Raadsmonitor sociaal maatschappelijke verbinging 2020.pdf

Kledingbank Hoewel de huisvesting primair een taak is van de vrijwilligersorganisaties zelf, heeft het college het afgelopen jaar veel tijd besteed aan het vinden van een geschikte ruimte voor kledingbank De Cirkel, al dan niet in combinatie met de Voedselbank. Het college is hierover nog in gesprek met de Kledingbank.

33

Plan van Aanpak Armoedebestrijding en schulddienstverlening Recentelijk is door het college een plan van aanpak armoedebestrijding en schulddienstverlening vastgesteld dat op dit moment uitgevoerd wordt en waarmee we de armoedebestrijding en schulddienstverlening willen optimaliseren. Een aantal zaken hebben we inmiddels gerealiseerd: Er zijn veel landelijke ontwikkelingen die het bestrijden van schulden eenvoudiger maken. In 2018 heeft de minister een kamerbrief Brede Schuldenaanpak geformuleerd met drie actielijnen zoals aanpassen van wetgeving, inzetten op preventie en vroegsignalering en ontzorgen en ondersteunen. Zo zijn er nieuwe instrumenten ontwikkeld waarop de gemeente Heerde zoveel mogelijk aansluit:

Startpunt Geldzaken is in gebruik genomen Wij bieden, samen met het Nibud online geldplannen aan via de portal Startpunt Geldzaken. Vanwege de coronacrisis hebben we planning van deze interventie naar voren getrokken. Startpunt Geldzaken richt zich op financiële redzaamheid. De online geldplannen helpen huishoudens stap voor stap en op de door hen gewenste tijd en plaats, om de eigen geldzaken in balans te krijgen en te houden. Ook hopen we mensen die te maken hebben met stille en verborgen armoede te stimuleren om hiermee aan de slag te gaan en zich te melden bij de gemeente. Op https://www.startpuntgeldzaken.nl/heerde staat alle informatie over de geldplannen. Ook staan alle hier regelingen die de gemeente Heerde biedt, in een duidelijk overzicht. In 2020 zijn er al ca. 90 geldplannen aangemaakt. Communicatiecampagne ‘kom uit je schuld’ We hebben ons aangesloten bij de campagne kom uit je schuld. Dit is een landelijke mediacampagne die er op gericht is om het taboe op schulden te doorbreken. Nederlandse Schuldhulproute (NSR) - Geldfit De Nederlandse Schuldhulproute laat mensen met geldzorgen zien welke hulp ze kunnen krijgen en kent verschillende ‘afslagen’: Online zelfhulp, een digitale vrijwilliger (‘buddy‘) van de organisatie fiKks, een lokale vrijwilliger van Grip op de Knip en professionele hulp of schuldhulpverlening via de eigen gemeente.

De gemeente Heerde heeft zich aangesloten bij de NSR. Saneringskrediet Inwoners van de gemeente Heerde kunnen, via de schuldhulpverlening Zwolle, gebruik maken van het saneringskrediet. Het saneringskrediet is een vorm van schuldhulpverlening. Op die manier heeft de inwoner nog maar één lening met gunstige voorwaarden met alleen een afbetalingsplicht aan de SHV Zwolle. In de doorontwikkeling van de schulddienstverlening van de gemeente Heerde is schuldsanering een belangrijk instrument. Wetswijzigingen Schulddienstverlening In 2018 heeft de toenmalige staatssecretaris van SZW, Tamara van Ark een kamerbrief geschreven met als onderwerp een brede Schuldenaanpak. In deze brief heeft de staatssecretaris een aantal wetswijzigingen aangekondigd. Deze wetswijzigingen zijn nu vorm gegeven. Het gaat om de volgende vier wetstrajecten:  Wet vereenvoudiging beslagvrije voet;

34

  

Adviesrecht voor gemeenten bij schuldenbewind; Wet stroomlijning keten voor derdenbeslag; Wijziging Wet gemeentelijke schuldhulpverlening.

Het college heeft besloten de noodzakelijke voorbereidingen te treffen van de wettelijke taken. Vooral de wetswijziging van de Wet gemeentelijke Schuldhulpverlening (Wgs) heeft behoorlijke consequenties voor de gemeente. In hoofdlijnen betekent het dat wij convenanten afsluiten met signaalpartners (waterbedrijven, energiemaatschappijen, zorgverzekeraars en woningcorporaties). Deze signaalpartners sturen ons, periodiek, een bestand met adressen met betalingsachterstanden. Wij gebruiken ondersteunende software, die ons ondersteunt bij het selecteren, registreren en rapporteren van achterstandsgegevens. Volgens de nieuwe wet zal de gemeente bij een signaal van een betalingsachterstand een “aanbod doen tot een eerste gesprek”.

