4.2. Programmabegroting 2022-2025.pdf

Wat willen we bereiken? Omgevingsvisie 

Een integrale toekomstbestendige omgevingsvisie.

65

Wat gaan we er voor doen? Uitvoering geven aan het plan van aanpak omgevingsvisie. Kwaliteit Samen werken we aan de omgevingsvisie. Met dit als uitgangspunt leveren ambtenaren, partnerorganisaties en inwoners een bijdrage aan de totstandkoming van de omgevingsvisie van de gemeente Heerde. De eerste fase hebben we inmiddels afgerond. Dit betekent dat we veel informatie hebben verzameld over onze leefomgeving. Ten eerste door goed te kijken actueel bestaand beleid. Ten tweede door op verschillende momenten en op verschillende manieren onze partners en inwoners te bevragen wat zij belangrijk vinden voor onze leefomgeving. Ondertussen ligt er een eerste concept van onze omgevingsvisie. Dit concept wordt voor advies voorgelegd aan de raadscommissie Ruimte van 29 juni 2021. Het concept wordt eveneens voor een reactie voorgelegd aan partners en inwoners in de maanden juni en juli 2021.

We passen uitnodigingsplanologie toe bij robuuste ontwikkelingen. Kwaliteit Heerde werkt vooruitlopend op de Omgevingswet met uitnodigingsplanologie.

Wat willen we bereiken? Centra Heerde en Wapenveld 

Inwoners, ondernemers, bezoekers en toeristen vinden onze centra in Wapenveld en Heerde bruisend.

Wat gaan we er voor doen? Besluitvorming over versterking van het centrum van Wapenveld met Hof van Cramer. Realisatie van een multifunctionele accommodatie in het centrum van Wapenveld. Kwaliteit Op 5 oktober 2020 heeft de raad besloten om een voorbereidingskrediet beschikbaar te stellen van € 845.000,- voor een schetsontwerp, voorlopig ontwerp en een definitief ontwerp voor een volledig nieuwe multifunctionele accommodatie in Wapenveld bestaande uit een sporthal, brandweerkazerne, ruimte voor STIP en huidige Hof van Cramer inclusief de bibliotheek en (casco) de huisartsenpraktijk. Daarnaast wil woonstichting Triada een complex met minimaal 17 sociale huurappartementen realiseren. De afronding van deze fase wordt eind 2021 verwacht. Daarna zal begin 2022 besluitvorming plaatsvinden. De gemeente participeert in de Nieuwe Winkelstraat (DNWS). De gemeente wil in het centrum van Heerde samen met ondernemers en vastgoedeigenaren de winkelbeleving versterken. De Ondernemersvereniging Heerde is trekker; de gemeente participeert.

66

Kwaliteit Begin 2019 is het “Actieplan DNWS” opgeleverd aan de Ondernemersvereniging Heerde (versie februari 2019) en is de stuurgroep DNWS met daarin betrokken stakeholders in het centrum (ondernemers, vastgoedeigenaren, R&T, makelaar, gemeente) ingericht. Inzet is om binnen twee jaar de acht aanbevelingen uit het actieplan in werking te hebben. Daartoe startten vier werkgroepen met de eerste punten uit de aanbevelingenlijst. DNWS monitort de uitvoering van dit actieplan. Door de coronacrisis zijn actiepunten versneld, bijvoorbeeld door krachtenbundeling van winkeliers door promotie van Koop Lokaal, maar zijn ook andere acties in de tijd opgeschoven. Inzet is om uiterlijk eind 2022 het 'kom-in-actie-plan' grotendeels te hebben afgerond.

Duidelijkheid krijgen over de ruimtelijke economische opgave door onder andere actualisatie van het verkeerscirculatieplan centrum Heerde, inzicht in de parkeerbehoefte en afweging volgens de ladder voor duurzame verstedelijking.

67

Kwaliteit De gepresenteerde ontwikkeling van het centrum van Heerde leidde op 16 juni 2020 tot een positieve grondhouding van het college. In 2021 zijn de plannen voor de vier centrumlocaties concreter en samenhangend geworden. Ze worden in 2022 planologisch afgerond. Het autoluw maken van dorpscentrum Heerde (auto te gast) bij evenementen wordt, in overleg met ondernemers, uitgewerkt in een verkeerscirculatieplan. Kwaliteit Voor de afsluiting van het dorpscentrum tijdens evenementen wordt met ondernemers en initiatiefnemers een verkeerscirculatieplan uitgewerkt.

Ondernemers in Heerde oriënteren zich op een ondernemersfonds; de gemeente wordt in dat geval het (wettelijke) heffingsorgaan. Kwaliteit Het ondernemersfonds is in 2019 opgericht en aan het werk gegaan en maakt collectieve investeringen door ondernemers en projecten mogelijk. De gemeente is heffingsorgaan voor het fonds. Ondernemers worden in staat gesteld om de dorpscentra te laten bruisen. De gemeente benut de mogelijkheden om hen hierin te faciliteren. Kwaliteit Vanwege de coronapandemie is aan dit onderwerp in 2020 niet of weinig uitvoering gegeven. Wij faciliteren dit vanaf 2021 weer voluit vanuit meerdere gemeentelijke beleidsterreinen. Hierbij focussen wij op het goed benutten van initiatieven en kansen die zich vanuit de samenleving aandienen. Toepassen van de centrumvisie Heerde. De visie heeft tot doel een duidelijk toekomstbeeld van het centrum voor alle betrokken partijen met als ambitie een comfortabel en herkenbaar winkelgebied met prettig ondernemersklimaat in 2025. Bij de beoordeling van initiatieven wordt de centrumvisie als uitgangspunt gehanteerd. Kwaliteit De maatregel Nieuwe Winkelstraat is een uitvloeisel van de Centrumvisie. Daarnaast zetten we in op het terugdringen van de leegstand in de aanloopstraten door toepassing van de maatregel Compact Centrum. In 2018 is er de inventarisatie geweest als basis voor het monitoren van de leegstand.

Samen met stakeholders zijn we in overleg hoe leegstand kan worden gevuld. Dit is in 2021 en 2022 een doorlopend proces en hangt nauw samen met nieuwe ruimtelijke initiatieven in en rond het centrum Voortvarende herontwikkeling van het hart van Heerde (gemeentewerf, Van Setten van Loenen). Met uitnodigingsplanologie en kavelpaspoort overeenkomst bereiken met ontwikkelaar van aangrenzende gronden.

68

Kwaliteit Op 16 juni 2020 heeft B&W een positieve grondhouding ingenomen voor de herontwikkeling van de locatie voormalige gemeentewerf, de ABN-AMRO locatie én de locatie Van Setten Van Loenen (centrumplan Heerde). Aan deze positieve grondhouding ligt het plan van Van Wijnen ten grondslag. Een plan dat voorziet in een diversiteit aan functies en aansluit op de gemeentelijke ambities voor het centrum van Heerde. Met een nieuwe eigenaar voor het pand Van Setten Van Loenen is nu de weg vrij om dit project in de volle omvang voortvarend op te pakken. Een samenwerkingsovereenkomst (SOK) tussen de gemeenten en Van Wijnen is gesloten. Het doel van deze SOK is het maken van afspraken over het ontwikkelen en realiseren van het centrumplan. Inzet is om de particuliere locaties (de ABN-AMRO locatie, een deel van de groenteboerlocatie en de locatie Van Setten Van Loenen) hierbij te betrekken. Naar verwachting kunnen we in 2021 de noodzakelijke bestemmingsplanprocedure starten gericht op besluitvorming door de Raad in het eerste halfjaar van 2022.

Wat willen we bereiken? Toerisme 

Heerde staat bij (verblijfs)recreanten en toeristen bekend als gastvrij en natuurvriendelijk, een bloeiende gemeente op de overgang van Veluwe en IJsselvallei.



Ecotoerisme in de natuurlijke omgeving, de keuze en beschikbaarheid van streekproducten en organisatie van kleinschalige evenementen benadrukken Natuurlijk Heerde.

