Najaarsnota 2024 Definitief.pdf

Najaarsnota 2024

Inhoudsopgave

Aanbiedingsbrief .......................................................................................................................................................

3

1 Samenvatting financieel beeld 2024 .....................................................................................................................

5

2 Voortgang Programmabegroting 2024 ................................................................................................................. 7 2.1 Programma Bestuur en burgerzaken ................................................................................................................ 9 2.2 Programma Veiligheid ....................................................................................................................................... 13 2.3 Programma Openbare ruimte ............................................................................................................................ 19 2.4 Programma Ruimtelijke en economische ontwikkelingen ................................................................................. 25 2.5 Programma Zorg, jeugd en participatie ............................................................................................................. 33 2.6 Programma Onderwijs, sport en cultuur ............................................................................................................ 35 2.7 Algemene dekkingsmiddelen ............................................................................................................................

41 2.8 Overhead ........................................................................................................................................................... 45 2.9 Energiecrisis ...................................................................................................................................................... 47 2.10 Post onvoorziene uitgaven .............................................................................................................................. 49 3 Voortgang Investeringsprogramma ...................................................................................................................... 51 3.1 Investeringsprogramma 2024 ............................................................................................................................ 53 3.2 Investeringsprogramma voorgaande jaren ........................................................................................................ 61

1

2

Aanbiedingsbrief

Hierbij bieden wij u de Najaarsnota 2024 aan. Deze Najaarsnota is een voortgangsrapportage van de Programmabegroting 2024. Zowel beleidsmatig als financieel wordt ingegaan op de voortgang van de werkzaamheden met betrekking tot de doelstellingen en activiteiten uit de verschillende programma’s. Daarnaast wordt afzonderlijk gerapporteerd over de voortgang van de investeringen. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen de voortgang van het investeringsprogramma uit de Programmabegroting 2024 en de voortgang van het investeringsprogramma uit eerdere jaren.

3

4

Samenvatting financieel beeld 2024

In onderstaand overzicht is een samenvatting opgenomen van de financiële bijstellingen voor het jaar 2024 (x € 1.000). Samenvatting financieel beeld

2024

Saldo Zomernota 2024

1.180

V/N

Mutaties Bestuur en burgerzaken

-24

N

Mutaties Veiligheid

-19

N

Mutaties Openbare ruimte

111

V

Mutaties Ruimtelijke en economische ontwikkelingen

-2

V

Mutaties Zorg, jeugd en participatie

-261

N

Mutaties Onderwijs, sport en cultuur

17

V

Mutaties Algemene dekkingsmiddelen

181

V

Mutaties Overhead

-95

N

Saldo Najaarsnota 2024

1.087

Het resultaat van deze Najaarsnota voor het jaar 2024 bedraagt € 1.086.563 positief. In de volgende hoofdstukken wordt per programma gerapporteerd over de beleidsmatige voortgang en worden alle financiële mutaties toegelicht.

5

6

Voortgang Programmabegroting 2024

7

8

Programma Bestuur en burgerzaken

2.1.1 Stand van zaken activiteiten Programmabegroting 2024 Doel

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Het verbeteren van de dienstverlening

Het Manifest Dienstverlening wordt in november 2023 in de raad behandeld. De beloftes die we daarin zetten, gaan op 1 januari 2024 in. In het manifest staat per thema duidelijk in wat onze inwoners, ondernemers en organisaties van onze dienstverlening mogen verwachten.

Raadplegen Vanaf 2024

Het Manifest Dienstverlening is op 8 februari 2024 in de raad vastgesteld. De beloftes die we daarin per thema hebben gezet, zijn per 1 juni 2024 ingegaan. Deze gaan we verder bestendigen. Dit doen we door de genoemde beleidsindicatoren (en KPI’s) verder te implementeren c.q. te borgen in onze organisatie in het kader van de dienstverlening. Daarbij kijken we ook of andere indicatoren vast te stellen zijn.

