Jaarstukken 2022 .pdf
Tekst van het document
(bedragen x € 1.000)
Rekening 2021
Beheerplan Wegen
Begroting 2022
Rekening 2022
Product wegen, straten en pleinen
Programmakosten en -baten Kapitaallasten (afschrijvingen en rente) Mutatie voorzieningen Toerekeningen programma Bedrijfsvoering
456 304 0 728 1.488
1.152 380 0 614 2.147
1.226 371 0 737 2.334
Onttrekkingen afschrijvingslasten, onderhoud Mutatie reserve
322 -301 21
322 -699 -377
322 -698 -376
Totaal lasten wegenbeheerprogramma
1.509
1.769
1.958
Saldo programmalasten Bestemmingsreserve Wegen
Dotaties
Uit bovenstaande tabel blijkt dat de afschrijvingslasten worden geëgaliseerd via de reserve Wegen. De afschrijvingstermijnen voor reconstructies/herinrichting zijn 40 jaar, voor asfaltering 20 jaar, voor een geluiddempende toplaag 6 jaar en voor herstraten 10 jaar. BRUGGEN Vastgesteld door raad Looptijd Doel Investeringen en ambitieniveau Planning actualisatie
Geen raadsbesluit; B&W 11 oktober 2001; Commissie OWB november 2001. 5 jaar (versie 2001 is in 2004 geactualiseerd) De bruggen zijn geïnventariseerd, op basis hiervan is het planmatig onderhoud begroot. De te nemen maatregelen zijn in een meerjarenbegroting opgenomen. In het nog op te stellen beheerplan kunstwerken worden de ambities en bijbehorende middelen opgenomen. Er is begonnen met het opstellen van een beheerplan civiele kunstwerken waar de bruggen onderdeel van vormen. Besluitvorming hierover volgt in 2024. (bedragen x € 1.000)
Rekening 2021
Bruggen Afschrijvingslasten Lasten programma 4
41
Begroting 2022
41
Rekening 2022
41
Voor bruggen geldt een afschrijvingstermijn van 10 jaar. OPENBARE VERLICHTING Vastgesteld door raad Looptijd Doel
Investeringen en ambitieniveau Planning actualisatie
Jaarstukken 2022
September 2017 2017-2026 Het beheerplan is een uitwerking van de in het beleidsplan openbare verlichting (2017-2026) vastgelegde beleidsuitgangspunten. In het beheerplan wordt beschreven welk beheer en onderhoud uitgevoerd moet worden om de installatie en de verlichting op een gewenst kwaliteitsniveau te brengen of te houden en welke financiële middelen daarvoor nodig zijn. De jaarlijkse kapitaallasten worden gedekt uit de reserve. Gepland 2026
82
(bedragen x € 1.000)
Beheerplan Openbare verlichting
Rekening 2021
Begroting 2022
Rekening 2022
Product Openbare Verlichting
Programmakosten en -baten Kapitaallasten (afschrijvingen en rente) Mutatie voorzieningen Toerekeningen programma Bedrijfsvoering
183 52 0 17 252
188 54 0 11 253
53 -57 -4
53
53
Onttrekkingen afschrijvingslasten, onderhoud Mutatie reserve
-73
-53
-20
1
Totaal lasten beheerprogramma OV
248
233
221
Saldo programmalasten
150 54 0 16 220
Bestemmingsreserve Openbare Verlichting
Dotaties
Investeringen in straatverlichting worden in 15 jaar afgeschreven. De afschrijvingslasten worden geëgaliseerd via de reserve Openbare Verlichting. STEDELIJK WATERPLAN Vastgesteld door raad Looptijd Doel Investeringen en ambitieniveau Planning actualisatie
2003 2003-2011 Verbetering kwaliteit en belevingswaarde van het oppervlaktewater. Uitvoering convenant met het Waterschap Rivierenland. Gebaseerd op het plan 2003-2011 en uitgevoerd. De afschrijvingslasten worden gedekt via de gemeentelijke exploitatie. Het plan is uitgevoerd. Het plan is samen met het Waterschap geëvalueerd. De uitkomsten van de monitoring van de waterkwaliteit door het Waterschap geven geen aanleiding tot extra maatregelen. De maatregelen uit het waterplan hebben voor een kwaliteitsverbetering gezorgd van het oppervlaktewater. Actualisatie of een nieuw plan is niet aan de orde. (bedragen x € 1.000)
Rekening 2021
Stedelijk waterplan Kapitaallasten investering wateroverlast 2015 Lasten programma 4
30 30
Begroting 2022 43 43
Rekening 2022 30 30
BAGGERPLAN Vastgesteld door raad Looptijd Doel Investeringen ambitieniveau
