025 hebben de gemeenteraden van Heerenveen, Ooststellingwerf, Weststellingwerf, Opsterland en Smallingerland gezamenlijk de Regionale Woonzorgvisie Zuidoost Fryslân vastgesteld. Deze visie biedt een gezamenlijk antwoord op de groeiende uitdagingen voor aandachtsgroepen zoals ouderen rondom wonen, zorg en welzijn. Speerpunten zijn onder andere het stimuleren van sterke gemeenschappen, het realiseren van passende woningen en het organiseren van zorg dichtbij huis. De visie vormt de basis voor concrete uitvoeringsprogramma’s die de komende periode per gemeente en regionaal worden uitgewerkt. Ondertekening intentieverklaring Heerenveense sportpartners en gemeente: Sport- en Bewegen: ‘Heerenveen op Eén’ Eind juni heeft de gemeente Heerenveen samen met haar sportpartners de intentieverklaring ‘Heerenveen op Één’ ondertekend. Hiermee wordt de bestaande samenwerking op het gebied van sport en bewegen verder versterkt en geformaliseerd. De gezamenlijke missie is het bevorderen van vitaliteit en gezondheid van inwoners, waarbij breedtesport, topsport en alles daartussenin samenkomen in een krachtige lokale aanpak. In het najaar van 2025 geven we hier samen met partners een inhoudelijk vervolg aan.
Heerenveen krijgt een eigen Cultuurkwartier Een levendige plek in en rond De Heerenveense School waar cultuur, creativiteit en ontmoeting samenkomen. Ateliers Majeur, de musea, en de bibliotheek en andere betrokken organisaties gaan daar samenwerken aan activiteiten voor jong en oud. De gemeenteraad heeft met alle partijen vóór het plan gestemd. Dat is een belangrijke stap: nu kunnen we echt aan de slag. De gemeente neemt de leiding en gaat samen met een onafhankelijke projectleider het vervolg organiseren. We hopen snel met alle betrokken partijen om tafel te gaan om samen verder te werken aan dit mooie plan. Zo zorgen we samen voor een bruisend en inspirerend cultuurgebied, midden in Heerenveen. Een plek waar je graag komt, iets moois beleeft en waar je zelf ook aan mee kunt doen.
23
Wat hebben we gedaan in 2025
Maatwerkvoorzieningen Wat gaan we daarvoor doen in 2025 · We gaan door met de versobering van de indicaties voor maatwerkvoorzieningen en het zakelijker toekennen hiervan; · We bestendigen de inzet van minimaal twee voorliggende voorzieningen ter vervanging van (een deel van de) maatwerkvoorzieningen; · We oriënteren ons op samenwerkingsvormen met aanbieders om maatwerkvoorzieningen te combineren met voorliggende voorzieningen (zonder indicatie); · We kopen maatwerkvoorzieningen als dag- en thuisondersteuning en huishoudelijke hulp opnieuw in. Er worden verschillende scenario’s in kaart gebracht om onder andere een bezuiniging te realiseren (taakstelling vanaf 2026); · We intensiveren de inzet op het toezicht op zowel kwaliteit als rechtmatigheid (gebruik, facturen, inzet); · We willen de stappen in aanloop naar de taakstelling in 2026 blijvend voortzetten (zie hiervoor programma gezond welzijn vernieuwen).
