210413 Themapagina's omgevingsvisie beleidsanalyse lokaal.pdf
Tekst van het document
Themapagina’s lokaal beleid i.r.t. Omgevingsvisie Harderwijk
1
Inhoudsopgave Thema Algemeen ................................................................................................................................ 4 Beleidsveld: Ruimte (1/4) ........................................................................................................................ 5 Thema Openbare ruimte...................................................................................................................... 6 2 Thema Gebouwde omgeving ............................................................................................................... 8 Thema Natuur en landschap.............................................................................................................. 12 Thema Agrarisch gebied.................................................................................................................... 13 Thema Mobiliteit ................................................................................................................................ 14 Thema Wonen ................................................................................................................................... 16 Thema Erfgoed..................................................................................................................................
19 Beleidsveld: Duurzaamheid (2/4) .......................................................................................................... 21 Thema Water, Riolering en Klimaatadaptatie..................................................................................... 22 Thema Duurzaamheid ....................................................................................................................... 24 Thema Milieu ..................................................................................................................................... 28 Beleidsveld: Economie (3/4).................................................................................................................. 30 Thema Economisch netwerk ............................................................................................................. 31 Thema Bedrijvigheid .......................................................................................................................... 32 Thema Detailhandel .......................................................................................................................... 34 Thema Horeca...................................................................................................................................
35 Thema Kantoren ................................................................................................................................ 36 Thema Recreatie en toerisme............................................................................................................ 37 Beleidsveld: Samenleving (4/4) ............................................................................................................. 40 Thema Gezondheid ........................................................................................................................... 41 Thema Sport...................................................................................................................................... 42 Thema Onderwijs .............................................................................................................................. 43 Thema Kunst en cultuur..................................................................................................................... 44 Thema Welzijn en zorg ...................................................................................................................... 45 Thema Veiligheid ...............................................................................................................................
46 Thema Wijkaanpak ............................................................................................................................ 47
Factsheets gemeentelijk beleid Inleiding Als onderdeel van het proces om te komen tot een Omgevingsvisie voor de gemeente Harderwijk is dit document 3 opgesteld. In de beleidsdatabank is al het gemeentelijk beleid geïnventariseerd. Uit al het beleid zijn de aspecten die van toepassing zijn op de fysieke leefomgeving gefilterd om daarvan later in het proces te beoordelen in hoeverre dit al dan niet aangepast, overgenomen dient te worden in de Omgevingsvisie Harderwijk Horizon 2040. Vanuit alle disciplines is beschreven wat de doelstelling en de hoofdlijnen van het beleid zijn. Ook bevat het document een opsomming per discipline van beleidsstukken.
T hema Algemeen Ruimte -
Een goede ruimtelijke kwaliteit. Hieruit is de ruimtelijke kwaliteit te omschrijven als: een optimalisatie van de gebruikswaarde, de belevingswaarde en de toekomstwaarde van de fysieke ruimte. Efficiëntie en multifunctionaliteit worden als pijlers genoemd bij ruimtelijke ontwikkeling. Passendere wijkvoorzieningenniveau door: 1. brede schoolontwikkeling (i.c.m. sport, onderwijs en cultuur), 2. Multifunctionele accommodaties (in wijkwinkelcentra zorg op wijkniveau verlenen), 3. toegankelijkheid (i.v.m. vergrijzing), 4. Sport- en speelvoorzieningen op wijkniveau (openbare ruimte die uitnodigt om te bewegen, te fietsen en te sporten). Economie
-
-
Het doel is een welvarende Harderwijkse economie waarbij Harderwijk meedoet in het economisch netwerk van de regio. Streven naar een duidelijker economisch profiel van Harderwijk waarbij wordt aangesloten op de aanwezige kwaliteiten van de gemeente en de regio. Ambitie is om een breed multifunctioneel voorzieningenniveau te realiseren en in stand te houden dat is afgestemd op de regionale centrumpositie van Harderwijk. De economische structuur versterken waarbij het gaat om groei van de werkgelegenheid, het verbeteren van het vestigingsklimaat voor bedrijven en de bereikbaarheid en het versterken van het economisch profiel. Het behouden, door ontwikkelen en versterken van de economische kwaliteit van de gemeente. Dit is onder te verdelen in: de mate waarin burgers in staat zijn om passend werk te vinden (werkgelegenheid), de mate waarin ondernemingen in staat worden gesteld zich te ontwikkelen (werklocaties en bereikbaarheid) en potenties te benutten (profilering). Samenleving
-
-
Mogelijk maken van een inclusieve samenleving waarin iedereen mee kan doen. Harderwijk is een zorgzame stad waar omzien naar elkaar vanzelfsprekend is en waar zorg een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid is. Het bevorderen van actieve participatie van inwoners in de samenleving, het bieden van een sociaal vangnet, het bevorderen van een gezonde leefstijl en het versterken van de zelfredzaamheid van deze inwoners en een sterke gemeenschap. Harderwijk is een stad met een kwalitatief hoogwaardig voorzieningenniveau op het gebied van sport, cultuur, onderwijs, zorg en welzijn.
4
5
Beleidsveld: Ruimte (1/4)
T hema Openbar e r uimte
Doelstelling Een goede en mooie openbare ruimte die uitnodigt tot een actieve leefstijl, tot meedoen van alle bewoners in de buurt, de wijken en de stad.
-
-
-
-
Hoofdlijnen De openbare ruimte is van cruciaal belang voor de kwaliteit van de samenleving. De openbare ruimte moet van goede kwaliteit (schoon, heel en veilig) en uitnodigend zijn tot een actieve levensstijl van bewoners. De openbare ruimte dient gebruiksvriendelijk, groen en duurzaam te worden ingericht en is medebepalend bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen. De visie voor de openbare ruimte is om deze zo in te richten dat er een prettig en gezond verblijfsklimaat heerst. Waarborgen van goede kwaliteit van de openbare ruimte. Een openbare ruimte met kwaliteit verhoogt het woonplezier, trekt bezoekers en bedrijven. De openbare ruimte moet uitnodigen om te ontmoeten, te bewegen, te spelen, te fietsen en te sporten. Meer participatie van de inwoners. Belangrijk is dat aandacht bestaat voor de samenhang en de verbindingen tussen de verschillende openbare ruimtes en middels straatmeubilair structuur aan de ruimte te geven. Om de samenhang en de herkenbaarheid te versterken kan onder meer worden gekozen voor een ''eigen gezicht'' c.q. identiteit en inpassen aan de bebouwde omgeving. Kunst, toegepaste kunst en ons cultureel erfgoed benutten om de uitstraling, betekenis en kwaliteit van de openbare ruimte in Harderwijk te versterken. Concentreren van beeldende kunst in de openbare ruimte: de binnenstad en vooral het Waterfront krijgen prioriteit.
Openbaar groen De aanwezigheid van een robuuste hoofdgroenstructuur, zonodig gecombineerd met water is van belang voor de stad. Openbaar groen heeft een functie in de begeleiding van de hoofdverkeersstructuur. Openbaar groen is multifunctioneel. De vorm en locatie van deelgebiedgroen worden niet essentieel geacht voor de beleving van de groenkwaliteiten op stads- en wijkniveau. Dit neemt overigens niet weg dat ook dit groen een belangrijke waarde kan vertegenwoordigen op lokaal niveau. Ontmoetingsplekken Meer ontmoetingsplekken inrichten in de openbare ruimte.
6
-
De openbare ruimte in de woonomgeving moet ongedwongen, laagdrempelige ontmoetingen stimuleren. Jongeren krijgen letterlijk en figuurlijk de ruimte om elkaar te ontmoeten zonder dat daarbij onveilige situaties ontstaan of overlast wordt veroorzaakt. Faciliteren van laagdrempelige ontmoetingsplekken voor jongeren.