69

Wat gaan we er voor doen? Cittaslow-keurmerk ook digitaal promoten en Cittaslow-ambassadeurs benutten en verbinden om de gezamenlijke ambitie van Visit Heerde, (recreatie)ondernemers en gemeente te bereiken. Kwaliteit In 2019 organiseerden wij diverse netwerkbijeenkomsten voor de Cittaslow supporters. Er zijn toen afspraken gemaakt over deelname aan lokale activiteiten en over het in de markt zetten van een Cittaslow souvenir; een Cittaslow schaap, waarbij wol van de schaapskudde wordt gebruikt. In 2020 hebben wij door de beperkingen van de coronacrisis geen bijeenkomsten kunnen organiseren met onze supporters. Omdat onze waardering voor de supporters kenbaar te maken en ze een hart onder de riem te steken, hebben zij van ons – als alternatief voor de bijeenkomten – een ‘Cittaslowpakket’ ontvangen met daarbij een persoonlijke boodschap van de burgemeester. In het landelijke Cittaslow netwerk zijn afspraken gemaakt over de wijze waarop Cittalsow als keurmerk verder en concreter kan worden uitgedragen. Vier thema's worden uitgewerkt die voor Cittaslow Nederland van belang zijn: 1) Noaberschap en fijnschaligheid 2) Landschap, duurzaamheid en toerisme 3) Bewustwording en jeugd en 4) Cultuur, erfgoed en lokale voeding. Op verschillende manieren vullen we deze thema’s in.

Bijvoorbeeld aan de voortrekkersrol die Heerde vertegenwoordigt bij de ontwikkeling van het masterplan IJsselvallei. Vanuit dit masterplan wordt gewerkt aan drie grote maatschappelijke opgaven: 1) klimaatadaptatie en -mitigatie 2) invulling geven aan het begrip ‘kringlooplandbouw’ met meer aandacht voor een gezonde bodem en biodiversiteit én 3) het versterken van cultuurtoerisme en leefbaarheid. Deze opgaven hangen samen met de hierboven beschreven Cittaslow thema’s. Ook werken we vanuit de Veluwe Agenda aan de ontwikkeling van het ‘Belevingsgebied Ambachtelijke Veluwe’ en proberen we in dat kader de (recreatieve) aantrekkelijkheid van Heerde te versterken. Het kenmerk ‘ambachtelijk’ past natuurlijk goed bij de Cittaslow filosofie, waarin tradities, het koesteren van het ‘oude’ en de ontwikkeling van streekproducten belangrijk zijn. Uiteraard zal de Cittaslow gedachte een centraal thema zijn in onze omgevingsvisie. Vanuit eigen identiteit en onder andere aan de hand van bovenstaande projecten/ontwikkelingen gaan we in 2021 verder invulling geven aan deze vier thema's. Hierbij speelt Visit Heerde – als het gaat om promotie en marketing – natuurlijk een actieve rol. De infrastructuur in het gemeentelijk bosgebied willen wij in stand en toegankelijk houden. De infrastructuur in het gemeentelijk bosgebied in stand en toegankelijk houden.

70

Kwaliteit De openbare wegen en fietspaden in het bosgebied worden onderhouden op beeldkwaliteit C van het CROW.

Met ondernemers die bijdragen aan het ondernemersfonds bespreken we hoe geld uit dit fonds gebruikt kan worden voor het verbeteren van de leefomgeving om recreanten en toeristen (nog meer) te verleiden tot een bezoek aan en verblijf in onze gemeente. Kwaliteit Het Ondernemersfonds gemeente Heerde is in 2019 opgericht, ingericht en "financieel gevuld". Er is een bestuur met een afspiegeling van de betalende branches aan het fonds. Het bestuur beoordeelt de aanvragen en beheert de financiën van het fonds, waarvan de financiële middelen door de gemeente worden geïnd. In het opgestelde convenant tussen de gemeente en Ondernemersfonds gemeente Heerde zijn afspraken gemaakt over de doelstelling van het fonds en over de financiën en controles. In het Ondernemersfonds werken we gezamenlijk aan een vitale en sterke economie van de gemeente Heerde in alle branches." Promotie en marketing van de gemeente financieel faciliteren wij via Visit Heerde (inclusief een betaalde kracht voor 2018-2020). Kwaliteit Voor de lokale marketing wordt jaarlijks het contract met Visit Heerde uitgevoerd. De kostendekking van de Stichting Visit Heerde wordt in 2021 en 2022 voortgezet en ook voor de komende jaren zijn hierover afspraken gemaakt. Onderdeel hiervan is het leveren van een bijdrage voor een betaalde kracht van Visit Heerde.

Door de coronacrisis kon door Visit Heerde niet het volledige werkprogramma 2020/2021 worden uitgevoerd. Denk hierbij vooral aan evenementen die niet door konden of kunnen gaan. Visit Heerde heeft de financiële middelen die hierdoor overbleven ingezet om Heerde op grotere schaal op de kaart te zetten en met name de recreatieondernemers te helpen in deze moeilijke periode. Bijvoorbeeld door (social) media campagnes en het ontwikkelingen van arrangementen in de ‘IJsselvallei’. Begin 2021 is met Visit Heerde afgesproken dat zij op een creatieve manier en ondanks de nog geldende coronabeperkingen, zouden inzetten op het organiseren van de activiteiten zoals gepland. Dit lijkt zich uit te betalen, doordat Nederland weer grotendeel van ‘het slot’ is. In en na de zomer organiseert Visit Heerde verschillende grote en kleine activiteiten/evenementen. Hierbij wordt uitdrukkelijk de samenwerking gezocht met partners binnen en buiten de gemeentegrenzen en zelfs over de IJssel heen. Ook probeert Visit Heerde uitdrukkelijk de jeugd te betrekken bij hun activiteiten. Daarnaast blijft Visit Heerde zich actief inzetten om Heerde op de kaart te zetten door bijvoorbeeld het ontwikkelen en uitbrengen van fiets- en wandelkaarten en promotie via (social) media Voor de bovenlokale marketing wordt jaarlijks het contract met Visit Veluwe uitgevoerd.

Recentelijk, begin 2021, is de samenwerking tussen Visit Veluwe en de gemeenten geëvalueerd. Over het algemeen wordt de samenwerking als positief ervaren, maar ook zijn er een aantal specifieke verbeterpunten aan de orde gesteld. Daarom gaan we vanaf 2022 werken met een nieuwe samenwerkingovereenkomst tussen Visit Veluwe en de Veluwse gemeenten, waardoor de focus van Visit Veluwe deels verschuift van zoveel mogelijk toeristen trekken naar het beter spreiden van toeristen in ruimte en tijd over de Veluwe. Op die manier wordt invulling gegeven aan

71

de opgave om de natuur op de Veluwe te behouden, maar ook aan onze eigen ambitie om de IJsselvallei aantrekkelijker te maken en beter onder de aandacht te brengen. Promotie van cultuurhistorische lokale ‘parels ‘stimuleren. Onderscheidende elementen binnen de gemeente meenemen in de lokale en bovenlokale marketing en promotie. Kwaliteit Voorbereidend op een nieuw te formuleren erfgoedbeleid voor de gemeente Heerde wordt onderzocht op welke wijze lokale cultuurhistorische parels van Heerde meer onder de aandacht kunnen worden gebracht. Ook vanuit de agenda Veluwe op 1 is hier aandacht voor. Vanuit de gebiedsgerichte benadering via het programma Veluwe op 1 zijn op de Veluwe meerdere belevingsgebieden omschreven die aansluiting zoeken bij de cultuur en beleving van het betreffende gebied. De gemeente Heerde is ingedeeld in het gebied “Ambachtelijke Veluwe”. Vanuit het ambachtelijke DNA kijken we in 2021 en 2022 welke cultuurhistorische parels in onze gemeente belicht, gestimuleerd en ondersteund kunnen worden. Samen met Visit Veluwe, recreatiebedrijven, cultuurpartners en overige ondernemers dragen wij bij aan de ambitie van de Veluwe op 1 in de Veluweagenda. Als verbonden partij aan de Samenwerkingsovereenkomst toeristische marketing Veluwe 2018-2021 uitvoering geven aan de agenda via een collectieve marketingaanpak en een duurzame groei in de vrijetijdseconomie op de Veluwe.

