02. Ontwerp-jaarstukken 2024 Gemeenschappelijke Regeling Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland ANONIEM.pdf
Tekst van het document
1
Colleges en raden hebben begin 2023 aangegeven te willen versnellen bij de realisatie van doorfietsroutes in de regio. Dit is benoemd als een van de focuspunten voor de Zuid-Kennemer Agenda (2024 – 2026). De GR heeft het initiatief genomen tot het opstarten van een aanpak.
7
3. Lasten begroting 2026 De activiteiten van de GR worden bekostigd vanuit het mobiliteitsfonds. Het fonds bestaat, overeenkomstig de afspraken uit de regeling, uit drie delen: 1. Het projectdeel; hieruit worden concrete projecten (mede) gefinancierd van de deelnemende gemeenten. Bedragen hieruit zijn netto (zonder btw). 2. Het werkdeel; hieruit worden beleidsuitwerkingen, gemeenschappelijke studies en onderzoeken gefinancierd. De bekostiging van de interne en externe personele inzet voor de GR (bestuurssecretaris, secretaris en eventuele inhuur) en lobbyactiviteiten worden ook uit dit werkdeel betaald. Er vindt achteraf btw correctie plaats. 3. Het vrij-besteedbare deel. Per jaar is hier een bedrag van € 50.000 begroot. Binnen dit vrijbesteedbare deel kunnen o.a. (informatieve) bijeenkomsten voor de regio worden bekostigd (bijvoorbeeld zaalhuur), kosten voor ondersteuning (tekst, beeld en proces) en de jaarlijkse extra inspanning voor opstellen van de jaarstukken. 3.1 Projectendeel Het projectdeel is opgezet langs de zeven oplossingsrichtingen van de Bereikbaarheidsvisie ZKL met vermelding van het algemene doel, de lopende en de verwachte projecten, de begrote bedragen en het trekkerschap. Projectdeel
Toelichting
Begroot
1. Versterken netwerk van fietspaden Doel: De regionale fietsbereikbaarheid vergroten, zodat de fiets ook voor regionale fietsroutes als vanzelfsprekend vervoermiddel wordt gezien
De fiets is, zeker met de komst van de e-bike, steeds vaker een alternatief voor de auto en als aanvullend vervoer op bus en trein. Randvoorwaarde is dat de fietser goed en veilig kan doorfietsen. De regio investeert daarom in projecten die knelpunten in het fietsroutenetwerk wegnemen en doorfietsroutes.
Knelpunten in het fietsroutenetwerk en doorfietsroutes
Begroot: € 500.000
€ 500.000
Voor de oplossingsrichting Versterken netwerk van fietspaden reserveren we een totaalbedrag. Dit dient als cofinanciering voor gemeentelijke projecten en als ophoging van provinciale- en/of rijkssubsidies. Elke deelnemer kan op basis van een concreet voorstel een aanvraag doen voor een regionale bijdrage, mits het project op het regionale fietsnetwerk ligt en voldoet aan de criteria die landelijk worden gehanteerd voor veilige en toekomstbestendige fietsinfrastructuur. De breed gedragen wens van de ZKL-raden en colleges om de realisatie van doorfietsroutes te versnellen heeft geleid tot de Aanpak doorfietsroutes ZKL. Voor het prioritaire project F201 Oude Trambaan maken we een bestemmingsreserve aan.
8
Projectdeel
Toelichting
Begroot
2. Vergroten OV-capaciteiten Doel: Beter benutten van de OV-capaciteit door het realiseren van kwalitatieve, snelle en betrouwbare OVverbindingen1
Met dit doel maakt de regio de ambities kenbaar over € 0 het benutten van OV-capaciteit, (bus)routes, inrichting van de OV-knooppunten (Hubs) en de inpassing in de omgeving.
Vergroten capaciteit op het spoor
Een van de acties uit de Actieagenda Bereikbaarheid Kust is de gezamenlijke lobby van Zuid-Kennemerland en provincie voor het behouden en versterken van treindiensten in onze regio. Onder andere via het Provinciaal Verkeer en Vervoer Beraad, zetten we ons in voor frequentere treindiensten richting de kust tijdens drukke dagen en het versterken van de Kennemer- en Oude Lijn. Dit vraagt geen financiële bijdrage uit het fonds.
Projectdeel
Toelichting
Begroot
3. Ontwikkelen OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid Doel: Het realiseren van een OV-knooppunt dat fungeert als toegangspoort en overstappunt voor alle regionale buslijnen, en dat zoveel mogelijk rechtstreekse busverbindingen van en naar de regio faciliteert
Het OV-knooppunt Haarlem Nieuw-Zuid vormt voor de regio Zuid-Kennemerland de belangrijkste basis om naast het bestaande spoor Zandvoort-HaarlemAmsterdam, te komen tot een hoogwaardig stelsel van openbaar vervoer. Dit OV-knooppunt biedt de voorwaarde voor de ontwikkeling van HOV van en naar de MRA, met uitwaaiering de regio in.
€ 2.625.000
Multimodaal knooppunt Nieuw-Zuid
In hoofdstuk 2 is stilgestaan bij de ontwikkelingen rond het knooppunt en de verhoogde bijdrage van de GR. De totale bijdrage aan het knooppunt bedraagt € 6.500.000. In het jaarplan 2024 is reeds een bijdrage van € 2.500.000 vastgelegd, die vanaf 2024 in vier gelijke delen van € 625.000 per jaar wordt uitgekeerd. Met de aanvullende verhoging van € 4.000.000, die in twee delen wordt uitgekeerd, komt de bijdrage uit op € 2.625.000 in zowel 2026 als 2027. Trekker: Haarlem
(Gedekt uit reserve OVknooppunt Haarlem NieuwZuid)
1 Inrichting van het OV is geen zelfstandige bevoegdheid van het bestuur. Deze bevoegdheid ligt bij de concessieverleners: Provincie en Vervoerregio voor de regionale busdiensten en het Rijk voor het spoor (Hoofdrailnet). Wel heeft de regio mogelijkheden om de ambities kenbaar te maken, te (laten) onderzoeken op haalbaarheid of op eventuele effecten van OV-maatregelen voor haar inwoners.
9
Projectdeel
Toelichting
Begroot
4. Versterken MRA OV-netwerk Doel: Regio ZuidKennemerland maakt onderdeel uit van MRA. Hierbinnen wordt gericht gewerkt om een sluitend OV-netwerk te realiseren.
Een samenhangend OV-netwerk is nodig om, naast investeringen in weg- en fietsinfrastructuur, een toenemend aantal verkeerbewegingen te kunnen faciliteren.
€ 40.000
Uitwerking R-Net Metrobus Begroot: € 40.000 (Bus Rapid Transit (BRT)) In 2024 is de haalbaarheid en kansrijkheid van het metrobussysteem systeem, inclusief aangetoond (resultaat initiatief fase). In 2025 wordt het systeem uitwaaiering buslijnen in verder uitgewerkt en worden de resultaten hiervan eind 2025 met regio ZKL. colleges en raden besproken. Opbouwend vanuit de bestaande R-net lijnen richting Schiphol en Amsterdam, worden kortetermijnmaatregelen uitgewerkt die te nemen zijn binnen gepland grootschalig onderhoud, en daarnaast wordt op (middel)lange termijn bezien waar vrijliggende businfrastructuur inpasbaar is. Haarlem en Provincie Noord-Holland werken, samen met de andere GR gemeenten, de lijnen ten westen van Haarlem Nieuw Zuid uit. De beoogde R-Net Metrobus (BRT) komt via het kerntraject A9 aan op knooppunt Haarlem Nieuw-Zuid en splitst zich daarna in drie lijnen (uitwaaiering): 1. Haarlem Nieuw Zuid – Heemstede – Aerdenhout – Zandvoort 2. Haarlem Nieuw Zuid – Haarlem (binnenstad) 3. Haarlem Nieuw Zuid – Haarlem - Velsen/IJmuiden Trekker: Haarlem
Projectdeel
Toelichting
Begroot
5. Faciliteren overstappunten Doel: Het stimuleren van ketenmobiliteit door in te zetten op P+R locaties, (fiets)parkeren en mobiliteitshubs.
Ketenmobiliteit is van groot belang om het OV een volwaardig alternatief te kunnen laten zijn. Daarom investeert de regio in het versterken van OVknooppunten. Daarin is fietsparkeren een essentieel onderdeel. Maar ook het faciliteren van fietsparkeren op de eindbestemming (zoals de kust) kan fietsgebruik stimuleren en het (auto)wegennet ontlasten.
