1.3.1 Ruimtelijke onderbouwing.pdf
Tekst van het document
RUIMTELIJKE ONDERBOUWING SCHOTERLANDSEWEG HOORNSTERZWAAG KADASTRAAL PERCEEL 3919 EN 3820
RUIMTELIJKE ONDERBOUWING
Projectlocatie:
Schoterlandseweg Hoornsterzwaag Kadastrale gemeente Mildam Sectie K, perceelnummer 3820
Adviseur/contact:
FarmConsult Postbus 91 7240 AB Lochem farmconsult@forfarmers.eu
Status:
Ontwerp
Datum:
Oktober 2022
Versie:
1.1
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
SCHOTERLANDSEWEG HOORNSTERZWAAG KADASTRAAL PERCEEL 3919 EN 3820
1
Inhoudsopgave HOOFDSTUK 1 - INLEIDING.................................................................................. 3 1.1 Aanleiding ....................................................................................................................... 3 1.2 Begrenzing projectgebied .............................................................................................. 3 1.3 Vigerend bestemmingsplan ............................................................................................ 4 1.4 Keuze voor de procedure ................................................................................................ 4 1.5 Leeswijzer....................................................................................................................... 4
HOOFDSTUK 2 – BESTAANDE EN GEWENSTE SITUATIE ......................................... 5 2.1 Ligging van de locatie ..................................................................................................... 5 2.2 Huidige en voorgenomen situatie .................................................................................. 5
HOOFDSTUK 3 – BELEIDSKADER .......................................................................... 8 3.1
Rijksbeleid ................................................................................................................. 8
3.1.1 Nationale Omgevingsvisie .................................................................................................. 8 3.1.2 Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) ........................................................... 9 3.1.3 Regeling algemene regels ruimtelijke ordening .................................................................... 9 Provinciaal beleid ..................................................................................................... 11
3.2.1 Omgevingsvisie Fryslân – De romte diele ...........................................................................11 3.2.2 Grutsk op ‘e Romte ...........................................................................................................12 3.2.3 Verordening Romte Fryslân 2014 .......................................................................................13 3.3
Gemeentelijk beleid ................................................................................................. 15
3.3.1 Omgevingsvisie Heerenveen 2040 .....................................................................................15 3.3.2 Bestemmingsplan buitengebied gemeente Heerenveen 2007 ...............................................15
HOOFDSTUK 4 - OMGEVINGSASPECTEN.............................................................. 17 4.1 Archeologie en Cultuurhistorie ..................................................................................... 17 4.1.1 Archeologie ......................................................................................................................17 4.1.2 Cultuurhistorie .................................................................................................................18 4.2 Bedrijven en milieuzonering ......................................................................................... 19 4.2.1 Algemeen ........................................................................................................................19 4.2.2 Toetsing project ...............................................................................................................20 4.3 Bodemkwaliteit ............................................................................................................
21 4.3.1 Algemeen ........................................................................................................................21 4.3.2 Toetsing project ...............................................................................................................21 4.4 Externe veiligheid ......................................................................................................... 22
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
3.2
1
4.4.1 Algemeen ........................................................................................................................22 4.4.2 Toetsing project ...............................................................................................................22 4.5 Geluid............................................................................................................................ 23 4.5.1 Algemeen ........................................................................................................................23 4.5.2 Toetsing project ...............................................................................................................24 4.6 Luchtkwaliteit ............................................................................................................... 24 4.6.1 Algemeen ........................................................................................................................24 4.6.2 Toetsing project ...............................................................................................................24 4.7 Milieueffectrapportage .................................................................................................
25 4.7.1 Algemeen ........................................................................................................................25 4.7.2 Toetsing project ...............................................................................................................25 4.8 Natuur ........................................................................................................................... 25 4.8.1 Algemeen ........................................................................................................................25 4.8.2 Toetsing project ...............................................................................................................26 4.9 Verkeer en parkeren ..................................................................................................... 28
4.10 Water .......................................................................................................................... 29 4.10.1 Algemeen ......................................................................................................................29 4.10.2 Toetsing project .............................................................................................................30
HOOFDSTUK 5 – MAATSCHAPPELIJKE /ECONOMISCHE UITVOERBAARHEID .......... 32 5.1 Maatschappelijke uitvoerbaarheid ............................................................................... 32 5.1.1 Vooroverleg .....................................................................................................................32 5.1.2 Zienswijzen ......................................................................................................................32 5.2 Economische uitvoerbaarheid ...................................................................................... 33
BIJLAGEN .......................................................................................................... 34 1. 2. 3. 4. 5. 6.
Bouwtekening.............................................................................................................. 34 Bodemonderzoek ......................................................................................................... 34 Quickscan Flora en Fauna ............................................................................................ 34 Omgevingseffecten...................................................................................................... 34 Uitkomst watertoets .................................................................................................... 34 Participatieproces ........................................................................................................ 34
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
4.9.1 Algemeen ........................................................................................................................28 4.9.2 Toetsing project ...............................................................................................................28
2
Hoofdstuk 1 - Inleiding 1.1 Aanleiding Aan de Schoterlandseweg te Hoornsterzwaag, ter hoogte van Aise Bruggenswei 2, is Kaetsferiening Op ‘e Grins (hierna: kaatsvereniging) gelegen. Deze kaatsvereniging is in 2010 ontstaan en telt inmiddels ruim 80 leden. Hiermee is het de grootste actieve kaatsvereniging van de gemeente Heerenveen. In de afgelopen jaren is de vereniging flink gegroeid in aantallen en is er een goede samenwerking met OBS It Bûtenplak (hierna: basisschool) en dorpshuis It Pipegealtsje (hierna: dorpshuis). Ieder jaar groeit de kaatsvereniging in aantallen, bovendien kenmerkt de basisschool zich als buitenschool. Uit deze twee ontwikkelingen is de wens ontstaan om een nieuw multifunctioneel gebouw te realiseren, welke kan worden gebruikt door zowel de kaatsvereniging als de basisschool. Het multifunctionele gebouw is voor diverse doeleinden bruikbaar: -
Materialen opslag ten behoeve van de kaatsvereniging; Buitenlokaal ten behoeve van de basisschool; Overkapping voor divers gebruik.
Daarnaast bestaat de wens van de gemeente om het feitelijke gebruik van het sportveld planologisch in te passen. Een nadere toelichting over de voorgenomen situatie wordt beschreven in hoofdstuk 2.2.
Afbeelding 1 Ligging besluitgebied (rood omkaderd)
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
1.2 Begrenzing projectgebied
3
Het projectgebied is kadastraal bekend als gemeente Mildam, sectie K, nummers 3819 en 3820. In navolgende afbeelding is de ligging van het projectgebied weergeven.
1.3 Vigerend bestemmingsplan
Afbeelding 2 Bestemmingsplan met aanduiding ter plaatse van projectgebied (rood omlijnd)
Ter plaatse geldt de bestemming ‘Agrarisch gebied – 2’ die lichtgroen is ingetekend op de plankaart (zie bovenstaande figuur, waarbij het projectgebied indicatief rood is omcirkeld). Op grond van deze bestemming is geen multifunctioneel gebouw toegestaan.
1.4 Keuze voor de procedure Om de planologische inpassing van het voornemen mogelijk te maken, is in overleg met de gemeente gekozen voor een omgevingsvergunning in de zin van artikel 2.12, eerste lid, onder a, onder 3°, van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (hierna: Wabo). Voorwaarde voor het verlenen van een dergelijke omgevingsvergunning is dat via een ruimtelijke onderbouwing wordt aangetoond, dat er sprake is van een goede ruimtelijke ordening. Dit rapport voorziet daarin.