Voortgang
Wonen, Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang Wat gaan we daarvoor doen in 2025 · Wij streven voor de inwoners van Heerenveen naar een passend woonaanbod. Specifiek voor kwetsbare inwoners stellen we een woonzorgvisie op. Dit doen we in regioverband, zodat we met corporaties en zorgpartners betere afspraken kunnen maken over huisvesting, zorg en ondersteuning. We brengen hierbij ook de toekomstige huisvestingsbehoefte voor deze doelgroep in beeld. Een lokale vertaling is onderdeel van deze visie. De woonzorgvisie ligt voor in het eerste kwartaal van 2025; · We geven invulling aan de regiovisie Beschermd Wonen. De regiovisie is uiterlijk 1 januari 2026 gereed; · We geven in 2025 invulling aan de samenwerkingsafspraken van de Brede Aanpak Dakloosheid; · We verlengen van de pilot Wijk-GGD jongeren/jong-volwassenen voor geheel 2025 en 2026; · We ontwikkelen de aanpak Ernstige Psychiatrische Aandoening verder door, passend bij de Heerenveense zorgstructuur
Voortgang
24
Gezondheid en preventie Wat gaan we daarvoor doen in 2025 · We realiseren projecten die een positieve bijdrage leveren aan de gezondheid en welzijn van onze inwoners; · We realiseren een plan van aanpak met betrekking tot GALA en de visie op de sociale basis; · Via het project Gezonde Wijkaanpak passen we gezondheidsbevordering met voorrang toe in de wijken en buurten met het grootste gezondheidspotentieel; · We stimuleren het gebruik van Welzijn op recept, waardoor huisartsen en andere partners in de gemeente Heerenveen op een eenvoudige manier patiënten kunnen doorverwijzen naar welzijnsinitiatieven en organisaties; · We hebben aandacht voor vitaal ouder worden met de ketenaanpak valpreventie en het uitleenpunt domotica, we stimuleren beweging en gezonde voeding en we creëren bewustzijn als het gaat om langer zelfstandig wonen.
Voortgang
Versterken Sociale basis Wat gaan we daarvoor doen in 2025 · We zetten in op de realisatie en doorontwikkeling van laagdrempelige ontmoetingsplekken, zoals door de Mienskiphûskeamers; · We bevorderen emancipatie, inclusie en toegankelijkheid lokale belangengroepen te ondersteunen zoals Regenboogbelang Heerenveen en het VN-panel; · Mantelzorgers en vrijwilligers worden gedurende het jaar op verschillende manieren gewaardeerd en ondersteund door onze welzijnswerkers en meitinkers; · We actualiseren in het derde kwartaal ons plan van aanpak ten aanzien van het voorkomen en terugdringen van eenzaamheid.
Voortgang
Sportstimulering Wat gaan we daarvoor doen in 2025 · In het eerste halfjaar van 2025 gaan we in gesprek met onze inwoners (per doelgroep), sportpartners en andere professionals over sport, bewegen en wat er speelt bij deze specifieke doelgroep; · In het laatste kwartaal van 2025 leggen we nieuw Sportbeleid aan de gemeenteraad voor; · In 2025 gaan we de haalbaarheid voor een nieuw playground onderzoeken. We denken hierbij aan een locatie in of nabij het centrum van Heerenveen; · Met het programma Interreg van de Europese Unie hopen we aan de slag te gaan met kennisuitwisseling en learningsprogramma’s. Dit gaan we doen door samenwerking met andere municipalities uit Portugal, Griekenland en België; · Ten behoeve van het loket clubondersteuning en de sociaal veilige sport is in het derde kwartaal een plan van aanpak gereed; · Ten behoeve van de buurtsportcoaches gaan we in heel 2025 invulling geven aan de bestaande afspraken uit een samenwerkingsovereenkomst met Sport Fryslân en het onderwijs van 2023. Aangepast sporten, ons sterk maken voor kwetsbare doelgroep en de zichtbaarheid in wijk en dorp zijn onze speerpunten voor 2025; · In samenwerking met de VSG en Friese gemeenten gaan we sport als portefeuille beter positioneren. In PFO SDF is Heerenveen hiervan de aanjager.
25
Voortgang
Openbare orde en veiligheid Wat gaan we daarvoor doen in 2025 • We gaan bewustwording creëren bij onze inwoners, partners en in de eigen organisatie. Daarnaast hebben we een zodanige informatiepositie ontwikkeld dat we snel en adequaat signalen van partners en inwoners ontvangen en verwerken. Door goede samenwerking, zowel intern binnen de gemeente als met partners, zijn we vervolgens in staat om effectief op te treden tegen ondermijnende criminaliteit. In samenwerking met het RIEC Noord-Nederland gaan we 2 kennissessies organiseren voor de interne organisatie. Externe bewustwording gaan we doen middels een informatiecampagne van Meld Misdaad Anoniem. Samen met onze ketenpartners gaan we acties ondermijning bestrijden. Dit gaan we doen door minimaal 2 integrale controles uit te voeren • We gaan in kaart brengen welke vormen van digitale veiligheid in onze gemeente voorkomen en welke doelgroepen inwoners bewust maken hierop inzetten middels bewustwordingscampagnes. Samen met onze ketenpartners zetten we september 2025 het mobiel media lab in met als doel informatie te verzamelen, voorlichting te geven en bewustwording te creëren. 1. Speerpunt van beleid de aankomende jaren en dus ook voor 2025 is de aanpak van ondermijnende criminaliteit.
