10 a BNG Bank Jaarverslag 2023 NL.pdf

Denemarken heeft jarenlange ervaring met het leveren van warmte via collectieve warmtenetten. De studiereis was een unieke kans om te leren en tegelijkertijd de kansen voor de Nederlandse warmtesector te bespreken.

Opvallende gebeurtenissen 2023 januari Fitch Ratings herbevestigt de 'AAA'-status van BNG Bank Tom Hofland wint BNG Bank Literatuurprijs

Eerste van negen nieuwe ESGobligaties in 2023: EUR 1,5 miljard 10-jaars obligatie met een ESG-label (social bond)voor kredietverlening aan woningcorporaties

maart BNG Bank financiert gemeente Ameland (EUR 28 mln) voor project De Stelp (44 zorgappartementen)

BNG Bank financiert gemeente Landgraaf voor school (EUR 30 mln)

april Herbenoeming Olivier Labe als CFO van BNG Bank

Herbenoeming Huub Arendse als voorzitter van de Raad van Commissarissen

mei Staedion ontvangt financiering van 95 miljoen euro voor nieuwbouw sociale en middenhuurwoningen (project De Schaloen) in Den Haag

Eerste nieuwe ESGobligatie in valuta Zwitserse Frank; CHF 200 mio social bond voor kredietverlening aan woningcorporaties

juni Gemeente Weert wint BNG Bank Erfgoedprijs

Europese Investeringsbank en BNG Bank sluiten tweede leningsovereenkomst van EUR 300 miljoen HMC ziekenhuis leent 35 miljoen euro bij BNG Bank voor grootschalige vernieuwing

september Ons Kompas Naar Impact

STRATEGIENOTA |

1

De strategie van BNG Bank in de periode

Overlijden CCO Thomas Eterman

2024-2026

november BNG Bank tekent Green Deal Duurzame Zorg om impact van zorg op klimaat, milieu en leefomgeving te minimaliseren

BNG Bank op drie na veiligste bank ter wereld

december Verhuizing BNG-kantoor naar Bordewijklaan 18 in Den Haag

Herijkte strategie 2024-2026 vastgesteld door RvC

36

1.4 Blijvend sterke positie op geld- en kapitaalmarkten Het aantrekken van korte- en langetermijngelden in verschillende valuta op internationale geld- en kapitaalmarkten (funding), is van doorslaggevend belang voor BNG Bank om daarmee leningen tegen gunstige tarieven aan klanten te kunnen aanbieden. Ondanks de bankencrisis in het eerste kwartaal van dit jaar was BNG Bank daar ook in 2023 succesvol in. Dankzij haar uitstekende kredietwaardigheid (Moody's: Aaa, Fitch Ratings: AAA, S&P Global: AAA) was BNG Bank verspreid over het jaar in staat om tegen aantrekkelijke tarieven in verschillende valuta financiering aan te trekken voor de korte en lange termijn. Verreweg het grootste deel van deze funding trekken wij aan via openbare emissies (uitgifte van obligaties) op de internationale kapitaalmarkten. Een kleiner deel komt van zogenoemde private placements. Op de Engelstalige website van BNG Bank staat hierover meer informatie.

Ontwikkelingen 2023

Onze bank heeft in 2023 ruim EUR 15,2 miljard langlopende financiering aangetrokken met een gemiddelde looptijd van 6,5 jaar. De totale hoeveelheid aangetrokken langlopende financiering is vergelijkbaar met 2022. BNG Bank is dit jaar actief geweest op de kapitaalmarkten door het uitgeven van vijf benchmark-emissies in EUR en drie in USD. Dit past bij de ambitie om voor beide valuta een uitstaande curve van benchmark-emissies te onderhouden. Daarnaast heeft onze bank emissies gedaan in Britse ponden, Australische dollars en Zwitserse franken. De twee benchmark-emissies in CHF zorgden voor een terugkeer van de bank in de Zwitserse markt na een afwezigheid van negen jaar. De fundingstrategie van de bank is erop gericht om een grote diversiteit aan beleggers te bereiken, zowel qua geografie als type. De orderboeken van 2023 laten zien dat we deze diversiteit ruimschoots behalen.

Toename uitgifte ESG-obligaties

In de kapitaalmarkten zien wij een toenemende interesse van beleggers in ESG-obligaties. Sinds 2014 is BNG Bank in deze markt actief met het uitgeven

van emissies met een sustainable of social label. De bank heeft sindsdien al meer dan EUR 25 miljard van deze ESG-obligaties uitgegeven in de kapitaalmarkten. De huidige ESG-obligaties worden uitgegeven onder het Sustainable Finance Framework. Dit raamwerk is te raadplegen op de website van onze bank: bngbank.com/Funding. We gebruiken de opgehaalde middelen voor het financieren van gemeenten en woningbouwcorporaties. Daarnaast worden budgetten van gemeenten en uitgaven van woningbouwcorporaties direct gelinkt aan de 17 Sustainable Development Goals van de Verenigde Naties. Het is de ambitie van onze bank om een zo hoog mogelijk deel van de financiering te verkrijgen uit ESG-obligaties. In de afgelopen jaren is de uitgifte van ESG-obligaties dan ook gestegen. Waar dit percentage in 2020 nog op 14% van de totale uitgifte van obligaties lag, is dat afgelopen jaar gegroeid naar een aandeel van ruim 41%. In totaal heeft BNG Bank in 2023 voor een recordbedrag van EUR 6,3 miljard aan obligaties in ESG-formaat uitgegeven. Dit gebeurde zowel door nieuwe emissies als door het verhogen van enkele bestaande obligatieleningen.

Kerncijfers voor funding Totaal uitstaande ESG Bonds

Opgenomen funding

€ 21,9

€ 15,2 miljard

miljard

21,9

16,3

15,2

15,7

11,9

10,2 6,3

2023

2022

2021

2023

5,9

2022

3,7

Capital market funding Waarvan ESG Bonds

2021

(in miljard euro)

(in miljard euro)

Funding per valuta

Funding per geografische indeling Noord en Zuid Amerika 13 %

CHF GBP AUD 3 % 1 % 5% Azië 13% USD 31 %

EUR 60 %

Europa 64 % Midden-Oosten en Afrika 10 %

'Een breed gedeelde strategie verbindt je organisatie'

Freya van der Kroef

BNG Bank bestaat in 2024 110 jaar. In die tijd is de wereld natuurlijk enorm veranderd. Toch is het hoofddoel van de bank in de kern hetzelfde gebleven: met financiële slagkracht bijdragen aan het oplossen van maatschappelijke vraagstukken. Maar hoe vertaal je dat naar een praktisch uitvoerbare strategie, die aansluit bij de uitdagingen van nu? ‘Strategie gaat over focus aanbrengen’, vertelt Freya van der Kroef, Hoofd Strategie & Sustainability bij BNG Bank. ‘Dat is hard nodig als je – zoals wij – klein bent, maar toch veel impact wil maken. Focus zorgt ervoor dat je duidelijke keuzes maakt en zo je positie helder maakt, zowel naar binnen als naar buiten.’ Daarom dacht Van der Kroef tijdens het scherpstellen van de strategie van BNG Bank aan de econoom Michael Porter. ‘Hij zei: “De essentie van strategie is kiezen wat je niet doet”. Dus stelden we onszelf de vraag: waarom bestaat BNG Bank – en wat zouden wij daarom juist wel en niet moeten doen?’ ‘Ons bestaansrecht is niet om zoveel mogelijk winst te maken. Maar wel om dé bank te zijn van het publieke domein, die maatschappelijke vraagstukken financiert en klanten uitstekende dienstverlening biedt. Die vaststelling van het “waarom” van BNG Bank werd het ankerpunt van onze strategie.

Het leidde ons naar onze purpose, het ijkpunt voor alles dat we doen: “Gedreven door maatschappelijke impact”.’ Koers aanscherpen Hoe je invulling geeft aan je purpose is in essentie je strategie. Van der Kroef: ‘Het bepaalt aan welke klanten we krediet verstrekken, op welke wijze we klanten bedienen, welke collega’s we aannemen en hoe we onze organisatie inrichten. De doelstellingen die uit dit soort vraagstukken voortvloeien, gieten we in een middellange termijnstrategie van drie jaar. Die periode knippen we vervolgens op in korte termijnstrategieën van 12 maanden om het geheel praktisch uitvoerbaar te maken.’ Elk jaar houdt BNG Bank haar strategie tegen het licht. ‘Spelen er om ons heen of in de organisatie zaken waarop we moeten inspelen? Sommige ontwikkelingen komen sneller op je af dan verwacht, terwijl iets wat heel actueel leek juist weer in de ijskast gaat. Zo scherpen we continu onze koers aan.’