7
-
-
Speelplekken Voldoende uitdagende speeltuinen en kunstgrasveldjes zijn belangrijk voor de ontwikkeling van de jeugd. Het is belangrijk dat elk kind de mogelijkheid wordt geboden om een veilige speelplek te kunnen bereiken. Hierbij dient gekeken te worden naar de indeling in leeftijdsgroepen, de actieradiussen, buurt- en wijkniveau, barrières en het aantal speelplekken per buurt. Speelplekken voor kinderen inrichten naar de wensen en manier van spelen van kinderen en als zodanig herkenbaar maken. “Gezonde” speelplekken rookvrij in het kader van Rookvrije generatie en “Zien roken, doet roken”.
-
Beleidsdocumenten Waterplan, Structuurvisie 2031, Structuurvisie Groot Sypel, Havenvisie Harderwijk, Visie op de openbare ruimte Binnenstad (B+B), Verkeersveiligheidsplan, Visie Natuurlijk ontwikkelen, Zuiveringskring Afvalwaterketenplan WHEP, Handboek Groen, Speelruimteplan, Nota Straatmeubilair, Visie Vestigingsgordel, Gemeentelijk Verkeers- en Vervoersplan, Mobiliteitsvisie 2030, Notitie voortzetting Harderwijkaanpak, Nota Integraal toezicht en handhaving, Beleidsnota Sport en bewegen, Kunst- en cultuurnota 2011-2016, Integraal lokaal uitvoeringsplan Jeugd Harderwijk, Woonvisie Harderwijk, Welstandsnota Harderwijk.
T hema Gebouwde omgeving Doelstelling Een zo hoog mogelijk beeldkwaliteit realiseren en in stand houden in Harderwijk. Hoofdlijnen Fysieke kenmerken van de woon- en werkomgeving zijn van belang. Versterking van de beeldende kwaliteit van openbare ruimten, cultureel erfgoed, cultuurhistorische waarden, eigenheid en identiteit, architectuur en stedenbouw en openbare ruimte zijn medebepalend bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen.
-
-
Deelgebieden Binnenstad Doelstelling is het behoud van het historisch karakter en de historische structuur van de binnenstad. Voortbouwen op bestaande wegenstructuren en aanvullende onderbrekingen. Oorspronkelijk ruimtelijk karakter behouden met als uitgangspunt kleinschaligheid en diversiteit en de historische ontwikkeling afleesbaar. Het gebogen en geknikte karakter van de straten versterken en meer aandacht vestigen op de gevels. Kenmerkende historische structuur, zoals rooilijnen, pandbreedte, kapvorm, vloerniveaus, hoogtes en vorm worden gerespecteerd. Drielanden Harderweide Het stedenbouwkundig plan aantakken op zowel de landschappelijke karakteristieken als de stedenbouwkundige karakteristieken op de Veluwe. In deelgebied 1 zijn 379 woningen gebouwd. Dit gebied is grotendeels klaar en bewoond. In deelgebieden 2 en 3 komen nog ruim 700 woningen. Een aantal hiervan wordt als bouwkavel door de gemeente Harderwijk uitgegeven. Consortium Slokker Vastgoed en BPD Ontwikkeling ontwikkelen de woningen in deelfases. Deze energieneutrale woningen bouwen we aardgasvrij. Een mix van sociale huur- en koopwoningen tot vrijstaande woningen en bouwkavels zorgen voor een gevarieerd aanbod.
Groene Zoom De centrale doelstelling voor het gebied is het realiseren van een samenhangend en aantrekkelijk vormgegeven stedelijk uitloopgebied tussen Ermelo en Harderwijk, waarbij het groene karakter overheerst en waarin rode elementen op een verantwoorde manier worden ingepast binnen dit groene kader. Vrijwaren van bestaande groene ruimten van bebouwing zodat de openheid van het gebied bewaard blijft.
8
-
Slopen van zoveel mogelijk ongebruikte agrarische bebouwing (rood-voor-rood regeling) Toevoegen van een nieuwe rode ontwikkeling dienen gepaard te gaan met landschappelijke versterking in de vorm van een bijdrage ruimtelijke ontwikkeling. Groot Sypel De samenhang van de verschillende functies in het gebied te verduidelijken en de identiteit van het gebied te versterken. Het gebied Groot Sypel wordt de centrale ontmoetingsplek in de stad met ruimte voor maatschappelijke voorzieningen, met name onderwijs en vrijetijdsbesteding. De maatschappelijke voorzieningen komen in een parkachtige omgeving waar vrijetijdsbesteding vooral sportgerelateerd is en ruimte biedt aan evenementen. Waterfront Harderwijk is van oudsher onlosmakelijk met het water verbonden. In vroeger tijden bevoer de Hanzestad de Noord- en Oostzee om handel te drijven. Vissersboten brachten haring en paling aan land. Na de aanleg van de Afsluitdijk en de drooglegging van Flevoland ligt de stad aan het Wolderwijd en het Veluwemeer. Vanaf de tweede helft van de vorige eeuw werd de historische binnenstad geleidelijk van het water afgesneden. Het gebied in de nabijheid van het water kon de druk van de toenemende bedrijvigheid van industrie en recreatie nauwelijks meer aan. Het dreigde te bezwijken onder de verkeer- en parkeerproblemen.
Zakelijk en toeristisch verkeer raakten verstrikt in files en vanaf de Boulevard werd het zicht op het water ontnomen door rijen geparkeerde auto’s. Daarnaast verdiende de stad een meer uitnodigende toegang dan het verouderde en vervuilde industrieterrein Haven. Om het tij te keren ontwikkelt gemeente Harderwijk, in nauwe samenwerking met andere partijen, het Waterfront. Een veelomvattend project dat de stad volop toekomst biedt als toeristische trekpleister, als aantrekkelijke woonstad en als regionaal economisch centrum. Met het Waterfront ontstaat een nieuwe aantrekkelijke kustlijn die berekend is op de eisen van de moderne tijd, met respect voor de natuur en het historische karakter van Harderwijk Nieuw Weiburg (concept) Het station en ondertunneling is in 2016 opgeleverd als uitvoering van de eerste fase in de structuurvisie. Om het gebied meer kwaliteit te geven qua functionaliteit en een uitstraling die past bij een hoogwaardig multimodaal vervoersknooppunt moet de ontwikkeling verder vorm krijgen. De stationslocatie is een belangrijke entree van Harderwijk en moet het visitekaartje worden voor de rest van de stad met een imago ‘Stad tussen Randmeer en Veluwe’ (Structuurvisie 2011). De gemeente wil met de ontwikkeling van de stationsomgeving vorm geven aan een stadsimago ‘Stad tussen Randmeer en Veluwe’. Met de uitwerking van de stationsomgeving wordt de
9
helderheid in de auto- en fietsrouting bevorderd. De gemeente stelt mensen centraal. Het gebied functioneert goed en wordt aantrekkelijk als: • de verbindingen tussen de verschillende vervoersoorten kort, helder en veilig zijn; • de verbindingen worden vormgegeven met een aantrekkelijke openbare ruimte en flankerende voorzieningen (parkeergebouwen, baliefuncties, horeca, etc.); • de frequentie van de verschillende vervoerssoorten (trein, bus, taxi) hoog is en goed op elkaar aansluiten. In het gebied is ontwikkelruimte voor wonen, kantoren, werken en (regionale) voorzieningen. De eis bij de ontwikkeling is dat het programma expliciet zal aansluiten bij het karakter van een stationslocatie. • Regionale functies zoals kantoren, onderwijs, zorg, stedelijk wonen; • functies die baat hebben bij centrale, goed bereikbare plek; • zorgfuncties rond St. Jansdal (‘het zorgfront’); • intensief ruimtegebruik door compacte bebouwing (met veel groene tussenruimte) en slimme parkeeroplossingen; • aantrekkelijke route binnenstad – station (stedenbouwkundige accenten); • goed bereikbare en representatieve stationsomgeving. Hierden Dorpslinten: Versterken laanbeplanting Zuiderzeestraatweg en Molenweg. Ruimte voor het verder ontwikkelen van lintbebouwing als groen woonmilieu door middel van rood-voor-rood.
