Bijlage 2 - Jaarverslag 2023 Ambion, inclusief jaarrekening 2023 pagina 52 en verder van het jaarverslag

De jaren 2024 tot en met 2027 betreffen geprognosticeerde leerlingaantallen die door de schooldirecteuren zijn opgesteld en als uitgangspunt dienen voor de te ontvangen gelden vanuit het Ministerie OCW in de meerjarenbegroting. In bovenstaande grafiek zijn de gerealiseerde aantal leerlingen per teldatum 1 oktober (2014-2021) zichtbaar. Met de komst van de vereenvoudiging bekostiging primair onderwijs, vanaf 1 januari 2023, is er een verandering opgetreden in de leerling telling. 1 oktober t-1 maakt plaats voor 1 februari t-1. Het aantal leerlingen vanaf het jaar 2022 is gebaseerd op de 1 februaritelling. Er wordt vooralsnog een verdere daling van het aantal leerlingen verwacht. Het doel van Ambion is minimaal stabilisatie van het aantal leerlingen.

46

Staat van baten en lasten

Op de volgende pagina is de realisatie over 2022 afgezet tegen de realisatie over 2023 en ten opzichte van de begroting 2023 weergegeven. Daaraan toegevoegd zijn de begrote meerjarenresultaten voor de jaren 2024-2027 aan de hand van de meerjarenbegroting 2024-2027. Verklaring baten en lasten • De toename van de ‘rijksbijdragen’ in het verslagjaar 2023 ten opzichte van realisatiejaar 2022 is met name te verklaren door de loonbijstelling 2023 als gevolg van het nieuwe Cao-akkoord. De stijging in de bekostiging werkt grotendeels door in de ‘Personeelslasten’. Daarnaast is de stijging van de personeelslasten in 2023 ten opzichte van 2022 te verklaren door de vervangingskosten (hoog ziekteverzuim) en de inhuur van externen. • De stijging van ‘overige overheidsbijdragen en – subsidies’ in 2023 ten opzichte van 2022 is met name te verklaren door de ontvangen subsidies Fries die in het verslagjaar zijn ontvangen. • De stijging van de ‘Overige baten’ in 2023 ten opzichte van 2022 is met name te verklaren door de hogere detacheringsbaten die in het verslagjaar zijn ontvangen. • De ‘afschrijvingen’ in 2023 ten opzichte van 2022 vallen lager uit. In het jaar 2022 zijn de iPads, die zijn aangeschaft in 2018 en 2019, vervangen en hadden nog een residuwaarde. De opbrengst van de verkoop van de ipads compenseerde de residuwaarde (circa € 211.000).

• De stijging van de ‘huisvestingslasten’ in 2023 ten opzichte van 2022 wordt verwezen naar de analyse ‘huisvestingslasten’ voor verslagjaar 2023. Dit geldt idem voor de ‘overige lasten’.

jaarverslag 2023

De rijksbijdragen vallen hoger uit dan begroot > Prijsaanpassingen inzake de verwerking van de kabinetsbijdrage voor de loonbijstelling 2023 (CAO-akkoord). De loonbijstelling werkt tevens door in de ‘Lonen en salarissen’ verantwoord onder ‘4.1 Personeelslasten’.

> De subsidie Arbeidsmarkttoelage valt hoger uit dan begroot (€ 50.000). De subsidie was in eerste instantie voor twee schooljaren toegekend (schooljaren 2021/2022 en 2022/2023). Vanaf 1 augustus 2023 is de incidentele subsidie omgezet naar een structurele vergoeding.

> Opvang van nieuwkomers en groeibekostiging als gevolg van instroom nieuwe leerlingen.

De baten van het Samenwerkingsverband Fryslân over Passend Onderwijs vallen hoger uit.

De overige subsidies OCW vallen lager uit dan begroot.

> Ontvangen baten voor de Maatklas (€ 68.570) voor de ingeschreven leerlingen op obs De Optimist (5 leerlingen).

> De realisatie (€ 182.394) van de subsidie in het kader van regionale aanpak personeelstekort (€ 288.750) valt lager uit. De subsidie heeft als doel om partijen in de regio te stimuleren en ondersteunen om het personeelstekort in het PO, VO en MBO gezamenlijk aan te pakken, uit te breiden en te intensiveren. De lasten zijn verantwoord onder ‘Personeel niet in loondienst’ (€ 124.832), ‘Overige personele kosten’ (€ 1.951) en ‘Instellingslasten’ (€ 55.611). De subsidie verloopt budgettair neutraal in de exploitatie. Stichting Ambion is penvoerder van het project. > Realisatie van de subsidie School en Omgeving valt lager uit. (€34.538). Totale subsidie bedraagt € 225.000. De subsidieregeling heeft als doel om een lokale coalitie te vormen met andere schoolvestigingen, gemeenten en maatschappelijke organisaties en om met elkaar een activiteitenplan te maken om een buitenschools aanbod te bieden. De lasten zijn verantwoord onder: ‘Personeel niet in loondienst’ (€ 22.814) en ‘Instellingslasten’ (€ 11.700). > De subsidie verbetering basisvaardigheden is bestemd voor activiteiten ter verbetering van de basisvaardigheden via evidence informed interventies, zoals opgenomen in de interventiekaart basisvaardigheden. De activiteiten moeten worden uitgevoerd in de periode van 1 september 2023 tot en met 31 juli 2025.

De lasten voor 2023 zijn verantwoord onder: ‘Lonen en salarissen’ (€212.317), ‘Personeel niet in loondienst’ (€ 1.525), ‘Scholingskosten’ (€ 28.045) en ‘Instellingslasten’ (€ 34.728).