De positieve invloed van een duidelijk gedefinieerde strategie is niet te onderschatten: het zorgt voor verbinding. ‘Iedereen weet waar hij of zij het voor doet’, zegt Van der Kroef. ‘Het maakt dat je samen actief stuurt op het halen van doelen. BNG’ers zijn gedreven om een bijdrage te leveren aan een groter maatschappelijker belang. Ik durf er mijn handen voor in het vuur te steken dat iedereen die bij BNG Bank werkt, hierdoor gedreven is.’ Kansen blijven grijpen ‘Bij het herijken van onze strategie in 2023 is onze purpose gelijk gebleven: BNG Bank wil maatschappelijke impact maken. Voor onze klanten, investeerders en stakeholders is het essentieel dat we als publieke bank altijd klaarstaan en onze taken goed uitvoeren. In de kern is dat: krediet verstrekken tegen aantrekkelijke voorwaarden.’ ‘Dankzij ons hoge ratingniveau kunnen we financiering aantrekken tegen gunstige tarieven en zo klanten helpen hun maatschappelijke doelen te realiseren. Dat we de publieke sector kunnen helpen het verschil te maken, is een kans die we ook de komende jaren met beide handen blijven aangrijpen.’

40

2 Financiële resultaten en vooruitzichten

2.1 Financiële resultaten BNG Bank is tevreden over de in 2023 behaalde financiële resultaten met een hoog rendement, sterke kapitaal- en liquiditeitsratio’s en een groeiende leningportefeuille. Over het jaar 2023 is een nettowinst behaald van EUR 254 miljoen. Hoewel de nettowinst positief beïnvloed is door het gestegen renteresultaat, is deze EUR 46 miljoen lager dan in 2022. Dit komt door een lager resultaat financiële transacties. Het rendement op eigen vermogen is met 5,6%, lager dan vorig jaar, maar is ruim boven het doel. Het renteresultaat van EUR 563 miljoen is EUR 82 miljoen hoger dan het resultaat van 2022. Dit is onder andere veroorzaakt door de hogere rentetarieven en langere looptijden van verstrekte klantenleningen. Door de stijging van de looptijden van leningen aan klanten tot soms meer dan dertig jaar is een hogere opslag voor liquiditeitsrisico op de rente ontvangen. Daarnaast hebben we wederom dit jaar onze concentratie- en tegenpartijrisico omtrent derivaten actief gemanaged. Zo hebben we meer derivaten overgeheveld van een clearing house in het Verenigd Koninkrijk (LCH) naar een clearing house binnen de EU (EUREX). Dit resulteerde in een betere verdeling en dus een lager concentratierisico.

Ook hebben we tijdens de bankencrisis van het eerste kwartaal dit jaar onze derivatenpositie met Credit Suisse succesvol afgebouwd door derivaten te transfereren naar banken met een beter risicoprofiel. Deze acties hebben in principe geen of weinig netto impact op de nettowinst.

Wel hebben ze gezorgd voor een verschuiving van resultaat financiële transacties (negatieve impact) naar renteresultaat (positieve impact). In 2023 is het resultaat financiële transacties lager dan in het voorgaande jaar. Afgelopen jaar was deze EUR 78 miljoen negatief (EUR 113 miljoen positief in 2022), hetgeen een daling betekent van EUR 191 miljoen. Voor EUR 25 miljoen negatief (EUR 47 miljoen positief in 2022) bestaat het resultaat uit gerealiseerde verkoopresultaten. Door het einde van haar verruimingsbeleid is de ECB gestopt met het massaal opkopen van obligaties in de markt. Daardoor zijn de liquiditeitsopslagen substantieel toegenomen voor de obligaties van BNG Bank maar ook voor obligaties die we aanhouden voor onze liquiditeitsbuffer, onze liquiditeitsportefeuille. Dit was een trendbreuk ten opzichte van de afgelopen jaren. De consequentie is dat bij het actief managen van deze portefeuille netto een negatieve waarde gerealiseerd wordt tegen een hoger renteresultaat in de toekomst.

41

Afgelopen jaren, toen de liquiditeitsopslagen juist aan het dalen waren, was het effect andersom. De overige ongerealiseerde resultaten van EUR 53 miljoen negatief (EUR 66 miljoen positief in 2022) komen voor ongeveer EUR 58 miljoen voort uit negatieve waardering (EUR 30 miljoen positief in 2022) van het niet-effectieve deel van hedge accounting. De daling van het resultaat financiële transacties is verder toe te schrijven aan hogere (krediet)opslagen op bepaalde tegenpartijen. In het afgelopen jaar heeft de langlopende kredietportefeuille zich naar tevredenheid ontwikkeld. De portefeuille langlopende kredietverlening is in 2023 met EUR 1,2 miljard gestegen tot EUR 89,2 miljard. De langlopende kredietportefeuille aan de sector wonen bedraagt EUR 46,9 miljard, een toename van EUR 2,1 miljard ten opzichte van jaareinde 2022. BNG Bank heeft voor EUR 11,3 miljard aan nieuwe langlopende leningen verstrekt aan klanten. Dat is EUR 1,0 miljard minder dan vorig jaar, maar Eur 0,5 miljard boven de verwachtingen voor 2023. Vergeleken met vorig jaar is het provisieresultaat gestegen met EUR 7 miljoen tot EUR 26 miljoen. Dit komt door meer afgesloten faciliteiten, die in de toekomst getrokken kunnen worden. De solvabiliteitsvrije langlopende kredietportefeuille bedraagt EUR 81,6 miljard. Dit komt neer op een solvabiliteitsvrije uitzetting van 91,5% op de totale portefeuille.

Hiermee heeft BNG Bank de doelstelling behaald van tenminste 90% solvabiliteitsvrije uitzettingen. Verder behaalde de bank haar doelstelling van een scoringspercentage van minimaal 60% procent op solvabiliteitsvrije langlopende kredietverlening aan de sectoren decentrale overheden, woningcorporaties en zorginstellingen: in 2023 heeft de bank 65,7% van de kredietaanvragen verstrekt. Daardoor is de positie van BNG Bank als marktleider wederom bevestigd. Het totaal aan bijzondere waardeverminderingen op leningen van BNG Bank daalde met EUR 60 miljoen tot EUR 100 miljoen per ultimo 2023. Deze daling is het gevolg van de administratieve afwikkeling van

EUR 60 miljoen van eerder afgewaardeerde leningen. Het totaal van de verwachte kredietverliezen blijft laag ten opzichte van het balanstotaal van EUR 115,5 miljard. Dit is een weerspiegeling van de hoge kredietwaardigheid van de uitzettingen van de bank. In 2023 zien we een sterke stijging van de geconsolideerde bedrijfslasten van EUR 115 miljoen in 2022 naar EUR 142 miljoen. We zijn gegroeid in aantal medewerkers, zowel intern als extern, om daarmee de bank op specifieke terreinen te versterken zoals de veiligheid en toekomstbestendigheid van de IT-systemen, datakwaliteit en datamanagement en onze poortwachtersrol. De Cost to Income ratio is hierdoor gestegen naar 24% (2022: 22,4%), maar blijft relatief laag. Bij een nominaal tarief voor vennootschapsbelasting van 25,8% komt de effectieve belastingdruk in 2023 uit op 26,4% (exclusief bankenbelasting). In 2023 bedroeg de bankenbelasting EUR 22 miljoen en was daarmee EUR 10 miljoen lager dan in 2022. Deze daling wordt met name veroorzaakt doordat het balanstotaal van 2022, dat als basis dient voor de berekening van de bankenbelasting in 2023, met EUR 37 miljard is gedaald ten opzichte van het jaar ervoor. Per ultimo 2023 komt het balanstotaal van BNG Bank uit op EUR 115,5 miljard, wat EUR 3,4 miljard hoger is dan ultimo 2022.

