Document · PDF

Bijlage 1 - Meibrief 2025

gemeenteraad 10 juni 2025, gemeente HardenbergBij agendapunt: Meibrief 202515.249 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

MEIBRIEF 2025

Inhoudsopgave Inleiding .............................................................................................................................................................................................3 1 Financiële uitkomst ....................................................................................................................................................................4 1.1 Uitkomst begroting 2025 na novemberbrief ..........................................................................................................4 1.2 Raadsbesluiten na novemberbrief ..............................................................................................................................5 1.3 Autonome ontwikkelingen ............................................................................................................................................5 1.4 Knelpunten bestaand beleid .........................................................................................................................................6 1.5 Reëel begroten investeringen uit de K&I agenda ................................................................................................8 1.6 Uitkomst geactualiseerde begroting ......................................................................................................................

12 2 Programma's ............................................................................................................................................................................. 13 2.1 Totaal Programma's cijfermatige weergave middelen .................................................................................... 13 2.2 Programma Ruimtelijk Hardenberg ........................................................................................................................ 15 2.2.1 Mobiliteit ................................................................................................................................................................... 15 2.2.2 Middelen ................................................................................................................................................................... 16 2.3 Programma Economisch en recreatief Hardenberg ......................................................................................... 17 2.3.1 Sportbeleid en sportaccommodaties ............................................................................................................. 17 2.3.2 Kunst en cultuur .....................................................................................................................................................

17 2.3.3 Openbaar groen en open lucht recreatie ..................................................................................................... 18 2.3.4 Middelen ................................................................................................................................................................... 19 2.4 Programma Duurzaam Hardenberg........................................................................................................................ 20 2.4.1 Duurzaamheid en klimaatadaptie ................................................................................................................... 20 2.4.2 Middelen ................................................................................................................................................................... 21 2.5 Programma Sociaal Hardenberg .............................................................................................................................. 22 2.5.1 Jeugd, jeugdhulp en onderwijs ........................................................................................................................ 22 2.5.2 Wmo en participatie .............................................................................................................................................

24 2.5.3 Middelen ................................................................................................................................................................... 27 2.6 Programma Dienstverlenend Hardenberg ........................................................................................................... 28 2.6.1 Organisatie en ambities ....................................................................................................................................... 28 2.6.2 Veiligheid .................................................................................................................................................................. 29 2.6.3 Middelen ................................................................................................................................................................... 30 2.7 Programma Financiën ................................................................................................................................................... 31 2.7.1 Algemeen ..................................................................................................................................................................

31 2.7.2 Middelen ................................................................................................................................................................... 33 3 Kansen en risico's .................................................................................................................................................................... 35 3.1 Kansen en risico's ...................................................................................................................................................... 35 Bijlage: Budgetneutraal............................................................................................................................................................. 38

Inleiding In de meibrief geven wij inzicht in de financiële afwijkingen in de programma’s en investeringen. De financiële afwijkingen van de begroting 2025 zijn gebaseerd op basis van diverse ontwikkelingen om zo in te spelen op de actualiteit en gepast bij te kunnen sturen. De rapportage blijft beperkt tot een financiële rapportage, we gaan in op: 1. 2. 3.

het verwerken van financiële gevolgen uit de jaarrekening 2024; het verwerken van raadsbesluiten van 8 november t/m 1 april in 2025 met financiële gevolgen; financiële ontwikkelingen, deze hebben betrekking op o Autonome ontwikkelingen o Knelpunten in het bestaande beleid o Kans of bedreiging en risico's administratieve c.q. technische wijzigingen zonder gevolgen voor het begrotingssaldo.

Interbestuurlijk toezicht Provinciaal toezicht is een wettelijke taak. In aansluiting op de veranderende maatschappij, wil de provincie deze taak samen met gemeenten zoveel mogelijk vanuit partnerschap oppakken. Dit is uitgangspunt van de herziene Overijsselse bestuursovereenkomst IBT (2022). Samen werken provincie en gemeente aan een goede kwaliteit van het openbaar bestuur, ieder vanuit haar eigen rol, verantwoordelijkheden en bevoegdheden. Onderdeel van deze bestuurlijke afspraak is dat de gemeenten in de P&C documenten informatie hierover opnemen. De provincie Overijssel houdt toezicht op wettelijke taken die de gemeente uitvoert. Elk jaar beoordeelt de provincie de uitvoering van de taken en stelt een totaalbeeld op. Het gaat om de domeinen Financiën, Omgevingsrecht VTH, Omgevingsrecht, Informatie- en Archiefbeheer, Huisvesting Statushouders en Erfgoed. De kleur van het totaalbeeld is dit jaar oranje. In 2024 en 2023 was het beeld groen. De kleuring heeft een signaalfunctie, en is niet bedoeld als ‘goed’ of ‘fout’. Wanneer een domein oranje of rood kleurt, dan betekent dat, dat de provincie risico’s ziet waarop actie nodig is. Zoals afgesproken in de Bestuursovereenkomst IBT en het bijbehorende IBT-beoordelingskader gaat de provincie daarover in gesprek met de gemeente. De domeinen financiën, informatie- en archiefbeheer en huisvesting statushouders kleuren oranje.

Voor de overige domeinen geldt dat de gemeente voldoet aan de in het kader gestelde criteria. In november 2024 werd de begroting 2025 vastgesteld. Op het domein Financiën is de begroting 2025 structureel en reëel sluitend. De meerjarenraming is niet sluitend na een correctie door financieel toezicht van de provincie op de begroting als gevolg van het ramen van een niet concrete taakstelling in de jaren 2026 t/m 2028. Dit is de reden voor het toekennen van de oranje kleuring voor dit domein. De provincie heeft voor deze begroting het repressief toezicht ingesteld.

1 Financiële uitkomst 1.1 Uitkomst begroting 2025 na novemberbrief Na de vaststelling van de begroting is de uitkomst van de begroting gewijzigd op basis van de novemberbrief 2024 en het aangenomen amendement functie armoederegisseur. In de raadsvergadering van 3 december 2024 is de novemberbrief vastgesteld. De uitkomst van de begroting 2025-2029 was hierna:

Uitkomst begroting na novemberbrief Bedragen x €1.000 *(-/- = nadeel) Omschrijving

2025

2026

2027

2028

Saldo uitkomst begroting

-5.611

-3.793

-2.485

-41

waarvan incidenteel

-10.468

-4.735

-2.485

-45

waarvan structureel

4.857

942

100

-63

-5.674

-3.756

-2.448

-4

waarvan incidenteel

-10.468

-4.735

-2.485

-45

waarvan structureel

4.794

979

Amendement functie armoederegisseur Mutaties novemberbrief Begrotingssaldo na novemberbrief

Toelichting: Amendement functie armoederegisseur: De functie van armoederegisseur wordt met een jaar verlengd en gedekt uit incidentele middelen €100.000 in 2025. Voor de begrotingsbehandeling 2026 wordt een definitieve beslissing genomen over een al dan niet structurele inzet van de regisseur. Voor nu leidt dit tot een structureel voordeel. Mutaties novemberbrief: In de novemberbrief zijn de structurele kapitaallasten bijgesteld van de basisscholen de Ark en de Slag, theater de Voorveghter en zijn er middelen beschikbaar gesteld voor strategische verwerving.

1.2 Raadsbesluiten na novemberbrief Op 20 maart heeft de raad het programma energie Hardenberg vastgesteld. De raad heeft ingestemd met de programmafinanciering en hiervoor een bestemmingsreserve ingesteld. Mede ook omdat het een meerjarige aanpak betreft die zich lastig in jaarschijven laat vangen. Op deze wijze blijven de (rijks) middelen beschikbaar voor dit programma en dit draagt bij aan een betere sturing op het programma. Het heeft geen gevolgen voor het begrotingssaldo.

