CConstaterende datHattem
Koppel je AI →
Document · PDF

PROGRAMMABEGROTING 2024 DEFINITIEF

Raadsvergadering 6 november 2023, gemeente HattemBij agendapunt: Programmabegroting 202433.730 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Gemeente Hattem

Programmabegroting 2024

PROGRAMMABEGROTING 2024

•

NOTA VAN AANBIEDING

•

PROGRAMMA’S EN PARAGRAFEN

•

MEERJARENRAMING 2025 T/M 2027

PROGRAMMABEGROTING 2024 •

NOTA VAN AANBIEDING Pag.

1

Nota van aanbieding

•

PROGRAMMA’S EN PARAGRAFEN

o

Programma’s

o

Pag.

5

Programma 1 – Sociaal sterk

Pag.

7

1a - opgroeien en ontwikkelen

Pag.

13

1b - werk

Pag.

17

1c - zorg

Pag.

23

1d - welzijn en sport

Pag.

29

Pag.

31

2a - ruimtelijke ontwikkeling

Pag.

41

2b - economische ontwikkeling

Pag.

45

2c - fysieke leefomgeving

Pag.

55

Pag.

57

3a - netwerken en besturen

Pag.

61

3b - dienstverlening

Pag.

65

3c - financiën

Pag.

79

3d - gemeentelijke organisatie

Pag.

83

Pag.

85

Programma 2 – Wonen, werken en recreëren

Programma 3 – Besturen en organiseren

Programma 4 - Bedrijfsvoering 4a - bedrijfsvoering en overhead

Paragrafen Pag.

93

Inleiding

Pag.

95

Paragraaf A – Lokale heffingen

Pag.

101

Paragraaf B – Weerstandsvermogen en Risicobeheersing

Pag.

113

Paragraaf C – Onderhoud kapitaalgoederen

Pag.

119

Paragraaf D – Financiering – inclusief Emu-saldo

Pag.

127

Paragraaf E – Bedrijfsvoering

Pag.

129

Paragraaf F – Verbonden partijen

Pag.

141

Paragraaf G – Grondbeleid

Pag.

145

Paragraaf H – Decentralisaties

Pag.

149

Paragraaf I – Wet open overheid (Woo)

•

MEERJARENRAMING 2025 T/M 2027 Pag.

2

Overzicht van baten en lasten 2022 t/m 2027

Pag.

3

Toelichting overzicht van baten en lasten 2022 t/m 2027

Pag.

4

Overzicht van incidentele baten en lasten

Pag.

5

Overzicht structureel begrotingssaldo 2024-2027

Pag.

7

Meerjareninvesteringsprogramma (MIP)

Pag.

18

Meerjarenraming staat van reserves en voorzieningen

Pag.

20

Toelichting meerjarenraming staat van reserves en voorzieningen

NOTA VAN AANBIEDING

2024 Nota van aanbieding

•

ALGEMEEN

Hattem kreeg in 1299 stadsrechten van graaf Reinoud I van Gelre. Dat betekent dat Hattem in 2024 al 725 jaar als stad bestaat, en dat gaan we vieren! Die rijke historie konden we op 9 september 2023 nog extra beleven doordat na een aantal jaren weer het Dikke Tinne festival gehouden kon worden. Een druk bezochte binnenstad en veel inwoners die een prachtige bijdrage leverden aan het tot leven brengen van onze geschiedenis. En Hattem is zo veel meer dan een rijke historie, het is ook nu een mooie, trotse Hanzestad waar het fijn wonen, werken en ontspannen is. In een stad die al 725 jaar zelfstandig is, is ook altijd oog voor de toekomst geweest. De wereld verandert voortdurend en voor een kleine stad zijn de uitdagingen al snel groot. Om daar klaar voor te zijn, is voorbereiding belangrijk, want de toekomst kan niet voorspeld worden. Deze begroting staat voor een belangrijk deel in het teken van investeren in robuustheid, om als Hattem toekomstbestendig te blijven. We willen de Hattemers goede basisvoorzieningen bieden en werken aan gelijke kansen voor iedereen. Een gemeente zijn waarin iedereen mee kan doen en zichzelf kan zijn. We gaan voor een passend woningaanbod en een gezonde en veilige leefomgeving. We willen goed onderwijs en uitdagende kinderopvang, zodat kinderen zich in een fijne omgeving kunnen ontwikkelen.

We willen dat de fietser en voetganger zich veilig en comfortabel kunnen verplaatsen. Passende zorg en ondersteuning moet laagdrempelig zijn. We investeren in preventie, voor vitale en actieve inwoners. En in deze tijd van klimaatverandering moet op elke schaal aan een duurzame toekomst gewerkt worden, ook op de schaal van Hattem. Onze ambities voor de stad gaan niet over franje, maar over een stevige, brede basis voor de toekomst van Hattem. Een brede en stevige basis voor alle Hattemers, vraagt veel inzet van inwoners en de gemeente. Vrijwilligers, mantelzorgers, initiatiefnemers, deelnemers aan participatietrajecten: inwoners dragen op vele manieren bij aan de gemeenschap die we samen vormen. Als gemeente proberen we daar ondersteuning aan te bieden, het contact op te zoeken, en ons te laten inspireren, uit te dagen of in te springen op ideeën en (kritische) geluiden die vanuit de stad komen. In een kleine, hechte gemeenschap doen we het samen. Dus de inzet van de gemeente op participatie zal onverminderd zijn. We werken als gemeente met een relatief kleine organisatie voor, aan en met Hattem. In de afgelopen jaren hebben we onze manier van werken verder ontwikkeld om beter aan te kunnen sluiten op wat de stad van ons

1

vraagt. Daarbij hebben we gewerkt met een zogenaamde “flexibele schil”. Expertise en ervaring die we nodig hadden om ons te ontwikkelen, of waarvan we nog niet wisten in welke mate we die structureel nodig hebben, huurden we tijdelijk in. Om als stad toekomstbestendig te zijn, is een toekomstbestendige gemeentelijke organisatie nodig. Vanuit waar we nu staan in onze ontwikkeling hebben we een goed beeld kunnen vormen van wat we als vaste basis nodig hebben. Dat betekent dat we in deze begroting een uitbreiding van de vaste formatie voorstellen, zodat we de externe inhuur fors kunnen verminderen. Deze door de gemeenteraad meermaals geuite wens vertalen we structureel in deze begroting. Door inflatie en stijgende rentes in combinatie met investeringen in basisvoorzieningen (integrale kindcentra, wegen, woonzorgzones, stadhuis) zien we een oplopende druk op de gemeentelijke financiën. En doordat de rijksoverheid geen stabiele inkomsten aan gemeenten biedt en daar met nieuwe taken en specifieke uitkeringen nog extra dynamiek in brengt, is de hardheid van onze meerjarenbegroting beperkt in de latere jaren. Vanuit toekomstbestendigheid leggen wij een sluitend meerjarenperspectief voor bij de begroting. Dat is voor dit moment een technische maatregel. Voor de jaren 2025 en verder worden de bedragen voor zowel inkomsten als uitgaven opnieuw bekeken bij de volgende begroting.

De inzet zal daarbij steeds zijn om extra stijgingen van de lastendruk voor inwoners te voorkomen. Voor nu ligt de focus op 2024. Een jaar waarin we van de omgeving van de Veldhoeve een groene oase maken, een zorgakkoord sluiten voor de Hattemse ouderen en blijven we ons inzetten voor het realiseren van betaalbare woningen. Waarin we in de samenwerking in de Kop van de Veluwe en Regio Zwolle tot een ontwikkeling van ons gebied komen met bijdragen vanuit de Regiodeal(s). Waarin we nog meer inzetten op het voorkomen en bestrijden van schulden bij inwoners. Waarin we starten met de uitvoering van de Omgevingswet en de eerste stappen zetten met het opstellen van het Omgevingsplan en de uitvoering van het programma Wonen. We gaan weer hard aan de slag, op naar de volgende 725 jaar!

•

DE FINANCIËLE VERTALING

Perspectief (meerjaren)begroting 2024: Getallen in € (positieve getallen zijn voordelen). Startpositie saldo meerjarenbegroting 2024 ev. 1. Saldo Voorjaarsnota Subtotaal: 2. Bijstellingen alg. uitkering meicirculaire 2023 3. Bijstellingen begrotingsvoorbereiding 4. Verrekeningen met reserves Structureel begrotingssaldo 2024 ev.