Deze stijging wordt met name veroorzaakt door marktwaardeveranderingen zichtbaar in de balansposten Waardeaanpassingen van kredieten in portfolio hedge accounting en Schuldbewijzen. Het eigen vermogen van BNG Bank staat eind 2023 op EUR 4,7 miljard. Dit is EUR 0,1 miljard meer dan in 2022, met name veroorzaakt door het toevoegen van de nettowinst over 2023. Per jaareinde resteert EUR 0,3 miljard aan additioneel Tier 1-vermogen. De solvabiliteitsratio’s van de bank blijven hoog. De Common Equity Tier 1-ratio bedraagt 43% en de Tier 1-ratio bedraagt 46%. De Common Equity Tier 1 ratio is hoger dan in 2022, toen deze 35% bedroeg. Deze stijging wordt veroorzaakt door een belangrijke daling van de risicogewogen activa van EUR 11,4 miljard naar EUR 9,6 miljard. De leverage ratio per jaareinde

42

2023 bedraagt 13,5% en is daarmee licht hoger dan de 13,0% per jaareinde 2022. Zowel de CET1-, de Tier 1- als de leverage ratio liggen ruim boven onze minimum niveaus. De liquidititeitsratio’s zijn ook onverminderd sterk met een net stable funding ratio van 119% in 2023 (125% in 2022) en een liquidity coverage ratio van 143% (189% in 2022). Deze ratio’s zijn ook ruim boven de minimum niveaus en reflecteren het prudente risicomanagement van de bank.

Dividend

Aan de Vergadering van Aandeelhouders wordt over 2023 een dividend van EUR 120 miljoen voorgesteld (EUR 140 miljoen in 2022). In lijn met ons beleid is dit 50% van de nettowinst, gecorrigeerd voor de uitkering op het additioneel Tier1-kapitaal.

Financiële resultaten Kredietverlening Verstrekte langlopende kredietverlening 2023

€

11,3

AAA

miljard

Externe ratings van Moody’s, de ratings van de Staat der Nederlanden.

2023

Common equity Tier-1 ratio 43%

2023 2022 2021

Aandeel promotional loans in portefeuille

S&P en Fitch zijn gelijk aan

50%

95%

Ten minste 90% van de langlopende leningen op de balans moeten kwalificeren

50%

35%

50%

32%

Doelstelling 90%

Tier-1 ratio 46%

2023

50%

2022

37%

50%

2021

38%

50%

2023

Leverage ratio 2023 2022 2021

Het scoringspercentage

10,6%

13%

15%

13%

15%

65,7%

15%

Doelstelling ≥60%

volume kredietverlening is groter dan 60%

Lagere nettowinst in 2023

Nettowinst 2023

€ 254 miljoen

Nettowinst 2022

€

300  miljoen

Het rendement op het eigen vermogen Het rendement op het eigen vermogen ligt boven de rendementsnorm van het Ministerie van Financiën: 5,6%

2023

6,7%

2022 Rendementsnorm gesteld door Ministerie van Financiën: 3,7%

Uitgelichte factoren van invloed op de nettowinst: Lager resultaat financiële transacties

Hoger renteresultaat

Mutatie debiteurenvoorziening

Stijging bedrijfslasten

563 481

113

53 3

142

115

-78 2023

2022

2023

2022

2023

2022

2023

2022

(in miljoen euro)

(in miljoen euro)

(in miljoen euro)

(in miljoen euro)

Oorzaak

Oorzaak

Oorzaak

Oorzaak

– Ontwikkeling van spreads

– Hogere rente

– Stabiele, licht gestegen

– Grote projecten om data- en

– Lagere gerealiseerde

– Langere looptijden

verkoopresultaten

verstrekte klantleningen

portefeuille

IT systemen te versterken – Uitbreiding aantal (interne en externe) medewerkers

45

2.2 Financiële vooruitzichten De cijfers van 2023 laten zien dat BNG Bank er financieel sterk voor staat. Een sterke kapitalisatie, een gezonde rentabiliteit in combinatie met een hoog marktaandeel en goede funding condities zorgt ook voor een solide financieel fundament voor de toekomst. Het fundingbeleid van BNG Bank blijft, net als in voorgaande jaren, onveranderd gericht op permanente toegang tot de geld- en kapitaalmarkt voor de gewenste looptijden en volumes tegen zo laag mogelijke kosten. In 2024 verwacht BNG Bank ongeveer EUR 19 miljard aan funding aan te trekken. In het komende jaar heeft de bank de intentie om wederom een substantieel deel van haar lange termijn funding via ESG-obligaties aan te trekken. Voor wat de belastingdruk betreft, blijft het nominale tarief van de vennootschapsbelasting voor 2024 ongewijzigd op 25,8%. Door een stijging van de tarieven zal de bankenbelasting in 2024 ongeveer met 30% stijgen. Dit betekent dat de bankenbelasting in 2024 op EUR 29 miljoen zal uitkomen. BNG Bank verwacht echter geen contributie aan het Single Resolution Fund te betalen in 2024. In 2023 heeft de bank nog EUR 14 miljoen aan het fonds bijgedragen. De relevante autoriteit heeft aangegeven dat het fonds voor nu genoeg middelen heeft en in 2024 in principe door de banken niet bij aangevuld hoeft te worden.

Dit fonds is opgericht na de financiële crisis om bij te dragen aan de stabiliteit van de Europese financiële sector in het geval dat een bank in faillissement raakt. Verder kan het resultaat financiële transacties afhankelijk van de marktontwikkelingen sterk fluctueren. Mede hierdoor vindt de bank het niet verantwoord om een betrouwbare uitspraak te doen over de verwachte nettowinst in 2024.

'We stillen de honger naar informatie van investeerders steeds beter'

Sydney Siahaija & Michiel Matthijssen

Investeerders zijn voor BNG Bank van cruciaal belang. Zij leveren de lange termijnfinanciering die de bank nodig heeft om de publieke sector competitieve leningen te bieden. Het Funding & Treasury-team draagt daarom een grote verantwoordelijkheid. Zij halen niet alleen investeerders binnen, maar onderhouden ook de relaties met hen én zorgen dat zij qua informatie op hun wenken worden bediend. ‘Binnen ons Funding & Treasury-team bestaan verschillende verantwoordelijkheden en specialismes, vertelt Michiel Matthijssen, senior funding officer bij BNG Bank. ‘Denk aan het managen van het renterisico en het zorgen voor liquiditeit op de korte termijn. Zelf richt ik me op lange termijnfinanciering. Dat verkrijgen we door obligaties aan investeerders uit te geven. De looptijd hiervan is vaak meerdere jaren. Zo hebben we altijd genoeg geld om aan onze publieke klanten uit te lenen. Veilig en stabiel Voor BNG Bank is het onderhouden en versterken van de relaties met haar investeerders erg belangrijk. ‘Daarom gaan we naar conferenties, nemen we deel aan panels en bezoeken onze investeerders’, vertelt Sydney Siahaija, funding officer bij BNG Bank. ‘Zo bouwen we aan onze naam. Investeerders weten dat bij ons kredietwaardigheid en stabiliteit op één staan; we zijn de op twee na veiligste bank ter wereld. Dat stellen investeerders op prijs.

Het biedt ze comfort dat ze beleggen in een stabiele partij en dat ze aan het einde van de obligatielooptijd hun geld terugzien.’ Matthijssen en Siahaija hebben niet de mogelijkheid om elke potentiële investeerder individueel te benaderen. ‘Daarom zitten er tussen ons en investeerders vaak zakenbanken, die dagelijks contact met investeerders hebben’, legt Matthijssen uit. ’Deze zakenbanken kloppen bij ons aan en vormen de brug tussen ons en de investeerder. Doen wij een grote obligatie-uitgifte? Dan communiceren we dit ook via zulke zakenbanken. Zij polsen en verzamelen dan de interesse van investeerders.’ Toekomst en ontwikkeling Investeerders hebben een toenemende honger naar informatie. ‘Die stillen wij steeds beter’, aldus Siahaija. ‘Vroeger ging het vooral over de looptijd en de voorwaarden van een obligatie. Tegenwoordig willen investeerders ook weten hoe BNG Bank zich als instelling ontwikkelt en hoe we naar de toekomst kijken.’ Ook hoe de bank omgaat met ‘ESG’-doelstellingen wordt steeds belangrijker.