Wij blijven onze medewerkers trainen in gastvrijheid en hostmanship, zowel voor telefonie als baliebezoek/ bezoek aan gemeentehuis.

Raadplegen Doorlopend

We hebben in ons eigen online leerplatform Good Habitz een aantal trainingen met kwalitatief hoogwaardige content. Specifiek voor het Manifest volgen de medewerkers de trainingen gericht op ‘Hostmanship’ en klanttevredenheid. Binnen de Halderbergse School worden trainingen aangeboden gericht op communicatie (Insights Discovery) en authentiek communiceren. Voor de medewerkers van de InformatieDesk worden heel gerichte trainingen ingekocht op het gebied van telefonie, receptie, ontvangst in de hal door een gastvrouw/heer en op gebied van Social Media.

9

10

Doel

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Steeds vaker en beter toepassen van overheidsen burgerparticipatie

Toetsen van de samenwerking met inwoners(organisaties) volgens de methode waarderend vernieuwen.

Raadplegen 1 – 2x per jaar

Dit doen we op verschillende manieren en bij verschillende projecten. Een voorbeeld hiervan zijn de jaarlijkse gesprekken tussen bestuur en Samenstichtingen. Een ander voorbeeld is de evaluatie van ontwikkeling Oud Gastel Noord, waarbij middels een enquête en Keet in de Wijk is bevraagd wat goed is gegaan en wat beter kan.

Terugkoppelen aan inwoners van de lokale ontwikkelingen in overheidsen burgerparticipatie.

Informeren

2x per jaar

Hiervoor zetten we onze gemeentelijke nieuwsbrief en sociale mediakanalen in. We koppelen dit meestal aan een thema waar participatie op heeft plaatsgevonden, zoals de input op de mobiliteitsvisie of rondom het afvalbeleidsplan. Uit de gesprekken met de leerlingenraden is een infographic gemaakt die is teruggekoppeld aan deze leerlingen.

Het versterken van onze rol binnen regionale samenwerking

Alle deelnames in Algemeenen Dagelijkse besturen tegen het licht houden en kritisch bekijken bij welke GR-en en andere verbonden partijen we in het AB en bij welke we in het DB plaats gaan nemen (waar mogelijk).

Informeren

Wanneer de mogelijkheid zich voordoet

De gemeente Halderberge maakt onderdeel uit van het Dagelijks Bestuur van WVS, Werkplein, OMWB, RWB en GGD. In de andere GR-en is onze gemeente vertegenwoordigd in het Algemeen Bestuur.

Communicatie

We zorgen dat Klare Taal nog beter en meer wordt toegepast. Dit doen we door medewerkers te blijven trainen, Klare Taal ambassadeurs (intern) te benoemen en inwoners te betrekken.

Raadplegen 2022 – 2026

Vanaf het najaar van 2024 worden medewerkers getraind door een externe trainer. Hierbij komt oa de nieuwe ISOnorm duidelijke taal aan bod. Het MT volgt in september een eerste training. Daarna volgen medewerkers. Er is contact met CURIO om leerlingen onze brieven te laten tegenlezen op taalniveau B1. Dit zal vanaf 2025 ingezet worden. Daarnaast staat vanaf tweede kwartaal 2024 een standaard tekst onder onze brieven waarin we inwoners vragen om contact met ons op te nemen als brieven of onderdelen daarvan niet duidelijk zijn.

Doel

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

We gaan met de methodiek Factor C (communicatiemethodiek) meer omgevingsanalyses maken.

Informeren

Communicatie is niet alleen een taak van Team Communicatie. Daar is het te belangrijk voor. Communicatie hoort in het hart van al het beleid te zitten op alle niveaus van de organisatie. Daarom zetten we Factor C in, een methodiek om communicatie in te zetten in het hart van beleid.