72

Kwaliteit Samen met alle partners op de Veluwe worden binnen ‘Veluwe op 1’ flinke stappen gezet in de verwezenlijking van de ambities uit de Veluwe Agenda 2030 met drie pijlers centraal: 1) In stand houden en versterken van natuur, landschap en erfgoed op de Veluwe 2) Streven naar excellente gastvrijheid en een gezonde vrijetijdseconomie en 3) versterken van de betrokkenheid van bewoners. Vanuit het uitvoeringsprogramma van Veluwe op 1 draagt Heerde op verschillende manieren bij aan het realiseren van de ambities uit de Veluwe Agenda. In 2021 is de inzet vanuit Heerde met name gericht op de volgende thema’s/projecten: 1. Het masterplan IJsselvallei. Is er een mogelijkheid om de flanken van het Veluwemassief – zoals de IJsselvallei – te gebruiken om de toeristenstroom op de Veluwe te ontlasten en een economische en ruimtelijke kwaliteitsimpuls te geven? Dat is de centrale vraag in het masterplan IJsselvallei. In 2020 is met een interdisciplinaire stuurgroep en projectgroep en aan de hand van verschillende gebiedsateliers in beeld gebracht welke kansen voor ontwikkeling de IJsselvallei biedt. Dit heeft eind 2020 geresulteerd in de oplevering en vaststelling van het masterplan IJsselvallei: een integrale gebiedsvisie, waarin meerdere kansrijke projecten in het gebied staan beschreven.

Met het vastgestelde ontwerp wordt in 2021 de eerste stap naar uitvoering van het masterplan gezet. Aan de hand van vijf gebiedsateliers wordt in de tweede helft van 2021 onderzocht of en hoe de kansrijke projecten tot uitvoering kunnen worden gebracht. Eind 2021 leidt dit tot een concrete uitvoeringsagenda en investeringsagenda. Heerde is vertegenwoordigd in de stuur- en projectgroep en is penvoerder voor het project. 2. Routenetwerk, routebureau. Voor het Routebureau wordt in 2021 toegewerkt aan een nieuwe juridisch status en zelfstandige eenheid. Hiervoor zijn in de afgelopen periode de verschillende mogelijkheden verkend en ambtelijk/bestuurlijk besproken. In het verlengde van de organisatieontwikkeling worden ook de contouren van de ontwikkeling van het recreatieve netwerk op de Veluwe steeds zichtbaarder en zijn we nu in de fase dat de kostenplaatjes in steeds definitievere vorm op tafel komen. 3. Ambachtelijke Veluwe. In 2019 en 2020 is een verkenning gedaan naar ‘belevingsgebieden’ op de Veluwe. Uitgangspunt daarbij was dat ieder stukje Veluwe ook eigen accenten heeft om te beleven. Heerde is onderdeel geworden van de ‘ambachtelijke Veluwe’. In 2021 is het vervolg op deze verkenning gestart. Er wordt in beeld gebracht hoe de ‘ambachtelijke beleving’ in het gebied versterkt kan worden.

Dit wordt vervolgens uitgewerkt in de ontwikkeling van nieuwe toeristische producten en diensten voor de korte en lange termijn. Uiteraard kent dit een sterke samenhang met de opening van Zuivelmuseum Erve IJzerman in Wapenveld. De oplevering van het plan voor ontwikkelingen in de ‘ambachtelijke Veluwe’ vindt plaats in het najaar van 2021. 4. Recreatiezonering. Op initiatief van de provincie maar in nauwe samenwerking met Veluwe op 1 wordt gewerkt aan ‘recreatiezonering’. Hierdoor zal de Veluwe opgedeeld gaan worden in verschillende zones. In de ene zone moet natuur en rust voorop staan, in de andere is intensievere recreatie mogelijk. Het doel van deze zonering is het creëren van een betere balans tussen natuur en recreatie. Eind 2021/begin 2022 wordt door GS besloten over het zoneringsplan. Heerde is in samenwerking met Epe, Hattem, TBO’s en de provincie Gelderland gestart met een gebiedsproces. Hierin wordt onderzocht welke (soorten) maatregelen mogelijk zijn om invulling te geven aan de zonering. Het gesprek met de gemeenteraad over deze mogelijke maatregelen is ondertussen op gang gebracht. Wij nemen deel aan het Programma Vitale Vakantieparken met als doel vakantieparken te gebruiken waarvoor ze bedoeld zijn. Deelnemen aan programma en als aandeelhouder toetreden tot Ontwikkelingsmaatschappij Vitale Vakantieparken (OMVV).

73

Kwaliteit Binnen de kaders van het programma is in 2019 de BV Ontwikkelingsmaatschappij Vitale Vakantieparken Veluwe opgericht. Heerde heeft zich aangesloten bij en neemt actief deel aan de uitvoering van het programma Vitale Vakantieparken dat in 2019 met de partners doorontwikkeld is. Met de uitvoering van een lokale vertaling van dit programma is in 2020 een start gemaakt. Door de coronacrisis is de uitvoering beperkt gebleven. We zijn goed in contact gebleven met de recreatieondernemers. Inzet is om in 2022 de uitvoering van het programma voort te zetten. Wij willen uitbreiding van verblijfsrecreatie en toerisme mogelijk maken, met name de vestiging van een hotel. Het ruimtelijk faciliteren van de ontwikkeling voor de totstandkoming van een hotelaccommodatie in de gemeente Heerde. Kwaliteit Wij faciliteren (particuliere) initiatieven die betrekking hebben op de uitbreiding van bestaande dan wel nieuwe vormen van duurzame verblijfsrecreatie. Wij ondersteunden en faciliteerden meerdere initiatiefnemers over de ontwikkeling van nieuwe verblijfsaccommodatie (bed&breakfast/hotelvoorziening/campingbedrijven en bungalowpark).

Wat willen we bereiken? Economie 

Ondernemers ervaren de gemeente als een partner die meedenkt en faciliteert en samen met hen bouwt aan een sterke, vitale en duurzame economie.

Wat gaan we er voor doen? De innovaties in energetische duurzaamheid, de energietransitie, de zorg en de circulaire economie zien we als mogelijkheden om lokaal en regionaal werkgelegenheid te creëren. Innovaties zien we als mogelijkheid om lokaal en regionaal werkgelegenheid te creëren voor inwoners van alle leeftijdsgroepen en opleidingsniveaus met en zonder beperkingen.

74

Kwaliteit Dit is een regionaal en lokaal speerpunt op onze agenda en werkzaamheden. Hiervoor nemen we deel in de regio Zwolle en de Cleantechregio, waar we in overleg tussen overheid, ondernemers en onderwijs werken aan de Human Capital agenda. Onze doelstelling is door deze samenwerking de werkgeversdienstverlening vast te houden en verder te versterken. Nadrukkelijk zoeken we het gesprek met ondernemers die op innovatieve wijze werken (voorbeelden Leadax, Lagemaat, Boverhof en anderen). Ook bieden we waar mogelijk ruimte voor initiatiefnemers die zich bezig houden met innovatieve energie-opwek en opslag.

De verkeersverbindingen in en van de gemeente met de regio en daarbuiten zijn kwalitatief goed. Kwalitatieve goede verkeersverbindingen in de gemeente en daarbuiten met de regio. Kwaliteit De verkeersverbindingen in en van de gemeente met de regio en daarbuiten worden kwalitatief goed onderhouden. Er vindt onderzoek plaats naar een snelle fietsverbinding tussen Apeldoorn en Zwolle (F50). Een aangenaam vestigingsklimaat bieden zodat ondernemers naar de gemeente komen of hier blijven en dit faciliteren binnen de mogelijkheden die de gemeente heeft. Kwaliteit Wij zorgen voor een goed economisch perspectief voor Heerde en de regio en brengen vraag en aanbod actief en goed bij elkaar. Zowel lokaal als regionaal weten we wat er speelt door afstemming met de regio en onze buurgemeenten. Wij zorgen voor een goede infrastructuur/openbaar gebied en gemeentelijke voorzieningen als woon-/werkgemeente. Ondernemers die vragen hebben, faciliteren wij over dit vraagstuk. In 2020 werd er een regionale investeringsagenda RPW Noord Veluwe opgeleverd waarin dit het uitgangspunt was. Lokaal en regionaal zijn we op de hoogte van wat er speelt, mede door goede afstemming met de regio en onze buurgemeenten (noord-zuidas en G5). We werkten samen met de G5 aan een investeringsagenda voor het RPW NV, waarbij het uitgangspunt Toekomst Bestendige Bedrijventerreinen was.

Hierover is het gesprek met de ondernemers op de bedrijventerreinen in het derde kwartaal 2020 gestart. In 2021 stellen wij voor de bedrijventerreinen samen met een groep van betrokken stakeholders per bedrijventerrein een actieplan op, die vanaf 2022 kan worden uitgevoerd. Er worden bedrijfsbezoeken gebracht waarin verwachtingen ten aanzien van een duurzaam gezonde arbeidsmarkt met elkaar worden besproken. Bedrijven uit verschillende branches werden door wethouder Economische Zaken en adviseur Economische Zaken bezocht, in afstemming met beleidsveld arbeidsparticipatie.