Dat staat voor Environment, Social en Governance. Oftewel: hoe en in welke mate laat je factoren als milieu, maatschappij en goed bestuur meewegen in je beslissingen. BNG Bank gaf in 2023 extra aandacht aan het inzichtelijk maken van haar resultaten. Matthijssen: ‘We zijn gestart met het verbeteren van onze website. We worden steeds beter in het informeren van investeerders over ESG-resultaten, onze duurzame en algehele strategie en onze financieringsprogramma’s. Standaardisatie en uniformiteit zijn hierbij ook belangrijk – dit maakt het makkelijker om onze data te vergelijken met die van andere financiële instellingen.’ Digitalisering obligatie-uitgifte Betere informatievoorziening is niet de enige verbetering die Matthijssen en Siahaija in 2023 in hun team zagen. ‘We gaven dit jaar voor het eerst obligaties uit waarbij de administratieve afhandeling is gedigitaliseerd’, vertelt Siahaija. ‘Dit gebeurde voorheen nog ouderwets handmatig. Een veelbelovende ontwikkeling, omdat je hiermee sneller opereert en minder foutgevoelig bent. Zo blijven we investeren in onze investeerders en daarmee ook in een steeds stabielere en toekomstbestendigere BNG Bank.’

48

3 Interne bedrijfsvoering

3.1 Medewerkers Om succesvol te zijn is het van essentieel belang om de juiste mensen aan te trekken en om de juiste competenties, kennis en vaardigheden op de juiste plek in te zetten. In 2023 slaagden wij daar, ondanks een gespannen arbeidsmarkt, goed in. In 2023 werden 119 nieuwe mensen aangetrokken om de ambities van de bank waar te maken. Kennis en vaardigheden worden voortdurend geactualiseerd en ontwikkeld via het uitgebreide aanbod van leer- en ontwikkelmogelijkheden dat de bank medewerkers aanbiedt.

Organisatieontwikkeling

Het kunnen aantrekken en behouden van talent vraagt om aantrekkelijk werkgeverschap. We moeten mensen weten te boeien en te (ver)binden. Dat is meer dan alleen een mooie werkgeverspropositie of goede arbeidsvoorwaarden. Het gaat om de cultuur die we met elkaar ontwikkelen. Samenwerking, resultaaten klantgerichtheid zijn de kerncompetenties. Leiderschap speelt een belangrijke rol bij het waarmaken van de strategie, het realiseren van performance en het ontwikkelen van medewerkers en organisatie. Daarnaast verwachten wij van onze medewerkers dat zij persoonlijke groei en ontwikkeling nastreven en vragen wij hen om naast resultaatgerichte doelstellingen ook jaarlijks om ontwikkeldoelstellingen te formuleren. Ook is het van groot belang om met elkaar in gesprek te zijn over hoe we met elkaar werken. Hierdoor kunnen

we tot een optimale samenwerking komen en staan we open voor nieuwe en andere perspectieven. We werken samen aan een ontwikkelingsgerichte en open cultuur. Daarmee zijn we een aantrekkelijke werkgever voor medewerkers die al jaren bij ons aan het werk zijn, maar ook voor nieuwkomers. In 2022 hebben we onze gedragscode geactualiseerd en dichter bij onze medewerkers gebracht. Naast het thema integriteit wordt in de gedragscode ook aandacht besteed aan hoe we met elkaar willen werken. Daarbij is aandacht voor hoe we het niet willen. De regeling 'Meldregeling Onregelmatigheid' hebben we in samenspraak met onze Ondernemingsraad geactualiseerd en ook is aandacht geschonken aan de aanwezigheid van zowel interne als externe vertrouwenspersonen.

49

50

Leiderschap

Leiderschap is een belangrijke factor in het realiseren van onze doelstellingen en ambities en het ontwikkelen van de gewenste cultuur. In 2022 zijn wij gestart met ons Leiderschapsontwikkelingsprogramma 'Leiderschap met Impact', destijds met het senior management. In 2023 hebben ook alle overige leidinggevenden deelgenomen aan dit programma, gebaseerd op ons eigen Leiderschapsprofiel. Het programma behelst een tweedaagse training met collegaleidinggevenden, gevolgd door onderlinge en gefaciliteerde intervisiebijeenkomsten. In 2023 hebben alle leidinggevenden aan dit ontwikkelprogramma deelgenomen.

Versterken interne organisatie

Ook in 2023 zagen we ons personeelsbestand verder toenemen. Om invulling te kunnen geven aan die vergrote wervingsbehoefte is gevolg gegeven aan een verdere professionalisering van onze werving- en selectiefunctie. Meer gebruik van sociale media door gerichte campagnes, meer eigen werving in plaats van het inschakelen van wervingsbureaus en het deels automatiseren van het recruitmentproces leidde tot succes. In een gespannen arbeidsmarkt wisten wij in 2023 123 vacatures te vervullen, waarvan 58 via eigen werving. 11% van de nieuwe medewerkers werd aangebracht door onze eigen medewerkers via het 'referral programma'. Zo werken we met elkaar aan de groei en ontwikkeling van BNG Bank. De professionalisering van onze werving- en selectieactiviteiten speelt een belangrijke rol bij een van de twee Key Performance Indicators die wij in het kader van onze strategische doelstelling 'Het kunnen aantrekken en behouden van talent' hebben gesteld: de zogenoemde time to hire. Hiermee meten wij hoe lang het duurt om een vacature in te vullen vanaf het moment van openstellen. (KPI: 68 dagen). Ieder kwartaal meten wij deze time to hire. Waar het om nieuwe medewerkers gaat (zowel medewerkers met een vast dienstverband als externe inhuur) is een goede ontvangst essentieel.

De leidinggevende speelt daarin een belangrijke rol, maar ook wordt alle nieuwe medewerkers een onboardingsprogramma aangeboden dat start

met een 'Onboardingsdag'. Op deze dag maakt de nieuwe medewerker kennis met BNG Bank, met onze purpose, strategie en doelstellingen. Nieuwe medewerkers ontmoeten andere nieuwe collega’s, maken kennis met een lid van ons Executive Committee, leggen de Bankierseed af en ontvangen hun mobile devices, de Gedragscode en de Regeling omtrent Privé Beleggingstransacties. Bij indiensttreding geven nieuwe medewerkers ook hun nevenactiviteiten aan, zodat een toets op eventuele belangenverstrengeling kan worden gedaan. Bij medewerkers die al in dienst zijn, wordt jaarlijks een opgave van nevenactiviteiten gevraagd. De onboardingsdag wordt later opgevolgd door een met een zogenoemd '30-60-90 dagen programma'. Hiermee zorgen we voor een goede introductie binnen de bank. De onboardingsdag vindt twee keer per maand plaats, aan het begin van de maand en halverwege de maand. In 2023 zagen we een behoorlijke groei van zowel het aantal medewerkers als externen betrokken bij onze bank. Het aantal medewerkers van BNG Bank en de dochtermaatschappijen nam toe tot 474 medewerkers (474,72 fte). Bij BNG Bank werken per 31-12-2023 171 externe medewerkers (152,5 fte) voornamelijk op basis van inhuur. De meeste van deze externe medewerkers werken aan de veiligheid en toekomstbestendigheid van de IT-systemen.

In 2023 zijn 23 medewerkers van functie gewisseld, 119 nieuwe medewerkers zijn ingestroomd en hebben 45 medewerkers de bank verlaten. Een van de Key Performance Indicators die we in het kader van de strategische doelstelling hebben gesteld betreft de zogenoemde 'regretted loss'. Medewerkers waarvan we het om diverse organisatorische redenen zeer betreuren dat zij de bank hebben verlaten, drukken we uit in een percentage. De vaststelling of er sprake is van 'regretted loss' gebeurt in samenspraak met de leidinggevende en HR. Daarbij zijn een achttal criteria als richtlijn opgesteld.

Behoud van talent

Om talent te kunnen behouden, is ruimte voor (persoonlijke) ontwikkeling een vereiste. Iedere medewerker definieert en bespreekt met zijn leidinggevende gedurende het jaar zowel resultaat-

51

als ontwikkeldoelstellingen. Om maximaal ruimte te geven aan (persoonlijke) groei en ontwikkeling kent BNG Bank het 'Unlimited Learning' concept. Op een ontwikkelplatform zijn talloze opleidingen (individueel, groep of e-learnings) beschikbaar waar de medewerkers ongelimiteerd gebruik van kunnen maken. In 2023 zijn via dit platform 523 opleidingen gevolgd en daarnaast volgen medewerkers via dit platform verplichte e-learnings op het gebied van security en de Algemene Verordening Gegevensbescherming. Dat zorgt voor het noodzakelijk kennisniveau op deze gebieden. Het bieden van opleidingsmogelijkheden is onderdeel van onze 'Talent Management Cyclus'. Deze cyclus gaat uit van een continue performance en ontwikkeldialoog tussen leidinggevende en

medewerker. Resultaat- en ontwikkeldoelstellingen worden gesteld en besproken en waar nodig gedurende het jaar aangepast. Benodigde competenties en vereiste kennis en vaardigheden worden op basis van de doelstellingen en ambities binnen de teams gedefinieerd. Vanuit de Strategische Personeelsplanning (SPP) werken teams toe naar een optimale invulling van het team qua competenties, kennis en vaardigheden. Vanuit die planning wordt handelingsperspectief geboden op diverse niveaus: op individueel niveau, teamniveau of op niveau van BNG Bank. Welke interventies (ontwikkelen, opvolgen of werven) zijn er nodig om tot een juiste en benodigde teambezetting te komen? Ook wordt vanuit de SPP invulling gegeven aan opvolgingsbeleid voor sleutelposities en ook voor leidinggevende of andere rollen.