1.3 Autonome ontwikkelingen Op basis van de informatie die is aangeleverd voor de meibrief moet de uitkomst van de begroting 2025-2028 worden aangepast. De onderwerpen die een beroep doen op de algemene middelen zijn als volgt in te delen: 1. Autonome ontwikkelingen die direct worden verrekend met de algemene middelen; 2. Eenmalige en structurele knelpunten bestaand beleid die niet kunnen worden opgevangen binnen het programma. Er zijn autonome ontwikkelingen die niet ten laste van de programma’s komen, maar direct worden gedekt uit algemene middelen. Autonome ontwikkelingen zijn onvermijdbare ontwikkelingen van buitenaf waar we niet onderuit kunnen, maar die wel financiële gevolgen hebben. Enkele voorbeelden hiervan zijn, cao verhogingen(ambtenaren), structurele doorwerkingen van kapitaallasten, verplichte uitgaven aan gemeenschappelijke regelingen, wettelijke maatregelen. Autonome ontwikkelingen Bedragen x €1.000 *(-/- = nadeel) Nr. Omschrijving

Taakveld

Programma

Begraafrechten

7.5 Begraafplaatsen en crematoria

Ruimtelijk Hardenberg

Uitbreiding RKBS de Langewieke

4.2 Onderwijshuisvesting

Sociaal Hardenberg

De Koningsberger Bergentheim

4.2 Onderwijshuisvesting

De Ark Dedemsvaart

5 6

2025

2026

2027

2028

-40

Sociaal Hardenberg

-77

4.2 Onderwijshuisvesting

Sociaal Hardenberg

-31

De Elzenhof Hardenberg

4.2 Onderwijshuisvesting

Sociaal Hardenberg

-72

Bijdrage lidmaatschap GGU (VNG)

0.1 Bestuur

Dienstverlenend Hardenberg

-59

-39

-79

-259

waarvan incidenteel

waarvan structureel

-39

-79

-259

Saldo

1.4 Knelpunten bestaand beleid Financiële mee en -of tegenvallers (<50.000) in de uitvoering van het bestaande beleid moeten binnen het programma worden opgevangen. Deze vermelden we niet in de rapportages tenzij deze bijsturing binnen het programma in het lopende begrotingsjaar leidt tot ongewenste aantasting van bestaande doelstellingen. In dat geval vindt eenmalige dekking plaats uit de algemene middelen en wordt dit aangegeven in de rapportage. Merendeel van de hieronder aangegeven knelpunten hebben een eenmalig karakter en worden eenmalig gedekt uit de algemene middelen, deze zijn voorzien van een *. Uitzonderingen hierop zijn besluiten die een structurele doorwerking hebben die samenhangen met het vastgestelde beleid, zoals bijvoorbeeld bijhorende kapitaallasten. deze worden meteen ingepast. De oplossing van structurele knelpunten moet binnen het programma worden aangedragen met een heroverwegingsvoorstel. Bij de perspectiefnota of de begroting vindt integrale afweging en besluitvorming plaats over de wijze waarop het aangedragen financiële knelpunt structureel wordt opgelost: 1.

te kiezen voor het heroverwegingsvoorstel binnen het programma

dekking vanuit algemene middelen.

Knelpunten bestaand beleid Bedragen x €1.000 *(-/- = nadeel) 2025

2026

2027

2028

Ruimtelijk Hardenberg

2.1 Verkeer en vervoer

Ruimtelijk Hardenberg

-12

Renovatie bruggen

2.1 Verkeer en vervoer

Ruimtelijk Hardenberg

Kanaal Almelo - de Haandrik*

2.4 Economische havens en waterwegen

Ruimtelijk Hardenberg

-50

Kwartiermaker visie en strategie vrijetijdseconomie

3.4 Economische Promotie Economisch Recreatief Hardenberg

-60

Bibliotheek Hardenberg

5.6 Media

Economisch Recreatief Hardenberg

-78

Opstellen bomenbeleidsplan*

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

Economisch Recreatief Hardenberg

-88

Oplossen knelpunten drukriolering Balkbrug

7.2 Riolering

Duurzaam Hardenberg

-39

tlv voorziening riolering

7.2 Riolering

Duurzaam Hardenberg

Veilig thuis IJsselland

2.23 Toegang en 1e lijn voorziening

Sociaal Hardenberg

-105

2.23 Toegang en 1e lijn voorziening

Sociaal Hardenberg

-47

11 Versterken samenwerking 2.23 Toegang en 1e lijn Samen Doen en Veilig voorziening Thuis

Sociaal Hardenberg

-89

12 OBS de Ontdekking*

4.2 Onderwijshuisvesting

Sociaal Hardenberg

13 Leerplicht*

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken

Sociaal Hardenberg

-95

14 Maatschappelijk werk de Kern*

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

Sociaal Hardenberg

-14

15 Welzijnsorganisatie de Stuw*

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

Sociaal Hardenberg

-136

16 Sociaal en cultureel werk* 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

Sociaal Hardenberg

-159

Financien

309

Sociaal Hardenberg

-750

Nr. Omschrijving

Taakveld

Programma

Waterschapslasten

2.1 Verkeer en vervoer

Schades openbare verlichting

10 Consulent Externe verwijzers

14 t/m 16 tlv stelpost prijs 17 Huishoudelijke hulp

6.71 Huishoudelijke hulp

-80

18 Beschermd Wonen*

6.81 Beschermd wonen (WMO)

Sociaal Hardenberg

900

19 Minimabeleid participatiewet in balans

6.1 Inkomensregelingen

Sociaal Hardenberg

-90

Financien

tlv stelpost minimabeleid 20 HR visie en dienstverlening model

0.4 Overhead

Dienstverlenend Hardenberg

-158

21 Direct duidelijk doen

0.4 Overhead

Dienstverlenend Hardenberg

-59

22 Wet open overheid

0.1 Bestuur

Dienstverlenend Hardenberg

-41

Financien

tlv stelpost uitwerking circulaire 23 80 jaar vrijheid*

0.1 Bestuur

Dienstverlenend Hardenberg

-50

24 Taxatiekosten WOZ*

0.1 Bestuur

Financien

-100

25 Taakstelling kapitaallast ICT

0.4 Overhead

Financien

-114

26 Boekwaarde tijdelijke units 0.4 Overhead de Matrix*

Financien

-236

27 Kapitaallasten, onderhoud, 0.4 Overhead schoonmaak units De Matrix

Financien

28 Premie brandverzekering

0.4 Overhead

Financien

120

29 Huur huisvesting de Stelling 7*

0.4 Overhead

Financien

-50

30 Aanbesteding inkoop

0.4 Overhead

Financien

-400

31 Legesopbrengsten (MOOR)

2.1 Verkeer en vervoer

Financien

-21

-1.346

-88

-8

waarvan incidenteel

-1.330

-80

waarvan structureel

-16

-8

Saldo

1.5 Reëel begroten investeringen uit de K&I agenda Met het toevoegen van de investeringen uit de kansen- en investeringsagenda aan de begroting is vorig jaar het financieel meerjarenperspectief geactualiseerd. In dat financieel meerjarenperspectief is onderscheid gemaakt tussen investeringen met een structureel effect (kapitaallasten) en investeringen met een incidenteel effect. Het grootste deel van de investeringsprojecten zijn vertaald in structurele kapitaallasten en hebben daarmee een effect op de structurele begrotingsruimte. Omdat destijds de begrotingsruimte onvoldoende bleek om het reguliere beleid inclusief alle ambities te kunnen realiseren zijn er stelposten opgenomen. Een stelpost van €3,5 miljoen “lucht uit de begroting”, deze stelpost is gerealiseerd. Aanvullend is er nog een stelpost “reëel begroten” vanaf 2026 ingeboekt eveneens met een omvang van € 3,5 miljoen per jaar. Deze laatste stelpost / taakstelling heeft als opdracht te zoeken naar ruimte in onze begroting door reëler te ramen en te zoeken naar aanvullende dekkingsbronnen (cofinanciering, specifieke uitkeringen en dergelijke). Hier wordt via onderstaande beschrijving invulling aangegeven. Door al dit jaar goed naar de planning en de aard van de investeringen te kijken kunnen wij de begroting in de toekomst structureel ontlasten.