Planning actualisatie
Jaarstukken 2022
en
2019 / 2020 2019 - 2029 Uitvoeren reguliere baggerronde inclusief de acceptatiekosten voor baggerwerkzaamheden van het waterschap. Zorgdragen voor een goede afstroming van het regenwater. In 2019 is het baggerplan gereedgekomen. Deze is in 2020 vastgesteld door het college en betreft de baggercyclus van 2021-2024. In het plan zijn het ambitie niveau en de benodigde middelen opgenomen. Ter dekking van onderhouds- en afschrijvingslasten is een bestemmingsreserve Baggerplan in het leven geroepen. 2029
83
(bedragen x € 1.000)
Rekening 2021
Baggeren
Begroting 2022
Rekening 2022
Product Waterlossingen en sloten
Programmakosten en -baten Kapitaallasten (afschrijvingen en rente) Mutatie voorzieningen Toerekeningen programma Bedrijfsvoering
125 54 0 53 233
251 35 0 38 325
253 34 0 53 340
Mutatie reserve
183 -63 120
25 -245 -220
25 -254 -229
Totaal lasten Baggeren
352
105
111
Saldo programmalasten Bestemmingsreserve Waterbeheerplan Dotaties
Onttrekkingen afschrijvingslasten, onderhoud
VERBREED GEMEENTELIJK RIOLERINGSPLAN (vGRP) Vastgesteld door raad Looptijd Doel Investeringen ambitieniveau
Planning actualisatie
Jaarstukken 2022
en
23 juni 2011 2011-2020 De exploitatielasten en investeringen zijn gebaseerd op het vGRP. De voorziening riolering is bedoeld voor tariefegalisatie. Deze worden in het vGRP aangegeven en zijn gericht op de inzameling van afvalwater en de inzameling van hemelwater dat niet kan of mag worden gebruikt voor de lokale waterhuishouding. Om de doelen te concretiseren zijn hieraan functionele eisen en maatstaven gekoppeld. De huidige toestand van de riolering wordt aan deze doelen getoetst, maatregelen worden opgesteld en er is een strategie uitgewerkt hoe de maatregelen - technisch en financieel - in de tijd gerealiseerd kunnen worden. Met de gemeenten in de Alblasserwaard en Vijheerenlanden is een overeenkomst afgesloten tot samenwerking in de waterketen. Deze samenwerking zal voor de uitvoering van de werkzaamheden volgens het vGRP worden voortgezet . In plaats van het vGRP komt er een watertakenplan. Dit is breder dan het voormalige vGRP. In het watertakenplan heeft de riolering een plaats, maar ook het watersysteem daarom heen. Riolering en opvang en afvoer van hemelwater hangen immers nauw met elkaar samen. In 2022 is het BRP geactualiseerd, waarin het gehele rioolstelsel op haar functioneren wordt berekend en wat mede als basis dient voor de actualisatie van het vGRP. Dit geactualiseerde vGRP wordt verwerkt in het watertakenplan.
Klimaatadaptatie is één van de onderwerpen die meegenomen worden in het op te stellen plan. Voor de actualisatie zijn ook de gegevens van de riolering nodig. De actualisatie hiervan heeft in 2022 plaats gevonden. De afronding en vaststelling zal in 2023 plaats vinden.
84
(bedragen x € 1.000)
Gemeentelijk Rioleringsplan Product Pompen en riolen Programmakosten en -baten Kapitaallasten (afschrijvingen en rente)
Toerekeningen programma Bedrijfsvoering Saldo programmalasten
Rekening 2021
135 477 345 958
Begroting 2022
188 508 278 974
Rekening 2022
269 508 347 1.124
Voorziening Riolering
Lasten GRP (incl btw en overig toe te rekenen) Baten (legesopbrengsten) Mutatie voorziening Riolering
1.409
1.522
1.583
-1.861 452
-1.725 203
-1.722 140
De Investeringen in de programmabegroting zijn gebaseerd op het vGRP dat in 2011 is vastgesteld. Ten aanzien van de rioolheffing is sprake van 100% kostendekkendheid. Bij de uit het rioolheffing te dekken kosten wordt ook rekening gehouden met de toerekenbare btw en een deel van de kosten van straatreiniging. Het verschil tussen de totale kosten en de opbrengst uit het rioolheffing wordt verrekend met de voorziening Riolering. GROENBELEIDSPLAN Vastgesteld door raad Looptijd Doel
Investeringen ambitieniveau Planning actualisatie