52

53

Hulpmiddelen

BNG Bank stelt hulpmiddelen ter beschikking die bijdragen aan een goede werkbeleving. In dat kader hebben we in 2023 voor alle medewerkers een nieuwe laptop ter beschikking gesteld. Tevens zijn er mogelijkheden om vanuit huis te werken en is er ook een vergoeding om de thuiswerkplek goed in te richten. Vanuit de gedachte van de vitale en gezonde medewerker is het sportbudget verhoogd, het fietsplan verruimd en is ook de wekelijkse bootcamp georganiseerd. Ook worden wekelijks stoelmassages op kantoor gegeven, waarbij we gebruik maken van de diensten van masseurs met een visuele beperking.

Locatie

Vanwege de verbouwing van ons pand aan de Koninginnegracht zijn we in november 2023 voor een periode van anderhalf jaar verhuisd naar een tijdelijke locatie elders in Den Haag. In 2023 zijn verschillende focusgroepen (hospitality, werkomgeving, kunst, duurzaamheid, beheer & exploitatie en beveiliging) ingericht zodat medewerkers mee konden denken over de toekomstige vormgeving en inrichting van ons kantoor aan de Koninginnegracht. Wij verwachten dat de verbouwing in 2025 gereed is en dat wij dan weer terug verhuizen.

Ziekteverzuim

Het arbeidsomstandighedenbeleid van BNG Bank is erop gericht de werkomgeving van medewerkers gezond te houden en ziekteverzuim te voorkomen. Het ziekteverzuim is in 2023 3,3% en is daarmee lager dan in 2022 (3,7%). Het ziekteverzuim ligt daarmee boven de interne norm van 3%. Het (lange termijn) ziekteverzuim is in grote mate medisch gerelateerd en niet of nauwelijks arbeidsgerelateerd. In december van 2023 zagen we als gevolg van het griepvirus een hoog percentage korte termijn ziekteverzuim. De norm voor frequent verzuim is gesteld op 3 keer of meer ziek gedurende de afgelopen 12 maanden om hiermee een tijdige signalering te bewerkstelligen. Indien er sprake is van frequent verzuim volgt een gesprek met de leidinggevende.

Incidenten

In 2023 zijn geen meldingen ontvangen van incidenten op het gebied van discriminatie. De

interne vertrouwenspersonen zijn in acht gevallen geraadpleegd. De inhoud van zeven van de acht gesprekken betrof ongewenste omgangsvormen, met name op het gebied van intimiderend gedrag van een collega/leidinggevende. Eén casus betrof seksueel intimiderend gedrag. Eén casus heeft geleid tot een formele melding bij HR en in het verlengde daarvan tot een disciplinaire maatregel. De procedure om incidenten te melden, is opgenomen in Meldregeling Incidenten die in 2023 is geactualiseerd.

Ondernemingsraad

In 2023 heeft veelvuldig overleg plaatsgevonden met de Ondernemingsraad (OR). Behalve aan diverse adviesaanvragen en instemmingverzoeken is regelmatig aandacht besteed aan onderwerpen als monitoringsbeleid en privacy, de standby-regeling, de op handen zijnde tijdelijke verhuizing en de Meldregeling Incidenten. De onderwerpen kwamen aan de orde in reguliere overlegvergaderingen en in overleggen tussen specifieke OR-commissies en afgevaardigden van de afdeling HR.

Tevredenheid medewerkers

In 2023 hebben we in ons medewerkeronderzoek kunnen constateren dat BNG Bank beschikt over bevlogen medewerkers: 36% bevlogen ten opzichte van 28% in 2022. Collega's zijn tevreden over de geboden ontwikkelingsmogelijkheden binnen de bank (score 7,6), maar ze zijn kritisch over de onderlinge samenwerking tussen teams (score 5,9). De zogenoemde Employer Net Promotor Score bevindt zich in 2023 ook nog niet op het gewenste niveau (score -7). Deze score betekent dat het percentage medewerkers dat BNG Bank niet zal aanraden als werkgever (29%) 7% hoger is dan het percentage dat BNG Bank wel zal aanraden als werkgever (22%).

Diversiteit en inclusie

In 2023 is het Beleid Diversiteit en Inclusie geactualiseerd. Voor BNG Bank is diversiteit en inclusie vanzelfsprekend. Het is eerlijk en sociaal om een ieder kansen te bieden en te zorgen voor een werkomgeving met een verscheidenheid aan medewerkers en waar medewerkers zichzelf kunnen zijn. Dat past bij een bank die het publieke belang dient. Naast eerlijk en sociaal is diversiteit en inclusie ook gewoon verstandig. We realiseren onze

54

ambities enkel als we een beroep kunnen doen op al het talent en we optimaal gebruik kunnen maken van de verschillende perspectieven en inzichten. Diversiteit en inclusie zijn daarmee bouwstenen voor het realiseren van onze ambities. Als doelstellingen hebben we geformuleerd: Sekse - Balans RvC, ExCo en Direct Reports: minimaal 40% man of vrouw. - Balans organisatie: minimaal 40% man of vrouw. - KPI: Direct Reports van 32% naar 40% vrouw. - KPI organisatie: van 35% naar 40% vrouw. Leeftijd - Balans <45 en >45 jaar: 50/50 - KPI: leeftijdscategorie <45 jaar van 41% naar 50%. Culturele achtergrond - Voor culturele achtergrond wordt geen streefcijfer vastgesteld omdat deze gegevens niet vastgelegd worden. Wel is vastgesteld dat dit alleen maar kan verbeteren, omdat we van mening zijn dat er nog onvoldoende culturele diversiteit bij de bank aanwezig is. Arbeidsvermogen - KPI: minimaal 2% van de populatie heeft een afstand tot de arbeidsmarkt.

Kerncijfers HR

474

162

medewerkers

312

45

23

traden uit dienst

46

vrouwen

mannen

119 kwamen in dienst

maakten een overstap

50 424

jaar

is de gemiddelde leeftijd 100

werken part-time < 36 uur

werken full-time > 36 uur

105 91

75

is de jongste medewerker

is de oudste medewerker

AANTAL MEDEWERKERS

24 67

50

59

57

56

40 33

25

LEEFTIJD

33

21%

19%

34%

26%

≤ 34

35-44

45-54

≥ 55

56

Beloningsbeleid

Van de medewerkers van BNG Bank valt 95% onder de CAO Banken. Op basis van de afspraken in deze cao werden op 1 januari (3,5%) en 1 juli (1%) van dit jaar de salarissen en salarisschalen verhoogd. In de cao is naast de vele andere regelingen ook een ouderschapsverlofregeling overeengekomen die op organisatieniveau nog nader ingevuld kan worden. BNG Bank kent een ouderschapsverlofregeling waarbij de eerste 4 weken van het ouderschapsverlof (in totaal 9 weken mogelijk) worden aangevuld tot 100% van het salaris. Van de regeling maakten 15 medewerkers (6 mannen en 9 vrouwen) gebruik. 12 medewerkers waarvan het ouderschapsverlof is afgelopen, zijn teruggekeerd in hun functie. Eén medewerker is na afloop van het ouderschapsverlof uit dienst getreden. Alle medewerkers nemen deel aan de pensioenregeling. BNG Bank draagt als werkgever 70% bij aan het pensioen, de medewerker draagt 30% bij. Alle genoemde cijfers zijn per einde 2023. BNG Bank streeft naar een beheerst beloningsbeleid, in lijn met onze identiteit en strategie. We willen dat het beloningsbeleid, het nemen van meer risico dan aanvaardbaar is, ontmoedigt. Het beloningsbeleid mag ook niet leiden tot prikkels voor niet-integer gedrag. Medewerkers en leden van het ExCo en de RvC ontvangen daarom geen variabele beloning. In situaties van een uitzonderlijke prestatie kunnen medewerkers een eenmalige gratificatie of attentie ontvangen.