35

Kinderen in armoede: het Kindpakket Doordat de raad het restantbudget van 2019 bij het vaststellen van de begroting in 2020, beschikbaar heeft gesteld voor 2020, hebben we vanuit het Kindpakket veel kunnen doen, zoals u onderstaand kunt lezen. In 2020 blijven opnieuw middelen over. As deze middelen naar 2021 kunnen worden overgeheveld, kunnen we opnieuw deze acties herhalen. Winterkledingpas 2019-2020 Kinderen die in armoede leven kregen een pasje met een waarde van € 75,- waarvoor ze kleding en schoenen konden kopen bij lokale en regionale winkels. De actie liep tot 31 maart 2020. Het Winterpakket is inmiddels afgesloten. Alle 200 pasjes zijn uitgedeeld en er is in totaal ca. € 13.000,besteed. We hebben een prachtig resultaat behaald. Stichting Leergeld Noord-Veluwe heeft veel positieve reacties ontvangen van mensen die dankbaar waren voor deze bijdrage. Winterkledingpas 2020-2021 In 2020 hebben we opnieuw een Winterkledingpas uitgereikt. Vanwege de coronacrisis is de looptijd van de actie verlengd. De actie loopt nog. Kindpakket Het Kindpakket wordt uitgevoerd door Stichting Leergeld Noord Veluwe. Hiervoor ontvangt Leergeld € 30.000,- subsidie. In de gemeente Heerde is bij Leergeld één coördinator werkzaam, ondersteund door één intermediair.

Er is in de loop van 2019 een nieuwe intermediair aangetrokken, die na het volgen van de cursus in 2020 ingezet kan worden in de gemeente Heerde. Naast de acties als zomerpakket en de winterpassen zijn in 2020 131 kinderen geholpen met 203 aanvragen voor schoolspullen, zwemlessen, etc. Vanuit het Kindpakket zijn negen laptops verstrekt aan basisschoolkinderen die in coronatijd thuisonderwijs volgen en die zelf niet de mogelijkheid hadden om deze aan te schaffen. Laptops verstrekken aan kinderen uit het basisonderwijs behoort niet tot de standaard regelingen, maar hiervoor hebben we een uitzondering gemaakt. Naast het reguliere Kindpakket werft Leergeld ook fondsen om acties mogelijk te maken, zoals onder andere:  Slagharenactie Nationaal Fonds Kinderhulp: 48 gezinnen zijn thuis bezocht en hierbij zijn 61 toegangskaarten verstrekt met een totale waarde van € 4.415, Een gezin uit de gemeente Heerde heeft een vakantieverblijf aangeboden gekregen t.w.v. € 500,-. Een ander gezin heeft gebruik mogen maken van een verblijf in Hilton Rotterdam, met een waarde van € 490,-. Dit vanuit het Nationaal Fonds Kinderhulp (NFK).  Via de collega uit Oldebroek zijn er 33 Schoolspullenpassen binnengekomen (€ 50 per stuk) (vanuit het Armoedefonds).

 Ook in samenwerking met NFK zijn in december 174 bol.com passen bezorgd in het kader van Actie Pepernoot, met een gezamenlijk waarde van € 3.480,-.  € 738,- was de opbrengst collecte Wapenveld Nationaal Fonds Kinderhulp, te besteden door Leergeld Heerde  € 400,- was de opbrengst van kerstzangdienst in Heerde. De jaarlijkse sponsorrit van de Tourclub Heerde bracht € 850,- op Zomerpakket In de zomer ontvingen de kinderen in de gemeente Heerde een zomerpakket vanuit het Kindpakket. Het Nationaal Fonds Kinderhulp heeft zomerpakketten samengesteld voor kinderen, die door Stichting Leergeld Noord Veluwe onder de kinderen in onze gemeente zijn verspreid. Het pakket is afgestemd op leeftijd en bestaat uit een rugtas vol attributen als zomerspeelgoed voor mooi én minder mooi weer en bioscoop- en cadeaubonnen. Bij het samenstellen van het pakket is rekening gehouden met de coronaperiode. Stichting Leergeld Noord-Veluwe heeft de pakketten bezorgt bij de kinderen die in beeld zijn.

36

In totaal zijn er in Heerde, Wapenveld en Veessen 175 rugtassen bezorgd, 75 rugtassen basisschool en 100 rugtassen tienerleeftijd. Geldwijzer Aan alle kinderen in Heerde die in 2021 18 jaar worden is het Nibudboekje “Geldwijzer bijna 18” toegestuurd. “De Geldwijzer Bijna 18” helpt jongeren met handige stappenplannen, tips en links. Hun inzicht in geldzaken wordt vergroot en hun financiële redzaamheid gaat vooruit! “De Geldwijzer Bijna 18” is geschikt voor jongeren die 18 worden (en hun ouders).