1.5 Leeswijzer In deze ruimtelijke onderbouwing komen de volgende onderwerpen aan de orde: • • • •
in hoofdstuk 2 komen de huidige en voorgenomen situatie aan bod; hoofdstuk 3 gaat in op het op het toepasselijke ruimtelijke beleid van het Rijk, de provincie en de gemeente; in hoofdstuk 4 worden de omgevingsaspecten van het project beschreven; in hoofdstuk 5 staan de maatschappelijke en economische uitvoerbaarheid centraal.
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
Ter plaatse van het projectgebied is het bestemmingsplan ‘Buitengebied Gemeente Heerenveen’ (vastgesteld in 2007) van toepassing en daarmee het toetsingskader voor ruimtelijke ontwikkelingen. In onderhavige afbeelding is de ligging van het plangebied weergeven in de bestemmingsplankaart.
4
Hoofdstuk 2 – Bestaande en gewenste situatie 2.1 Ligging van de locatie
Afbeelding Globale ligging projectgebied (rood omlijnd)
2.2 Huidige en voorgenomen situatie Op de projectlocatie wordt van mei tot september wekelijks kaatssport beoefend. Naast de trainingsen competitieavonden, worden diverse wedstrijden georganiseerd voor zowel jeugd- als seniorenleden. Het sportveld is gelegen achter OBS It Bûtenplak en wordt tevens gebruikt door de school en één keer per twee jaar voor het dorpsfeest. Sinds 2016 is het sportterrein opgeknapt door de kaatsvereniging: er is drainage aangebracht, de bodemstructuur is verbeterd en het veld is geëgaliseerd. Het sportveld is vanaf 2016 door de gemeente gekenmerkt als sportveld. Er is een gebruiksovereenkomst met de gemeente gesloten omtrent onderhoud van het sportveld. Het kaatsen is de enige wekelijkse buitenactiviteit in het dorp Hoornsterzwaag en daarmee van groot belang voor de betrokkenheid en saamhorigheid in het dorp. De kaatsport is vanwege zijn laagdrempelige karakter een ideale sport om te beoefenen. Het kaatsen is een echte mienskipssport: kaatsen werkt verbindend, is sociaal, goedkoop en laagdrempelig. Veel ouders en aanwonenden
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
Het projectgebied is gelegen in het dorp Hoornsterzwaag op circa 2 kilometer ten zuidoosten van Jubbega. Het projectgebied is ontsloten door de Schoterlandseweg (N380). In de directe omgeving van het projectgebied liggen verspreid een aantal agrarische bedrijven en woonhuizen. De afstand tot het dichtstbij gelegen woonhuis bedraagt circa 50 meter.
5
bezoeken de (jeugd) wedstijden, mede door de ideale ligging van het veld: het kaatsveld is midden in het dorp gelegen. Er is een sterke cohesie van de kaatsvereniging met de basisschool en het dorpshuis. 70% van de jeugdleden is afkomstig van de school. De school geldt daarmee als één van de belangrijkste wervingsbronnen voor de kaatsvereniging. Het dorpshuis wordt gebruikt voor de prijsuitreikingen en nazit tijdens trainingen en wedstrijden. Voor het dorpshuis is de kaatsvereniging een belangrijke bron van inkomsten. Vanuit de basisschool en de kaatsvereniging is de wens ontstaan voor een multifunctioneel gebouw in het projectgebied. De totale oppervlakte van het gebouw beslaat circa 145 m 2. Het gebouw heeft een schuin aflopend dak met een bouwhoogte van maximaal 3,2 meter. Door het multifunctionele ontwerp is het gebouw voor diverse doeleinden bruikbaar: 1) Materialen opslag (47,1 m2): vanuit de kaatsvereniging is er een noodzaak om materialen op te kunnen slaan nabij het kaatsveld. Alsmede een verblijf, welke gebruikt kan worden tijdens de wedstrijden voor bijvoorbeeld het omkleden of de prijsuitreiking. 2) Buitenlokaal (47,1 m2): de nieuwe fusieschool kenmerkt zich als buitenschool. Om dit kenmerk te versterken is een buitenlokaal een belangrijk aspect. Het buitenlokaal zal gebruikt worden als educatieve, recreatieve en creatieve ruimte.
3) Een overkapping (45 m2): voor het gebruik tijdens wedstrijden door de kaatsvereniging en als buitenpodium of als vergroting van het buitenlokaal door de school.
Daarnaast bestaat de wens van de gemeente om het feitelijke gebruik van het sportveld planologisch in te passen.
Afbeelding 3 Impressie multifunctioneel gebouw
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
In bijlage 1 is de bouwtekening te vinden. Onderstaande afbeeldingen laten een impressie en situatieschets zien van de voorgenomen ontwikkeling. Bij de situering van het gebouw is op basis van een boomtechnisch advies rekening gehouden met de bestaande boomwal.
6
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
Afbeelding 4 Situatieschets voorgenomen ontwikkeling met ligging nieuwe accommodatie
7
Hoofdstuk 3 – Beleidskader In dit hoofdstuk wordt het ruimtelijk beleid beschreven dat relevant is voor het project. We gaan in op hoe het project zich verhoudt tot het ruimtelijk beleid van achtereenvolgens de landelijke overheid, de provincie en de gemeente.
3.1
Rijksbeleid
Bij het ruimtelijk beleid op rijksniveau onderscheiden we de Nationale Omgevingsvisie (NOVI), het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro), de Ladder voor duurzame verstedelijking en de Regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Rarro).
3.1.1 Nationale Omgevingsvisie Algemeen Op 11 september 2020 heeft de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, mede namens ministers van Infrastructuur en Waterstaat, Economische Zaken en Klimaat, Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en Defensie, de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) vastgesteld. In de NOVI geeft het Rijk een langetermijnvisie geeft op de toekomstige ontwikkeling van de leefomgeving in Nederland. De NOVI is een instrument van de nieuwe Omgevingswet en loopt vooruit op de inwerkingtreding van die wet. De NOVI komt als structuurvisie uit onder de bestaande Wet ruimtelijke ordening.
1. 2. 3. 4.
Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; Duurzaam economisch groeipotentieel; Sterke en gezonde steden en regio’s; Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied.
De NOVI is erop gericht om voor deze vier prioriteiten de nationale beleidskeuzes (op strategisch niveau) zo scherp mogelijk te formuleren. Relevante keuzes NOVI voor voorgenomen ontwikkeling Gezien de doelstelling van de NOVI bevat het een breed palet aan nationale belangen en bijbehorende opgaven. De meest relevante aspecten uit de NOVI voor voorgenomen ontwikkeling, worden hierna samengevat weergegeven.
Nationaal belang 2: Realiseren van een goede leefomgevingskwaliteit
Het is volgens het Rijk van nationaal belang een goede omgevingskwaliteit te realiseren. Het gaat hier om het belang van cultureel erfgoed, architectonische kwaliteit van bouwwerken, stedenbouwkundige kwaliteit en kwaliteit van natuur en landschap. Daarnaast gaat het ook om de menselijke beleving van de fysieke leefomgeving, de effecten van de omgeving op mensen, en om de intrinsieke waarden die de maatschappij toekent aan de identiteit van gebieden en aan dier- en plantensoorten. Ook sociale samenhang en economische vitaliteit zijn onderdeel van een te realiseren goede leefomgevingskwaliteit.