> Extra uitkering ter compensatie voor de gestegen salariskosten (€ 37.000), een incidentele extra uitkering in 2023 (€ 34.000) en incidentele beschikkingen (€ 6.500). De overige overheidsbijdragen en – subsidies vallen hoger uit > Ontvangen subsidie gezondheids- en onderwijsachterstanden (€ 62.000). > Begrote terugbetaling van de subsidie schakelklas Heerenveen schooljaar 2022/2023. > Meer scholen hebben de subsidies Fries aangevraagd dan begroot. Deze subsidie is bedoeld voor het versterken van de positie van de Friese taal en cultuur. De overige baten vallen hoger uit dan begroot. > Hogere baten inzake verhuur medegebruik, detacheringsbaten en bruikleenvergoeding iPads > Incidenteel ontvangen baten van: • NHL inzake Opleiden in de school (€ 36.667) • MBO Raad inzake subsidie gezonde school (€ 12.200) • Opbrengst verkoop iPads (€ 14.000) • UWV compensatie transitievergoeding (€ 19.726) • Eurasia letselschade/Aegon inzake loonregres (€ 17.239) • PO Raad / Beteor voor verzorging van een leergang en gastlessen (€ 5.700)

• belastingdienst inzake tegemoetkomingen uit de Wet tegemoetkomingen loonbelasting (€ 6.500) De personeelslasten vallen hoger uit dan begroot. > De loonbijstelling van 2023 is verwerkt in de post ‘Lonen en salarissen’. Met het nieuwe Cao-akkoord heeft er een prijsbijstelling plaatsgevonden. Zie ook toelichting bij ‘Rijksbijdragen’. De post ‘Personeel niet in loondienst’ valt hoger uit dan begroot. > Hogere kosten vervanging schooldirecteuren (circa € 208.000) > Hogere kosten vervanging leerkrachten (circa € 415.000). > Inhuur van externen voor het invullen van de vacatures op de scholen (circa € 553.000) > Inhuur van externen voor vervanging bij zwangerschapsverlof- en ouderschapsverlof (€ 140.000) > Inhuur externen op het servicebureau: HR en Huisvesting & Facilitair (circa € 37.000) > Maatklas (circa € 79.000) > Passend onderwijs extra ondersteuning (circa € 41.000) > Subsidie gezondheids- en onderwijsachterstanden (€ 36.000). Met name door krapte op de arbeidsmarkt en hoog ziekteverzuim is er in het verslagjaar een groot beroep gedaan op inhuur van externen. Daar staat tegenover dat in het verslagjaar alle scholen van Ambion in het groen staan en er geen klassen naar huis zijn gestuurd. Eshuis Registeraccountants B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 27 mei 2024

47

Ambion

jaarverslag 2023

Ambion

De ‘Overige personele lasten’ vallen met name lager uit. > Lagere scholings- en opleidingskosten dan begroot (€ 97.000) > Niet benutte kosten inzake outplacement (€ 20.000) > Hogere uitgaven inzake aanvullende dienstverlening Arbo Unie (circa € 22.000) > Coaching en preventieve maatregelen (€ 18.000) In het verslagjaar zijn uitkeringen ontvangen van UWV inzake zwangerschapsverlof en ziektewetuitkeringen. Tegenover deze baten staan de vervangingskosten als gevolg van zwangerschapsverlof en ziektewet, verantwoordt onder ‘Lonen en salarissen’ en ‘Personeel niet in loondienst’. De afschrijvingskosten vallen hoger uit dan begroot. > Sluiting obs Skoatterwiis en de fusie en overdracht van obs It Haskerplak per 1 augustus 2023. De boekwaarden van de aanwezige activa op beide scholen (€ 16.300) zijn afgeboekt. > Vervanging MacBooks in 2023. De restwaarde (€20.800) is in één keer ten laste van de exploitatie gebracht. Een groot deel van de nog bruikbare MacBooks is door het personeel overgenomen (€ 14.065). > Vroegtijdig vervangen meubilair op één van de scholen. De nog resterende boekwaarde (€ 15.000) is afgeboekt. > De transitie naar Brinbegroting waardoor een deel van de activa (€ 10.300) is afgeboekt. De herkomst van deze activa is niet te herleiden.

De activa was destijds bovenschools geparkeerd toen Onderwijsgroep Primus zelfstandig de administratie ging voeren na overdracht van de administratie door Helder Onderwijs.

jaarverslag 2023

servicebureau (€ 4.700). Voor obs Het Slingertouw zijn gegevens opgevraagd voor een nadere analyse. > Gestegen energieprijzen voor de scholen die Ambion in eigen beheer heeft. Gemiddeld circa € 4.000 per school. > Hogere kosten dan begroot voor klein onderhoud (€ 30.000) door onder andere ruimte binnen enkele schoolbegrotingen één en ander te realiseren. Er vindt dan een verschuiving plaats in de realisatie en verantwoording van diverse posten. > Lagere schoonmaakkosten dan begroot (circa € 30.000). > Lagere publiekrechtelijke heffingen dan begroot (circa € 15.000). De overige lasten vallen hoger uit dan begroot. > Hogere kosten dan begroot deskundigenadvies (€ 60.000), met name procesbegeleiding impuls- en innovatie bewegingsonderwijs. Deze kosten worden gedekt door de hogere subsidie impuls- en innovatie bewegingsonderwijs (€ 35.000). > Hogere kosten dan begroot voor deskundigenadvies onderzoeken fusies en diverse aanbestedingstrajecten (€ 25.000). > Kosten onderwijsleerpakket en ICT-kosten vallen hoger uit dan begroot (respectievelijk €28.000 en €38.000). De financiële baten en lasten vallen hoger uit dan begroot. ABN Amro vergoed vanaf 1 oktober 2022 weer rente op de tegoeden van haar klanten. Deze rentebaten waren niet begroot.

De huisvestingslasten vallen hoger uit dan begroot. > Hogere energiekosten (circa € 155.000). Het grootste deel betreft ontvangen afrekeningen voor obs Skoatterwiis (€ 12.000), obs Het Slingertouw (€ 52.000) en het

48

Eshuis Registeraccountants B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 27 mei 2024