Dit hebben we gedaan door kritisch te kijken naar de planning van de investeringen, het instellen van onderzoeks- of voorbereidingskredieten, het beoordelen of het gaat om een bijdrage aan investeringen van derden (bijv. provincie) en door te beoordelen of toekomstige vervanging nodig is. Allemaal onderdelen die aansluiten bij het project "Reëel Begroten". Wanneer er bijvoorbeeld geen sprake is van toekomstige vervanging, dan kan de investering eenmalig gedekt worden uit de reserve kapitaallasten. Deze bestaande reserve is ingesteld met het doel de structurele lasten die voortvloeien uit investeringen (kapitaallasten) te dekken voor de looptijd van de betreffende investering. Deze reserve wordt gevoed door een onttrekking te doen aan de algemene reserve en dit te storten in deze reserve kapitaallasten. Totaal betreft het een eenmalige aanwending van de algemene reserve van €5,4 miljoen (stand 1-1-2025 €93,1 miljoen). Deze aanpassingen leveren een structureel voordeel op in de (meerjaren) begroting. De wijzigingen hebben geen effect op het begrotingssaldo maar worden verrekend met de opgenomen stelpost / taakstelling reëel begroten ter hoogte van €3,5 miljoen. Voor de jaarschijf 2025 leidt het tot de onderstaande aanpassingen. De tabel bevat geen nieuwe investeringen. De actualisatie voor de jaren 2026 en daarna worden opgenomen in de perspectiefnota 2026.

Reëel begroten Investeringen (K&I agenda) Bedragen x €1.000 *(-/- = nadeel) Nr. Omschrijving

Taakveld

Programma

2025

Verbeteren parkeersituatie 2.1 Verkeer en vervoer

Ruimtelijk Hardenberg

-100

Recreatieve fietspaden

2.1 Verkeer en vervoer

Ruimtelijk Hardenberg

-250

Kwaliteitsverbetering Traversen N377

2.1 Verkeer en vervoer

Ruimtelijk Hardenberg

-60

Theater de Voorveghter

5.3 Cult.presentatie, productie en -partic.

Ruimtelijk Hardenberg

-170

Toekomstige MFA's

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

Sociaal Hardenberg

-50

Kotermeerstal Dedemsvaart

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

Ruimtelijk Hardenberg

-170

IHP Sportparken

5.2 Sportaccommodaties

Economische en recreatief Hardenberg

-100

Sportpark de Boekweit

5.2 Sportaccommodaties

Economische en recreatief Hardenberg

-200

Diverse infrastructurele verbeteringen

2.1 Verkeer en vervoer

Ruimtelijk Hardenberg

10 Diverse kredieten

-4.315 n.v.t.

Saldo

-5.415 eenmalige onttrekking

-5.415

verrekenen met algemene reserve

5.415

1.Kredieten K&I Verbeteren parkeersituatie Hardenberg - Taakveld 2.1 Verkeer en Vervoer We willen de parkeersituatie op straat en in de parkeergarages verbeteren en daarmee een kwaliteitsimpuls geven aan zowel de parkeerbeleving als de aantrekkelijkheid voor bezoekers van het centrum Hardenberg. Dit draagt bij aan de economische positie van Hardenberg. Er wordt een start gemaakt met dit project. Het verbeteren van de parkeersituatie hoeft niet geactiveerd te worden, de berekende kapitaallasten vallen hierdoor vrij, de dekking vindt plaats uit de algemene reserve €100.000 (2025) en €250.000 (2026) 2.Recreatieve fietspaden – Taakveld 2.1 Verkeer en Vervoer Goede recreatieve fietsverbindingen dragen bij aan het positieve imago van de gemeente Hardenberg. Daarom willen we het netwerk van onze recreatieve fietspaden verbeteren. De initiële investering stond geraamd op start 2025 voor €1.000.000, deze wordt verspreid naar 4x €250.000 met ingang van 2025. Het verbeteren van de recreatieve fietspaden hoeft niet geactiveerd te worden, de berekende kapitaallasten vallen hierdoor vrij, de dekking vindt plaats uit de algemene reserve €250.000 per jaar (2025-2028).

3.Kwaliteitsverbetering Traversen N377 - Taakveld 2.1 Verkeer en vervoer Door de N377 anders en veiliger in te richten verminderen we de barrièrewerking van de deze weg, verbeteren we de verkeersveiligheid en dragen we bij aan de sociale samenhang in de kernen Slagharen en De Krim. De provincie Overijssel is wegbeheerder van de N377. Door een intensieve samenwerking is het mogelijk om de N377 opnieuw in te richten en hiervoor vanuit de gemeente 9

aanvullende eisen en wensen te stellen. We ramen de gemeentelijke bijdrage op ongeveer € 1,14 miljoen. Omdat het een gemeentelijke bijdrage betreft hoeven de kosten niet geactiveerd te worden, de berekende kapitaallasten vallen hierdoor vrij, de dekking vindt plaats uit de algemene reserve €60.000 (2025) en €680.000 (2026) en €400.000 (na 2028). 4.Theater de Voorveghter - Taakveld 5.3 Cult.presentatie, -productie en -partic. Het theater is een belangrijke voorziening in onze gemeente. Voor een robuuste en toekomstbestendige theatervoorziening die voldoet aan wet- en regelgeving is een minimale investering van € 15 miljoen nodig. Uit onderzoek moet blijken welke varianten er zijn en welke variant het beste past bij de ontwikkeling van het centrum van Hardenberg. Dit jaar starten we met onderzoek, hiervoor is een bedrag benodigd van €170.000 in 2025 en €300.000 in 2026. De onderzoekskosten activeren we niet, deze dekken we uit de algemene reserve. 5.Toekomstige MFA's - Taakveld 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie Voor de leefbaarheid in de kernen en wijken zijn multifunctionele accommodaties (mfa) van grote waarde. Daarmee verbetert het voorzieningenniveau en versterken we de maatschappelijke samenhang. Voor het realiseren / vernieuwen van mfa's is een investering van € 9 miljoen nodig. Dit jaar starten we met onderzoek naar wensen en opties.

Hiervoor is een bedrag benodigd van €50.000 (2025) en €150.000 (2026) en €200.000 (2027). Deze onderzoekskosten activeren we niet, deze dekken we uit de algemene reserve. 6.Kotermeerstal Dedemsvaart - Taakveld 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie De ontwikkelingen in en rond de recreatieplas Kotermeerstal willen wij een kwaliteitsimpuls geven waardoor we zorgen voor meer maatschappelijke activiteiten voor de inwoners van Dedemsvaart. Indicatief is een bedrag van € 450.000 nodig. Dit bedrag is reeds opgenomen in de begroting. Een kwaliteitsimpuls hoeft niet geactiveerd te worden, de berekende kapitaallasten vallen hierdoor vrij, de dekking vindt plaats uit de algemene reserve €170.000 (2025) en €280.000 (2026). 7.IHP Sportparken - Taakveld 5.2 Sportaccommodaties We willen dat inwoners van de gemeente Hardenberg gezond opgroeien en gezond blijven door voldoende te bewegen en elkaar te ontmoeten. We faciliteren dit door in dorpen en kernen passende sportvoorzieningen voor buitensporten te behouden en te realiseren. Daarvoor is een investering van € 8,9 miljoen nodig. De investeringen hebben verspreid plaats in de periode tot 2040. Bij de actualisatie voor dit jaar blijkt dat vanaf 2025 tot en met 2029 €100.000 per jaar nodig is. Dit zijn onderzoekskosten en worden daarom niet geactiveerd. Dekking vindt plaats vanuit de algemene reserve.

8.Sportpark de Boekweit - Taakveld 5.2 Sportaccommodaties We dragen bij aan een toekomstbestendig sportpark in Dedemsvaart. Daarom onderzoeken we samen met de gebruikers de scenario's voor renovatie of verplaatsing van Sportpark Boekweit. Hiervoor is een bedrag nodig van €200.000 in (2025). Dit zijn onderzoekskosten deze worden niet geactiveerd, maar gedekt uit de algemene reserve. 9.Diverse infrastructurele verbeteringen De onderstaande investeringen zijn in de begroting 2025 opgenomen als investeringen met structurele kapitaallasten. Dit betekent dat er structureel middelen worden gereserveerd voor toekomstige vervanging. Door goed naar de aard van de investeringen te kijken zien wij dat het een eenmalige opwaarderingen van fietsverbindingen en/of wegen zijn, door ze bijvoorbeeld veiliger te maken. Hier hoeft geen toekomstige vervanging voor gerealiseerd te worden. De weg ligt er immers al. Dit leidt 10

financieel tot eenmalige dekking van de kapitaallasten, dit doen we door een onttrekking van €4.315.000 aan de algemene reserve. Het betreft de investeringen: - Europaweg Spaanskamp - Europaweg Molenplein - Rotonde Uiterwijkallee - Veilige fietsverbinding Groot Oever - Veilige fietsverbinding Slotweg/ Schapenweg - Centrumstructuur Hardenberg - Bruchterweg - Veilige schoolomgeving 10.Kredieten vrijgeven In de kansen en investeringsagenda zijn middelen opgenomen voor IHP sportparken, IHP binnensport en IHP zwembaden. Hieronder volgt een uitsplitsing. Gevraagd wordt om deze kredieten beschikbaar te stellen zodat we kunnen beginnen met de uitvoering. - Ondersteuning verduurzaming sporthal Mollinckslag te Bergentheim