De kleine groene open ruimtes in het lint verschaffen het lint een dorps- en groen karakter en dienen behouden te blijven. Stadslanderijen met Kamerstructuur: Verder ontwikkelen en uitbreiden tot een mozaïek van groene erven, woningen en weitjes. Nieuwe houtwallen haaks op en parallel aan de Zuiderzeestraatweg versterken het karakter van het landschap en verzachten het aanzicht van het sportcomplex. Door de ontwikkeling van voetpaden door de velden wordt de toegankelijkheid vergroot. Noordelijke Dorpsrand Hierden: Vormgeven van een nieuwe geleidelijke overgang van het dorp richting de open Mheenlanden. Ontwikkelen van nieuwe houtwalstructuren. Mogelijkheden voor vervangen van overtollige bedrijfsgebouwen voor woningen. Harde overgang van dorp naar land bij achterkanten woningen van de Varenweg en Mheenbroekweg verzachten. Vergroten van de toegankelijkheid door aanleg van paden door de velden. Stadslanderijen Oost: Ontwikkelen nieuwe houtwalstructuren haaks op de beek. Versterking van het landschap door robuuste en inheemse erfbeplanting te stimuleren. Landschapsversterking in het noordoosten vind met name plaats in het reeds lopende project Hierdense Poort. Toegankelijkheid verbeteren door ontwikkelen voetpaden. Mogelijkheden voor nieuwe bebouwing zijn er alleen bij het verwijderen van overtollige landschapsontsierende bedrijfsbebouwing.
10
Randzone Hierdense Enk: Versterken van de randzone langs de enken door middel van robuuste erfbeplantingen. Ter vervanging van overtollige bedrijfsgebouwen kunnen hoogwaardige woningen worden gebouwd. Op de overgang naar het eendengebied kan een enkel nieuw erf worden ontwikkeld dat bijdraagt aan de inpassing van het eendengebied. Elders wordt geen ruimte gezien voor nieuwe bebouwing buiten de bestaande erven. Lage Enk: Versterken en duurzaam in stand houden open karakter van de Lage Enk. Toegankelijkheid verbeteren door ontwikkelen voetpaden. Hoge Enk: Ontwikkelen Hoge Enk tot gevarieerd mozaïek met een divers kleinschalig agrarisch gebruik (volkstuinen, paardenweitjes, boomgaarden). Hagen en boomgroepen geven structuur en vergroten de aantrekkelijkheid van het gebied. Ontwikkelen van nieuwe padenstructuur.
Beleidsdocumenten Waterplan, Structuurvisie 2031, Structuurvisie Dorpsomgevingsplan Hierden, Structuurvisie Groene Zoom, Structuurvisie Groot Sypel; Structuurvisie Stationsomgeving; Visie Leisure, Visie op de openbare ruimte Binnenstad (B+B), Structuurvisie Vitale Vakantieparken Harderwijk, Zuiveringskring Afvalwaterketenplan WHEP , Strategienota Vitale Vakantieparken Harderwijk, Ontwerp welstandsbeleid Terrassen Vischmarkt, Welstandsnota Harderwijk, Structuurvisie Drielanden- West, Beeldkwaliteitsplan Waterfront
11
T hema Natuur en landschap Doelstelling Het groene/blauwe karakter van Harderwijk behouden en versterken. De ligging tussen Veluwe en Zuiderzee is hierin het leidende thema.
-
Hoofdlijnen Het ontwikkelen, versterken en instandhouden van een kwalitatief hoogwaardige groenstructuur, zowel vanuit ruimtelijk, ecologisch als recreatief oogpunt. Het is belangrijk om in groene gebieden ruimtelijke ontwikkelingen te bekritiseren en daar waar nodig te compenseren met groen. De aanwezigheid van een robuuste hoofdgroenstructuur. Deelgebieden Natuurgebieden Beide Natura2000 gebieden met elkaar verbinden door in het buitengebied van de regio Noord Veluwe (nieuwe) verbindingen te leggen. Dan ontstaat een prachtige natuurlijke en cultuurhistorisch verantwoorde overgang van groen (Veluwe) naar blauw (Randmeren). Natuurlijke verbindingszones versterken en/of herstellen met oog voor de ontstaansgeschiedenis.
Beleidsdocumenten Waterplan, Structuurvisie 2031, Structuurvisie Dorpsomgevingsplan Hierden, Structuurvisie Groene Zoom, Visie Leisure, Visie op de openbare ruimte Binnenstad (B+B), Structuurvisie Drielanden- West, Handboek Groen Opmerkingen: Duurzaamheidsvisie pijler biodiversiteit. In ontwikkeling, planning onbekend.
12
T hema Ag r arisch gebied Doelstelling Het behoud van natuurwaarden, versterking van de landschappelijke attractiviteit en betere benutting van de toeristische potenties; met aandacht voor rust, ruimte en landelijkheid.
-
-
Hoofdlijnen Zuinig zijn op het groene karakter van Harderwijk en omgeving. Het behoud en versterken van het groene en landschappelijke karakter. karakteristieken van verschillende landschapstypen in het buitengebied behouden en versterken; Verrommeling tegengaan en versterking landschappelijke karakteristiek door beter inpassen en aanplanten houtwallen en erfbeplantingen. Natuurdoelstellingen zijn van belang, daarom is het toestaan van extra wooneenheden in dit gebied niet wenselijk. Fraaie doorzichten en open weides behouden, rode ontwikkelingen zijn hier niet gewenst. Op beperkte schaal woningbouw of kleinschalige bedrijfsfuncties in het buitengebied toestaan bij sloop van agrarische opstallen en verbetering van de landschappelijke kwaliteit (functieverandering naar wonen en bedrijvigheid); Informele voetpaden door de velden dragen bij aan de recreatieve toegankelijkheid van het gebied. - transformatie ‘eendengebied’; natuurontwikkeling in delen van het buitengebied om ecologische doelstellingen te realiseren (Mheenlanden, Hierdense Poort).
Beleidsdocumenten Visie op hoofdlijnen Buitengebied Harderwijk
13
T hema M obiliteit Doelstelling Harderwijk beter, goed, duurzaam en veilig bereikbaar maken voor alle vervoerssoorten: gemotoriseerd verkeer, fietsverkeer, voetgangers, openbaar vervoer en vervoer over water. Subthema’s Bereikbaarheid Optimale bereikbaarheid van werklocaties en locaties voor maatschappelijke doeleinden. Door optimale bereikbaarheid (van banen) door snellere verbindingen met de omringende regio’s te bevorderen voor zowel auto- als fietsverkeer als openbaar vervoer en door planologisch nieuwe functies mogelijk te maken nabij de hoofdinfrastructuur.
-
-
-
-
-
Gemotoriseerd verkeer Gemotoriseerd verkeer is in meer of mindere mate ’te gast’ in het stedelijk gebied. Dit betekent niet alleen het creëren van grote verblijfsgebieden, maar ook dat rijsnelheden waar nodig aangepast moeten worden aan (kwetsbare) omgevingen en/of verkeersonveilige situaties. Van belang is dat ook op termijn Harderwijk een (zeer) goed functionerende wegenstructuur rondom de stad heeft liggen (optimale regionale bereikbaarheid per weginfrastructuur). Alternatieven bieden voor toenemend autobezit en parkeerdruk. Openbaar vervoer Door de ligging vervult Harderwijk een belangrijke rol in de afwikkeling van het openbaar vervoer (verschillende lijnen richting de Veluwe en Flevoland en het lokale openbaar vervoer komen bij elkaar en bieden aansluiting op de trein). Herkomsten en bestemmingen zijn in Harderwijk goed met de streek- en stadsbus bereikbaar. Dit geldt zowel voor woonwijken, bedrijventerrein als grotere voorzieningen zoals het ziekenhuis, NS-station etc. Bij de regiofunctie van Harderwijk hoort (als vervolg op Randstadspoor) een IC-status, waarmee ook een snelle(re) verbinding met de Randstad en het Noorden van het land bereikt kan worden. Fietsen Specifieke blijvende aandacht voor de veiligheid van fietsers en voetgangers.
Het gebruik van de (elektrische) fiets maximaal stimuleren door het aanbieden van korte, snelle, comfortabele en (verkeers-) veilige routes. Doorgaan met het actieve fietsbeleid en het faciliteren en stimuleren van het fietsen. Recreatieve bestemmingen ook voor eigen inwoners goed bereikbaar maken (wandelend en per fiets).