Algemeen fietsenstallingen bij overstappunten
€ 200.000
€ 400.000 (€ 200.000 gedekt uit reserve P+R Spaarnwoude)
Voor het hele projectdeel Faciliteren overstappunten wordt voor deze begroting een totaalbedrag gereserveerd. Elke deelnemer kan 10
op basis van een concreet voorstel een aanvraag doen voor een regionale bijdrage. Mogelijke aanvragen 2026: - Bewaakte fietsenstalling Bloemendaal aan Zee - Fietsenstallingen centrum en boulevard Zandvoort - Overstappunten die volgen uit het project Bereikbaarheid kust Autoparkeren Stations
Begroot: € 200.000 Bij een aantal stations in ZKL kan naast fietsparkeren ook autoparkeren (P+R) bijdragen aan het verminderen van de verkeersdruk binnen de regio. Daarom is sinds de begroting 2021 de begrotingspost ‘Autoparkeren Stations’ toegevoegd. De gemeente Haarlem heeft daarvoor de eerste aanvraag ingediend, voor een bijdrage aan de P+R Spaarnwoude, waar een overstap op trein naar onder meer Zandvoort mogelijk is. De bijdrage van € 200.000 is het tweede deel van een totale bijdrage van € 400.000. Het eerste deel wordt via het jaarplan 2025 uitgekeerd. Trekker: Haarlem
Projectdeel
Toelichting
Begroot
Doel: De piekmomenten in het verkeer verkleinen.
Meeste druk op de bereikbaarheid vindt plaats gedurende de ‘spits’. Door het spreiden van de pendel over een groter deel van de dag, neemt de vervoersdruk af.
€ 50.000
Werkgeversaanpak
In 2026 levert de GR een bijdrage aan de werkgeversaanpak Waarderpolder (Waarderpolder Reist Duurzaam). Het doel van deze werkgeversaanpak is bijdragen aan minder files in de spits en vermindering van CO2 uitstoot van woon-werkverkeer.
6. Spreiden pendelstroom
Trekker: Haarlem Vanuit het Rijk-regio programma Samen Bouwen aan Bereikbaarheid (SBaB) wordt ook een werkgeversaanpak bekostigd voor de regio ZKL. Breikers biedt hierdoor kosteloos hulp aan bedrijven in de regio bij de transitie naar slimme & duurzame mobiliteit.
11
Projectdeel
Toelichting
Begroot
7. Verbeteren doorstroming regioring Doel: Beter benutten van en verbetering doorstroming op de bestaande (weg)infrastructuur
Door belangrijke (regionale) routes voor te bereiden op (nieuwe) technische mogelijkheden, zoals inzet van intelligente verkeersregelinstallaties (iVRI’s), parkeerroute informatiesystemen (PRIS) en dynamische reistijd informatie panelen (DRIS), wordt blijvend bijgedragen aan een verbeterde doorstroming.
€ 170.000
Kruising AmerikawegSchipholweg (als onderdeel van de regioring, oostzijde)
In hoofdstuk 2 is de gedeeltelijke herbestemming van de reserve voor dit kruispunt toegelicht.
Velserverbinding (als onderdeel van de regioring, noordzijde)
Begroot: € 50.000
(€ 50.000 gedekt uit reserve Velserverbinding)
Trekker: Haarlem
In Hoofdstuk 2 is de gedeeltelijke herbestemming van de reserve voor de Velserverbinding toegelicht. Voor vervolguitwerkingen reserveren we in 2026 € 50.000 en behouden we € 270.000 in reserve. Trekker: Haarlem
iVRI’s (intelligente verkeersregelinstallaties), parkeerroute informatiesystemen (PRIS) en dynamische reistijd informatie panelen (DRIS)
Begroot: € 120.000 iVRI’s, PRIS en DRIS kunnen bijdragen aan een betere doorstroming op de regioring. Elke deelnemer kan op basis van een concreet voorstel een aanvraag indienen voor een regionale bijdrage. In het kader van de uitvoering van de maatregelen binnen bereikbaarheid kust wordt onder andere een P&R-pendelbussysteem ingevoerd. Mogelijk kan de doorstroming van de bus door Bloemendaal, Haarlem, Heemstede en Zandvoort worden verbeterd door optimalisatie van iVRI’s. Daarom reserveren we hiervoor alvast middelen. Trekker(s): ZKL-gemeenten & provincie
12
3.2 Werkdeel Werkdeel
Toelichting
Begroot
Doel: Bekostiging van GR personeel, gemeenschappelijke studies/onderzoeken en reservering voor uitkomsten project Bereikbaarheid kust.
Dit deel van de begroting dient voor personele capaciteit, noodzakelijk verdiepend onderzoek, onderbouwing en communicatie inzake projecten uit het fonds, in het stadium dat deze projecten nog niet voorzien zijn van een projectbudget.
€ 650.000
Bestuurssecretaris, ondersteuning en lobbybudget
€ 150.000
Bereikbaarheid Kust
€ 400.000
Personele capaciteit
Dit budget is jaarlijks opgenomen in de begroting voor de bekostiging van de bestuurssecretaris, ondersteuning, en voor belangenbehartiging & lobby. De ZKL-gemeenten zijn daarnaast verantwoordelijk voor de bemensing van het ambtelijke GR kernteam (afgesproken capaciteitsinzet is minimaal 8 uur per week per gemeente).
Dit reservering is voor deelprojecten uit de Actieagenda. Omdat in dit stadium nog niet bekend is welke projecten een bijdrage nodig hebben, kan dit budget nog niet aan het projectendeel worden toegekend. Voor een toelichting op het project zie Project Bereikbaarheid Kust. Vrije ruimte voorbereidend onderzoek/studie en inhuur projectendeel
€ 50.000
Doorstroming en optimalisatie onderliggend wegennet
€ 50.000
Het projectendeel is uitsluitend bedoeld voor bijdragen aan projecten. Hierdoor is het noodzakelijk om in het werkdeel ruimte te reserveren voor het uitvoeren van eigen onderzoek, voor een bijdrage aan onderzoek van derden of inhuur, als dat bijdraagt aan de totstandkoming van projecten in het projectendeel.
In 2025 wordt een verkeersstudie naar het regionale wegennet uitgevoerd. De oplossingsrichtingen die hier uit voortvloeien kunnen leiden tot een gerichte aanpak voor de verbetering van leefbaarheid, doorstroming, openbaar vervoer en/of fietsverkeer. Omdat deze maatregelen nu nog niet bekend zijn houden we een budget reservering aan die vanaf einde onderzoek (begin 2026) gericht aan te wenden is.
13
3.3 Vrije deel Vrije deel
Toelichting
Begroot
Doel: Flexibiliteit voor het soepel functioneren van de GR.
Met dit bedrag kan het bestuur zaken direct regelen die nodig zijn voor de organisatie en ondersteuning van GR-activiteiten. Denk bijvoorbeeld aan huurfaciliteiten, voorfinanciering van activiteiten, onderzoeken of tijdelijke personele ondersteuning bij pieken. Middelen die niet worden uitgegeven vloeien terug naar het fonds.
€ 50.000
3.4 Overzicht baten - lasten begroting 2026 Hieronder ziet u het overzicht van de baten en lasten voor 2026. De som van de lasten is naar verwachting hoger dan de te ontvangen baten. Het tekort wordt gedekt uit de beschikbare reserves in het regionaal mobiliteitsfonds. Begroting 2026 Baten - Lasten Begroot Toelichting Totaal Baten
€ 1.562.000 Het betreft de stortingen van de deelnemers in het Fonds.
Totaal Lasten
€ 4.485.000 Gereserveerde lasten, bestaande uit: - Projectendeel: € 3.785.000 - Werkdeel: € 650.000 - Vrije deel: € 50.000
Saldo
- € 2.923.000 Dit saldo is negatief en houdt in dat er in 2026 minder
baten binnenkomen dan naar verwachting wordt uitgegeven. Het tekort wordt gedekt uit de bestemmingsreserves en algemene reserve. Het fonds als geheel kan nooit een negatief saldo hebben.
