376 Raadsinformatienota Ruimtelijke Strategie en Regionale Investeringsagenda.pdf

• /eerpark: planuitwerking, vergunningen en cofinanciering organiseren. 3 • Walburg: voortzetting realisatie. • /eerpark: beoogde start uitvoering eerste bereikbaarheids en hubmaatregelen. 5. Investering: Financiering Totaal benodigd /eerpark: € 0 miljoen Walburg: € 12 miljoen Beschikbaar /eerpark: € 6 miljoen Walburg: € 6 miljoen Aanvullend • R,$-prioritering • &ofinanciering provincie en Rijk (WB,, 0,R7, OV-hubs) • Private bijdragen • ,nzet Vliegende Brigade 23*A9(: 21T:I..(/I1* 5(*I21A/( 0A5ITI(0( &/86T(56 '225B5AA.352-(&T 5(*I21A/( 0A5ITI(0( &/86T(56 '((/352-(&T . 6T5AT(*I6&+( +(56T58&T85(5I1* 0A5ITI(0( &/86T(56 5 +A . :at Ze beogen: Vanuit het 7oekomstpact De Witt herstructureren we tot 2035 vijftig hectare watergebonden bedrijventerreinen tot toekomstbestendige maritieme werklandschappen. Waar eerdere schuifoperaties vooral per geval werden opgepakt, brengen we via het investeringsprogramma Pact nu structurele samenhang aan vanuit een regionaal perspectief, gericht op efficisnter benutten van terreinen, meer economische toegevoegde waarde en het benutten van regionale kansen. Per cluster verschilt de fase, van verkenning tot uitvoering.

We doen dit langs vier sporen: inwaarts zoneren, met de hoge milieucategoriesn in de kern; het ruimtelijk-economisch versterken van clusters met de juiste bedrijvigheid op de juiste plek; het ontwikkelen van nieuwe hectares in de hoge milieucategoriesn, zoals de 0erwedehavens en het 1edstaalterrein; en het anticiperen op duurzame voortstuwing, mede omdat de binnenvaart de helft van de regionale stikstofdepositie veroorzaakt. De concrete perspectieven tellen samen op tot vijftig hectare. Op De 1oord heeft $lblasserdam met de aankoop van het 1edstaalterrein grip op 15 tot 20 hectare, met veel beschikbaar netvermogen als sterk punt. $an de Oude 0aas .il komt P,(R14 op, neemt superjachtbouwer Oceanco een voormalige locatie over en versterkt een gedeelde scheepslift bij .ooiman 0arine Group de infrastructuur op Groote /indt. Op De 0erwede is via RO0-D circa 10 hectare in ontwikkeling op de voormalige PRO$V en Peute-locatie. (n bij +ardinxveld-Werkendam-Gorinchem gaat het om een nieuwe insteekhaven in Werkendam en de herstructurering van $velingen, met kansen voor een duurzaam-varen-terminal, elektrificatie en waterstof. Daarnaast spelen gerichte uitplaatsingen verspreid over de regio circa 10 hectare vrij. =o behouden en versterken we de bedrijvigheid en werkgelegenheid, benutten we kades beter en maken we ruimte voor verduurzaming. .

Aan Zelke landelijke provinciale oI regionale doelen draagt dit project bij: /okaal sluit de herstructurering aan op de Regiodeal Drechtsteden-Gorinchem (tweede tranche) en het 7oekomstpact De Witt. 3rovinciaal sluit ze aan op de verstedelijkingsstrategie en de inzet rond klimaatadaptatie en netcongestie. 1ationaal sluit ze aan op het programma Ruimte voor (conomie, de Sectoragenda 0aritieme 0aakindustrie en het 1ationaal Waterstof Programma. (uropees sluit ze aan op de verduurzaming van de Rhine-$lpine corridor. 3. Betrokken partijen: De clusters worden per gebied getrokken door de gemeenten en het georganiseerde bedrijfsleven, met RO0-D en Smart Delta Partners als regionaal ontwikkelteam. Betrokken zijn de gemeenten, het (georganiseerde) bedrijfsleven en de bedrijven zelf, RO0-D, Smart Delta Partners, en andere overheden zoals provincie, Rijk en Rijkswaterstaat voor subsidies en vergunningen. Regionale Investeringsagenda Drechtsteden - Gorinchem 49

4. Fasering: | 3. Betrokken partijen: • | 2026: projectstart; mijlpaal: plan van aanpak en start van de | De Drechtstedengemeenten zijn gezamenlijk de bestuurlijke gebiedsgerichte interventies | trekkers, met uitvoering per locatie in samenwerking met lokale partners. Betrokken zijn Smart Delta Drechtsteden met de • | 2027 tot en met 2030: gebiedsgerichte interventies per | koplopergemeenten, Provincie =uid-+olland, Rijkswaterstaat, cluster, samen met ondernemers en andere actoren | sectorpartijen als .oninklijke Binnenvaart 1ederland en de opgepakt; de mijlpalen verschillen per interventie en zijn | 1ederlandse Vereniging van Binnenhavens, havenbedrijven en vooraf niet eenduidig te benoemen | exploitanten, netbeheerders en energiepartijen, O=+= en RO0-D. 4. Fasering: 5.