14
-
Verkeersveiligheid Verkeersveiligheid verhogen door een goede, veilige en schone gemeentelijke verkeersinfrastructuur. Doorgaan met inrichten van het wegennet conform de principes duurzaam veilig. Verkeersveiligheid rondom scholen krijgt specifieke aandacht.
15 Beleidsdocumenten Structuurvisie 2031, Detailhandelsvisie, Nota Parkeren, Visie op de openbare ruimte Binnenstad (B+B), Parkeernormennota (Appendix Kleine Wooneenheden), Verkeersveiligheidsplan, Gemeentelijk Verkeers- en Vervoersplan, Mobiliteitsvisie 2030, Binnenstadsvisie en actieplan Harderwijk, Structuurvisie Groene Zoom
T hema Wonen Doelstelling Het doel is het scheppen van een aantrekkelijk woonklimaat door het in stand houden en realiseren van een 16 zeer gedifferentieerd aanbod in woonmilieus voor alle doelgroepen. Iedereen die in Harderwijk wil wonen vindt binnen afzienbare tijd een woning die past bij zijn of haar wensen en behoeften op het gebied van betaalbaarheid, toegankelijkheid en woonomgeving. Hoofdlijnen (A) Voldoende passende woningen om te voldoen aan de huidige en toekomstige woonvraag Huishoudensprognoses schetsen een beeld van het aantal woningen dat nodig is om de toekomstige inwoners van de gemeente te huisvesten. Economische ramingen, woonwensenonderzoeken en doelgroepstudies kleuren de opgave verder in. De kwantitatieve en kwalitatieve nieuwbouwopgave legt de gemeente vast in haar woonvisie. De gemeente stemt haar nieuwbouwproductie af met buurgemeenten en met de provincie. De gemeenteraad wordt twee keer per jaar geïnformeerd over de voortgang.
We zien dat een groot deel van de nieuwbouwopgave door de markt wordt opgepakt. Gemeentelijk beleid richt zich daarom hoofdzakelijk op de woningmarktsegmenten waar de productie achter loopt bij de vraag: sociale huur, middeldure huur en goedkope koop. Ook in een aantal niches worden onvoldoende woningen gerealiseerd. Voor de periode 2015-2025 gaat de gemeente actief aan de slag met de realisatie van een aantal specifieke woonzorgconcepten, de huisvesting voor arbeidsmigranten en het aanbod woonwagens en standplaatsen. Een groot deel van de nieuwbouwopgave voor de periode 2015-2025 landt in één van de twee grote uitbreidingswijken Harderweide en Waterfront. Voor de opgave op langere termijn, ligt de focus op binnenstedelijke locaties.
(B) Leefbare wijken en buurten; Inwoners zijn doorgaans positief over de leefbaarheid van de wijken en buurten. Die lijn willen we naar de toekomst graag vasthouden. Met een gevarieerd woningbestand werken we aan de basis voor die ambitie.
Op elke uitbreidingslocatie sturen we op een mix van prijssegmenten en een solide middensegment. Bij nieuwbouw op inbreidingslocaties zorgen we met maatwerk voor een woningbouwprogramma dat balans brengt in de samenstelling van de omliggende wijk. Voor initiatieven gericht op kwetsbare inwoners zoeken we gericht naar kansen in stabiele, draagkrachtige wijken en buurten.
Sinds de veranderde organisatie van zorg- en welzijn, zijn mensen met een beperking steeds meer onderdeel geworden van het woondomein. Tot op heden ging het vooral over ‘nieuwe bewoners’. Mensen die vanuit een (zorg)instelling verhuizen naar een plek in de wijk. Naar de toekomst zal het steeds vaker gaan over zittende bewoners. Mensen die door ziekte of ouderdom te maken krijgen met beperkingen en door de veranderingen niet meer of slechts tijdelijk terecht kunnen in een zorgvoorziening. Door de lage verhuisgeneigdheid van ouderen, is 17 de vergrijzing vooral een opgave voor de bestaande wijken en buurten. Gemeente staat welwillend tegenover initiatieven gericht op mantelzorg. Gemeente onderzoekt de mogelijkheden voor de ontwikkeling van een ‘Knarrenhof’ of equivalent. In wijken en buurten met een hoog risico op vergrijzing proberen we met transformatie, renovatie en sloop-nieuwbouw te zorgen voor meer balans. Oudere woningeigenaren kunnen via de gemeente een lening krijgen om te investeren in de toegankelijkheid, het comfort of de veiligheid van de eigen woning. Gemeente stimuleert initiatiefnemers om woningen te ontwikkelen die voldoen aan de toegankelijkheidseisen van Woonkeur. Gemeente stimuleert initiatieven die bijdragen aan een klimaatbestendig woon- en leefklimaat. Denk aan de integratie van water en groen in de woonomgeving.
Door het veranderende beleid is de vraag naar intramurale plekken de afgelopen jaren wat teruggelopen. Met het oog op de vergrijzing, is de verwachting dat de verzorg- en verpleeghuiscapaciteit naar de toekomst heel hard nodig is. Bestaande woonzorgcentra willen we daarom graag behouden. (C) Gevarieerd woningaanbod en een aantrekkelijk woonklimaat. Woningen zijn niet alleen een doel op zich maar ook een middel om doelstellingen op andere beleidsterreinen te realiseren. Dat geldt zowel voor nieuwbouw als voor bestaande bouw. De kwaliteit en kwantiteit van de woningvoorraad dragen bij aan de ambities van de gemeente op het gebied van duurzaamheid, economische ontwikkeling en sociaal klimaat. Bij initiatieven die woningen toevoegen boven op de trendmatige behoefte, kijkt de gemeente kritisch naar de maatschappelijke meerwaarde. Los van de woonbehoefte kan die meerwaarde ook worden gevonden in een verbetering van de ruimtelijke kwaliteit, draagvlak voor voorzieningen, financieel gewin voor de gemeente, etc.. Wel wordt verwacht dat de winst in redelijke verhouding staat tot de maatschappelijke kosten in de zin van ruimteverlies, overlast, inzet ambtelijke capaciteit etc… Welwillende houding tegenover initiatieven gericht op werkruimte aan huis en gedeelde werkvoorzieningen in de wijk.
Voorrang voor kleinschalige wooninitiatieven die vernieuwend zijn, bijdragen aan de ruimtelijke kwaliteit, en/of inspireren tot een duurzame of sociale woonstijl.
Beleidsdocumenten Structuurvisie 2031, Structuurvisie Vitale Vakantieparken Harderwijk, Strategienota Vitale Vakantieparken Harderwijk, Woonvisie Harderwijk, Mobiliteitsvisie 2030, Uitvoeringsagenda Wonen 2019-2022.
18
T hem a Erfgoed Doelstelling Instandhouding van het erfgoed. Hoofdlijnen De ambitie is om de cultuurhistorische waarden en monumenten te waarborgen, waardoor de identiteit van Harderwijk en Hierden behouden blijft. Dit gebeurt door deze te beschermen, te onderhouden, in te passen in nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen en het toekennen van nieuwe functies. Daarnaast zet Harderwijk in op het creëren en behouden van een creatief en toeristisch klimaat met als basis de rijke historie en het historisch centrum. Subthema’s Archeologie De ambitie is om waardevolle archeologische vondsten in situ te behouden en zo mogelijk integreren in de openbare ruimte. Monumenten en cultuurhistorische waardevolle gebouwen Waarborgen behoud van monumenten en cultuurhistorische waardevolle gebouwen, door deze te onderzoeken, beschermen, onderhouden en nieuwe functies toe te kennen. Cultuurlandschap. Behoud van het cultuurlandschap door deze te beschermen, waar nodig te versterken en in te passen in planontwikkelingen
Deelgebieden Buitengebied Voor het buitengebied geldt dat het cultuurlandschap en de historische boerderijen(met de erven) behouden moeten blijven, door middel van beschermen, waar nodig te versterken en in te passen bij planontwikkelingen. Binnenstad De Binnenstad is een zeer waardevol historisch gebied en beschermd stadsgezicht. De ambitie is om de historische structuur en het karakter te behouden en waar nodig te versterken. Historische linten
19
De historische linten van de voormalige Zuiderzeestraatweg( Stationslaan, Oranjelaan, Luttekepoortstraat, Hierdenseweg, Oosteinde, Broeklaan en Zuiderzeestraatweg) en de voormalige Leuvenumseweg ( Mecklenburglaan,Fazantlaan, Eekhoornlaan, en leuvenumseweg) zijn waardevolle cultuurhistorische dragers. De ambitie is om deze te behouden, versterken en waar nodig te herstellen.