De RvC ziet toe op het beloningsbeleid van de bank. De algemene beginselen van het beloningsbeleid van het ExCo en de medewerkers zijn goedgekeurd door de RvC. Jaarlijks wordt aan de RvC gerapporteerd over de uitvoering van het beloningsbeleid en bekijkt de RvC of het beloningsbeleid voldoet aan de beginselen voor een beheerst beloningsbeleid. Daarvoor voert de afdeling Risk Management een risicoanalyse uit voor verschillende onderdelen van het beloningsbeleid. Ook vindt er jaarlijks een overleg plaats met de Ondernemingsraad over de beloningsverhoudingen binnen de bank. Vaststelling van het beloningsbeleid voor de statutaire leden van het ExCo en de vaststelling van de beloningsregeling van de RvC vindt plaats door de

Algemene Vergadering van Aandeelhouders (AVA). Het salaris van het hoogst verdienende lid van het ExCo was in 2023 4,07 maal de mediaan van het salaris van medewerkers van BNG Bank (4,15 in 2022). Het gemiddelde salaris (loonsom) is in vergelijking met 2022 0,5% gestegen. Het beloningsbeleid en het remuneratierapport zijn gepubliceerd op de website. Over de beloning van de leden van het ExCo en de RvC in 2023 wordt gerapporteerd in de Financial Statements.

57

3.2 CO2-emissies bedrijfsvoering BNG Bank streeft in de eigen bedrijfsvoering naar CO2-neutraal opereren, het zo zuinig mogelijk omgaan met materialen en het terugdringen van de CO2-emissies. Jaarlijks wordt over de CO2 -emissies van de eigen bedrijfsvoering gerapporteerd op basis van Scope 1, 2 en 3 van het Greenhouse Gas Protocol (GHG). In de paragraaf Uitgangspunten verslaglegging wordt de berekening van de CO2 -emissies van de interne bedrijfsvoering toegelicht. In 2023 is een omvangrijke renovatie van het kantoorpand aan de Koninginnegracht gestart. Om dit mogelijk te maken is de organisatie in het laatste kwartaal verhuisd naar een tijdelijk onderkomen. Dit is gelegen in de directe nabijheid van een treinstation en overig openbaar vervoer. Het huurpand heeft andere energiegebruikskarakteristieken en gebruikt gas voor opwekking van warmte (+33% scope 3 emissie). De elektriciteitsvoorziening blijft op basis van groene energie. Daarnaast is in 2023, na de COVID-19 pandemie, weer het volledig jaar gebruik gemaakt van de kantoorfaciliteiten en is er een groei geweest in het bezoeken van onze overzeese (potentiële) beleggers (+12% scope 3 emissie). Medio 2025 zal weer teruggekeerd worden naar het gerenoveerde en verder verduurzaamde kantoorpand aan de Koninginnegracht.

Emissies 2022

2023

CO₂

Totaal

268

2021

191

Totaal

ton (0,5 per fte)

ton (0,6 per fte)

ton (0,5 per fte)

146 59

88

67

65 45

0,1

Absoluut

81

63

178

Totaal

0,1

0,3

0,2

0,2

0,2

0,1

0,2

23

0,1

Scope 1 Scope 2 Scope 3

Scope 1 Scope 2 Scope 3

Scope 1 Scope 2 Scope 3

(in ton)

(in ton)

(in ton)

2022

2021

Per fte

Energie- en warmteverbruik 2023

1.118

Absoluut Per fte

Elektriciteitsverbruik (in MWh)

996

1.049

1.014 2,4

2.805

2.211

2.151

2,1 Aardgasverbruik (in GJ)

4,5 Warmteverbruik (in GJ)

2,7 Elektriciteitsverbruik (in MWh)

5,6 Warmteverbruik (in GJ)

2,8 Elektriciteitsverbruik (in MWh)

7,9 Warmteverbruik (in GJ)

59

3.3 Compliance Ethisch handelen vormt een belangrijk fundament voor BNG Bank. De noodzaak om te voldoen aan relevante voorschriften en om maatschappelijke verantwoordelijkheid te nemen vinden we vanzelfsprekend en is naadloos verbonden met onze sociale ambities.

Risicobereidheid

BNG Bank heeft een risicobereidheid voor integriteit en naleving opgesteld. We streven naar een uitstekend integriteitsprofiel en verwachten van onze medewerkers, klanten, tegenpartijen en relevante derden dat zij voldoen aan onze integriteitsstandaarden. Met betrekking tot wet- en regelgeving stelt de bank zich een beheerste en integere bedrijfsvoering ten doel, die voldoet aan zowel relevante wet- en regelgeving als aan criteria van de toezichthouders en interne regelgeving.

Governance

Het beheersen van de compliancerisico’s is de verantwoordelijkheid van alle afdelingen binnen

de bank. Een onafhankelijke compliancefunctie ondersteunt de organisatie bij het uitvoeren van de Systematische Integriteits Risico Analyse (SIRA), het ontwikkelen van en adviseren over compliancebeleid, en bij het proces van identificatie en impactanalyse van nieuwe regelgeving. Zij adviseert, monitort en rapporteert inzake integriteitgerelateerde en regulatorische compliancerisico’s. In het Compliance Charter definieert de bank het doel en de scope van de tweedelijns compliancefunctie; de compliancecyclus vormt de basis voor onze activiteiten. Het Compliance Charter is te vinden op de website.

60

De belangrijkste hulpmiddelen om significante situaties te detecteren waar we buiten onze risicobereidheid voor integriteit opereren of niet compliant zijn met wet- en regelgeving, zijn: - Identificatie van risico’s en controles in jaarlijkse SIRA-workshops en Risk Control Self Assessments, en bijbehorende maatregelen om de belangrijkste geïdentificeerde risico’s te mitigeren; - Executie van risicogebaseerde monitoringprogramma’s door zowel eerste- als tweedelijnsafdelingen om de effectiviteit van controles te monitoren; - Procedures voor incidentmanagement. Additionele zekerheid wordt verkregen door interne en externe audits en door frequent contact met toezichthouders. Ieder kwartaal voorziet de geïntegreerde risicorapportage in informatie voor het Executive Committee en de RvC met betrekking tot de stand van zaken voor de compliancerisico’s. Het NonFinancial Risk Committee bespreekt eveneens het gedetailleerde compliance-kwartaalrapport.

Ontwikkelingen 2023

In 2023 is het proces voor het tijdig inspelen op wijzigingen in regelgeving verder versterkt door structurele actieopvolging. Op het gebied van bestaande regelgeving heeft de afdeling Compliance samen met de experts uit de eerste en tweede lijn aanzienlijke effort gestoken in het in kaart brengen van bestaande regelgeving en de mate van relevantie daarvan. Dit geeft BNG Bank meer overzicht in het veelomvattende speelveld van de complexe regelgeving waaraan zij als significante bank gehouden is. In 2023 is de GRC tooling (Governance, Risk and Compliance) voor de SIRA verder in gebruikgenomen. Hierdoor is betere sturing, monitoring en actieopvolging mogelijk. In de eerste lijn is het aantal medewerkers dat compliancegerelateerde werkzaamheden uitvoert, toegenomen; in 2023 zijn de afdelingen uitgebouwd die zich bezighouden met eerstelijns risicomanagement waaronder het voldoen aan nalevingsvereisten op het gebied van CDD, privacy, IT en security. Het aantal interne medewerkers op de

afdeling Compliance is in 2023 gelijk gebleven. Het aantal externe medewerkers dat de afdeling tijdelijk heeft ondersteund bij professionaliseringsactiviteiten is afgenomen.

Risicobereidheid

Gedurende 2023 heeft de afdeling Compliance vastgesteld dat BNG Bank niet geheel binnen haar risicobereidheid voor compliancerisico’s opereerde. Dit had specifiek betrekking op de robuuste uitvoering van het privacybeleid, de uitdagingen op het gebied van regelgeving en vertragingen rond de technische ondersteuning bij de invulling van de poortwachtersrol. Er materialiseerden zich echter geen significante integriteitsrisico’s. BNG Bank rapporteerde drie incidenten aan de toezichthouder. Twee betroffen tijdelijke omissies in transactiemonitoring en -filtering: bij het directe herstel bleken geen signalen gemist te zijn. Eén incident betrof een datalek dat zekerheidshalve aan de Autoriteit Persoonsgegevens is gemeld: er materialiseerde zich geen schade. In de compliancerapportages geeft Compliance adviezen aan Exco en management voor verbeteringen op de genoemde gebieden om te borgen dat BNG Bank binnen haar risicobereidheid opereert.