€ 250.000

- Renovatie en verduurzaming gymzaal De Regenboog te Mariënberg

€ 25.000

- Renovatie en verduurzaming gymzaal De Wegwijzer in Schuinesloot

€ 25.000

- Renovatie en verduurzaming gymzaal Balk & Brug in Balkbrug

€ 182.000

- Vervanging sporttechnische inrichting sporthal De Meet in Hardenberg

€ 100.000

- Vervanging sporttechnische inrichting gymzaal Kloosterhaar in Kloosterhaar

€ 20.000

- Renovatie en verduurzaming gymzaal Kloosterhaar in Kloosterhaar

€ 20.000

- Renovatie/verduurzaming en uitbreiding kleedkamers sporthal De Beek in Hardenberg € 50.000 - Renovatie en verduurzaming gevel sporthal De Meet in Hardenberg

€ 20.000

- Vervangende nieuwbouw gymzaal Buizerdweg in Dedemsvaart

€ 50.000

- Verduurzaming klimaatinstallaties/aquathermie zwembad De Kiefer te Dedemsvaart

€ 300.000

Bijstelling kredieten: - Het krediet IHP Zwembad Hattemat in Gramsbergen te verhogen met

€ 25.000

- Het krediet IHP Zwembad De Kiefer in Dedemsvaart te verlagen met

€ 70.000

1.6 Uitkomst geactualiseerde begroting Op basis van voorgaande, bedraagt de uitkomst van de begroting 2025 €7.059.000 negatief. De daling van het saldo in 2025 wordt met name veroorzaakt door de inpassing van een aantal eenmalige afwijkingen. Knelpunten met een (mogelijk) structureel effect worden meegenomen bij de perspectiefnota c.q. begroting, zodat een integrale afweging kan worden gemaakt. Geactualiseerde begroting Bedragen x €1.000 *(-/- = nadeel) Omschrijving

2025

2026

2027

2028

Uitkomst begroting 2025-2028 na novemberbrief

-5.674

-3.756

-2.448

-4

Autonome ontwikkelingen

-39

-79

-259

Knelpunten bestaand beleid

-1.346

-88

-8

Saldo uitkomst begroting 2025

-7.059

-3.923

-2.715

-271

waarvan structureel

4.739

892

-230

-226

waarvan incidenteel

-11.798

-4.815

-2.485

-45

2 Programma's 2.1 Totaal Programma's cijfermatige weergave middelen Onderstaande tabel toont het actuele resultaat van de begroting 2025 en hoe dit resultaat tot stand is gekomen. De peilmomenten daarbij zijn de primitieve begroting 2025 (beginstand), de gevolgen van raadsbesluiten genomen in 2025 (er zijn geen raadsbesluiten genomen in 2025 met financiële gevolgen) voor vaststelling van de Meibrief 2025 en als laatste deze Meibrief 2025. Tabel: Totaal programma's Bedragen x €1.000

2025

Begroting per 01-01-2025

5.674

Raad 14-01-2025

Raad 04-02-2025

Raad 25-02-2025

Raad 18-03-2025

Totaal voor Meibrief

5.674

Voorstellen Meibrief

1.384

Totaal na Meibrief

7.058

Het bovenstaande subtotaal van de Meibrief kan worden onderverdeeld in de volgende categorieën: Tabel: Meibrief Bedragen x €1.000

2025

Administratieve wijzigingen

Autonome ontwikkelingen

Knelpunten bestaand beleid

1.345

Overig Totaal Meibrief

0 1.384

Onderstaande tabel toont de lasten en baten (alsmede het saldo) per programma van de begroting 2025. De eerste kolom geeft deze totalen tot het moment vóór de nu voorliggende Meibrief. De tweede kolom toont de actuele stand van de begroting 2025 ná vaststelling van de Meibrief. Tabel: Baten, lasten en saldo per programma Bedragen x €1.000

Begroting 2025 tot Meibrief

Bijgestelde begroting 2025

Baten

-16.413

-17.243

Lasten

43.149

44.251

Saldo

26.736

27.008

Baten

-5.571

-5.927

Lasten

22.660

23.367

Saldo

17.089

17.440

Baten

-16.490

-22.907

Lasten

16.416

22.831

Saldo

-74

-76

Baten

-22.803

-25.343

Lasten

98.367

102.006

Saldo

75.564

76.663

Baten

-2.020

-2.282

Lasten

16.770

17.038

Saldo

14.749

14.755

Baten

-202.745

-210.583

Lasten

74.354

81.850

Saldo

-128.391

-128.732

5.674

7.058

Ruimtelijk Hardenberg

Economische en recreatief Hardenberg

Duurzaam Hardenberg

Sociaal Hardenberg

Dienstverlenend Hardenberg

Financiën

Totaal programma's

2.2 Programma Ruimtelijk Hardenberg 2.2.1 Mobiliteit Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 2.1 Verkeer en Vervoer Waterschapslasten

V € 30.000 S

De waterschapslasten voor gronden zijn de afgelopen jaren gemiddeld € 30.000 lager dan geraamd. Via deze Meibrief wordt de raming aangepast. Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 2.1 Verkeer en Vervoer Schades Openbare verlichting

N € 12.000 S

Als gevolg van toename van vandalisme en aanrijdingen handelen we structureel meer schades aan openbare verlichting af. Structureel betekent dat meer lasten (€ 81.000) en meer baten (€ 69.000). Via deze Meibrief worden de ramingen aangepast. Structureel blijft er een verschil tussen lasten en baten als gevolg van een eigen risico van € 250 per schadegeval en omdat schades als gevolg van vandalisme volledig voor rekening van de gemeente komen. Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 2.1 Verkeer en Vervoer Kredieten

Vanaf 2026:

V € 8.300 S

De renovatie van een 4-tal bruggen Marslanden (601958) is afgerond en van dit project resteert nog een krediet van € 156.000. Dit krediet kan worden afgesloten. Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 2.4 Economische havens en waterwegen Kanaal Almelo de Haandrik

N €50.000 I

Collegebesluit dd. 25 maart 2025 Een tuinbouwbedrijf aan de Kanaalweg-Oost heeft schade opgelopen als gevolg van de kanaalproblematiek. Op verzoek van het bestuurlijk kopstuk heeft de gemeente uit coulance een eenmalige financiële bijdrage van € 40.000 aan een tuinbouwbedrijf gedaan. Tevens treft de gemeente samen met de provincie en kanaalgemeenten beheermaatregelen langs het kanaal ter voorkoming van verdere schades. Wij ramen de eenmalige bijdrage en de bijkomende kosten op €50.000 en verwerken dit bedrag met de Meibrief. Autonome ontwikkeling - Taakveld 7.5 Begraafplaatsen en crematoria Begraafrechten

V € 20.000 S

We verwachten een hoger bedrag aan begraafrechten te innen. We baseren deze verwachting op het verloop van de inkomsten over de afgelopen vier jaar. De raming van de inkomsten verhogen we met € 20.000 structureel.