37

Activiteiten Participatie Werk Voor de re-integratie van onze werkzoekenden werken wij samen met het Werkbedrijf Lucrato. Werkbedrijf Lucrato begeleidt voor ons de mensen waarvan wij verwachtten dat zij binnen 1 jaar naar de arbeidsmarkt te geleiden zijn. De mensen die een langere afstand tot de arbeidsmarkt hebben zijn in traject bij de gemeente zelf. Deze trajecten worden begeleid door onze gespreksvoerders Werk. Werkbedrijf Lucrato en de gemeente hebben meerdere instrumenten tot hun beschikking om in te zetten voor re-integratie. Hieronder worden enkele uitgelicht: Jobcoaching Wanneer iemand tot het doelgroepregister behoort en in aanmerking komt voor een garantiebaan, dan kunnen wij jobcoaching op de werkvloer inzetten. Vanuit de arbeidsmarktregio zijn inmiddels ook jobcoachingsvouchers beschikbaar gesteld voor een bredere doelgroep. Taalmeter Iedere inwoner die een bijstandsuitkering aanvraagt neemt deel aan de taalmeter. De taalmeter geeft ons een goed inzicht in het taalniveau van de inwoner. Als de inwoner de taal onvoldoende beheerst en dit een goed re-integratieproces in de weg staat, hebben wij hier een passend taalaanbod voor. Werkervaringsplek Wij hebben verschillende werkervaringsplekken bij onder andere de Rode Beer, waar inwoners terecht kunnen voor het opbouwen van werkritme. Scholing en opleiding Wij bieden VCA (Veiligheid Checklist Aannemers) trajecten aan.

De VCA helpt werknemers in risicovolle werkomgevingen om veilig en gezond hun werk te doen. In de bouw wordt bijvoorbeeld gevraagd om dit certificaat. Ook zijn er vanuit het regiofonds overige opleidingen mogelijk, zowel voor werkgevers als werknemers. Participatiecoach De participatiecoach is een vorm van individuele begeleiding en fungeert als schakel tussen de WMO arbeidsmatige dagbesteding en de stap richting de arbeidsmarkt. Vrijwilligerswerk Vrijwilligerswerk kan ingezet worden als een re-integratiemiddel maar ook als participatiemiddel. Door vrijwilligerswerk blijven inwoners betrokken bij hun omgeving en ontmoeten ze andere mensen. Ook wanneer een stap richting betaalde arbeid niet gemaakt kan worden is vrijwilligerswerk een belangrijk participatiemiddel. Loonkostensubsidie Een instrument voor inwoners die in het doelgroepenregister zitten. De loonwaarde/arbeidsproductiviteit van de inwoner wordt gemeten en op basis hiervan wordt de werkgever gecompenseerd met een loonkostensubsidie. Beschut Werk Een instrument voor mensen die in een beschutte werkomgeving, onder aangepaste omstandigheden het beste tot hun recht komen. Zij hebben meer begeleiding en aanpassing van hun werkplek nodig dan van een reguliere werkgever is te verwachten.

38

Beleidsontwikkelingen Belangrijke beleidsontwikkelingen die voor Participatie op de rol staan: De Nieuwe Wet Inburgering De Nieuwe Wet Inburgering treedt vanaf op 1 januari 2022 in werking Deze wet is enkele malen uitgesteld. Deze wet geeft gemeenten meer een regierol op het gebied van de inburgering van onze statushouders. We zijn druk doende met de voorbereidingen voor de implementatie van deze wet. Wetswijziging Breed Offensief Ook deze wet is al enkele malen uitgesteld en, door het vallen van het kabinet, wederom tot nader order uitgesteld. De wetswijziging Breed Offensief betreft maatregelen om mensen met een arbeidsbeperking nog beter aan het werk te kunnen helpen. Eén van de maatregelen betreft het vereenvoudigen van de aanvraag en uitbetaling van de loonkostensubsidie. Omdat wij dit belang onderschrijven is de gemeente Heerde reeds gestart met de voorbereidingen voor het implementeren van het preferente administratieve werkproces voor aanvraag, besluitvorming en uitbetaling van loonkostensubsidie dat in samenwerking met het veld door VNG, Divosa en De Normaalste Zaak is ontwikkeld. Wij verwachten het preferente proces voor de loonkostensubsidie in de loop van 2021 te hebben geïmplementeerd. Het ministerie van SZW stelt voor deze implementatie een tegemoetkoming van € 1.620 beschikbaar voor de gemeente Heerde. Betaling op de 25e van de maand.