Waar een aantal jaren geleden ondermijning met name een taak was van het Openbaar Ministerie (OM) en de politie, wordt nu van de gemeente een stevige regierol verwacht op dit thema. Samen met onze ketenpartners blijven we zorgen voor veilige en leefbare wijken. 2. Samen met onze ketenpartners blijven we ook zorgen voor veilige en leefbare wijken. Het is van groot belang dat we voldoende ‘ogen en oren’ hebben in de wijken en dat we blijven zorgen voor een effectieve verbinding tussen zorg en veiligheid. 3. We hebben een goed beeld van de vormen van digitale criminaliteit die voorkomen in onze gemeente. 4. Voorkomen dan wel beperken van maatschappelijke onrust bij veiligheid casuïstiek. We hebben de kwetsbare locaties, personen en/of doelgroepen in onze gemeente in beeld waar of waar omheen maatschappelijke onrust verwacht zou kunnen worden.
Voortgang De gestelde doelen van het Integrale Veiligheidsplan 2023–2026 worden naar verwachting niet volledig gehaald. Uit de tussenevaluatie, het onderzoek naar ondermijning in Fryslân en de Rekenkamerrapportage blijkt dat de capaciteit binnen de OOV-keten tekortschiet. De gemeenteraad heeft bij de perspectiefnota besloten extra te investeren in toezicht en handhaving; de inzet van de middelen is uitgewerkt en de uitvoering wordt opgestart.
Gemeentelijk Sportcentrum en IJshockeyhal Wat gaan we daarvoor doen in 2025 In het eerste kwartaal van 2025 (planning maart) leggen we twee separate raadsvoorstellen voor waaruit de gemeenteraad kan kiezen. Dit doen we in aanloop naar de perspectiefnota van 2025, om de raad in de gelegenheid te stellen een integrale afweging te maken. Ter voorbereiding op deze raadsvoorstellen en de perspectiefnota verrichten we enkele onderzoeken. Voor de ijshockeyhal vragen uw raad we om een voorbereidingskrediet bij - of gelijktijdig met - de afwegingen in het kader van de Perspectiefnota.
Voortgang
26
Cultuurkwartier Wat gaan we daarvoor doen in 2025 Met het besluit om het ABC-complex te herontwikkelen is ook de verhuizing van de Mienskipsbibliotheek Mar en Fean in een volgende fase beland. In 2025 maken we samenwerkingsafspraken over onder andere het programma van eisen. Hierin nemen we ook de wensen voor een nieuwe bibliotheek en de ervaringen van en in de Pop-up mee. De Pop-up is het ontmoetingscentrum aan de Sieverstraat. Dit kan tot 2025 in het huidige pand blijven omdat dan de herinrichting van het centrum begint. Ondertussen zoeken Caleidoscoop, de gemeente en de Bibliotheek druk naar een alternatieve locatie. Daarnaast is naar verwachting de business case voor de herontwikkeling van de Heerenveense School eind 2024 behandeld in de raad. Dit moet verder richting geven aan de invulling en bijbehorende financiële haalbaarheid van het cultuurkwartier.
Voortgang
Kunst & Cultuur Wat gaan we daarvoor doen in 2025 In de perspectiefnota is een eenmalige bijdrage opgenomen voor de gewenste en noodzakelijke verbouwing van museum Belvedère. Daarnaast zetten we samen met de provincie in op Europese subsidie mogelijkheden (EFRO). In 2025 hoopt het bestuur van het museum hiermee de financiering met andere fondsen en investeerders rond te krijgen.
Voortgang
Jongerenparticipatie Wat gaan we daarvoor doen in 2025 De gemeenteraad heeft bij de behandeling van de Perspectiefnota 2024, in juli 2024, incidenteel middelen beschikbaar gesteld voor ‘jongerenparticipatie’. Hiermee kan in 2025 de inzet voor jongerenparticipatie, met de goede lessen uit de pilotperiode worden voortgezet. Waaronder de inzet van Tienskip. De raad zal bij de Perspectiefnota 2025 een afweging maken over het structureel beschikbaar stellen van middelen voor jongerenparticipatie en bijbehorende personele inzet.