Investering: | • | 2026: regionale inventarisatie en actualisatie van het onderzoek naar nautische voorzieningen; mijlpaal: vastgestelde regionale Financiering | dekkingskaart • | 2027: opstellen van een regionaal normenkader en Totaal benodigd | € 0,2 mln planvoorbereiding; uitvoeringsagenda; mijlpaal: bestuurlijk vastgesteld daarnaast indicatief € 40– | 60 uitvoeringsprogramma mln voor de circa 20 ha die direct via RO0-D loopt | • | 202 : start van de eerste uitvoeringslocaties en pilotprojecten; (kapitaal en onrendabele top) | mijlpaal: eerste regionale voorzieningen operationeel Beschikbaar | 1og te bepalen; afhankelijk • | 2029: gefaseerde regionale uitvoering; mijlpaal: regionaal netwerk van de interventies per cluster | grotendeels gerealiseerd • | 2030: evaluatie, monitoring en uitbreiding van het netwerk; mijlpaal: Aanvullend | (en structureel fonds voor de structurele beheer en monitoringsafspraken vastgesteld onrendabele top ontbreekt; strategie via subsidies van Rijk | 5. Investering: en (uropa, herallocatie van &V .il ,,, en een revolverend fonds Financiering '((/352-(&T | . 9(56T(5.(1 | Totaal benodigd | € 0,05 mln voor I1F5A6T58&T885 BI11(19AA5T | procesbegeleiding en regie; de uitvoeringskosten volgen uit de inventarisatie en worden per .

:at Ze beogen: | project opgebouwd 0et dit project stellen we een regionaal dekkingsplan en uitvoeringsagenda op voor nautische voorzieningen zoals | Beschikbaar | Beperkte gemeentelijke ligplaatsen, walstroom, afval en bunkervoorzieningen (ook | beheerbudgetten, deels waterstof) en auto-losfaciliteiten, en realiseren we die vervolgens | provinciale subsidiemiddelen gefaseerd. De directe aanleiding is het Panteia-rapport, dat een | en potentisle sectorbijdragen regionaal dekkingsplan als randvoorwaarde noemt voor het behoud | per locatie en de doorontwikkeling van het binnenvaartcluster. Aanvullend | 7ot € 10 mln voor structurele Dat is nodig omdat de binnenvaart als ppn regionaal s\steem | uitvoering en regionale functioneert, terwijl voorzieningen nu lokaal en versnipperd worden | dekking, via provinciale ontwikkeld of juist verdwijnen. =o versterken we de positie van de | cofinanciering, Drechtsteden als binnenvaarthotspot tussen Rotterdam en het | verduurzamingsfondsen, achterland, behouden we werkgelegenheid en een sterke logistieke | (uropese subsidies en private concurrentiepositie, stimuleren we de modal shift van weg naar | bijdragen water, en verminderen we uitstoot via walstroom en verduurzaming, in lijn met het Schone /ucht $kkoord. . Aan Zelke landelijke provinciale oI regionale | '((/352-(&T | .

9(56T(5.I1* I1129ATI( (&26<6T((0 (1 doelen draagt dit project bij: | &A038621T:I..(/I1* /((53A5. /okaal sluit het project aan op de economische programma s, havenvisies en mobiliteitsambities van de Drechtstedengemeenten. | . :at Ze beogen: 3rovinciaal sluit het aan op de inzet voor watergebonden | Dit is een verkenning van de relatie tussen campus /eerpark en de bedrijvigheid, verduurzaming van de logistiek en mobiliteit over water. 1ationaal sluit het aan op de Sectoragenda 0aritieme | R D-centra in de regio, waaronder het ,_ | /ab in Gorinchem, en hoe 0aakindustrie, de modal-shift-opgaven en de verduurzaming van de | die elkaar versterken tot ppn innovatie-ecos\steem met Smart binnenvaart, binnen onder meer 0,R7 en 1OV(;. (uropees sluit | &ampus /eerpark als co|rdinatiepunt. 0et de bouw van de het aan op de Green Deal en logistieke corridorontwikkeling. | 0aakfabriek wordt het laatste bouwblok van het /eerpark ontwikkeld, een publieke investering van circa 13 miljoen euro, die samen met de Duurzaamheidsfabriek een sluitend s\steem met regionale betekenis vormt en aanvullende publiek-private investeringen uitlokt. Regionale Investeringsagenda Drechtsteden - Gorinchem | 50 ,n de verkenning brengen we de f\sieke locaties met R D-centra, de | 5.