2022 – 2026

Medewerkers van Team communicatie hebben de basistraining Factor C gevolgd en twee medewerkers zullen de training Facilitator gaan volgen. Onderdelen van Factor C zijn het maken van een omgevingsanalyse om de stakeholders in beeld te brengen, het maken van kernboodschappen en een middelenkalender. Team communicatie zal de inhoudelijke collega’s hiermee helpen. Door omgevingsanalyses kunnen we onze communicatie aanpassen op de verschillende doelgroepen. Dit gebruiken we om de communicatiemiddelenmix beter in te zetten (bestaand en aanvullend). Onder andere met meer infographics, filmpjes en goed gebruik van vormgeving.

Informeren

2022 – 2026

Medewerkers van Team communicatie hebben de basistraining Factor C gevolgd en twee medewerkers zullen de training Facilitator gaan volgen. Onderdelen van Factor C zijn het maken van een omgevingsanalyse om de stakeholders in beeld te brengen, het maken van kernboodschappen en een middelenkalender. Team communicatie zal de inhoudelijke collega’s hiermee helpen.

Prijsvraag voor Beste Idee van Halderberge (prijsvraag).

Raadplegen 2023 – 2026

Eind dit jaar wordt de prijsvraag voor het Beste Idee van Halderberge weer uitgeschreven. Een thema wordt nog bepaald, evenals de manier waarop deze prijsvraag wordt uitgezet.

Acties die eruit voortkomen is nog niet duidelijk.

11

Doel

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Het college bezoekt de kernen om in gesprek te gaan met haar inwoners. In 2024 wordt een tweede reeks bezoeken ingepland.

Raadplegen 2022 e.v.

In 2024 vindt op 1 oktober de laatste bijeenkomst van de eerste reeks plaats in Bosschenhoofd (is verzet van 29 mei i.v.m. de Avondvierdaagse). Hierna wordt de tweede reeks bezoeken ingepland.

2.1.2 Financiële mutaties In onderstaande tabel zijn de financiële mutaties in het programma Bestuur en burgerzaken opgenomen (x € 1.000). Bestuur en burgerzaken

2024

V/N

Controlekosten accountant

-16

N

Representatiekosten college

-8

N

Totaal Mutaties Bestuur en burgerzaken

-24

2.1.3 Toelichting financiële mutaties Controlekosten accountant In het raadsvoorstel van 8 februari 2024 met betrekking tot het programma van eisen accountantscontrole 2024 - 2026, bent u geïnformeerd over de naar verwachting hogere controlekosten van de accountant. Deze verhoging is absusievelijk niet verwerkt bij de Zomernota 2024. Op basis van dit voorstel worden de kosten nu bijgeraamd. Representatiekosten college Vanwege extra bijeenkomsten en ontvangsten in 2024 (zoals de ontvangst van een grote groep uit Cheltenham en de USA (Timberwolf pups) alsmede een bedankavond voor alle vrijwilligers van de brandweer) en een bijeenkomst die vanwege de verbouwingen niet in het gemeentehuis kan plaatsvinden, wordt er voor 2024 een extra budget van € 8.000 bijgeraamd.

12

Programma Veiligheid

2.2.1 Stand van zaken activiteiten Programmabegroting 2024 Doel

Wat gaan we daarvoor doen?

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Handhaven en doorpakken

Aanpassing beleid op handhaving per onderwerp, zoals parkeren grote voertuigen/ bedrijfsbusjes, plaatsen containers openbare weg, huisvesting van en overlast door arbeidsmigranten.

Informeren

In het handhavingsbeleid van 2025 wordt dit verder opgepakt. Bij terugkerende overlast worden gebiedsverboden opgelegd.

2024-2025

De afdelingen verkeer en veiligheid trekken samen op als het gaat om parkeren grote voertuigen. Met communicatie worden stickers gemaakt om mensen te attenderen op het feit dat containers op de openbare weg geplaatst worden zonder vergunning. Bij terugkerende overlast worden gebiedsverboden opgelegd. Met ondernemers zijn we in nauwcontact om overlast door arbeidsmigranten te beperken.