49

Ambion

jaarverslag 2023

Belangrijkste ontwikkelingen op de meerjarenbegroting > De budgethouders, de bestuurder, de beleidsadviseurs en de directeuren geven tijdens het begrotingsproces aan wat hun plannen, investeringsaanvragen en bijzondere wensen voor het komende jaar en daaropvolgende jaren zijn. Deze zijn verwerkt in bovengenoemde meerjarenbegroting. Er wordt geïnvesteerd in meubilair, ICT, Onderwijsleermethoden en overige materiële vaste activa. De investeringen 2024-2027 zijn verwerkt in het Kasstroomoverzicht 2023-2027; > De rijksbijdragen vallen voor de jaren 2024 t/m 2026 lager uit. Dit wordt met name veroorzaakt door het wegvallen van de NPO-middelen. De NPO-middelen zijn toegekend voor de schooljaren 2021/2022 en 2022/2023. De overgebleven middelen kunnen tot en met schooljaar 2024/2025 worden uitgegeven. Daarnaast vallen de rijksbijdragen lager uit door de afbouw van de overgangsbekostiging. In verband met de herverdeeleffecten die zijn ontstaan door de nieuwe vereenvoudigde bekostiging, met ingang van 1 januari 2023, wordt in drie jaar tijd (2023 t/m 2025) stapsgewijs toegegroeid naar de nieuwe bekostiging; > Het nettoresultaat voor de jaren 2024 t/m 2027 laat een negatief beeld zien. Daarbij moet worden opgemerkt dat er bij een aantal posten sprake is van onttrekking uit bestemmingsreserves. Deze bestemmingsreserves zijn in het verleden gevormd.

Daarnaast wordt een bedrag onttrokken uit de Algemene reserve voor de periode 2024-2027. Reden hiervoor is dat er geïnvesteerd wordt in de organisatieontwikkeling van Ambion en de tijdelijke

Ambion

HR-ondersteuning op het Servicebureau van Ambion (€ 75.000). Ook wordt voor het jaar 2024 € 1.247.792 onttrokken uit de algemene reserve door de nieuwe verslagleggingsvoorschriften voor de verwerking van de kosten van groot onderhoud met ingang van 1 januari 2024; > De baten zijn gebaseerd op de geprognoticeerde ontwikkeling van het leerlingaantal en de meestt recente gegevens gepubliceerd in de Staatscourant oktober 2023; > In de interne organisatie blijven we werken aan een gezonde verhouding tussen het primaire proces en de ondersteunende processen. Dit is zichtbaar in bijvoorbeeld de verhouding tussen het aantal directieleden en het aantal leerlingen en in de omvang van het servicebureau en de bovenschoolse ondersteuningsunit; > Realisatie Ambion Academie. Permanent leren zien we als een professionele opgave van elke Ambion medewerker. We richten de werk- en leeromgeving zo in dat dat mogelijk wordt en faciliteren in na- en bijscholing.

De belangrijkste (toekomstige) ontwikkeling op de meerjarenbalans 2023-2027 De ontwikkeling van de balanspositie is gebaseerd op de meerjarenbegroting 2024-2027 en heeft de balans per 31 december 2023 als uitgangspunt. Op basis van voortschrijdend inzicht zijn een aantal balansposten gewijzigd. Hoewel het gaat om prognosecijfers kan het volgende worden gesteld:

•

De materiële activa nemen af voor de jaren 2024 en 2025. In het jaar 2026 vindt er een Europese aanbesteding plaats voor de aanschaf van nieuwe Ipads. Als gevolg

jaarverslag 2023

daarvan nemen de materiële activa door afschrijvingen weer af voor de jaren 2027 en verder;

• De vlottende activa nemen in de jaren 2023 en 2024 af. De ontvangen subsidies in de jaren 2022 en 2023 lopen af in de jaren 2024 en 2025. De liquiditeitsratio beweegt zich rond de 2,0, wat nog steeds goed is te noemen om op korte termijn aan de verplichtingen te kunnen voldoen; •

Het Eigen Vermogen daalt vanaf het jaar 2024. Er wordt een bedrag onttrokken uit de Algemene reserve voor de periode 2024-2027. Reden hiervoor is dat er geïnvesteerd wordt in de organisatieontwikkeling Ambion 2.0 en de tijdelijke HR-ondersteuning op het Servicebureau van Ambion. Daarnaast neemt de komende jaren de bestemmingsreserve NPO af. De ontvangen middelen NPO-middelen voor de schooljaren 2021/2022 en 2022/2023 kunnen tot en met schooljaar 2024/2025 worden uitgegeven. Daarnaast vindt er een verschuiving plaats van het Eigen Vermogen naar Voorzieningen. Vanaf het jaar 2024 verandert de RJ-methodiek en de verslaglegging voor de verwerking van groot onderhoud. Er wordt een bedrag van € 1.247.792 (begroot) onttrokken uit de algemene reserve naar voorziening onderhoud;

•

De voorzieningen nemen af voor de jaren 2024 en 2025 en stijgen weer in het jaar 2025 en 2026. De daling en stijging wordt met name veroorzaakt door uit te voeren onderhoud ten opzichte van voorgaande jaren aan de schoolgebouwen. Voor het uit te voeren is een meerjarenonderhoudsplanning (MJOP) opgesteld.

Eshuis Registeraccountants B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 27 mei 2024

50

51

Ambion

3

jaarverslag 2023

Ambion

jaarverslag 2023

Jaarrekening

Meerjarenbalans 2023-2027 Eshuis Registeraccountants B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 27 mei 2024

52

53

Ambion

jaarverslag 2023

Financiële positie Kengetallen

In het algemeen kan gesteld worden dat de kengetallen, voortkomend uit het Rapport van de commissie-Don, ook de komende jaren boven de signaleringsgrenzen blijven uitkomen. Echter het kengetal weerstandsvermogen, zoals het nu lijkt, komt in het jaar 2024 onder de ondergrens van 5%, in het jaar 2026 negatief (-2,0%) en in het jaar 2027 ook negatief (-0,4%). Met ingang van het jaar 2024 gaan de nieuwe verslagleggingsregels gelden voor het verwerken van de kosten voor groot onderhoud in de jaarrekening en dit heeft direct invloed op de kengetallen rentabiliteit en weerstandsvermogen. De jaren 2019 tot en met 2023 betreffen de realisatiecijfers en de jaren 2024 tot en met 2027 de geprognosticeerde cijfers aan de hand van de meerjarenbegroting 2024-2027 en de meerjarenbalans 2024-2027.