Investering: inhoudelijke speerpunten en de kennispartners in beeld, als opzet voor een gestructureerde aanpak om de hubs zoals het ,_ | /ab en de Financiering W | O | W-keet door te ontwikkelen tot fieldlabs of living labs. =o versterken we de regionale kennisinfrastructuur voor het 0.B, inclusief Gorinchem, kunnen we in 2027 (uropese | Totaal benodigd | € 0,035 mln planvoorbereiding vervolgfinanciering ophalen conform de Versnellingsagenda, en laten | en 0,3 fte in 2026 voor de we de investering in het /eerpark verder renderen. | verkenning . Aan Zelke landelijke provinciale oI regionale | Beschikbaar | Onderdeel van de bredere doelen draagt dit project bij: | campusontwikkeling, inclusief /okaal sluit de verkenning aan op het 7oekomstpact De Witt. | de 0aakfabriek (circa € 13 Provinciaal sluit ze aan op de Versnellingsagenda van =uid-+olland. | mln) 1ationaal sluit ze aan op de Sectoragenda 0aritieme 0aakindustrie. | Aanvullend | Volgt uit de verkenning; (uropees sluit ze aan op de inzet op innovatie, veiligheid en | realisatie wordt gezien als autonomie. | onderdeel van de 50 hectare 3. Betrokken partijen: | gebiedsontwikkeling De verkenning wordt uitgevoerd vanuit Smart Delta Drechtsteden, Smart Delta Partners en de Duurzaamheidsfabriek, die een gezamenlijk belang hebben bij een zo breed mogelijk netwerk van | '((/352-(&T | . 21T:I..(/(1 betrokken bedrijven.

De belangrijkste partijen: | .A1T2250(T(56 0AA6T(55A6 (1 &A0386 /((53A5. • | 'e 'rechtsteden Pet *orincheP en Altena trekker uitvoerder beslisser en Iinancier : beleidsmatige inbedding, | . :at Ze beogen: financiering van deelprojecten en investeringen in de | +et 0aasterras en &ampus /eerpark Dordrecht zijn twee locaties campusontwikkeling, waaronder de 0aakfabriek. | die kunnen doorontwikkelen tot (maritieme) design en • | 6Part &aPpus /eerpark: exploitatie van de 0aakfabriek en | engineeringclusters en zo de maakindustrie in de regio versterken /eerfabriek, programmering, huisvesting van innovatieve | via de nabijheid van innovatie, engineering en onderwijs. bedrijvigheid en de verbinding naar onder meer het ,_ | /ab en Op de campus beschikken de Duurzaamheidsfabriek en het andere hubs. | .opgebouw over faciliteiten die elkaar versterken, maar die Tua • | 'a9inci &ollege: programmering van Smart &ampus /eerpark en | schaal nog te beperkt zijn doordat productie en ontwikkelruimte het aanbieden van onderwijs. | ontbreekt, zichtbaar in de leegstand in het .opgebouw.

De • | 6Part 'elta 3artners uitvoerder en adviseur : uitvoering van | 0aakfabriek, tegenover het .opgebouw, voegt die ruimte toe: de innovatieprojecten op het /eerpark en het ,_ | /ab en het verbinden engineering vindt plaats in het .opgebouw en de uitvoering en s\steemintegratie in de 0aakfabriek en de Duurzaamheidsfabriek van partners en bedrijven. • | :erkgevers 'rechtsteden: kennis, expertise en mogelijke | De 0aakfabriek moet zo de aanjager worden van de benutting van financiering van deelprojecten, afhankelijk van de uitkomsten. | kantoormeters en designruimte. &ruciaal voor deze campusontwikkeling en de vestiging van bedrijven van regionale betekenis is de komst van een station. 4. Fasering: | Op het 0aasterras, nabij het centrum en het stationsgebied van • | 2026: uitvoering van de verkenning; mijlpaal: afronding van de | Dordrecht, realiseren we hoogwaardige kantoormeters zodat verkenning | ingenieurs en andere innovatieve bedrijven zich kunnen vestigen die van belang zijn voor de maritieme maakindustrie. Beide locaties zijn • | 2027 tot en met 2030: afhankelijk van de uitkomsten van de | voorbeelden van een bredere beweging, aangejaagd door het verkenning, nog nader te bepalen | 7oekomstpact De Witt, om engineering en testing elkaar te laten versterken.