21 april 2022 10 jaar Strategisch plan op gemeentelijk- en wijkniveau voor het beleidsmatig sturen en planmatig beheren van groen. Geeft met zijn uitgangspunten en richtlijnen richting aan de ontwikkeling van het openbare groen. Geeft inzicht in de groenstructuren, zonering en groentypen, beheer-, onderhoud- en inrichtingsmaat¬regelen en financiële en organisatorische consequenties. en Investeringen zijn gebaseerd op groenbeleidsplan en worden vastgelegd in een uitwerkingsplan. Onderhoud wordt uit exploitatie bekostigd. Voor uitgaven op grond van het nieuwe groenbeleidsplan is jaarlijks € 61.000 opgenomen. In april 2022 is het geactualiseerde groenbeleidsplan door de raad vastgesteld. Looptijd van het plan is tot 2032. (bedragen x € 1.000)
Groenbeleidsplan
Rekening 2021
Begroting 2022
Rekening 2022
Product Openbaar groen
Programmakosten en -baten Kapitaallasten (afschrijvingen en rente) Mutatie voorzieningen Toerekeningen programma Bedrijfsvoering
246 6 0 781 1.032
257 6 0 751 1.014
261 6 0 793 1.060
Mutatie reserve
22 -160 -138
-116 38 -78
0 -14 -14
Totaal lasten Groenbeleidsplan
894
936
1.046
Saldo programmalasten Bestemmingsreserve openbaar groen Dotaties
Onttrekkingen afschrijvingslasten, onderhoud
Jaarstukken 2022
85
VASTGOEDBEHEER Vastgesteld door raad Looptijd Doel Investeringen ambitieniveau
en
Planning actualisatie
Het Meerjaren onderhoudsplan gebouwen (MJOP Gebouwen) is op 25 maart 2021 vastgesteld door de raad. 5 jaar Het in stand houden van het gemeentelijk vastgoed. De financiering voor de instandhouding van het vastgoed is gebaseerd op het meerjaren onderhoudsplan. Voor financiering van het planmatig onderhoud is een voorziening Onderhoud Gebouwen gevormd. De voorziening (planmatig onderhoud) en exploitatie (klein onderhoud en contracten) zijn herberekend om te voldoen aan de eisen die zijn beschreven in het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV). Door de nieuwe ontwikkeling van diverse vastgoedobjecten en vanwege de herberekening van de voorziening en exploitatie wordt er in 2023 een nieuwe inspectie en MJOP opgesteld. De geactualiseerde inspectie en MJOP worden onderbouwd in de op te stellen nota/beheerplan Gemeentelijk Vastgoed. De nieuwe nota/beheerplan heeft een looptijd van 4 jaar. (bedragen x € 1.000)
Meerjarenonderhoudsplan gebouwen Voorziening MJOP Gebouwen Saldo 1/1/2022 Dotaties aan voorziening tlv exploitatie
Rekening 2021
0 676 676
Begroting 2022
Rekening 2022
0
42 253 295
171 171
7 5 12 29 41 8 28 20 17 8 5 9 188 107
Onttrekkingen aan voorziening Bellefleur 6 en 8 - groot onderhoud Bibliotheek Neder Hardinxveld -groot onderh. Zwembad De Duikelaar - groot onderhoud Sporthal De Wielewaal - groot onderhoud Sporthal De Appelgaard - groot onderhoud Ducdalf Scheldestraat 1 - groot onderhoud Aula's begraafplaats - groot onderhoud Gemeentehuis - groot onderhoud Werkplaats - groot onderhoud Pompen riolering - groot onderhoud Afvalbrengstation - groot onderhoud Boorstraat 10 Keet, clubhuis - groot onderh. Totaal bestedingen Saldo 31/12/2022
5 3 492 28 1 1 1 96 5 0 1 1 634 42
SPEELRUIMTEN Vastgesteld door raad Looptijd Doel
Jaarstukken 2022
De gemeenteraad heeft in zijn vergadering van 26 januari 2012 het Speelruimteplan 2012-2021 vastgesteld. 10 jaar Komen tot een weloverwogen, praktisch en breed gedragen speelruimtebeleid voor de komende 10 jaar
86
Investeringen ambitieniveau
en
Planning actualisatie
In het door het college van burgemeester en wethouders vastgestelde uitvoeringsplan voor 2012 en volgende jaren is invulling gegeven aan de opdracht uit bovengenoemd raadsbesluit om de uitvoering en de kosten te spreiden over de onderdelen reguliere vervanging en onderhoud, achterstand en aanpassing/vernieuwing. Jaarlijks wordt een uitvoeringsplan opgesteld waarin de planning wordt gevolgd en eventuele afwijkingen hierop worden gemotiveerd. Het accent ligt de komende jaren op de eerste twee onderdelen. Jaarlijks wordt gemonitord of de planningen worden gehaald. 2023 (bedragen x € 1.000)