Financieel economische criminaliteit

Zowel de tegenpartijen op de internationale geld- en kapitaalmarkten als de klanten in het Nederlandse publieke domein zijn onderworpen aan CDD-beleid. Het beleid is gebaseerd op de hoge integriteitsstandaarden die BNG Bank hanteert en op onze rol als poortwachter van het financiële systeem. Als onderdeel van deze inzet hebben we een transactiemonitoringprogramma ingericht om verdachte transacties op te sporen. De eerstelijnsafdeling Klantintegriteit richt zich op onboarding van klanten en revisies van CDD-analyses waarmee de bank na het eerste kwartaal van 2023 binnen de norm voor achterstanden opereerde. De afdeling richtte zich in 2023 op het verder verbeteren van de kwaliteit van dossiers en het inrichten van kwaliteitscontroles. De automatiseringsprojecten voor doorontwikkeling van de technieken voor transactiemonitoring, identificatie en verificatie

61

van klanten en adverse media kenden diverse vertragingen als gevolg van technische beperkingen vanuit de leverancier, respectievelijk als gevolg van prioritering van IT-oplossingen. Dit betekent dat BNG Bank nog niet het gewenste niveau van efficiëntie heeft bereikt. Er zijn geen inbreuken op de sanctielijsten geïdentificeerd.

Gedragsrisico

Om de integriteit van onze medewerkers, klanten, tegenpartijen en andere derde partijen te borgen en om eerlijke producten en diensten te leveren, past de bank intern beleid en interne gedragsregels toe, waaronder de gedragscode. Om deze gedragscode levend te houden, organiseerden de afdelingen Human Resources en Compliance in 2023 een grootschalig integriteitstheater voor de gehele bank. Circa 450 collega’s bezochten dit interactief theaterstuk, waarin op de bank toegespitste casuïstiek aan de orde kwam. Hiermee willen we de dialoog en bespreekbaarheid van integriteitskwesties bevorderen. Beleid wordt intern gepubliceerd en is toegankelijk voor alle medewerkers, terwijl onderhoud en verhoogd bewustzijn van toepasselijk beleid een verantwoordelijkheid is van zowel de leidinggevenden als de afdeling Compliance. Nieuwe medewerkers worden geïnformeerd over dit beleid op het moment dat zij hun werkzaamheden starten en krijgen verdiepende trainingen aangeboden in de periode na indiensttreding. De Bankierseed wordt afgenomen direct bij onboarding, waarbij nieuwe medewerkersj een interactieve introductie rond integriteit en compliance krijgen. Als medewerkers advies willen over compliancebeleid, dan kunnen zij hun leidinggevende of de afdelingen Compliance of Human Resources raadplegen. Tevens is een meldregeling voor onregelmatigheden ingesteld en bestaan er klachtenregelingen voor medewerkers.

Als medewerkers zorgen willen uiten over gedragingen in het kader van de bedrijfsvoering kunnen zij terecht bij adviseurs. Voor klanten en andere partijen is er een klachtenprocedure die gepubliceerd is op de website. Er zijn geen

meldingen op grond van deze regelingen gedaan met significante impact. Bij BNG Bank volgen medewerkers een verplichte e-learning op het gebied van privacy. Verbeteringen in de beveiliging van de persoonsgegevens worden geïnitieerd door de privacyorganisatie van BNG Bank. Deze organisatie stelde in 2023 samen met de afdeling Compliance vast dat diverse activiteiten om een robuust privacy framework te operationaliseren nog afgerond moeten worden. Enkele incidenten hadden betrekking op vertrouwelijke informatie waarvan de beveiliging was doorbroken of onvoldoende was. Deze incidenten hebben niet geleid tot klachten van klanten over privacy-inbreuken. Er zijn geen incidenten geregistreerd die betrekking hebben op corruptie of ander onacceptabel gedrag. Zoals voor andere integriteitsrisico’s is het risico van (indirecte) betrokkenheid bij corruptie onderdeel van de jaarlijkse SIRA-cyclus. Hierin beoordelen alle proceseigenaren jaarlijks de aan corruptie gerelateerde risico’s. Inherente risico’s van corruptie worden geïdentificeerd in de commerciële processen, maar worden als beperkt beschouwd gezien het strikte beleid en gedragscode van de bank. Als gevolg van deze inschatting vond in 2023 geen specifieke anticorruptie training plaats.

Frauderisico

Identificatie en mitigatie van frauderisico’s hebben hoge prioriteit omdat deze risico’s rechtstreeks financiële impact kunnen veroorzaken voor ons of onze klanten. Tevens kunnen deze risico’s impact hebben op haar reputatie als betrouwbare financiële instelling. Om deze reden worden frauderisico’s samen met andere integriteitsrisico’s geanalyseerd in de jaarlijkse SIRA. Voor alle processen worden workshops georganiseerd om te bespreken welke fraudescenario’s mogelijk kunnen optreden. Maatregelen die deze scenario’s mitigeren, worden geïdentificeerd. De restrisico’s worden met de risicobereidheid vergeleken om vast te stellen of er nog aanvullende maatregelen nodig zijn. BNG Bank stelde geen interne gevallen van fraude vast en er vonden geen interne onderzoeken naar fraude plaats in 2023. BNG Bank heeft geen signalen van

62

externe gevallen van fraude die betrekking hebben op oorzaken bij BNG Bank. De naam van BNG Bank is begin 2023 wel misbruikt door fraudeurs die aandelenpakketten uit naam van BNG Bank aanboden in Frankrijk. BNG Bank betreurt dit uiteraard zeer, maar heeft zelf echter geen schade opgelopen.

Regulatory compliance risk

Regulatorische vereisten blijven veeleisend en vragen voortdurend, intensieve inspanning van de organisatie. Ook is aantoonbare naleving belangrijk. De processen om met voortdurend veranderende regelgeving om te gaan, zijn onderdeel van het Regulatory Change Framework (RCF), bestaande uit beleid, werkwijzen, rollen en verantwoordelijkheden. Dit om te garanderen dat nieuwe of gewijzigde wet- en regelgeving tijdig wordt gedetecteerd, geanalyseerd en geïmplementeerd. Daarnaast heeft BNG Bank een proces voor bewaking van bestaande regelgeving, onder meer via onderhoud van een in 2023 geïntroduceerde Wetgevingskaart met per regelgeving een indicatie van relevantie voor de processen en prioriteiten. Deze aanpak van zowel bestaande als nieuwe regelgeving ligt vast in het in 2023 vernieuwde beleid voor Regulatory Compliance Risicomanagement.

Interne monitoringactiviteiten, verzoeken van toezichthouders, veranderingen in regels en incidenten resulteerden in de identificatie van een aantal onderwerpen waar tijdige en volledige naleving kon worden verbeterd. In enkele gevallen worden de tekortkomingen nauwgezet gevolgd door toezichthouders en in andere gevallen worden deze uitsluitend intern gemanaged. De meeste gevallen hebben betrekking op de rol van BNG Bank als poortwachter voor het financiële systeem, haar processen om IT te managen en risico’s die samenhangen met privacy en externe rapportagemogelijkheden. In 2023 waren er geen gevallen waarin BNG Bank een boete of een sanctie kreeg of betrokken was bij juridische procedures voor non-compliance met wet- en regelgeving. Er waren geen uitstaande boetes of sancties uit voorgaande jaren uit hoofde van non-compliance.