20 Vestinggordel De vestinggordel bestaat uit 5 duidelijke eenheden: de Plantage, de Wellen, Boulevard, Havendam en de Singel. Door de huidige kenmerken en kwaliteiten van deze eenheden te versterken ontstaat er een afwisselende gordel om de binnenstad en blijft de groene inbedding gewaarborgd.
Beleidsdocumenten Structuurvisie Dorpsomgevingsplan Hierden, Structuurvisie 2031, Visie Vestigingsgordel, Kunst- en cultuurnota 2011-2016. Archeologiebeleid 2011-2015. Nota cultuurhistorie “Toekomst voor tastbare geschiedenis”.
21
Beleidsveld: Duurzaamheid (2/4)
T hema Water, Riolering en Klimaatadaptatie Doelstelling Een gezond, veerkrachtig, kwalitatief goed, aantrekkelijk en op de toekomst berekend watersysteem/waterketen die aansluiten bij de natuurlijke omstandigheden op en om het Harderwijks grondgebied. Hoofdlijnen Oppervlaktewater als belangrijk onderdeel van het karakter van Harderwijk behouden. Water is multifunctioneel en heeft samen met het groen een belangrijke recreatieve betekenis. Water is medesturend in ruimtelijke plannen waarbij het watersysteem: 1. voldoende robuust moet zijn om problemen ten gevolge van de klimaatverandering op te kunnen vangen; 2. ecologische systemen in het stedelijk water voldoende kansen geeft; 3. kindveiligheid bij de inrichting voldoende aandacht krijgt. Daarnaast het optimaal evenwicht tussen de verschillende functies natuur, recreatie, beleving en economie van het water in en rondom Harderwijk behouden. Subthema’s Kwaliteit toekomst De gemeenten en het waterschap in de regio Vallei en Veluwe zijn verantwoordelijk voor het verwerken van neerslag, het inzamelen en zuiveren van afvalwater en het voorkomen van grondwateroverlast voor de aan de grond gegeven bestemming. Bij het doelmatig verwerken van neerslag gaan we uit van het gidsprincipe om regenwater te gebruiken/verwerken waar het valt en de inrichting van de openbare ruimte te benutten.
Ten aanzien van afvalwater zetten we ons in voor het verdergaand scheiden waterstromen aan de bron en het terugwinnen van nutriënten en energie en het hergebruik van het gezuiverde water ('NEW'). Afvalwater krijgt waarde, we noemen het voortaan “gebruikt water”. Klimaatverandering Door middel van water en groen een verkoelend effect op de stad creëren en hittestress tegengaan. Overlast door lage/hoge grondwaterstanden wordt voorkomen door inzicht in toekomstige ontwikkelingen van de grondwaterstand en de waterbeheersende maatregelen. Door in combinatie met herinrichting- en structureringsprojecten bovengrondse maatregelen ten behoeve van de verwerking van heftige regenbuien te nemen en te vergroenen spelen we in op de effecten van klimaatverandering. Verantwoordelijkheid De belangrijkste pijler voor water in de toekomstvisie, zoals nu in het beleid vastgelegd, is samenwerking. De rol
22
van de gemeente zal niet meer die van probleemeigenaar zijn, maar de gemeente Harderwijk streeft naar een gedeelde verantwoordelijkheid bij verschillende partijen. Daarin is het de bedoeling ondernemers, inwoners, waterschap en andere gemeenten mee te nemen in de opgaven die er liggen en op ons afkomen.
23
Beleidsdocumenten Waterplan, Visie Natuurlijk ontwikkelen, Structuurvisie 2031, Zuiveringskring Afvalwaterketenplan WHEP 2015-2023, Woonvisie Harderwijk
Opmerking: in ontwikkeling: Droogte (analyse regionaal, 2021), Lokaal Hitteplan Gemeente Harderwijk(2021), Beslisboom verwerken hemelwater (2021), Gidsprincipes voor klimaatrobuuste inrichting (2021), Wateroverlast Acceptatie Criteria (2021).
T hema Duurzaamheid Doelstelling Het doel van Harderwijk is het dragen van zorg voor het milieu, nu en in de toekomst. Het streven is een afname 24 van de ecologische voetafdruk. Met duurzaamheid draait het niet alleen om het hier en nu, maar ook om het elders en later. Dit betekent dat je rekening houdt met de gevolgen van je handelen voor mensen die ergens anders leven en voor mensen die later zullen leven. In een duurzame toekomst heeft de volgende generatie dezelfde kansen als de huidige generatie! Hoofdlijnen Duurzaamheid wordt dan ook als meesturend principe meegenomen bij ontwikkelingen, door bevorderen van duurzaam ruimtegebruik, verkleinen van de ecologische voetafdruk en streven naar een klimaatneutrale gemeente. De burger centraal stellen en stimuleren eigen initiatief en duurzamer leven. De basis van de visie bestaat uit de mondiale Sustainable Development Goals (deze duurzame ontwikkelingsdoelen zijn in 2015 door de Verenigde Naties opgesteld) die vertaald zijn naar vier lokale pijlers; circulariteit, biodiversiteit, klimaatadaptatie en energietransitie. Subthema’s Circulariteit: Afvalstoffen worden grondstoffen en we sluiten kringlopen. Biodiversiteit: We behouden en verbeteren de natuur. Klimaatadaptatie: We beperken hittestress en droogte en voorkomen wateroverlast (de effecten van klimaatsverandering).
Energietransitie: In 2031 is de CO2 uitstoot met 45% verminderd. Wanneer je inzoomt op de duurzame ontwikkelingsdoelen voor het fysiek domein, dan zijn de volgende doelen van toepassing: 3. Goede gezondheid en welzijn; 6. Schoon water en sanitair; 7. Betrouwbare en duurzame energie voor iedereen; 8. Duurzame economische groei; 9. Hoogwaardige, duurzame infrastructuur en innovatie; 11. Duurzame steden en leefgemeenschappen; 12. Verantwoorde productie en consumptie; 13. Bestrijden klimaatveranderingen; 14. Beschermen van zeeën en oceanen; 15. Herstel en duurzaam gebruik van ecosystemen; 17. Partnerschap om doelstellingen te bereiken.
25
Dit heeft in Harderwijk geleid tot een aantal fundamentele keuzes voor de duurzaamheidsvisie: 1. 2. 3. 4.
Breng focus aan door een domein te kiezen; Sluit aan bij bestaande beleidsvelden en structuren; Voeg hier vernieuwing aan toe; Werk aan realistische doelstellingen die passen bij het schaalniveau van Harderwijk.
3.3 De 7 Harderwijkse duurzame doelen De 11 SDG’s voor het fysieke domein zijn gecomprimeerd tot zeven Harderwijkse doelen die binnen de beleidsvelden Circulariteit, Biodiversiteit, Klimaatadaptatie en Energietransitie worden uitgewerkt.