75

Kwaliteit Wij bouwen in 2022 verder aan ons netwerk verder op door lokale overheid en ondernemers dichter bij elkaar te brengen. Actuele vraagstukken signaleren wij hierdoor op tijd en er ontstaat input voor de economische agenda op zowel lokale als regionale schaal. Er worden in 2022 vanuit in verschillende ambtelijke- en bestuurlijke samenstellingen bedrijfsbezoeken gebracht; - College breed, - Economie met Werkgelegenheid, - Duurzaamheid en Circulair - alleen vanuit portefeuille Economie - recreatie en toerisme. Veel verschillende ondernemers/branches worden bezocht of er vindt een telefonisch gesprek plaats zodat er een breed beeld ontstaat over het ondernemersklimaat in de gemeente Heerde en wat de effecten zijn van de coronacrisis. Uitkomsten van de bedrijfsbezoeken nemen wij mee in de gesprekken met het Georganiseerde Ondernemers Overleg (GOO) om te bespreken hoe we kunnen samenwerken in een gezamenlijke programma. Het ondernemersloket willen we voortzetten. Het ondernemersloket werd in 2021 voorgezet en verder ontwikkeld.

76

Kwaliteit Lokaal is er één loket voor ondernemers. Wij gaan intern uit van integrale samenwerking tussen verschillende beleidsterreinen en zetten in op optimale en eenduidige informatievoorziening over verschillende diensten voor ondernemers. Wij verspreidden in 2020 en 2021 een nieuwsbulletin voornamelijk gericht op de coronacrisis en zetten in 2020/2021 in op sociale media. In 2022 blijft de informatie op onze gemeentelijke website actueel, zowel vanuit economie als vanuit werkgelegenheid. Ook tijdens bedrijfsbezoeken treden wij met één gezicht naar buiten. Ondernemersvragen zetten we breed uit in de organisatie om een integraal antwoord te kunnen geven.

In de arbeidsmarktregio vragen we blijvend aandacht voor een goede aansluiting tussen onderwijs en ondernemers om jonge inwoners een goede kans te bieden op de arbeidsmarkt. Kwaliteit Met ingang van 2020 maakt gemeente Heerde onderdeel uit van de arbeidsmarktregio met centrumgemeente Apeldoorn. In deze arbeidsmarktregio blijven we aandacht vragen voor een goede aansluiting tussen ondernemers en onderwijs. Dit doen we door de ontwikkeling van de Doe-Agenda. We kijken naar de kansberoepen en werken samen met onze collega's op onderwijs. In 2021 is er, vanwege de coronacrisis, een aanvullend plan geschreven om ook werk-naar werk trajecten te ondersteunen, aanvullende bijscholing aan te bieden en extra begeleiding. Deze plannen worden vanuit de Koolmeesmiddelen bekostigd. In 2022 gaan we verder met de uitvoering hiervan. Tevens zij we aangesloten bij de Human Capital vanuit de regio Zwolle. Vanuit dit project wordt geïnvesteerd in menselijk kapitaal, door het aanbieden van opleidingsvouchers bijvoorbeeld. Zowel werkgevers als werknemers komen hiervoor in aanmerking. Dit loopt ook door in 2022.

Lokaal participeert de gemeente in het GOO (Gezamenlijk Ondernemers Overleg), regionaal in de economische regio’s Zwolle en Cleantech Regio Stedendriehoek. Kwaliteit Zowel bestuurlijk als ambtelijk wordt volwaardig deelgenomen aan deze overleggen. De uitkomsten hiervan zijn actiepunten voor de lokale en regionale economische agenda. In de Regio Zwolle en de Cleantech Regio zijn agenda's opgesteld. Beide regio’s maken een doorontwikkeling mee die ook van invloed is op de inhoudelijke agenda. In Zwolle is economie tot het centrale speerpunt is benoemd en in de Cleantech Regio energietransitie en circulaire economie. Dit is in 2020 en 2021 verder uitgewerkt. Dit heeft in de Regio Zwolle geleid tot een samenwerking van de zogenaamde G6 (Gelderse 6) waarbij de provincie Gelderland een directe partner in de Regio Zwolle is geworden. Deze Gelderse 6 stemmen onderling de inbreng op de verschillende onderwerpen in de Regio Zwolle (Economie, Bereikbaarheid, Leefomgeving en Human Capital) af en zijn ook gezamenlijk tot een investeringsagenda gekomen. Regionaal krijgen de 5 onderdelen van de Agenda van de Regio Zwolle (naast de genoemde onderwerpen ook de afstemming van de 5 RESsen) steeds meer invulling.

77

Ook de Cleantech Regio heeft naar de eigen activiteiten gekeken. In de WGR Stedendriehoek wordt de focus gelegd op Wonen, Werken en Bereikbaarheid en RES met landschap (ruimte) als centraal uitgangspunt. De Strategische Board van de Cleantech Regio heeft nog steeds energietransitie en circulaire economie als speerpunten, maar daarnaast ook Human Capital. We onderzoeken in welke projecten en coalities wij vanuit Heerde in 2022 en de jaren daarna (gaan) deelnemen. Met het ondernemersevent zetten ondernemers, onderwijs en overheid zich op de kaart, ontmoeten zij elkaar en wisselen zij informatie uit hoe zij elkaar kunnen versterken. Uitwisselen en opdoen van kennis en ervaring. Netwerken op lokaal niveau.

78

Kwaliteit In 2020 is door de coronacrisis het ondernemersevent geannuleerd. Het programma van 2020 is doorgeschoven naar 2021 en 2022. Dan wordt het event weer gehouden in de week van de MKB-ondernemer(november). Jaarlijks wordt er samen met het Georganiseerd Overleg Ondernemers een actueel thema gekozen. Het programma bestaat uit verschillende sprekers vanuit overheid, ondernemers en andere organisaties, afhankelijk van het thema. Om dit event ook financieel dekkend te krijgen, wordt er niet alleen bijgedragen door de gemeente en het GOO, maar worden er onder de ondernemers ook sponsoren gezocht. Samen met gemeenten en provincies (blijven) zorgen we voor voorwaarden en condities om het H2O bedrijventerrein zo snel mogelijk te vullen met daarbij oog voor onze eigen positie. Kwaliteit Namens de H2O gemeenten en de H2O BV was er in 2020 en 2021 periodiek contact met de regionale acquisiteur voor bovenregionale terreinen regio Zwolle. In 2019 is het Regionaal Programma Werklocaties vastgesteld door de gemeenten SNV (Noord Veluwe). Daarnaast vond er vanuit het RPW periodiek afstemming plaats op bovenlokaal niveau met gemeenten H2NEO. In juni 2021 zijn de raadsleden tijdens een speciale informatiebijeenkomst bijgepraat door de directeur-bestuurder van de Bedrijvenpark H2O .

Wij houden vast aan de zondagsrust voor winkels (detailhandel) en stimuleren dat op werkdagen de openstelling van winkels zo veel mogelijk uniform is. Kwaliteit In onze contacten met ondernemers stimuleren wij uniforme winkeltijden, onder andere via De Nieuwe Winkelstraat. Het college heeft in 2019 besloten om het huidige coalitieakkoord en collegeprogramma te volgen en niet over te gaan tot zondagopenstelling van detailhandel. In 2020 is tijdens de coronacrisis de vraag voor openstelling supermarkten op zondag nog aan de orde geweest in het College op verzoeken van supermarkteigenaren in Heerde. Besloten is ook deze vraag niet te honoreren en het bestaande beleid in de komende jaren de continueren. Wij nemen deel aan een regionaal werkgeversservicepunt. Kwaliteit De gemeente Heerde is per 1 januari 2020 aangesloten bij de arbeidsmarkt Stedendriehoek en Noord-Veluwe. In deze regio wordt er vanuit het regionale werkbedrijf FactorWerk gewerkt aan een eenduidige werkgeversdienstverlening in de arbeidsmarktregio. Elk jaar wordt er een marktbewerkingsplan geschreven waarin de ontwikkelingen van de arbeidsmarkt benoemd worden en waar de kansberoepen liggen. Lucrato voert voor de gemeente Heerde de werkgeversdienstverlening uit. Voor de gemeente Heerde blijft de samenwerking in de subregio H2O belangrijk.