Beleid opstellen voor beboeten van bijplaatsingen van afval inclusief een onderzoek naar opties voor beboeten door de buitendienst.

Informeren

2024

Beboeten door buitendienst wordt lastig. Zij zullen dan opgeleid moeten worden tot boa met de bijbehorende her- en bijscholingen. In het huidige beleid neemt de buitendienst in geval van bijplaatsingen contact op met Saver. Er komen afspraken tussen afvalcontroleurs van Saver en de Boa's. Er wordt ook gekeken naar de mogelijkheden voor cameratoezicht.

13

Doel

Wat gaan we daarvoor doen?

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Handhaving op oneigenlijk gebruik van de vakantieparken.

Informeren

Doorlopend

Er is een handhavingsactie geweest op 18 en 19 juni. Tijdens deze actie is er een controle uitgevoerd wie er op het park verblijven. De formele verwerking van deze controle vindt nu plaats.

In 2023 is onderzoek gedaan naar cameratoezicht. Dit onderzoek wordt in 2024 geïmplementeerd.

Informeren

2024

Het onderzoek naar cameratoezicht is afgerond. De aanbevelingen worden nu geïmplementeerd.

We zorgen dat we als overheid meer weerbaar worden. Hier maken we een plan van aanpak voor. We onderzoeken een aantal onderwerpen en maken daar beleid voor. Voorbeelden hiervan zijn ondermijning, cybercrime en BIBOB. Ook streven we naar een veiliger publieke taak in de strijd tegen ondermijning (oa. Schade verhalen op daders).

Informeren

Doorlopend

Onlangs is er een BIBOB introductie training gegeven voor de desbetreffende ambtenaren. Tevens zijn we bezig om te voldoen aan de Brabantse norm weerbare overheid, een handreiking voor Brabantse overheden om in gezamenlijkheid te komen tot een weerbare overheid. Met deze norm geven gemeenten en provincie uiting aan de ambitie om aan een bepaald basisniveau of ondergrens te willen voldoen als het om weerbaarheid gaat. De norm geeft concrete handvatten om gemeenten gerichter te ondersteunen in hun streven om weerbaarder te worden. Dit pakken we gezamenlijk op met onder andere het RIEC. Ook is er een analyse gemaakt van VPT en in hoeverre wij hier als gemeente aan voldoen. In deze analyse wordt tevens meegenomen om schade te verhalen op daders.

We pakken overlastsituaties op een pragmatische manier domein overstijgend aan met samenwerkingspartners.

14

Co-creatie

Doorlopend

Dit is een lopend proces. Overlastsituaties worden met alle betrokken partners besproken. Het beschikbare budget wordt gebruikt om overlast te voorkomen. Ook is budget beschikbaar om in overleg een maatwerkoplossing te vinden om de overlast te verminderen.

Doel

Wat gaan we daarvoor doen?

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Zichtbaar, aanspreekbaar, bereikbaar en Duidelijk in resultaten

We zorgen ervoor dat onze BOA’s zichtbaarder en beter bereikbaar worden. Dit doen we onder andere door het publiceren van wat de BOA’s doen via de gemeentelijke communicatiemiddelen, het bekend maken van de vaste BOA in de wijk en het verbeteren van de telefonische bereikbaarheid.

Informeren

Er is een algemeen telefoonnummer van de Boa’s voor interne collega’s. Dit betekent dat het klant- en contactcentrum via dat telefoonnummer de dienstdoende Boa kan bereiken. Er zijn regelmatig gesprekken met medewerkers van het KCC om te verifiëren of de afspraken goed lopen. Daarnaast staan op de website van de gemeente de verschillende meldroutes.

Doorlopend

Ook krijgen de meldroutes dit jaar nog extra aandacht. Samenwerken aan veiligheid

We versterken de samenwerking met alle partners voor het verbeteren van de leefbaarheid in wijken onder andere voor de aanpak van de Wet Aanpak Woonoverlast en voor controle op snelheidsovertredingen.