De raad heeft de wens uitgesproken om de uitbetalingen van de bijstandsuitkeringen op de 25 e van de maand te laten uitvoeren in plaats van aan het einde van de maand. We hebben dit opgepakt in H2O-verband. Minimabeleid Het minimabeleid wordt opnieuw ontwikkeld. De planning was om dit beleid in 2020 op te leveren. Doordat de werkzaamheden rond de coronacrisis veel beslag heeft gelegd op de ambtelijke capaciteit zal het minimabeleid in 2021 worden opgeleverd. Beleid schulddienstverlening Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid is een viertal wetgevingstrajecten gestart ter ondersteuning van het voorkomen en het daadwerkelijk oplossen van de schuldenproblematiek. Het beleid van Schulddienstverlening dient hierop aangepast te worden.

39

Conclusie Participatie Ondanks dat COVID-19 dit jaar forse sporen trok in de Heerder samenleving, zien we dit alleen terug in de voortgang van de projecten doordat er veel ambtelijke capaciteit is ingezet om de samenleving zo goed mogelijk te ondersteunen. De Tozo, maar ook de huisvesting van het uitgiftepunt van de voedselbank brachten veel werk met zich mee. De verwachte toename bij de aanmeldingen voor een bijstandsuitkering en bij de schulddienstverlening bleef achterwege. Dit valt te verklaren doordat de Rijksoverheid extra steunmaatregelen heeft ingezet om organisaties te steunen en om ontslagen te voorkomen. Medio 2020 was het aantal faillissementen in Nederland lager dan een jaar ervoor. Een andere verklaring is dat de bijstand altijd na-ijlt op de maatschappelijke situatie. Werklozen melden zich eerst aan bij het UWV voor een WW-uitkering en pas na afloop van deze uitkering voor een bijstandsuitkering bij de gemeente. Andersom is het ook zo, als de markt aantrekt zullen eerst de mensen met een WWuitkering uitstromen en pas daarna de mensen met een bijstandsuitkering. Wel zien we een stijging in het aantal WW uitkeringen. In juni 2019 ontvingen 65 mensen in Heerde een WW uitkering, in juni 2020 zijn dit 237 inwoners. De grootste groep WW gerechtigden zijn 50+. We houden de ontwikkelingen nauw in de gaten met onze partners in de arbeidsmarktregio.

Omdat het BUIG-budget naar boven is bijgesteld is er geen overschrijding en dus geen tekort. We hoeven dus geen vangnetuitkering aan te vragen. Wel is er een overschrijding van onze begroting geweest. Dit heeft voornamelijk te maken met een verhoging van de kosten van de bijstand. Bij het cumulatieve overzicht van de kosten voor bijzondere bijstand en minimabeleid verwachten we een positief resultaat. We zien ook dat het aantal aanmeldingen voor schuldhulpverlening terugliep tijdens de coronacrisis. Dit is een landelijk beeld. Er wordt nog wel een toename in aanmeldingen verwacht omdat er een economische crisis is. Doordat het college tijdig een plan van aanpak heeft ontwikkeld voor armoedebestrijding en schulddienstverlening hebben we goed kunnen aansluiten bij de landelijke ontwikkelingen en flinke vorderingen gemaakt, zoals het inzetten van startpunt geldzaken, het saneringskrediet, deelname aan geldfit/ de Nederlandse Schuldhulproute en de voorbereidingen op de wetswijzigingen. Vanuit het Kindpakket hebben we in 2020 veel kunnen doen voor kinderen in armoedesituaties, zoals het inzetten van de winterkledingpas in 2019 en 2020, het verstrekken van een zomerpakket en het boekje Geldwijzer bijna 18 van het Nibud

40

Wmo Programma Onderwerp

Toelichting

Doel(en)

De doelen op hoofdlijnen op basis van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 en het kaderdocument Sociaal Domein gemeente Heerde 2017-2020

AVSLH klanten

Aantal klanten algemene voorziening schoon en leefbaar huis (AVSLH) 2016 vs. 2017 vs. 2018 vs. 2019 v.s. 2020.

AVSLH financieel

Financieel overzicht 2020

AVR klanten

Verloop klanten algemene voorziening regieondersteuning (AVR) 2020

AVR financieel

Financieel overzicht 2020

MAATWERK Financieel overzicht 2019

Financieel overzicht 2020

MAATWERK Aantal klanten

Aantal klanten

Doel Wmo •

Toename van zelfredzaamheid en maatschappelijke participatie van de inwoner van Heerde

Door: • Meer inzet vanuit eigen kracht/omgeving • Toenemende inzet via algemene voorzieningen • Minder inzet in maatwerk

41

Toelichting: De visie van de gemeente Heerde met betrekking tot de transformatie is dat inwoners zelf verantwoordelijk zijn voor de inrichting van hun leven. Zij houden zoveel mogelijk de regie en geven zelf aan wat zij aan ondersteuning nodig hebben. Zij zoeken eerst naar oplossingen in de eigen kracht, het eigen netwerk en maken gebruik van voorliggende en algemene voorzieningen. Dit heeft de gemeente Heerde in het Kaderdocument Sociaal Domein 2017-2020 in het onderstaande stappenplan gevisualiseerd.