Onze werkzoekenden kunnen dus ook in 2021 en 2022 nog steeds participeren in de werkmarkten die Hattem en Oldebroek organiseren. De werkzoekenden uit Hattem en Oldebroek worden ook uitgenodigd voor onze werkmarkten. Wij stimuleren de transitie naar duurzaam en circulair (agrarisch) ondernemerschap.

79

Kwaliteit Wij attenderen onze ondernemers op de beschikbare subsidiestromen en regionale bijeenkomsten. In 2021 en 2022 geven wij weer aandacht aan het actieplan Heerde circulair. Onze benadering is integraal: duurzaamheid, circulariteit en economie. We stemmen af met de verschillende beleids- en uitvoeringsambtenaren op het gebied van circulariteit, korte ketens en duurzaamheid. Meerdere ondernemers hebben contact gelegd met Cleantech development om samen te kijken hoe hun bedrijf verduurzaamd kan worden. Via Energieke regio en de ondernemersverenigingen is er in 2022 de nodige aandacht voor verduurzaming.

Wij zijn gesprekspartner voor ondernemers over revitalisering van bestaande bedrijventerreinen. Samen met stakeholders op de drie bedrijventerreinen in de gemeente Heerde is een start gemaakt met het project Toekomst Bestendige Bedrijventerreinen. De ambities zijn per bedrijventerrein verschillend, waardoor ook het plan van aanpak per terrein verschilt. Het gaat om de bedrijventerreinen Wapenveld-Noord (Van der Zeelaan), Wapenveld-Zuid (Vlijtweg) en Heerde Molenweg/Europaweg/Veldweg. De drie hoofdthema's waarna wordt gekeken zijn: duurzaam&gezond, fysiek&ruimtelijk en sociaal&economisch. Belangrijk aspect in het kader van dit project is de 'samenhang en organisatiegraad' op de verschillende bedrijventerreinen.

Kwaliteit De gesprekken met de stakeholders (eigenaren/ondernemers) per terrein zijn gestart in Q2 en Q3 2020 met het ophalen van wensen/behoefte/urgentievraagstukken op de betreffende terreinen. Inzet is om in Q4 2021 voor de terreinen op basis van de opgehaalde informatie een gezamenlijk plan van aanpak klaar te hebben, waarmee ook het subsidietraject richting de provincie Gelderland kan worden opgestart in het kader van Toekomst Bestendigde Bedrijventerreinen. Wat willen we bereiken? Duurzaamheid 

Samen met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties nemen we onze verantwoordelijkheid om binnen enkele decennia energieneutraal te wonen en zo min mogelijk afval te produceren, om ons duurzaam te verbinden aan de toekomst.

Wat gaan we er voor doen? Bewustwording bevorderen van de noodzaak om duurzaam voor onze aarde te zorgen, inwoners en ondernemers te prikkelen om hier een bijdrage aan te leveren en initiatieven te stimuleren en te faciliteren. Duurzaamheid omvat tenminste energietransitie, circulaire economie en klimaatadaptatie.

80

Kwaliteit In 2021 is de RES 1.0 Cleantech regio opgeleverd en in december door alle overheden vastgesteld. Hieruit vloeit de inspanningsverplichting voort om tot 2030 in onze gemeente aan de slag te gaan met windenergie, zonne-energie, opslagcapaciteit, netbeheer en warmte-uitwisseling. In navolging van de RES en het Klimaatakkoord is onze gemeente in 2021 begonnen met de lokale uitwerking in twee sporen; elektriciteit en warmte. We zijn begonnen met het proces om te komen tot een lokaal uitnodigingskader voor windenergie en zonne-energie. Hierin staat op welke gebieden de gemeente Heerde zich tot 2030 focust voor de opwek van energie en welke voorwaarden daarbij gelden. Vaststelling is gepland begin 2022, waarna initiatiefnemers de ruimte krijgen om aan de slag te gaan. Parallel zetten we in op het vergroten van zonne-energie op (bedrijfs)daken. Voor warmte in de gebouwde omgeving zijn we in 2021 gestart met het opstellen van een transitievisie warmte. Vaststelling hiervan is eveneens gepland begin 2022. Het vervolg hierop vormen de grootschalige trajecten van wijkactieplannen. Hiermee kunnen per wijk de technische maatregelen uitgevoerd gaan worden om van het aardgas af te stappen. We blijven tegelijk inzetten op bewustwording en informatie voor onze inwoners en bedrijven.

De speerpunten om ruimtelijk in te spelen op klimaatverandering staan in het Regionaal Adaptatie Plan (RAP). Onder het motto “Regionaal delen, lokaal doen” is het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie (DPRA) in 2017 vertaald naar onze eigen regio, het werkgebied van het waterschap Vallei en Veluwe. In december van dat jaar is het Regionaal Manifest Ruimtelijke Adaptatie ondertekend door 28 gemeenten, het waterschap, de provincies Gelderland en Utrecht, Vitens, Veiligheidsregio’s en Rijkswaterstaat. In het manifest is een gezamenlijke ambitie uitgesproken om in 2050 een klimaat-robuuste regio te willen zijn waar we veilig, gezond en welvarend samenleven. In 2020 is een Regionaal Adaptatie Plan (RAP) opgesteld. Het RAP is bedoeld als regionale agenda met een dynamische gereedschapskist om samen te werken aan klimaatverandering. In het RAP zijn thematische ambities en doelen beschreven. Het gaat om de volgende thema’s: 1. Prettig wonen en werken. 2. Aangenaam recreëren. 3. Basisfuncties veiligstellen. 4. Natuurlijk bodem- en watersysteem. Per thema is een gezamenlijke ambitie geformuleerd, de urgentie en het belang om aan de slag te gaan en welke mogelijke maatregelen partners alleen of samen kunnen nemen. Er zijn vele maatregelen mogelijk. Het is echter niet realistisch om alles tegelijk op te pakken. Er is daarom voor gekozen om te focussen op de belangrijkste gezamenlijke opgaves.

Er is een concept-werkplan 2021-2022 opgesteld met daarin de gezamenlijk speerpunten en projecten. Het werkplan wordt verder uitgewerkt en er wordt bepaald wie wat gaat doen en hoe de activiteiten worden gefinancierd. De kadernota lokaal klimaatbeleid 2017-2021 en de contourennota lokaal klimaatbeleid 2017-2021 geven inzicht in de bestaande situatie. Kwaliteit In 2022 werken we op diverse onderwerpen aan ons lokale klimaatbeleid. Dit doen we onder de overkoepelende pijlers: - energietransitie, - klimaatadaptatie en

81

- circulaire economie. Met betrekking tot energietransitie focussen we ons op informeren en stimuleren om te komen tot een toekomstbestendige woningvoorraad. Het Regionaal Energieloket en de energiecoaches zijn hierin belangrijke samenwerkingspartners en zichtbaar voor inwoners. Op bedrijventerreinen zetten we in op energietransitie met een projectleider zon-opdak en het programma Toekomstbestendige Bedrijventerreinen van de provincie. Voor ons eigen vastgoed nemen we in 2021 en 2022 waar mogelijk deel aan het ontzorgingsprogramma maatschappelijk vastgoed. Voor energie en warmte volgen we het spoor van de RES, ons lokale uitnodigingskader en de warmtetransitie-visie. In 2022 is onze laadvisie gereed. Deelname aan de uitvoering van het Gelders Energie Akkoord inclusief het Energieloket Veluwe Duurzaam. Kwaliteit Het Regionaal Energieloket voorziet inwoners van persoonlijk duurzaamheidsadvies en draagt bij aan concrete woningverduurzaming. In 2021 breiden we deze activiteiten uit naar de huursector i.s.m. Triada en de energiecoaches van Heerde Energiek door de aangevraagde en toegekende subsidie RREW. De gemeente nam in een aantal programma's actief deel in de uitvoering van het Gelders Energie Akkoord (GEA). Het uitvoeringsprogramma van het GEA liep van 2016-2019.

De onderwerpen rondom energie opwekking en warmte kregen door de introductie van de Regionale Energie Strategie verder gestalte en worden in 2022 verder uitgewerkt. Het (potentieel) gebruik van zonne-energie en andere duurzame energiebronnen wordt als meerwaarde meegewogen bij toepassing van uitnodigingsplanologie. De meerwaarde van energie(opwekking) wordt bij uitnodigingsplanologie zwaarder gewogen.