2024 922.700 -636.200 286.500 868.000 -988.300 180.000 346.200

2025 1.841.200 -711.900 1.129.300 1.231.700 -1.607.800 -305.000 448.200

2026 641.600 -211.300 430.300 942.000 -1.553.100 282.000 101.200

2027 641.600 -450.500 191.100 1.510.800 -1.775.300 359.000 285.600

In de voorjaarsnota 2023 zijn de mutaties van de september- en de decembercirculaires 2022 verwerkt. Op 19 september is de septembercirculaire gemeentefonds 2023 gepubliceerd. Te laat om te mee te nemen in de financiële cijfers van de primaire begroting 2024-2027. Evenals in eerdere jaren zal de raad vóór de begrotingsbehandeling op 6 november worden geïnformeerd over de financiële consequenties voor de gemeente Hattem. De consequenties zijn vertaald in de bij de begroting opgenomen 1e-wijziging .

2

Investeringsprogramma 2024 tot en met 2027 (MIP) Het investeringsvolume is ten opzichte van de voornemens uit 2023 geactualiseerd. De ruimte aan kapitaallasten die voor 2024 op de exploitatie wordt gevraagd, bedraagt € 55.000 en wordt rechtstreeks verantwoord op de desbetreffende programma's en beleidsvelden. Voor een aantal beleidsvelden geldt dat de kapitaallasten worden gedekt uit een hiervoor gevormde reserve. De cumulatieve ruimte die voor 2024 en in meerjarenperspectief wordt gevraagd bedraagt: 2024 54.900

Investeringsruimte

•

2025 839.400

2026 1.636.400

2027 2.433.900

TOT SLOT

Wij stellen u voor: a. de voorliggende begroting met de daarbij behorende toelichtingen en staten vast te stellen conform de betreffende ontwerpen; b. de bij de voorliggende begroting behorende 1e-begrotingswijziging vast te stellen en c. de exploitatiesaldi te verrekenen met de algemene reserve.

Hattem, 3 oktober 2023 Het college van Hattem, de secretaris,

de burgemeester,

3

4

1 Sociaal sterk

•

AMBITIE

Sociaal Hattem! In Hattem is het fijn opgroeien, leven en ouder worden. Kinderen groeien veilig en gezond thuis op. We bevorderen kansengelijkheid en bieden ondersteuning aan wie dat nodig heeft. Ieder kind verdient de kans zich maximaal te ontplooien. Mensen die moeite hebben zichzelf te redden, ondersteunen we ruimhartig met voorzieningen. Iedere Hattemer heeft bestaanszekerheid. Ouderen hebben passende ondersteuning, hulp en betaalbare zorg en wonen zolang mogelijk in de eigen omgeving. Voor gezinnen met kwetsbare thuissituaties of echtscheidingsproblematiek zijn we een (tijdelijke) stevige steunpilaar. Bij huiselijk geweld en kindermishandeling grijpen we tijdig in. Wij willen werken vanuit de gedachte dat we met onze maatschappelijke partners een gezamenlijke verantwoordelijkheid hebben om passende hulp en ondersteuning te bieden aan inwoners, kinderen en gezinnen. Hierbij gaan we uit van partnerschap én samenwerking. We werken nauw samen in het Loket 0-100 met huisartsen, Centrum voor Jeugd & Gezin, (school)maatschappelijk werk, het welzijnswerk, sportverenigingen, cultuurorganisaties, kerken en zorgaanbieders aan deze missie. We stellen onze inwoner daarbij centraal en leveren maatwerk waar de regels geen oplossing bieden. Inclusief Hattem! Hattem is een fijne plek om te wonen.

We hebben een gemeenschap waarin naar elkaar wordt omgekeken en waarin een grote sociale cohesie is. We bewaken de cohesie in de samenleving en bestrijden eenzaamheid en analfabetisme. Als gemeente bieden we onze informatie op een toegankelijke wijze aan onze inwoners aan, zodat participatie en het gebruik van diensten van de gemeente geen onnodige drempels kent.

5

Veel Hattemers zetten zich in om van Hattem een nog fijnere woonplaats te maken. Deze energie en dit enthousiasme zien we als een grote kwaliteit van Hattem die we verder willen versterken. We willen ervoor blijven zorgen dat iedereen niet alleen thuis is in Hattem, maar zich ook echt thuis en betrokken voelt bij Hattem en de mede-Hattemers. In Hattem heb je de vrijheid om te zijn wie je bent. Gezond Hattem! We willen in Hattem gezond gedrag laagdrempelig, logischer en eenvoudiger maken, door de leefomgevingen van mensen goed in te richten. Daarbij richten we ons op Hattemers van alle leeftijden. We willen werken aan een Hattemer Leefstijl Akkoord met zorgaanbieders, ondernemers, verenigingen, maatschappelijke instellingen en inwoners, zodat er een aanbod ontstaat met mogelijkheden voor elke Hattemer. In een fitte en groene stad zijn goede sportfaciliteiten van grote waarde. Zowel in de openbare ruimte als op de sportparken en binnensportaccommodaties. We koesteren het verenigingsleven, het kloppende hart van Hattem. Hattem kent een rijk verenigingsleven en een ruim aanbod van mogelijkheden om te sporten. We zijn trots op de dwarsverbanden die daardoor in onze Hattemse samenleving gelegd worden en blijven dit ondersteunen.

•

FINANCIEEL Meerjarenraming

Rekening

Begroting

Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Totaal lasten

14.696

14.299

14.300

14.806

15.272

15.660

Totaal baten

-4.186

-2.385

-2.141

-2.135

-2.262

-2.207

Resultaat voor bestemming

10.511

11.914

12.160

12.671

13.010

13.453

(x € 1.000,--)

6

Meerjarenraming

1a Sociaal sterk - Opgroeien en ontwikkelen

•

BESTUURSAKKOORD HATTEM | 2022 - 2026

-

-

• 1.

We zetten in op de beweging dat elk kind opgroeit bij zijn of haar ouders. We onderzoeken wat er nodig is om kinderen thuis te laten opgroeien en het aantal uithuisplaatsingen te verminderen. We introduceren een Hattems Model voor preventie en zorg: een preventieaanpak gericht op het creëren van een positieve leefomgeving, waarin jongeren gezond, veilig en kansrijk kunnen opgroeien, zonder middelengebruik. Het Hattemse Model gaat uit van de kracht van de Hattemse gemeenschap. We ontmoedigen gokken en willen gokverslavingen voorkomen. In dat kader is er in Hattem geen ruimte voor gokreclames. We gaan in overleg met de schoolbesturen en andere relevante partners over de realisatie van een tweede integraal kindcentrum op het terrein van de voormalige middelbare school De Noordgouw. We actualiseren de onderwijsvisie op de punten waar daarvoor aanleiding is. Het eerder door de Raad genomen besluit voor de vestiging van het eerste integrale kindcentrum op de oude ijsbaan staat daarbij niet ter discussie.

RELEVANTE THEMA’S JEUGD Ontwikkelingen: • Preventie Door in te zetten op preventieve activiteiten versterken we de basis voor een gezonde en veilige omgeving waarin kinderen en jongeren zo kansrijk mogelijk kunnen opgroeien. In 2023 is op basis van onderzoek naar de stand van zaken van het preventieve aanbod in Hattem gewerkt aan het Hattems Model voor preventie en zorg. In 2024 gaan we op 4 thema’s starten met het werken volgens dit model; alcohol- en middelengebruik, mentaal welbevinden, gezinsproblematiek en overlast. Met het Hattems Model zetten we de komende jaren in op het structureel versterken van de omgeving van de kinderen en jeugdigen waarbij we gebruik maken van de kracht van de gemeenschap in Hattem. Een goed pedagogisch leefklimaat voor jeugdigen kan voorkomen dat alledaagse opgroei- en opvoedproblemen ontwikkelen tot ernstige problemen waarvoor specialistische zorg moet worden ingeschakeld. In 2024 worden reguliere preventieve activiteiten aangeboden door het CJG, zoals weerbaarheidstrainingen, en informatieavonden voor ouders etc. We breiden dit aanbod uit met trainingen Sociale Vaardigheid en een training voor kinderen van gescheiden ouders.

7

Versterken van preventie leidt uiteindelijk tot een kostenbesparing op verschillende beleidsterreinen in het sociaal domein; zoals jeugdhulp, school- en arbeidsverzuim en de inzet van justitie en gezondheidszorg. We investeren in jeugdpreventie als onderdeel van een goed functionerend jeugdstelsel én een goed functionerende samenleving. •

Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) Het CJG is als onderdeel van het loket 0-100 voor jeugdigen en gezinnen de toegang tot jeugdhulp. Het CJG is een netwerk waarbij de activiteiten van verschillende partners op elkaar worden afgestemd, daarnaast fungeert het CJG als een signaleringsnetwerk, zodat kwetsbare gezinnen snel in beeld zijn. Het CJG biedt lichte, veel voorkomende hulp zoveel mogelijk zelf en waar nodig wordt doorverwezen, zodat de best passende hulp kan worden ingezet. Vanuit de Hervormingsagenda Jeugd wordt de komende jaren verwacht dat gemeenten de lokale toegang verstevigen. Dit vraagt om investeren in het lokale team en het versterken van de samenwerking met andere partners binnen het sociaal domein. Binnen het CJG wordt al intensief samengewerkt door het Toegangsteam jeugd, de jeugdgezondheidszorg 0-4 jaar (consultatiebureau) en 5-18 jaar, het (school)maatschappelijk werk, jongerenwerk, leerplicht en logopedie. De doorontwikkeling van de samenwerking tussen lokale (zorg)partijen in het sociaal domein is een belangrijk onderdeel van de ontwikkeling van het loket 0-100.