Nationaal belang 4: Waarborgen en bevorderen van een gezonde en veilige fysieke leefomgeving
Een gezonde leefomgeving, die door de inwoners van Nederland ook als zodanig wordt ervaren, is van nationaal belang. Er wordt onderscheid gemaakt tussen beschermen van de gezondheid door een goede milieukwaliteit en et bevorderen van een gezonde leefstijl door een gezond ingerichte leefomgeving. Deze laatstgenoemde verleidt mensen tot gezond gedragen en welbevinden. Belangrijke elementen voor een gezonde leefomgeving zijn: uitnodigen tot bewegen, elkaar ontmoeten en ontspannen. De
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
In de NOVI worden 21 nationale belangen onderscheiden. Per nationaal belang formuleert het Rijk één of meerdere opgaven. Die opgaven zijn in feite het verschil tussen de ambitie en de huidige situatie en verwachte ontwikkelingen. Waar de opgaven vragen om een geïntegreerde benadering, komen deze samen in vier prioriteiten. De vier prioriteiten die het Rijk hanteert zijn:
8
leefomgeving kan op die manier een belangrijke bijdrage leveren aan het vergroten van het gezondheidspotentieel van kwetsbare groepen. Daarnaast kan een gezond ingerichte leefomgeving vaak gecombineerd worden met andere functies, zoals klimaatadaptatie en actieve mobiliteit. Toetsing project Door de vestiging van het nieuwe multifunctionele gebouw wordt de sociale samenhang in het dorp verbeterd, jong en oud kan gebruik maken van het gebouw. Daarnaast draagt het bij aan een gezonde leefomgeving, het nodigt namelijk uit tot meer bewegen, elkaar ontmoeten en ontspannen. De basisschool kan het kenmerk ‘buitenschool’ beter uitoefenen en de kaatsvereniging is in staat uit te breiden met meer leden. Daarnaast wordt de saamhorigheid groter doordat het gebouw kan worden gebruikt tijdens het tweejaarlijkse dorpsfeest. Conclusie Het project is in lijn met de in de NOVI nagestreefde nationale belangen en beleidskeuzes.
3.1.2 Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) Algemeen Indien nationale belangen met het oog op een goede ruimtelijke ordening dat vergen, kan de minister regels stellen aan de inhoud van bestemmingsplannen. Dit heeft de minister, in de vorm van een algemene maatregel van bestuur, gedaan in het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro). Op 30 december 2011 is dit besluit in werking getreden en is nadien meerdere malen aangevuld. De regels in het besluit zijn normstellend benoemd en moeten direct of indirect (door tussenkomst van de provincie) doorwerken tot het niveau van de lokale besluitvorming.
Conclusie Het project is in overeenstemming met het Barro.
3.1.3 Regeling algemene regels ruimtelijke ordening Algemeen De Regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Rarro) geeft uitwerking aan enkele bepalingen in het Barro. In het Rarro zijn regels en ruimtereserveringen opgenomen voor defensie-installaties, hoofdwegen en landelijke spoorwegen, buisleidingen en het Natuurnetwerk Nederland. Toetsing project Het projectgebied ligt op gronden waar volgens het Rarro sprake is van een radarverstoringsgebied (zie onderstaande afbeelding). In artikel 2.4 van het Rarro zijn bouwbeperkingen in radarverstoringsgebieden behorende bij radarstations Wier en Leeuwarden opgenomen. De maximale bouwhoogte ter plaatse is 89 meter ten opzichte van NAP. Aangezien het project een gebouw betreft van 3,2 meter hoog, zijn deze bouwregels niet van toepassing.
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
Toetsing project Het projectgebied ligt niet op gronden waar regels uit het Barro van toepassing zijn.
9
Verder is het projectgebied gelegen in een gebied aangeduid als ‘militaire laagvliegroute voor jacht- en transportvliegtuigen 10A’. Voor een impressie, zie navolgende afbeelding. In artikel 2.1, tiende lid van de Regeling algemene regels ruimtelijke ordening wordt het gebied aangewezen waartoe ingevolge artikel 2.6.10 van het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (beperkingen in verband met militaire laagvliegroutes jacht- en transportvliegtuigen) de volgende bepaling is opgenomen: ‘Bij de eerstvolgende herziening van een bestemmingsplan dat betrekking heeft op een laagvliegroute
voor jacht- en transportvliegtuigen worden geen bestemmingen opgenomen die het oprichten van bouwwerken met een hoogte van meer dan 40 meter boven het maaiveld mogelijk maken’.
Bij onderhavig initiatief is sprake van een gebouw van circa 3,2 meter en dus is deze beperking niet van toepassing.
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
Afbeelding 5 Uitsnede kaart 6 Rarro: Ligging projectlocatie t.o.v. radarverstoringsgebieden
10
Afbeelding 6 Uitsnede kaart 7 Rarro: Ligging projectlocatie t.o.v. laagvliegroutes voor jacht- en transportvliegtuigen
3.2
Provinciaal beleid
Voor wat betreft het provinciaal ruimtelijk beleid zijn met name de Omgevingsvisie Fryslân, de structuurvisie ‘Grutsk op ‘e Romte’ en de Verordening Romte Fryslân 2014 van belang. Zij komen hieronder aan bod.
3.2.1 Omgevingsvisie Fryslân – De romte diele Algemeen Op 23 september 2020 hebben Gedeputeerde Staten van de provincie Friesland de Omgevingsvisie Fryslân 2020 - De romte diele vastgesteld. Met de omgevingsvisie geeft Friesland de hoofdlijnen van het provinciale beleid voor de fysieke leefomgeving. In de Omgevingsvisie worden provinciale ambities, opgaven, doelen en werkwijze voor komende jaren uitgewerkt. De provincie heeft de ambitie om vitaal, veerkrachtig, karakteristiek en gezond te werk te gaan. De Omgevingsvisie beschrijft de strategische hoofdopgaven voor de lange termijn. Om de ambities te realiseren moet de basis op orde zijn. De Friese ruimte heeft veel kwaliteiten die behouden en versterkt moeten worden. In de Omgevingsvisie zijn acht doelstellingen geformuleerd voor de bestaande kwaliteit, te weten: • • • • • • •
Samenhangend netwerk van steden en dorpen; Slimme groei van de gastvrijheidseconomie; Duurzame landbouw; Karakteristieken van het landschap zijn beleefbaar; Behoud van Friese erfgoed; Natuur beschermen en ontwikkelen; Verbeteren en schoonhouden van milieu;
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
Conclusie Het project is in overeenstemming met het Rarro.
11
•
Kwaliteit en kwantiteit water op peil.
Binnen de provincie zijn bovendien vraagstukken aan de orde die actief opgepakt dienen te worden: 1. 2. 3. 4.
Fryslân houdt de leefomgeving vitaal, leefbaar en bereikbaar; Fryslân zet de energietransitie met kracht voort; Fryslân wordt klimaat adaptief ingericht; Fryslân versterkt de biodiversiteit.
Toetsing project Het voornemen geeft een impuls aan een vitale en leefbare leefomgeving. Het multifunctionele gebouw geeft namelijk letterlijk en figuurlijk meer ruimte aan zowel de kaatsvereniging als de basisschool. Dit stelt de vereniging nog beter in staat om haar leden samen te laten komen en te sporten in de buitenlucht. Daarnaast is kaatsen een typische Friese sport en daarmee draagt deze ontwikkeling ook bij aan het behoud van Fries erfgoed. Conclusie Het project draagt bij aan de ambities die de provincie in de omgevingsvisie heeft verwoord.