82

Kwaliteit Bij grotere initiatieven worden initiatiefnemers altijd gewezen op de gemeentelijke duurzaamheidsambities. Bij toetsing en besluitvorming door het college wordt in de tekst verwoord in hoeverre aan deze ambities kan worden tegemoet gekomen. In adviesgesprekken en bij beoordeling van conceptaanvragen wordt duurzame energie als meerwaarde betrokken en afgewogen. Vanaf 1 juli 2018 is gas in bebouwde omgeving in principe niet meer toegestaan. Daardoor ontstaat er automatisch een gesprek met initiatiefnemers over alternatieven en is gebruik van deze alternatieven voor initiatiefnemers noodzaak geworden. Inwoners en ondernemers vragen we om mee te denken over een communicatieplan om een duurzame gemeente vorm te kunnen geven en dit plan vervolgens uit te rollen. Kwaliteit Ook in 2022 worden inwoners, maatschappelijke partners, energiecoöperatie en ondernemers onder meer betrokken bij communicatie en informatie over een duurzame gemeente als onderdeel van de Omgevingsvisie, Omgevingsplan met als onderdelen energie, circulariteit en gebouwverduurzaming. Mogelijkheden bij rijk, provincie, ontwikkelingsmaatschappij Oost-Nederland en anderen benutten om duurzaamheidsambitie in te vullen en actieve deelname in de Cleantech Regio.

Kwaliteit Wij namen in 2021 en nemen in 2022 actief deel in de Cleantech Regio (CTR) en werkgroepen of stuurgroepen die aan verschillende thema’s zijn verbonden. Ondernemers worden waar mogelijk gewezen op het netwerk van Cleantech Development (of OostNL). Mogelijkheden bij andere overheden worden onderzocht, waarbij deelname aan de subsidie voor Toekomstbestendige Bedrijventerreinen (TBB) van de provincie Gelderland een concrete actie is voor 2022. Revolving fund Duurzaamheidslening particulieren en Stimuleringslening voor verenigingen/instellingen en non-profit organisaties instellen, voor zover de markt geen vergelijkbaar alternatief heeft. Duurzaamheidslening tot stand brengen bedoeld om investeringen in duurzame energie en het treffen van isolatiemaatregelen te ondersteunen.

83

Kwaliteit Samen met de provincie Gelderland is de Toekomstbestendig Wonen Lening in de markt gezet. Voor maatschappelijke instellingen en commerciële ondernemingen bestaan in de markt al veel alternatieven. De lening wordt steeds beter gevonden en de verwachting is dat in 2022 nieuwe financiële dekking hiervoor nodig is. Samen met het bedrijfsleven, energiecorporatie(s) en inwoners een plan maken (gereed eind 2019) voor het toepassen van duurzame (wind- en zonne)energie in de gemeente of regio, waarin ook het draagvlak in potentiële gebieden is meegenomen. Kwaliteit In 2021 is de RES 1.0 vastgesteld. Deze wordt iedere 2 jaar herzien met alle overheden binnen de Cleantech regio. In 2021 zijn we gestart met ons lokale uitnodigingskader voor zonne- en windenenergie als uitvoering van de RES. Deze zal in 2022 worden vastgesteld, waarna er ruimte wordt geboden om binnen de vastgestelde ruimtelijke en sociaal-maatschappelijke kaders met initiatieven te komen. Ook is in 2022 de Transitievisie warmte van toepassing en zullen we waar mogelijk starten met een eerste wijkuitvoeringsplan. Te streven naar 100% circulaire afvalinzameling in 2025. Kwaliteit In overleg met ROVA in 2019 is een vervolgstrategie ontwikkeld voor de verdere uitrol van het omgekeerd inzamelen.

Ons uitgangspunt is het realiseren van de doelstellingen van het Landelijk Afvalstoffenplan en het programma VANG (Van Afval Naar Grondstof) en doorontwikkeling naar uiteindelijk een volledige circulaire inzameling van grondstoffen. Ons uiteindelijke streven is 100% circulaire afvalinzameling. Als stap op weg hier naar toe is per 1 juli 2019 is een laagfrequente variant van het omgekeerd inzamelen ingevoerd. De inzamelingsfrequentie van het restafval is verlaagd van 1x per 4 weken naar 1x per 6 weken. De evaluatie naar de effecten hiervan is in het najaar van 2020 afgerond. Daaruit blijkt dat de verlaging van de inzamelfrequentie geruisloos is verlopen. De hoeveelheid restafval is in 2019 met ruim 11% gedaald. Over 2020 is per inwoner gemiddeld 85 kilogram fijn huishoudelijk restafval ingezameld. Dat is 6 kilogram minder dan over 2019. Dit is een resultaat van de verlaging van de inzamelfrequentie. Het effect zou groter zijn geweest ware het niet voor de virusuitbraak. Gemiddeld is in de ROVA gemeenten de hoeveelheid fijn huishoudelijk restafval in 2020 toegenomen met 4 kilogram. In Heerde is sprake van een daling ondanks de virusuitbraak en de ter bestrijding daarvan genomen maatregelen. In 2019 werd 83% en in 2020 84% van het afval in onze gemeente gescheiden aangeleverd.

De landelijke VANG doelstelling van 75% grondstoffenscheiding in het jaar 2020 is daarmee ruimschoots gehaald. We zijn goed op weg naar de landelijke doelstelling voor 2025, namelijk 90% grondstoffenscheiding. Landelijk gezien ligt het scheidingspercentage in 2020, net als in 2019, op 73%. Binnen het actieplan Heerde Circulair wordt nagedacht over de volgende stappen gericht op het scheiden van grondstoffen en het circulair maken van grondstoffen. Aandachtspunt hierin is het verbeteren van de kwaliteit van de ingezamelde grondstoffen. Bij ons streven naar een circulaire afvalinzameling is de betaalbaarheid van de heffing voor onze inwoners een belangrijke randvoorwaarde. Uitgangspunt is gasloos bouwen, tenzij. 84

Kwaliteit Gasloos bouwen is per 1 juli 2018 een verplichting voor nieuwbouw. Vanaf 1 juli 2018 voeren we de bovenstaande landelijke wetgeving uit en toetsen wij bouwaanvragen voor nieuwe bouwlocaties hieraan. Vanaf deze datum worden er in Heerde dan ook geen ontwikkelingen met een gasaansluiting meer vergund. Wij maken een actieplan Heerde circulair samen met inwoners, bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties en betrekken de rijksambities daarbij. Kwaliteit Het actieplan Heerde circulair is in september 2020 vastgesteld door het college, waarna het plan in oktober 2020 ter advisering is voorgelegd aan de commissie Ruimte. Zij heeft het actieplan voorzien van een positief advies. Toegezegd is om de ontwikkelingen jaarlijks met de commissie te bespreken. Ondertussen is de stand van zaken van de in het actieplan benoemde acties in beeld gebracht. Voor veel acties geldt dat er al langere tijd aan gewerkt wordt. Vaak zijn dan geen extra middelen nodig omdat acties onderdeel zijn van de reguliere werkzaamheden. Geconstateerd is dat er in ieder geval stappen gezet moeten worden als het gaat om bewustwording. Acties zijn veelal onderdeel van de reguliere werkzaamheden, maar worden nog niet genoeg onder de aandacht gebracht.

Daarom wordt gewerkt aan een communicatieplan waarmee we vanuit onze voorbeeldrol acties in beeld brengen, maar ook goede voorbeelden uit de samenleving onder de aandacht brengen. Op die manier wordt het belang van de transitie naar een circulaire economie en de wijze waarop iedereen daarin zijn/haar steentje bij kan dragen duidelijker. Een aantal acties in actieplan zijn wel echt ‘nieuw’; daarvoor zijn in de toekomst mogelijk wel extra middelen nodig. Ondertussen is er een wormenhotel aangeschaft als onderdeel van het creëren van meer bewustwording. Ook wordt in dat kader in het najaar van 2021 een ‘dag van Heerde circulair’ georganiseerd waarin jongeren kennis zullen maken met verschillende circulaire thema’s. Een aantal acties die in 2020 uitgevoerd zouden worden is niet uitgevoerd. Door de coronacrisis was aan deze acties geen behoefte of er was simpelweg geen mogelijkheid toe. Denk bijvoorbeeld aan de actie ‘exposeren van goede circulaire voorbeelden in de hal van het gemeentekantoor’ en een aantal acties gerelateerd aan duurzame mobiliteit. Wat willen we bereiken? Bouwen en Wonen 

Voldoende betaalbare koop- en huurwoningen, verduurzaming van de bestaande woningvoorraad en duurzame nieuw gebouwde woningen.