Toelichting op het overzicht van de baten en lasten In deze paragraaf worden de toelichtingen gegeven die betrekking hebben op de baten en lasten 2026. Voor de algemeen geldende toelichting op de GR wordt verwezen naar de meegezonden bijlage met achtergrondinformatie over de GR Bereikbaarheid. De inhoudelijke toelichting op de baten en lasten is opgenomen in de begroting van het jaarplan 2026 in hoofdstuk 3. De begroting van de GR kent uitsluitend structurele inkomsten, bestaande uit de jaarlijkse bijdragen van de vier deelnemende gemeenten. Deze bijdragen bestaan uit een bedrag per inwoner, zoals vastgesteld bij de oprichting van de GR in 2013. De bijdragen worden als spaarfonds (het Regionaal Mobiliteitsfonds) ondergebracht in een voorziening binnen de Haarlemse begroting. In strikte zin heeft de GR hiermee een vordering op de gemeente Haarlem. Het spaarfonds is bedoeld om naast 14
projecten van deelnemers die een bijdrage leveren aan de doelstellingen van de regionale bereikbaarheid, ook grotere projecten te ondersteunen. Incidenteel kan er dus zelfs sprake zijn van een overschrijding van de begroting, indien er een groot project gefinancierd wordt. Er zal nooit een structureel tekort zijn op de begroting. De uitgaven in het projectdeel zijn incidenteel; er zijn geen meerjarige verplichtingen. Vanwege de beperkte omvang van de financiële stromen én omdat de GR zelf geen rechtspersoonlijkheid heeft, lopen de uitgaven (bijdragen aan projecten) altijd via een van de deelnemende gemeenten die voor een project feitelijk de uitvoering doet. De desbetreffende accountant neemt deze projecten mee in zijn/haar onderzoek. Baten begroting In de GR-regeling zoals door de vier gemeenteraden is afgesproken, is in artikel 15 (lid 1 t/m 3) de bijdrage per deelnemer vastgesteld en ook vastgelegd gedurende de gehele periode waarover de GR-afspraken zijn gemaakt. Deze afspraken zijn gekoppeld aan een spaardoel voor het fonds (of inleg), dat aan het einde van de looptijd van het Fonds bereikt dient te worden (tot 2028). De jaarlijkse bijdrage van de deelnemers is als volgt: Begroting - Baten Bijdrage Deelnemers Bloemendaal
Begroot
€ 161.000 Dit zijn de bedragen zoals die bij vaststelling van de GR-
Haarlem
€ 1.090.000
Heemstede
€ 190.000
Zandvoort
€ 121.000
Totaal
Toelichting regeling zijn overeengekomen. Deze baten lopen -zonder aanpassing - door tot het eind van de looptijd van het regionale mobiliteitsfonds.
€ 1.562.000
Er vindt geen indexatie en/of actualisatie plaats over deze bijdragen. De gemaakte afspraken over de jaarlijkse bijdrage door de deelnemers kunnen worden aangepast (artikel 1, lid 3). Enkele jaren geleden heeft het bestuur een compact onderzoek gedaan naar de eventuele impact van een aanpassing van de grondslag van de bepaling van de baten voor de GR. Daaruit bleek dat een aanpassing van de bijdrage op basis van de gewijzigde inwonersaantallen zeer geringe financiële veranderingen tot gevolg had. Het bestuur van de GR heeft besloten om de grondslag ongewijzigd te laten. Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten Het jaarplan inclusief begroting 2026 van de GR Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland wordt opgemaakt met inachtneming van de voorschriften die het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) daarvoor geeft. •
Grondslagen voor de waardering Algemeen De waardering van de activa en de passiva vindt plaats op basis van de historische kosten. Tenzij hierna bij het desbetreffende balansonderdeel anders is vermeld, zijn de activa en de passiva gewaardeerd tegen de nominale waarde. Vorderingen
15
Vorderingen zijn, onder aftrek van eventuele voorzieningen voor oninbaarheid, tegen de nominale waarde gewaardeerd. De GR heeft geen eigen bankrekeningen. De gelden van de organisatie zijn kortlopend in beheer gegeven bij de gemeente Haarlem. •
Grondslagen voor de resultaatbepaling Algemeen De bepaling van het resultaat vindt plaats op basis van de historische kosten. De lasten en baten zijn toegerekend aan het jaar waarop ze betrekking hebben. Alle lasten en baten die betrekking hebben op het boekjaar en ten tijde van het opstellen van de jaarrekening bekend zijn, zijn in het boekjaar verwerkt. Lasten en verliezen Verliezen en risico’s die hun oorsprong vinden voor het einde van h et boekjaar zijn in acht genomen, indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. Baten en winsten Baten en winsten zijn slechts genomen voor zover zij op balansdatum zijn gerealiseerd.
•
Paragrafen Weerstandsvermogen risicobeheersing De GR is gericht op de uitvoering van specifieke activiteiten en houdt in beginsel geen weerstandvermogen aan. Het totale vermogen is beschikbaar voor de doelstelling. Er spelen geen bijzondere risico’s die een financiële impact kunnen hebben. Financiering De GR financiert alle uitgaven door middel van de bijdragen van de deelnemers. Er is geen eigen bankrekening voor de GR; de gelden van de organisatie zijn kortlopend in beheer gegeven bij de gemeente Haarlem. Bedrijfsvoering De bedrijfsvoering van de GR wordt verzorgd door gemeente Haarlem. Deze gemeente faciliteert de GR op het gebied van “ondersteunende diensten” (huisvesting, financiën, HRM, enz.) Afspraken over de werkwijze, inclusief de bedrijfsvoering zijn vastgelegd in de gemeenschappelijke regeling. Verbonden partijen Naast de deelnemende gemeenten zijn er geen organisaties aan te merken als verbonden partij. Overige De overige via het BBV verplicht gestelde paragrafen zijn niet van toepassing voor deze GR, te weten: Lokale heffingen, Onderhoud kapitaalgoederen en Grondbeleid.
•
Controleverklaring
Vanwege de bescheiden omvang van de activiteiten en geldstromen is geen accountant ingeschakeld. Een controleverklaring vormt daarom (nog) geen onderdeel van deze begroting. De gemeente Haarlem voert het financiële beheer, dat onderdeel vormt van de financiële administratie van Haarlem, die uiteraard wel aan zowel interne als externe accountantscontrole onderworpen is. Het werkdeel en vrije deel wordt via gemeente Haarlem ingezet en is daarmee onderdeel van de jaarrekening van gemeente Haarlem. Mede omdat de GR zelf geen rechtspersoonlijkheid heeft, 16
lopen de uitgaven (bijdragen aan projecten) altijd via een van de deelnemende gemeenten die voor een project feitelijk de uitvoering doet. De desbetreffende accountant neemt deze projecten mee in zijn/haar controle. Het projectendeel is onderwerp van accountantscontrole via de jaarrekening van de voor het project verantwoordelijke gemeente.
17
4. Meerjarenbegroting GR Bereikbaarheid 2026-2029 De opzet van de meerjarenbegroting sluit aan bij de drie begrotingsonderdelen (projectendeel, werkdeel en vrije deel) en de zeven oplossingsrichtingen. (Bedragen x € 1) Begroting 2026
2027
2028
2029
Bijdragen deelnemers: Bloemendaal Haarlem Heemstede Zandvoort
€ 161.000 € 1.090.000 € 190.000 € 121.000
€ 161.000 € 1.090.000 € 190.000 € 121.000
€0 €0 €0 €0
€0 €0 €0 €0
Totaal baten
€ 1.562.000
€ 1.562.000
€ 01
€0
Begroting 2026
2027
2028
2029
€ 500.000
€ 1.500.000
€ 2.625.000
€ 2.625.000
BATEN
LASTEN PROJECTDEEL 1) Versterken netwerk fietspaden Vrije ruimte 2) Vergroten OV-capaciteit Vergroten capaciteit op het spoor 3) Ontwikkelen OV-knoop Haarlem Nieuw-Zuid OV-knoop Haarlem Nieuw-Zuid 4) Versterken MRA OV-netwerk Uitwerking R-Net Metrobus (Bus Rapid Transit (BRT)) systeem, inclusief uitwaaiering buslijnen
€ 40.000
5) Faciliteren overstappunten Fietsparkeren overstappunten P+R Spaarnwoude
€ 200.000 € 200.000
€ 200.000
1 Vanaf 2028 staan de dotaties van de gemeenten op nul. Dit is vanwege de looptijd van het fonds, die bij aanvang van de GR is afgesproken op 15 jaar, en in 2027 afloopt. Bij de evaluatie van de GR in 2025 wordt ook het besluit betrokken tot eventuele voortzetting van het fonds.