Rekening 2021
Begroting 2022
Rekening 2022
Programmakosten en -baten Kapitaallasten (afschrijvingen en rente) Mutatie voorzieningen Toerekeningen programma Bedrijfsvoering
27 59 0 62
25 59 0 53
28 59 0 64
Saldo programmalasten
147
137
150
Beheerplan Speelplaatsen Product Speelplaatsen
Bestemmingsreserve speelplaatsen
Toevoegingen Onttrekking afschrijvingslasten
48
48
48
-50
-50
-50
Mutatie reserve Speelplaatsen
-2
-2
-2
146
136
149
Totaal lasten beheerprogramma Speelplaatsen
Investeringen in speelruimten worden in 15 jaar afgeschreven. BEGRAAFPLAATSEN Voor de begraafplaatsen is er op dit moment nog geen beheerplan. Het beleidsplan begraafplaatsen is op 23 april 2015 door de raad vastgesteld. Er wordt gewerkt aan de hervorming van het product begraafplaatsen middels een vastgestelde actiepuntenlijst. Volgens deze lijst zou er in 2016 een beheerplan begraafplaatsen worden opgesteld. Door aanpassingen van de plannen bij begraafplaats Spindermolen waarbij in- en uitbreidingen zijn vastgesteld is de vaststelling van dit beheerplan voorzien voor 2024. (bedragen x € 1.000)
Begraafplaatsen Product Begraafplaatsen Programmakosten en -baten Kapitaallasten (afschrijvingen en rente) Mutatie voorzieningen
Toerekeningen programma Bedrijfsvoering Saldo programmalasten
Rekening 2021
42 48 9 295 395
Begroting 2022
93 51 8 286 439
Rekening 2022
92 50 8 310 460
Bestemmingsreserve Begraafplaatsen
Toevoegingen
63
15
15
Onttrekkingen afschrijvingslasten, onderhoud Mutatie reserve Begraafplaatsen
-5
-53
-53
58
-38
-38
Totaal lasten beheerprogramma Begraafplaatsen
453
401
422
Jaarstukken 2022
87
SAMENVATTING Samenvattend kan het volgende overzicht van het onderhoud kapitaalgoederen voor 2022 worden gegeven: (bedragen x € 1.000)
Beheersonderdeel
Wegen Bruggen Openbare verlichting Stedelijk waterplan Baggeren Riolering Openbaar groen Speelruimten Begraafplaatsen Vastgoedbeheer
Jaarstukken 2022
Programma kosten en baten
Kapitaal lasten
1.226
331 41
150
Dotatie voorziening
Aandeel bedrijfs voering
Dotatie reserve
Onttrekking reserve/ voorzieningen
0
737
322
-698
54
0
16
53
-53
253 269 261
34 508 6
30 0 140 0
53 347 793
25
-254
0
-14
28
59
0
64
48
-50
92
50
310
15
2.279
1.081
8 295 472
2.319
463
-53 -188 -1.308
Totaal
1.917 41 221 30 111 1.263 1.046 149 422 107
5.307
88
1.13 Paragraaf Financiering en Treasury Algemeen In de Wet financiering decentrale overheden (Wet fido) is bepaald dat decentrale overheden een financieringsparagraaf moeten opnemen in zowel de begroting als in de jaarrekening. In de thans voorliggende jaarrekeningparagraaf wordt door het college verantwoording afgelegd over de uitvoering van het beleid op het gebied van treasury. Hierbij wordt onder andere ingegaan op de manier waarop de gemeente Hardinxveld-Giessendam met het aantrekken en, voor zover van toepassing, het uitzetten van geldmiddelen is omgegaan, zowel op korte als op langere termijn. Tevens worden de risico’s in beeld gebracht alsmede de eventueel genomen maatregelen om deze risico’s te beheersen. Externe ontwikkelingen Economische ontwikkelingen De inflatie is in 2022 sterk gestegen. De Europese Centrale Bank (ECB) heeft daarom meerdere renteverhogingen doorgevoerd die doorwerken in de marktrentetarieven. Tevens heeft de centrale bank het opkoopprogramma van staatsleningen gedurende 2022 gestaakt. Het stoppen van dit programma heeft een opwaarts effect op met name de lange rente. Ook de verwachte inflatie op de lange termijn spelen een belangrijke rol. De 10-jaarsrente bedroeg begin januari 2022 ongeveer 0,30%. Eind december 2022 was dit tarief gestegen naar 3,20%. De 3-maands Euribor begon het jaar met een rentetarief van -0,57%.