Partijen die weten wat de woningbehoefte is, nemen deel aan het overleg om de woningbouwagenda te bepalen.

85

Wat gaan we er voor doen? Blijvend stimuleren en faciliteren van (kleinschalige) nieuwbouwprojecten in de dorpen op inbreidingslocaties met behoud van de identiteit van de dorpen. Kwaliteit Vooruitlopend op de Omgevingswet die per 1 januari 2022 ingaat, hanteert de gemeente Heerde de uitnodigingsplanologie. Om te voorzien in de behoefte aan nieuwe woningen zetten we eerst in op inbreiding in stedelijk gebied en transformatie, functieverandering van bestaande bebouwing en woningsplitsing. Bij nieuwe initiatieven dient, naast de maatschappelijke meerwaarde, aangetoond te worden dat er markt is voor de voorgestelde woningen. Uitgangspunt hierbij is de woonvisie en het toevoegen van (leef- en woon)kwaliteit. Wij werken aan een woningvoorraad die optimaal aansluit bij de behoefte, verduurzaming van bestaande woningvoorraad en duurzame nieuwbouw. Nieuwbouw moet passen bij en bijdragen aan het karakter van de desbetreffende kern en moet leiden tot een verbetering van de woonomgeving en de lokale leefbaarheid.

De mogelijkheden voor het financieel stimuleren van het collectief particulier opdrachtgeverschap door de provincie worden verkend. Provinciale stimuleringsregelingen voor financiering voor Collectief Particulier Opdrachtgeverschap (CPO) worden onderzocht. Kwaliteit In de woonagenda is vastgelegd dat particulieren meer gestimuleerd moeten worden om met ontwikkel-initiatieven te komen. Dit naast de projectontwikkelaars. Om dit kracht bij te zetten is in de woonagenda de actie opgenomen dat we bij sociale projectontwikkelingen willen inzetten op een constructie van Collectief Opdrachtgeverschap (CPO). Inmiddels is er een eerste CPO-initiatief gestart en wordt er binnenkort een conceptaanvraag ingediend. De woonvisie en het woningbehoefteonderzoek worden operationeel gemaakt om als leidend beginsel te dienen voor afspraken met eigenaren van sociale woningbouw en initiatiefnemers voor nieuwbouw. Volgens woningmarktonderzoek 2017 is er in periode 2017-2027 behoefte aan de bouw van 185 sociale huurwoningen. Dit betekent bij ontwikkelingsplannen dat we sturen op hoeveelheid van de bouw van sociale huurwoningen.

86

Kwaliteit De woonagenda 2020 – 2023 is op 3 maart 2020 door het College vastgesteld en een concrete uitwerking van de Woonvisie 2015 – 2025. In de woonagenda is een volkshuisvestelijke woningbouwrichtlijn (woningbouwprogramma) opgenomen die gehanteerd wordt als aanvulling op de Structuurvisie Heerde 2025 en als leidraad voor nieuwe initiatieven. De agenda is ook de basis voor de prestatieafspraken met de woningcorporatie(s). Woonvisie en woonagenda worden onderdeel van de omgevingsvisie. Met de woonagenda kunnen we aan de voorzijde (meer en daadwerkelijk) sturing aan plannen en projecten geven. Doelstelling is om woningvoorraad te realiseren die voldoet aan de kwalitatieve en kwantitatieve behoeften van onze inwoners, rekening houdend met de demografische ontwikkelingen in Heerde. Evaluatie van de woonagenda vindt plaats in 2023. In prestatieafspraken en contacten met ontwikkelaars aandacht vragen om levensloopbestendig betaalbaar te bouwen voor jonge en oude inwoner, inwoners met een beperking, statushouders en inwoners die beschermd moeten wonen. Er worden per doelgroep prestatieafspraken gemaakt. Voorafgaand aan nieuw bod aan de woningcorporatie worden jaarlijks de afspraken geëvalueerd waardoor we kunnen bijsturen. Ook worden afspraken gemaakt over te bouwen aantallen, levensloopbestendigheid en energetische maatregelen.

87

Kwaliteit In de prestatieafspraken met Triada maken wij afspraken over betaalbaarheid, beschikbaarheid, kwaliteit, transformatie, jongeren, senioren en zorg, statushouders, leefbaarheid en participatie. Deze afspraken worden jaarlijks geëvalueerd en geactualiseerd, waarna de drie partijen (Triada, Huurdersraad en gemeente) de afspraken aan het eind van het kalenderjaar ondertekenen. Triada is de grootste corporatie in onze gemeente. Naast Triada hebben Woonzorg Nederland en Habion een klein deel van de sociale huurvoorraad in bezit. Ook met hen vinden inmiddels jaarlijks gesprekken plaats. De gemeentelijk onderhandelaar, die op basis van de woonagenda aangesteld is om de eerste gesprekken te voeren met initiatiefnemers verstrekt informatie en geeft instructies, zodat er meer differentiatie plaatsvindt over de kwalitatieve en kwantitatieve woningbouwopgaven. Betaalbaar bouwen, met name het toevoegen van sociale huurwoningen, is daarbij één van de gespreksonderwerpen. Inventarisatie (gereed eind 2019) van de inbreidings- en uitbreidingslocatie in alle kernen en het voortvarend oppakken van zoeklocaties. Kwaliteit Huidig uitgangspunt is: inbreiding gaat voor uitbreiding. Als blijkt dat er aantoonbaar minder beschikbare inbreidingslocaties aanwezig beschikbaar zijn om in de woningbehoefte binnen de gemeente te voorzien, kunnen we nieuwe uitleggebieden ontwikkelen.

Dit is als actie opgenomen in de woonagenda en wordt uitgevoerd bij het opstellen van de omgevingsvisie en/of het omgevingsplan. Over dit onderwerp is op 13 juli 2020 door de gemeenteraad met meerderheid van stemmen een motie aangenomen over actief grondbeleid. Een naar aanleiding van deze motie opgestelde discussienota is besproken in de raadscommissie Ruimte van 25 mei 2021. Dit gaf aanleiding om na de zomer van 2021 in een themaraad nogmaals over dit onderwerp in gesprek te gaan. Plannen voor andere (gemeenschappelijke) woonconcepten faciliteren. Kwaliteit Om te voorzien in de behoefte aan nieuwe woningen wordt in eerste instantie ingezet op inbreiding in stedelijk gebied, transformatie en functieverandering van bestaande bebouwing. Bij nieuwe initiatieven dient, naast de maatschappelijke meerwaarde, aangetoond te worden dat het initiatief aansluit bij onze woonvisie met als uitgangspunt kwaliteit en het inzetten van woningen voor zoveel mogelijk doelgroepen. Als dit aangetoond wordt, wordt medewerking verleend. Naast traditionele woningbouw vallen andere woonconcepten daar zeker onder. Om duidelijk te maken dat hiervoor ruimte geboden wordt staat in de woonagenda als actie benoemd dat de gemeente zelf een locatiestudie met kavelpaspoort kan opstellen voor alternatieve, innovatieve woonvormen.

Dit kunnen tiny house-concepten zijn, maar ook tijdelijke woonconcepten, bijvoorbeeld pauze-woningen of flex-woningen voor spoedzoekers. Budget hiervoor is door de raad beschikbaar gesteld. Uitvoering staat gepland in 2021/2022. Prestatieafspraken met eigenaren van sociale woningbouw maken.