3.2.2 Grutsk op ‘e Romte
Grutsk op ‘e Romte is als procesvereiste in de Verordening Romte Fryslân 2014 (zie hierna in paragraaf 3.2.3) opgenomen. Dat betekent dat vereist wordt dat bij het opstellen van een ruimtelijk plan een analyse wordt gemaakt van de aanwezige waarden in het plangebied, in het bijzonder van de landschappelijke en cultuurhistorische structuren. En dat afgewogen en gemotiveerd wordt op welke wijze in het plan rekening is gehouden met de provinciale belangen uit Grutsk op ‘e Romte. Voor de opbouw van Grutsk op ‘e Romte is ervoor gekozen om de landschappelijke en cultuurhistorische structuren van provinciaal belang aan te geven volgens twee schaalniveaus: 1. er zijn grotere structuren (de zgn. ‘top 10’) die karakteristiek zijn voor de gehele provincie en niet onder te brengen zijn binnen bepaalde grenzen; 2. daarnaast zijn er structuren die karakteristiek zijn voor bepaalde delen van Fryslân en pas op een lager schaalniveau benoembaar en herkenbaar zijn. Van de top 10 van de gebiedsoverschrijdende landschappelijke en cultuurhistorische structuren van provinciaal belang is voor de projectlocatie vooral de ‘verkaveling’ van belang. Het advies dat hierbij hoort is om bij nieuwe ontwikkelingen de verkaveling te benutten als onderlegger, waarbij vooral richting (of het ontbreken ervan), vorm en verhouding belangrijke onderdelen van de ruimte zijn.
Toetsing project Het projectgebied ligt in het deelgebied ‘Zuidelijke Wouden. Van de zeven provinciale belangen die Fryslân voor dit gebied heeft vastgelegd, zijn er geen van toepassing op de projectlocatie. Op grond van de Grutsk op ‘e Romte en de ‘Cultuurhistorische kaart Fryslân’ (CHK2) ligt de projectlocatie in het landschapstype ‘Woudontginningen Heerenveen – Hoornsterzwaag’ in het deel ‘Zuidelijke Wouden’ met een opstrekkende verkaveling vanuit de beek op de zandruggen van de uitlopers van het Drents plateau. In de bijlage van Grutsk op ‘e Romte zijn voor de verschillende deelgebieden per landschapstype kernkwaliteiten volgens CHK/FAMKE opgenomen. Een relevante kernkwaliteit van het
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
Algemeen Op 26 maart 2014 is Grutsk op 'e Romte vastgesteld door Provinciale Staten als structuurvisie. Grutsk op ‘e Romte is een thematische structuurvisie over landschappelijke en cultuurhistorische structuren van provinciaal belang en is voor dit thema een kader dat gebruikt wordt bij ruimtelijke afwegingen. Het is een zelfbindend document, dus alleen bindend voor de provincie zelf.
12
woudontginningslandschap in het deelgebied ‘Zuidelijke Wouden’ is voor de projectlocatie voor een opstrekkende verkaveling vanuit de beken genoemd, alsmede voor de nederzettingen een lineaire en parallelle bebouwing aan beeklopen en beekdalen. Het project wordt ingepast binnen de bestaande verkaveling en doet daaraan dus geen afbreuk. Uit de CHK van de provincie volgt verder dat er op de projectlocatie geen bijzondere cultuurhistorische waarden aanwezig zijn (zie ook paragraaf 4.1.2). Conclusie Het project is in overeenstemming met de Grutsk op 'e Romte.
3.2.3 Verordening Romte Fryslân 2014 Algemeen In 2011 hebben Provinciale Staten de eerste Verordening Romte Fryslân vastgesteld. De geconsolideerde versie van de Verordening Romte Fryslân 2014 (hierna: de verordening) bevat alle wijzigingen van deze verordening die sindsdien door Provinciale Staten zijn aangebracht. De Verordening Romte Fryslân 2014 is opgesteld om er voor te zorgen dat de provinciale ruimtelijke belangen doorwerken in de gemeentelijke bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen. In de verordening staan regels over de thema’s bundeling, ruimtelijke kwaliteit, wonen, werken, recreatie en toerisme, landbouw, natuur, kustverdediging en duurzame energie.
Op grond van de verordening zijn meerdere provinciale belangen van toepassing op het projectgebied. Deze worden hieronder op een rij gezet.
Begrenzing bestaand bebouwd gebied en bundelingsbeleid
Het zuidelijke deel van het projectgebied ligt binnen de begrenzing van bestaand stedelijk gebied. Dit is op grond van artikel 1 lid 1.15 van de verordening:
“het gebied dat de bestaande of bij bestemmingsplan toegelaten en voorziene woon- of bedrijfsbebouwing waaronder mede begrepen de daarbij behorende openbare voorzieningen en verkeersinfrastructuur van een kern bevat, zoals begrensd op de van deze verordening deel uitmakende kaarten Begrenzing bestaand stedelijk gebied, of zoals sinds 1 januari 2010 opgenomen in een onherroepelijk ruimtelijk plan voor nieuwe stedelijke functies, met uitzondering van de stedelijke functies die pas kunnen worden gerealiseerd op grond van in dat ruimtelijk plan opgenomen wijzigingsbevoegdheden ex artikel 3.6 Wet ruimtelijke ordening.” Ingevolge artikel 1, lid 1.1.1, eerste lid, van de verordening, mogen in een ruimtelijk plan voor landelijk gebied geen bouwmogelijkheden en gebruiksmogelijkheden worden opgenomen voor nieuwe stedelijke functies. Het tweede lid van dit artikel geeft echter een uitzondering daarop voor een uitbreidingslocatie aansluitend op bestaand stedelijk gebied. Onder ‘stedelijke functies’ verstaat de verordening in artikel 1, lid 1.90 functies die gekoppeld zijn aan het functioneren van kernen (dorpen en steden), waaronder sportvoorzieningen. Doordat het project is voorzien op gronden die deels in, dan wel direct aansluitend op bestaand stedelijk gebied, is het in overeenstemming met het bundelingsbeleid uit de verordening.
Tevens biedt artikel 1, lid 1.3.1, van de verordening, de mogelijkheid om in afwijking van artikel 1.1.1, eerste lid een nieuwe stedelijke functie in of aansluitend op een bestaand bebouwingslint of een bestaande bebouwingscluster toe te staan, mits de nieuwe stedelijke functie leidt tot een landschappelijk aanvaardbare afronding of verdichting van een bebouwingslint of bebouwingscluster en doet geen
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
Toetsing project De verordening is van toepassing op een ‘ruimtelijk plan’. Hieronder wordt in deze verordening onder andere verstaan een omgevingsvergunning als bedoeld in artikel 2.1, eerste lid juncto artikel 2.12, eerste lid, onderdeel a, onder 3 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht. Derhalve is de verordening van toepassing op dit project.
13
afbreuk aan de landschappelijke en cultuurhistorische kernkwaliteiten. Het project leidt gelet op het reeds bestaande gebruik, de wisselwerking met de basisschool en het dorpshuis, de omvang en de inpassing ten opzichte van de bestaande boomwal tot een aanvaardbare afronding van het bebouwingslint.
Ruimtelijke kwaliteit
Volgens artikel 2.1, lid 2.1.1, van de verordening, dient voor zover noodzakelijk, aangegeven te worden op welke wijze het plan rekening houdt met de draagkracht van het landschap voor de opvang en inpassing van de nieuwe functie, waarbij ook ingegaan moet worden op eventueel aanwezige cultuurhistorische waarden. Omdat het project deels gelegen in het landelijk gebied, schrijft het derde lid van dit artikel tevens voor, dat voorzien is in een zorgvuldige landschappelijke inpassing van de uitbreidingslocatie. Immers, het project kwalificeert op grond van artikel 1, lid 1.94, van de verordening, als een uitbreidingslocatie, nu er sprake is van een uitbreiding van het bestaand stedelijk gebied ten behoeve van een nieuwe stedelijke functie.