Informeren

Doorlopend

In samenwerking met de politie worden integrale controles gehouden. Afhankelijk van het soort controle kan hierbij door de politie op bijvoorbeeld snelheid worden gecontroleerd. De wet aanpak woonoverlast wordt in bijzondere situaties ingezet, bij bijvoorbeeld zeer escalerende burenruzies. Hierbij moet wel de kanttekening geplaatst worden dat eerst een dossier opgebouwd moet worden voordat er met de wet aanpak woonoverlast aan de slag kan worden gegaan. Dit proces is zeer arbeidsintensief.

We gaan een nieuw beleid opstellen voor ontsporende jongeren vanaf groep 8 met als doel om ontsporing te voorkomen en om jongeren te leren hoe zij gevaarlijke situaties op tijd kunnen herkennen.

Informeren

2024

Samen met het RIEC hebben we afgelopen tijd diverse sessies georganiseerd over jeugdcriminaliteit/ontsporende jongeren. Hierbij waren diverse partners die met jeugd te maken hebben uitgenodigd: politie, jeugdboa, bureau Halt, jongerenwerkers, jeugdprofessionals, basisscholen, middelbare scholen, leerplichtambtenaren, zorg en veiligheidshuis. We hebben met elkaar gedeeld hoe (jeugd)criminaliteit ontstaat, welke signalen je kan herkennen bij ontsporing en wat je hier vervolgens mee doet. Na de zomervakantie komt hier een vervolg op.

15

Doel

Wat gaan we daarvoor doen?

Participatie Wanneer

Stand van zaken Verder hebben alle basisscholen een uitnodiging gehad om deel te nemen aan de risk factory. In de risk factory leren zij onder andere gevaarlijke situaties op tijd te herkennen.

We voeren het beleidsplan Mensenhandel uit wat is opgesteld binnen het district Markiezaten.

16

Informeren

Doorlopend

We voeren het beleidsplan Mensenhandel uit wat is opgesteld binnen het district Markiezaten. Er is intern een bewustwordingsbijeenkomst georganiseerd op het gebied van mensenhandel. Ook is een aandachtsfunctionaris mensenhandel aangewezen binnen de gemeentelijke afdelingen Zorg en Veiligheid. Er is nauw contact met de procesregisseur mensenhandel vanuit het zorg- en veiligheidshuis. Ook is mensenhandel onderdeel van de jaarkalender die met communicatie wordt opgesteld. Tevens is er aandacht voor speciale doelgroepen: eind oktober hebben alle coördinatoren van opvanglocaties voor Oekraïense vluchtelingen een training gehad in het herkennen van signalen mensenhandel.

2.2.2 Financiële mutaties In onderstaande tabel zijn de financiële mutaties in het programma Veiligheid opgenomen (x € 1.000). Veiligheid

2024

V/N

Visie goederenvervoer

-12

N

Bijdrage Veiligheidsregio Midden en West-Brabant

-7

N

Totaal Mutaties Veiligheid

-19

2.2.3. Toelichting financiële mutaties Visie goederenvervoer Samen met de Regio West-Brabant trekt de gemeente op in de aanpak goederenvervoer 2024. Met deze aanpak en financiering spoorgoederenvervoer (externe veiligheid) voor 2024 geven we prioriteit aan: • Lobby om de verschillende sporen die het Rijk beloopt rond de ontwikkeling van het spoorgoederenvervoer te beïnvloeden. • Daarbij onze alliantie met betrokken partners (bedrijven en bewonersverenigingen) te betrekken. • Uitvoeren van acties om concreet de situatie rond het spoor op korte termijn te verbeteren (trekkerschap Roosendaal). Bijdrage Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant Verhoging van de bijdragen 2024 voor de Veiligheidsregio Midden en West-Brabant voortkomend uit de 1e begrotingswijziging 2024. Bijdrage is iets aangepast, omdat er een mutatie voor de meerjaren onderhoudsreserve heeft plaatsgevonden. De Veiligheidsregio heeft een tweetal kazernes langer aangehouden dan beoogd was, waar weer onderhoudskosten tegenover staan.