Solvabiliteit 1 (Eigen vermogen / balanstotaal)

Solvabiliteit 2 (Eigen vermogen + voorzieningen / balanstotaal) 54

Ambion

Signaleringswaarde bovenmatig publiek vermogen

Deze solvabiliteitsgetallen geven de verhouding aan tussen eigen vermogen (inclusief en/of exclusief voorzieningen) en vreemd vermogen en verschaft daarmee inzicht in: > De mate waarin de bezittingen (op de activazijde van de balans) zijn gefinancierd met eigen vermogen (incl. voorzieningen); > De mate waarin een schoolbestuur in staat is om op langere termijn aan haar financiële verplichtingen te kunnen voldoen. De Inspectie van het Onderwijs hanteert een ondergrens van 0,30. Een solvabiliteit van 0,30 wordt als ondergrens genomen voor een gezonde financiële situatie waarin risico’s in beeld zijn.

Rentabiliteit (Resultaat / totale baten (inclusief financiële baten)

De rentabiliteit geeft aan wat het resultaat is in vergelijking met de totale baten (incl. financiële baten). Als het nodig is om de financiële positie te versterken (bijvoorbeeld bij een te lage solvabiliteit en/of liquiditeit), dan is een (meerjarige) rentabiliteit van > 0% wenselijk. Als alle reserves op peil zijn ligt een (meerjarige) rentabiliteit van 0% meer in de lijn der verwachting. Immers de bekostiging wordt dan zoveel mogelijk ingezet voor het geven van onderwijs.

Vanaf het jaar 2020 hanteert de inspectie voor het eerst de ‘signaleringswaarde voor mogelijk bovenmatig eigen vermogen’. De inspectie kijkt bij de hoogte van de reserves naar de individuele signaleringswaarde van Ambion. De inspectie heeft een formule ontwikkeld om te berekenen wat een bestuur redelijkerwijs aan eigen vermogen nodig heeft om bezittingen te financieren en risico’s op te kunnen vangen. Uitgangspunt van de inspectie is wel dat het normatieve eigen vermogen geen harde norm is, maar een startpunt voor een gesprek.

Weerstandsvermogen (Eigen vermogen -/- materiële vaste activa) / Rijksbijdragen OCW)

Het weerstandsvermogenl geeft een beeld hoe solide de financiële positie is van Stichting Ambion. Het geeft inzicht in de mogelijkheden om niet voorziene financiële tegenvallers (risico’s) in het begrotingsjaar op te vangen. Het Ministerie hanteert een ondergrens van 5%.

> De nieuwe regels met betrekking tot de nieuwe waardering en verslaglegging voorziening groot onderhoud vanaf het jaar 2024. Voor het jaar 2024 wordt € 1.247.792 (begroot) onttrokken uit de algemene reserve. In totaliteit wordt er voor de jaren 2024 t/m 2027 € 2.674.489 onttrokken uit de reserves van Ambion. Eind van het kalenderjaar 2024 is er geen sprake meer van een bovenmatig eigen vermogen van Stichting Ambion. Zij komt dan onder de signaleringswaarde van de inspectie uit.

Grondslagen

De formule luidt: (0,5*aanschafwaarde gebouwen x 1,27) + boekwaarde resterende materiële vaste activa + (omvangafhankelijke rekenfactor 5% x totale baten).

Activiteiten van het bevoegd gezag

De signaleringswaarde berekent het normatieve publieke vermogen van de stichting. Als het werkelijke publieke eigen vermogen hoger is dan de signaleringsgrens, is dit een signaal dat er mogelijk sprake is van bovenmatig eigen vermogen.

Grondslagen voor de jaarrekening

De signaleringswaarde van Ambion bedraagt in 2023 € 4.209.871. Het eigen vermogen van Stichting Ambion bedraagt op 31 december 2023 € 4.987.064. In beginsel heeft Stichting Ambion genoeg buffer om bezittingen te financieren en de risico’s op te vangen. Tevens kan geconcludeerd worden, uitgaande van de signaleringswaarde, dat Stichting Ambion een mogelijk bovenmatig eigen vermogen heeft van € 777.193. Het bovenmatig eigen vermogen wordt op korte termijn ingezet voor toekomstige ontwikkelingen, te weten:

Liquiditeit (current ratio) (Vlottende activa / kortlopende schulden)

De liquiditeit geeft aan in hoeverre een schoolbestuur in staat is om op korte termijn aan haar verplichtingen te kunnen voldoen (betaling van alle kortlopende schulden). Een liquiditeit tussen 1,5 en 2,0 wordt als goed aangemerkt. De Inspectie van het Onderwijs hanteert een ondergrens van 0,75 bij een groot bestuur (besturen met totale baten meer dan 12 miljoen). Stichting Ambion heeft vooralsnog in de komende jaren geen externe financieringsbehoeften.

jaarverslag 2023

> De benodigde investeringen voor toekomstbestendig onderwijs van Stichting Ambion 2.0. Voor de jaren 2024 tot en met 2027 in totaal € 200.000; > Tijdelijke HR-ondersteuning op het servicebureau. Voor de jaren 2024 tot en met 2025 in totaal € 75.000; > De onttrekkingen uit de bestemmingsreserves voor de jaren 2024 tot en met 2027 in totaal€ 1.151.697;

De activiteiten van Stichting Ambion bestaan voornamelijk uit het geven van openbaar onderwijs. De jaarrekening is opgesteld in overeenstemming met de wettelijke bepalingen van Titel 9 Boek 2 BW en de stellige uitspraken van de Richtlijnen voor de jaarverslaggeving (RJ660), die uitgegeven zijn door de Raad voor de Jaarverslaggeving. Deze bepalingen zijn van toepassing op grond van de Regeling Jaarverslaggeving Onderwijs. In de jaarrekening zijn de bedragen op hele euro’s afgerond. Het kasstroomoverzicht is opgesteld volgens de indirecte methode. De geldmiddelen in het kasstroomoverzicht bestaan uit de liquide middelen.

Vergelijking met voorgaand jaar

uitkomsten kunnen afwijken van deze schattingen. De schattingen en onderliggende veronderstellingen worden voortdurend beoordeeld. Herzieningen van schattingen worden opgenomen in de periode waarin de schatting wordt herzien en in de toekomstige perioden waarvoor de herziening gevolgen heeft.

Continuïteitsveronderstelling

De jaarrekening is opgesteld uitgaande van de continuïteit van de stichting. Er zijn geen plannen om te stoppen met de stichting dan wel de activiteiten. De vermogenspositie en de meerjarenbegroting bevestigen het uitgangspunt van continuïteit.