Figuur 19

Voor het versterken van de eigen kracht en het eigen netwerk worden subsidies ingezet voor bijvoorbeeld het inzetten van een mantelzorg- en vrijwilligerscoördinator, een volwassenenwerker, een preventieregisseur en buurtcoaches. Zij signaleren, vroegsignaleren en verbinden binnen de eigen netwerken en de voorliggende voorzieningen. In de volgende paragrafen wordt ingegaan op de monitor van de algemene en maatwerkvoorzieningen.

Algemene voorziening schoon en leefbaar huis Algemeen: De AVSLH is in 2020 als voorziening voor ondersteuning in het huishouden gecontinueerd. Men kreeg in 2019 gemiddeld 2,5 uur ondersteuning per week. In 2020 is dit aangepast naar gemiddeld 2 uur per week. De mantelzorgondersteuning, welke ingezet kan worden onder de AVSLH (gemiddeld 0,5 uur per week) kon ook in 2020 kunnen worden ingezet. De raad heeft in april 2020 besloten om de AVSLH nog een jaar (2021)voor te zetten. Hiervoor heeft een aanbesteding plaatsgevonden in 2020.

42

Aantal klanten AVSLH

AVSLH aantal klanten 650

634

600

550

536 535

501

558

550

543 539

501

544

504

501

500

450

466 456

466

434

435

1

2

474

469

452

451

446

437

565 542

506 481

573

581

588

562 550

583

584

486

619 593

591

561

512 493

517

525

528

499

496

487

451

452

452

433

447 436

436

436

437

5

6

7

8

9

446

604

540 513

497 488

596

611

458

466

536

498

542

490 471

460

445

443

446

449

10

11

12

13

400 3

4

AVSLH 2020 prognose

AVSLH 2020

AVSLH 2019

AVSLH 2018

AVSLH 2017

AVSLH 2016

Figuur 17: AVSLH 2020

100 50

63 38

19

7

0 periode 4

periode 5

periode 6

periode 7

Figuur 18: Aantal kanten continuïteitsbijdrage AVSLH 2020

Toelichting: Voor 2020 is een stijging van klanten 20% geprognotiseerd in verband met het aanzuigende effect van het abonnementstarief in combinatie met de vergrijzing. In de eerste drie periodes van 2020 zien we een sterke stijging van het aantal klanten (12 klanten) welke in lijn was met de prognose. Via onze aanbieders kregen we bericht dat er tot periode 3 dertig aanmeldingen waren binnengekomen. Bij een aantal aanmeldingen moest de ondersteuning nog starten. In maart 2020 is de Corona situatie ingetreden. Hierbij trad er een stilstand in aanmeldingen en inzet van ondersteuning van nieuwe klanten op bij aanbieders op in periode 4 tot en met 6. Een 43

aantal bestaande klanten hebben in deze periode afgezien van huishoudelijke ondersteuning. Door de continuïteitsbijdrage regeling konden de aanbieders declareren voor maximaal het aantal klanten welke ze in periode 3 hebben bediend. Na periode 6 is de reguliere ondersteuning weer hervat en is er stijging door het starten van ondersteuning aan nieuwe klanten (stijging van 14 klanten in periode 7) In periode 8 zien we de ontwikkeling van de tweede golf van Corona. Het aantal klanten welke deelnemen aan de AVSLH is in periode 8 gedaald naar 535. Echter in de twee periodes daarna zien we een snel herstel met een stijging van circa 20 klanten per periode. In periode 10 stabiliseert deze snelle groei zich en zien we nog een lichte groei in de laatste periodes. De extra inzet van mantelzorgondersteuning aanvullend op het inzetten van schoonmaakondersteuning is gestegen van gemiddeld 37 klanten (2019) naar 54 klanten (2020). Dit is een stijging van 45% ten opzichte van 2019. De reden is dat door het terugbrengen van het gemiddelde aantal uren van 2,5 naar 2 uur in 2020 er in een aantal situaties gebruik is gemaakt van het inzetten van extra inzet van schoonmaakondersteuning ter ontlasting van de mantelzorger. De gemiddelde inzet per periode in 2020 is 560 klanten. In totaal een stijging van 9% in 2020.

We zien niet de verwachte stijging van het aantal klanten (prognose van 20% voor het jaar 2020). Naar verwachting zal deze stijging zich verspreiden naar 2021. Dit is ook te zien in het financieel overzicht.

