CConstaterende datHattem
Koppel je AI →
Document · PDF

Toelichting Chw bestemmingsplan Buitengebied ONTW.pdf

Commissie I Ruimte & Duurzaamheid 10 oktober 2022, gemeente HattemBij agendapunt: Presentatie over werking Bestemmingsplan Buitengebied en het afwegingskader25.686 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

bestemmingsplan

Chw Bestemmingsplan Buitengebied Hattem

DATUM IMRO IDN

20-10-2021 NL.IMRO.0244.bpChwBuitengebied-0002

PROJECT PROJECTLEIDER

Bestemmingsplan Chw bestemmingsplan Buitengebied Poelstra

OPDRACHTGEVER PROJECTNUMMER

gemeente Hattem 20210582

AUTEUR STATUS

ontwerp

Inhoudsopgave Toelichting Hoofdstuk 1

Inleiding

3

1.1

Vooraf

3

1.2

Aanleiding

3

1.3

Plangebied Chw bestemmingsplan

4

1.4

Milieueffectrapportage

6

1.5

Welke plannen en overige regels worden in dit Chw bestemmingsplan opgenomen

7

1.6

De bij het plan behorende stukken

7

1.7

Wat kunt u lezen in deze toelichting (leeswijzer)

8

Experiment bestemmingsplan met verbrede reikwijdte

9

2.1

Wat houdt het experiment bestemmingsplan met verbrede reikwijdte in?

9

2.2

Uitstel planschade tot vergunningverlening

11

2.3

Nieuwe rol gemeenteraad en college

12

Bestaande situatie

13

3.1

Landschappen

13

3.2

Natuurgebied

14

3.3

Landbouw

15

3.4

Niet-agrarische bedrijvigheid

17

3.5

Wonen

17

3.6

Recreatie

17

3.7

Verkeer

19

3.8

Onderscheiden deelgebieden t.b.v. buitengebied Hattem

20

Beleidskader

25

4.1

Ruimtelijk rijksbeleid

25

4.2

Provinciaal beleid

27

4.3

Gemeentelijk beleid

41

Opgaven voor het buitengebied Hattem

64

5.1

Gemeentelijke visie op buitengebied

64

5.2

Participatie

66

5.3

Trends

67

5.4

Afwegingskader nieuwe initiatieven

69

Doorwerking in het Chw bestemmingsplan

72

6.1

Planvoornemen

72

6.2

Initiatieven in het buitengebied

74

Hoofdstuk 2

Hoofdstuk 3

Hoofdstuk 4

Hoofdstuk 5

Hoofdstuk 6

Hoofdstuk 7

Gezonde en veilige fysieke leefomgeving en goede omgevingskwaliteit

163

7.1

Milieueffectrapportage

163

7.2

Samenvatting planMER

167

7.3

Sectoraal onderzoek

188

7.4

Stad en milieu

204

Juridisch systeem

206

8.1

Inleiding

206

8.2

Systematiek regels

206

8.3

Verbeelding

207

8.4

Planregels

207

Economische uitvoerbaarheid en kostenverhaal

215

9.1

Economische uitvoerbaarheid

215

9.2

Kostenverhaal

215

Maatschappelijke uitvoerbaarheid en handhaving

217

10.1

Maatschappelijke uitvoerbaarheid

217

10.2

Handhaving

220

Hoofdstuk 8

Hoofdstuk 9

Hoofdstuk 10

Bijlages toelichting (bijlagenboek) Bijlage 1

Besluit Minister 15e tranche Besluit uitvoering Crisis- en Herstelwet

Bijlage 2

Toepassing Crisis- en Herstelwet (Chw)

Bijlage 3

Kaart met begrenzing Chw gebied

Bijlage 4

Gebiedsanalyse

Bijlage 5

Overzichtskaart met initiatieven

Bijlage 6

Onderbouwingen behorende bij de initiatieven

Bijlage 7

Notitie Reikwijdte en Detailniveau

Bijlage 8

Buitengebied Hattem, planMER

Bijlage 9

Akoestisch onderzoek

Bijlage 10

Passende beoordeling Wet natuurbescherming (februari 2021)

Bijlage 11

Stikstofonderzoek agrische bedrijven

Bijlage 12

Stikstofberekening Oostersedijk 10 (initiatief 10)

Bijlage 13

Stikstofberekening wooninitiatieven

Bijlage 14

Quickscans Nbw diverse initiatieven Buitengebied Hattem

Bijlage 15

ISM-onderbouwing

Bijlage 16

Participatieverslag Omgevingsplan Buitengebied Hattem 21 juni 2018

Bijlage 17

Verslag sessie met raad 31 oktober 2018

Bijlage 18

Verslag informatiebijeenkomst 2 juli 2019

Bijlage 19

Nieuwsbrief december 2019

Toelichting

1/226

2/226

Hoofdstuk 1 1.1

Inleiding

Vooraf

Het Crisis- en Herstelwet (Chw) bestemmingsplan Buitengebied is opgesteld na een intensief participatietraject. Voor het plan is ook een milieueffectrapport (MER) opgesteld en zijn diverse onderzoeken uitgevoerd. Ter uitvoering van het Chw bestemmingsplan is het Afwegingskader Buitengebied Hattem ontwikkeld. Al deze stukken liggen vanaf 28 oktober 2021 als ontwerp ter inzage voor een ieder.

1.2

Aanleiding

Dit is het bestemmingsplan met verbrede reikwijdte voor het buitengebied van Hattem van de gemeente Hattem. Voor het buitengebied van Hattem geldt het bestemmingsplan Buitengebied dat in 2007 door de gemeenteraad is vastgesteld (zie paragraaf 1.5). In 2017 is al gestart met een uitgebreid participatieproces met inwoners, ondernemers, organisaties en ketenpartners om te komen tot een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte als bedoeld in artikel 7c van het Besluit uitvoering Crisis en herstelwet, verder Crisis- en Herstelwet (Chw) bestemmingsplan genoemd. Voor de ontwikkeling van het buitengebied van Hattem is herziening van de geldende bestemmingsplannen nodig. In plaats van een bestemmingsplan is dit plan een 'bestemmingsplan met verbrede reikwijdte', juridisch Chw bestemmingsplan genoemd. Hiermee wordt het juridisch - planologisch regime geactualiseerd en met de verbrede reikwijdte alvast vooruitgelopen op de Omgevingswet. Belangrijk aspect van het bestemmingsplan met verbrede reikwijdte is het sturen op kwaliteiten. Voor de te ontwikkelen gebieden binnen het buitengebied van Hattem wordt geen eindbeeld met gedetailleerde bestemmingen opgenomen, maar de gewenste kwaliteit wordt per deelgebied beschreven. Het gaat dan bijvoorbeeld om de gewenste ruimtelijke structuur, welke functiecombinaties er voor het gebied zijn en onder welke milieuomstandigheden.

Er wordt afgewogen welke kwaliteit belangrijk is om te behouden of te ontwikkelen en waarop de gemeente wil sturen. De gemeente Hattem loopt hiermee vooruit op de Omgevingswet en met het plan wordt invulling gegeven aan de wens om meer op kwaliteit te sturen. Het 'bestemmingsplan met verbrede reikwijdte' geeft meer mogelijkheden, zoals de naam al aangeeft. Waar een bestemmingsplan normaal gesproken alleen regels over de ruimtelijke ordening mag bevatten, mag een Chw bestemmingsplan meer bevatten, namelijk regels die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving. Dit begrip omvat alles wat de kwaliteit van de fysieke leefomgeving bepaalt. Dus ook aspecten als welstand, landschap, milieu, duurzaamheid, veiligheid, gezondheid en cultureel erfgoed. Met een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte kan beter worden ingespeeld op ontwikkelingen die zich voordoen in het buitengebied van Hattem. Hiermee wordt ingespeeld op een grote aanpassing van de huidige wet- en regelgeving op het gebied van de ruimtelijke ordening en milieu, de Omgevingswet die op 1 juli 2022 in werking treedt. De gemeente Hattem heeft het buitengebied van Hattem aangemeld als pilotproject om vooruit te kunnen lopen op deze nieuwe wetgeving. Daarmee ligt er straks een plan dat ook na de inwerkingtreding van de Omgevingswet nog actueel is en dat past in het gedachtegoed van de wet.

Het opstellen van een Chw bestemmingsplan is ook voor de gemeentelijke organisatie een mooie kans om zich voor te bereiden op de Omgevingswet en om na invoering van deze wet nog meer de kansen van deze wet te benutten.