Binnen het brede netwerk - Worden activiteiten van de verschillende partners op elkaar afgestemd; - Worden obstakels en schotten zoveel mogelijk weggenomen, waardoor verbinding ontstaat tussen de diensten en activiteiten die worden georganiseerd; - Wordt flexibiliteit binnen de verschillende taken en functies georganiseerd, zodat beter geanticipeerd kan worden op een veranderende hulpvraag van een gezin.

•

Jeugdhulp Zorgkosten jeugdhulp We begroten de kosten voor jeugdhulp op basis van de verwachte uitgaven. Dit doen we aan de hand van de uitgaven in 2022 en het eerste half jaar van 2023. In 2022 was voor het eerste jaar het nieuwe woonplaatsbeginsel van toepassing. We verwachten voor 2024 een besparing op het Zorg In Naturabudget (ZIN). Hierbij is wel goed om te noemen dat de tarieven voor jeugdhulp mogelijk hoger gaan uitvallen dan nu bekend is. Het lijkt erop dat indexatie van de tarieven fors hoger gaat uitvallen, vanwege bepaalde ontwikkelingen zoals CAO stijgingen, die in de tarieven moeten worden meegenomen vanwege de verplichting reële tarieven te betalen aan aanbieders. De tarieven voor vormen van jeugdhulp met verblijf gaan daarnaast ook stijgen vanwege de transformatie naar meer kleinschalige voorzieningen. Historisch gezien worden deze vormen van zorg met verblijf, weinig ingezet voor jeugdigen in Hattem. Wanneer inzet hiervan wel passend is heeft het effect op de kosten voor Zorg in Natura. We zien in toenemende mate complexiteit in hulpvragen. Het vraagt voortdurend om het maken van een kritische afweging welke zorg daadwerkelijk nodig en passend is. Waar nodig schalen we zorg af of zetten we alternatieve vormen van hulp in. We blijven in 2024 structureel investeren in preventie en samenwerking met ketenpartners.

Waardoor we verwachten te besparen op het budget voor ZIN. Ook het budget voor PGB is sinds 2022 sterk gedaald, er is door het CJG ingezet op het zoveel mogelijk inzetten van hulp via ZIN waardoor we in 2024 ook voor PGB’s een besparing verwachten.

•

(boven)Regionale ontwikkelingen Jeugdhulp Zorgregio Midden-IJssel/Oost-Veluwe De intensieve samenwerking met de verschillende gemeenten binnen de zorgregio zetten we ook in 2024 voort. Ontwikkelingen waar we ons binnen de zorgregio mee bezig houden zijn onder andere: - Het blijven ontwikkelen van alternatieve zorgvormen. Een voorbeeld hiervan is de ontwikkeling van een bovenregionaal aanbod voor hoog-specialistische vormen van jeugdhulp; de zogenoemde Essentiële Functies en de doorontwikkeling van kleinschalige verblijfsgroepen. Kleinschaligheid is een randvoorwaarde voor een veilig, positief leefklimaat waarin de individuele jongeren centraal staan. Daarnaast zetten we in op intensieve vormen van ambulante hulp, om verblijf zoveel als mogelijk te voorkomen. 8

-

-

Uitvoering geven aan de landelijke Hervormingsagenda Jeugd. De Hervormingsagenda Jeugd beschrijft de maatregelen die nodig zijn om te komen tot een houdbaar stelsel van jeugdhulp voor de toekomst. Een aantal van deze maatregelen zullen ook op lokaal niveau uitwerking hebben. Zo moet de verbinding tussen jeugdhulp en onderwijs bijvoorbeeld versterkt worden en wordt van lokale toegangen gevraagd te gaan werken met een brede verklarende analyse, om op basis daarvan beter te kunnen beoordelen welke hulp passend en nodig is. Ook de ontwikkeling naar een meer integrale manier van werken binnen lokale toegang is een belangrijk aandachtspunt. Een belangrijke kanttekening bij de ontwikkelingen rond de Hervormingsagenda is de onzekerheid die de landelijke politieke situatie met zich meebrengt. Jeugdhulpregio’s moeten meer samen werken op regionaal en bovenregionaal niveau en er wordt ingezet op betere monitoring en financieringsmodellen.

•

Jeugdgezondheidszorg Ook in 2024 wordt de jeugdgezondheidszorg uitgevoerd door Vérian (0-4 jaar) en de GGD NOG (5-18 jaar). De Jeugdgezondheidszorg heeft een belangrijke preventieve functie. Het doel van de jeugdgezondheidszorg is het bevorderen, beschermen en beveiligen van de gezondheid en de lichamelijke en geestelijke ontwikkeling van jeugdigen. De taken in de JGZ zijn wettelijke taken en om daaraan goed uitvoering te geven vraagt om te zorgen voor voldoende middelen. We zien een toenemend beroep op de inzet van de JGZ. Door de ontwikkelingen in de maatschappij vragen bijvoorbeeld meer ouders hulp en zijn zorgvragen complexer. In 2024 zal binnen de JGZ 0-4 meer aandacht zijn voor maatwerk; dat wil zeggen, de hulp daar inzetten waar hij nodig is. Omdat de eerste 1000 dagen zo belangrijk zijn bij het bieden van een stevige basis starten we in 2024 met een aantal gemeenten met het inzetten van VoorZorg, een bewezen kosteneffectieve interventie in de eerste 1000 dagen, voor de meest kwetsbare doelgroep.

•

Nationaal programma onderwijs Gemeenten hebben een rol gekregen binnen het Nationaal Programma Onderwijs (NPO), dat is ontwikkeld om de onderwijsvertragingen in te halen die kinderen opliepen tijdens de corona-pandemie. In 2022 en 2023 hebben de Hattemse scholen gebruik gemaakt van de mogelijkheid een deel van het budget vrij in te zetten voor interventies die gericht zijn op de NPO-doelstellingen. De bestedingstermijn van de NPO-middelen is verlengd tot en met schooljaar 2024/2025, waarmee scholen de plannen die ze zijn gestart vervolg kunnen geven en eventueel nieuwe initiatieven vanuit de scholen nog opgestart kunnen worden.

•

GGD-Noord- en Oost Gelderland (NOG) De GGD Noord- en Oost-Gelderland is de gezondheidsdienst van de 22 gemeenten in Noord- en Oost Gelderland, waaronder Hattem. De GGD-NOG biedt actief ‘Een gezond houvast’ en bewaakt, beschermt en bevordert de gezondheid van de inwoners. De GGD-NOG voert verschillende soorten taken uit voor de gemeente Hattem, zoals : - Wettelijke GGD-taken: toezicht kinderopvang, kerntaken uit de Wet publieke gezondheid (Wpg), taken uit de Wet Veiligheidsregio’s; - Wettelijke gemeentelijke taken: jeugdgezondheidszorg (5-19), kwaliteitstoezicht, lijkschouw (o.b.v. de wet op de lijkbezorging); De deelnemende gemeenten nemen zowel de publieke als de jeugdgezondheidszorg bij de GGD NOG af. De gemeentelijke bijdrage wordt jaarlijks vastgesteld naar rato van het inwoneraantal. Door de loon- en prijsindexatie en de actualisatie van de inwonersaantallen zien we een stijging van de gemeentelijke bijdrage. Een aantal belangrijke aandachtspunten voor 2024 zijn gezond leven en preventie, als uitwerking van het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) waarmee de gemeenten aan de slag gaan. Daarnaast wordt gewerkt aan het verder versterken van de pandemische paraatheid van de GGD.

De programmabegroting 2024 is verder gebaseerd op de uitgangspuntenbrief 2024 en staand beleid, waarbij in 2024 onder meer aandacht wordt besteed aan de Wet open overheid en versterking van de informatieveiligheid binnen de GGD.