AVSLH Financieel overzicht

Figuur 19: AVSLH financien 2020Toelichting:

Door de Corona situatie is de verwachte kostentoename in 2020 van 600.000 (raadsbesluit april 2020) afgenomen naar 350.000 euro zijn wegens de stagnering in de groei van het aantal klanten. Gezien de 2e golf van Corona zijn de uitgaven voor AVSLH in 2020 ten opzichte van de prognose in

44

de najaarsnota 2020 nog verder afgenomen (in plaats van de verwachte 11% stijging in de najaarsnota is er maar 9% stijging in aantal klanten AVSLH Klanttevredenheid 2020 In 2020 zijn er steekproefsgewijs bij elke aanbieder klanttevredenheidsonderzoeken gedaan. In 2020 hebben 83 klanten een beoordeling gegeven. Voor de gehele klanttevredenheid werd er een gemiddelde beoordeling van een 8,5 gegeven. Dit is cijfer ligt iets hoger als die van vorig jaar. Dit ondanks het terugbrengen van het gemiddelde aantal uren inzet van 2 naar 2,5 uur per week in 2020.

Klanttevredenheid AVSLH 2020 10,0 8,5

9,0

8,20

8,0 7,0 6,0 5,0 4,0 3,0 2,0 1,0 0,0 Cijfer klanttevredenheid AVSLH 2020

Cijfer klanttevredenheid AVSLH 2019

Figuur 20

Algemeen voorziening regieondersteuning (AVR) Algemeen: De algemene voorziening regieondersteuning is laagdrempelig toegankelijk voor inwoners met regieproblemen. Te denken valt aan structureren van dagelijkse taken en dagritme, het nemen van initiatief en het omgaan met eenvoudige en complexere problemen. De doelgroepen zijn divers: inwoners met geheugenproblemen, verminderde verstandelijke vermogens en GGZ problematiek. Ondersteuning kan ook ingezet worden om mantelzorgers te ontlasten die overbelast dreigen te raken door hun ondersteuning aan deze inwoners. Er wordt ondersteuning geboden op individuele basis en in groepen (dagbesteding). Sinds 2019 valt ook de inzet van het sociaal maatschappelijk werk onder de AVR.

45

AVR verloop klanten

Figuur 21

Verloop klanten AVR 2020 120 100

97

98

97

91

91

89

80

78 59

60

56

50

44

42

39

10

11

12

13

40 20 0 1

2

3

4

5

6

7

8

9

Figuur 22

Toelichting: De AVR had op het eind van 2019 152 unieke klanten die actief gebruikt maakten van de AVR. Het aantal klanten is in kwartaal 3 en 4 van 2020 afgebouwd aangezien een deel van de dagbesteding binnen de AVR vanaf 2021 onder maatwerk wordt ingezet en het andere deel georganiseerd wordt bij STIP. Door de uitstroom van voornamelijk de dagbesteding is het aantal unieke klanten en aantal ingezette trajecten in de AVR afgenomen. In de begroting 2020 is hiermee rekening gehouden. In 2021 zal de AVR stoppen en zullen de werkzaamheden uitgevoerd worden vanuit het team dat werkzaam is bij het STIP. Vanuit het team 0-100+ zal ondersteuning worden geboden op individuele basis en in groepen (dagbesteding). Ook het sociaal maatschappelijk werk is geïntegreerd in het team dat werkzaam is bij het STIP. In de Coronaperiode is minder aanspraak gedaan op de opstarttrajecten in de tweede helft van 2020 waardoor de instroom in de AVR in die periode lager was dan verwacht.

46

AVR Financieel overzicht

AVR: prognose uitgaven versus begroot 2020 €1.000.000,00

€882.000,00

€900.000,00

€800.000,00

€800.000,00 €700.000,00

€683.000,00

€659.000,00

€683.000,00

€600.000,00 €500.000,00 €400.000,00 €300.000,00 €200.000,00 €100.000,00 €uitgaven 2017

uitgaven 2018

uitgaven 2019 werkelijke kosten 2020

begroot 2020

Figuur 23

Toelichting: Financieel valt alles binnen de begrote uitgaven. Door de Corona situatie heeft de inzet vanuit de AVR op een alternatieve wijze plaatsgevonden. Klanten van de dagbesteding zijn wekelijks gebeld en er is structureel contact gehouden door de aanbieders met de mantelzorgers om verschijnselen van overbelasting te signaleren. Daar waar het kon heeft individuele begeleiding digitaal plaatsgevonden of zijn er wandelingen gemaakt met klanten waarin begeleidingsaspecten hebben plaatsgevonden. Corona compensatie is binnen de AVR aanbieders zelf geregeld aangezien de AVR een resultaatgerichte voorziening is. In 2019 zijn de uitgaven voor de AVR inclusief maatschappelijk werk teruggebracht naar € 800.000,00. In 2020 zijn de begrote uitgaven voor de AVR inclusief maatschappelijk werk opnieuw teruggebracht naar € 683.000,00 Voornamelijk door uitstroom naar maatwerk en naar de Wlz en door het inzetten van een hoogwaardige intake door een HBO Sociaal werker bij de instroom. In het maatwerk zien we daardoor een stijging van het aantal klanten. Financieel gezien zijn dit communicerende vaten.