3/226

Voor de goede orde wordt nog wel opgemerkt dat een Chw bestemmingsplan nog geen omgevingsplan is, zoals de Omgevingswet uiteindelijk voor ogen heeft. Een omgevingsplan is namelijk een plan voor de hele gemeente, waarin de regels voor de fysieke leefomgeving vanaf de basis opnieuw zijn opgezet. Het voorliggende plan biedt zoals gezegd wel de basis om de mogelijkheden van een omgevingsplan nu al te verkennen. Op verschillende aspecten wordt met dit Chw bestemmingsplan al wel geëxperimenteerd met de Omgevingswet.

1.3

Plangebied Chw bestemmingsplan

Hattem ligt op de overgang van de Noord-Veluwe naar de IJsselvallei. De gemeente ligt binnen de provincie Gelderland op de grens met Overijssel. Hattem ligt op een steenworp afstand van Zwolle. De stad Hattem is onderdeel van de rij Hanzesteden langs de IJssel. De gemeente ligt grotendeels in de oksel van de snelwegen A28 en A50: Deze twee snelwegen komen samen bij knooppunt Hattemerbroek.

In onderstaande figuur is de begrenzing aangegeven van het plangebied dat wordt opgenomen in het Chw bestemmingsplan Buitengebied. Binnen het plangebied zijn de rijkswegen A50 en A28 gelegen. De A50 vormt de westelijke grens, maar het Bedrijvenpark H2O valt buiten het plangebied (gearceerde deel plangebied). Ten oosten van het plangebied is de IJssel met de uiterwaarden gelegen en de kern Hattem. Aan de zuidzijde van het plangebied is het Natura 2000-gebied De Veluwe gelegen. Het Natura 2000-gebied Rijntakken (bestaande uit o.a. de Uiterwaarden IJssel) maakt geen deel uit van het plangebied, maar is op korte afstand gelegen ten oosten van het plangebied. In het plangebied lopen de spoorlijn tussen Zwolle en Amersfoort (Veluwelijn) en de Hanzelijn tussen Zwolle en Lelystad.

4/226

Voor het uiterwaardengebied langs de IJssel is in het kader van de Ruimte voor de Rivierregeling een eigen bestemmingsplan opgesteld. Het gebied maakt daarom geen deel uit van het voorliggende Chw bestemmingsplan Buitengebied. Voor het perceel Koeweg 11 - 13 is recentelijk (08 februari 2021) het bestemmingsplan 'Koeweg 11-13 Hattem' vastgesteld. Voor het plangebied zijn ten behoeve van de beoogde ontwikkeling specifieke planregels vastgelegd. Het gebied maakt daarom ook geen deel uit van het voorliggende Chw bestemmingsplan.

5/226

1.4

Milieueffectrapportage

In het kader van het voorliggend Chw bestemmingsplan Buitengebied wordt een m.e.r.-procedure doorlopen. In de Wet milieubeheer en het bijbehorende Besluit milieueffectrapportage (Besluit m.e.r.) is wettelijk geregeld voor welke plannen, projecten en besluiten een milieueffectrapport moet worden opgesteld. Een planm.e.r.-plicht is aan de orde als het plan: 1. direct m.e.r.-plichtig is omdat de activiteiten die mogelijk gemaakt worden staan genoemd in kolom 1 van onderdeel C of D van de bijlage van het Besluit m.e.r.; 2. kaderstellend is voor een toekomstig besluit over m.e.r.-(beoordelings)plichtige activiteiten: bijvoorbeeld bedrijfsactiviteiten die in het kader van de omgevingsvergunning milieu m.e.r.- (beoordelings)plichtig zijn; 3. mogelijkheden biedt voor activiteiten die een significant negatief effect kunnen veroorzaken op Natura 2000-gebieden, waardoor een passende beoordeling op grond van de Wet natuurbescherming noodzakelijk is. Drempelwaarden C- en D-lijst De nieuwvestiging, uitbreiding of wijziging van veehouderijbedrijven is in het kader van de omgevingsvergunning vanaf een bepaalde omvang m.e.r.- of m.e.r.-beoordelingsplichtig. Dit betekent dat bij een concreet initiatief in het kader van de vergunningaanvraag een m.e.r.-beoordeling of m.e.r.-procedure dient te worden doorlopen.

Deze m.e.r.-(beoordelings)plicht is afhankelijk van het aantal dieren waarop het initiatief betrekking heeft. Zowel voor melkrundveehouderijen als voor intensieve veehouderijen zijn drempelwaarden opgenomen in het Besluit m.e.r.; de drempelwaarden voor een m.e.r.-beoordelingsplicht liggen bijvoorbeeld bij 2.000 stuks mestvarkens of 200 stuks melkkoeien. Wanneer een plan ontwikkelingsruimte biedt voor initiatieven waarbij mogelijk drempelwaarden worden overschreden, is sprake van een planm.e.r.-plicht. Conform wet- en regelgeving en jurisprudentie dient bij de beoordeling of sprake is van een planm.e.r.-plicht ook rekening te worden gehouden met onbenutte ruimte die wordt overgenomen uit vigerende bestemmingsplannen en afwijkingsmogelijkheden en wijzigingsbevoegdheden. Door de ontwikkelingsmogelijkheden die het Chw bestemmingsplan Buitengebied Hattem biedt, is het mogelijk dat in bepaalde gevallen bij toekomstige uitbreidingen van veehouderijen drempelwaarden uit het Besluit m.e.r. zullen worden overschreden. Om deze reden is in het kader van het Chw bestemmingsplan Buitengebied Hattem sprake van een planm.e.r.-plicht. Effecten op Natura 2000 De zuidzijde van het plangebied bestaat uit het Natura 2000-gebied De Veluwe. Op korte afstand van het plangebied is Natura 2000-gebied de Rijntakken gelegen. Beide gebieden zijn stikstofgevoelig.

In de Wet natuurbescherming is vastgelegd dat voor plannen die mogelijk leiden tot significante negatieve effecten op Natura 2000 een zogenaamde 'passende beoordeling' noodzakelijk is. Voor wat betreft het voorliggend Chw bestemmingsplan Buitengebied kan niet op voorhand worden uitgesloten dat sprake is van significante negatieve effecten op Natura 2000-gebieden. Met name als het gaat om het aspect stikstofdepositie kan op vele kilometers afstand sprake zijn van significante negatieve effecten als gevolg van de bouwmogelijkheden voor veehouderijen in het bestemmingsplan. Zeker wanneer rekening wordt gehouden met het cumulatieve effect van de maximale invulling van alle bouwmogelijkheden die het Chw bestemmingsplan Buitengebied biedt. Dit betekent dat een passende beoordeling dient te worden uitgevoerd. Wanneer voor een plan een passende beoordeling op grond van de Wet natuurbescherming noodzakelijk is, leidt dit automatisch tot een planm.e.r.-plicht.

6/226

Het gecombineerde planm.e.r. wordt tezamen met het ontwerp van het bestemmingsplan 'Chw bestemmingsplan Buitengebied' ter inzage gelegd. Voor de inhoud van de plan/project-MER wordt verwezen naar hoofdstuk 7.

1.5

Welke plannen en overige regels worden in dit Chw bestemmingsplan opgenomen

Met het Chw bestemmingsplan Buitengebied worden de volgende bestemmingsplannen vervangen. Tabel 1.1 - geldende bestemmingsplannen plantype

plannaam

vastgesteld d.d.

bestemmingsplan

Buitengebied 2007

2 april 2007

bestemmingsplan

Schipsweg

14 maart 2011

bestemmingsplan

Geldersedijk 95

23 september 2013

bestemmingsplan

Kwekerij Souman, Hattem

3 februari 2014

bestemmingsplan

Oostersedijk 9, Hattem

14 maart 2014

bestemmingsplan

Paraplubestemmingsplan Parkeren

29 juni 2020

Alleen het Paraplubestemmingsplan Parkeren wordt deels vervangen, omdat dit plan voor het gehele grondgebied van Hattem van toepassing is.