9

•

Preventieve logopedie De gemeentelijke logopediste is in september 2023 met vervroegd pensioen gegaan. Haar taken zijn belegd bij de GGD waarbij een gedeelte onderdeel is van het volksgezondheidspakket wat de GGD aanbiedt en een gedeelte is maatwerk. De beschikbare financiële middelen worden ingezet om het aanbod van de GGD te bekostigen. Vanaf 2024 willen we de kosten voor de preventieve logopedie ten laste brengen van de zorgverzekeringswet in plaats van de gemeentelijke begroting. De onderwerpen PlusOV en Veilig Thuis komen in programma 1C Zorg aan de orde.

2.

ONDERWIJS Ontwikkelingen: • Onderwijshuisvesting Vanuit de onderwijsvisie wordt gewerkt aan de realisatie van Integrale Kindcentra (IKC's). Het eerste IKCcluster wordt gevormd door de Van Heemstraschool en De Zaaier. Het bestemmingsplan voor het gebied waarin dit IKC een plek krijgt is nog niet onherroepelijk, omdat er nog een beroepsprocedure loopt bij de Raad van State. Op het moment dat het bestemmingsplan onherroepelijk is, kan een aanvraag omgevingsvergunning worden ingediend en de aanbestedingsprocedure worden doorlopen en kan de bouw in de zomer van 2024 starten. Daarom begroten we de legesopbrengsten in 2024. De start van de bouw is onder voorbehoud van de doorlooptijd van het planologische procedure, aanvraag omgevingsvergunning en aanbestedingsprocedure (zie ook programma 2 - woonzorgzones). Vanwege deze onzekerheden handhaven we vooralsnog de planning dat IKC1 in 2025 wordt opgeleverd. Het bedrag in de begroting voor IKC1 is aangepast in verband met de gestegen bouwkosten van de afgelopen jaren. Daarom is de begroting bijgesteld van 8,1 naar 10,5 miljoen. De werkelijke kosten zijn afhankelijk van het geldende prijspeil ten tijde van de aanbesteding. In december 2020 heeft de raad een motie aangenomen waarin het college de opdracht kreeg om met schoolbesturen in gesprek te gaan over een tweede IKC nabij De Marke.

Het college heeft sindsdien gewerkt aan de uitvoering van deze motie. In 2024 verwachten we een besluit te kunnen nemen over de concrete invulling. Dit vraagt (gedeeltelijke) actualisatie van de onderwijsvisie. In 2024 onderzoeken we samen met de vier schoolbesturen mogelijke scenario’s voor het realiseren van een onderwijsvoorziening voor kinderen met een extra zorgbehoefte. In de begroting staat een bedrag gereserveerd voor de realisatie van IKC2, ook dit bedrag is bijgesteld van 6,0 naar 7,5 miljoen vanwege de verhoging van de kosten. Voor de begroting 2024 wordt van de volgende aannames uitgaan. Het voorbereidingskrediet wordt beschikbaar gesteld in 2024. De oplevering wordt verwacht in 2027. •

3.

Onderwijsachterstandenbeleid De afgelopen jaren hebben we, naar aanleiding van een aantal wetswijzigingen en gefinancierd vanuit de daarvoor beschikbaar gestelde landelijke GOAB middelen, fors ingezet op de verbetering van de kwaliteit van VVE (o.a. optimale benutting VVE waarbij kinderen gebruik maken van maximaal aantal uren en het aanstellen van een pedagogisch medewerker). Deze inzet wordt verder gecontinueerd. Het beschikbare budget vanuit het Rijk wordt ook gecontinueerd en is voor Hattem toereikend.

Loket 0-100 (geldt voor heel programma 1) Ontwikkelingen: • Eén van de opgaven binnen het sociaal domein is om tot een zo integraal mogelijke dienstverlening te komen; dit wordt de kanteling genoemd. Bij de ontwikkeling van het loket 0-100 richten we ons daarom op het integraal samenwerken rondom de inwoners vanuit het principe 1 gezin 1 plan 1 regisseur. Hierbij willen we ons vooral richten op een integrale werkwijze.

10

We verwijzen niet door naar een ander loket. Wij halen er (in overeenstemming met de inwoner) bij, overeenkomend met hetgeen de inwoner nodig heeft. Bij deze werkwijze werken de gemeentelijke consulenten en onze maatschappelijke partners nauw samen volgens de uitgangspunten van de kanteling. Denken en doen sluiten hierbij op elkaar aan.

•

•

De drie K’s: Kwaliteit, Kennis & Kunde Nadat eind 2021 de pilot van start is gegaan, stond het jaar 2022 in het teken van het bestendigen van de gemaakte werkafspraken. Dit blijkt ook in 2023 weer een continu proces omdat maatschappelijke opgaven juist in de uitvoering van het loket 0-100 terecht komen. Zo hebben nationale crises (bijvoorbeeld woningtekorten en energiearmoede) plus geopolitieke ontwikkelingen gevolgen voor de uitvoering in het loket 0-100. Deze ontwikkelingen komen bovenop alle andere hulpvragen die de inwoners van Hattem hebben op het gebied van welzijn, zorg en inkomen. Ook zien we al jaren een toename in de complexiteit van de hulpvraag binnen loket 0-100. Dat betekent dat er ook in 2024 behoefte is aan voldoende capaciteit en expertise. Zo kunnen we de kennis & kunde plus de uitgangspunten van het loket 0-100 blijven uitdragen in onze integrale samenwerking.

•

Verbetering centrale toegang Eén van de onderdelen van het loket 0-100 is de ontwikkeling van één centrale plek die de (telefonische en digitale) bereikbaarheid van het loket 0-100 garandeert voor de Hattemer. In 2024 gaan we door met het uitwerken hiervan en concretiseren we dit in samenhang met de ontwikkelingen rondom het verbeteren van de dienstverlening in het stadhuis.

WAT GAAT HET KOSTEN ? Meerjarenraming

Rekening

Begroting

Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Totaal lasten

4.156

4.559

4.522

4.910

5.311

5.556

Totaal baten

-333

-274

-205

-207

-222

-206

Resultaat voor bestemming

3.823

4.285

4.317

4.703

5.090

5.350

(x € 1.000,--)

•

Meerjarenraming

ANALYSE

Toelichting

De voorliggende begroting kent ten opzichte van 2023 op het deelprogramma ‘opgroeien en ontwikkelen’ een nadelig saldo van € 32.000,-- en is opgebouwd uit: Verschillenanalyse Begroting (x € 1.000,--)

2023

2024

Verschil

Onderwijs

37

38

1

Leerlingenvervoer

304

367

63

Onderwijshuisvesting

289

297

9

Leerplicht

45

48

3

Voorschoolse voorzieningen

46

-8

-53

Volksgezondheid

595

624

29

Preventief jeugdbeleid

179

189

9

Decentralisatie Jeugdzorg

2.791

2.762

-28

Opgroeien en Ontwikkelen

4.285

4.317

32

11

Dit voor- c.q. nadeel is hoofdzakelijk ontstaan op: • Leerlingenvervoer - Gebaseerd op de begroting van PlusOV zijn de lasten sterk gestegen door kostenontwikkelingen van het taxivervoer (NEA-index) en door volumestijgingen. • Voorschoolse voorzieningen - Vanwege lagere onderhoudskosten conform MJOP en hoger baten door indexatie van de huurinkomsten • Volksgezondheid - Gebaseerd op de begroting van GGD-NOG neemt het aandeel van de gemeente Hattem in de lasten van de publieke gezondheidszorg toe. En door indexatie van subsidies • Decentralisatie jeugdzorg - In de mix van gemeentelijke salarislasten, externe uitvoeringskosten en zorgkosten ontstaat per saldo een voordeel . In hoofdzaak lagere kosten voor zorg in natura (ZIN) Dit wordt nader toegelicht in paragraaf H Decentralisaties. -

Reserve

12

Er vinden in 2024 geen verrekeningen met de reserves plaats.

63.000,--

N

53.000,--

V

29.000,--

N

28.000,--

V

1b Sociaal sterk - Werk

•

BESTUURSAKKOORD HATTEM | 2022 - 2026 -

-

-

• 1.

We zien een groeiende kwetsbaarheid voor veel Hattemers voor het ontstaan van schulden als gevolg van inflatie en stijgende energielasten. We zetten met andere partijen in op het voorkomen van schulden of bieden vroegtijdig ondersteuning. We beperken ons niet tot Hattemers die gebruik maken van de Participatiewet, en willen breed kijken naar de (regionale) instrumenten die we daarbij in kunnen zetten (zie ook programma 2 A - dichten energiekloof en bestrijden energie-armoede). Iedere Hattemer doet naar vermogen mee. Voor wie dat niet volledig kan, bieden wij passende ondersteuning. We handhaven ons ruimhartige minimabeleid. We proberen werkgevers en werkzoekenden te koppelen door inzet van onze werkmakelaar. Mensen met een bijstandsuitkering moeten parttime kunnen bijverdienen als opstap naar bestaanszekerheid door betaald werk (zie ook programma 2 B - binnenstad levert een belangrijke bijdrage aan de Hattemse economie). Als Hattem zetten we ons als gemeente en gemeenschap naar vermogen in bij de opvang van vluchtelingen en de huisvesting en inburgering van statushouders. Het behalen van de taakstelling voor huisvesting zien we daarbij als het minimum. Als gemeente willen we met raad en waar passend ook met daad initiatieven uit de samenleving ondersteunen.