26
Circulariteit DE STAD HARDERWIJK Vanuit sociaal, geografisch en ondernemend oogpunt biedt de stad Harderwijk volop kansen voor een transitie naar de circulaire economie. De sterke sociale cohesie onder haar veelal technisch geschoolde en ondernemende inwoners vormen een goede basis voor gezamenlijke verandering. Als onderdeel van de provincie Gelderland, die op dit moment wordt gezien als de aanjager van circulariteit binnen Nederland, zijn er veel mogelijkheden tot het delen van kennis en aangaan van ambitieuze samenwerkingen. Daarnaast vormt de grote groep actieve ondernemers binnen Harderwijk een belangrijke doelgroep om ‘hands-on’ met circulariteit aan de slag te gaan. De ketenaanpak en vele samenwerkingsverbanden onder de ondernemers van Harderwijk bieden mogelijkheden voor slimme afspraken en een gezamenlijke transitie naar de circulaire economie. DUURZAAMHEID BINNEN DE GEMEENTE (‘DE DUURZAME STAD’) De gemeente Harderwijk heeft het thema circulaire economie opgenomen in haar visie: ‘De Duurzame Stad.’ Met duurzaamheid draait het niet alleen om het hier en nu, maar ook om het elders en later. Dit betekent dat je rekening houdt met de gevolgen van je handelen voor mensen die ergens anders leven en voor mensen die later zullen leven. In een duurzame toekomst heeft de volgende generatie minimaal dezelfde kansen als de huidige generatie.
VISIELIJNEN CIRCULAIR HARDERWIJK Op basis van de analyses en interviews is er gewerkt aan een circulaire visie en roadmap voor de gemeente Harderwijk. De visielijnen zijn als volgt gedefinieerd:
Beleidsdocumenten Structuurvisie 2031, Notitie Voortzetting Harderwijk Aanpak, Visie Natuurlijk ontwikkelen, Zuiveringskring Afvalwaterketenplan WHEP 2015-2023, Structuurvisie Groene Zoom, Havenvisie Harderwijk, Nota evenementenbeleid, Woonvisie Harderwijk, Nota bodembeheer, Uitvoeringsstrategie De Energieke Stad 2017-2020, Mobiliteitsvisie 2030, De Energieke Stad- een routekaart naar klimaatneutraal Harderwijk, Waterplan, Basis Rioleringsplan Harderwijk- Ermelo, Zuiveringskring Afvalwaterketenplan; De Duurzaamheidsvisie: De duurzame stad.
27
T hema M ilieu Doelstelling 28 Het zorgdragen voor een duurzame leefomgeving door het creëren en behouden van een goed woon- en leefmilieu (een goede lucht-, water-, geluid- en bodemkwaliteit, geen overschrijding van de normen voor externe veiligheid). Het aantal inwoners dat hinder ondervindt van één van deze aspecten mag in beginsel niet toenemen. Hier is een link met het Schone Lucht Akkoord. Door meer fietsen te stimuleren, minder uitlaatgassen in de stad (tevens link met gezondheid). Auto’s weren in de (oude)binnenstad. Dieselauto’s van voor bepaald jaartal? Rond scholen auto-luw? Hoofdlijnen De milieuaspecten geluid, bodem, externe veiligheid, straling, lucht en geur hebben een medesturende invloed op de ruimtelijke ordening. Een goed woon- en leefmilieu buiten de woning of werkplek als het gaat om lucht, water- en bodemkwaliteit, geluidskwaliteit en externe veiligheid. Balans tussen een gezonde leefomgeving, het beschermen van de volksgezondheid en het voorkomen of beperken van schade aan het milieu. Subthema’s Bodem: Voorkoming van de verslechtering van de bestaande bodemkwaliteit mede door preventie en handhaving. Geluid: Voorkomen dat het percentage geluidsgehinderden toeneemt. Bij grootschalige woningbouwprojecten (+200 woningen) bij uitzondering voor maximaal 10% van het totaal aantal woningen hogere grenswaarden voor wegverkeerslawaai vaststellen.
Voor diverse deelgebieden geldt dat geluidsgevoelige objecten in specifieke zones beperkt moeten worden, in de nabijheid van bedrijventerrein Lorentz worden geen hogere waarden vastgesteld. Lucht: Geen lucht gevoelige functies langs provinciale wegen en snelwegen. Overschrijdingen bij woonbestemmingen voorkomen. Geur: Geurcontouren respecteren. Binnen de geurcontouren van de agrarische bedrijven worden geen nieuwe geurgevoelige objecten geprojecteerd. Externe veiligheid: Bij ontwikkelingen rekening houden met risicogroepen/ groepen die kwetsbaarder zijn en/of niet zelfredzaam zijn. Hoogspanning: Bij ruimtelijke ontwikkelingen worden geen gevoelige bestemmingen mogelijk gemaakt binnen de specifieke zone van de hoogspanningslijn.
Beleidsdocumenten Milieubeleidsplan, Mobiliteitsvisie 2030, Structuurvisie 2031, Visie Natuurlijk Ontwikkelen, Zuiveringskring Afvalwaterketenplan WHEP 2015-2020, Nota Bodembeheer, Structuurvisie Vitale Vakantieparken Harderwijk, Beleidsvisie externe veiligheid Gemeenten in de Regio Veluwe- Noord
29
30
Beleidsveld: Economie (3/4)
T hema Economisch netwer k Doelstelling Harderwijk als onderdeel van het economisch netwerk van Nederland, waarbij Harderwijk de werkgenerator van de regio is.
-
-
-
-
Hoofdlijnen Harderwijk is de werkgenerator van de regio, door: 1. Groei van de totale werkgelegenheid. 2. Hoger gemiddelde opleidingsniveau. 3. Versterking van de centrumpositie van Harderwijk in de regio. Het is belangrijk dat Harderwijk in de komende jaren haar regionale functie versterkt door bijvoorbeeld het versterken van het stadscentrum, het realiseren van nieuwe bedrijvigheid op het regionale bedrijventerrein Lorentz III en een vergroting van de kantoorfunctie. Het aansluiten bij Lelystad (ontwikkelingen rondom luchthaven), Amersfoort (Harderwijkse innovatieve MBO’ers aansluiten bij de doeners in de regio Amersfoort), Apeldoorn (toeristische positionering) en Zwolle (ook maakindustrie en agrifood) is hierin belangrijk om het vestigingsklimaat in Harderwijk te versterken. Betere banenbereikbaarheid door snellere verbindingen met de omringende regio's te bevorderen voor zowel auto- en fietsverkeer als openbaar vervoer (max. reistijd van 30 minuten door vergroten van het aantal banen in de regio en reistijd verlagen). Economische groei door grens ontkennend te denken en te handelen. Hiermee willen we bereiken dat we ons netwerk vergroten, versterken en dat we een speler zijn in het economisch spinnenweb van Nederland.
Groter aandeel kenniseconomie en meer innovatie, waarbij onderwijsinstellingen een belangrijke rol spelen en innovatieprojecten die passen binnen het ˜Carevalley'' concept de voorkeur krijgen: In het streven naar een duidelijker economisch profiel van Harderwijk wordt aangesloten bij de aanwezige kwaliteiten van de gemeente en de regio. In de regionale visie wordt die regio geafficheerd als 'Carevalley'. Zorg voor ‘people, planet en profit’ is daarin het uitgangspunt. Voor Harderwijk wordt gestreefd naar een profiel van de economie waarbij zorg en recreatie speerpunten zijn. Meer regionale centrumvoorzieningen door in te zetten op een breed voorzieningenniveau van (boven) lokale aard die voorziet in de behoefte van de regio Noord- Veluwe. Breed aanbod in cultuur, sport, onderwijs, (para)medische zorg, dienstverlening, detailhandel en evenementen.
Beleidsdocumenten Verdieping Economische Positionering, Structuurvisie 2031
31
T hema Bedrijvigheid Doelstelling Versterken van de economische structuur waarbij het dan gaat om groei van de werkgelegenheid, het verbeteren van het vestigingsklimaat voor bedrijven en de bereikbaarheid en het versterken van het economisch profiel.