Daarnaast schrijft artikel 2.3, lid 2.3.1, eerste lid, van de verordening, voor dat de toelichting bij een ruimtelijk plan dat voorziet in een nieuwe stedelijke functie buiten bestaand stedelijk gebied bevat een verantwoording waaruit blijkt dat toepassing is gegeven van het principe van zorgvuldig ruimtegebruik, waaruit in ieder geval blijkt waarom die functie redelijkerwijs niet binnen bestaand stedelijk gebied kan worden gerealiseerd. Zoals is aangegeven, is het project voorzien op gronden die al in gebruik zijn door de kaatsvereniging en biedt de ligging direct achter de basisschool en nabij het dorpshuis de mogelijkheid voor kruisbestuiving tussen deze drie functies. Tevens is het project voorzien op gronden die deels in, dan wel direct aansluitend op bestaand stedelijk gebied. Daarmee is sprake van een zorgvuldig ruimtegebruik.
Werken
Het project is op grond van artikel 1, lid 1.97, van de verordening, aan te merken als een ‘voorziening’:
“een private of publieke functie die voorziet in een maatschappelijke behoefte - niet zijnde bedrijf, winkel, horeca of kantoor - zoals een school, zorginstelling, theater, bibliotheek, stadion, sport(veld)complex, ziekenhuis, instelling van openbaar bestuur.” De toelichting bij de verordening geeft aan dat ‘maatschappelijke voorzieningen’ niet onder de begripsbepaling van ‘bedrijven’ vallen. De verordening biedt daarmee ruimte voor uitbreiding van bestaande voorzieningen, zonder vooraf bepaalde limiet. De sportvoorziening waarin het project voorziet, is aan te merken als een maatschappelijke voorziening. Daardoor hoeft het project niet getoetst te worden aan de regels die de verordening stelt ten aanzien van bedrijven.
Dagrecreatie
Volgens de begripsbepaling van een ‘dagrecreatieve inrichting’ in artikel 1, lid 1.27, van de verordening, zou het project als zodanig beschouwd kunnen worden. Hieronder wordt in de begripsbepaling immers mede begrepen de van de inrichting deel uitmakende sportvelden. Onder artikel 5.4, lid 5.4.1, van de verordening, wordt ten aanzien van dagrecreatieve voorzieningen gesteld dat: 1. In een ruimtelijk plan kan een uitbreiding van een bestaande dagrecreatieve inrichting worden toegestaan, tot een maximaal aantal van 150.000 bezoekers per jaar. 2. In een ruimtelijk plan kan een nieuwe dagrecreatieve inrichting worden toegestaan in, aansluitend aan of nabij een recreatiekern, tot een maximaal aantal van 150.000 bezoekers per jaar.
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
Uit de beschrijving in paragraaf 2.2 volgt dat het project goed inpasbaar is op de voorziene plek. Het project leidt gelet op het reeds bestaande gebruik, de wisselwerking met de basisschool en het dorpshuis, de omvang en de inpassing ten opzichte van de bestaande boomwal tot een passende inpassing. Van cultuurhistorische waarden ter plaatse is geen sprake (zie ook paragraaf 3.2.2).
14
3. In afwijking van het eerste en tweede lid kan in een ruimtelijk plan een nieuwe of uitbreiding van een bestaande dagrecreatieve inrichting worden toegestaan in, aansluitend aan of nabij een stedelijk centrum, met een aantal van meer dan 150.000 bezoekers. De kaatsvereniging telt op dit moment circa 80 leden, maar ook na groei van het aantal leden zal het niet uitgroeien tot 150.000 bezoekers per jaar. De hierboven gestelde aantallen worden dan ook niet overschreden. Conclusie Het project is in overeenstemming met de Verordening Romte Fryslân 2014.
3.3
Gemeentelijk beleid
Bij de beschrijving van het gemeentelijk ruimtelijk beleid wordt ingegaan op de Omgevingsvisie en het Harmonisatiebeleid van de gemeente Heerenveen.
3.3.1 Omgevingsvisie Heerenveen 2040 Algemeen De Omgevingsvisie bevat het integrale beleid op hoofdlijnen van de fysieke leefomgeving. In de visie staan de ambities, kernopgaven en de uitgangspunten van het beleid voor de fysieke leefomgeving. De visie geldt voor het hele gemeentelijke grondgebied van Heerenveen en vervangt sectorale documenten op visieniveau zoals het gemeentelijk Verkeer en Vervoerplan, het Waterplan en het Milieubeleidsplan. De visie is op 8 juli 2021 vastgesteld door de gemeenteraad en is bindend voor de gemeente bij de uitwerking van nieuw beleid voor de fysieke leefomgeving.
1. 2. 3. 4.
Werken aan Heerenveen als (boven)regionaal centrum voor (top)sport, werk en voorzieningen; Bouwen aan toekomstbestendige woningen; Zorgen voor gezonde, klimaatbestendige en leefbare wijken en dorpen; Versterken van de kwaliteit en veerkracht van het landelijk gebied.
Het besluitgebied is volgens de gebiedenkaart van de Omgevingsvisie gelegen in de ‘Woudontginning’, zie navolgende afbeelding. Dit gebiedstype bestaat veelal uit verspreid liggende percelen met agrarische functies of woonfuncties. Het bestaat veelal uit smalle percelen die haaks op de Schoterlandseweg zijn gelegen. Naast de agrarische functie, zijn wonen en recreëren belangrijke functies. Het gaat hier om buitengebied met accent op functieverweving. Kleinschalige toeristisch-recreatieve initiatieven worden gestimuleerd. Toetsing project Het voornemen speelt in op de algemene uitgangspunten en ambities. Het draagt bij aan het versterken van de kwaliteit van het landelijk gebied, de gezondheid en leefbaarheid in wijken en dorpen. De kaatsvereniging maakt het mogelijk door samenwerking met de basisschool en het dorpshuis, dat dit een multifunctioneel gebouw wordt voor het hele dorp. Daarnaast past het project binnen het landschapstype ‘Woudontginning’. Conclusie Het voornemen is in overeenstemming met de Omgevingsvisie.
3.3.2 Bestemmingsplan buitengebied gemeente Heerenveen 2007 Algemeen In geval van het projectgebied is het bestemmingsplan ‘Buitengebied Gemeente Heerenveen’ (vastgesteld in 2007) het geldende bestemmingsplan. In dit plan worden de functies landbouw, natuur
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
De komende jaren richt de gemeente Heerenveen zich op de volgende kernopgaven:
15
en landschap als basisfuncties van het buitengebied beschouwd. Alle overige functies worden als toegevoegde functies aangeduid. Een van de doelstellingen is het behouden en versterken van de waarde en de kwaliteit van het landschap voor bewoners van de gemeente en recreanten. Er moet gezorgd worden voor een beleefbaar en toegankelijk landschap met een eigen identiteit. Toetsing Ter plaatse geldt de bestemming ‘Agrarisch gebied – 2’. Op grond van deze bestemming is geen multifunctioneel gebouw toegestaan.
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
Conclusie Het project is in strijd met het geldende bestemmingsplan. Middels het aanvragen van een projectafwijkingsbesluit wordt dit planologisch ingepast.