1.6

De bij het plan behorende stukken

Het bestemmingsplan 'Chw bestemmingsplan Buitengebied' met identificatienummer NL.IMRO.0244.bpChwBuitengebied-0002 bestaat, naast deze toelichting, uit de volgende stukken:  verbeelding  planregels De verbeelding en de planregels vormen samen het juridisch bindende plan en kunnen enkel in samenhang met elkaar 'gelezen' worden. Op de verbeelding zijn de bestemmingen van de in het plangebied begrepen gronden aangegeven. Aan deze bestemmingen zijn regels verbonden om de uitgangspunten van het plan zeker te stellen. De toelichting is niet juridisch bindend, maar is niettemin een belangrijk document bij het Chw bestemmingsplan. De toelichting geeft aan wat de beweegredenen en achtergronden zijn die aan het plan ten grondslag liggen en doet verslag van het onderzoek dat aan het Chw bestemmingsplan vooraf is gegaan. Tot slot is de toelichting van wezenlijk belang voor een juiste interpretatie en toepassing van het Chw bestemmingsplan.

7/226

1.7

Wat kunt u lezen in deze toelichting (leeswijzer)

In Hoofdstuk 2 wordt omschreven wat het experiment Chw bestemmingsplan inhoudt. In Hoofdstuk 3 wordt de bestaande situatie van het buitengebied omschreven waarbij ook wordt ingegaan op de landschappelijke kenmerken. Hoofdstuk 4 bevat het relevante beleidskader van Rijk, provincie Gelderland en de gemeente Hattem. In Hoofdstuk 5 komen de opgaven voor het buitengebied aan de orde, in Hoofdstuk 6 de doorwerking in het plan en de beschrijving van de initiatieven die met dit plan mogelijk worden gemaakt. In Hoofdstuk 7 worden de relevante milieu- en omgevingsaspecten besproken en wordt ingegaan op de resultaten van de uitgevoerde m.e.r. In Hoofdstuk 8 staat de beschrijving van het juridische systeem en de uitleg van de regels van het Chw bestemmingsplan. In Hoofdstuk 9 wordt ingegaan op de economische uitvoerbaarheid en hoe met dit plan wordt omgegaan met het wettelijk verplichte kostenverhaal. Hoofdstuk 10 gaat in op het traject dat aan dit plan vooraf is gegaan en de te doorlopen procedure en de wijze waarop de gemeente omgaat met handhaving van het plan.

8/226

Hoofdstuk 2 2.1

Experiment bestemmingsplan met verbrede reikwijdte

Wat houdt het experiment bestemmingsplan met verbrede reikwijdte in?

Voor het buitengebied van Hattem mag een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte worden vastgesteld. Maar wat houdt dat eigenlijk in? Het buitengebied van Hattem is op grond van artikel 2.4 lid 1 van de Crisis- en herstelwet en artikel 7c van het Besluit Uitvoering Crisis- en herstelwet in de 15e tranche aangewezen als innovatief experiment met een bredere reikwijdte van bestemmingsplannen. Met deze pilotstatus mag door bestemmingsplannen worden afgeweken van diverse (ruimtelijk relevante) bepalingen uit wet- en regelgeving. Daarmee krijgen deze bestemmingsplannen voor een deel alvast het karakter van een omgevingsplan. Zo kan worden geëxperimenteerd op de in de toekomstige Omgevingswet beoogde verbreding van het bestemmingsplan tot een omgevingsplan. Met artikel 7c wordt aan deze plannen een wettelijke grondslag gegeven. Het besluit van de minister om het plangebied aan te wijzen als gebied waarvoor een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte mag worden vastgesteld is opgenomen als Bijlage 1 in deze toelichting. Een overzicht van de bepalingen waarvan mag worden afgeweken en de wijze waarop van deze mogelijkheden gebruik wordt gemaakt met het Chw bestemmingsplan Buitengebied is opgenomen in de tabel in bijlage 2 van deze toelichting. De Omgevingswet wil sturen op kwaliteit, goede initiatieven mogelijk maken en kwetsbare belangen beschermen.

Voor de gemeente Hattem betekent dat voor het Chw bestemmingsplan Buitengebied:  minder en op elkaar afgestemde regels;  integrale benadering van aspecten van de fysieke leefomgeving in één plan;  meer ruimte voor afwegingen op gemeentelijk niveau;  meer ruimte en flexibiliteit voor wenselijke ontwikkelingen, evenwel met inachtneming van bepaalde voorwaarden en waarborgen kwaliteiten en hoofdstructuur;  het waarborgen van omgevingskwaliteit. Het begrip 'omgevingskwaliteit' bestaat uit alle aspecten die bepalend zijn voor de leefbaarheid van onze fysieke leefomgeving. Wat in ieder geval wordt verstaan onder de fysieke leefomgeving wordt omschreven in artikel 1.2 van de Omgevingswet. Door de verbrede reikwijdte van het voorliggende bestemmingsplan kunnen meer aspecten van de omgevingskwaliteit worden gewaarborgd. Hier wordt in de volgende paragraaf nader op ingegaan. 2.1.1 Verbrede reikwijdte De verbrede reikwijdte betekent dat het Chw bestemmingsplan Buitengebied niet alleen gaat over de 'goede ruimtelijke ordening', maar dat de fysieke leefomgeving centraal staat, net als onder de toekomstige Omgevingswet.

In een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte kunnen, naast regels met een ruimtelijke relevantie, extra regels opgenomen worden ten behoeve van:  het bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit, en  het doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de fysieke leefomgeving ter vervulling van maatschappelijke functies.

9/226

Dit betekent dat planregels kunnen worden opgenomen over onder andere:  duurzaamheid,  het waarborgen van de veiligheid,  het beschermen van de gezondheid,  het milieu en  landschappelijke of stedenbouwkundige waarden,  het uiterlijk van bouwwerken (welstand) en  natuurbescherming. De verbreding van de reikwijdte betekent onder meer dat milieuaspecten in het plan kunnen worden gereguleerd en dat maatregelen voor natuur, verkeer, cultuurhistorie en evenementen rechtstreeks in het plan kunnen worden opgenomen. 2.1.2 Beleidsregels Een mogelijkheid die de Crisis- en Herstelwet biedt is het werken met open normen die nader worden ingevuld door beleidsregels. Een voorbeeld van een open norm is dat bij het bouwen van bouwwerken moet worden voorzien in 'voldoende parkeergelegenheid'. De gemeentelijke beleidsregel hierbij geeft vervolgens aan hoe wordt bepaald wat 'voldoende' is, bijvoorbeeld aan de hand van parkeernormen. Deze beleidsregels kunnen door de raad of het college worden vastgesteld. Als het gaat om een beleidsregel voor welstand kan alleen de raad deze vaststellen. Aan de vaststelling van een beleidsregel gaat geen verplichte voorbereidingsprocedure vooraf. Het werken met open normen en beleidsregels biedt flexibiliteit in het buitengebied van Hattem.

Een open norm in het Chw bestemmingsplan is langer houdbaar omdat de invulling van de beleidsregel eenvoudiger kan worden aangepast. Hiermee kan sneller worden ingespeeld op maatschappelijke behoeftes en ontwikkelingen. Op voorhand is immers niet altijd goed in te schatten welke ontwikkelingen waar komen. 2.1.3 Digitalisering Bij het digitaal vormgeven van een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte kan onder voorwaarden worden afgeweken van de digitale aspecten zoals vastgelegd in de RO Standaarden 2012. De voorwaarde is dat het bestemmingsplan wel elektronisch op een algemeen toegankelijke wijze beschikbaar wordt gesteld en blijft, op een door de raad te bepalen internetadres. De landelijke voorziening Ruimtelijkeplannen.nl bevat een verwijzing naar dit internetadres. Geonovum heeft naar aanleiding hiervan een werkafspraak gepubliceerd die betrekking heeft op de ontsluiting van de informatie van het bestemmingsplan met verbrede reikwijdte via Ruimtelijkeplannen.nl. Hierbij wordt uitgegaan van twee opties. 1. Uitvoering met behulp van een contour op Ruimtelijkeplannen.nl. De gemeente stelt een contour met daaraan gekoppeld pdf-bestanden van verbeelding, toelichting en regels beschikbaar die via de website www.ruimtelijkeplannen.nl raadpleegbaar is.

Op een andere weblocatie stelt de gemeente het bestemmingsplan met verbrede reikwijdte op een algemeen toegankelijke wijze beschikbaar. 2. Uitvoering met behulp van een interactief raadpleegbaar plan op Ruimtelijkeplannen.nl. De gemeente Hattem stelt het bestemmingsplan met verbrede reikwijdte beschikbaar als authentiek plan waarvan de volledige inhoud via de website www.ruimtelijkeplannen.nl interactief raadpleegbaar is.