RELEVANTE THEMA’S PARTICIPATIE Ontwikkelingen: • Participatiewet In 2023 hebben we een forse stijging gezien van het aantal uitkeringen dat verstrekt wordt op grond van de Participatiewet. Deze stijging is hoofdzakelijk veroorzaakt door de instroom van statushouders. Iedere gemeente in Nederland heeft te maken met een fors verhoogde huisvestingstaakstelling voor statushouders, zo ook de gemeente Hattem. De verwachting is dat de taakstelling voor de gemeente Hattem voor 2024 tenminste even hoog zal zijn als over 2023. Daarmee wordt dus ook een forse instroom in de uitkering verwacht en aanverwante regelingen, zoals bijvoorbeeld de minimaregelingen. Naar verwachting is er ook in 2024 sprake van krapte op de arbeidsmarkt. Dit zorgt ervoor dat kandidaten, waarbij geen sprake is van belemmeringen, relatief makkelijk werk kunnen vinden. Deze kandidaten komen op dit moment ook maar zeer beperkt in beeld bij de gemeente. Als zij wel instromen wordt er direct ingezet op het realiseren van uitstroom naar betaald werk. In 2023 is er een plan gemaakt om in te zetten op kandidaten die momenteel een grote afstand tot de arbeidsmarkt hebben en waarbij het doel is om deze afstand te verkleinen. Met als uiteindelijke doel gehele of gedeeltelijke uitstroom uit de uitkering. Dit plan zetten we voort in 2024.

13

In 2024 zal er wederom instroom zijn van kandidaten die het PROV-VSO (Praktijk Onderwijs – Voorgezet Speciaal Onderwijs) verlaten. We zijn verantwoordelijk voor het ondersteunen bij het vinden en behouden van betaald werk. Het grootste gedeelte van deze doelgroep heeft permanent ondersteuning nodig om werk te behouden in de vorm van de instrumenten loonkostensubsidie en jobcoaching, maar ook door ondersteuning van de gemeentelijke consulenten Voor de bekostiging van de uitkeringen op grond van de Participatiewet en de loonkostensubsidies ontvangt de gemeente het BUIG-budget (inkomensdeel). Het Rijk past bij de verstrekking van dit budget de T-2 systematiek toe. Het budget voor 2024 is dus deels gebaseerd op de resultaten van 2022. In het jaar 2022 is een positief financieel resultaat behaald. Op basis van de T-2 systematiek zal het budget voor Hattem in 2024 naar verwachting lager zijn dan voorgaande jaren. Tevens is er sprake van hoge instroom gerelateerd aan de huisvestingstaakstelling. Deze elementen tezamen zorgen na alle waarschijnlijkheid voor een tekort op het BUIG-budget in 2024, mits het Rijk niet gaat compenseren voor de fors verhoogde instroom van statushouders. •

Vangnetuitkering Op het moment dat we een overschrijding hebben op het budget waar we de uitkeringen en loonkostensubsidies uit betalen (BUIG), kunnen we een beroep doen op de landelijke vangnetregeling. Vanuit de vangnetuitkering kan een gedeelte van het tekort worden gecompenseerd. We moeten dan wel aan kunnen tonen dat we voldoende inspanningen hebben verricht om de overschrijding zo minimaal mogelijk te laten zijn. In 2024 moeten we na alle waarschijnlijkheid een beroep doen op deze regeling vanwege het te verwachte tekort dat ontstaan is in 2023. In 2025 kunnen we indien noodzakelijk een beroep doen op deze regeling als er een tekort ontstaat over 2024. Het streven is uiteraard om dit voorkomen, door volop in te zetten op re-integratie naar betaald werk en het verkleinen van de afstand tot de arbeidsmarkt van kandidaten. Echter we kunnen niet uitsluiten dat we geen beroep hoeven te doen op de Vangnetuitkering. In 2023 hebben we namelijk te maken met een stijging van het aantal uitkeringen dat we moeten verstrekken onder andere door de instroom van statushouders.

•

Arbeidsmarktregio Zwolle De gemeente Hattem behoort tot de arbeidsmarktregio Zwolle. In de arbeidsmarktregio Zwolle werken vijftien gemeenten en UWV samen aan het Programma Inclusie. Hattem vormt samen met de gemeenten Oldebroek, Elburg en Nunspeet een subregio binnen de arbeidsmarktregio. De basis voor de samenwerking binnen de arbeidsmarktregio volgt uit de verplichtingen zoals vastgelegd in de Wet Structuur Uitvoeringsorganisatie Werk en Inkomen (SUWI). Daarin is vastgelegd dat gemeenten en UWV samenwerken aan een herkenbare ingang en aanpak voor werkzoekenden en werkgevers in de arbeidsmarktregio Zwolle. In het jaarlijks vast te stellen Uitvoeringsplan SUWI worden opgaven geformuleerd. De opgaven voor 2024 worden in het najaar van 2023 geformuleerd. In gezamenlijkheid geven we hier vervolgens uitvoering aan. Human Capital Agenda (HCA) Vanuit het ontwikkelfonds dat verbonden is aan de HCA zijn er twee fondsen beschikbaar, te weten Groei Vooruit voor individuele inwoners en Upgrade Jezelf voor werkgevers. Middels de inzet van Upgrade Jezelf kunnen werkgevers investeren in de ontwikkeling van hun medewerkers. In samenwerking met de gemeente Oldebroek, Elburg en Nunspeet is in 2023 een subregionaal plan opgesteld met als doel om nog meer inwoners en werkgevers te informeren over deze fondsen en het gebruik hiervan te stimuleren.

Oprichting Regionaal Werk Centrum (RWC) Iedere arbeidsmarktregio moet een RWC oprichten. Het RWC moet dienstverlening aanbieden aan alle werkenden en werkzoekenden met een loopbaan- en of ontwikkelingsvraag. In het najaar van 2023 zal de intentieovereenkomst worden getekend en in 2024 zal de verdere uitwerking plaatsvinden.

•

Huisvestingstaakstelling De huisvestingstaakstelling voor 2024 is naar verwachting hoger dan de taakstelling over 2023, te weten 34 te huisvesten personen. Dit is een forse opgave.

14

We werken samen met de woningcorporatie Triada aan dit vraagstuk. De in 2023 ingezette maatregelen continueren we. Door middel van de realisatie van flexwoningen trachten we onder andere voor deze opgave te werken aan een oplossing. Dit hoge huisvestingstaakstelling werkt op verschillende onderdelen door, zoals het aantal uitkeringen dat verstrekt moet worden op grond van de Participatiewet, het aantal inburgeringstrajecten dat moet worden ingezet, en het aantal te verstrekken minimaregelingen. •

Wet Inburgering Het aantal kandidaten dat in 2024 in zal stromen in de Wet Inburgering is naar verwachting hoger dan in 2023 als gevolg van de huisvestingstaakstelling. Alle leerroutes zijn ingekocht in samenwerking met gemeenten uit onze arbeidsmarktregio. In 2024 werken we aan de verdere verbetering van de uitvoeringsafspraken. De praktijkcomponenten gaan we in 2024 verder ontwikkelen op basis van stappen die we in 2023 hebben gezet.

•

WSW De uitvoering van de WSW kan in 2024 conform de huidige werkwijze worden uitgevoerd. Alle kandidaten zijn in beeld en krijgen de ondersteuning die noodzakelijk is. De samenwerking met de Tiem, Zoethout en onze eigen buitendienst verloopt goed. Indien het op kandidaat niveau noodzakelijk is wordt er op basis van maatwerk gezocht naar een nieuwe werkplek.

•

Schulddienstverlening Schulddienstverlening blijft een belangrijk item waarbij we ook steeds meer op preventief gebied bezig zijn. Middels een systeem van vroegsignalering proberen we al vanaf een eerste betalingsachterstand in contact te komen met de inwoner om te kijken of en waar we hulp kunnen bieden. Dit doen we in nauwe samenwerking met Op KO€RS. De personele inzet en het systeem hiervoor vragen om extra capaciteit en middelen. Doordat we steeds meer inzetten op het voorkomen en bestrijden van schulden maar ook door marktontwikkelingen zoals de hoge inflatie en hoge energielasten, komen steeds meer inwoners met betalingsproblemen in beeld. Ook zien we een toename van complexe situaties die niet altijd door Op Koers kunnen worden opgelost. Dat vraagt om meer professionele inzet en begeleiding die we bij de afdeling Schulddienstverlening van de gemeente Zwolle afnemen. We verwachten voor 2024 dat meer inwoners naar Zwolle zullen worden doorverwezen.