6) Spreiden pendelstroom Piekmomenten in het verkeer verkleinen 7) Verbeteren doorstroming regioring iVRI’s, PRIS & DRIS Velserverbinding Amerikaweg-Schipholweg (als onderdeel van de regioring, oostzijde) Totaal projectdeel
€ 50.000
€ 50.000
€ 120.000 € 50.000
€ 3.785.000
€ 4.375.000
WERKDEEL Bestuurssecretaris, ondersteuning en lobbybudget Bereikbaarheid Kust Vrije ruimte voorbereidend onderzoek/studie projectendeel Doorstroming en optimalisatie onderliggend wegennet
€ 150.000 € 400.000 € 50.000 € 50.000
€ 150.000
Totaal werkdeel
€ 650.000
€ 250.000
VRIJE DEEL Totaal vrije deel
€ 50.000
€ 50.000
Totale lasten
€ 4.485.000
€ 4.675.000
Saldo baten en lasten
- € 2.923.000
€ -3.113.000
Mutaties bestemmingsreserves - Onttrekking reserve OV-Knooppunt Nieuw-Zuid t.b.v. projectkosten 2026 en 2027 - Onttrekking reserve P+R Spaarnwoude t.b.v. projectkosten 2026 - Onttrekking reserve Amerikaweg-Schipholweg t.b.v. toevoeging OV Knooppunt - Onttrekking reserve Regionale Doorfietsroute kust – Amsterdam t.b.v. toevoeging OV Knooppunt - Onttrekking reserve Fietsverbinding Velsen-Haarlem Noord […] t.b.v. toevoeging OV Knooppunt - Onttrekking reserve Velserverbinding t.b.v. toevoeging OV Knooppunt - Onttrekking reserve Velserverbinding t.b.v. projectkosten 2026 - Toevoeging reserve OV knooppunt Nieuw-Zuid
€ 2.625.000 € 200.000 € 500.000 € 450.000 € 270.000 € 2.780.000 € 50.000 - € 4.000.000
€ 2.625.000
€ 50.000 € 50.000
19
- Toevoeging reserve Doorfietsroute F201 – Oude Trambaan - Onttrekking reserve Doorfietsroute F201 – Oude Trambaan projectkosten 2027 - Subtotaal mutaties bestemmingsreserves Saldo baten en lasten na reservemutaties
- € 500.000 € 2.375.000 € -548.000 € -548.000
Mutatie algemene reserve
€ 500.000 € 3.125.000 € 12.000 € 12.000
4.1 Verloopstaat reserves GR Bereikbaarheid (Bedragen x € 1) - Algemene reserve
Ultimo 2024 € 794.626
- Gerealiseerd resultaat
Mutatie 25 € - 213.745
Ultimo 2025 € 580.881
Mutatie 26 Ultimo 2026 € -548.000 - € 548.000
Mutatie 27 € 12.000
Ultimo 2027 € 44.881
€ 12.000
€ 44.881
-500.000
€0
€ 2.625.000 € -2.625.000
€0
€ 519.255
€ -519.255
€0
€ 1.313.881
€ -733.000
€ 580.881
€ - 548.000
€ 32.881
- Regionale doorfietsroute kust Amsterdam
€ 450.000
€0
€ 450.000
€ -450.000
€0
- Fietsverbinding Velsen-Haarlem NoordSchalkwijk-Vijfhuizen
€ 270.000
€0
€ 270.000
€ -270.000
€0 € 500.000
€ -350.000
€0 €0
€ 500.000
€ 350.000 € 1.875.000
€ -625.000
€ 1.250.000
€ 1.375.000
- P+R Spaarnwoude
€ 400.000
€ -200.000
€ 200.000
€ -200.000
€0
- Velserverbinding
€ 3.100.000
€0
€ 3.100.000
€ -2.830.000
€ 270.000
€ 270.000
- Amerikaweg-Schipholweg (onderdeel regioring, oostzijde)
€ 1.200.000
€ -600.000
€ 600.000
€ -500.000
€ 100.000
€ 100.000
Subtotaal Bestemmingsreserves
€ 7.645.000
€ -1.775.000
€ 5.870.000
€ -2.325.000 € 3.495.000 € -3.125.000
€ 370.000
Eigen vermogen totaal
€ 8.958.881
€ -2.508.000
€ 6.450.881
€ -2.873.000 € 3.577.881 € -3.113.000
€ 414.881
Subtotaal algemene reserve en resultaat
Mutatie 28 Ultimo 2028 Mutatie 29 Ultimo 2029
- Bestemmingsreserves
- Doorfietsroute F201 – Oude trambaan - Vergroten OV-capaciteiten - OV-knoop Haarlem Nieuw-Zuid
Prognose baten lasten Baten
€ 1.562.000
€ 1.562.000
€ 1.562.000
Lasten
€ 4.070.000
€ 4.435.000
€ 4.675.000
Dekking reserve Saldo baten lasten = mutatie algemene reserve
€ 1.775.000
€ 2.325.000
€ 3.125.000
€ -733.000
€ -548.000
€ 12.000
20
Geprognosticeerde balans De GR heeft gelet op de constructie en beperkte omvang geen vaste activa en geen schulden. De passivazijde is gelijk aan bovenstaande verloopstaat van reserves. De activazijde van de GR bestaat uit de vordering die de GR heeft op gemeente Haarlem (vlottende activa) en is qua waarde gelijk aan ‘Eigen vermogen totaal’ in bovenstaande tabel.
Structureel begrotingssaldo Het structureel begrotingssaldo is gelijk aan de structurele baten (deelnemersbijdragen) en structurele lasten in het werkdeel en het vrije deel. 2026
2027
2028
2029
- € 548.000
€ 12.000
€0
€0
Mutaties bestemmingsreserves (+ is voordeel)
- € 2.325.000
- € 3.125.000
Incidentele lasten bijdragen aan gemeenten in Projectendeel
€ 3.785.000
€ 4.375.000
€0
€0
€ 912.000
€ 1.262.000
€0
€0
Saldo baten en lasten inclusief reserves Minus incidentele baten en lasten
Structureel begrotingssaldo
21
5. Zienswijzen op ontwerp-jaarplan en begroting 2026 De behandeling van de ontwerp-jaarstukken in de ZKL-raden heeft de volgende zienswijzen opgeleverd op het ontwerp-jaarplan en begroting 2026:
Bijlage: Achtergrondinformatie GR Bereikbaarheid ZKL Inhoud 1.
Wat is de GR Bereikbaarheid? .....................................................................................................2
2.
Beleidskader van de GR: Bereikbaarheidsvisie Zuid-Kennemerland .............................................2
3.
Wisselwerking met Zuid-Kennemer Agenda ................................................................................2
4.
Organisatie GR ............................................................................................................................3
5.
Wat doet de GR? .........................................................................................................................3
6.
P&C cyclus: jaarstukken...............................................................................................................4
7.
Kaders begroting mobiliteitsfonds ...............................................................................................5
1. Wat is de GR Bereikbaarheid? In 2013 is de samenwerking van de vier gemeenten in ZKL op het gebied van bereikbaarheid geformaliseerd met de Gemeenschappelijke regeling Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland (Hierna: GR), De wethouders verkeer en vervoer/mobiliteit van deze vier gemeenten nemen deel aan de ‘Stuurgroep GR’, die tenminste 2 keer per jaar samenkomt (vastgelegd in de regeling). De GR heeft een mobiliteitsfonds waarin de deelnemers jaarlijks een bijdrage storten naar rato van het aantal inwoners. De GR is opgericht voor onbepaalde tijd, het fonds heeft een afgesproken looptijd van 15 jaar en loopt in 2027 af. Met dit mobiliteitsfonds worden bereikbaarheidsprojecten van de ZKLgemeenten of derden voorzien van cofinanciering. De basis om toekenningen te doen uit dit mobiliteitsfonds ligt in vastgestelde Bereikbaarheidsvisie Zuid-Kennemerland (2021).
2. Beleidskader van de GR: Bereikbaarheidsvisie Zuid-Kennemerland De bereikbaarheidsvisie is door alle raden vastgesteld in december 2021. Deze visie is kaderstellend voor de deelnemers aan de GR, zijnde de vier colleges van B&W. Het raamwerk van de vastgestelde bereikbaarheidsvisie is gebaseerd op vier hoofdopgaven die vragen om een goede en slimme organisatie van mobiliteit: woningbouw, klimaat en energie, landschap en recreatie en economie. In de bereikbaarheidsvisie worden zeven oplossingsrichtingen benoemd. Deze oplossingsrichtingen vormen de kaders waarbinnen bijdragen uit het mobiliteitsfonds kunnen worden gedaan en hebben betrekking op alle modaliteiten. Deze oplossingsrichtingen komen ook terug in de opzet van de jaarstukken (zie P&C cyclus: jaarstukken). De zeven oplossingsrichtingen uit de regionale bereikbaarheidsvisie zijn: 1. Versterken netwerk fietspaden; 2. Vergroten OV-Capaciteiten 3. Ontwikkelen OV-knoop Haarlem Nieuw-Zuid 4. Versterken MRA OV-netwerk 5. Faciliteren overstappunten 6. Spreiden pendelstroom 7. Verbeteren doorstroming regioring
3. Wisselwerking met Zuid-Kennemer Agenda In 2023 is de Zuid-Kennemer Agenda vastgesteld, een samenwerkingsagenda tussen de gemeenten Bloemendaal, Heemstede, Zandvoort en Haarlem (specifiek de samenwerking tussen de vier gemeenteraden). Met deze agenda wordt breed ingespeeld op de belangrijkste ontwikkelingen in onze regio, met een focus op vijf pijlers. Bereikbaarheid is een van deze pijlers. Iedere pijler van de Zuid-Kennemer Agenda heeft een eigen portefeuillehoudersoverleg, waarin het betreffende thema voor de regio wordt afgestemd. De overlegstructuur van de GR wordt sinds medio 2022 benut voor deze afstemming. De Zuid-Kennemer Agenda van de vier raden is niet inhoudelijk leidend en
bepalend, maar wel procesmatig waar het de betrokkenheid van de raden aangaat (aansluitend bij het governancemodel van Zuid-Kennemerland). Het inhoudelijk kader voor de samenwerking op het thema bereikbaarheid is de vastgestelde Bereikbaarheidsvisie Zuid-Kennemerland.