10/226

Voor het Chw bestemmingsplan Buitengebied is het uitgangspunt om het plan in ieder geval interactief raadpleegbaar te hebben via de website www.ruimtelijkeplannen.nl (optie 2). Hiermee wordt de continuïteit van ontsluiting van het plan na inwerkingtreding van de Omgevingswet gewaarborgd.

2.2

Uitstel planschade tot vergunningverlening

Onder het huidige recht is een bepaling van een bestemmingsplan een oorzaak voor planschade. Dit betekent dat om planschade kan worden verzocht, nadat het bestemmingsplan in werking is getreden. Bij de bepaling van de hoogte van de planschade wordt uitgegaan van de maximale invulling van de planologische mogelijkheden die het bestemmingsplan biedt. In het geval van een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte, dat bovendien ruimte en flexibiliteit biedt aan nu nog onbekende initiatieven voor het Transformatiegebied Noordpoort, is het gat tussen wat maximaal mogelijk is en wat daadwerkelijk wordt gerealiseerd nog groter dan bij een regulier bestemmingsplan. Hierdoor zal het begroten en het vooraf verzekeren van de planschade bij nog onbekende initiatiefnemers erg complex zijn. Bovendien valt de schade op basis van de maximale invulling van het bestemmingsplan hoger uit dan de schade die daadwerkelijk ontstaat door gerealiseerde initiatieven. Het is immers op voorhand, na vaststelling van het bestemmingsplan, niet duidelijk welke initiatieven uitgevoerd gaan worden. Met dit Chw bestemmingsplan wordt daarom gebruik gemaakt van de mogelijkheden uit artikel 7w Besluit uitvoering Crisis- en herstelwet, het experiment met planschade. Dit experiment sluit aan bij de systematiek voor planschade (nadeelcompensatie) uit de Omgevingswet.

Deze systematiek houdt in dat een verzoek om tegemoetkoming van schade kan worden ingediend nadat een omgevingsvergunning voor bouwen is verleend of - bij dit experiment - wanneer een omgevingsvergunning voor een bestemmingsplanactiviteit (onder de Omgevingswet de omgevingsplanactiviteit) wordt verleend. Het huidige recht benoemt de omgevingsvergunning voor een bestemmingsplanactiviteit niet als schadeveroorzakend besluit, waardoor het moment van aanvragen en bepalen van planschade niet naar de omgevingsvergunning verschoven kan worden. Het toevoegen van dit project aan artikel 7w BuChw is noodzakelijk om het Chw bestemmingsplan vast te kunnen stellen. Met deze toevoeging wordt dus de omgevingsvergunning het schadeveroorzakend besluit in plaats van het Chw bestemmingsplan. Dit betekent dat de gemeente niet op voorhand met alle mogelijke initiatiefnemers een planschadeverhaalovereenkomst hoeft te sluiten, maar dat dit kan op het moment dat een initiatiefnemer zich aandient met een concreet plan. Bovendien wordt de hoogte van de uit te keren tegemoetkoming in de planschade gebaseerd op het specifieke initiatief waarvoor een omgevingsvergunning wordt verleend.

Bovendien zorgt de regeling uit artikel 7w BuChw ervoor dat een aanvrager om tegemoetkoming in planschade niet tegengeworpen kan krijgen dat een initiatief voorzienbaar is geworpen in de periode tussen vaststelling bestemmingsplan met verbrede reikwijdte en de verlening van een omgevingsvergunning voor een concreet initiatief. Het recht op planschade blijft voor die benadeelde burgers behouden, waardoor een mogelijk waardedrukkend effect op woningen of andere onroerend goed van burgers nabij een initiatief ten gevolge van nog niet benutte mogelijkheden uit een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte met deze regeling in ieder geval enigszins beperkt wordt.

11/226

2.3

Nieuwe rol gemeenteraad en college

Met de invoering van de Omgevingswet worden procedures vereenvoudigd en de proceduretijden ingrijpend verkort. Om dit mogelijk te kunnen maken is het noodzakelijk om het besluitvormingsproces te optimaliseren. De Omgevingswet maakt dit mogelijk door het college, in veel meer gevallen dan nu, aan te wijzen als bevoegd gezag. Daar waar dit niet zo is biedt de wet de gemeenteraad de mogelijkheid om middels een delegatieregeling de bevoegdheid alsnog te delegeren aan het college. In het Chw bestemmingsplan Buitengebied wordt met toepassing van de Crisis- en herstelwet alvast geëxperimenteerd met een aantal mogelijkheden die de Omgevingswet zal bieden. Eén van de instrumenten die voor het buitengebied van Hattem kan worden gebruik is de delegatiebevoegdheid waarmee de gemeenteraad haar bevoegdheid, om het bestemmingsplan op onderdelen (voor bepaalde deelgebieden en/of thema's) te wijzigen, kan delegeren aan het college. Het delegatiebesluit hoeft niet geïntegreerd te worden in het Chw bestemmingsplan zelf. De komende tijd wordt in overleg met de raad onderzocht of het verstandig en/of wenselijk is een dergelijk delegatiebesluit te nemen.

12/226

Hoofdstuk 3 3.1

Bestaande situatie

Landschappen

Het landschap binnen de gemeente van Hattem is op grond van de Structuurvisie Hattem 2025 (zie paragraaf 4.3.1) onder te verdelen in 5 landschapstypes:  het bos- en landgoederen landschap;  het oeverwallenlandschap;  het polderlandschap;  het uiterwaardenlandschap;  het kampenlandschap.

Met betrekking tot het plangebied zijn van noord naar zuid de volgende deelgebieden relevant:  het oeverwallenlandschap Dit is de strook tussen het poldergebied en de uiterwaarden van de IJssel. Het is ontstaan doordat vlak langs de IJssel door het water zwaardere en grovere sedimentdeeltjes zijn afgezet, welke hebben gezorgd voor het ontstaan van een verhoging in het landschap, de oeverwal. Door zijn hogere ligging was de oeverwal een geschikte plek om te wonen.  het polderlandschap Dit ligt ten westen van de oeverwal. In dit gebied bezonken de lichtere kleideeltjes, welke de basis vormen van de polder. In de 12e eeuw werd de IJssel bedijkt. Hierdoor werd de polder een bruikbaar weidegebied. Voor akker-bouw was het in eerste instantie nog te nat. Later werden sloten en drainage in het gebied aangelegd, waardoor akkerbouw wel mogelijk werd. Kenmerkend voor dit gebied is de openheid. Deze is echter gedeeltelijk verdwenen door de aanleg van een snel-weg, die het gebied doorkruist. Met het aanleggen van de dijken langs de IJssel ontstonden in het buitendijkse gebied de uiterwaarden.

13/226

het kampenlandschap ligt op het overgangsgebied tussen het Veluwe massief en de uiterwaarden van de IJssel. Het gebied kenmerkt zich door enken en landbouwgronden op de overgang naar de lager gelegen gebieden. Op de scheiding van hoog en laag ontwikkelden zich linten en wegen evenwijdig aan de hoogte van het gebied met boerderijen en woningen. De wegen volgen ook veelal de natuurlijke vormen van de enken en de aangrenzende ontginningen en hebben daardoor een slingerend karakter. Deze opbouw is heel karakteristiek voor de rand van Veluwe. het bos- en landgoederen landschap Dit landschapstype is te vinden op het Veluwemassief: een stuwwal, die tijdens de Saliënijstijd is opgestuwd door een ijslob in het IJsseldal. Dit gebied was vroeger een open gebied met voornamelijk woeste gronden. Door het planten van bossen en de in gebruik name door de mens, ontstond een bosrijker gebied waar voornamelijk landhuizen en kastelen werden gebouwd. Verder was hier weinig bebouwing te vinden. Tegenwoordig is het voornamelijk bosgebied met sporadisch een stukje heide.

3.2

Natuurgebied

De natuurwaarden binnen de gemeente zijn in navolgende figuur weergegeven. Het gaat daarbij voornamelijk over de natuurwaarden op het Veluwemassief, de natuurwaarden in het overgangsgebied naar de uiterwaarden van de IJssel en in het poldergebied. Zoals uit navolgende figuur blijkt vallen het Veluwemassief en de uiterwaarden van de IJssel onder Natura 2000.

Het gehele Veluwe Massief valt binnen het Natuurnetwerk Nederland (voorheen EHS). Het uiterwaardengebied (buiten het plangebied) is aangewezen als een verwevingsgebied. Het Apeldoorns kanaal (buiten het plangebied) en de Molecatensebeek (binnen het plangebied) zijn ecologische verbindingszones. In het noorden van de gemeente komt een ecologische verbindingszone uit in de Gelderse Kolk.