17

18

Programma Openbare ruimte

2.3.1 Stand van zaken activiteiten Programmabegroting 2024 Doel

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Een groene omgeving draagt bij aan het welzijn van mensen.

Wandel/fiets en ruiterpaden en de mogelijkheden onderzoeken voor de aanleg van een wandelbrug bij Albano.

Adviseren

Mede n.a.v. het onderzoek is de fietsoversteek bij de aansluiting N640/ Sint Janstraat in 2023 verkeersveiliger gemaakt. In het voorjaar van 2024 is de fietsoversteek bi jde rotonde N268/ Rijpersweg verkeersveiliger gemaakt (zie ook 'verbeteren verkeersveiligheid voor alle deelnemers').

Vanaf 2023 (plan wandel en fietspaden)

Het plan Kruislandseweg voorziet in een nieuw stuk fietspad tussen de aansluitingen met de Kruidenlaan en de Kerkstraat. Ook wordt de oversteek vanuit de Kerkstraat richting de Roosendaalsebaan veiliger gemaakt door de aanleg van een rotonde. Met verkeersveiligheidsmaatregelen in de Pastoor van Breugelstraat in het najaar van 2024 verbeteren we de verkeersveiligheid voor het langzame verkeer. Op de Oude Antwerpsepostbaan worden de verkeerskundige komgrens verplaatst naar de locatie ter hoogte van de aansluiting bij Achter ‘t Hof. Hierdoor wordt het wegvak van de fietsstraat 30 km/uur.

19

Doel

Verbeteren verkeersveiligheid voor alle deelnemers

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Het vergroenen van de gemeente met aandacht voor entrees van de kernen en rotondes en extra aanplant van bomen (ook in het buitengebied).

Informeren / Vanaf 2023 raadplegen

Op diverse locaties is nieuwe beplanting aangeplant. Niet alleen heesters maar ook bomen. Zoals in het Rasopark en de Hertog Janlaan in Hoeven, de Berkenlaan en de Mauritsstraat in Bosschenhoofd, de Sparrenstraat in Oudenbosch, Kolonel den Oudenstraat in Oud Gastel en in de Meekrapstraat in Stampersgat. Vanaf september/ oktober 2024 krijgt de aanplant van heesters zijn vervolg. Vervolg aanplant bomen vanaf november 2024.

Omvormen overbodige verharding en versnellen vervanging beplanting. We zijn terughoudend in de verkoop van reststroken zodat groen, groen kan blijven (extra budget € 10.000).

Informeren / 2023 e.v. raadplegen

Het voorjaar van 2024 heeft met name in teken gestaan van de afronding van de plant/ zaai werkzaamheden van hetgeen in 2023 is verwijderd aan verharding. Vanaf september/ oktober 2024 krijgt zowel de omvorming van overbodige verharding als het vervangen van beplanting zijn vervolg.

Aanpak van verkeersknelpunten.

Raadplegen Doorlopend

In het najaar van 2024 wordt de Pastoor van Breugelstraat afgewaardeerd naar de nieuwe wegcategorie Gebiedsontsluitingsweg 30. Momenteel wordt het onderzoek naar de verkeersveiligheid bij de afrit Kralen (A17/N640) uitgevoerd. De rapportage wordt in het najaar verwacht. De provincie heeft werkzaamheden aan de N268 in het voorjaar van 2024 uitgevoerd. In overleg met de gemeente Halderberge is de fietsoversteek ter hoogte van de rotonde Rijpersweg verkeersveiliger gemaakt.

20

Doel

We willen een kwalitatief goed onderhoudsniveau van onze openbare ruimte en gemeentelijk vastgoed

We gaan voor een klimaatrobuuste inrichting van de hele buitenruimte in Halderberge

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Onderzoek en opstellen plan van aanpak tegengaan sluipverkeer.