47

Wmo maatwerkvoorzieningen Algemeen: Onder maatwerkvoorziening vallen de immateriële en materiële voorzieningen. Maatwerk financieel overzicht

Figuur 24

Uitgaven maatwerk immaterieel PGB €50.000,00 €40.000,00 €30.000,00 €20.000,00 €10.000,00 €immaterieel PGB 2018

immaterieel PGB 2019

immaterieel PGB 2020 immaterieel PGB begroot najaarsnota

Figuur 25

Immaterieel Er is een stijging in uitgaven te zien in 2020 ten opzichte van 2019. Dit heeft te maken met een combinatie van uitstroom vanuit de AVR, uitstroom vanuit beschermd wonen en de stijging in verband met de vergrijzing. Ook de tariefsverhogingen binnen de het regionale inkoopcontract speelt een rol (AmvB reële tarieven is hier ook van toepassing voor de Wmo). Mogelijk kan ook het invoeren van het abonnementstarief een rol spelen maar door de verschillende oorzaken van de verschuiving is dit niet inzichtelijk te maken. In de najaarsnota 2020 was al rekening gehouden met deze ontwikkelingen. Er heeft geen overschrijding van het budget plaatsgevonden. In de Corona situatie zijn er alternatieve ondersteuningsvormen aangeboden vanuit maatwerk. Deze liggen in de lijn van de alternatieve ondersteuningsvormen die aangegeven zijn bij de AVR. Daar waar dit niet mogelijk was is er voor aanbieders de mogelijkheid geboden om gebruik te maken van de corona compensatieregeling.

48

De uitgaven voor PGB zijn niet gestegen, aangezien hiervan beperkt gebruik wordt gemaakt. Dit heeft hoofdzakelijk te maken door de regionale inkoop via een open raamcontract, waarbij nieuwe aanbieders makkelijk kunnen toetreden en een PGB constructie vaak niet meer noodzakelijk is. PGB aanbieders moeten daarnaast aan dezelfde kwalitatieve eisen voldoen als aanbieders die voor het regionale raamcontract ingeschreven zijn. Materieel

Figuur 26

Woonvoorzieningen De uitgaven voor woonvoorzieningen zijn in 2020 hoger dan de oorspronkelijk begrote uitgaven maar uiteindelijk lager dan de bijgestelde begroting in de najaarsnota. Er zijn meerdere aanvragen en verstrekkingen grote woningaanpassingen en ook het aantal aanvragen en verstrekkingen van trapliften is toegenomen. De oorspronkelijke begroting was aangepast in de najaarsnota (+€270.000) in verband met de verwachting dat er in de tweede helft van 2020 twee grote woningaanpassingen gerealiseerd zouden worden. Uiteindelijke bleek zich dat te beperken tot één grote woningaanpassing. Regionaal is ook een toename aan kosten in woonvoorzieningen geconstateerd. De reden voor toename van deze kosten wordt gekoppeld aan het invoeren van het abonnementstarief. In 2019 was dit in Heerde minder zichtbaar aangezien we in 2019 de resultaten zagen van de ombuigmaatregel van het inzetten van externe adviseurs bij grotere woningaanpassingen. In 2020 zien we dat dat het inzetten van externe adviseurs niet voldoende tot beheersing van de kosten leidt aangezien de aanvragen en verstrekking toenemen.

49

Figuur 27

Rolstoel en vervoersvoorzieningen De uitgaven voor vervoervoorzieningen zijn afgenomen. Er zijn minder verstrekking voor aanpassingen aan rolstoelen en vervoersvoorzieningen door de all-in prijs die in de raamovereenkomst is opgenomen. Er wordt een all-in mobiliteitsvoorziening verstrekt voor een periode van 9 jaar. We betalen een vast bedrag voor de rol- of vervoersvoorziening voor de gehele periode van 9 jaar. We zien geen invloed op het aantal aanvragen voor vervoersvoorzieningen in verband met het invoeren van het abonnementstarief. Binnen de raamovereenkomst voor hulpmiddelen is het uitgangspunt klanttevredenheid. Er wordt via een continumeting klanttevredenheid gemeten bij inwoners. De twee aanbieders zijn in deze meting beoordeeld met een cijfer 8.