Dat is nodig omdat de regio moderne, goed bereikbare kantoorruimte mist voor de bedrijven die de maritieme maakindustrie aanjagen; door deze meters op OV-locaties te bouwen houden we deze bedrijven en jong talent vast, versterken we de kruisbestuiving tussen bureaus, studenten en technische bedrijven, en ontlasten we het wegennet. Stationsbereikbaarheid is daarbij een absolute voorwaarde. . Aan Zelke landelijke provinciale oI regionale doelen draagt dit project bij" /okaal sluit het project aan op het 7oekomstpact De Witt en de ontwikkeling van het 0aasterras binnen het programma Stadsas. Provinciaal sluit het aan op de Regionale .antorenvisie =uid-+olland =uid. 1ationaal sluit het aan op de Sectoragenda 0aritieme 0aakindustrie. (uropees sluit het aan op de inzet op veiligheid, autonomie en innovatie. Regionale Investeringsagenda Drechtsteden - Gorinchem | 51 3. Betrokken partijen: De ontwikkeling is een samenspel van publieke en private partijen, waarbij regie kan worden belegd bij de programmadirecteur van Pact De Witt. Betrokken zijn private partijen als investeerders en ontwikkelaars, de gemeente en overheden voor procesbegeleiding en publieke randvoorwaarden, onderwijspartijen voor de programmering, en het bedrijfsleven dat zich op de locaties vestigt. 4.

Fasering: • 2026: de opgave in beeld brengen; volgens de provinciale raming ligt de focus voor nieuwe ontwikkelingen in Dordrecht rond het station, met een mixed-use woon-werkmilieu • Opgave tot 2035: toevoeging van circa 35.700 m² kantoorruimte (16.300 m² uitbreiding en 19.400 m² vervanging) en onttrekking van circa 26.600 m² verouderde kantoorruimte, met name langs de Spuiboulevard • 2027 tot en met 2030: nog nader te bepalen 5. Investering: Financiering Totaal benodigd Vooral private investeringen van de bedrijven zelf; de gemeenten brengen de publieke randvoorwaarden op orde. Dit vraagt geen extra RIA-investering Beschikbaar € 4 mln vanuit het Dordtse programma Ruimte voor Banen voor centrumwerken en het wegnemen van obstakels Aanvullend Geen aanvullende RIA-middelen; wel regionale erkenning dat ingenieursbureaus binnenstedelijk geaccommodeerd moeten blijven Regionale Investeringsagenda Drechtsteden - Gorinchem 52

Waarom deze agenda? • Brede welvaart staat onder druk (wonen, bereikbaarheid, energie, gezondheid) • Grote opgaven overstijgen gemeentegrenzen • Nú investeren voorkomt achteruitgang • Onze maritieme topregio is economisch cruciaal voor Nederland en Europa • 8amenwerking vergroot slagkracht en ܪnanciering De RIA is een investeringsprogramma waarmee we onze Regionale Strategie tot uitvoering brengen in termijnen van telkens 5 jaar, gericht op concrete projecten met als doel: zichtbare verbetering voor de hele regio. REGIONALE INVESTERINGSAGENDA (RIA) SAMEN MEER VOOR ELKAAR – DRECHTSTEDEN & GORINCHEM Wat levert de Ria op? Naast een sterker ecosysteem waarin alle partijen samenwerken aan dezelfde doelen: Wat is de RIA? gemeenten provincie Rijkbedrijfsleven onderwijs RIA RIA verbindt gemeenten, provincie, Rijk, bedrijfsleven en onderwijs.

++ 90% VERSIE Voor inwoners ✓ Meer woningen ✓ Schone lucht & meer groen ✓ Betrouwbare energie ✓ Betere bereikbaarheid ✓ Bestaanszekerheid Voor ondernemers ✓ Ruimte op energienet ✓ Betere benutting bedrijventerreinen ✓ Betere bereikbaarheid werknemers ✓ Beter woonklimaat werknemers ✓ Versterkt innovatie en campusontwikkeling ✓ Beter afgestemd onderwijs en opleidingen Voor regiogemeenten / raden ✓ Lokale plannen versneld uitvoeren ✓ SFSHNJWNSL ✓ Regionale slagkracht REGIONALE INVESTERINGSAGENDA (RIA) VAN STRATEGIE NAAR UITVOERING: 8 DOORBRAAKPROJECTEN VOOR DE KOMENDE 5 JAAR Investeringen Regionale investering trekt extra geld aan. Beschikbaar: ± €660 miljoen SFSHNJWJS s ӏ RNQOTJS Totaal: ± €1,5 miljard Beschikbaar 2SK XI ƼRERGMIVIR Effecten Doorbraakprojecten Opgaven Projecten versterken elkaar Energie Economie Wonen LeefomgevingMobiliteit De acht doorbraakprojecten Warmtenet (60.000 aansluitingen) OV & mobiliteitshubs Groenblauw netwerk Oude Lijn (woningbouw + station) Decentraal energiesysteem 8nelܪetsUaden MerwedeLingelijn (woningbouw) Maritieme clusters 1 3 5 7 2 4 6 8