Raadplegen 2024

Dit punt heeft betrekking op de Pastoor van Breugelstraat. Met de afwaardering naar 30 km/uur bevorderen we de verkeersveiligheid op de route. Daarnaast zijn we al in 2023 gestart met het handhaven op doorgaand vrachtverkeer (niet toegestaan). Ook hebben we extra bebording geplaatst (waarop het verbod staat aangekondigd) bij het einde van de afrit van de A58 en op het deel van de Pastoor ven Breugelstraat buiten de bebouwde kom.

Optimaliseren serviceteams. (bomenploeg, groen inclusief, vegen verhardingen) en het beter communiceren en in beeld brengen van uitgevoerde werkzaamheden.

Informeren

Per 1-1-2023 is het serviceteam Bomen en het serviceteam Groen gestart. Er zijn al meerdere filmpjes gemaakt waarin de serviceteams zichtzelf voorstellen en is te zien welke werkzaamheden ze allemaal uitvoeren. Doorlopend is er aandacht voor communicatie omtrent werkzaamheden, ook voor 2024 is er een interne communicatiekalender opgesteld. Het serviceteam Bomen gaat gestaag door met het onderhouden en planten van bomen. Wat betreft vegen lopen er momenteel onderzoeken naar de haalbaarheid om zelf te gaan vegen.

Onderhoud wegen: opstellen plan van aanpak verbeteren kwaliteit trottoirs en fietspaden.

Informeren / 2024 / 2025 raadplegen

Plan van aanpak is opgesteld. Sinds juli loopt er een contract voor de aanpak van trottoirs en fietspaden. Eind 2024 naar aanleiding van de wegeninspectie toetsen of er vorderingen gemaakt zijn.

Communicatie/ educatie: opzetten klimaatportaal.

Informeren

We hebben de website voor klimaatadaptatie al deels aangepast. Daarnaast gaan we in de tweede helft van het jaar verder achter de schermen om een (breder) klimaatportaal op te zetten waar meer informatie over het onderwerp klimaat in bredere zin van het woord.

2023 – 2024

Vanaf 2023

21

22

Doel

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

We betrekken bewoners bij veranderingen in de openbare ruimte en communiceren daar helder en duidelijk over.

Inzet omgevingsmanager bij alle projecten die we uitvoeren in de openbare ruimte.

Informeren

2023 e.v.

Vooralsnog is er formatief geen ruimte voor de inzet van een omgevingsmanager binnen de formatie. Voor grote projecten wordt daarom aan de opdrachtnemer gevraagd om een omgevingsmanager in te zetten. Dit is al bij verschillende grote projecten succesvol gebleken. (Voorbeelden hiervan zijn; centrum Oud Gastel en reconstructie St. Janstraat te Hoeven).

We gaan bij projecten en onderhoud gerichter communiceren wat we gaan doen en hoe we dat gaan doen. Hiervoor zijn extra middelen opgenomen. Dat geldt niet alleen voor grote projecten, maar ook regulier werk en onderhoud.

Informeren

2023 e.v.

We communiceren beter en vaker via alle beschikbare kanalen. Projecten worden met een hoge participatievorm voorbereid en uitgevoerd. Verder wordt er ook steeds meer gecommuniceerd over beheersmatige werkzaamheden. Recent zijn er bijvoorbeeld nog tekstbordjes geplaatst bij gebieden waar in verband met het bevorderen van biodiversiteit het gras minder intensief wordt gemaaid. Verder hebben onze serviceteams van de buitendienst en de bomenploeg de nodige publiciteit gekregen en is een toelichting gegeven over de werkzaamheden die zij uitvoeren.