50

Maatwerk immaterieel klanten

Klanten maatwerk begeleiding 2020 120 101 100 83 80 61 60

54 43 35

40

43 36

32

20

30

27

22 14

8

9

7 1

0

0

0

0 Begeleiding Individueel Begeleiding Individueel Complex licht /Basis ZIN 2017

Dagbesteding complex/gespecialiseerd

Dagbegeleiding licht /Basis

ZIN 2018

ZIN 2020

ZIN 2019

Dagbesteding duurzaam

Figuur 28

Toelichting: Het aantal klanten in maatwerk begeleiding is wat betreft individuele begeleiding en dagbesteding toegenomen vanwege de uitstroom vanuit de AVR. We zien dit in hogere mate bij de lichte en basis voorzieningen, maar ook zien we toename in de nieuwe zorgproduct dagbesteding duurzaam. In de uitstroom richting de Wlz zien we vooral in de daling van de complexe begeleidingsvormen. Bij toenemende complexiteit in ziektebeeld is de ondersteuning vanuit de Wmo niet meer toereikend en wordt er Wlz zorg aangevraagd. Wlz zorg wordt veelal eerst thuis geboden (langer thuis wonen). Als Wlz zorg thuis niet meer toereikend is dan wordt intramurale opname in een verpleeghuis ingezet.

Mantelzorg: Er staan in 2020 308 volwassen mantelzorgers en 86 jonge mantelzorgers geregistreerd bij de gemeente Heerde. Van de groep volwassenen heeft de mantelzorg coördinator met 30 mantelzorgers intensief contact, veelal telefonisch. In Q1 en begin Q2 2021 wel lichte toename van ondersteuningsvragen mantelzorgers, veelal geven aan dat de rek eruit is. Van de groep jongeren, is regelmatig contact met 27 jonge mantelzorgers met als doel hun situatie en draagkracht te peilen en ondersteunen.

51

Conclusie Wmo: De cijfers van 2020 laten zien:  De uitgaven voor de algemene voorziening schoon en leefbaar huis (AVSLH) zijn lager dan begroot. We zien momenteel niet de verwachte stijging in het aantal klanten. De oorzaak is waarschijnlijk de Corona situatie. We verwachten dat de uitgebleven toename van klanten verspreid zal optreden in 2021 en 2022.  Binnen de AVSLH is voor het resultaat een schoon en leefbaar huis werd er gemiddeld een 8,7 als cijfer gegeven. Over de gehele klanttevredenheid werd er een gemiddelde beoordeling van een 8,5 gegeven.  Er zijn slechts enkele maatwerkvoorzieningen huishoudelijk ondersteuning ingezet.  Het effect van het samenvoegen van de algemene voorziening regieondersteuning (AVR) en maatschappelijk werk is zichtbaar. Dit komt door de efficiëntere werkwijze, daarnaast is ook de kwalitatieve impuls financieel zichtbaar. Door inzet van een HBO sociaal werker bij de intake van de AVR zien we dat de doorstroom naar bestaande welzijnsvoorzieningen toeneemt waardoor de instroom naar individuele of groepsvoorziening in de AVR is beperkt en de uitstroom naar maatwerkvoorziening daar waar nodig tijdig plaatsvindt. Deze werkwijze zal ook voortgezet worden in het STIP welke vanaf 2021 de werkzaamheden van de AVR zal overnemen.

 De uitgaven voor immateriële maatwerkvoorzieningen (zoals individuele begeleiding en groepsbegeleiding) zijn gestegen door de verwachte uitstroom uit de AVR, ook de uitstroom vanuit intramuraal Begeleid Wonen naar zelfstandig wonen veroorzaakt stijging in de vraag naar maatwerk begeleiding.  De uitgaven voor complexe begeleidingsvormen dalen. Dit komt door de tijdige signalering van toenemende zorgzwaarte en het inzetten van Wlz zorg daar waar dit vereist is.  Bij rolstoel en vervoersvoorzieningen zien we het effect van de nieuwe inkoop voor hulpmiddelen, waarbij rekening is gehouden met de AmvB betreffende reële tarieven. Er is een daling in kosten doordat er minder verstrekking zijn voor aanpassingen aan rolstoelen en vervoersvoorzieningen. Dit komt door de all-in prijs die in de raamovereenkomst is opgenomen.  Binnen de raamovereenkomst voor hulpmiddelen is het uitgangspunt klanttevredenheid. Er wordt via een continumeting klanttevredenheid gemeten bij inwoners. De twee aanbieders zijn in deze meting beoordeeld met een cijfer 8.  Door de inschakeling van externe bouwkundige advisering zijn de uitgaven voor (grote) woningaanpassingen in 2019 beperkt gebleven. Echter zijn het aantal aanvragen en verstrekkingen van grote woningaanpassingen en trapliften toegenomen, waardoor de uitgaven desondanks in 2020 gestegen zijn ten opzichte van de oorspronkelijke begroting.

Door het bijramen in de najaarsnota blijken de kosten onder de bijgeraamde begroting te blijven.

52