-
-
-
Hoofdlijnen Ontwikkeling naar kwalitatief sterkere en gevarieerde werklocaties in Harderwijk (bedrijventerreinen, kantoorlocaties, (wijk)winkelcentra en locaties voor maatschappelijke voorzieningen). Om de herkenbaarheid van locaties te vergroten worden vergelijkbare vormen van werkgelegenheid geclusterd. Optimale bereikbaarheid van werklocaties (vervoer en digitaal). Het realiseren van nieuwe bedrijvigheid op het regionale bedrijventerrein Lorentz III. Meer culturele vernieuwing door ruimte te bieden voor initiatieven uit de creatieve sector en huisvestingsmogelijkheden voor werken aan huis, broedplaatsen in leegstaande objecten, bedrijfsverzamelgebouwen. Dynamiek, innovatie en openheid tot stand brengen door samenwerking van bedrijven, kennisinstellingen en overheden. Wijkeconomie en het stimuleren van (sociaal) ondernemerschap. De dienstverlening aan bedrijven en instellingen optimaliseren. Belang van de ondernemer voorop. Ondernemers en initiatiefnemers worden binnen de gestelde kaders zo veel mogelijk ruimte geboden. Speciale aandacht naar creëren ontwikkelingsmogelijkheden voor ZZP- ers. Meer midden en hoogopgeleide mensen trekken door de aantrekkelijkheid van Harderwijk als woon- en werkstad te verhogen.
De ontwikkeling van specifiek op de sectoren recreatie en zorg gerichte HBO- opleidingen ondersteunen en stimuleren dat leerlingen binnen het onderwijs alle kansen krijgen hieraan deel te nemen. Ambitie is om, in de geest van de Participatiewet, een samenleving te creëren waar niemand meer op de reservebank zit en iedereen naar vermogen participeert door een goed functionerend vestigingsklimaat realiseren, waar bedrijven kunnen groeien en bloeien en de (lokale) economie stimuleren. Wij zetten daarbij ook in op een verhoging van de arbeidsparticipatie van kwetsbare groepen. Beleidsdocumenten Structuurvisie 2031, Detailhandelsvisie, Havenvisie Harderwijk, Visie Natuurlijk ontwikkelen, Binnenstadsvisie en actieplan Harderwijk, Kunst- en cultuurnota 2011-2016, Nota Evenementenbeleid, Woonvisie Harderwijk,
32
Arbeidsmarktvisie Harderwijk, Woonvisie Harderwijk, Arbeidsmarktvisie Harderwijk, Verdieping Economische Positionering
33
T hema Detailhandel Doelstelling De ambitie van Harderwijk op het gebied van detailhandel is tweeledig. Enerzijds wil het onbetwist de ''beste winkelstad'' zijn in de ruit tussen Amersfoort en Zwolle en tussen Apeldoorn en Lelystad. Anderzijds wil Harderwijk de huidige structuur van de dagelijkse verzorging verder versterken.
-
-
-
-
-
Hoofdlijnen Harderwijk is het meeste gediend is bij een primaat op de binnenstad als het gaat om het verwezenlijken van de regionale ambitie, en op versterking van de huidige wijkstructuur als het gaat om de lokale ambitie. Alle andere keuzes dienen in onze ogen hieraan ondergeschikt te worden gemaakt. Harderwijk wil de huidige structuur van de dagelijkse verzorging verder versterken. Harderwijk is het meeste gediend is bij een primaat op de binnenstad als het gaat om het verwezenlijken van de regionale ambitie, en op versterking van de huidige wijkstructuur als het gaat om de lokale ambitie. Alle andere keuzes dienen in onze ogen hieraan ondergeschikt te worden gemaakt. De huidige structuur voor de dagelijkse verzorging versterken. Dit betekent dat de Harderwijkse bevolking binnen aanvaardbare afstand de dagelijkse boodschappen kan doen, en daar bovenop gefaciliteerd wordt met een alternatief dat goed toegerust is voor de wekelijkse of tweewekelijkse boodschappen met de auto. Versterken van huidig (supermarkt)aanbod (vergroting en relocatie) verdient uitdrukkelijk de voorkeur boven het faciliteren van een nieuwe supermarkt met leidend de bestaande, perspectiefrijk geachte wijkstructuur. In het centrum is dat kleinschalig. De clustering van detailhandel in de binnenstad met de nadruk op winkelen kent een hoge aantrekkingskracht.
In de binnenstad zijn kleinschalige, ondergeschikte vormen van detailhandel in combinatie met horeca en diensten wenselijk. Detailhandel op bedrijventerreinen wordt niet wenselijk geacht. Vestiging van reguliere detailhandel bij benzinestations, scholen en ziekenhuizen is op dit soort locaties ongewenst.
Beleidsdocumenten Verdieping Economische Positionering, Structuurvisie 2031, Detailhandelsvisie, Binnenstadsvisie en actieplan Harderwijk, Herijking Detailhandelsvisie Harderwijk Opmerking: detailhandelsvisie in de maak. Planning ter visie 2021.
34
T hema Hor eca Hoofdlijnen De Horecanota is in ontwikkeling
Beleidsdocumenten Nota Horecabeleid (in concept vaststelling in 2021/2022)
35
T hema Ka ntor en
-
-
Hoofdlijnen Per kantorenlocatie is een specifiek ontwikkelperspectief opgenomen. Algemeen zijn de uitgangspunten: 36 Nieuwe kantoorontwikkeling vindt alleen plaats indien op bestaande locaties kantoren uit de markt worden gehaald. Dit kan betekenen het schrappen van plancapaciteit of het transformeren van bestaande kantoren. Wanneer kantoorontwikkeling een mogelijkheid is bij multifunctionele gebiedsontwikkeling, maar er wordt een andere functie ontwikkeld, dan wordt de kantoorfunctie ‘geschrapt’ en ‘gereserveerd’ voor uitbreidingsmogelijkheden elders. Leegstand wordt tegengegaan en er wordt gestreefd naar een gezonde marktsituatie. Dat betekent meewerken aan transformatie en herontwikkeling van bestaand incourant vastgoed. Uitbreiding van het kantorenaanbod en de kantorenvoorraad vindt alleen plaats op locaties met een positief ontwikkelperspectief. Nieuwe kantoorontwikkeling moet passen bij de aard en omvang van de Harderwijkse kantorenmarkt: een focus op de ontwikkeling van kleinschalig en uniek aanbod waar gebruikers een eigen identiteit aan kunnen verbinden.
Beleidsdocumenten Kantorennota
T hema Recr eatie en toerisme Doelstelling De ambitie van de gemeente Harderwijk is om een belangrijke vrijetijdsstad te zijn in midden Nederland met een unieke combinatie van vrijetijdsbesteding van water (blauw), bos (groen) en cultuurhistorie (goud) en uniek culinair aanbod in zowel dag- als de verblijfsrecreatie. Harderwijk wilt zich ook sterk positioneren als een Hanzestad. Hanze is een kernwaarde van de stad en past bij de DNA van de inwoners. Hoofdlijnen Aantrekken van de consument van de toekomst. Het Dolfinarium en de bijbehorende naamsbekendheid zijn uniek. Het cultureel historische aanbod is nog onbekend en dient gemoderniseerd te worden. Stadsmarketing gericht op kansrijke toeristische doelgroepen is hiervoor cruciaal. Versterk het historisch aanbod en de binnenstad. Harderwijk is mede dankzij de historische binnenstad een toeristisch trekpleister. Inzetten op het uitbreiden en moderniseren van het cultuurhistorisch aanbod en de binnenstad, waaronder detailhandel en horeca. Inzetten op marketing van Harderwijk. Harderwijk wordt op regionaal en nationaal niveau bekend gemaakt als een dynamische, middelgrote, culinaire Hanzestad met een historische binnenstad aan het water, met de Veluwe als achtertuin en het Dolfinarium als nationaal bekende attractie die zich in de toekomst meer ontwikkelt in de richting van een waterpark.