Voortgang
27
Opvoeden en opgroeien Wat gaan we daarvoor doen in 2025 De gemeente Heerenveen is bezig met het opstellen van een visie op opvoeden en opgroeien. Deze visie helpt ons om de komende jaren koers te houden en is leidend in het maken van afwegingen in een complex landschap dat aan veranderingen onderhevig is. Er zijn verschillende knelpunten te benoemen binnen het jeugd(hulp)stelsel. Daarnaast zien we een toename in jeugdhulpgebruik. Er ligt een opgave voor ons als samenleving om de omstandigheden te verbeteren waarin kinderen en jeugdigen opgroeien. Wat we hiervoor gaan doen is verder uitgewerkt binnen het hoofdstuk programma's.
Voortgang
Ook in regionaal verband (Sociaal Domein Fryslân) gaan we verder met de doorontwikkeling van het jeugdzorgveld. Het nieuwe contractstelsel dat per 1 januari 2024 is geïmplementeerd - en waar in het eerste jaar enkele onvolkomenheden en kinderziektes uit bleken - wordt in 2025 in overleg met de aanbieders verder geoptimaliseerd. In 3-Noordverband geven we met de jeugdhulpregio’s Groningen en Drenthe verder invulling aan de vormgeving van bovenregionale voorzieningen voor complexe en weinig voorkomende zorg, zoals Jeugdhulp-plus. Daarnaast heeft SDF, met de vaststelling door de Friese gemeenteraden van de provincie brede Regiovisie, voor het eerst stappen gezet op het terrein van meer beleidsinhoudelijke afstemming. Dit naast de kerntaak van inkoop en contractbeheer. Het Uitvoeringsprogramma bij deze Regiovisie gaat in 2025 zijn cruciale derde jaar in. Hierin besluiten we of en hoe we de ingezette actielijnen ook structureel kunnen borgen. Deze stappen zijn nodig om ook in regionaal verband invulling te kunnen geven aan de landelijk ingezette Hervormingsagenda voor de Jeugdhulp.
Voortgang
Opvang Oekraïners en statushouders Wat gaan we daarvoor doen in 2025 Op dit moment heeft de gemeente Heerenveen in het (voormalige) Hajé-hotel 314 opvangplaatsen gerealiseerd. Per 1 januari 2025 geldt een nieuwe inspanningsverplichting van 373 opvangplaatsen. Deze extra plaatsen worden eind 2024/begin 2025 gerealiseerd op de huidige opvanglocatie. Ter voorbereiding hierop worden vergunningstrajecten gestart en vindt afstemming plaats met onder andere het onderwijs, huisartsen en omwonenden.
Voortgang Na vaststelling van de gemeentelijke begroting 2025 heeft de Rijksoverheid bekendgemaakt dat de inspanningsverplichting voor opvang van Oekraïners voor gemeenten wordt verlaagd. In het geval van de gemeente Heerenveen gaat het dan om 339 opvangplaatsen voor Oekraïners. Op dit moment wordt bekeken in hoeverre de gemeente Heerenveen aan deze inspanningsverplichting kan voldoen en op welk moment.