2.2.2 Middelen Onderstaande tabel toont de ontwikkeling van de saldi van dit programma vanaf de primitieve begroting 2025 tot en met de vaststelling van deze Meibrief. Daaronder staan twee tabellen met de ontwikkeling van de lasten en baten per taakveld binnen dit programma. De reservemutaties zijn in elke tabel afzonderlijk weergegeven. Naast de waarden uit de primitieve begroting vindt u in de kolommen per taakveld het totaal van de mutaties op dit programma zoals die na vaststelling van de primitieve begroting tot en met de raadsvergadering van 18 maart 2025 zijn verwerkt in begrotingswijzigingen. Omdat er na vaststelling van de primitieve begroting tot de Meibrief nog geen raadsbesluiten met financiële gevolgen zijn genomen staan hier nog geen bedragen (Wijzigingen voor Meibrief). De voorlaatste kolom toont de financiële gevolgen van de wijzigingen die ter vaststelling zijn aangeboden in deze Meibrief. In de laatste kolom vindt u het totaal na vaststelling van deze nota. Tabel: Saldo Programma 2025 Bedragen x €1.000

Primitieve Wijzigingen Wijzigingen begroting voor Meibrief Meibrief

Tot en met Meibrief

Ruimtelijk Hardenberg

26.736

273

27.008

Saldo voor reservemutaties

26.736

273

27.008

26.736

273

27.008

Primitieve Wijzigingen Wijzigingen begroting voor Meibrief Meibrief

Tot en met Meibrief

Saldo reservemutaties Saldo inclusief reservemutaties Tabel: Lasten 2025 per taakveld Bedragen x €1.000

2.1

Verkeer en vervoer

12.680

-292

12.388

2.2

Parkeren

1.534

1.589

2.3

Recreatieve havens

2.4

Economische havens en waterwegen

2.5

Openbaar vervoer

139

5.7

Openbaar groen en (openlucht) recreatie

7.024

533

7.557

7.5

Begraafplaatsen en crematoria

553

555

8.1

Ruimte en leefomgeving

2.056

8.2

Grondexploitatie (niet-bedrijventerrein)

13.386

8.3

Wonen en bouwen

5.654

754

6.408

43.149

1.102

44.251

43.149

1.102

44.251

Saldo voor reservemutaties Saldo reservemutaties Saldo inclusief reservemutaties

Tabel: Baten 2025 per taakveld Bedragen x €1.000

Primitieve Wijzigingen Wijzigingen begroting voor Meibrief Meibrief

Tot en met Meibrief

2.1

Verkeer en vervoer

-441

-54

-495

2.3

Recreatieve havens

-14

2.4

Economische havens en waterwegen

-3

-4

5.7

Openbaar groen en (openlucht) recreatie

-921

-919

7.5

Begraafplaatsen en crematoria

-497

-20

-517

8.1

Ruimte en leefomgeving

-234

8.2

Grondexploitatie (niet-bedrijventerrein)

-12.157

8.3

Wonen en bouwen

-2.149

-754

-2.903

-16.413

-829

-17.243

-16.413

-829

-17.243

Saldo voor reservemutaties Saldo reservemutaties Saldo inclusief reservemutaties

2.3 Programma Economisch en recreatief Hardenberg 2.3.1 Sportbeleid en sportaccommodaties Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 5.1 Sportbeleid en Activering KREDIET AANVRAAG € 35.000

Budgetneutraal

Sporthal de Meet – vervangen warmtepomp De warmtepomp bij Sporthal de Meet was defect en moest meteen vervangen worden om de bedrijfsvoering door te laten gaan. Dit betekent een investering van € 35.000 met een structurele kapitaallast van € 3.100. Deze kan opgevangen worden binnen de bestaande exploitatie. Het vervangen van de warmtepomp was nog niet opgenomen in de meerjareninvestering van de begroting. Het beschikbaar stellen van een krediet behoort tot het budgetrecht van de raad. Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 5.1 Sportbeleid en Activering KREDIET AANVRAAG

Budgetneutraal

Zwembad de Kiefer - Vervangen Zoutelektrolyse Vorig jaar is geconstateerd dat de zoutelektrolyse bij zwembad de Kiefer defect was en vervangen moest worden. Voor de veiligheid zijn meteen noodmaatregelen getroffen totdat vervanging kon plaatsvinden. Het college heeft 11-02-2025 het besluit genomen om het geplande krediet voor vervangen van de zoutelektrolyse naar voren te halen van 2028 naar 2025. Dit betekent een structurele kapitaallast van € 8.400 per jaar die 3 jaar eerder start. Dit incidentele nadeel wordt opgevangen binnen bestaande budgetten. Het beschikbaar stellen van een krediet behoort tot het budgetrecht van de raad.

2.3.2 Kunst en cultuur Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 5.6 Media Kostenstijging huisvesting Bibliotheek Hardenberg

N €78.000 I

De bibliotheek Hardenberg bevindt zich in het LOC-gebouw in Hardenberg. Conform de vaststellingsovereenkomst wordt de huurprijs hoger. De stichting Openbare Bibliotheken Hardenberg heeft inmiddels 10% vloeroppervlakte ingeleverd (240 M2) om de verhoging van de kosten zo minimaal mogelijk te houden. Het bedrag kan nu niet opgevangen worden binnen het programma en 17

leidt tot een eenmalig beroep op de algemene middelen. Bij de begroting 2026 zal een voorstel geschreven worden om te beoordelen hoe er met deze structurele lastenverhoging van €78.000 kan worden omgegaan. Collegebesluit 01-04-2025 (976572 / 974325)

2.3.3 Openbaar groen en open lucht recreatie Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie Opstellen bomenbeleidsplan

N € 88.000 I 2025 N € 80.000 I 2026

Toezegging is gedaan om met prioriteit een bomenbeleidsplan op te gaan stellen. Hiervoor wordt een uitgave geraamd van € 168.000 incidenteel. Deze uitgave vindt deels plaats in 2025 € 88.000 en deels in 2026 € 80.000. (zie collegebesluit zaaknr 959044)

2.3.4 Middelen Onderstaande tabel toont de ontwikkeling van de saldi van dit programma vanaf de primitieve begroting 2025 tot en met de vaststelling van deze Meibrief. Daaronder staan twee tabellen met de ontwikkeling van de lasten en baten per taakveld binnen dit programma. De reservemutaties zijn in elke tabel afzonderlijk weergegeven. Naast de waarden uit de primitieve begroting vindt u in de kolommen per taakveld het totaal van de mutaties op dit programma zoals die na vaststelling van de primitieve begroting tot en met de raadsvergadering van 18 maart 2025 zijn verwerkt in begrotingswijzigingen. Omdat er na vaststelling van de primitieve begroting tot de Meibrief nog geen raadsbesluiten met financiële gevolgen zijn genomen staan hier nog geen bedragen (Wijzigingen voor Meibrief). De voorlaatste kolom toont de financiële gevolgen van de wijzigingen die ter vaststelling zijn aangeboden in deze Meibrief. In de laatste kolom vindt u het totaal na vaststelling van deze nota. Tabel: Saldo Programma 2025 Bedragen x €1.000

Primitieve Wijzigingen Wijzigingen begroting voor Meibrief Meibrief

Tot en met Meibrief

Economische en recreatief Hardenberg

17.089

351

17.440

Saldo voor reservemutaties

17.089

351

17.440

17.089

351

17.440

Primitieve Wijzigingen Wijzigingen begroting voor Meibrief Meibrief

Tot en met Meibrief

Saldo reservemutaties Saldo inclusief reservemutaties Tabel: Lasten 2025 per taakveld Bedragen x €1.000

3.1

Economische ontwikkeling

3.057

283

3.340

3.2

Fysieke bedrijfsinfrastructuur

2.308

3.3

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

2.426

-36

2.390

5.1

Sportbeleid en activering

1.438

1.532

5.2

Sportaccommodaties

8.010

109

8.119

5.3

Cult.presentatie, -productie en -partic.

3.171

175

3.346

5.4

Musea

5.5

Cultureel erfgoed

261

262

5.6

Media

1.959

2.037

22.660

707

23.367

22.660

707

23.367

Saldo voor reservemutaties Saldo reservemutaties Saldo inclusief reservemutaties

Tabel: Baten 2025 per taakveld Bedragen x €1.000

3.1

Economische ontwikkeling

3.2

Fysieke bedrijfsinfrastructuur

3.3

Primitieve Wijzigingen Wijzigingen begroting voor Meibrief Meibrief

Tot en met Meibrief

-283

-2.117

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

-248

5.1

Sportbeleid en activering

-315

5.2

Sportaccommodaties

-1.802

-41

-1.843

5.3

Cult.presentatie, -productie en -partic.