16
Hoofdstuk 4 - Omgevingsaspecten In dit hoofdstuk vindt een beoordeling plaats van de invloed van het project op diverse omgevingsaspecten. Daarbij wordt per omgevingsaspect eerst het algemene kader beschreven en komt vervolgens de toetsing aan het project aan bod.
4.1 Archeologie en Cultuurhistorie 4.1.1 Archeologie Verdrag van Malta Op 16 januari 1992 is in Valletta (Malta) het Europees Verdrag inzake de bescherming van het archeologisch erfgoed (Verdrag van Malta) ondertekend. Het Nederlandse parlement heeft dit verdrag in 1998 goedgekeurd. Het Verdrag van Malta voorziet in bescherming van het Europees archeologisch erfgoed onder meer door de risico's op aantasting van dit erfgoed te beperken. Deze bescherming is in Nederland wettelijk verankerd in de Erfgoedwet. Op basis van deze wet zijn mogelijke (toevals)vondsten bij het verrichten van werkzaamheden in de bodem altijd beschermd. Er geldt een meldingsplicht bij het vinden van (mogelijke) waardevolle zaken. Dat melden dient terstond te gebeuren. In het kader van een goede ruimtelijke ordening in relatie tot de Erfgoedwet kan vooronderzoek naar mogelijke waarden nodig zijn. Is de verwachting dat er archeologisch waardevolle zaken aanwezig kunnen zijn, dan is vooronderzoek nodig.
Afbeelding 7 Uitsnede provinciale verwachtingskaart archeologie voor periode steentijd-bronstijd met globale ligging perceel (rood omlijnd) en besluitgebied (blauw omlijnd)
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
Provinciaal beleid Over het algemeen zijn in Nederland op verschillende niveaus archeologische (verwachtings-)kaarten opgesteld. Daarbij worden twee verschillende onderzoeksperioden onderscheiden, te weten steentijdbronstijd en ijzertijd-middeleeuwen. Voor deze onderzoeksperioden geldt respectievelijk het advies 'quickscan' en 'karterend onderzoek 3' (zie navolgende afbeeldingen).
17
Afbeelding 8 Uitsnede provinciale verwachtingskaart archeologie voor periode ijzertijd-middeleeuwen met globale ligging perceel (rood omlijnd) en besluitgebied (blauw omlijnd)
Conclusie Het project past binnen het archeologisch beleid.
4.1.2 Cultuurhistorie Algemeen Op basis van het Besluit ruimtelijke ordening, artikel 3.1.6, lid 5, onder a, moet een beschrijving worden opgenomen van de wijze waarop met de in het gebied aanwezige cultuurhistorische waarden rekening is gehouden. Hierbij dient tevens historisch (steden)bouwkundige geografie te worden meegenomen in de belangenafweging. Aangegeven dient te worden welke conclusies aan de geanalyseerde waarden worden verbonden, en op welke wijze deze zijn geborgd in het project.
Cultuurhistorische Kaart Fryslân
Voor het inventariseren van cultuurhistorische waarden is gebruik gemaakt van de Cultuurhistorische Kaart Fryslân (CHK). Op deze kaart staan alle elementen en structuren die het ontstaan, het gebruik en de inrichting van het landschap weerspiegelen. Dit zijn aardkundige, archeologische, historischgeografische en bouwhistorische zaken die van belang zijn voor de kennis, beleving en waardering van de ruimtelijke inrichting van de provincie. Toetsing project Het plangebied kent geen bekende cultuurhistorische waarden en/of elementen volgens de CHK (zie ook paragraaf 3.2.2). Gemeentelijk beleid In de Nota ‘Cultuurhistorisch Erfgoed Gemeente Heerenveen’ worden de kenmerken van de landschapstypen nader omschreven. Deze erfgoednota is gebiedsgericht opgezet. De nota bevat een voorstel tot aanwijzing van nieuwe gemeentelijke monumenten, een historische ontwikkelingsschets, een analyse van gemeentelijk grondgebied en uitgebreide beschrijvingen van negen gebieden.
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
Toetsing project De provincie beveelt aan om bij ingrepen van meer 5000m² een historisch en karterend onderzoek te verrichten, waarbij speciale aandacht moet worden besteed aan eventuele Romeinse sporen en/of vroeg-middeleeuwse ontginningen. Omdat het project het bouwen van een multifunctioneel gebouw betreft van circa 145 m2 is een dergelijk onderzoek niet nodig.
18
Afbeelding 9 Globale ligging projectlocatie in Nota ‘Cultuurhistorisch Erfgoed Gemeente Heerenveen’ omlijnd)
(blauw
Conclusie Door het project worden geen cultuurhistorische waarden aangetast.
4.2 Bedrijven en milieuzonering 4.2.1 Algemeen Om tot een ruimtelijk relevante toetsing van de milieuhygiënische inpasbaarheid van nieuwe functies te komen, wordt het begrip milieuzonering gehanteerd. De milieuzonering zorgt voor een voldoende afstand tussen milieubelastende activiteiten (zoals bedrijven) en milieugevoelige functies (zoals woningen) in ruimtelijke plannen. Hiertoe zijn bedrijven voorzien van een zone waar mogelijke nadelige effecten zijn voor woningen. Maatgevend zijn de thema’s geur, geluid, stof en gevaar. Vanuit het oogpunt van een goede ruimtelijke ordening is het voorkomen van voorzienbare hinder door milieubelastende activiteiten van belang. Daarnaast mogen bedrijven niet worden beperkt in hun mogelijkheden. VNG-uitgave Bedrijven en milieuzonering Om mogelijke hinder van bedrijven voor bewoners te voorkomen, wordt de daarvoor algemeen aanvaarde VNG-uitgave ‘Bedrijven en milieuzonering’ (2009) gebruikt. In deze uitgave is de potentiële milieubelasting voor een hele reeks van bedrijven bepaald aan de hand van de reeds genoemde milieuaspecten geur, stof, geluid en gevaar. De milieubelasting is voor die aspecten vertaald in richtlijnen voor aan te houden afstanden tussen milieubelastende en milieugevoelige functies. Deze afstanden kunnen als basis worden gehanteerd, maar zijn indicatief.
Bovendien zijn deze afstanden alleen van toepassing op nieuwe situaties en niet op bestaande situaties. Het milieuaspect met de grootste afstand is maatgevend en bepaalt in welke milieucategorie een bedrijfstype wordt ingedeeld.
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
Toetsing project Het projectgebied ligt volgens de Erfgoednota van gemeente Heerenveen (d.d. december 2015) gelegen binnen gebied 3 ‘Woudontginning’. De woudontginning is ontstaan op een kilometerslange van oost naar west lopende dekzandrug. Typerend voor woudontginningen is het voorkomen van twee parallelle wegen. De Schoterlandseweg is de ‘binnenweg’, het oudste bebouwingslint over het hoogste deel van de dekzandrug. Met de uitvoering van het project worden geen zaken aangetast of bomen gekapt die van belang zijn volgens de Erfgoednota van Gemeente Heerenveen.
19
Gebiedstypen Volgens de VNG-uitgave “Bedrijven en Milieuzonering” dient eerst te worden beoordeeld of in de omgeving sprake is van een ‘rustige woonwijk’ of een ‘gemengd gebied’: • •
een ‘rustige woonwijk’ is een woonwijk die is ingericht volgens het principe van functiescheiding. Overige functies komen vrijwel niet voor. Langs de randen is weinig verstoring van verkeer; een ‘gemengd gebied’ is een gebied met een matige tot sterke functiemenging. Direct naast woningen komen andere functies voor zoals winkels, horeca en kleine bedrijven. Ook lintbebouwing in het buitengebied met overwegend agrarische en andere bedrijvigheid kan als gemengd gebied worden beschouwd. Gebieden die direct langs de hoofdinfrastructuur liggen, behoren eveneens tot het omgevingstype gemengd gebied.