Sterkere recreatieve sector door situeren recreatieve functies in de nabijheid van de hoofdinfrastructuur, het ondersteunen en versterken van het Hanzethema, de kwaliteit van het aanwezige aanbod in de toeristische sector te verbeteren door accent te leggen op de al aanwezige sterke troeven in de regio (o.a. Apeldoorn). Subthema’s Evenementen De evenementen profileren Harderwijk regionaal en (inter)nationaal als stad met een veelzijdig aanbod waar het prettig wonen, werken en verblijven is. Het bestaande evenementenaanbod behouden, voor zover de evenementen passen bij de identiteit en het (toeristische) profiel van de gemeente. Tevens vernieuwing van het evenementenaanbod stimuleren. Zorgen voor een goede balans van evenementen. Dat betekent een goede balans tussen de reuring die evenementen met zich meebrengen en de leefbaarheid in de stad in het algemeen en voor de omwonenden in het bijzonder. Havens algemeen Harderwijk profileert zich met de havens als onderdeel van grotere toeristische netwerken. Deze netwerken zijn zowel nationaal als internationaal. De havens vormen de ontvangstkamer en het visitekaartje van Harderwijk en zijn daarmee vanuit toeristisch oogpunt van belang. De havens, de binnenstad en de Veluwe vullen elkaar aan en de verbindingen hiertussen zijn optimaal en aantrekkelijk vormgegeven. De havens voegen
37
-
-
-
meer aanbod aan het product Harderwijk toe en verhogen de beleving voor inwoners en recreanten. De havens als versterking van de toeristische historische binnenstad en dienen voor recreatie en wonen. Het gebruik van de havens willen we flexibel inzetten voor de huidige gebruikers, maar ook inspelen op de vraag uit de markt. Het gehele jaar is er levendigheid in de havens door in te spelen op gemengd aanbod. Om dit te vergroten zijn op aangewezen locaties (historische) schepen met een horecafunctie of woonfunctie in het gebied aanwezig. De havens als aantrekkelijk bestemmingsgebied in plaats van doorvoergebied. De havens brengen de watersporter dichter bij het brede toeristische aanbod van de stad en de Veluwe. Deelgebieden Binnenstad De binnenstad kent een hoge aantrekkingskracht door de sfeer van gezelligheid. Voor bewoners is de binnenstad een aantrekkelijke leefomgeving, voor lokale en regionale bezoekers biedt het een brede en complete mix aan recreatieve en functionele voorzieningen en voor toeristen is het een aangename verblijfsomgeving met vele recreatiemogelijkheden. Aandachtspunt is het versterken van het aanbod. Ondernemers in alle sectoren, instellingen, vastgoedeigenaren, bewoners en gemeente werken actief en structureel samen aan een toekomstbestendige binnenstad. Versterken en zichtbaar maken van brede en complete functie- en voorzieningenmix is belangrijk.
Voor alle functies geldt dat Harderwijk zich zal moeten onderscheiden met een eigen gezicht, dus niet concurrerend probeert te zijn met Zwolle, Amersfoort of andere grotere plaatsen. Het versterken van het aanbod en parkeervoorzieningen vormen aandachtspunten om bovenregionale recreanten te trekken. Horecabedrijven maken de stad aantrekkelijk om te verblijven. Vakantieparken De gemeente Harderwijk streeft naar aantrekkelijke vakantieparken met attractieve vakantiewoningen die aansluiten op de vraag van de consument. Daarvoor wil de gemeente mogelijkheden bieden aan kansrijke vakantieparken en belemmeringen wegnemen die de ontwikkelingen van kansrijke parken in de weg staan. Ruimte bieden aan nieuwe concepten en innovatie en samenwerking in toeristische arrangementen stimuleren. Permanent bewonen van recreatiewoningen wordt aangepakt, een combinatie van recreatie en onrechtmatig permanente bewoning in een park is ongewenst. Tevens wordt de huisvesting van maatschappelijke opvang in recreatiewoningen aangepakt.
38
Beleidsdocumenten Havenvisie Harderwijk, Structuurvisie 2031, Nota Grondbeleid, Structuurvisie Dorpsomgevingsplan Hierden, Verdieping Economische Positionering, Ontwerp welstandsbeleid Terrassen Vischmarkt, Binnenstadsvisie en actieplan Harderwijk, Detailhandelsvisie, Beleidsvisie recreatie en toerisme, Visie Leisure, Richtlijn Terrassen Markt, Nota Evenementenbeleid, Strategienota Vitale Vakantieparken Harderwijk
39
40
Beleidsveld: Samenleving (4/4)
T hema Gezondheid Doelstelling: Harderwijk als gezonde woon- en leefomgeving voor iedereen.
-
-
-
Hoofdlijnen Een gezonde leefomgeving is een leefomgeving die als prettig wordt ervaren en die uitnodigt tot gezond gedrag en waar de druk op de gezondheidszorg zo laag mogelijk is. Waar de jeugd gezond kan opgroeien en men gezond oud kan worden. Mensen inspireren om gezonde keuzes te maken. Bij iedere ruimtelijke ontwikkeling steeds onderzoeken hoe de ruimte efficiënt en multifunctioneel gebouwd/ingericht/gebruikt kan worden, waarbij ook ruimte voor beweging, sport en spelen wordt gewaarborgd. Gezonde leefomgeving - De leefomgeving heeft een grote weerslag op ons gedrag en dus ook op het maken van gezonde en duurzame keuzes. De inrichting van de leefomgeving biedt kansen om bij te dragen aan een gezonde leefstijl. Afname gebruik genotmiddelen door de inrichting van de ruimte, zoals rookvrije schoolpleinen, rookvrije speeltuinen, rookvrije terrassen. Versterken Cluster ‘Health & wellness’, clustering bij Hierden en ‘de Zwaluwhoeve’.
Beleidsdocumenten Structuurvisie 2031, Regionale Gezondheidsnota: Samen voor een gezond Noord-Veluwe. Nieuw beleid wordt opgesteld in 2021.
41
T hema Spor t Doelstelling In Harderwijk is er de mogelijkheid voor alle inwoners om een leven lang te sporten en te bewegen.
-
-
Hoofdlijnen Sportvoorzieningen vormen een basisvoorwaarde om te kunnen sporten en bewegen. Door de toenemende populariteit van sportieve recreatie is ook de openbare ruimte een belangrijke sportvoorziening. Het bevorderen van meer sportvoorzieningen is belangrijk omdat door meer vrije tijd er een groeiende behoefte is aan besteding van vrije tijd, waaronder sportieve activiteiten. Goede sport- en speelvoorzieningen op wijkniveau die stimuleren om te bewegen en vergroten de aantrekkelijkheid van de leefomgeving. Sporten en bewegen voor iedereen betekent dat er naast de aandacht voor jeugd, ook aandacht voor volwassenen en senioren is. Binnen deze doelgroepen is er regulier aanbod voor iedereen. Er is ook aandacht voor het bieden van sportfaciliteiten aan inwoners in kwetsbare situaties. Versterken van de vier sportclusters. Deze open sportparken kunnen een bredere maatschappelijke functie vervullen in hun omgeving. De gemeente Harderwijk ondersteunt sportverenigingen om zich te ontwikkelen naar een open club om zo een ontmoetingsplek te zijn voor zowel leden als voor andere bezoekers en/of buurtbewoners met activiteiten die bijdragen aan welzijn, gezondheid en participatie van burgers in de directe omgeving. Hiervoor is samenwerking met andere sportverenigingen en maatschappelijke organisaties belangrijk. Belangrijk is dat sportverenigingen vitaal zijn.
Beleidsdocumenten Structuurvisie 2031, Regionale Gezondheidsnota: Samen voor een gezond Noord-Veluwe, Beleidsnota Sport en bewegen 2018-2021
42
T hema Onderw ijs Bestaande beleid (gedeeltelijk) niet meer actueel. Opmerking: De onderwijsvisie is nog in voorbereiding. Planning vaststelling maart 2020. Doelstelling Voor elk kind (elke jongere) is er ruimte om zich optimaal te kunnen ontwikkelen.
-
Hoofdlijnen Het onderwijs beschikt over voldoende en adequate huisvesting. Ieder kind gaat naar school en iedere jongere haalt een startkwalificatie. Voor ieder kind is er passend onderwijs, zo thuisnabij mogelijk. Voor ieder kind met een (dreigende) taalachterstand is er voorschoolse educatie, zo thuisnabij mogelijk. Voor ieder kind is er een voorschoolse voorziening ter voorbereiding op de basisschool, zo thuisnabij mogelijk. Er is aandacht voor versterking van de regionale functie van het beroepsgerichte onderwijs (VO en MBO) dat goed aansluit op de arbeidsmarkt.