Materiële vaste activa

De investeringen in het meubilair, ICT en onderwijsleerpakket zijn gewaardeerd tegen aanschafwaarde verminderd met de afschrijvingen. Als ondergrens van de te activeren activa wordt € 1.000 gehanteerd met uitzondering van onderwijsleerpakket. Hierbij geldt een ondergrens van € 500. Op de materiële vaste activa wordt afgeschreven in gelijke percentages van de aanschafwaarde met als restwaarde nul. De eerste afschrijving vindt plaats in de maand volgend na de maand van aanschaf. Subsidies op investeringen worden in mindering gebracht op de verkrijgingsof vervaardigingsprijs van de activa waarop de subsidies betrekking hebben. Op de aanschaf van Ipads wordt vanaf kalenderjaar 2022 een restwaarde gehanteerd van 10%. In het kalenderjaar 2022 heeft er een nieuwe aanbesteding hardware plaatsgevonden.

De gehanteerde grondslagen van waardering en van resultaatbepaling zijn ongewijzigd gebleven ten opzichte van het voorgaande jaar.

De indeling in activagroepen en afschrijvingstermijnen is als volgt:

Schattingen

• •

De opstelling van de jaarrekening vereist dat het management oordelen vormt en schattingen en veronderstellingen maakt die van invloed zijn op de toepassing van grondslagen en de gerapporteerde waarde van activa en verplichtingen en van baten en lasten. De daadwerkelijke

•

Meubilair Afschrijvingstermijn meubilair = 20 jaar Afschrijvingstermijn inrichting speellokaal = 15 jaar ICT Eshuis Registeraccountants B.V. Afschrijvingstermijn computerapparatuur, Voor waarmerkingsdoeleinden MacBooks, digiborden en netwerkinstallatie = 5 jaar behorend bij controleverklaring d.d. 27 mei 2024

55

Ambion

jaarverslag 2023

• • • •

Afschrijvingstermijn Ipads = 4 jaar Afschrijvingstermijn beeldschermen = 8 jaar Afschrijvingstermijn mobiele telefoons = 3 jaar Afschrijvingstermijn bekabeling netwerk = 15 jaar

nomen besluiten. Ook de onttrekkingen aan de reserves geschieden conform daartoe strekkende bestuursbesluiten. De RvT wordt op de hoogte gesteld van de genomen besluiten.

•

Leermethoden Afschrijvingstermijn onderwijs leermethoden = 9 jaar

Algemene reserve

• • •

Overige materiële activa Zonnepanelen = 10 jaar Verbouwing servicebureau = 10 jaar Brandmeld- en alarminstallatie = 10 jaar

Indien van toepassing zijn de materiële vaste activa verminderd met afboekingen door duurzame waardevermindering, verkoop, tenietgaan of buitengebruikstelling.

Vorderingen

Alle vorderingen hebben een resterende looptijd korter dan een jaar. De reële waarde van de vorderingen benadert de boekwaarde ervan, gegeven het kortlopende karakter ervan en het feit dat waar nodig voorzieningen voor oninbaarheid zijn gevormd.

Overlopende activa

De waardering van de overlopende activa geschiedt tegen de nominale waarde.

Liquide middelen

Liquide middelen bestaan uit kas, banktegoeden en direct opeisbare deposito’s met een looptijd korter dan twaalf maanden. Liquide middelen worden gewaardeerd tegen de nominale waarde.

Reserves

Het eigen vermogen bestaat uit de algemene reserve en bestemmingsreserves. Het eigen vermogen bestaat alleen uit publieke middelen. Er zijn geen private reserves. Conform jaarverslaggevingsvoor-schriften van OCW is het exploitatieresultaat over 2023 in de reserves per 31 december 2023 verwerkt. De in de jaarrekening gepresenteerde balans is derhalve na resultaatverdeling. Reserves worden gevormd conform door het bestuur ge56

Ambion

De algemene reserve is het weerstandsvermogen om de continuïteit van de scholen te kunnen waarborgen. Deze wordt opgebouwd uit de resultaatbestemming van overschotten die ontstaan uit het verschil tussen de gerealiseerde baten en de gerealiseerde lasten (in het geval van een tekort wordt dit ten laste van de algemene reserve gebracht).

Bestemmingsreserves publiek

Bruikleenvergoeding Ipads De ontvangen bruikleenvergoeding wordt o.a. aangewend voor reparaties van kapotte Ipads. Reserve is eind 2023 nihil.

Bovenschools Ondersteuningsunit (BOU)

De reserve wordt aangewend om de exploitatieresultaten van de BOU inzichtelijk te houden door middel van resultaatbestemming. Daarnaast wordt de reserve ingezet voor extra ondersteuning op de scholen. De reserve is eind 2023 nihil.

Participatiefonds

Met ingang van 1 augustus 2022 worden de werkloosheidskosten op een nieuwe manier vergoed. Vanaf die datum betaalt ieder schoolbestuur een eigen bijdrage van 50% en wordt 50% vergoed vanuit het participatiefonds. Voldoet het ontslag aan één van de beëindigingsgronden in het reglement en voldoet het schoolbestuur aan de inspanningsverplichting om het ontslag te voorkomen dan kan er een verzoek worden ingediend om de eigen bijdrage te verlagen tot 10%.

Route 0513

De reserve is opgebouwd ter dekking van de gedane investeringen inzake fusie.

NPO

NPO-middelen zijn aangemerkt als reguliere lumpsum. Baten worden verantwoord in het boekjaar waarop de toekenning betrekking heeft. De lasten van het NPO worden verantwoord in het verslagjaar waarop deze lasten betrekking hebben. De niet bestede middelen worden gedoteerd in een bestemmingsreserve omdat een deel van de besteding van de middelen op een later tijdstip plaatsvindt. De reserve is eind 2025 nihil.

Voorzieningen

Voorzieningen worden gevormd voor in rechte afdwingbare of feitelijke verplichtingen die op de balansdatum bestaan, waarbij het waarschijnlijk is dat een uitstroom van middelen noodzakelijk is en waarvan de omvang op betrouwbare wijze is in te schatten. De voorzieningen worden gewaardeerd tegen de beste schatting van de bedragen die noodzakelijk zijn om de verplichtingen per balansdatum af te wikkelen. De voorzieningen worden gewaardeerd tegen de nominale waarde van de uitgaven die naar verwachting noodzakelijk zijn om de verplichtingen af te wikkelen, tenzij anders vermeld.