4. Organisatie GR De GR bestaat uit een stuurgroep en een ambtelijk kernteam en heeft geen eigen uitvoeringsorganisatie. Stuurgroep GR De stuurgroep GR bestaat uit de vier wethouders van de gemeenten Bloemendaal, Haarlem, Heemstede en Zandvoort die mobiliteit in hun portefeuille hebben. De stuurgroep wordt aangevuld met een bestuurssecretaris/regisseur en secretaris, die verantwoordelijk zijn voor de algemene secretariële en administratieve ondersteuning. Kernteam De GR heeft ook een ambtelijk kernteam die de besluitvorming van de stuurgroep voorbereid. Het kernteam bestaat uit vier ambtelijke leden (strategisch beleidsmedewerkers mobiliteit van de vier gemeenten), de bestuurssecretaris en secretaris. Het kernteam komt periodiek bijeen om de voortgang te bespreken van lopende projecten, aanvragen voor cofinanciering te beoordelen, inhoudelijk regionaal af te stemmen op het gebied van bereikbaarheid en mobiliteit en de advisering aan de stuurgroep voor te bereiden. Het kernteam is de ‘schakel’ tussen de GR, de vier gemeenten zelf en de regio m.b.t. mobiliteit. Daarnaast heeft het kernteam ook een connectie met de uitvoerende afdelingen van de eigen gemeenten waardoor de start en voortgang van de uitvoering kan worden gestimuleerd en gemonitord.
Bijkomende werkzaamheden De gemeente Haarlem is door het bestuur aangewezen als faciliterende partij voor: - Beheer van de financiën van de GR; - Voeren van het secretariaat/managementondersteuning; - Werkgever voor vaste medewerkers met de rol bestuurssecretaris/regisseur en secretaris. De GR is geen zelfstandig opdrachtgever en beschikt niet over een eigen uitvoeringsorganisatie. Dat is ook niet noodzakelijk, maar directe sturing is hierdoor niet goed mogelijk. Dat wil zeggen, elke gemeente voert de projecten zelf en onder eigen verantwoordelijkheid uit. Over deze uitvoeringsprojecten wordt verantwoording (inhoudelijk en financieel) afgelegd aan de eigen gemeenteraad.
5. Wat doet de GR? De snel veranderende opgaven op het gebied van mobiliteit (landelijk en regionaal) én het besef dat de GR niet is ingericht met een zelfstandige uitvoeringsorganisatie, maken het noodzakelijk dat de GR zich duidelijk positioneert. Dit komt tot uiting in onze activiteiten die onlosmakelijk verbonden zijn aan bereikbaarheid en die zich richten op strategische samenwerking met omliggende gemeenten, regio’s en de provincie. De GR Bereikbaarheid heeft drie kerntaken/instrumenten: 1. Bestuurlijke samenwerking, 2. Strategie en lobby en 3. Cofinanciering uit ons mobiliteitsfonds.
Bestuurlijke samenwerking Bestuurlijke samenwerking, binnen Zuid-Kennemerland maar ook met buurtgemeenten als Haarlemmermeer en de regio IJmond, kan resulteren in gedragen doelen en resultaten waar gezamenlijk aan gewerkt kan worden. Gedragen doelen zijn een solide basis voor lobbyactiviteiten binnen de metropoolregio en de provincie. Thema’s waaraan gedacht kan worden zijn bijvoorbeeld een gezamenlijke hinderaanpak bij wegwerkzaamheden, regio-overstijgende infrastructurele investeringen (zoals een Velserverbinding) of de kust van onze regio beter bereikbaar maken op drukke dagen. Strategie en lobby In de bereikbaarheidsvisie zijn de ambities van de regio kenbaar gemaakt. In deze ambities wordt het grensoverschrijdend karakter van mobiliteit benadrukt op regionaal niveau maar ook op bovenregionaal en metropolitane schaal. Door de ambities op hogere schaalniveaus kenbaar te maken kan de regio Zuid-Kennemerland zich profileren richting andere overheden om zich strategisch te positioneren. Er speelt op het gebied van regionale mobiliteit al veel. Er bestaat een groot aantal overleg- en samenwerkingsverbanden. Variërend van een informeel portefeuillehouders overleg tot een formeel Provinciaal Verkeer en Vervoer Beraad (PVVB) en verschillende MRAplatforms.
Naast deze structurele overleggen zijn de afgelopen jaren samenwerkingsagenda’s ontstaan met Haarlemmermeer, IJmond en de provincie. Bij al deze regionale overleggen is het van belang om als GR Bereikbaarheid te blijven focussen op de ontwikkelperspectieven en oplossingsrichtingen die zijn benoemd in de regionale bereikbaarheidsvisie. Cofinanciering uit mobiliteitsfonds Het derde instrument dat onder de kerntaken van de GR valt is cofinanciering van projecten. Hiermee wordt bedoeld dat de GR vanuit het mobiliteitsfonds middelen beschikbaar kan stellen voor projecten die van regionaal belang zijn. Ook hier geldt weer dat het gelieerd moet zijn aan de vastgestelde bereikbaarheidsvisie. Gemeenten kunnen projecten aandragen om in aanmerking te komen voor een financiële bijdrage. Deze aanvragen worden beoordeeld door het kernteam van de GR en voorgelegd ter besluitvorming aan de stuurgroep. De bijdragen worden opgenomen in dit jaarplan inclusief meerjarenbegroting van de GR, die jaarlijks wordt voorgelegd voor instemming aan de vier gemeenteraden.
6. P&C cyclus: jaarstukken Elk jaar stelt de GR – wettelijk verplicht – een jaarverslag over het afgelopen jaar en een jaarplan + begroting voor het aankomende jaar op. Sinds het jaarplan 2023 wordt het jaarplan opgebouwd langs de lijnen van de regionale bereikbaarheidsvisie. De zeven oplossingsrichtingen geven weer waar de GR een bijdrage aan kan leveren. Deze zijn een afgeleide van de vier modaliteiten zoals die voorheen (vóór 2022) in de jaarplannen stonden. In het Jaarplan wordt ingegaan op de projecten waar in het komend jaar aan wordt gewerkt en geeft een doorkijk naar de daaropvolgende jaren middels de meerjarenbegroting. Hieronder is de P&C cyclus van de GR schematisch weergegeven.
1. Jaarstukken worden opgesteld door de ambtelijke ondersteuning (Q1)
2. Jaarstukken worden door de Stuurgroep in concept aan de raden van de vier gemeenten toegezonden (Q2)
3. De raden krijgen de mogelijkheid om zienswijzen in te dienen op de jaarstukken (Q2)
4. Jaarstukken (eventueelgewijzigd n.a.v. zienswijzen) worden inclusief zienswijzen ter vaststelling aangeboden aan de Stuurgroep (Q2)
5. Stuurgroep stelt de stukken vast en stuurt deze naar de toezichthouder van de GR, zijnde Gedeputeerde Staten van Provincie NoordHolland (Q2)
P&C Cyclus – Wettelijke deadlines jaarstukken GR Bereikbaarheid Vóór 8 april
Jaarstukken worden in concept naar de griffies toegezonden voor behandeling door raadsleden.
Tussen 8 april en vóór 1 juli
Behandeling van de concept jaarstukken in de commissies en raden van de vier gemeenten. Raden kunnen zienswijzen geven op de jaarstukken,
Vóór 1 juli
Stuurgroep GR verwerkt zienswijzen raden en stelt de jaarstukken vast.
Vóór 15 juli1
Stuurgroep GR verzend definitieve jaarstukken naar de toezichthouder, zijnde Gedeputeerde Staten van de provincie Noord-Holland.
7. Kaders begroting mobiliteitsfonds Toelichting begrotingsonderdelen De uitgaven variëren van jaar tot jaar, afhankelijk van de (meestal meerjarige) doorlooptijd van projecten. Middelen die in een specifiek jaar niet worden besteed, blijven beschikbaar in het spaarfonds. Bij sommige projecten is nog geen bedrag in te vullen, maar als wel een uitgave mag worden verwacht, is er vrije ruimte opgenomen voor nieuwe middelen. Ook kan het zijn dat activiteiten voor een bepaald project niet gepaard gaan met een financiële bijdrage, maar bijvoorbeeld bestaan uit bestuurlijke afstemming of lobby. Het fonds bestaat, overeenkomstig de afspraken uit de regeling, uit drie delen: 1. Het projectdeel; hieruit worden concrete projecten (mede) gefinancierd van de deelnemende gemeenten. Bedragen hieruit zijn netto (zonder btw).