63

3.4 Risicomanagement Risicomanagement richt zich op het behouden van een veilig risicoprofiel van BNG Bank door onze activiteiten binnen de gestelde risicobereidheid uit te voeren. Het proces van het accepteren en beheersen van risico’s is inherent aan de dagelijkse activiteiten van BNG Bank. Om onze activiteiten uit te kunnen voeren, moet BNG Bank bepaalde risico’s accepteren. BNG Bank heeft een lage risicobereidheid vastgesteld voor het accepteren van risico’s. De risicobereidheid wordt jaarlijks geëvalueerd en indien nodig aangepast, zodat deze aansluit bij de actuele ontwikkelingen en de strategische doelstellingen van BNG Bank. Om tot een risicobereidheid te komen hanteren we de volgende uitgangspunten: - Risicobereidheid: BNG Bank wil stakeholders nu en in de toekomst zo goed mogelijk van dienst zijn. Het door de aandeelhouder vereiste rendement is gebaseerd op een prudent risicoprofiel op de lange termijn. Dit betekent dat het vereiste rendement er niet toe leidt dat de bank risico's neemt die de kredietbeoordeling en financieringspositie in gevaar brengen. - Concurrerende voorwaarden: het aanbieden van financiering tegen concurrerende voorwaarden is een prioriteit voor BNG Bank. Naast inherente risico’s die gepaard gaan met kredietverlening aanvaardt de bank selectief aanvullende risico’s die de kredietverlening aan klanten ondersteunen, bijvoorbeeld herfinancieringsrisico.

Deze activiteiten worden zorgvuldig afgewogen op basis van hun risico- en rendementskenmerken. - Beperking op solvabiliteitplichtige activiteiten: solvabiliteit laat de verhouding zien tussen het eigen vermogen en het totale vermogen. Dit is een van de indicatoren om aan te tonen of er op lange termijn aan schulden kan worden voldaan. Het grootste deel van de kredietverlening aan de publieke sector is solvabiliteitsvrij. Om kredietverlening tegen de meest gunstige voorwaarden mogelijk te maken, is het essentieel dat de hoge kredietbeoordeling en concurrerende financieringspositie behouden

blijft. Dit doen wij door restricties op solvabiliteitplichtige kredietverlening.

Three Lines of Defense model (3LoD)

BNG Bank hanteert de 3LoD-methodologie om de interne governance vorm te geven. Deze methodologie kent drie linies die elk eigen taken en rollen heeft binnen het risicobeheer. De ‘eerste lijn’ (lijnmanagement) is de risico-eigenaar en is eindverantwoordelijk voor het identificeren van risico’s en het ontwikkelen en uitvoeren van maatregelen om deze risico’s te beheersen. De ‘tweede lijn’ bestaat uit de afdelingen die rechtstreeks onder de Chief Risk Officer (CRO) vallen. Deze afdelingen ondersteunen het ExCo bij de implementatie en de uitvoering van het risicomanagementbeleid van BNG Bank. Dit zijn: - Risk Management: de afdeling Risk Management ondersteunt BNG Bank bij het identificeren, kwalificeren en kwantificeren van risico’s. Om deze risico’s op een juiste wijze te beheren, heeft de afdeling Risk Management een belangrijke rol in het opstellen van het risicobeleid en beheert de afdeling het Risk Management Framework (RMF). Hierbij ligt er een verantwoordelijkheid voor beheersingsactiviteiten die individuele risicocategorieën overstijgen, zoals de vaststelling van de risicobereidheid, actualisatie van risicodefinities, coördinatie van ICAAP en ILAAP (waaronder stress testing) en het herstelplan. Ook is de afdeling het centrale aanspreekpunt voor alle verzoeken van de toezichthouders.

Het doel en de bevoegdheden van de afdeling zijn vastgelegd in het Risk Management Charter.De afdeling Risk Management is vertegenwoordigd in de risicogeoriënteerde ExCo-commissies en neemt deel aan de vergaderingen van de Risico Commissie van de RvC. Het hoofd van de afdeling legt

64

verantwoording af aan het ExCo en heeft een rapportagelijn naar de RvC. - Kredietrisicobeoordeling: de afdeling Kredietrisicobeoordeling voert onafhankelijke beoordelingen uit en geeft onafhankelijk advies over risico’s verbonden aan individuele kredietvoorstellen en -herzieningen voor cliënten en financiële tegenpartijen. Hieronder vallen ook niet-presterende leningen en leningen met een gestegen kredietrisico. De afdeling ondersteunt bij het opstellen van het kredietrisicobeleid. In het kader van het operationele kredietverleningsproces is de afdeling vertegenwoordigd in de kredietrisicogeoriënteerde ExCo-commissies. - Compliance: de afdeling Compliance bevordert de integriteit van de organisatie, haar klanten, haar medewerkers en de markten waarin BNG Bank opereert en monitort het voldoen aan regels, wetten en interne standaards. Het hoofd van de afdeling rapporteert aan het ExCo en heeft een rapportagelijn naar de RvC. Dit is gedocumenteerd in het Compliance Charter. Zie 3.3 Compliance voor verdere details. - Security: de afdeling Security faciliteert de business en bewaakt de betrouwbaarheid (vertrouwelijkheid, integriteit en beschikbaarheid) van informatie, IT, de fysieke infrastructuur en bedrijfsprocessen door deze te beschermen tegen (cyber)dreigingen.

De afdeling is verantwoordelijk voor het opstellen en handhaven van het informatiebeveiligingsbeleid, het continuïteitsbeleid en het opstellen en uitvoeren van het programma voor beveiligingsbewustzijn. Daarnaast is de afdeling

verantwoordelijk voor de rapportage over beveiligingsrisico’s. Als onderdeel van haar verantwoordelijkheden borgt de afdeling Security dat BNG Bank handelt binnen haar risicobereidheid inzake beveiliging. Het doel en de bevoegdheden van de afdeling Security zijn vastgelegd in het Security Charter. De ‘derde lijn’ betreft de Interne Audit Dienst (IAD). De IAD voert periodiek operationele audits uit om de opzet en operationele effectiviteit van de risicomanagementsystemen van de bank te evalueren, en om te beoordelen of de huidige wet- en regelgeving correct wordt nageleefd. Hiërarchisch rapporteert het hoofd IAD aan de CEO. De IAD rapporteert aan het ExCo, het Audit Committee en de Raad van Commissarissen. het Hoofd IAD heeft te allen tijde onbeperkte toegang tot de voorzitter van de Raad van Commissarissen. Het ExCo legt benoeming en ontslag van het hoofd IAD, samen met een advies van het Audit Committee, vooraf ter goedkeuring voor aan de Raad van Commissarissen. Het doel en de bevoegdheden van de IAD zijn vastgelegd in hetInternal Audit Charter.

Risk Management Framework (RMF)

Het Internal Governance Framework (IGF) formaliseert de wijze waarop de interne organisatie is ingericht en hoe de besluitvorming binnen BNG Bank is georganiseerd. Het Risk Management Framework (RMF) is het geheel aan beleidsdocumenten dat de principes van het risicomanagement binnen de bank weergeeft. Het RMF is weergegeven in onderstaande figuur.

65

Risk Appetite Statement

Het Risk Appetite Statement (RAS) beschrijft de risicobereidheid waarin het totale niveau en de soorten risico’s worden vastgelegd die BNG Bank bereid is te aanvaarden om onze strategische doelstellingen en bedrijfsplan te verwezenlijken. Het RAS wordt jaarlijks geactualiseerd op basis van externe en interne ontwikkelingen. De risicobereidheid wordt vertaald naar limieten en doelstellingen voor de verschillende soorten risico’s. Deze worden op kwartaalbasis gemonitord om vast te stellen dat de bank opereert binnen de limieten van de risicobereidheid. De resultaten worden gerapporteerd aan de verschillende relevante commissies en vervolgens geïntegreerd in een rapport aan het ExCo en de RvC. De geïntegreerde risicorapportage bevat ook een totaaloverzicht van de huidige en toekomstige risico’s van de bank.

Het ExCo is verantwoordelijk voor het opstellen van het RAS en ziet erop toe dat de operationele activiteiten van de bank binnen de risicoparameters van de risicobereidheid worden uitgevoerd. De RAS wordt opgesteld aan de hand van het Risk Appetite Framework (RAF). Binnen BNG Bank is een effectief RAF als volgt gedefinieerd:

‘De algemene aanpak, inclusief beleid, processen, controles en systemen waarmee de risicobereidheid wordt vastgesteld, gecommuniceerd en gemonitord. Het omvat een risicobereidheidsverklaring, risicolimieten en een overzicht van de rollen en verantwoordelijkheden van degenen die toezicht houden op de implementatie en monitoring van de RAF. De RAF moet materiële risico's voor de financiële instelling in overweging nemen, evenals voor de reputatie van de instelling bij polishouders,

66

deposanten, beleggers en klanten. De RAF sluit aan bij de strategie van de instelling.’ Vanuit onze missie en strategische doelstellingen wordt bepaald welke prioriteiten gesteld worden aan de continuïteit van de bedrijfsvoering. Hierbij