Gratificatie ambtsjubileum

De hoogte van de voorziening is bepaald op basis van het aantal fte op 31 december in vaste dienst maal een gemiddeld bedrag van € 800 per fte.

Duurzame inzetbaarheid

De voorziening duurzame inzetbaarheid is gevormd op basis van de gemaakte afspraken met medewerkers van 57 jaar en ouder die uren sparen om vervolgens later de gespaarde uren op te kunnen nemen.

Onderhoud

De voorziening groot onderhoud is gevormd voor het binnen- en buitenonderhoud op basis van een meerjarenonderhoudsplan (MJOP). De hoogte van de dotatie wordt bepaald op basis van het totale onderhoud over 20 jaar minus de stand van de voorziening op 31 december van vorig boekjaar. Het uitgevoerde onderhoud wordt ten laste

jaarverslag 2023

van de voorziening gebracht. Voor de voorziening onderhoud wordt gebruik gemaakt van de overgangsregeling.

•

Kortlopende schulden

Periodiek betaalbare beloningen

De kortlopende schulden hebben een resterende looptijd van korter dan een jaar. De reële waarde van de kortlopende schulden benadert de boekwaarde vanwege het kortlopende karakter ervan.

Overlopende passiva

De overlopende passiva zijn tegen nominale waarde opgenomen.

Grondslagen resultaatbepaling

De baten en lasten worden toegerekend aan het boekjaar waarop ze betrekking hebben. Winsten worden slechts genomen voor zover zij op balansdatum zijn verwezenlijkt. Verliezen en risico’s die hun oorsprong vinden voor het einde van het verslagjaar, worden in acht genomen, indien zij voor het vaststellen van de jaarrekening bekend zijn geworden. De volgende uitgangspunten zijn gehanteerd: •

De opbrengsten worden verantwoord naar rato van de geleverde prestaties. De opbrengsten worden in Nederland behaald;

•

Rijksbijdragen worden als baten verantwoord in de staat van baten en lasten in het jaar waarop de toekenning betrekking heeft;

•

Indien giften worden ontvangen in de vorm van zaken of diensten, zijn deze gewaardeerd tegen de reële waarde;

• Exploitatiesubsidies worden als baten verantwoord in de staat van baten en lasten in het jaar waarin de gesubsidieerde kosten zijn gemaakt of opbrengsten zijn gederfd of wanneer een gesubsidieerd exploitatietekort zicht heeft voorgedaan. De baten worden verantwoord als het waarschijnlijk is dat deze worden ontvangen en als het bestuur de condities voor ontvangst kan aantonen;

Overige bedrijfsopbrengsten bestaan uit baten uit verhuur, detachering, ouderbijdragen en overige baten.

Lonen, salarissen en sociale lasten worden op grond van de arbeidsvoorwaarden verwerkt in de staat van baten en lasten voor zover ze verschuldigd zijn aan werknemers.

Pensioenen

Stichting Ambion is aangesloten bij de Stichting Pensioenfonds ABP. De pensioengevende salarisgrondslag is gebaseerd op middelloon. De pensioenen van de deelnemers zijn in 2023 met 11,96% verhoogd. Pensioenfondsen zijn verplicht om een minimale dekkingsgraad van 110% te hebben. De dekkingsgraad van ABP op 31 december 2023 was 110,5%. Op de Nederlandse pensioenregelingen zijn de bepalingen van de Nederlandse Pensioenwet van toepassing en worden op verplichte, contractuele of vrijwillige basispremies aan pensioenfondsen betaald door Stichting Ambion. De premies worden verantwoord als personeelskosten zodra deze verschuldigd zijn. Vooruitbetaalde premies worden opgenomen als overlopende activa indien dit tot een terugstorting leidt of tot een vermindering van toekomstige betalingen. Nog niet betaalde premies worden als verplichting op de balans opgenomen. Stichting Ambion heeft de pensioenregeling verwerkt volgens de verplichtingenbenadering.

Financiële baten en lasten

Rentebaten en rentelasten worden tijdsevenredig verwerkt, rekening houdend met de effectieve rentevoet van de betreffende activa en passiva.

Eshuis Registeraccountants B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 27 mei 2024

57

(na bestemming van het resultaat over 2023)

Exploitatieoverzicht 2023

Kasstroomoverzicht 2023

Eshuis Registeraccountants B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 27 mei 2024

58

59

Toelichting op de balans per 31 december 2023

Eshuis Registeraccountants B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 27 mei 2024

60

61

Niet in de balans opgenomen activa en verplichtingen

Toelichting op de exploitatierekening 2023

Eshuis Registeraccountants B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 27 mei 2024

62

63

(Voorstel) Bestemming exploitatiesaldo Vooruitlopend op de besluitvorming door de Raad van Toezicht heeft de verdeling van het resultaat in de balans als volgt plaatsgevonden:

1a Leidinggevende topfunctionarissen met dienstbetrekking en leidinggevende topfunctionarissen zonder dienstbetrekking vanaf de 13e maand van de functievervulling.

WNT verantwoording 2023 Toezichthoudende topfunctionarissen

Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semi-publieke sector De WNT is van toepassing op Stichting Ambion. Het voor Stichting Ambion toepasselijke bezoldigingsmaximum is in 2023 € 173.000, klassenindeling D met 9 complexiteitspunten. De klassenindeling is gebaseerd op de uitkomsten van de complexiteitsvragen die als volgt zijn vastgesteld: Gebeurtenissen na balansdatum Eén van de openbare basisscholen van PCBO Leeuwarden, De Finne, wordt met ingang van 1 augustus 2024 ondergebracht onder stichting Ambion.