28
Wat mag het kosten bedragen € 1.000 Taak veld
Omschrijving taakveld
1.1
Crisisbeheersing en brandweer
-4.139
1.2
Openbare orde en veiligheid
-1.143
-6
-1.149
2.2
Parkeren
2.3
Recreatieve havens
-27
3
-23
3.3
-95
-95
3.4
Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Economische promotie
-615
-615
4.2
Onderwijshuisvesting
-278
-50
-328
4.3
-1.441
-593
-2.034
5.1
Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Sportbeleid en activering
-1.021
-81
-1.102
5.2
Sportaccommodaties
-3.323
-105
-114
-3.542
5.3
-3.034
-7
-558
-3.598
5.4
Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Musea
5.5
Cultureel erfgoed
5.6
Media
5.7
6.60
Openbaar groen en (openlucht) recreatie Samenkracht en burgerparticipatie Toegang en eerstelijnsvoorzieningen WMO Toegang en eerstelijnsvoorziening Jeugd Hulpmiddelen en diensten (WMO)
6.711
6.1 6.21 6.22
Primitieve begroting
Raadsbesluiten Effect najaars en budget rapportage overhevelingen
Begroting 2025 na najaars rapportage -4.139
-573
-573
-66
-66
-1.247
-472
-826
-330
-4.145
-2.057
-1.719 47
-6.202
-1.426 -2.328
-1.109
-1.426 -500
-2.828
-2.799
53
-2.746
Huishoudelijke hulp (WMO)
-8.086
506
-7.580
6.712
Begeleiding (WMO)
-6.273
1.231
-5.042
6.713
Dagbesteding (WMO)
-2.688
405
-2.283
6.714 6.751
Overige maatwerkarrangementen (WMO) Jeugdhulp ambulant lokaal
-414
-534
-948
6.752
Jeugdhulp ambulant regionaal
-12.614
-1.284
-13.898
6.753
Jeugdhulp ambulant landelijk
-257
100
-157
6.761
Jeugdhulp met verblijf lokaal
-357
-1.200
-1.557
6.762
Jeugdhulp met verblijf regionaal
-3.821
-762
-4.583
6.763
Jeugdhulp met verblijf landelijk
-257
100
-157
6.791
PGB Wmo
-1.095
150
-945
6.792
PGB Jeugd
-654
6.811
Beschermd wonen (WMO)
-307
-654 110
-197
29
6.812 6.821
Maatschappelijke- en vrouwenopvang (WMO) Jeugdbescherming
6.822
Jeugdreclassering
-411
-411
6.91
Coordinatie en beleid Wmo
-574
-574
6.92
Coordinatie en beleid Jeugd
-574
-574
7.1
Volksgezondheid
-2.687
-2.687
8.1
Ruimte en leefomgeving
-771
-33
8.3
Wonen en bouwen
-217
-189
-72.916
-4.490
Totaal lasten
-75
-75
-2.257
-25
-175
-20
-2.277
-38
-842 -406
-1.835
-79.241
75
75
1.1
Crisisbeheersing en brandweer
1.2
Openbare orde en veiligheid
2.2
Parkeren
19
19
2.3
Recreatieve havens
16
16
3.3
85
85
3.4
Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Economische promotie
4.2
Onderwijshuisvesting
4.3
811
593
1.404
5.1
Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Sportbeleid en activering
73
-58
15
5.2
Sportaccommodaties
186
150
5.3
656
5.4
Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Musea
5.5
Cultureel erfgoed
5.6
Media
284
284
5.7
240
240
1.320
1.320
6.60
Openbaar groen en (openlucht) recreatie Samenkracht en burgerparticipatie Toegang en eerstelijnsvoorzieningen WMO Toegang en eerstelijnsvoorziening Jeugd Hulpmiddelen en diensten (WMO)
6.711
Huishoudelijke hulp (WMO)
534
6.712
Begeleiding (WMO)
11
6.713
Dagbesteding (WMO)
6.714 6.751
Overige maatwerkarrangementen (WMO) Jeugdhulp ambulant lokaal
6.752
Jeugdhulp ambulant regionaal
6.753
Jeugdhulp ambulant landelijk
6.1 6.21 6.22
271
128
399
118
454
376
1.032
-75
460 11
30
6.761
Jeugdhulp met verblijf lokaal
6.762
Jeugdhulp met verblijf regionaal
6.763
Jeugdhulp met verblijf landelijk
6.791
PGB Wmo
6.792
PGB Jeugd
6.811
Beschermd wonen (WMO)
6.812 6.821
Maatschappelijke- en vrouwenopvang (WMO) Jeugdbescherming
6.822
Jeugdreclassering
6.91
Coordinatie en beleid Wmo
6.92
Coordinatie en beleid Jeugd
7.1
Volksgezondheid
8.1
Ruimte en leefomgeving
8.3
Wonen en bouwen
Totaal baten
158
503
34
34
115
183
2.856
2.563
1.082
6.500
-115
-115
Toevoeging reserve
Onttrekking reserve
Totaal geraamde lasten
345
438
1.477
-69.622
-450
1.915