In onderstaande tabel is weergegeven welke richtafstand bij de twee verschillende gebiedstypen aangehouden worden per milieucategorie.
Bron: VNG
Externe en interne werking Bij het realiseren van nieuwe functies wordt gekeken naar de omgeving waarin de nieuwe functies gerealiseerd worden. Hierbij speelt qua inpasbaarheid zowel de ‘externe werking’ als de ‘interne werking’ van de nieuwe functie een rol: 1.
2.
Externe werking: Past de nieuwe functie in de omgeving? Hierbij gaat het met name om de vraag of de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling leidt tot een situatie die, vanuit hinder of gevaar bezien, in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ontwikkeling. Daarvan is sprake als het woon- en leefklimaat van omwonenden gewaarborgd kan worden; Interne werking: Laat de omgeving de nieuwe functie toe? Hierbij gaat het om de vraag of de nieuwe functie binnen het projectgebied hinder ondervindt van bestaande functies in de omgeving. Worden bijvoorbeeld bestaande bedrijven door de komst van de nieuwe functie belemmerd in hun bedrijfsvoering?
4.2.2 Toetsing project Gebiedstype Het projectgebied is gelegen in het buitengebied van de gemeente Heerenveen, waar sprake is van een matige functiemenging en lintbebouwing. Derhalve wordt in dit geval uitgegaan van het omgevingstype ‘gemengd gebied’. Externe werking Op basis van de bijlage bij de VNG-uitgave ‘Bedrijven en milieuzonering’ is sprake van een ‘Buurt- en clubhuis’. Hierbij hoort de milieucategorie 2, met een richtafstand voor 30 meter voor geluid en 0 meter voor geur, stof en gevaar. Omdat sprake is van het omgevingstype ‘gemengd’, wordt de richtafstand met één stap verlaagd naar 10 meter.
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
Tabel 4.1 – Richtafstand voor de twee gebiedstypen per milieucategorie
20
Zoals is gesteld in paragraaf 2.1, ligt het dichtstbij gelegen woonhuis op 50 meter. Deze afstand is gemeten van toekomstige gevel van het multifunctionele gebouw tot de gevel van het woonhuis. Het project voldoet daarmee aan alle richtafstanden. Interne werking Het project voorziet in de oprichting van een gevoelig object. Van hinder van bestaande functies is echter geen sprake. De basisschool is gelegen op 30 meter van het projectgebied en wordt daarmee niet gehinderd in de ontwikkeling. Bovendien maakt de basisschool gebruik van het multifunctionele gebouw en draagt het bij aan het principe ‘Buitenschool’. Conclusie Er zijn geen belemmeringen vanuit het aspect milieuzonering voor het project.
4.3 Bodemkwaliteit 4.3.1 Algemeen
Op basis van artikel 3.1.6 van het Besluit ruimtelijke ordening moet in planvorming rekening gehouden worden met de bodemkwaliteit in relatie tot de gewenste functies. In dat licht dient te worden bepaald of de aanwezige bodemkwaliteit past bij het toekomstige gebruik van die bodem en of deze aspecten optimaal op elkaar kunnen worden afgestemd. Om hierin inzicht te krijgen, kan een bodemonderzoek noodzakelijk zijn conform de richtlijnen NEN-5740.
In voorliggend geval is sprake van een multifunctioneel gebouw, dat in gebruik wordt genomen door leden van de kaatsvereniging, kinderen van de basisschool en andere dorpsgenoten. Met de ontwikkeling is op het gedeelte waar de uitbreiding is voorzien sprake van een wijziging naar een voor de bodem gevoeliger gebruik. Dit brengt met zich mee dat bodemonderzoek noodzakelijk wordt geacht. Nazca-i Op basis van nazca blijkt er geen bodemonderzoek bekend. Op basis van topografische kaarten (tot 1981) een watergang aanwezig op de locatie, deze is nadien gedempt. Het is niet duidelijk waarmee dat is gedaan. Net ten zuiden van de locatie is in 1996 een bodemonderzoek verricht (Oranjewoud, kenmerk: 16546-79902, d.d. 27 juni 1996). Op basis van dit onderzoek blijkt er in het grondwater sprake van een sterk verhoogd gehalte met koper. Volgens het rapport een natuurlijke achtergrondwaarde. De gemeente Heerenveen is momenteel eigenaar van de grond en is tevens participant van dit initiatief. De grond blijft in eigendom van de gemeente Heerenveen. Om te kunnen waarborgen dat er geen risico’s zijn als gevolg van het voormalige gebruik/ demping is onderzoek noodzakelijk (met name omdat het jonge kinderen betreft). Vanwege het voorgaande moet het terrein waar deze ontwikkelingen worden ontplooid onderzocht worden conform NEN5725 en NEN5740 en indien van toepassing NEN5707.
Het onderzoek dient voor het bepalen van de huidige kwaliteit van de bodem (in relatie tot de beoogde activiteiten), maar ook als nulsituatie. Bij het onderzoek moet rekening worden gehouden met de mogelijk aanwezige voormalige watergang. Aandachtspunten hierbij zijn ook het in het verleden aangebrachte materialen (zand, basketbalveld). Verkennend bodemonderzoek In het kader van voorliggende onderbouwing is door gemeente Heerenveen een verkennend bodemonderzoek uitgevoerd op 31 augustus 2022. Een samenvatting van de uitkomsten van het bodemonderzoek wordt hieronder kort beschreven. Voor meer informatie wordt verwezen naar de volledige onderzoeksrapportage in bijlage 2.
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
4.3.2 Toetsing project
21
Uit de onderzoeksresultaten op en nabij het plangebied is gebleken dat: -
Zintuiglijk op het maaiveld en in de bodem geen asbestverdachte materialen zijn waargenomen; In de opgeboorde grond zijn geen waarnemingen gedaan die kunnen duiden op bodemverontreiniging; In de bovengrond geen verhoogde gehalten zijn aangetoond (ten opzichte van de achtergrondwaarden); In de ondergrond eveneens geen verhoogde gehalten zijn aangetoond (ten opzichte van de achtergrondwaarden); In het grondwater van peilbuis 01, in het zuidelijke terreindeel, een sterk verhoogde concentratie met zink is aangetoond (overschrijding interventiewaarde). De aangetoonde zinkconcentratie wordt als natuurlijke achtergrondwaarde beschouwd; In de noordelijk gelegen peilbuis (peilbuis 02) geen verhoogde concentraties zijn aangetoond (ten opzichte van de streefwaarden); Er is geen vermoeden op de mogelijke aanwezigheid van asbest in de bodem, vandaar dat geen asbestonderzoek is uitgevoerd.
Gezien bovenstaande onderzoeksresultaten en hetgeen beschreven in de ruimtelijke onderbouwing wordt gesteld dat er geen sprake danwel vermoeden bestaat op de aanwezigheid van een geval van ernstige bodemverontreiniging ter plaatse van het plangebied en dat de locatie (onder voorwaarden) geschikt is voor de beoogde functie. Conclusie De bodemgesteldheid vormt geen belemmering voor het toekomstig gebruik van het perceel.