1
Voor de begroting is de uiterste inzenddatum 15 september.
2. Het werkdeel; hieruit worden beleidsuitwerkingen, gemeenschappelijke studies en onderzoeken gefinancierd. De jaarlijkse structurele kosten voor dynamisch verkeersmanagement (DVM) worden uit het werkdeel betaald. Evenals de bekostiging van de interne en externe personele inzet voor de GR (bestuurssecretaris, secretaris en eventuele inhuur) en lobbyactiviteiten. Er vindt achteraf btw correctie plaats. 3. Het vrij-besteedbare deel. Per jaar is hier een bedrag van € 50.000 begroot. Binnen dit vrijbesteedbare deel kunnen o.a. (informatieve) bijeenkomsten voor de regio worden bekostigd (bijvoorbeeld zaalhuur), kosten voor ondersteuning (tekst, beeld en proces) en de jaarlijkse extra inspanning voor opstellen van de jaarstukken.
Retouradres Postbus 511, 2003 PB Haarlem
Aan de gemeenteraad van Bloemendaal, Haarlem, Heemstede en Zandvoort CC de portefeuillehouders mobiliteit van de gemeenten Bloemendaal, Haarlem, Heemstede en Zandvoort Datum: 25/03/2025 Kenmerk: Contactpersonen: E-mail: Onderwerp: Ontwerp-jaarstukken GR Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland
Geachte leden van de raad, De gemeenten Bloemendaal, Haarlem, Heemstede en Zandvoort nemen gezamenlijk deel in de Gemeenschappelijke Regeling Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland (GR). Het bestuur van de regeling heeft het ontwerp-jaarverslag en de jaarrekening over 2024 en het ontwerpjaarplan 2026 met begroting opgesteld. Het geheel van jaarverslag, jaarrekening, jaarplan, begroting en bijlage met achtergrondinformatie over de GR wordt hieronder ontwerp-jaarstukken genoemd. Terugblik 2024 In 2024 heeft de GR Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland belangrijke projecten mogelijk gemaakt die bijgedragen aan een beter functionerend fiets- en openbaar vervoernetwerk. Zo is de Aanpak Doorfietsroutes ZKL opgestart en wordt gewerkt aan de verbetering van de F930 Spaarndamseweg en de F208 Lodewijk van Deyssellaan in Haarlem. Daarnaast is een eerste bijdrage geleverd aan de realisatie van het OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid, een cruciaal overstappunt in de regio. Om beter inzicht te krijgen in de ontwikkeling van ons regionale wegennet, is samen met de gemeente Haarlemmermeer en Provincie Noord-Holland een verkeersstudie gestart. Deze analyse helpt ons om huidige en toekomstige knelpunten te signaleren en duurzame oplossingen te ontwikkelen.
Daarnaast hebben we in 2024 een nulmeting gefinancierd naar de effecten van de nulemissiezone in Haarlem, zodat we de impact op mobiliteit en leefbaarheid goed kunnen monitoren. Naast infrastructuurverbeteringen hebben we ook ingezet op duurzame mobiliteit. Met de start van de Werkgeversaanpak Waarderpolder worden bedrijven ondersteund bij het verminderen van spitsdrukte en het terugdringen van CO₂-uitstoot door slimmer en duurzamer woon-werkverkeer te stimuleren. Binnen het project Bereikbaarheid Kust is in 2024 intensief geparticipeerd met regionale partners en inwoners om ideeën op te halen voor een betere bereikbaarheid van de kust en het beperken van verkeersoverlast. Dit proces heeft geleid tot een samenhangend maatregelpakket, dat de basis vormt voor de Actieagenda Bereikbaarheid Kust. Meer hierover leest u in het jaarplan 2026. Ontwikkelingen en ambities 2025 en 2026 In 2026 blijven wij ons inzetten voor de verbetering van de regionale bereikbaarheid. Een van de belangrijkste projecten is de realisatie van het OV-knooppunt Haarlem Nieuw-Zuid. Dit knooppunt vormt voor de regio Zuid-Kennemerland de belangrijkste basis om naast het bestaande
spoornetwerk, te komen tot een hoogwaardig stelsel van openbaar vervoer. Om de realisatie mogelijk te maken, worden middelen herbestemd binnen het mobiliteitsfonds. Daarnaast wordt de Actieagenda Bereikbaarheid Kust uitgevoerd, met als doel de kust op een duurzame manier beter bereikbaar te maken. Dit omvat de inzet van P+R-voorzieningen en pendelbussen, het versterken van het doorfietsroutenetwerk en het gebruik van slimme reisinformatie om reizigers efficiënter te begeleiden. Ook de aanpak van de doorfietsroutes blijft een speerpunt. De GR draagt financieel bij aan de ontwikkeling van de F201 Oude Trambaan als doorfietsroute, waarmee een veilige en comfortabele fietsverbinding tussen de kernen en de kust wordt gerealiseerd. Dit project wordt binnen de Actieagenda Bereikbaarheid Kust als een prioriteit beschouwd. Tot slot wordt in 2025 een evaluatie uitgevoerd van de GR Bereikbaarheid en het mobiliteitsfonds. Deze evaluatie biedt inzicht in de effectiviteit van de regeling en kan aanleiding geven tot aanpassingen in de werkwijze vanaf 2026. Procedure Het bestuur van de GR stelt de jaarstukken jaarlijks vóór 1 juli vast. Met inachtneming van de zienswijzentermijn van 12 weken dienen deze ontwerp-jaarstukken uiterlijk 7 april 2025 aan de raden van de deelnemers te worden toegezonden. Door deze stukken op 25 maart 2025 te verzenden, voldoet het bestuur aan deze termijn.
Uw raad heeft de mogelijkheid zienswijzen in te dienen op zowel het jaarplan als de begroting. De GR voegt deze zienswijzen bij de definitieve stukken en zendt deze vóór 15 juli aan Gedeputeerde Staten. Indien het bestuur afwijkt van de zienswijzen, worden de definitieve stukken ter kennisgeving aan de deelnemende raden gezonden. Wij zullen uw colleges vragen de stukken aan uw raad voor te leggen voor bespreking en eventuele reactie via zienswijzen.
Met vriendelijke groet, Namens het bestuur van de GR bereikbaarheid Zuid-Kennemerland, Voorzitter
Bestuurssecretaris
Ontwerp-Jaarverslag 2024 Mobiliteitsfonds Gemeenschappelijke Regeling Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland
Jaarverslag 2024 Mobiliteitsfonds GR Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland
Inhoudsopgave 1.
Toelichting op het jaarverslag 2024 .............................................................................................3 1.1 Toelichting op de baten en lasten ..............................................................................................3
2.
Evaluatie 2024 ............................................................................................................................5 2.1 2.2 2.3
3. 4. 5.
2
Evaluatie Projectdeel 2024 .................................................................................................5 Evaluatie Werkdeel 2024.................................................................................................. 12 Evaluatie vrije deel 2024 .................................................................................................. 14
Balans 2024............................................................................................................................... 16 Overzicht van Baten en Lasten 2024 .......................................................................................... 18 Zienswijzen op ontwerp-jaarverslag en jaarrekening 2024......................................................... 22
Jaarverslag 2024 Mobiliteitsfonds GR Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland
1. Toelichting op het jaarverslag 2024 Het jaarverslag 2024 van de Gemeenschappelijke Regeling Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland (GR) wordt in elke Zuid-Kennemer gemeenteraad gelijktijdig behandeld met het jaarplan 2026 van de GR. Met de jaarstukken wordt ook een bijlage meegestuurd, waarin de GR Bereikbaarheid (regeling, (financiële) kaders, organisatie en werkwijze) wordt toegelicht. Hierdoor kan deze informatie in het voorliggende jaarverslag achterwege blijven en richten we ons uitsluitend op de financiële verantwoording over 2024. 1.1 Toelichting op de baten en lasten In het jaarverslag en de jaarrekening 2024 legt het bestuur verantwoording af over de realisatie van afgesproken beleid en over de financiële resultaten. Baten De begroting van de GR kent uitsluitend structurele inkomsten, bestaande uit de jaarlijkse bijdragen van de vier deelnemende gemeenten. Deze bijdragen bestaan uit een bedrag per inwoner, zoals vastgesteld bij de oprichting van de GR in 2013. De bijdrage van de deelnemers is als volgt:
Begroting 2024 – Baten (exclusief mutaties reserves) Bijdragen Bloemendaal
Begroot
Realisatie
€ 161.000
€ 161.000 Dit zijn de bedragen zoals die bij vaststelling
Haarlem
€ 1.090.000
€ 1.090.000
Heemstede
€ 190.000
€ 190.000
Zandvoort
€ 121.000
€ 121.000
-
€ 50.000
€ 1.562.000
€ 1.612.000
Provincie NoordHolland (aanpak doorfietsroutes) Totaal
Toelichting van de GR-regeling zijn overeengekomen. Deze baten lopen -zonder aanpassing - door tot het eind van de looptijd van het regionale mobiliteitsfonds (2027).