14/226

De Hattemer poort zorgt voor een ecologische verbinding tussen het hoge en droge Veluwe Massief en de lage en natte IJsselvallei. De Hattemer poort is tevens onderdeel van de robuuste verbindingszone.

3.3

Landbouw

De totale oppervlakte van de gemeente Hattem bedraagt 2.428 hectare. Daarvan is 997 hectare in gebruik als cultuurgrond (inclusief het uiterwaardengebied). Dit is ruim 40% van de totale oppervlakte van de gemeente. Binnen de gemeente zijn in 2019 nog 28 landbouwbedrijven actief. Het merendeel zijn gemengde bedrijven. Uit onderstaand overzicht blijkt dat vanaf 2000 het aantal landbouwbedrijven binnen de gemeente Hattem is afgenomen van 62 bedrijven naar 28 actieve bedrijven in 2019; een afname van 55%. Het agrarisch grondgebruik is in dezelfde periode afgenomen van bijna 1.096 hectare naar bijna 997 hectare; een afname van 9%. Tabel 3.1 - Agrarisch grondgebruik periode

aantal landbouwbedrijven (index 2000 = 100)

oppergrondgebruik cultuurgrond (are) (index 2000 = 100)

2000

62 (100)

109.567 (100)

2005

56 (90)

123.917 (113)

2010

46 (74)

111.251 (102)

2017

30 (48)

103.636 (95)

2018

30 (48)

101.463 (93)

2019*

28 (45)

99.686 (91)

Bron: www.cbs.nl/statlin

15/226

In het kader van het voorliggend bestemmingsplan is ten behoeve van de planMER een gebiedsdekkende inventarisatie uitgevoerd, waarbij per bedrijf de vergunde situatie, de feitelijke aanwezige veestapel en de daarmee samenhangende emissies in beeld zijn gebracht. In bijlage 3 van de planMER (zie bijlage 8 in deze toelichting) is een overzicht opgenomen van de resultaten van deze inventarisatie. In totaal gaat het om 31 agrarische bestemmingen, waarvan 20 veehouderijen. Het betreft met name melkrundveebedrijven. Er is één niet grondgebonden (intensieve) veehouderij aanwezig.

16/226

Een aantal van deze agrarische bestemming is in dit plan nog aangepast naar een andere functies, omdat het inmiddels geen actieve agrarische bedrijven meer betreft. Er heeft dus ten opzichte van het MER nog een actualisatieslag plaatsgevonden na gesprekken met de eigenaren. Intensieve veehouderij Binnen de gemeente wordt, op grond van het reconstructieplan Veluwe, ten aanzien van intensieve veehouderij een onderscheid gemaakt tussen extensiveringsgebieden en verwevingsgebieden.  In de extensiveringsgebieden ligt het primaat bij natuur of wonen. In deze gebieden is uitbreiding, hervestiging of nieuwvestiging van intensieve veehouderij niet toegestaan.  In de verwevingsgebieden is het beleid gericht op verweven van landbouw, natuur en wonen. Nieuwvestiging is niet toegestaan. Hervestiging op bestaande locaties en uitbreiding tot 1,5 hectare is wel mogelijk als de ruimtelijke kwaliteit of functies in het gebied zich daar niet tegen verzetten. Binnen de gemeente is aan de Ierstweg 2 (binnen het verwevingsgebied), nog één intensieve veebedrijf aanwezig. Paardenfokkerij In de Hoenwaard (buiten het plangebied) ligt één paardenfokkerij.

3.4

Niet-agrarische bedrijvigheid

In het plangebied van Hattem zijn diverse niet-agrarische bedrijven gevestigd. Het gaat om bedrijven van zeer uiteenlopende aard. Aanwezig zijn onder andere een marktkramenverhuurbedrijf, aannemersbedrijven, tuincentra en een camping. Een deel van deze bedrijven zijn ontstaan als vervolgfunctie of nevenactiviteit op een agrarisch bedrijf. De verwachting is dat als gevolg van functieverandering nog meer bedrijfjes zich in oude stallen en schuren zullen gaan vestigen. 3.5

Wonen

De niet-agrarische bebouwing in het plangebied bestaat voor het grootste deel uit woningen. Het voorkomen van burgerwoningen concentreert zich voornamelijk op de Hattemer Enk. Een aantal woningen zijn voormalige agrarische bedrijven. In de afgelopen jaren zijn op diverse plaatsen in het buitengebied nieuwe burgerwoningen bijgekomen. De verwachting is dat het aantal woningen verder zal toenemen door functieveranderingen in de agrarische sector.

3.6

Recreatie

3.6.1 Dagrecreatie Dagrecreatie in het buitengebied van Hattem is extensief van aard. De agrarische gebieden en de landgoederen lenen zich goed voor recreatief medegebruik. Het gaat hierbij vooral om routegebonden vormen van land- en waterrecreatie.

17/226

Het netwerk van wandelpaden en -routes ligt vooral in de bosrijke gedeelten van het plangebied op de Veluwe en op de overgang van de Veluwe naar het agrarisch gebied. Binnen de gemeente Hattem zijn er bijna geen bewegwijzerde (wandel)routes en duidelijke opstappunten aanwezig. Recent is de Beken- en Sprengenroute uitgebracht, die onder meer door landgoed Molecaten loopt. Met de gemeenten Heerde en Oldebroek wordt een klompenpadennetwerk ontwikkeld. Voor de Veluwe is het fietsknooppuntensysteem ontwikkeld. Aansluitend hierop is een fietsverbinding met Heerde via de Hoenwaard gewenst. In combinatie met de Hanzelijn is een fietsverbinding over de IJssel gerealiseerd. Ook voor de ruitersport biedt het plangebied mogelijkheden. Op het Veluwemassief is een gemarkeerd ruiterpad aanwezig. In het buitengebied van Hattem is op Landgoed Molecaten een pensionstal aanwezig en een manege aan het Vijzelpad. Vooral landgoed Molecaten biedt verscheidene recreatieve voorzieningen. De meeste paden in de bossen van Molecaten zijn voor wandelaars opengesteld. Op het landgoed ligt ook het Hotel Restaurant Herberg Molecaten. Net buiten het plangebied ligt op het landgoed een camping. Landgoed Fliphul is gedeeltelijk toegankelijk voor recreanten.

3.6.2 Verblijfsrecreatie De Veluwe neemt voor wat betreft verblijfsrecreatieaanbod in het buitengebied een bijzondere plek in. In de bossen van de Veluwe ligt het recreatieterrein De Leemkule. Op De Leemkule zijn een camping, een groepsaccommodatie, trekkershutten en een bungalowpark aanwezig. Naast de verblijfsrecreatieve mogelijkheden zijn er ruime voorzieningen aanwezig, zoals een restaurant, een openlucht- en overdekt zwembad, een winkel en diverse sport- en spelmogelijkheden. Aan de Koeweg is een kamphuis gevestigd. Op diverse plekken in het buitengebied zijn bed&breakfast voorzieningen aanwezig.

18/226

3.7

Verkeer

Door het plangebied lopen twee snelwegen, de A50 en de A28. De externe ontsluiting van het gebied voor het autoverkeer vindt via de A50. De A28 heeft geen afslag naar Hattem. Binnen het plangebied ligt een aantal wegen voor met een regionale functie. Het gaat daarbij om de Zuiderzeestraatweg (Wezel/Hattem/Zwolle), de Geldersedijk/Nieuwe Weg/Apeldoornseweg (Hattem/Wapenveld/Heerde) en vanaf de A50 de Hessenweg. Parallel aan de A28 ligt de spoorlijn Amersfoort-Zwolle, met een aftakking parallel aan de A50 richting Lelystad, de zogenaamde Hanzelijn.

19/226

3.8

Onderscheiden deelgebieden t.b.v. buitengebied Hattem

Voorafgaan aan het voorliggende Chw bestemmingsplan is een Gebiedsanalyse uitgevoerd. De analyse is als bijlage 4 in de toelichting opgenomen.