Gedurende het jaar is dit rentetarief gestegen naar 2,18% eind december. Deze stijging is in lijn met de renteverhogingen die de ECB heeft doorgevoerd. In 2023 zijn er inmiddels al renteverhogingen doorgevoerd en aangekondigd, dus de verwachting is dat de 3-maands Euribor nog verder zal stijgen. Onder de huidige marktomstandigheden blijft het uitgangspunt bij het aantrekken van vermogen, de kasgeldlimiet zoveel mogelijk optimaal te benutten en kort te financieren. De financieringsfunctie van de gemeente dient uitsluitend de publieke taak. Zij voert een prudent beleid binnen de kaders die zijn gesteld in de Wet financiering decentrale overheden (Wet fido). De ontwikkeling van de rente gedurende 2022 kan als volgt worden weergegeven:
Renteontwikkeling 2022 3,50% 3,00% 2,50% 2,00% 1,50% 1,00% 0,50% 0,00% -0,50% -1,00%
3-maands Euribor
10-jaars IRS
Bedacht moet worden dat, indien een langlopende lening daadwerkelijk wordt opgenomen, er thans opslagen gelden bovenop het IRS-tarief zoals hierboven weergegeven. Voor een 10-jaars lening bedroeg dit eind 2022 circa 0,1%. Interne rente Voor de interne doorberekening van de rentekosten naar de investeringen hanteert de gemeente een omslagrente van 0,253%. De BBV-notitie rente schrijft voor dat, indien de werkelijke rentelasten die over een jaar aan taakvelden hadden moeten worden doorbelast afwijken van de rentelasten die op basis van de voorgecalculeerde renteomslag aan de taakvelden zijn toegerekend, de gemeente kan besluiten tot correctie. Correctie wordt verplicht gesteld indien deze afwijking groter is dan 25%. Jaarstukken 2022
89
In onderstaand renteschema worden de werkelijke rentelasten uiteen gezet, die gezamenlijk het renteresultaat bepalen. Daarnaast wordt bepaald of de eerdergenoemde afwijking niet groter is dan 25%. In de begroting is aan de taakvelden € 104.000 doorbelast in werkelijkheid is dit bedrag € 102.000. Dit verschil ligt ruim onder de 25%, zodat geen herberekening van de doorberekende rentelasten hoeft plaats te vinden.
a. b.
Bedragen x € 1.000 390 -/0
De externe rentelasten over de korte en lange financiering De externe rentebaten Totaal door te rekenen externe rente
c.
De rente die aan de grondexploitatie moet worden doorberekend De rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend
390
-/-
104
-/-
184 -/-
Saldo door te rekenen externe rente d1. d2.
102
Rente over eigen vermogen Rente over voorzieningen (gewaardeerd op contante waarde)
0 0
De aan taakvelden toe te rekenen rente (renteomslag) e.
f.
De werkelijk aan taakvelden (programma's inclusief overzicht Overhead) toegerekende rente (renteomslag) Renteresultaat op het taakveld treasury
288
102
-/-
106 4
Uitzettingen Uitzettingen zijn binnen de Wet fido gedefinieerd als verstrekte geldleningen en beleggingen. De gemeente heeft geen beleggingen en geen uitzettingen. Financiering De totale langlopende schuld van de gemeente Hardinxveld-Giessendam bedroeg per 31 december 2022 € 21,4 miljoen. Dit betreft 10 leningen. De gemiddelde rente van deze leningenportefeuille per 31 december 2022 bedraagt 1,7%. De gemiddelde rente komt daarmee lager uit dan eind 2021 (2,25%). De daling komt voor een groot deel door een renteherziening op een in 2012 afgesloten BNG-lening (2,395%). Per november ging deze in op de resterende schuld van € 5,3 miljoen. Eind 2020 is hierop geanticipeerd door het vastleggen van een nieuwe rente van 0,53% over de gehele resterende looptijd tot 2052.
Jaarstukken 2022
90
De leningenportefeuille is als volgt opgebouwd: Leningverstrekker
Nominale hoofdsom
Restant Restant geldlening geldlening 31-12-2021 31-12-2022
Nederlandse Waterschapsbank Bank Nederlandse Gemeenten Bank Nederlandse Gemeenten Bank Nederlandse Gemeenten Bank Nederlandse Gemeenten Bank Nederlandse Gemeenten Bank Nederlandse Gemeenten Bank Nederlandse Gemeenten Bank Nederlandse Gemeenten Bank Nederlandse Gemeenten Bank Nederlandse Gemeenten Bank Nederlandse Gemeenten Bank Nederlandse Gemeenten
1.500.000 1.500.000 3.500.000 2.500.000 2.500.000 2.000.000 2.000.000 7.000.000 5.500.000 4.500.000 3.500.000 3.000.000 7.500.000
360.000 75.000 175.000 2.500.000 250.000 200.000 400.000 5.425.000 1.100.000 2.400.000 2.625.000 2.850.000 0