Voor de Aanpak Doorfietsroutes Zuid-Kennemerland is met Provincie Noord-Holland afgesproken dat de GR de toegezegde onderzoeksgelden voor de aanpak beheert. Dat betekent dat de GR in 2024 € 50.000 aan aanvullende incidentele baten heeft ontvangen. Lasten Aan de uitgavenkant zijn er drie delen: (1) het projectdeel, (2) het werkdeel en (3) het vrij besteedbare deel. De uitgaven in het projectdeel zijn incidenteel. In 2024 zijn veel bijdragen aan projecten conform jaarplan uitgekeerd. Een nadere toelichting van de activiteiten van de GR en de voortgang van de gemeentelijke uitvoeringsprojecten is opgenomen in hoofdstuk 2. De verdeling van de uitgaven over de drie begrotingsonderdelen (projectdeel, werkdeel en vrije deel) is op hoofdlijnen als volgt: 1. Projectdeel Uit het projectendeel zijn bijdragen geleverd aan twee doorfietsrouteprojecten (€ 650.000), het regionale OV-Knooppunt Haarlem Nieuw Zuid (€ 625.000), fietsparken bij station Heemstede-
3
Jaarverslag 2024 Mobiliteitsfonds GR Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland
Aerdenhout (€ 117.397), Werkgeversaanpak Waarderpolder (€ 50.000) en de ontwikkeling van een regionale propositie voor het openbaar vervoer (€ 1.155). 2. Werkdeel Onder het werkdeel zijn kosten gemaakt voor personele inzet (€ 165.676). Dit betreft de kosten voor de bestuurssecretaris, ondersteuning en de coördinator doorfietsroutes ZKL. Daarnaast zijn er kosten gemaakt voor het project Bereikbaarheid kust (€ 50.000). 3. Vrije deel In 2024 bedroeg het vrije deel € 50.000. Van dit vrije deel is € 49.017 besteed, o.a. aan de monitoring van effecten van de nul-emissiezone Haarlem (€ 44.000). De ontwikkelingen van het afgelopen jaar betekent dat de Jaarrekening 2024 sluit met een batig saldo (na reservemutaties) van € 519.255. Balans mobiliteitsfonds In de tabel hieronder is weergegeven wat de balans is van het mobiliteitsfonds van de GR eind 2024. In hoofdstukken 3 en 4 treft u de ontwikkeling van het fonds over de afgelopen jaren en een overzicht van de balans en het saldo baten en lasten. Verschillen die in het overzicht optreden zijn het gevolg van afrondingen.
Overzicht jaarrekening GR Bereikbaarheid Reserves uit 2023 € 9.064.626 Inkomsten 2024 € 1.612.000 Uitgaven 2024 Totaal - € 1.717.745 Uitgaven Projectdeel - € 1.453.052 Uitgaven Werkdeel - € 215.676 Uitgaven Vrije deel - € 49.017 Saldo Mobiliteitsfonds eind 2024 € 8.958.881
Mobiliteitsfonds is een spaarfonds Het mobiliteitsfonds is opgericht om te dienen als cofinanciering voor grote (infrastructurele) projecten, zoals OV-knooppunt Haarlem Nieuw-Zuid, een Velserverbinding en het R-Net Metrobus systeem (Bus Rapid Transit). Een eigen bijdrage is essentieel om onze partners mee te krijgen in het tot uitvoering brengen van de Bereikbaarheidsvisie Zuid-Kennemerland. Middelen die niet worden uitgegeven in een jaar vloeien altijd terug naar het fonds of worden via jaarplannen ingezet voor nieuwe of al geplande projecten.
4
Jaarverslag 2024 Mobiliteitsfonds GR Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland
2. Evaluatie 2024 2.1 Evaluatie Projectdeel 202 4 1. Versterken netwerk van Wat stond er in het jaarplan 2024? fietspaden Uitgaven Begroot totaal: € 650.000 Knelpunten in het fietsroutenetwerk en doorfietsroutes
Voor de oplossingsrichting Versterken netwerk van fietspaden wordt voor deze begroting een totaalbedrag gereserveerd. Dit dient als cofinanciering voor gemeentelijke projecten en als ophoging van provinciale- en/of rijkssubsidies. Elke deelnemer kan op basis van een concreet voorstel een aanvraag doen voor een regionale bijdrage, mits deze onderdeel is van het Regionaal Toekomstbeeld Fiets en/of op het regionale fietsnetwerk ligt en voldoet aan de criteria die landelijk worden gehanteerd voor veilige en toekomstbestendige fietsinfrastructuur. De breed gedragen wens van de ZKL-raden en colleges om werk te maken van het doorfietsroutenetwerk, in combinatie met hoge provinciale subsidies, gaan naar verwachting leiden tot meer projecten de komende jaren. De GR wil daarom voldoende ruimte hebben om deze projecten te voorzien van cofinanciering. Mogelijke aanvragen 2024: - Fietsknelpunt Bekslaan/Leidsevaart (doorfietsroute F208) Trekker: Bloemendaal
5
Stand van zaken eind 2024 Besteed totaal: € 659.500 In 2024 is het budget voor het versterken van het fietsnetwerk volledig benut. Met bijdragen uit het mobiliteitsfonds zijn twee doorfietsrouteprojecten mogelijk gemaakt. De Spaarndamseweg (F930) in Haarlem wordt heringericht, waardoor deze doorfietsroute, die Haarlem en Spaarndam verbindt, aantrekkelijker en veiliger wordt. Daarnaast wordt de Lodewijk van Deyssellaan (F208) in Haarlem heringericht als fietsstraat en worden de aangrenzende kruispunten verkeersveilig ingericht. Hiermee wordt een belangrijke schakel in de doorfietsroute die de IJmond en Zuid-Kennemerland verbindt, veilig en comfortabel gemaakt voor scholieren, forenzen en recreatieve fietsers. Omdat bij dit project de provinciale subsidie lager is uitgevallen dan werd verwacht, hebben de GR en Haarlem hun bijdrage verhoogd. Dit betekent dat er € 150.000 van de vrije ruimte van het jaarplan 2025 is ingezet om dit project mogelijk te maken. Aanpak doorfietsroutes ZKL Begin 2024 is de Aanpak doorfietsroutes ZKL gestart, waarin wordt toegewerkt naar een bestuurlijke overeenkomst (Q3 2025) ter realisatie van het
Jaarverslag 2024 Mobiliteitsfonds GR Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland
6
- Spoorwegovergang Leyduin Trekker: Heemstede - (onderdelen van) doorfietsroute F205 - VelsenHaarlem-H’meer Trekker: Haarlem - Fietsring Haarlem – samenkomst meerdere doorfietsroutes Trekker: Haarlem
doorfietsroutenetwerk. Raadsleden zijn hierover op 4 september 2024 bijgepraat tijdens de Radenbijeenkomst ZKL/IJ. Met de provincie is afgesproken dat de GR het gezamenlijke onderzoeksbudget van de aanpak beheert, waar de GR en provincie elk € 50.000 in hebben gestort. Uit dit budget is in 2024 een datagedreven prioritering van het doorfietsroutenetwerk bekostigd, dat de basis legt voor de meerjarige programmering. Hierdoor is er een overschrijding van € 9.500 op het oorspronkelijk begrote bedrag voor dit projectdeel.
2. Vergroten OV-capaciteiten Uitgaven
Wat stond er in het jaarplan 2024? Begroot totaal: € 350.000
Stand van zaken eind 2024 Besteed totaal: € 0
Geluid reducerende maatregelen Overveen (mitigerende maatregelen)
In 2022 is onderzoek gedaan naar het geluid waaraan de woningen langs het spoor worden blootgesteld. Begin 2023 zijn ook de eerste uitkomsten van de bewonersenquête bekend. De geluidmetingen laten zien, dat het treingeluid de vastgestelde geluidnormen niet overschrijdt. Uit de bewonersenquête komen wel enkele specifieke knelpunten naar voren, zoals de voeg-overgangen in de spoorstaven en het geluid van de stalen spoorbruggen. Bloemendaal gaat in gesprek met NS en ProRail om te laten beoordelen of hier extra mitigerende maatregelen mogelijk zijn. Het is de bedoeling dit traject in 2023 af te ronden. Doordat maatregelen op of aan het spoor doorgaans een lange voorbereidingstijd vragen zal een eventuele uitvoering waarschijnlijk niet in 2023 kunnen
Na verder overleg met ProRail is in 2024 geen nieuw inzicht ontstaan over de urgentie en de haalbaarheid van geluid reducerende maatregelen. Dit project hoeft niet terug te keren in het Jaarplan 2026.