20/226

3.8.1

Poldergebied

Het Poldergebied in het noorden van de gemeente bestaat ruimtelijk gezien uit twee delen:  de dynamische verkaveling langs de Gelderse IJsseldijk en  de lange, orthogonale (NW-ZO) verkaveling van Polder Hattem aan de westzijde. Deze delen worden door de Oude Middelwetering van elkaar gescheiden. Het agrarische productielandschap bevindt zich in de grootschalige polder aan de westzijde. Kleinschaliger woningen en agrarische bedrijven zijn aan de dijk te vinden. Opvallend element is de zandafgraving die is gevuld met water aan de Oostersedijk. De polder is vlak en de open ruimte wordt gezoomd met bomenlaantjes, die de verkavelingsstructuur volgen en vanaf ooghoogte zichtbaar maken. De zuidelijke punt heeft een bijzondere positie, ingeklemd tussen A28, Hanzelijn en de IJssel. De Zuiderzeestraatweg is hier van oudsher het verbindende element, waaraan een kleine kern ontwikkeld is. Mogelijke doelen:  Het productielandschap met een open karakter behouden en een polderlandschap waar voor grote schaal geen plaats meer is.  Beperkte schaalvergroting in het productielandschap.

21/226

  

Ruimte voor recreatie in het dijklandschap. Overgang in landschap laten zien met wandelroute. Ruimte maken voor duurzame energie in de randzones.

3.8.2

Kernrand

In het westen van de gemeente Hattem ligt, tussen de dorpskern en de A50, een overgangszone tussen het polderlandschap en de Veluwe: de Kernrand (de Enkgronden), een prachtig landschap waarin meerdere functies hun plek vinden.

22/226

Deze kenmerkende overgang met een open landschap van linten en kleinschalige activiteit moet worden behouden en zo mogelijk worden versterkt. De overgang van de hoger gelegen Veluwe naar het lager gelegen rivierenlandschap is goed te zien door de zichtbaarheid van de glooiing van het landschap tussen het bebouwde lint en de bosrand van de Veluwe. In deze overgangszone zijn meerdere actuele thema's van invloed op de ruimtelijke kwaliteit van het gebied:  het dilemma tussen individuele ontwikkeling en het beschouwen van de omgeving als één geheel,  de afwisseling tussen open plekken, doorzichten en gesloten bebouwing,  de balans tussen kleinschaligheid en verrommeling,  de toekomst van de landbouw en van woningbouw  en de afweging tussen beschermen of het faciliteren van economische ontwikkelingen. Mogelijke doelen:  Kleine bedrijvigheid/praktijk aan huis mogelijk maken, passend bij de omgeving.  Kleinschalige/biologische landbouw.  Recreatievoorzieningen zoals kleine kampeerterreinen en B&B moeten mogelijk zijn.  Bebouwing moet passend zijn bij bestaande maat, schaal en stijl.  Wandelpaden/ommetjes toevoegen door de binnengebieden.  Openheid behouden: geen schuttingen maar lage en dorpse erfafscheidingen, waar mogelijk met slechts een markering.  Diversiteit in ruimtegebruik stimuleren. 3.8.3

23/226

Bosgebied

De noordelijke uitloper van de Veluwe ligt in de gemeente Hattem. In deze bossen ligt onder andere het landgoed Molecaten. De thema's die hier spelen hebben betrekking op de ontwikkeling van ruimte voor beweging, recreatie en natuurontwikkeling en -bescherming. Hierbij is de balans tussen flexibiliteit in bebouwing, recreatievoorzieningen en natuurontwikkeling van belang. Mogelijke doelen:  Routes en oversteekplaatsen toevoegen.  Ruimte voor verblijf, toerisme en recreatie.

24/226

Hoofdstuk 4 4.1

Beleidskader

Ruimtelijk rijksbeleid

4.1.1 Nationale Omgevingsvisie De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) komt voort uit de Omgevingswet, die naar verwachting in 2022 in werking treedt. Uitgangspunt in de nieuwe aanpak is dat ingrepen in de leefomgeving niet los van elkaar plaatsvinden, maar in samenhang. Zo kunnen we in gebieden komen tot betere, meer geïntegreerde keuzes. Vier prioriteiten Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Die komen samen in vier prioriteiten: 1. Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering, zoals zeespiegelstijging, hogere rivierafvoeren, wateroverlast en langere perioden van droogte. Nederland is in 2050 klimaatbestendig en waterrobuust. Dit vraagt maatregelen in de leefomgeving, bijvoorbeeld voldoende groen en ruimte voor wateropslag in onze steden. Voordeel is dat daarmee tegelijk de leefomgevingskwaliteit verbeterd wordt en het kansen biedt voor natuur. In 2050 heeft Nederland een duurzame energievoorziening. Dit vraagt ruimte, onder meer voor windmolens en zonnepanelen. Wind op zee heeft de voorkeur, maar ook op land zijn windmolens nodig. Door deze zoveel mogelijk te clusteren, voorkomen we versnippering over het landschap en benutten we de ruimte zo efficiënt mogelijk.

Voorwaarde is steeds dat bewoners echt goed betrokken zijn en invloed hebben op het gebruik, en waar dat kan meeprofiteren in de opbrengsten. De aanleg van zonneparken in het landschap moeten zoveel mogelijk worden beperkt. Het Rijk plaatst bij voorkeur eerst zoveel mogelijk zonnepanelen op daken en gevels. Het Rijk zet zich in voor het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal. 2. Duurzaam economisch groeipotentieel Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Dit vraagt goede verbindingen via weg, spoor, lucht, water en digitale netwerken en een nauwe samenwerking met onze internationale partners, zowel met onze directe buren als met andere landen in Europa en over de wereld, ook op defensieterrein. Ingezet wordt op een sterk en innovatief vestigingsklimaat met een goede quality of life: een leefomgeving die de inwoners volop voorzieningen biedt op het gebied van wonen, bewegen, recreëren, ontmoeten en ontspannen. Belangrijk is wel dat de economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam, en circulair.

Daarbij wordt ingezet op het gebruik van duurzame energiebronnen en op verandering van productieprocessen, zodat we niet langer afhankelijk zijn van eindige, fossiele bronnen.

25/226

3. Sterke en gezonde steden en regio's Er zijn vooral in steden en stedelijke regio's nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Het liefst binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio's behouden blijven. Dit vraagt optimale afstemming op en investeringen in mobiliteit. Tegelijk willen we de leefbaarheid en klimaatbestendigheid in steden en dorpen verbeteren. Schonere lucht, voldoende groen en water en genoeg publieke voorzieningen waar mensen kunnen bewegen (wandelen, fietsen, sporten, spelen), ontspannen en samenkomen. Daarbij hoort een uitstekende bereikbaarheid en toegankelijkheid, ook voor mensen met een handicap. Er wordt naar gestreefd dat de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid verder toeneemt. Dit betekent dat voorafgaand aan de keuze van nieuwe verstedelijkingslocaties helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn wanneer er voor deze locaties wordt gekozen. Zo blijft de gezondheid in steden en regio's geborgd. 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Er ontstaat een nieuw perspectief voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw. Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water.

Dit levert ook een noodzakelijke positieve bijdrage aan het verbeteren van de biodiversiteit. Bodemdaling moet worden aangepakt. Verhoging van het waterpeil is in bepaalde veenweidegebieden op termijn noodzakelijk. Met de betrokken regio's en gebruikers wordt afgesproken waar en hoe dit zorgvuldig zal gebeuren. In alle gevallen wordt ingezet op ontwikkeling van de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Dit vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, is ongewenst en wordt tegengegaan. Regie en keuzes in het nationaal omgevingsbeleid In de kamerbrief van 'Regie en keuzes in het nationaal omgevingsbeleid' van 23 april 2020 wordt al een volgende stap gezet in het maken van aanvullende richtinggevende keuzes. Daarbij gaat het om: 1. bouwen aan een Stedelijk Netwerk Nederland door nieuwe woon- en werklocaties (ook grensoverschrijdend) te koppelen aan (met name OV-)infrastructuur. Daarbij wordt ingezet op het verbeteren van de verbindingen met alle landsdelen. Nederland is te klein geworden voor perifere regio's 2. een nationale strategie voor landelijk gebied met aandacht voor robuuste natuur, bufferzones rond Natura 2000-gebieden en ruimte voor agrarische functies in de voor landbouw goed geschikte gebieden. Bodemdaling wordt aangepakt door in bepaalde gebieden te kiezen voor vernatting; 3.