Gemiddelde totale baten

4

Gemiddeld aantal leerlingen

3

Gewogen aantal onderwijssoorten

2

Totaal aantal complexiteitspunten

9

Eshuis Registeraccountants B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 27 mei 2024

62 64

63 65

Model G Verantwoording subsidies

Eshuis Registeraccountants B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 27 mei 2024

66

67

4

JAARVERSLAG RAAD VAN TOEZICHT

Voor u ligt het jaarverslag 2023 van de Raad van Toezicht (RvT) van Stichting Ambion. De Raad van Toezicht heeft drie rollen: toezicht op het College van Bestuur en de besturing van de organisatie, adviseur van het College van Bestuur en werkgever van het college. Met het toezicht toetst de RvT of het College van Bestuur de maatschappelijke doelstelling zoals verwoord in de missie en visie van Ambion realiseert en de geformuleerde kernwaarden bewaakt. De RvT adviseert gevraagd en ongevraagd ten aanzien van beleidsvraagstukken en financiën. Verder houdt zij toezicht op de realisatie van strategie en beleid en controleert de RvT de effectiviteit, doelmatigheid en rechtmatigheid van de besteding van de onderwijsgelden. In de code ’Goed onderwijs, goed bestuur’ is wettelijk vastgelegd dat er binnen een schoolorganisatie een splitsing moet zijn tussen het besturen en het toezicht houden. De Raad gebruikt de code als handelingskader. Het bestuur van Stichting Ambion ligt bij het College van Bestuur. De bestuurder is daarmee verantwoordelijk voor de dagelijkse leiding en het besturen van de stichting en van de scholen die er deel vanuit maken. In dit jaarverslag geven wij inzicht in de samenstelling, activiteiten en werkwijze van de Raad van Toezicht in 2023.

68

4.1 Samenstelling Raad van Toezicht In 2023 was de samenstelling van de Raad als volgt:

4.2 Rooster van aftreden leden Raad van Toezicht

4.3 Hoofd- en nevenfuncties Raad van Toezicht

De zittingsduur van de leden is vier jaar met de mogelijkheid om een termijn te verlengen. Om te voorkomen dat de continuïteit van het intern toezicht in het geding komt is door de RvT een rooster van aftreden opgesteld.

Voorzitter Raad van Toezicht L. (Luc) Geven Eigenaar Leiderschap in school Vice-voorzitter Raad van Toezicht J. (Jan) Cooijmans Eigenaar J.C. Consulting Lid Raad van Toezicht M. (Michel) van Klinken Adviseur Mens en Organisatie Lid Raad van Toezicht H. (Halbe) Spanjer Docent Lid Raad van Toezicht M. (Marita) Jansen Advocaat/zelfstandig ondernemer Afgetreden per 9-6-2023 Lid Raad van Toezicht W. Kuper Advocaat Toegetreden per 9-6-2023

In 2023 is Willemijn Kuper ter vervanging van Marita Jansen toegetreden tot de RvT. Daarnaast heeft Jan Cooijmans de rol van vice-voorzitter opgenomen, vooruitlopend op het aftreden van voorzitter Luc Greven in 2024.

Eshuis Registeraccountants B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 27 mei 2024

69

4.4 Taakverdeling Raad van Toezicht De RvT adviseert aan en houdt toezicht op de bestuurder en rapporteert daarover in dit verslag. Toezicht op de rechtmatige en doelmatige besteding van de rijks- en eigen middelen is onderdeel van de werkzaamheden van de RvT. De RvT heeft drie commissies die voorbereidend zijn voor de bespreking van onderwerpen in de voltallige Raad: de onderwijscommissie, auditcommissie en renumeratiecommissie. De commissies bieden ruimte om dieper op onderwerpen in te gaan. Op hun domein hebben de commissies de taak het toezicht te verdiepen en de plenaire vergadering inhoudelijk een stevige basis te geven. Effectiviteit, doelmatigheid en rechtmatigheid zijn daarbij impliciet of expliciet onderdeel van de onderwerpen op de agenda. Besluitvorming vindt altijd in de voltallige Raad plaats. Onderwijscommissie De heer H. Spanjer De heer M. van Klinken Aangevuld met de beleidsadviseur Onderwijskwaliteit De onderwijscommissie heeft in 2023 drie keer vergaderd. Tijdens de vergaderingen zijn de volgende onderwerpen besproken: • • • • •

Onderwijsresultaten Koersplan en doorvertaling naar schoolplan en schooljaarplan Doelmatige en doeltreffende inzet van NPO-gelden Ontwikkeltrajecten en uitkomsten (interne) audits Uitkomsten tevredenheidsonderzoek en meting sociale veiligheid

De onderwijscommissie heeft de doorontwikkeling van de kwaliteit van het onderwijs in de scholen van Ambion als permanent aandachtpunt. De commissie maakt telkens de afweging welke stukken doorgeleid worden naar de RvT ter besluitvorming, ter advisering of ter kennisname.

70

Auditcommissie De heer J. Cooijmans Mevrouw M. Jansen Aangevuld met de voorzitter College van Bestuur en beleidsadviseur Bedrijfsvoering De auditcommissie heeft in 2023 twee keer vergaderd, hierin zijn de volgende onderwerpen besproken: • • • • •

Bestuursverslag inclusief jaarrekening 2022 Stichting Ambion Management letter Accountantsverslag Meerjarenbegroting 2023-2026 Managementrapportage 2023

De auditcommissie heeft in 2023 alle relevante financiële documenten zoals de begroting, de jaarrekening en de tussentijdse rapportages aan de RvT beoordeeld op inhoud, doeltreffendheid en doelmatigheid en met een advies aan de RvT ter besluitvorming voorgelegd. De auditcommissie heeft, zoals gebruikelijk, periodiek met de accountant gesproken over de managementletter en het accountantsverslag. Haar bevindingen heeft de auditcommissie vervolgens met de voltallige RvT gedeeld. De auditcommissie en RvT hebben geconstateerd dat wat betreft financiën het College van Bestuur een deugdelijk financieel beleid heeft gevoerd en de middelen doelmatig zijn besteed. Bij de presentatie van de meerjarenbegroting is gesproken over de meerjaren-doelen van Stichting Ambion en de daarmee samenhangende middelen. I n de eerste helft van 2023 vond de besluitvorming over het definitieve koersplan 2023-2027 in de verschillende gremia plaats. In het nieuwe koersplan zijn meetbare en merkbare doelen geformuleerd. In de meerjarenbegroting 2024-2027 worden aan deze meetbare en merkbare doelen financiële middelen gekoppeld. In 2023 is daarin een belangrijke ontwikkeling zichtbaar geweest die in de komende jaren wordt doorgezet. De doelen en de daarvoor ingezette financiële middelen worden dan periodiek