Jaarverslag 2024 Mobiliteitsfonds GR Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland
plaatsvinden. Het bedrag van € 350.000 schuift door naar 2024. Trekker: Bloemendaal
3. Ontwikkelen OV-knoop Haarlem Nieuw-Zuid Uitgaven
Wat stond er in het jaarplan 2024?
Stand van zaken eind 2024
Begroot totaal: € 625.000
Besteed totaal: € 625.000
Multimodaal knooppunt Nieuw-Zuid
OV-knooppunt Haarlem-Nieuw Zuid wordt door de gemeente Haarlem ontwikkeld. Dit knooppunt verbindt de regio met de rest van de MRA middels hoogwaardig openbaar vervoer (HOV) (zie ook projectdeel 4. Versterken MRA OV-netwerk). Dit project maakt onderdeel uit van de financieringsaanvraag behorende bij het programma Bereikbare steden (rijksprogramma). Vanuit de GR vindt cofinanciering plaats, waar vanaf 2024 een beroep op zal worden gedaan. In het jaarplan 2023 is voorgesteld om € 2,5 miljoen beschikbaar te stellen voor cofinanciering. Dit bedrag wordt verdeeld over vier jaar aan de gemeente Haarlem overgemaakt. In 2024 starten we met het leveren van de eerste bijdrage (€ 625.000).
In de meerjarenbegroting van het jaarplan 2023 is een reservering voor het OV-knooppunt Haarlem Nieuw-Zuid opgenomen van € 2,5 miljoen, gelijk verspreid over vier jaren. Deze reservering is gehandhaafd in het jaarplan 2024, waardoor het eerste deel van € 625.000 in 2024 is uitgekeerd.
Trekker: Haarlem
Vanwege gestegen materiaal- en bouwkosten is er aanvullende financiering nodig om het knooppunt te realiseren. Alle betrokken partijen zijn hierover in gesprek, waarbij op het moment van schrijven nog geen duidelijkheid is over de uitkomst. Het bestuur van de GR Bereikbaarheid ZKL heeft de intentie uitgesproken om de bijdrage vanuit het mobiliteitsfonds te verhogen. Dit voornemen wordt aan de raden voorgelegd met het jaarplan 2026. In 2024 heeft de gemeenteraad van Haarlem het voorlopig ontwerp (VO) van het OV-knooppunt Haarlem Nieuw-Zuid vastgesteld. Wanneer de financiering rondkomt kan in 2026 gestart worden met de bouw en wordt het project eind 2028 opgeleverd.
7
Jaarverslag 2024 Mobiliteitsfonds GR Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland
4. Versterken MRA OVnetwerk Uitgaven
Wat stond er in het jaarplan 2024?
Stand van zaken eind 2024
Begroot totaal: € 20.000
Besteed totaal: € 1.155
Onderzoek HOV ZandvoortHeemstede-Hoofddorp
De provincie Noord-Holland, Vervoerregio Amsterdam en de gemeenten Haarlem en Amsterdam hebben gezamenlijk een studie uitgevoerd naar de reizigersgroei aan de westzijde van de Metropoolregio Amsterdam (MRA) tot 2040 en de ontwikkelingsmogelijkheden van het Hoogwaardig Openbaar Vervoer (HOV) tussen Haarlem en Amsterdam/Schiphol. Uit het eerste deel van de studie is gebleken dat een Bus Rapid Transit (BRT) een kansrijke oplossing biedt, die in 2022 verder is uitgewerkt. Dit gaat uit van een eindoplossing met een hoogwaardige bus die de eigenschappen (snelheid, frequentie en capaciteit) heeft van een sneltram en die in ieder geval op het kerntraject (Haarlem-Amsterdam) een volledig vrije infrastructuur heeft. In combinatie met het OVknooppunt Haarlem Nieuw-Zuid, vormen deze HOV/BRTverbinding en de doorgaande verbindingen de regio in, de dragers van de regionale inzet op openbaar vervoer. Eén van de nu voorgestelde lijnen is de HOV-verbinding van Zandvoort naar Hoofddorp via Heemstede (met eventueel een separate aansluiting op Haarlem NieuwZuid). De GR reserveert € 20.000 voor de verdere uitwerking hiervan.
Op 13 juni 2024 heeft de GR een propositie voor het openbaar vervoer gestuurd aan Provincie Noord-Holland en de Vervoerregio Amsterdam. Hiermee levert de regio Zuid-Kennemerland input aan de bestaande en nieuwe vervoerplannen voor het busvervoer. Daarnaast is de propositie input voor de aanbesteding van de concessie Noordwest Noord-Holland (nu: Noord-Holland Noord en Haarlem/IJmond) door de provincie Noord-Holland in 2028. Met ambtelijke inzet en beperkte uitgaven is de propositie tot stand gekomen, waarbij ook aandacht is gevraagd voor onderzoek naar een HOV-verbinding tussen Zandvoort, Heemstede en Hoofddorp.
Trekker: Provincie Noord-Holland
8
Het gevraagde onderzoek is onderdeel gemaakt van de uitwerking van het project R-Net Metrobus/BRT, dat onder leiding van de Vervoerregio Amsterdam is gestart. De Gemeente Haarlem en de Provincie Noord-Holland zijn verantwoordelijk voor alle lijnen ten westen van het toekomstige OV-Knooppunt Haarlem Nieuw Zuid, waaronder de lijn richting Heemstede en Zandvoort. Voor deze lijnen wordt nu gestudeerd op kortetermijnmaatregelen die te nemen zijn binnen gepland grootschalig onderhoud, zoals het aanpassen van een vluchtheuvel of het verruimen van een boogstraal. Op de middellange en lange termijn wordt bezien waar vrij liggende businfrastructuur inpasbaar is. Bij deze uitwerkingen zijn alle ZKL-gemeenten betrokken.
Jaarverslag 2024 Mobiliteitsfonds GR Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland
5. Faciliteren overstappunten Uitgaven
Wat stond er in het jaarplan 2024? Begroot totaal: € 400.000
Stand van zaken eind 2024 Besteed totaal: € 117.397
Algemeen fietsenstallingen bij overstappunten
Begroot: € 400.000
Besteed: € 117.397
Voor het hele projectdeel Faciliteren overstappunten wordt voor deze begroting een totaalbedrag gereserveerd. Elke deelnemer kan op basis van een concreet voorstel een aanvraag doen voor een regionale bijdrage.
In 2024 is vanuit het projectendeel Faciliteren Overstappunten een projectbijdrage verstrekt voor station Heemstede-Aerdenhout. Dit betreft een aanvullende bijdrage voor de plaatsing van 2300 extra fietsparkeerplekken. Door kostenstijgingen is een aanvullend beroep gedaan op het fonds voor € 117.397. De totale bijdrage van de GR aan dit project komt hiermee op € 746.147, verspreid over meerdere jaren. Hoewel het bestuur in 2023 over de toekenning van deze aanvullende bijdrage heeft besloten, is het bedrag begin 2024 uitgekeerd. De verantwoording van dit bedrag vindt derhalve plaats in het jaarverslag 2024. De realisatie van de fietsenstalling is naar verwachting eind 2025. Verdere informatie over de uitvoering is te vinden op de website van Heemstede.
Bij een aantal stations in ZKL kan naast fietsparkeren ook autoparkeren (P+R) bijdragen aan de ontlasting van automobiliteit binnen de regio. Daarom is sinds de begroting 2021 de begrotingspost ‘Autoparkeren Stations’ toegevoegd. De gemeente Haarlem heeft daarvoor de eerste aanvraag ingediend, voor een bijdrage aan de P+R Spaarnwoude. Omdat er in 2024 nog geen bijdrage wordt verwacht, blijft het gereserveerde bedrag van € 400.000 staan in de reserve.
Het P+R terrein is onderdeel van de herinrichting van de ontwikkelzone Haarlem Oostpoort. In overleg met NS worden de plannen verder uitgewerkt. Verwacht wordt dat in 2025 duidelijkheid komt over de realisatie van het parkeerterrein. Daarom wordt gezien het regionale belang voorgesteld het gereserveerde bedrag aan te houden voor aanwending op het moment dat het P+R terrein uitvoeringsgereed is.
Autoparkeren stations
9
Jaarverslag 2024 Mobiliteitsfonds GR Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland
6. Spreiden pendelstroom Uitgaven
Wat stond er in het jaarplan 2024? Begroot totaal: € 50.000
Werkgeversaanpak