300.000 0 0 0 125.000 100.000 300.000 5.250.000 550.000 2.100.000 2.450.000 2.700.000 7.500.000
46.500.000
18.360.000
21.375.000
Rentepercentage
Looptijd in jaren
Jaar van laatste aflossing
5,180% 5,390% 5,390% 5,140% 4,600% 4,075% 3,365% 2,395% 1,899% 1,445% 1,130% 0,120% 3,047%
25 20 20 20 20 20 20 40 10 15 20 20 30
2027 2022 2022 2022 2023 2023 2025 2052 2023 2029 2036 2040 2052
Risicobeheer De belangrijkste financiële risico’s bij de uitvoering van het treasurybeleid zijn de kasgeldlimiet, de renterisico’s en de kredietrisico’s. Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet is het bedrag dat de gemeente per jaar maximaal met kort geld mag financieren. Volgens de Wet fido bedraagt deze limiet 8,5% van het totaal van de exploitatiebegroting. Gezien de omvang van de begroting 2022 (€ 51,6 miljoen) betekende dit dat de gemeente Hardinxveld-Giessendam haar financiële huishouding voor maximaal € 4,4 miljoen met kort geld mocht financieren. Conform voorschrift uit de Wet fido is in bijgaande tabel het verloop weergegeven van de gemeentelijke kortlopende middelen ten opzichte van de kasgeldlimiet gedurende 2022: Tabel 1 Verloop kasgeldlimiet 2022
Gemiddelde netto vlottende schuld (+) of gemiddelde netto vlottend overschot (-) Kasgeldlimiet Overschrijding kasgeldlimiet Ruimte onder kasgeldlimiet
-
Bedragen x € 1.000 3de kwartaal 4de kwartaal
1ste kwartaal
2de kwartaal
6.007 4.389
6.257 4.389
2.184 4.389
3.529 4.389
1.618
1.868 -
2.205
860
In 2022 is de kasgeldlimiet alleen in het eerste en tweede kwartaal overschreden. Dit is binnen het door de Wet fido toegestane maximum van drie kwartaaloverschrijdingen. In 2022 zijn elf kasgeldleningen opgenomen variërend van € 2 miljoen tot € 8 miljoen. De gemiddelde looptijd bedroeg 32 dagen en het gemiddelde rentepercentage kwam uit op 0,11%. Renterisiconorm De renterisiconorm heeft tot doel om binnen de portefeuille aan langlopende leningen een overmatige afhankelijkheid van de rente in een zeker jaar te voorkomen. Om dat te bereiken mag het totaal aan renteherzieningen en aflossingen op grond van deze norm niet meer dan 20% zijn van het begrotingstotaal, in 2022 bijna € 10,3 miljoen. Uit onderstaande berekening komt naar voren dat de gemeente Hardinxveld-Giessendam in 2022 binnen de renterisiconorm heeft geopereerd.
Jaarstukken 2022
91
Tabel 2 Toetsing renterisiconorm 2022 Bedragen x € 1.000 Berekening renterisico Bedrag renteherzieningen Bedrag aflossingen Totaal renterisico
5.250 4.485 9.735
Renterisiconorm: Begrotingstotaal Percentage conform ministeriële regeling Renterisiconorm
51.629 20% 10.326
Toets renterisiconorm: Onderschrijding
591
Kredietrisico’s De gemeente Hardinxveld-Giessendam loopt kredietrisico op uitzettingen (o.a. verstrekte geldleningen) en op leningen waarop door haar een borgstelling is afgegeven. Tabel 3 Overzicht kredietrisico’s Bedragen x € 1.000
Categorie
1-1-2022 31-12-2022
Uitzettingen Borgstellingen
Direct Indirect Totaal
0
0
15.668 48.194 63.863
13.794 54.336 68.130
Het in bovenstaande tabel weergegeven bedrag aan directe borgstellingen per 31 december 2022 van € 13,8 miljoen kan als volgt worden gespecificeerd: Fien Wonen € 9,7 miljoen (13 leningen) HVC, via GR Gevudo € 4,1 miljoen KV Vriendenschaar € 14 duizend Daarnaast stond de gemeente per 31 december 2022 voor in totaal € 54,3 miljoen garant in het kader van de achtervangpositie in het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (indirecte borgstelling). Gezien de rond dat fonds gebouwde zekerheidsstructuur is hieraan een relatief laag risico verbonden. Financieringspositie Solvabiliteit Een oordeel over een vermogenspositie kan worden gevormd door bepaling van de solvabiliteitsratio. Solvabiliteit geeft de mate aan waarin een instelling in staat is aan haar korte en lange termijnverplichtingen te voldoen. Deze maatstaf kan worden bepaald door de verhouding te bepalen tussen het eigen vermogen (reserves) en het vreemd vermogen (opgenomen financiering). Het spreekt voor zich dat de ratio wordt bepaald aan de hand van het eigen vermogen omdat dat immers als buffer dient voor het opvangen van eventuele stroppen. Uit de voorliggende jaarstukken blijkt de volgende verhouding tussen eigen en vreemd vermogen per begin en eind 2022: Omschrijving Eigen vermogen Vreemd vermogen Jaarstukken 2022