-1.087

5.5

Cultureel erfgoed

-2

-32

-34

-5.571

-356

-5.927

-5.571

-356

-5.927

Saldo voor reservemutaties Saldo reservemutaties Saldo inclusief reservemutaties

2.4 Programma Duurzaam Hardenberg 2.4.1 Duurzaamheid en klimaatadaptie Knelpunten bestaand beleid - Taakveld 7.2 Riolering Oplossen knelpunten drukrioleringssystemen Balkbrug AANVRAAG KREDIET € 325.000

Budgetneutraal

In de zomernota van 2024 hebben we uw raad gemeld dat we bezig zijn met het oplossen van een aantal knelpunten in het functioneren van de riolering, o.a. in Balkbrug. We gaven toen ook aan dat de beschikbare financiële middelen mogelijk niet helemaal voldoende zijn. Inmiddels is helder dat we voor het oplossen van de problemen in Balkbrug nog een aanvullend krediet nodig hebben van € 325.000. We stellen voor om dit bedrag beschikbaar te stellen en de kapitaallasten ad € 39.000 met ingang van 2026 ten laste te brengen van de exploitatie riolering. De wijziging is daarmee kostenneutraal.

2.4.2 Middelen Onderstaande tabel toont de ontwikkeling van de saldi van dit programma vanaf de primitieve begroting 2025 tot en met de vaststelling van deze Meibrief. Daaronder staan twee tabellen met de ontwikkeling van de lasten en baten per taakveld binnen dit programma. De reservemutaties zijn in elke tabel afzonderlijk weergegeven. Naast de waarden uit de primitieve begroting vindt u in de kolommen per taakveld het totaal van de mutaties op dit programma zoals die na vaststelling van de primitieve begroting tot en met de raadsvergadering van 18 maart 2025 zijn verwerkt in begrotingswijzigingen. Omdat er na vaststelling van de primitieve begroting tot de Meibrief nog geen raadsbesluiten met financiële gevolgen zijn genomen staan hier nog geen bedragen (Wijzigingen voor Meibrief). De voorlaatste kolom toont de financiële gevolgen van de wijzigingen die ter vaststelling zijn aangeboden in deze Meibrief. In de laatste kolom vindt u het totaal na vaststelling van deze nota. Tabel: Saldo Programma 2025 Bedragen x €1.000

Primitieve Wijzigingen Wijzigingen begroting voor Meibrief Meibrief

Tot en met Meibrief

Duurzaam Hardenberg

-74

-2

-76

Saldo voor reservemutaties

-74

-2

-76

-74

-2

-76

Primitieve Wijzigingen Wijzigingen begroting voor Meibrief Meibrief

Tot en met Meibrief

Saldo reservemutaties Saldo inclusief reservemutaties Tabel: Lasten 2025 per taakveld Bedragen x €1.000

7.2

Riolering

6.434

526

6.960

7.3

Afval

5.118

7.4

Milieubeheer

4.864

5.889

10.753

Saldo voor reservemutaties

16.416

6.414

22.831

16.416

6.414

22.831

Primitieve Wijzigingen Wijzigingen begroting voor Meibrief Meibrief

Tot en met Meibrief

Saldo reservemutaties Saldo inclusief reservemutaties Tabel: Baten 2025 per taakveld Bedragen x €1.000

7.2

Riolering

-9.253

-528

-9.782

7.3

Afval

-6.868

7.4

Milieubeheer

-368

-5.889

-6.257

-16.490

-6.417

-22.907

-16.490

-6.417

-22.907

Saldo voor reservemutaties Saldo reservemutaties Saldo inclusief reservemutaties

2.5 Programma Sociaal Hardenberg 2.5.1 Jeugd, jeugdhulp en onderwijs Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 6.23 Toegang en 1e lijnvoorziening Verbetering Kwaliteit Samenwerking Samen Doen - Veilig Thuis IJsselland

N € 105.000 I

Vanuit landelijke richtlijnen en ontwikkelingen is het noodzakelijk om de samenwerking tussen Samen Doen en Veilig Thuis IJsselland te versterken. Er dient een kwaliteitsslag gemaakt te worden bij Samen Doen, door middel van de tijdelijke inzet van 1 fte, om de kennis en expertise te verhogen en te werken volgens de vernieuwde werkwijze Veilig Thuis IJsselland. Collegebesluit 19 november 2024 (832816 / 786913) Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 6.23 Toegang en 1e lijnvoorziening Uitbreiding inzet Consulent Externe Verwijzer Samen Doen

N € 46.667 I

De Consulent Externe Verwijzer richt zich op het verbeteren van de samenwerking met externe verwijzers om meer grip te krijgen op verwijzingen naar de jeugdhulp. Met de inzet van 8 uur per week zijn stappen gezet in verbetering van samenwerking met Jeugdbescherming Overijssel. De uitbreiding van de uren is gericht op de samenwerking met de overige externe verwijzers te intensiveren en verdiepen met als doel om te komen tot werkafspraken. Collegebesluit 19 november 2024 (832816 / 787106) Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 6.23 Toegang en 1e lijnvoorziening Versterken samenwerking Samen Doen en Veilig Thuis

N € 89.250 I

Samen Doen en VTIJ werken samen volgens de regionaal gemaakte afspraken en op basis van de visie gefaseerd samenwerken aan veiligheid en landelijke kwaliteitseisen. Hierbij wordt ook aangesloten bij de landelijke ontwikkelingen zoals de Hervormingsagenda Jeugd, Toekomstscenario Kind en 2 Gezinsbescherming en de AVE-methode, wat leidt tot betere zorg en veiligheid voor kwetsbare burgers. Uit een berekening op basis van het aantal crisiszaken per jaar, blijkt dat er onvoldoende structurele personele inzet is bij Samen Doen om crisiszaken op te pakken volgens de landelijke eisen en regionaal gemaakte afspraken. De extra structurele personele inzet, ten koste van € 89.250, zal zorgen dat er volgens de eisen en afspraken gewerkt kan worden. Wij stellen u voor om deze lasten incidenteel te verwerken ten laste van het begrotingssaldo 2025 en de structurele lasten mee te nemen bij de afwegingen in de perspectiefnota. Collegebesluit 19 november 2024 (832816 / 787106) Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 4.2 Onderwijshuisvesting OBS De Ontdekking en GBS A. Risaeus in Baalder

V € 82.000 I

Van de middelen voor de sloop en boekwaarde van de te slopen scholen OBS De Ontdekking en GBS A. Risaeusschool in Hardenberg is een bedrag van €82.000 niet nodig vanwege meevallende kosten.

Autonome ontwikkeling - Taakveld 4.2 Onderwijshuisvesting Renovatie CBS De Koningsberger in Bergentheim KREDIET € 1.094.000

N €77.000 S

In het Integraal Huisvestingsplan Basisonderwijs (IHP) hebben we de renovatie van de CBS De Koningsberger in Bergentheim opgenomen. De planning voor deze renovatie is het jaar 2025. Voor deze renovatie is in 2020 een investeringskrediet beschikbaar gesteld van € 460.000. De genoemde raming is inmiddels met de verhoogde bouwkosten niet meer toereikend. Wij stellen voor een aanvullend investeringskrediet van € 1.094.000 beschikbaar te stellen voor de renovatie van De Koningsberger. De bijbehorende kapitaallasten zijn € 77.000 met ingang van 2027. 22

Kinderopvangruimte Koningsberger KREDIET € 287.000

Budgetneutraal

De gemeentelijke investering in de kinderopvangruimten in De Koningsberger, ad € 287.000, betreft een voorfinanciering. De kapitaallasten vallen weg tegen de huuropbrengsten (budgettair neutraal). Autonome ontwikkeling - Taakveld 4.2 Onderwijshuisvesting Renovatie CBS De Ark in Dedemsvaart KREDIET € 443.000

N €31.000 S

In 2024 heeft de gemeenteraad voor de renovatie van CBS De Ark een extra investeringskrediet beschikbaar gesteld (totaal € 764.000). De aanbesteding van deze renovatie is echter nog niet gestart, omdat het schoolbestuur niet uitkomt met dit krediet. Ook bij deze renovatie hebben we te maken met extreme stijging van de bouwkosten, aangescherpte duurzaamheidsrichtlijnen, strenger Rijkstoezicht op de inzet van onderwijsmiddelen in de huisvesting en de ontwikkeling van Kindcentra. Wij stellen voor een aanvullend investeringskrediet van € 443.000 beschikbaar te stellen voor de renovatie van De Ark. De bijbehorende kapitaallasten € 31.000 zijn met ingang van 2027. Kinderopvang De Ark KREDIET €270.000