(tussentijds) gemonitord binnen de reeds bestaande planning- en controlcyclus. Het nieuwe koersplan maakt het mogelijk de effectiviteit, doelmatigheid en rechtmatigheid van de besteding van de onderwijsgelden beter te monitoren. Met deze nieuwe werkwijze kan de de RvT een beter inhoudelijk gesprek voeren met de bestuurder en haar toezicht nog beter vormgeven.

bepaald door de jaarkalender en de input vanuit de commissies. Daarnaast speelt de RvT in op actuele ontwikkelingen en aandachtspunten die door de bestuurder worden ingebracht. De belangrijkste gebeurtenissen, onderwerpen en besluiten die naast de hierboven genoemde bespreekpunten van de commissies in 2023 aan de orde kwamen, waren:

Remuneratiecommissie De heer J. Cooijmans De heer L. Greven

• • • • • •

De renumeratiecommissie heeft in 2023 twee keer vergaderd. Tijdens de vergaderingen zijn de volgende onderwerpen besproken: • • •

Bestuursopdracht (evaluatie en formulering nieuwe opdracht) Invulling College van Bestuur Werving twee nieuwe leden RvT

De renumeratiecommissie heeft de jaarlijkse functioneringsprocedure met de bestuurder doorlopen (zie werkwijze RvT hieronder).

4.5 Werkwijze De RvT vergaderde in 2023 zeven keer plenair (6 reguliere vergaderingen, 1 zelfevaluatie/ studiedag). Er is door een delegatie van de RvT twee keer met een delegatie van de GMR gesproken vanuit de versteviging van de governance-driehoek. De RvT vergadert in principe in aanwezigheid van de bestuurder en wordt daarbij secretarieel ondersteund vanuit het servicebureau. De Raad van Toezicht beoordeelt voorstellen tot besluitvorming op inhoud, effectiviteit en doelmatigheid. Op de studiedag stond het thema “Wereldburgerschap” centraal, aansluitend op Ambion 2.0. Hiernaast worden schoolbezoeken uitgevoerd, studiedagen van het personeel bezocht etc. De agenda en agendapunten (ter bespreking of voor besluit) van het plenair RvT overleg worden grotendeels

• • • • • • •

De periodieke bestuursberichten Verslagen van de commissies van de RvT De managementrapportage De (uitkomsten van de) zelfevaluatie Het project Ambion 2.0 (strategisch beleid) De analyse van de leerlingenaantallen en het marktaandeel De ziekteverzuimcijfers en het beleid in deze Het rooster van aftreden, aftredende leden en vacatures Jaarplanning De extra ondersteuning voor diverse scholen Diverse huisvestingskwesties Het klachtenoverzicht Vaststellen WNT-norm

De RvT heeft in het voorjaar van 2023 de jaarrekening 2022 besproken en goedgekeurd. Ambion heeft een externe accountant. Bestuursopdracht De bestuurder werkt met een bestuursopdracht vanuit de RvT met als kerntaken: • • •

de versterking van de strategische positie van Ambion in het veld van onderwijs en kinderopvang; het wapenen van (de scholen van) Ambion tegen de krimp van het aantal leerlingen in meerdere subregio’s; het doorontwikkelen van de onderwijskwaliteit.

De bestuurder rapporteert periodiek over de vordering van de kerntaken in een document dat beoordeeld wordt door de RvT. Er heeft geen wijziging in de bezoldiging van

de bestuurder plaatsgevonden anders dan de trendmatige. Zelfevaluatie De RvT evalueert jaarlijks haar functioneren. Het ene jaar in eigen kring en het andere jaar met een extern begeleider. In 2023 heeft een zelfevaluatie plaatsgevonden onder begeleiding van Bureau Meesterschap. In het eindverslag werd de RvT van Ambion als volgt gekenmerkt: De RvT is een betrokken, fijne groep mensen. Respect, aangehaakt, integer, samenwerkingsgericht. Zij is in transitie met twee nieuwe leden en het verstrijken van de zittingstermijn van twee andere leden, waaronder de voorzitter. De Raad en de bestuurder zijn tevreden over het verloop van de vergaderingen die efficiënt verlopen, vanuit meer gezichtspunten, professioneel en met kennis van zaken. De informatievoorziening is goed en volledig. In de zelfevaluatie werden de volgende aandachtspunten benoemd: > Commissies, heb aandacht voor de wijze van terug koppeling naar de gehele RvT > Ruimte voor dialoog en reflectie in relatie tot een efficiënte inrichting/verloop van de vergaderingen > Toezicht op het koersplan, strategische verdieping en doelstellingen > Stabiliteit van de RvT

4.6 Beloning De leden van de RvT krijgen een onkostenvergoeding voor hun inzet. Belangrijkste argumenten hiervoor zijn: > toezichthouderschap is wel vrijwillig maar niet vrijblijvend; > toezichthouderschap vraagt een serieuze tijdsinspanning (60-100 uur per jaar); > honorering van toezicht past bij de professionalisering van de bestuurscultuur in de PO-sector; > honorering is gerelateerd aan kwaliteit van het toezicht. Voor 2023 gold als onkostenvergoeding (excl. reiskosten): •

€ 8872,- voor de voorzitter van de raad

•

€ 6656,- voor de leden van de raad

Gedurende het jaar hebben zich geen verdere wijzigingen voorgedaan. Luc F. Greven Voorzitter Raad van Toezicht Stichting Ambion

> Visie op toezicht aan de hand van “Mandaat of moeras” van de commissie Legemaate > Samenstel en tegenspel in de relatie met de bestuurder Vanuit de zelfevaluatie heeft de RvT een aantal ijkpunten benoemd. Dit betreft zowel algemene ijkpunten die betrekking hebben op het functioneren van de RvT als ijkpunten gekoppeld aan het nieuwe koersplan. Deze ijkpunten dienen als kader om het toezicht in de komende jaren gestructureerd vorm en inhoud te geven.

Eshuis Registeraccountants B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 27 mei 2024

71

Van Leeuwenhoekweg 10 8451 CN Oudeschoot T 0513 - 65 66 56 E info@ambion.nl I

www.ambion.nl