•

Hattems Zomerfestijn In 2022 zijn we gestart met het Hattems Zomerfestijn, gefinancierd vanuit de NPO middelen. Het eerste jaar was de doelgroep alle basisschoolleerlingen in Hattem, met als speciale doelgroep de minima en VVE. In de laatste 2 weken van de zomervakantie worden er in samenwerking met HUB allerlei leuke, leerzame en sportieve activiteiten georganiseerd in en rond De Marke. Na een zeer succesvolle editie is dit ook in 2023 georganiseerd. Wederom vanuit de NPO middelen. De doelgroep is uitgebreid met kleuters en jongeren tot en met 16 jaar. Na de evaluatie in het najaar van 2023 zal bepaald worden op welke manier het Zomerfestijn in 2024 georganiseerd en gefinancierd kan worden. Waarbij het doel is om tot een plan te komen om het Hattems Zomerfestijn structureel te borgen binnen de Hattemse samenleving, zowel organisatorisch als financieel.

•

Maatwerkfonds Energie In oktober 2022 hebben we een Maatwerkfonds Energie ingesteld om alle inwoners die in de financiële problemen (dreigen) te komen vanwege de forse toename van energieprijzen te kunnen ondersteunen. Ondanks diverse oproepen en de inzet van Op Ko€rs is hier weinig gebruik van gemaakt. Ook zijn de energieprijzen gedaald en zal er in 2024 geen energietoeslag worden uitgekeerd. Het maatwerkfonds energie lijkt dan ook niet meer noodzakelijk en daarom laten we dit fonds per 2024 vervallen.

•

Participatiewet in Balans Naar verwachting treedt per 1-1-2025 de zogenaamde Participatiewet in Balans in werking. Daarmee wordt het voor gemeenten mogelijk om meer rekening te houden met individuele omstandigheden en

15

een menselijke maat te hanteren. Tevens dient de wet als doel om ook het vertrouwen van de burger in de overheid te herstellen en visa versa, dat de overheid vertrouwen als uitgangspunt hanteert naar de burger toe. Tot slot moet de nieuwe wetgeving een bijdrage leveren aan vereenvoudiging; beleid dat bijdraagt aan een bijstandsregeling die voor burgers voorspelbare en zekere gevolgen heeft en zo ervaren wordt.

•

WAT GAAT HET KOSTEN ? Meerjarenraming

Rekening

Begroting

Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Totaal lasten

5.044

3.855

3.863

3.836

3.832

3.836

Totaal baten

-3.260

-1.662

-1.675

-1.675

-1.675

-1.675

Resultaat voor bestemming

1.784

2.193

2.188

2.160

2.157

2.160

(x € 1.000,--)

•

Meerjarenraming

ANALYSE

Toelichting

De voorliggende begroting kent ten opzichte van 2023 op het deelprogramma ‘werk’ een voordelig saldo van € 5.000,-- en is opgebouwd uit: Verschillenanalyse Begroting (x € 1.000,--)

2023

2024

Verschil

Inkomensondersteuning

419

336

-83

Inburgering

96

77

-18

Participatie

404

410

6

Sociale werkvoorziening

890

931

42

Uitkeringen

365

418

53

Volwasseneneducatie

10

4

-6

Noodopvang Vluchtelingen

9

10

0

2.193

2.188

-5

Werk

Dit voor- c.q. nadeel is hoofdzakelijk ontstaan op: • Inkomensondersteuning - Het budget van het maatwerkfonds energie ad € 100.000 is vanaf 2024 komen te vervallen • Sociale werkvoorziening - Door loonindexatie zijn de salariskosten gestegen • Uitkeringen - Het budget voor de dienstverlening door de Uitkeringsadministratie Oldebroek was al een aantal jaren niet bijgesteld. Omwille van een reële begroting is er een inhaalslag gemaakt. -

Reserve

16

Er vinden in 2024 geen verrekeningen met de reserves plaats.

83.000,--

V

42.000,--

N

53.000,--

N

1c Sociaal sterk - Zorg

•

BESTUURSAKKOORD HATTEM | 2022 - 2026

-

-

-

-

-

• 1.

Iedereen kan oud worden in Hattem. We bestrijden eenzaamheid door oog te hebben voor ontmoeting, verbinding en omzien naar elkaar. In de woonzorgzones verbinden we het wonen van de toekomst met de zorg- en dienstverlening aan ouderen: zij hebben regie op de eigen zorginzet en kunnen langer zelfstandig wonen. We integreren de zorg met welzijn, ook als bepaalde onderdelen niet door de gemeente worden bekostigd. Op de huidige van Heemstra locatie krijgen ouderen een plek voor intra- en extramurale 24-uurs zorg. Tevens streven wij, in samenwerking met Triada, naar een ontmoetingsplek in dat gebouw. We gaan voor een kleurrijk Hattem, waar iedereen zichzelf kan zijn. We willen een diversiteits- en inclusiebeleid vormgeven op basis waarvan we structureel aandacht geven aan de vrijheid om in Hattem jezelf te kunnen zijn. We gaan samen met de gemeenteraad op zoek hoe we dit invullen. Een inclusieve samenleving kan niet zonder ontmoeting. Bij de inrichting van buurten en wijken met speel- en recreatievoorzieningen willen we daar op inspelen. We stimuleren het ontstaan van nieuwe ontmoetingsplekken om ervaringen te delen en van elkaar te leren en ruimte te bieden voor rust en reflectie. Voorbeelden zijn initiatieven als een jonge-ouderscafe, of koffieochtenden voor doelgroepen -of juist voor een brede mix van Hattemers-.

Wij willen initiatieven die zich hierop richten, faciliteren in de opstartfase. We willen ons samen met inwoners, ondernemers en instellingen inzetten om van Hattem een zeer toegankelijke gemeente te maken. We zien deze toegankelijkheid op verschillende vlakken: zowel de fysieke toegankelijkheid van onze stad, de sociale toegankelijkheid maar juist ook de informatie toegankelijkheid. We zetten ons in voor het versterken van de mentale gezondheid in Hattem en het voorkomen van somberheidsklachten, depressies en angststoornissen. Hiervoor gaan we een nauwe samenwerking aan met Stichting Welzijn Hattem.

RELEVANTE THEMA’S ZORG Ontwikkelingen: • Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) In 2024 blijven we lokaal inzetten op effectievere (vroeg)signalering en preventie via de Brede Basisvoorziening en het Geheugensteunpunt. We werken sociaal domein breed aan de toegang 0-100, aan regievoering en het verder versterken van de samenwerking met onze ketenpartners.

17

Zorgkosten Wmo In 2024 continueren we de lijn om de begroten op basis van verwachte uitgaven. We begroten aan de hand van de uitgaven 2022 en de uitgaven over het eerste half jaar 2023. De tarieven voor begeleiding worden in 2024 opnieuw geïndexeerd, het aantal beschikkingen is stabiel. Sinds de invoering van het abonnementstarief in 2019 stijgt het aantal beschikkingen Huishoudelijke Hulp voortdurend. Voor 2024 anticiperen we hierop door opnieuw het budget voor Huishoudelijke Hulp bij te ramen. De tarieven worden in 2024 opnieuw geïndexeerd. In 2024 blijven we de ontwikkeling van instroom en kosten monitoren. We moeten ons echter realiseren dat binnen de kaders van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning de mogelijkheden voor ons als gemeente om een stijging van het aantal beschikkingen te keren beperkt tot nihil zijn. Inwoners met een Wmo-voorziening betalen een vast bedrag per maand als eigen bijdrage, het zogeheten Wmo-abonnementstarief. Door het huidige (demissionaire) kabinet is besloten om dit abonnementstarief af te schaffen en opnieuw een inkomensafhankelijke bijdrage in te voeren voor alle Wmo-voorzieningen. Een wetsvoorstel is in voorbereiding, de nu gecommuniceerde ingangsdatum is 1 januari 2026. We verwachten dat deze ontwikkeling zal gaan leiden tot minder instroom/uitstroom voor het product huishoudelijke hulp en woningaanpassingen zoals trapliften.