Budgetneutraal

De gemeentelijke investering in de kinderopvangruimten in De Ark, ad. € 270.000, betreft een voorfinanciering. De kapitaallasten vallen weg tegen de huuropbrengsten (budgettair neutraal). Autonome ontwikkeling- Taakveld 4.2 Onderwijshuisvesting Renovatie CBS De Elzenhof in Hardenberg KREDIET € 1.034.000

N €72.000 S

In het Integraal Huisvestingsplan Basisonderwijs (IHP) 2020 hebben we de renovatie van de CBS De Elzenhof in Hardenberg opgenomen met een investeringsraming van € 473.000. Deze raming is inmiddels 5 jaar later niet meer toereikend door de extreme stijging van de bouwkosten, aangescherpte duurzaamheidsrichtlijnen, strenger Rijkstoezicht op de inzet van onderwijsmiddelen in de huisvesting en de ontwikkeling van Kindcentra. Wij stellen voor een aanvullend investeringskrediet van € 1.034.000 beschikbaar te stellen voor de renovatie van De Elzenhof. De bijbehorende kapitaallasten €72.000 zijn met ingang van 2027. Kinderopvang De Elzenhof KREDIET €385.000

Budgetneutraal

De gemeentelijke investering in de kinderopvangruimten in De Elzenhof, ad. € 385.000, betreft een voorfinanciering. De kapitaallasten vallen weg tegen de huuropbrengsten (budgettair neutraal). Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 4.23 Financiën/Overhead/jeugd&WMO Leerplicht

N €95.000 I

Door de toename in casuïstiek, de toename in complexiteit van de casussen, de grote vraag om thuis onderwijs te geven en de toename van het aantal thuiszitters is uitbreiding van 1 FTE nodig voor de taken van leerplicht. Met deze extra formatie kan de veranderende rol van de leerplichtambtenaar, die steeds vaker vroegtijdig wordt ingezet, weer ingevuld gaan worden. Dit wordt ook bevestigd door de landelijke Ingrado norm. Deze norm is door Berenschot opgesteld en houdt rekening met ontwikkelingen in het werkveld van leerplicht. Op dit moment wordt 2,5 FTE ingezet voor leerplicht. Volgens de Ingrado norm is voor onze grootte van de gemeente 3,5 FTE nodig. We vragen om een incidentele bijdrage van €95.000 voor het schooljaar 2025 – 2026. De effecten van de gevraagde formatie-uitbreiding en de stijgende trend in het aantal meldingen zal begin 2026 geëvalueerd 23

worden. Tijdens de evaluatie houden we ook rekening met de gevolgen van de nieuwe wet Van School naar Duurzaam Werk die op 1 januari 2026 start. Collegebesluit 25 maart 2025. (968247 / 960229) Aanpassing GBS Casper Diemer in Bergentheim KREDIET € 110.422

Budgetneutraal

Begin 2024 heeft de gemeenteraad nadere regels vastgesteld voor het Integraal Huisvestingsplan basisscholen, waarmee de gemeente investeringen kan doen in het aanpassen van onderwijsruimten naar kinderdagopvangruimten, ter bevordering van (Integraal) Kindcentra in Hardenberg. Schoolbesturen en de gemeente onderzoeken samen de mogelijkheden en financiering hiervan. Dit leidde tot een projectvoorstel van het schoolbestuur Hannah voor de aanpassing van de GBS Casper Diemer in Bergentheim, waarvoor een investeringskrediet van € 110.422 (incl. btw) nodig is. De school zal deze voorinvestering binnen de wettelijke afschrijvingstermijn terugbetalen aan de gemeente. De afspraken over de afbetaling worden momenteel gemaakt. Wij stellen voor het investeringskrediet van € 110.422 alvast beschikbaar te stellen, vooruitlopend op de nog te maken afspraken en een collegebesluit in mei/juni 2025. Autonome ontwikkeling - Taakveld 4.2 Onderwijshuisvesting Uitbreiding RKBS De Langewieke in Dedemsvaart KREDIET € 828.000

N € 40.450 S

Basisschool RKBS De Langewieke in Dedemsvaart groeit snel en heeft behoefte aan extra ruimte. De gemeente heeft eerder huisvesting bekostigd voor 275 leerlingen. De laatste prognoses (juni 2024) laten zien dat de school recht heeft op permanente uitbreiding. De verwachting/prognose voor de lange termijn voor deze school is 286 leerlingen, maar in werkelijkheid zijn er nu 311 leerlingen. Voor september 2025 heeft de school 10 nieuwe aanmeldingen waardoor de school op 321 leerlingen uit zal komen in komende schooljaar. Deze ontwikkeling maakt dat er op korte termijn uitbreiding noodzakelijk is. Het benodigde Investeringskrediet voor deze uitbreiding is geraamd op € 785.500 (incl. btw) en het benodigde bedrag voor de uitbreiding van het inventaris en de leerpakketten bedraagt € 42.500. De bijbehorende kapitaallast is € 40.450 voor beide investeringen (met ingang van 2026). Tot dusver is hiervoor nog geen krediet in de begroting opgenomen. Wij stellen voor het investeringskrediet beschikbaar te stellen. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor bekostiging van (vervangende) nieuwbouw en uitbreiding van scholen, in die zin een autonome ontwikkeling.

2.5.2 Wmo en participatie Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie Algemeen Maatschappelijk Werk De Kern

N €14.400 I

Bij het aanleveren van de begrotingscijfers waren de CAO-verhogingen Sociaal Werk voor 2025 nog niet bekend. Bij gebrek aan deze gegevens is het begrotingsbedrag slechts verhoogd met het algemene prijs/indexcijfer. De werkelijke indexatie is echter hoger dan geraamd, waardoor het budget dient te worden bijgesteld. Hiermee blijft het voorliggende aanbod van algemeen maatschappelijk werk voor onze inwoners gewaarborgd en wordt bijgedragen aan de transformatie van zorg, waarbij de focus verschuift van diagnose en behandeling naar preventie. Dit draagt bij aan een toegankelijk en effectief zorglandschap met tijdige hulp en ondersteuning. De verhoging van de structurele lasten dient afgewogen te worden bij de behandeling van de perspectiefnota. Voor wat betreft de incidentele lasten voor het jaar 2025 stellen wij voor om de verhoging van de kosten ad €14.400 ten laste van de stelpost prijscompensatie te verwerken.

Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie Welzijnsorganisatie De Stuw

N €135.600 I

Bij het aanleveren van de begrotingscijfers waren de CAO-verhogingen Sociaal Werk voor 2025 nog niet bekend. Bij gebrek aan deze gegevens is het begrotingsbedrag slechts verhoogd met het algemene prijs/indexcijfer. Daarnaast heeft de Stuw in 2024 een lagere indexatie toegekend gekregen en €53.000 van het tekort zelf opgevangen, dit is niet meegenomen in begroting 2025. De werkelijke indexatie 2025 is hierdoor hoger dan geraamd, waardoor het budget dient te worden bijgesteld. Hiermee kan de Stuw blijven investeren in preventie en in veerkrachtige gemeenschappen, waardoor we de 2e-lijns begeleiding, behandeling en zorg beschikbaar houden voor inwoners die dat echt nodig hebben. De verhoging van de structurele lasten dient afgewogen te worden bij de behandeling van de perspectiefnota. Voor wat betreft de incidentele lasten voor het jaar 2025 stellen wij voor om de verhoging van de kosten ad €135.600 ten laste van de stelpost prijscompensatie te verwerken. collegebesluit 01-04-2025 (942342 / 888687) Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie Sociaal Cultureel Werk

N € 158.900 I

Dit budget is bestemd voor de waarderingssubsidies Dorpshuizen, OZB compensatie vrijwilligersorganisaties en het structurele deel van het budget van de Stuw. De afgelopen jaren is er een structureel tekort ontstaan op deze kostenplaats, door de loonontwikkeling van de CAO Sociaal Werk en de prijsontwikkeling op de OZB compensatie. Deze structurele tekorten zijn incidenteel opgelost op programmaniveau. We stellen voor om het structurele deel van de welzijnsorganisatie de Stuw in een aparte kostenplaats op te nemen. De verhoging van de structurele lasten dient afgewogen te worden bij de behandeling van de perspectiefnota. Voor wat betreft de incidentele lasten voor het jaar 2025 stellen wij voor om de verhoging van de kosten ad €158.900 ten laste van de stelpost prijscompensatie te verwerken. collegebesluit 01-04-2025 (942342 / 888687)

Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 6.71 Huishoudelijke hulp Huishoudelijke hulp

N € 750.000 I

Bij het aanleveren van de begrotingscijfers was de indexatie van de overeenkomst HH nog niet definitief. In het kader van reëel begroten is gerekend met een indexatie richting de 4,67% zou gaan en is er gerekend met een autonome groei in 2025 o.b.v. lineaire extrapolatie van het aantal cliënten in 2024. Uiteindelijk is het begrotingsbedrag slechts verhoogd met het algemene prijs/indexcijfer en is er geen rekening gehouden met ervaringscijfers v.w.b. autonome groei. De werkelijke kosten zullen hierdoor naar verwachting hoger uitvallen dan geraamd, waardoor het budget dient te worden bijgesteld. Op 11-03-2025 is er een akkoord bereikt in de onderhandelingen CAO VVT (4% per 01-072025 en 3,5% per 01-07-2026), we zijn nog aan het rekenen welke gevolgen dit heeft op het tarief Huishoudelijke Hulp 2025 en 2026. Bij de perspectiefnota maken we een inschatting van de structurele effecten. Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 6.81 Beschermd wonen

Beschermd Wonen V € 900.000 I

Over 2025 wordt in het kader van Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang verwacht dat er regionaal budget overblijft dat door de lokale gemeenten ingezet kan worden. Dat betekende de afgelopen 2 jaar voor Hardenberg jaarlijks een bedrag van ruim 3 miljoen euro per jaar. Gezien allerlei kostenstijgingen en andere projecten was de verwachting dat over 2025 er ca. 2.1 miljoen euro voor 25

Hardenberg zou resteren. Dat bedrag wordt overigens pas volgend jaar ontvangen. Nu blijkt dat we toch uit mogen gaan van het bedrag van voorgaande jaren. Het betekent dat er ten opzichte van de begroting een voordeel van € 900.000 verwacht wordt. Voor Beschermd Wonen moeten in 2025 en 2026 stappen gezet worden om meer Beschermd Wonen-plekken, maar ook Maatschappelijke opvangplekken te realiseren. Daar is nu een groot tekort aan, vandaar dat er middelen overblijven. Dat tekort moet het liefst lokaal opgelost worden, door bijvoorbeeld Beschermd Thuis en Housing First. Daarom zijn extra middelen nodig voor het realiseren van woonplekken, maar ook voor ondersteuning (bijvoorbeeld ontmoetingsruimten, hersteltrainingen, zelfregiecentrum), zodat deze zorgvragende inwoners zo zelfstandig mogelijk kunnen gaan leven. Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 6.3 Inkomensregelingen Minimabeleid (financiële bestaanszekerheid)

Budgetneutraal

Na het vaststellen van de begroting 2025 is besloten over het beleid financiële bestaanszekerheid (amendement). De middelen 'Participatiewet in balans' €90.000 t.b.v. een projectleider worden middels de meibrief verwerkt ten laste van de stelpost minimabeleid. Deze is met dit voorstel op.

2.5.3 Middelen Onderstaande tabel toont de ontwikkeling van de saldi van dit programma vanaf de primitieve begroting 2025 tot en met de vaststelling van deze Meibrief. Daaronder staan twee tabellen met de ontwikkeling van de lasten en baten per taakveld binnen dit programma. De reservemutaties zijn in elke tabel afzonderlijk weergegeven. Naast de waarden uit de primitieve begroting vindt u in de kolommen per taakveld het totaal van de mutaties op dit programma zoals die na vaststelling van de primitieve begroting tot en met de raadsvergadering van 18 maart 2025 zijn verwerkt in begrotingswijzigingen. Omdat er na vaststelling van de primitieve begroting tot de Meibrief nog geen raadsbesluiten met financiële gevolgen zijn genomen staan hier nog geen bedragen (Wijzigingen voor Meibrief). De voorlaatste kolom toont de financiële gevolgen van de wijzigingen die ter vaststelling zijn aangeboden in deze Meibrief. In de laatste kolom vindt u het totaal na vaststelling van deze nota. Tabel: Saldo Programma 2025 Bedragen x €1.000

Primitieve Wijzigingen Wijzigingen begroting voor Meibrief Meibrief

Tot en met Meibrief

Sociaal Hardenberg

75.564

1.099

76.663

Saldo voor reservemutaties

75.564

1.099

76.663

75.564

1.099

76.663

Primitieve Wijzigingen Wijzigingen begroting voor Meibrief Meibrief

Tot en met Meibrief

Saldo reservemutaties Saldo inclusief reservemutaties Tabel: Lasten 2025 per taakveld Bedragen x €1.000

4.1

Openbaar basisonderwijs

313

-1

312

4.2

Onderwijshuisvesting

5.631

-151

5.480

4.3

Onderwijsbeleid en leerlingzaken

3.231

-3

3.228

6.1

Samenkracht en burgerparticipatie

5.305

900

6.205

6.23

Toegang en 1e lijnvoorz. Integraal

4.839

619

5.457

6.3

Inkomensregelingen

22.263

6.4

WSW en beschut werk

10.552

465

11.017

6.5

Arbeidsparticipatie

2.337

1.200

3.537

6.60

Hulpmiddelen en diensten (WMO)

3.082

6.711

Huishoudelijke hulp (WMO)

6.186

750

6.936

6.712

Begeleiding (WMO)

4.655

6.713

Dagbesteding (WMO)

1.498

6.751

Jeugdhulp ambulant lokaal

14.726

-140

14.586

6.762

Jeugdhulp met verblijf regionaal

5.585

6.763

Jeugdhulp met verblijf landelijk

881

6.791

PGB WMO

749

6.792

PGB Jeugd

497

6.811

Beschermd wonen (WMO)

1.125

6.821

Jeugdbescherming

1.289

6.822

Jeugdreclassering

211

7.1

Volksgezondheid

3.414

98.367

3.639

102.006

98.367

3.639

102.006

Primitieve Wijzigingen Wijzigingen begroting voor Meibrief Meibrief

Tot en met Meibrief

Saldo voor reservemutaties Saldo reservemutaties Saldo inclusief reservemutaties Tabel: Baten 2025 per taakveld Bedragen x €1.000

4.2

Onderwijshuisvesting

-274

4.3

Onderwijsbeleid en leerlingzaken

-265

6.1

Samenkracht en burgerparticipatie

-3.047

-440

-3.487

6.3

Inkomensregelingen

-16.371

6.4

WSW en beschut werk

-175

6.5

Arbeidsparticipatie

-142

-1.200

-1.342

6.711

Huishoudelijke hulp (WMO)

-404

6.811

Beschermd wonen (WMO)

-2.124

-900

-3.024

-22.803

-2.540

-25.343

-22.803

-2.540

-25.343

Saldo voor reservemutaties Saldo reservemutaties Saldo inclusief reservemutaties

2.6 Programma Dienstverlenend Hardenberg 2.6.1 Organisatie en ambities Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden Kastanjehof – Dak vervanging KREDIET AANVRAAG € 47.200

Budgetneutraal

Bij het herstellen van een daklekkage vorig jaar bij de Kastanjehof kwam een groter probleem aan het licht. De dakconstructie bleek aangetast en moet voor een deel vervangen worden. Hiervoor is een bedrag benodigd van € 47.200. Dit betekent een structurele kapitaallast van € 2.200 die opgevangen kan worden binnen bestaande budgetten. Knelpunt bestaand beleid - Taakveld 0.4 Overhead HR visie en dienstverleningsmodel HR

N €158.000 S

Collegebesluit d.d. 12 november 2024 Bij de vaststelling van de HR visie en het dienstverleningsmodel HR is besloten om het formatieboek uit te breiden met 0,83 fte voor de functie van loopbaancoach, 0,05 fte voor de functie van arbeidsjurist en met 0,56 fte voor de functie Vakspecialist C personeels- en salarisadministratie (ondersteuning Hardenberg Academie). Voorgesteld wordt de benodigde formatie en het budget voor de materiële kosten (Hardenberg Academie, TMA) per 1 januari 2025 structureel beschikbaar te stellen. Het gaat in totaal om een bedrag van € 158.000.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/15543082/4