31-dec-22 31.797 43% 42.841 57%
Bedragen x € 1.000 1-jan-21 34.122 48% 37.374 52% 92
Vooralsnog kan dit worden gekenmerkt als solide. Op grond van de staat van activa bezit de gemeente Hardinxveld-Giessendam per 31 december 2022 voor een bedrag van € 48,1 miljoen aan vaste activa en € 9,6 miljoen aan bouwgrondexploitaties (inclusief faciliterend deel). Van de vaste activa bedragen de investeringen in riolering en reiniging € 11,2 miljoen. Zoals in de nota Financierings- en rentevisie is aangeven worden de investeringen in riool en de bouwgrondexploitatie 100% extern gefinancierd. De overige activa worden deels extern gefinancierd en deels via het eigen vermogen. Samenvattend kan dat als volgt worden gepresenteerd: Bedragen x € 1.000 Boekwaarde per 31-12-2022
- overige activa - investeringen met een economisch nut, waarvoor heffing kan worden geheven - bouwgrondexploitaties (inclusief faciliterend deel)
Externe financiering*
Interne financiering
36.857 11.239 9.579
5.557 11.239 9.579
31.300 0 0
57.675
26.375
31.300
Leningenportefeuille (opgenomen) De financiering van de investeringen in meerdere grote projecten, waarop in de aankomende jaren ook revenuen uit grondverkopen (bouwgrondexploitaties) zullen gaan ontstaan wordt periodiek tegen het licht gehouden. Op basis van de ontwikkeling van de rentestanden voor korte en lange termijnleningen wordt daarbij bezien welke leningsvariant het meest gunstig is. In 2022 is een nieuwe langlopende lening aangetrokken van € 7,5 miljoen. De mutaties in de leningenportefeuille gedurende 2022 kunnen als volgt worden weergegeven: Omschrijving
Bedrag
Bedragen x € 1.000 Rentepercentage
Stand per 1 januari 2022 Nieuwe leningen
18.360 7.500
2,25% 3,05%
Reguliere aflossingen Vervroegde aflossingen Renteaanpassing (oud percentage) Renteaanpassing (nieuw percentage)
- 4.485 0 - 5.250 5.250
4,00% 2,40% 0,53%
Stand per 31 december 2022
21.375
1,70%
Uitzettingen (verstrekte langlopende geldleningen, beleggingen) Het totaalbedrag aan uitzettingen van de gemeente Hardinxveld-Giessendam bedraagt per eind 2022 € 0,04 miljoen en betreft overige verbonden partijen. Daarnaast heeft de gemeenten een belegd vermogen van € 0,8 miljoen. Op korte termijn bestaan geen plannen om langlopende leningen te verstrekken.
Jaarstukken 2022
93
KASSTROOMOVERZICHT RESULTAAT
1.232
Afschrijvingen Afschrijvingen immateriële vaste activa Afschrijvingen materiële vaste activa (EcN) Afschrijvingen materiële vaste activa (MaN) Totaal afschrijvingen
65 1.091 449
Reserves/voorzieningen Toename reserves/voorzieningen Afname reserves/voorzieningen Totaal mutaties reserves
2.524 -5.102
1.605
-2.578
KASSTROOM
259
Bouwgrondexploitaties (inclusief faciliterend deel) Toename voorraad bouwgrond Afname voorraad bouwgrond Totaal mutatie bouwgrondexploitaties
-1.949 2.656
Werk k apitaal Mutaties vlottende activa Mutaties vlottende passiva Totaal mutatie werk k apitaal
-4.556 -1.224
707
-5.780
KASSTROOM VOOR INVESTERINGEN ACTIVA Netto-investeringen vaste activa Toename immateriële vaste activa Afname immateriële vaste activa Toename materiële vaste activa (EcN) Afname materiële vaste activa (EcN) Toename materiële vaste activa (MaN) Afname materiële vaste activa (MaN)
-4.814
0 0 -688 0 -440 0 -1.128
OVERSCHOT AAN LIQUIDE MIDDELEN
-5.942
Dit is als volgt aangewend: Leningen u/g (Financiele vaste activa) Aflossingen/afschrijvingen financiele vaste activa
-1
Verstrekte financiele vaste activa
0 -1
Leningen o/g Opgenomen langlopende leningen
-7.500
Aflossingen langlopende leningen
4.485 -3.015
Liquide middelen Kasgeldleningen Banksaldi
1.0001.9262.9265.942-
Jaarstukken 2022
94
31-12-2022
31-12-2020
Verschil
Schatkistbankieren Bank Nederlandse Gemeenten Overige banken Kassen Kruisposten Totaal
-2.310 22 -21 -2.309
-394 11 -383
-1.916 11 -21 -1.926
Kasgeldlening
-5.000
-4.000
-1.000
-7.309
-4.383
-2.926
-21.375 859
-18.360 859
-3.015 -1
-27.825
-21.884
-5.942
Langlopende leningen o/g Langlopende leningen u/g