88

De Woningwet schrijft voor dat er jaarlijks tussen gemeente, corporaties en huurders afspraken gemaakt moeten worden over de te leveren prestaties. Er zijn drie corporaties actief in de gemeente: Habion, Triada en Woonzorg Nederland. Kwaliteit Jaarlijks moet er een bod liggen van de corporatie voor 1 juli. Met Triada zijn de afspraken voor het bod 2021 op 17 mei 2021 ambtelijk in breed verband (tripartite overleg) voorbereid en besproken. In september wordt er vervolgens zowel bestuurlijk als ambtelijk gesproken over het bod om te komen tot nieuwe prestatieafspraken in 2022. Dit jaar worden er voor het eerst meerjarige prestatieafspraken gemaakt. Het proces rondom de prestatieafspraken wordt zo efficiënter aangezien veel afspraken over een langere periode gaan. Ook met de gemeente Epe en Hattem worden meerjarige prestatieafspraken gemaakt. Met Woonzorg Nederland worden al meerjarige prestatieafspraken gesloten. Dit jaar dienen er nieuwe afspraken gemaakt te worden voor 2022 e.v. Insteek is om wederom meerjarige prestatieafspraken te maken met elkaar. Met Habion zijn in 2018 op regionaal niveau gesprekken gestart over de prestatieafspraken met de afzonderlijke gemeenten. Dit omdat het neergelegde bod van Habion in iedere gemeente te algemeen en nagenoeg gelijk is. De regio wilde in gesprek met Habion om meer maatwerkprestaties op te stellen.

Dit is niet gelukt, waardoor er door de afzonderlijke gemeenten geen prestatieafspraken getekend zijn. Ook in 2020 en 2021 zijn er geen prestatieafspraken gemaakt. Na veel aandringen van onze zijde, staat voor dit jaar een eerste overleg met Habion ingepland om met elkaar de situatie rondom de prestatieafspraken te bespreken. Starterslening aanbieden. De subsidiegelden stimulering goedkope woningbouw worden volledig ingezet voor verstrekken startersleningen, waarmee starters mogelijkheid wordt geboden om net een beetje extra te lenen waardoor men kan kopen. De lening overbrugt het verschil tussen huizenprijs en eerste hypotheek. Maximumhoogte starterslening 20% van verwervingskosten met maximum van € 20.000,-. Maximum verwervingskosten vastgesteld op € 200.000,-. Op vragen vanuit de gemeenteraad wordt onderzocht of het administratieve aanvraag proces in 2021 vereenvoudigd kan worden.

89

Kwaliteit In 2013 en 2015 heeft de gemeenteraad besloten om de van de provincie ontvangen subsidiegelden op grond van de Stimuleringsregeling Goedkope Woningbouw 20072010 (de SWG-gelden) volledig in te zetten voor het verstrekken van startersleningen. Bij raadsbesluit van 6 juli 2015 is de maximale hoogte van de starterslening vastgelegd op 20% van de verwervingskomsten met een maximum van €20.000,-. De maximale verwervingskosten, inclusief meerwerk, zijn vastgelegd op €200.000,-. Ondanks de aantrekkende economie is er weinig interesse voor de starterslening. In 2019 is er 1 lening verstrekt, er is er 1 ingetrokken en er zijn 4 leningen afgelost. Hierdoor waren er aan het eind van 2019 nog 11 lopende startersleningen. Deze leningen worden beheerd door het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten (SVn). In 2020 zijn er 3 leningen verstrekt en zijn er 2 leningen afgelost. Eind 2020 waren er nog 12 lopende startersleningen. Per maart 2021 staat er een saldo van € 297.375,- op de rekening-courant bij de SVn die aan het account van de gemeente gekoppeld is. Dit is de bestedingsruimte waarbinnen er nog startersleningen kunnen worden aangevraagd. Naar verwachting zal er in de loop van 2021 een evaluatie zijn om te kijken hoe we verder gaan met deze startersleningen.

Vervangende nieuwbouw in het buitengebied mogelijk maken voor zover het de kwaliteit van het gebied verbetert. Kwaliteit Vervangende nieuwbouw in het buitengebied wordt zoveel mogelijk ondersteund en mogelijk gemaakt. Door combinaties te maken met duurzaamheidsmaatregelen kunnen voor eigenaren op termijn besparingen in kosten mogelijk zijn. Vooralsnog zijn in 2021 en 2022 hier regelingen als “rood voor rood” en “geen nieuwe woningen in het buitengebied” vanuit de structuurvisie wel van toepassing. Dit onderwerp wordt ook een onderdeel van de omgevingsvisie. Wij faciliteren plannen voor duurzame nieuwbouw of verduurzaming van bestaande woningen. Binnen de kaders van de klimaatagenda worden verduurzamingsplannen gestimuleerd en gefaciliteerd. Kwaliteit Wij faciliteren duurzame initiatieven. Duurzaamheid is als belangrijk toetsingscriterium in de afweging in de uitnodigingsplanologie en in het verlenen van omgevingsvergunningen. Woningcorporaties en makelaars nemen deel aan het overleg om de woningbouwagenda te bepalen. Het overleg vergroot de onderlinge betrokkenheid van de partijen en stimuleert de netwerk-werking. Samenwerking versterkt de zorg voor goede en betaalbare woningen voor diverse doelgroepen. Het gezamenlijk opstellen van de woonagenda vergroot draagvlak en betrokkenheid bij uitvoering.

90

Kwaliteit In januari 2019 vonden twee marktconsultaties plaats als onderdeel van de Woonagenda. Wij spraken met de partijen die zicht hebben op de ontwikkelingen in het particuliere markt segment (ontwikkelaars, banken en makelaars) en met partijen die zicht hebben op de ontwikkelingen in het Wonen en Zorg segment (zorgkantoren en zorgaanbieders). Beide bijeenkomsten zijn goed bezocht. Bij actualisering van de woonagenda worden deze partijen opnieuw betrokken. Triada maakte onderdeel uit van de projectgroep die samen een woonagenda opstelden. Er werd dus nauw samengewerkt tussen de gemeente en de grootste corporatie in onze gemeente. Triada wordt betrokken bij de actualisering van de Woonagenda. Daarnaast vindt er sinds 2020 ieder jaar in juli een bouwplanoverleg plaats tussen Triada en gemeente. De grotere bouwplannen worden met elkaar besproken en relevante informatie wordt met elkaar gedeeld. De opgave sociale huur is immers fors. Hiermee geven we uitvoering aan een gemaakte prestatieafspraak. Woningsplitsing onder voorwaarden toestaan en hiervoor kaders maken. Uitvoering geven aan de ruimte die de woonvisie biedt door gebruik te maken van nieuwe planologische regels waarbij wordt voorgesorteerd op de omgevingswet en de mogelijkheden die daarmee worden geboden. Kwaliteit De woonagenda was aanleiding om een discussienota over woningsplitsing te schrijven.

Deze discussienota is eind 2019 besproken in de raadscommissie Ruimte. De commissie adviseerde woningsplitsing als instrument op de woningmarkt van de gemeente Heerde in te zetten en vraagt het college dit uit te werken. Deze uitwerking is in de tweede helft van 2020 opgepakt en is op 8 maart 2021 in de vorm van een discussienota besproken in de raadscommissie. Vervolgstap is verankering van het voorstel in wettelijk instrumentarium. Wat willen we bereiken? Vliegveld Lelystad 

Herindeling van het luchtruim en zo min mogelijk overlast voor bewoners.

91

Wat gaan we er voor doen? Bestuurlijke bijdragen aan de lobby voor vervoer per internationale trein in Europa als alternatief voor het vliegverkeer. Kwaliteit We kijken welke vormen van vervoer een alternatief kunnen zijn voor het vliegen en of dit nog tijdig als argument kan worden ingebracht. Dit is vooral van belang voor de in voorbereiding zijnde luchtvaartnota. Wij nemen deel aan de zogenaamde luchtvaartgesprekken en wij leverden eerder inbreng aan de provinciale notitie voor de luchtvaartnota 2020-2050. Ook gaven wij een reactie bij de internetconsultatie voor het invoeren van vliegtaks. In de regio’s Zwolle en Cleantech leveren wij inbreng op het onderwerp bereikbaarheid. Bereikbaarheid staat op de agenda’s van de Clean Tech Regio en de regio Zwolle en op de gebiedsagenda Oost. Daarnaast is er een provinciaal netwerk (kerngroep) voor de luchtvaartnota en de herziening van het luchtruim die gezamenlijke reacties voorbereidt. Het ontwerp van de Nationale Omgevingsvisie is in 2019 gepubliceerd. Wij hebben in Cleantech Regio-verband hierop een reactie gegeven. Het onderwerp vliegverkeer is in het ontwerp grotendeels doorgeschoven naar de Luchtvaartnota 2020-2050. Verder is met name ook aandacht gevraagd voor de treinverbindingen. Het ontwerp van de Luchtvaartnota 2020-2050 is ter inzage gelegd. In samenwerking met anderen is een zienswijze ingediend.