4.4 Externe veiligheid De regelgeving op het gebied van externe veiligheid beoogt een minimaal veiligheidsniveau te garanderen voor de burger voor wat betreft risico's van opslag en transport van gevaarlijke stoffen. Het wettelijk kader voor risicobedrijven is vastgelegd in het Besluit externe veiligheid inrichtingen (Bevi) en de bijbehorende Regeling externe veiligheid inrichtingen (Revi). Voor het vervoer van gevaarlijke stoffen is het wettelijke kader vastgelegd in de Wet vervoer gevaarlijke stoffen, het Besluit externe veiligheid transportroutes (Bevt) en de Regeling Basisnet. De regelgeving voor ondergrondse buisleidingen is vastgelegd in het Besluit Externe veiligheid buisleidingen (Bevb). Bij de beoordeling van de externe veiligheidssituatie zijn twee begrippen van belang: •
•
het plaatsgebonden risico (PR) is de plaatsgebonden kans per jaar dat een onbeschermd persoon komt te overlijden ten gevolge van een ongeval met gevaarlijke stoffen. De kans van éénmaal in de miljoen jaar op een dergelijk ongeval is als norm in de regelgeving opgenomen. Het plaatsgebonden risico is weer te geven met een contour rondom een activiteit; het groepsrisico (GR) geeft de kans per jaar aan dat een groep personen van een bepaalde grootte (bijvoorbeeld 10, 100 of 1000 personen) tegelijk slachtoffer wordt van een ongeval met gevaarlijke stoffen. Het groepsrisico wordt weergegeven in een curve waarin het aantal personen is afgezet tegen de kans per jaar op (tegelijk) overlijden. Het groepsrisico is echter geen harde norm, maar een oriënterende waarde.
4.4.2 Toetsing project Het project voorziet niet in een risicobron. Het project leidt wel tot de oprichting van een nieuw (beperkt) kwetsbaar object. Daarmee is het project van invloed op de hoogte van het groepsrisico.
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
4.4.1 Algemeen
22
Afbeelding 10 Ligging plangebied (rood omlijnd) in risicokaart
Conclusie Het project leidt niet tot belemmeringen op het gebied van externe veiligheid die de uitvoering in de weg staan.
4.5 Geluid 4.5.1 Algemeen Voor het aspect geluid is binnen het projectgebied de Wet geluidhinder (Wgh) een wettelijk beoordelingskader. De Wgh kent voor weg- en railverkeer alsmede voor gezoneerde industrieterreinen voorkeursgrenswaarden voor geluidgevoelige objecten. De Wgh gaat uit van zones langs (spoor)wegen en zones bij industrieterreinen. Het gebied binnen deze zone geldt als akoestisch aandachtsgebied waar een akoestische toetsing uitgevoerd dient te worden, indien sprake is van een geluidgevoelig object. De Wgh beschermt de volgende geluidgevoelige objecten: • • •
woningen (artikel 1 Wgh): gebouw of gedeelte van een gebouw waar bewoning is toegestaan op grond van de geldende planologische status (bestemmingsplan, de beheersverordening, omgevingsvergunning afwijken bestemmingsplan of beheersverordening); andere geluidsgevoelige gebouwen: op grond van artikel 1.2 Besluit geluidhinder zijn dit onderwijsgebouwen, ziekenhuizen en verpleeghuizen, verzorgingstehuizen, psychiatrische inrichtingen en kinderdagverblijven; geluidsgevoelig terreinen: op grond van artikel 1.2 Besluit geluidhinder zijn dit woonwagenstandplaatsen en ligplaatsen voor woonschepen.
Ruimtelijke onderbouwing Schoterlandseweg Hoornsterzwaag kadastraal perceel 3919 en 3820
Aan de hand van de Risicokaart is een inventarisatie verricht van risicobronnen in en rond het projectgebied. Op de Risicokaart staan meerdere soorten risico's, zoals ongevallen met brandbare, explosieve en giftige stoffen, grote branden of verstoring van de openbare orde. In navolgende is een uitsnede van de Risicokaart met betrekking tot het projectgebied en omgeving weergegeven. In directe omgeving van het projectgebied zijn geen risicovolle inrichtingen gelegen. Op een afstand van circa 2,5 kilometer loopt een aardgasleiding. Gezien de ruime afstanden vormt de buisleiding geen belemmering voor het initiatief.
23
4.5.2 Toetsing project Er liggen in het projectgebied of in de directe omgeving daarvan geen spoorwegen of gezoneerde bedrijventerreinen. In het kader van dit project is daarmee alleen het wegverkeerslawaai van belang. Echter, omdat het project geen nieuw geluidgevoelig object mogelijk maakt, is een akoestisch onderzoek derhalve niet nodig. Conclusie Er zijn geen belemmeringen vanuit het aspect geluid voor het project.
4.6 Luchtkwaliteit 4.6.1 Algemeen
De hoofdlijnen van de regelgeving voor luchtkwaliteit zijn te vinden in hoofdstuk 5, titel 5.2 van de Wet milieubeheer (hierna: ‘Wm’), ook wel de Wet luchtkwaliteit genoemd. De regelgeving is uitgewerkt in onderliggende algemene maatregelen van bestuur (AMvB’s) en ministeriële regelingen. De kern van deze wettelijke regeling is artikel 5.16 Wm. In het tweede lid van dit artikel staan de bevoegdheden genoemd bij de uitvoering waarvan aan de grenswaarden voor luchtkwaliteit moet worden getoetst. Deze grenswaarden zijn genoemd in bijlage 2 van de Wm.
Uitzondering beoordeling luchtkwaliteitseisen Bij een projectafwijkingsbesluit dient ingevolge artikel 5.16 Wm ook getoetst te worden aan de luchtkwaliteitseisen. Deze hoofdregel leidt uitzondering als: • •
een plan in het Nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit (NSL) is opgenomen; of als een plan niet in betekenende mate (NIBM) bijdraagt aan de concentratie van vervuilende stoffen in de buitenlucht.
Besluit niet in betekenende mate (NIBM) In het Besluit niet in betekenende mate bijdragen (luchtkwaliteitseisen) is bepaald in welke gevallen een ruimtelijke ontwikkeling vanwege de gevolgen voor de luchtkwaliteit niet hoeft te worden getoetst aan de grenswaarden. Een plan draagt ‘niet in betekende mate’ bij aan de luchtverontreiniging als de zogenaamde 3% grens niet wordt overschreden. De 3% grens is gedefinieerd als 3% van de grenswaarde voor de jaargemiddelde concentratie van fijn stof of stikstofdioxide. Deze grenswaarde is gesteld op 40 µg/m3 . Dit komt overeen met 1,2 microgram/m3 voor zowel PM10 als NO2. Als de 3% grens voor PM10 of NO2 niet wordt overschreden, is het project NIBM en is geen verdere toetsing aan grenswaarden vereist. In de Regeling NIBM is de bovengenoemde 3%-grens uitgewerkt in concrete getallen. Van een NIBM bijdrage van de luchtkwaliteit is bijvoorbeeld sprake wanneer een ruimtelijk plan de drempel van een toename van meer dan 1.283 voertuigbewegingen (van auto's) per weekdagetmaal niet overschrijdt.
4.6.2 Toetsing project Het project voorziet niet in een fijnstofuitstotend object. Een ander aspect van het project dat van invloed kan zijn op de luchtkwaliteit, is een eventuele toename van voertuigbewegingen. Een toename van van maximaal 1.283 voertuigbewegingen (van auto's) per weekdagetmaal wordt als ‘niet in betekenende mate’ beschouwd. Het project leidt niet tot een dergelijke toename van het aantal