Relatiebeheer De Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) is huisbankier van de gemeente Hardinxveld-Giessendam. Administratieve Organisatie In 2022 heeft enkele keren ambtelijk en bestuurlijk overleg plaatsgevonden tussen gemeente en de servicegemeente Dordrecht over de uitvoering van de financieringsfunctie. Schatkistbankieren Bij het verplicht schatkistbankieren mag de gemeente een bedrag van 2% van het begrotingstotaal aan lasten na bestemming, dus inclusief de stortingen in reserves (bij aanvang van het begrotingsjaar) buiten de Schatkist houden, het zogenoemde drempelbedrag. Het drempelbedrag mag als gemiddeld creditbedrag per kwartaal niet overschreden worden. In onderstaande tabel staat per kwartaal aangegeven wat het gemiddelde positieve banksaldo was. Hieruit blijkt dat in 2022 binnen het drempelbedrag van € 1 miljoen is geopereerd. Tabel 5 Benutting drempelbedrag Schatkistbankieren Bedragen x € 1.000 Benutting drempelbedrag schatkistbankieren 2022: Begrotingstotaal Wettelijk percentage Drempelbedrag Kwartaaluitkomsten benutting drempelbedrag 2022: Gemiddeld positieve banksaldi
51.629 2,00% 1.033 1ste kwartaal
-
2de kwartaal
3de kwartaal
4de kwartaal
8
257
361
Begin 2022 ontvingen we nog rente op negatieve banksaldo's. Door de stijgende rente is er inmiddels weer sprake van rentevergoeding op positieve banksaldo's en de schatkistrekening en is er rente verschuldigd op negatieve banksaldo's.
Jaarstukken 2022
95
1.14 Paragraaf Verbonden Partijen Inleiding Op 14 april 2019 heeft de gemeenteraad de Nota verbonden partijen Hardinxveld-Giessendam 2019 – 2022 vastgesteld. De nota geeft een beschrijving van het begrip verbonden partij en een afwegingskader voor het aangaan van een Verbonden partij. Daarnaast zijn een kader en instrumenten opgenomen voor sturing en toezicht. Dit laatste is het onderwerp van deze paragraaf. Voor de beleidsinhoud van de verbonden partijen wordt verwezen naar de programma's in de begroting. Op basis van een risicoprofiel en -classificatie is aan iedere verbonden partij een sturingspakket gekoppeld. Bij een hoger risicoprofiel worden zowel door het college als door de raad meer instrumenten ingezet. Overzicht verbonden partijen Hardinxveld-Giessendam neemt deel in de volgende verbonden partijen waarbij het openbaar belang per partij is weergegeven. Verbonden partij Vestigingsplaats Opgenomen in risicoclassificatie 1. GR Sociaal Dordrecht
2. GR Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid
Dordrecht
3. GR Veiligheidsregio ZuidHolland Zuid
Dordrecht
4. GR Omgevingsdienst ZuidHolland Zuid
Dordrecht
5. GR GEVUDO/HVC
HVC: Alkmaar Gevudo: Dordrecht
Openbaar belang Per 1 januari 2022 is GR Sociaal de opvolger van de GR Drechsteden, waarbij het sociale deel is overgegaan. De overige onderdelen van de GR Drechtsteden zijn ondergebracht bij Servicegemeente Dordrecht. Ook de governance is vanaf 2022 veranderd, waarbij GR Sociaal een volwaardige GR is met een Algemeen en een Dagelijks Bestuur. Het in algemene zin behartigen van belangen op het terrein van: volksgezondheid, jeugd, maatschappelijke zorg en onderwijs. Het in algemene zin behartigen van belangen op het terrein van: regionale brandweer, centrale post ambulancevervoer, geneeskundige hulpverlening, openbare orde en veiligheid. De Gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid is opgericht ter ondersteuning van de deelnemende regiogemeenten en de Provincie Zuid-Holland bij de uitvoering van hun taken op het gebied van het omgevingsrecht in het algemeen en de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht in het bijzonder, alsmede de taken op het terrein van vergunningverlening, toezicht en handhaving en op grond van de in artikel 5.1 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht genoemde wetten. Gevudo: In de praktijk: Het houden van 20% aandeelhouderschap van de HVC. De eigen stortplaats is in 2007 verkocht aan HVC. In beginsel had zij hetzelfde doel als HVC afvalcentrale.
HVC afvalcentrale: Zorg dragen voor het op milieu hygiënisch verantwoorde wijze bewaren, bewerken en (doen) verwerken van huishoudelijk en andere categorieën van afvalstoffen met bijkomende werkzaamheden.
Jaarstukken 2022
96