Het abonnementstarief wordt in 2024 voor het eerst in drie jaar geïndexeerd, het percentage wordt tijdens Prinsjesdag 2023 bekend gemaakt. In 2023 en voorjaar 2024 worden nieuwe regionale overeenkomsten voor hulpmiddelen en trapliften per medio 2024 voorbereid. Op basis van de marktontwikkeling en recente aanbestedingen in het land, is de verwachting dat de tarieven hoger gaan uitvallen dan de huidige tarieven. Wanneer de aanbesteding is afgerond, kunnen de financiële effecten van deze nieuwe overeenkomsten doorberekend worden. Regionale samenwerking Midden-IJssel/Oost-Veluwe In het kader van de transformatie en inkoop van jeugdhulp en Wmo verricht het team van zorgregio Midden-IJssel/Oost-Veluwe voor Jeugd en Wmo overstijgende werkzaamheden voor de gemeenten. Denk onder andere aan het opzetten van een monitoringssysteem, het uitvoeren van contract- en accountmanagement, het bewaken van de kwaliteit van de zorg middels een kwaliteitscommissie en het uitvoeren van toezicht. De uitvoeringskosten zijn dan ook verdeeld over Jeugd en Wmo. Ontwikkelingen Wmo waarover we binnen de zorgregio met de verschillende gemeenten kennis uitwisselen of samenwerken, zijn onder andere respijtopvang, doorontwikkeling van de zorgproducten, overeenkomst voor hulpmiddelen, overgang Wmo-WLZ. •

Regionale inkoop Jeugdhulp en Wmo Binnen de in 2019 gecontracteerde hulpverlening Jeugdhulp, Wmo en Beschermd Wonen zetten we in op kwalitatief goede, en waar mogelijk, integrale zorg- en ondersteuningsproducten. Eind 2022 zijn aanbevelingen gepresenteerd voor het aanpassen van zorgproducten na evaluatie door gemeenten en onderzoek bij zorgaanbieders. Voor het einde van 2023 wordt een besluit genomen over de duur van de laatste verlenging van de huidige raamovereenkomst. Afhankelijk van de uitkomst van dit besluit wordt de optimalisatie van de zorgproducten meegenomen in de nieuwe aanbesteding of wordt in 2024 gestart met de doorontwikkeling van de producten. De consequenties van de maatregelen van de Hervormingsagenda Jeugd zijn ook van invloed op de Raamovereenkomst en de te nemen besluiten.

•

Maatschappelijke Opvang/Beschermd Wonen (MO/BW) Voor de Maatschappelijke Opvang en het Beschermd Wonen voor mensen met psychische en/of psychosociale problemen werken we samen met gemeenten in de regio Oost-Veluwe. Kern van de opgave voor de komende jaren is het uitgangspunt dat kwetsbare inwoners zoveel mogelijk (beschermd) thuis en minder in instellingen wonen, de beweging naar Beschermd Thuis. Het voornemen was om beschermd wonen door te decentraliseren van centrumgemeenten naar alle gemeenten en bijbehorend woonplaatsbeginsel in te stellen. Inmiddels is de invoering hiervan voor de vierde keer uitgesteld. De streefdatum is 1 januari 2025.

18

De regio Oost-Veluwe is actief begonnen met het realiseren van de transitie naar Beschermd Thuis. De focus ligt op het streven naar een situatie waarin mensen zo veel mogelijk in hun eigen wijk verblijven en bij voorkeur ambulante zorg ontvangen. Alleen wanneer het echt niet anders kan, verblijven mensen nog in een instelling. Sociale inclusie van kwetsbare inwoners staat centraal. Binnen de regio is afgesproken om samen te blijven werken middels een regionaal samenwerkingsconvenant en is er een dienstverleningsovereenkomst afgesloten met de centrumgemeente Apeldoorn. We hebben een lokaal uitvoeringsplan opgesteld om deze opgave ook voor Hattem te doen slagen, waar we in 2024 mee aan de slag gaan. Dankzij een gunstige verdeling van de rijksbudgetten voor de regio Oost-Veluwe, heeft de gemeente Hattem de afgelopen jaren aanzienlijke overschotten opgebouwd binnen het budget voor Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang. Vanwege het uitstel van het landelijk verdeelmodel tot 1 januari 2025 en de geleidelijke overgang naar de nieuwe systematiek (historische verdeelsleutel), wordt verwacht dat er de komende jaren ook aanzienlijke overschotten zullen blijven bestaan. De opgebouwde reserves zijn voldoende om de benodigde investeringen in preventieve voorzieningen en activiteiten op het gebied van maatschappelijke ondersteuning te bekostigen, evenals eventuele toekomstige tekorten.

Pilot Inloop In lijn met de uitgangspunten van de kadernota Beschermd Wonen (GGZ in de wijk, hulpverlening is herstelgericht) is in 2022 een pilot voor een lokale, algemene voorziening voor deze doelgroep gestart in samenwerking met Zoethout. Eind 2023 evalueren we de opbrengsten en resultaten. Dit geeft handvatten om in 2024 verder te werken aan lokale voorzieningen die bijdragen aan de ontwikkeling naar Beschermd Thuis. •

Welzijn Brede Basisvoorziening inclusief Geheugensteunpunt De nadruk van de Brede Basisvoorziening ligt op (vroeg)signalering, ontmoeting, voorlichting en preventie en een sterke verbinding met het voorliggende veld (zowel partijen binnen het welzijnsveld als het verenigingsleven). Door inwoners met een hulpvraag eerder in beeld te krijgen en preventief te ondersteunen kan escalatie naar zwaardere zorg voorkomen worden en kunnen mensen langer zelfstandig thuis blijven wonen. Het Geheugensteunpunt heeft een fysieke ontmoetingsplek voor inwoners en hun mantelzorgers op een zichtbare locatie in één van de woonzorgzones, waardoor het bereik van het steunpunt voor de inwoner is vergroot. In 2024 worden de activiteiten in het kader van een dementievriendelijke samenleving en de fysieke locatie van het Geheugensteunpunt gecontinueerd. Samen met Stichting Welzijn Hattem en andere partners binnen de Brede Basisvoorziening werken we aan een herijking van de visie op welzijnsactiviteiten in Hattem en bijbehorend uitvoeringsplan voor de komende jaren. Woonzorgzones Geldersedijk en de Bongerd Naast de ruimtelijke aspecten van de woonzorgzones Geldersedijk en De Bongerd zet gemeente Hattem in op het verbinden van wonen, zorg en welzijn in deze gebieden.

Met als doel dat de verschillende zorgfuncties in Hattem op elkaar zijn afgestemd en ingezet worden in de wijk en er ruimte is voor ontmoeting tussen inwoners in beide zones. De gemeente trekt hiervoor nauw samen op met de betrokken zorgaanbieders en Stichting Welzijn Hattem. Voortgang in de realisatie van de woonzorgzones zal naar verwachting in 2024 leiden tot voortgang in het concretiseren van een lokaal zorgakkoord, de verkenning van een 24-uurs zorgsteunpunt maakt daar onderdeel van uit.

•

Mantelzorg We gaan in 2024 door met de ondersteuning van mantelzorgers, zoals beschreven in de in 2016 vastgestelde Nota Mantelzorgondersteuning, samen met Stichting Welzijn Hattem (SWH) en andere partners. Mantelzorgers worden op een passende wijze gewaardeerd en ondersteund zodat zij de mantelzorg goed in hun leven in kunnen passen.

19

Het Mantelzorgsteunpunt van Stichting Welzijn Hattem is volledig geïntegreerd in de Brede Basisvoorziening. Deze lijn willen we continueren. Ook zullen we het Mantelzorgcompliment in 2024 voortzetten.

•

•

Vrijwilligers Medio 2023 is er een eenmalige subsidie aan SWH toegekend om aan de slag te gaan met het Vrijwilligersbeleid. Er is een voorstel geschreven voor het faciliteren en waarderen van vrijwilligers in Hattem. Onderdelen daarvan zijn een vacaturebank, de vrijwilligersacademie, een actief netwerk opzetten en de organisatie van de Dag van Vrijwilliger. In het voorjaar van 2024 wordt bekeken wat SWH heeft kunnen inrichten ten aanzien van de ondersteuning van vrijwilligers en naar aanleiding daarvan wordt bepaald of de financiering moet worden voortgezet.

•

PlusOV In de afgelopen jaren is PlusOV uitgegroeid tot een stabiele organisatie die kwalitatief goed vervoer levert. Er wordt gewerkt aan het door ontwikkelen van de interne organisatie. De Reizigersapp en de Route-app RGV zijn in gebruik genomen. Dit verhoogt de service aan de reizigers en zorgt voor een daling van kosten bij de frontoffice. De klanttevredenheid is goed; voor het Vraagafhankelijk Vervoer geven de reiziger een rapportcijfer van 8,3, voor het routegebonden vervoer een 7,2. Er is een stijging van kosten te zien met name door de inflatie, de NEA-index en de CAO stijging. Ook zijn de vervoersvolumes toegenomen. Het plan van aanpak kostenreductie wordt gevolgd en de toegang maakt een goede beoordeling bij de inzet van vervoer. We kunnen niet op alle kostenstijgingen invloed uitoefenen. De ontwikkelingen worden scherp gevolgd zodat er op tijd actie kan worden genomen waar dat kan en waar dat beïnvloedbaar is.