-868
-70.941
1.1 Crisisbeheersing en brandweer bedragen € 1.000 O&O of bijsturing
omschrijving
Najaarsrapportage O en O
Bijdrage Veiligheidsregio
lasten
baten
saldo
75
75
1.1 Veiligheidsregio Met de Veiligheidsregio is afgesproken om de definitieve indexatie op de materiёle kosten te bepalen op basis van de werkelijke compensatie die gemeenten via het gemeentefonds ontvangen. Het voordelige verschil voor Heerenveen over het jaar 2024 bedraagt € 20.000. Het resultaat op treasury wordt volgens afspraak ook verrekend. Over 2024 bedroeg het voordelige verschil voor Heerenveen € 25.000. Daarnaast wordt er van het rekeningsresultaat 2024 nog € 30.000 van de Veiligheidsregio terugontvangen. Totaal voordelig verschil € 75.000. 1.2 Openbare orde en veiligheid bedragen € 1.000 O&O of bijsturing
omschrijving
Najaarsrapportage O en O
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
lasten -6
baten
saldo -6
31
2.3 Recreatieve havens bedragen € 1.000 O&O of bijsturing
omschrijving
Najaarsrapportage O en O
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
lasten
baten
saldo
3
3
3.4 Economische promotie bedragen € 1.000 O&O of bijsturing
omschrijving
Najaarsrapportage O en O
Hogere opbrengsten toeristenbelasting
lasten
baten
saldo
128
128
3.4 Toeristenbelasting Binnen de realisatie van de toeristenbelasting is een voordeel van € 128.000 ten opzichte van de begroting geconstateerd. Dit is deels het gevolg van een meevaller uit 2024, doordat de aanslagen achteraf worden opgelegd en de opbrengsten in dat jaar te laag zijn geraamd. Daarnaast is het structureel begrote bedrag te laag vastgesteld, zoals ook benoemd in de ombuigingsbundel. Beide factoren dragen bij aan het positieve resultaat. 5.2 Sportaccomodaties bedragen € 1.000 O&O of bijsturing
omschrijving
lasten
Najaarsrapportage O en O
Sportstad Thialf advieskosten
-30
-30
Najaarsrapportage O en O
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
33
33
Najaarsrapportage O en O
SPUK MEOZ
-118
baten
saldo
118
5.2 Sportstad/ Thialf Er wordt geprobeerd het langebaanschaatsen tijdens de Olympische Winterspelen van 2030 naar Thialf te halen. In dit kader hebben gemeente en provincie enkele advies- en ondersteuningsvragen uitgezet bij externe adviseurs. De tot nu toe gemaakte kosten bedragen circa € 50.000, waarbij is afgesproken dat gemeente en provincie deze kosten gelijk verdelen. Voor het gemeentelijke aandeel van € 25.000 zijn binnen de bestaande budgetten echter geen middelen beschikbaar. Deze nieuwe kans en de bijbehorende kosten zijn niet meegenomen in de huidige begroting. Daarnaast heeft de gemeenteraad op 17 april 2025 besloten om circa € 1 miljoen beschikbaar te stellen voor het zwembad bij Sportstad. De inrichting van de constructie is complex en vereist diverse externe advieswerkzaamheden. Naar verwachting kan een bedrag van € 5.000 hiervoor niet binnen de beschikbare middelen worden opgevangen. 5.2 SPUK MEOZ In 2025 hebben we de vaststelling van de spuk Meerkosten Energie Openbare Zwembaden ontvangen. Deze spuk is € 117.720 hoger vastgesteld dan we in de jaarrekening van 2023 hebben verantwoord. Deze specifieke uitkering is een gedeeltelijke vergoeding van de meerkosten voor energie die een openbaar zwembad had in 2022 en 2023. Dit bedrag wordt uitbetaald aan Sportstad.
32
5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie bedragen € 1.000 O&O of bijsturing
omschrijving
Najaarsrapportage O en O
Actualisatie kapitaallasten NJR 2025
Najaarsrapportage O en O
lasten
baten
saldo
7
7
Taakstelling cultuur
-200
-200
Najaarsrapportage O en O
Posthuis
-376
Najaarsrapportage O en O
Verdeling lagere personeelslasten