goede inpassing energie transitie er gaat gestuurd worden in de ruimtelijke planning voor de nationale onderdelen van het toekomstige energiesysteem. Via het Programma Energie Hoofdstructuur worden de keuzes gemaakt . Binnen het Nationaal Programma Regionale Energie Strategieën (NP-RES) stemmen Rijk en decentrale overheden (vanuit ieders eigen rol en verantwoordelijkheid) de keuzes met elkaar af zodat een goede wisselwerking ontstaat tussen nationaal en regionaal niveau

26/226

4. zorgvuldige keuzes maken voor het landschap Bij alle keuzes wordt kwaliteit (naast ruimtelijke kwaliteit ook veiligheid, gezondheid, milieu en natuur) van ons landschap en de robuustheid van ons water- en bodemsysteem als belangrijke voorwaarden meegewogen. Het gaat zowel om het behoud van deze landschappelijk kwaliteit als om het realiseren van nieuwe omgevingskwaliteit. 5. voorkeursvolgorde voor (regionaal) waterbeheer Om zich aan te passen aan de gevolgen van klimaatverandering met langere perioden van droogte en laagwater in de rivieren en toenemende kans op hevige buien met wateroverlast is een nieuwe voorkeursvolgorde voor zoetwater en droogte opgesteld (Deltaprogramma en de beleidstafel droogte). De rode draad in deze aanpak is: een slimme ruimtelijke inrichting die rekening houdt met water, het beter vasthouden van water en het beheersen en accepteren van het restrisico. In de brief worden deze keuze verder uitgewerkt. Een en ander betekent dat naast veiligheid, gezondheid, milieu en natuur, nader ingegaan moet worden op de energie- en waterbehoefte van nieuwe ontwikkelingen. 4.1.2 Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) Het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro), ook wel de AMvB Ruimte genoemd, is op 22 augustus 2011 vastgesteld en in oktober 2012 aangevuld.

Het Barro heeft als doel om vanuit een concreet nationaal belang een goede ruimtelijke ordening te bevorderen. De AMvB is het inhoudelijke beleidskader van het rijk waaraan ruimtelijke besluiten op provinciaal en gemeentelijk niveau moeten voldoen. Dat betekent dat de AMvB regels geeft over bestemmingen en het gebruik van gronden. Daarnaast kan zij aan de gemeente opdragen in de toelichting bij een bestemmingsplan bepaalde zaken uitdrukkelijk te motiveren. De algemene regels bewerkstelligen dat nationale ruimtelijke belangen doorwerken tot op lokaal niveau. Inhoudelijk gaat het om nationale belangen die samenhangen met het beschermen van ruimtelijke functies. Het besluit bevat alleen die nationale ruimtelijke belangen, die via het stellen van regels aan de inhoud of toelichting van bestemmingsplannen (of daarmee vergelijkbare besluiten) beschermd kunnen worden. 4.1.3 Conclusies rijksbeleid Het voorliggende Chw bestemmingsplan Buitengebied houdt rekening met de rijksbelangen.

4.2

Provinciaal beleid

4.2.1 Omgevingsvisie Gaaf Gelderland De Omgevingsvisie Gaaf Gelderland is vastgesteld door Provinciale Staten op 19 december 2018. Het trad in werking op 1 maart 2019. Een gezond, veilig, schoon en welvarend Gelderland staat hierin centraal. Dit doet de provincie door de focus te leggen op een duurzaam, verbonden en economisch krachtig Gelderland. Het streven is dat Gelderland in 2050 compleet klimaatneutraal is. Voor het opwekken, opslaan en transporteren van duurzame energie is veel ruimte nodig. Windturbines, zonneparken, warmtecentrales, (mest)vergisters, waterkrachtcentrales moeten een plek krijgen in het Gelderse landschap. Met oog voor de kwaliteiten die Gelderland uniek maken kunnen initiatieven zich ontwikkelen.

27/226

Gelderland streeft naar een duurzaam en divers woon- en leefklimaat, dat steeds weet te anticiperen op ontwikkelingen. Zo wordt de economische kracht en de kwaliteit van het leven in Gelderland versterkt, nu en in de toekomst. Ruimtelijk beleid 4.2.1.1 De provincie draagt op een toekomstbestendige manier bij, met beleid dat een duurzame economische structuur in de provincie en regio’s versterkt en dat richting geeft aan de vestigingsmogelijkheden en milieugebruiksruimte voor bedrijven. Het provinciaal belang is gelegen in het vergroten van de ruimtelijke kwaliteit. De provinciale klimaatbestendigheid wordt vergroot, de mogelijkheden om zonne- en windenergie op te wekken zijn in kaart gebracht (zie themakaart) en onze natuur- en landschappelijke kwaliteit blijft behouden. Voor ontwikkelingen in de niet grondgebonden landbouw hanteert de provincie het ‘plussenbeleid’. Daarmee geeft de provincie veehouders de ruimte om hun bedrijf te ontwikkelen, maar onder voorwaarden. Bij ruimtelijke ontwikkelingen en bij het beheer van terreinen wil de provincie dat aandacht wordt besteed aan onder andere het risico op natuurbranden. De gebieden waar de opwek van zonne- en windenergie mogelijk is, zijn aangegeven op de themakaart Ruimtelijk beleid. Navolgend is de themakaart ruimtelijk beleid per onderdeel weergegeven. Zonneparken

Uit voorgaand figuur blijkt dat in een deel van het buitengebied van Hattem grote zonneparken onder voorwaarden mogelijk zijn. Dit gebied betreft vooral de polder. Op grote delen van de Veluwe zijn grote zonneparken niet mogelijk.

28/226

Windenergie

In figuur 4.2 is te zien dat een groot deel van het buitengebied een aandachtsgebied is als het gaat om windenergie. In een deel van de Veluwe is windenergie niet kansrijk. Vooral in de een deel van de polder is windenergie mogelijk. 4.2.1.2 Waterbeleid De hoofdzaken van het provinciaal beleid voor water zijn gericht op een veerkrachtig en duurzaam water- en bodemsysteem. Dit systeem bestaat uit bodem en ondergrond, grondwater en oppervlaktewater en is duurzaam als het ook in de toekomst kan blijven functioneren en in stand kan worden gehouden tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten. De provincie onderschrijft de ambitie van de Europese Kaderrichtlijn Water dat uiterlijk in 2027 het grond- en oppervlaktewater in Europa schoon en ecologisch gezond moet zijn en dat er voldoende water is voor duurzaam gebruik en voert deze uit. De beschermde gebieden voor grondwater, waterberging, de Kaderrichtlijn Water en Natura 2000 zijn leidend bij de uitwerking van dit beleid in programma’s of in kaders in de verordening. Er worden condities gesteld voor effectief en zuinig gebruik van drinkwater, speciale waterecologie (Hoogst Ecologisch Niveau wateren en Specifiek Ecologische Doelstelling wateren), (grond)waterafhankelijke landnatuur plus de beschermingszones natte landnatuur en grondwateronttrekkingen voor drinkwater en industrie, groter dan 150.000 m3/jaar.

De provincie stelt via uitvoerend beleid de doelen voor de regionale wateren voor de Kaderrichtlijn Water vast en geeft daarbij ook invulling aan de voorzieningenniveaus. Met de Gelderse waterschappen en de landbouw geeft de provincie invulling aan het vasthouden van water in de bodem, het grondwater en de haarvaten van het watersysteem. Bescherming tegen overstromingen vindt primair plaats op basis van preventie, waar nodig aangevuld met maatregelen in de ruimtelijke ordening en evacuatie. Deze bescherming gebeurt bij voorkeur in combinatie met het ontwikkelen en versterken van karakteristieke riviernatuur in Natura 2000-gebieden.

29/226

Met betrekking tot het voorliggende plangebied is op figuur 4.3 te zien dat een klein deel is aangeduid als grondwaterfluctuatiezone. Deze zone is extra gevoelig is voor grondwateroverlast. Het is van belang om bij de inrichting of herinrichting van het gebied, via de watertoets, hiermee rekening te houden en zo nodig maatregelen te nemen. De Molecatense Beek is aangeduid als water met een 'specifiek ecologische doelstelling'. Dergelijke watergangen kennen enige menselijke beïnvloeding, maar hebben een ecologische waarde of kunnen die door een relatief geringe inspanning krijgen. De meest natuurlijke situatie ligt voor deze wateren echter niet in het verschiet. 4.2.1.3 Natuur- en landschapsbeleid De provincie spant zich in voor een compact en hoogwaardig stelsel van onderling verbonden natuurgebieden en behoud en versterking van de kwaliteit van het landschap. Het Gelders Natuurnetwerk (GNN) en de Groene Ontwikkelingszone (GO) worden beschermd tegen aantasting van de kernkwaliteiten, dat zijn:  de natuurwaarden,  de potentiële waarden en  de omgevingscondities. Het Gelders Natuurnetwerk (GNN) is een samenhangend netwerk van bestaande en te ontwikkelen natuur van internationaal, nationaal en provinciaal belang.