•

Veilig Thuis (Huiselijk geweld/Kindermishandeling) Sinds 1 januari 2017 is Stichting Veilig Thuis actief. Veilig Thuis is een stichting en levert advies en ondersteuning bij meldingen en vermoedens van kindermishandeling en huiselijk geweld. Wanneer nodig organiseren de meest passende hulpverlening aan een inwoner en/of gezin. Met de 22 samenwerkende gemeenten wordt verder gewerkt aan het realiseren van de doelen uit de uitvoeringsagenda die is opgesteld in samenwerking met Veilig Thuis. In 2024 zal een nieuwe Regiovisie worden vastgesteld. Deze wordt in gezamenlijkheid met alle gemeenten opgesteld en zal ter besluitvorming worden voorgelegd aan de gemeenteraad.

WAT GAAT HET KOSTEN ? Meerjarenraming

Rekening

Begroting

Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Totaal lasten

3.343

3.374

3.603

3.682

3.695

3.714

Totaal baten

-435

-72

-72

-72

-192

-192

Resultaat voor bestemming

2.908

3.302

3.531

3.610

3.503

3.522

(x € 1.000,--)

20

Meerjarenraming

•

ANALYSE

Toelichting

De voorliggende begroting kent ten opzichte van 2023 op het deelprogramma ‘zorg’ een nadelig saldo van € 228.000,-- en is opgebouwd uit: Verschillenanalyse Begroting (x € 1.000,--)

2023

2024

Verschil

Collectieve en individuele begeleiding

2.412

2.591

179

Decentralisatie WMO/AWBZ

155

155

0

Collectieve en indiv. begeleiding (2)

175

204

29

Decentralisatie WMO/AWBZ (2)

509

556

47

WMO MO/BW

51

25

-27

3.303

3.531

228

Zorg

Dit voor- c.q. nadeel is hoofdzakelijk ontstaan op: • Collectieve en individuele begeleiding - De lasten voor Wmo huishoudelijke hulp nemen naar verwachting toe met € 100.000,-- en ook het lastenbudget voor Wmo begeleiding stijgt met ruim € 50.000,-• Collectieve en individuele begeleiding (2) - Gebaseerd op de begroting van PlusOV zijn de lasten van regiotaxi en dagbesteding vervoer sterk gestegen door kostenontwikkelingen van het taxivervoer (NEA-index) en door volumestijgingen. • Decentralisatie Wmo/Awbz (2) - Door loonindexatie en een toegenomen personele inzet zijn de salariskosten gestegen. • Wmo MO/BW - In 2023 is een incidentele subsidie begroot voor een pilot Inloop GGZ/LVB van € 28.000,--

Reserve

-

179.000,--

N

29.000,--

N

47.000,--

N

27.000,--

V

Er vinden in 2024 geen verrekeningen met de reserves plaats.

Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar paragraaf H - Decentralisaties

21

22

1d Sociaal sterk - Welzijn en sport

•

BESTUURSAKKOORD HATTEM | 2022 - 2026

-

-

-

-

•

Hattem biedt een prachtige omgeving om te verkennen en te bewegen. We investeren in mogelijkheden tot bewegen in de buurt, bijvoorbeeld door een goed wandelnetwerk of een bewegingsboulevard. We willen de samenwerking met de sportkoepel intensiveren zodat de combinatie van faciliteiten en sportaanbod goed aansluit op de wensen en om alle Hattemers te stimuleren om te gaan sporten. Hierin willen wij ook de buitensportfaciliteiten binnen de gemeente meenemen. Hattem is een JOGG gemeente, ook daar speelt sport een belangrijke rol, we willen een gezonde leefstijl bij onze jeugd blijven aanmoedigen. De succesvolle elementen uit het programma Gezonde Generatie 2040 nemen we over. Bij de sportdag en de wandel- en zwem4daagse worden ook de kinderen betrokken die buiten Hattem naar school gaan. Wij zetten in op een gezonde en vitale samenleving waarin Hattemers zichzelf redden, meedoen en zich fijn voelen. Lukt het zelf niet goed, dan bieden we hulp en ondersteuning. Hattem kent veel vrijwilligers en daar zijn wij dankbaar voor. Jaarlijks zetten wij mantelzorgers in het zonnetje door het voortzetten van het mantelzorgcompliment. We werken samen met de initiatiefnemers actief aan de plannen voor openbaar zwem- en recreatiewater in Hattem. We zetten ons waar mogelijk in om de plannen te concretiseren.

RELEVANTE THEMA’S

1.

KULTURHUS EN ZWEMBAD DE MARKE Ontwikkelingen: • Zwembad en Kulturhus de Marke Sinds de begroting 2020 hanteren we als gemeente de door de stichting opgestelde genormaliseerde meerjarenbegrotingen als uitgangspunt voor de gemeentelijke begroting. Voor de begroting 2024 hebben we daarmee gebruik gemaakt van het begrotingsplan 2021-2024 dat de stichting bij de gemeente heeft aangeleverd.

2.

BIBLIOTHEEK Ontwikkelingen: • Bibliotheek De gemeente Hattem subsidieert de bibliotheek gericht op onder andere het beschikbaar stellen van kennis en informatie, het bevorderen van lezen en het laten kennismaken met literatuur.

23

Ook worden activiteiten uitgevoerd gericht op leesvaardigheid, taalontwikkeling, bestrijding van laaggeletterdheid, participatie en zelfredzaamheid van inwoners. Hierbij wordt onder andere aandacht besteedt aan basisvaardigheden zoals taal, rekenen en digitale vaardigheden. De bibliotheek is ook een belangrijke partner voor scholen en kinderopvangorganisaties rondom leesplezier en leesbevordering bij kinderen. Per 2023 zijn de middelen vanuit het Rijk voor een Informatiepunt Digitale Overheid in de bibliotheek naar de gemeenten toegekomen. Dit zijn structurele middelen en zijn dan ook 1-op-1 doorgezet naar de bibliotheek, waarmee de bibliotheek haar dienstverlening nog verder kan uitbreiden. Alle inwoners van Hattem die vragen hebben rondom de digitale overheid kunnen voor vragen bij de bibliotheek terecht.

3.

SPORT EN BEWEGEN Ontwikkelingen: • Sportakkoord: De ontwikkelingen rondom het Gezond- en Actief Leefstijl Akkoord (GALA) waren voor de gemeente Hattem reden om in 2023 nog een keer weer kritisch te kijken naar het Sportakkoord. De thema’s uit het sportakkoord zijn en blijven van belangen, t.w. inclusie en diversiteit in sporten en bewegen; Sociale veilige sport; Vitale Sportaanbieders; Vaardig in bewegen en Ruimte voor sporten en bewegen. Het samenbrengen van aanbieders van sport en gemeente is in deze context van groot belang. In Hattem heeft de Sportkoepel aangegeven dat zij per 1-1-2024 wil stoppen met haar werkzaamheden. In de 2de helft 2023 zijn we daarom gestart met een onderzoek naar de behoefte en organisatie van een eventuele alternatieve vorm. We kijken hierbij ook naar een manier waarop we de uitvoering van het sportakkoord op een goede manier kunnen borgen. De uitkomsten hiervan worden in 2024 verwacht. 2024 willen we dan ook gebruiken om uitvoering te geven aan dit onderzoek. Ook willen we volgend jaar gaan kijken hoe we vorm en inhoud kunnen gaan geven aan verenigingsondersteuning. Dit willen we gaan doen in overleg met de HUB Hattem. •

Renovatie voetbalvelden vv Hattem en Sv Hatto-Heim: In overleg met de voetbalverenigingen is er eind 2022 onderzoek gedaan naar de kwaliteit van de velden van beiden verenigingen. In dit onderzoek wordt geconcludeerd dat de staat van de velden dusdanig is dat zij gerenoveerd moeten worden. In het voorjaar is daarom een programma van eisen opgesteld waarin is opgenomen op welke manier deze renovatie plaats zou moeten vinden. Deze informatie is verwerkt in het Meerjaren Investeringsprogramma van de gemeente. Hierin is opgenomen dat alle velden in 2024 gerenoveerd zouden kunnen worden. Na vaststelling van de begroting worden afspraken met de verenigingen gemaakt over de renovatie.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Hattem&id=d02d9252-f66f-4a3c-b3e8-16560c402856