Het uitgangspunt is dat in het GNN geen nieuwe initiatieven plaatsvinden, behalve ontwikkelingen van een groot algemeen of provinciaal belang of waarvoor geen alternatieven bestaan. In de Groene Ontwikkelingszone (GO) is ruimte voor economische ontwikkeling in combinatie met een (substantiële) versterking van de samenhang tussen aangrenzende en inliggende natuurgebieden. De ecologische verbindingszones maken deel uit van de GO, evenals de weidevogelgebieden en de rustgebieden voor winterganzen. De provincie treft maatregelen vanwege de bescherming, de instandhouding of het herstel van biotopen, leefgebieden, een gunstige staat van instandhouding en het Natuurnetwerk Nederland. De provincie beschermt de achttien Natura 2000 gebieden die in het GNN liggen. Verder richt het beleid zich op behoud van de basiskwaliteit van landschappen in Gelderland. Voor de landschappen van bovenregionale waarde geldt een beschermingsregiem met kernkwaliteiten

30/226

en met een juridisch vangnet in de verordening, zodat de provincie in gesprek kan komen indien het provinciaal belang in het geding raakt.

In figuur 4.4 is te zien dat binnen het plangebied de Veluwe is aangeduid als Natura 2000-gebied en als Gelders natuurnetwerk (GNN). Percelen in en rond de Veluwe zijn aangeduid als Groene Ontwikkelingszone. Binnen het plangebied gaat het dan vooral om de verblijfsrecreatieparken en delen van het landgoed Molecaten. Verkeer en vervoerbeleid 4.2.1.4 De provincie streeft naar een veilige, betrouwbare en duurzame mobiliteit, als hoofdzaak van het verkeers- en vervoersbeleid. Dit wordt benaderd als een systeem waarin verschillende mobiliteitsnetwerken op elkaar inwerken, ook over provinciegrenzen heen, ter ondersteuning van een sterke economie, welvaart en welzijn. Hierbij houden wij rekening met de kwaliteit van de leefomgeving, de doorstroming binnen elk netwerk en verkeersveiligheid. De provincie heeft specifiek aandacht voor de wisselwerking en knooppunten in het systeem en gaat uit van drie principes: voorkomen, benutten en bouwen. Dit gebeurt op basis van een meerjaren-investeringsagenda en met een regionale aanpak. Via die aanpak wordt het provinciaal beleid afgestemd op het beleid van het rijk en de gemeenten. Het beleid richt zich ook op een goede regionale ontsluiting over water en ontwikkelingen van de luchtvaart. 4.2.2 Omgevingsverordening Gelderland (geconsolideerd) De Omgevingsverordening is een van de instrumenten om de ambities uit Omgevingsvisie te realiseren.

Om samen een Gaaf Gelderland te bereiken, legt de provincie bij het uitvoeren van de taken de focus op een duurzaam, verbonden en economisch krachtig Gelderland. Ze geven hier richting aan door gezamenlijk zeven samenhangende ambities na te streven op het gebied van energietransitie, klimaatadaptatie, circulaire economie, biodiversiteit, bereikbaarheid; economisch vestigingsklimaat en woon- en leefklimaat.

31/226

In de verordening zijn alleen regels opgenomen die nodig zijn om de provinciale ambities waar te maken of wettelijke plichten na te komen. Net als de Omgevingsvisie richt de Omgevingsverordening zich op de inrichting en kwaliteit van de Gelderse leefomgeving. 4.2.2.1 Regels windenergie Voor zover gelegen binnen het plangebied zijn in de omgevingsverordening geen instructieregels relevant met betrekking tot een verbod op het oprichten van een windturbine of windturbinepark (artikel 2.63). Wanneer in het bestemmingsplan de oprichting van een windturbine of windturbinepark mogelijk wordt gemaakt (artikel 2.62), wordt in de toelichting aangetoond dat deze passen in de structuur van het landschap, Daarbij wordt aandacht besteed aan de beleving van de windturbine(s) in het park, mogelijke inteverentie van nabij gelegen windturbine(s) en cultuurhistorische achtergrond en waarden van het landschap. Regels Landbouw 4.2.2.2 Met betrekking tot landbouw wordt in de verordening onderscheid gemaakt tussen grondgebonden en niet grondgebonden veehouderijbedrijven en -takken. Grondgebonden veehouderijbedrijven (waaronder de melkveebedrijven) krijgen de ruimte om zich te ontwikkelen. Daarbij moeten ze wel zorgen voor ruimtelijke kwaliteit en een goede landschappelijke inpassing. De grondgebonden landbouw zal duurzamer gaan produceren vanuit gesloten, groene kringlopen.

Het is zaak dat in de kringloop bodem, gewas, veevoer, vee en de mest terug naar de bodem, zo min mogelijk verliezen optreden en dat de bodemkwaliteit op peil blijft. Een goede verhouding tussen het aantal dieren en de oppervlakte cultuurgrond waarover het bedrijf beschikt, is van invloed op een duurzame productie. Bij een verzoek tot uitbreiding moet een veehouderijbedrijf aangeven over voldoende grond te beschikken om de dieren in de nieuwe situatie grotendeels te kunnen voeren met de opbrengst afkomstig van de grond die tot het bedrijf behoort. Het gaat daarbij om grond in eigendom of in pacht bij het bedrijf, gelegen in de omgeving van de bedrijfsgebouwen. Een dergelijke grondgebondenheidstoets is een momentopname. Dat wil zeggen dat de grond in latere jaren kan verminderen door verkoop of beëindiging van pacht, en dat het (melk)veehouderbedrijf alsnog overgaat naar een niet-grondgebonden productie. De omgevingsverordening omvat instructieregels voor de omgang bij nieuwvestiging (artikel 2.28 en 2.29).  Nieuwvestiging van een grondgebonden veehouderijbedrijf (artikel 2.28) is uitsluitend mogelijk als bedrijven op initiatief van de overheid moeten verplaatsen vanwege een algemeen maatschappelijk belang. Of als een bestaand bedrijf moet verplaatsen om een goede landbouwstructuur (verkavelingssituatie) te creëren.

Hierbij geldt dat eerst gekeken moet worden of een bestaand agrarisch bouwperceel kan worden herbenut. Wanneer dat niet mogelijk of ondoelmatig is, kan een nieuw agrarisch bouwperceel worden toegekend. De ligging van de grond die tot het bedrijf behoort, de ontsluiting en de aanwezigheid van andere gevoelige functies zijn in dat geval van belang bij de uiteindelijke keuze van de nieuwe bedrijfslocatie. Ruimtelijke kwaliteit en een goede landschappelijke inpassing zijn daarbij van belang.  Nieuwvestiging van niet-grondgebonden veehouderij een nieuw agrarisch bouwperceel (artikel 2.29) is niet toegestaan. Dit verbod is ingesteld ter bescherming van de kwetsbare natuurgebieden in Gelderland.

32/226

Plussenbeleid In de omgevingsverordening zijn instructieregels opgenomen ten aanzien van de uitbreiding (artikel 2.31) van grondgebonden en niet-grondgebonden veehouderijbedrijven en -takken in bestemmingsplannen. Uitbreiding van niet-grondgebonden veehouderijbedrijven en -takken kan alleen als de aanvrager extra maatregelen neemt op het gebied van dierwelzijn, landschappelijke inpassing en milieu. Voor deze extra maatregelen (‘plusmaatregelen’) moeten de gemeenten beleidsregels opstellen (artikel 2.30). Gedeputeerde Staten stellen voor dit ‘Plussenbeleid’ een handreiking met de kaders voor deze beleidsregels vast. Ammoniakbuffergebieden Nieuwvestiging en uitbreiding van niet-grondgebonden veehouderijtakken in Ammoniakbuffergebieden is aan regels gebonden (artikel 2.33). Nevenactiviteiten van agrarische bedrijven zijn onder voorwaarden mogelijk (artikel 2.35). Voor geitenhouderijen geldt een tijdelijk verbod op nieuwvestiging en uitbreiding (artikel 2.34).

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Hattem&id=55c71e1b-ad3c-412e-ac13-03e5e64ab438