2.3.2 Financiële mutaties In onderstaande tabel zijn de financiële mutaties in het programma Openbare ruimte opgenomen (x € 1.000). Openbare ruimte

2024

V/N

Inzet personeel onderhoud gebouwen

-12

N

Laadkluis buitendienst

-12

N

Onderhoud verkeersborden

-20

N

Uitvoeren verkeerseducatie

20

V

Afronding projecten openbaar groen verkopen

-15

N

Verkopen gronden

150

V

Totaal Mutaties Openbare ruimte

111

2.3.3 Toelichting financiële mutaties Inzet personeel onderhoud gebouwen De schoonmaakwerkzaamheden van 't Veerhuis in Oud Gastel zijn overgeheveld naar de WVS. Hierdoor is er een verhoging in het budget benodigd. Laadkluis buitendienst De buitendienst gebruikt voor werkzaamheden in de openbare ruimte steeds meer accugereedschap. Om met name Lithium- ion accu's veilig op te laden/bergen is een brandveilige kluis een verplichting vanuit de brandverzekering. Om aan deze verplichting te voldoen is een (laad)kluis conform de wettelijke norm aangeschaft voor een bedrag van € 12.000. Verzoek om het budget incidenteel te verhogen met € 12.000. Onderhoud verkeersborden De gemeente Halderberge is een gemeente waarbij toerisme een belangrijk onderdeel is. Er zijn verschillende fiets-, voet-, maar ook autoroutes die leiden naar en langs de verschillende bezienswaardigheden. De bewegwijzering werd in het verleden aangegeven door de (blauwe) ANWB-borden, "paddenstoelen" en palen. Op dit moment is het de Nationale Bewegwijzeringsdienst (NBD) die deze landelijke taak uitvoert. Echter, de verwijzingen en bebording heeft veel achterstallig onderhoud (scheef, schade door aanrijding, kapotte verlichting etc.) en geeft ook een verloederd straatbeeld.

Daarnaast zijn de borden vaak verlicht, waardoor het verkeer ook een goed beeld krijgt welke richting er moet worden gevolgd en kruisingen worden ook nog eens voorzien van een goede oriëntatieverlichting. Om ervoor de te zorgen dat er in de toekomst geen achterstallig plaatsvindt, het huidige achterstallig onderhoud in te halen, en ervoor te zorgen dat de gemeente Halderberge haar toeristische routes goed kan blijven aangeven wordt voorgesteld om het budget structureel met € 20.000 te verhogen. Uitvoeren verkeerseducatie Er is dit jaar te weinig capaciteit om dit onderdeel uit te voeren. Het is een regulier budget, en hoeft derhalve niet doorgeschoven te worden naar 2025. Het budget kan daarmee incidenteel afgeraamd worden met € 20.000. Afronding projecten openbaar groen verkopen Verhoging van de kosten in verband met de afronding van het project Karolinastraat (notariskosten, ontruimingskosten in verband met onderhandeling ten hoogte van € 10.000). Kosten ter hoogte van € 5.000 in verband met afronding project ruiling Ommegangstraatje/Roosendaalsebaan. Daarnaast moeten er naar verwachting nog kosten gemaakt worden voor het passeren van akten bij de notaris voor de aankoop grond van gemeente Roosendaal. Verkopen gronden Verkoop snippergroen tweemaal ontvangen (waarvan eenmaal overmaat) en nog twee kleine percelen passeren (a.d. € 9.500) in het najaar. Opbrengst a.d.

€ 29.000 Roosendaalsebaan hoorde bij het project ruiling Ommegangstraatje/ Roosendaalsbaan. Daarnaast is er snippergroen verkocht aan Aan de Stegge Roosendaal (ADSR) a.d. € 74.000 in verband met project Havenzicht Oudenbosch. Voor het einde van het jaar ook de afronding van project verkoop grond achter Karolinastraat a.d. € 32.000.

23

24

Programma Ruimtelijke en economische ontwikkelingen

2.4.1 Stand van zaken activiteiten Programmabegroting 2024 Doel

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Versterken van Halderberge als woongemeente die ligt in een goed bereikbare, veelzijdige, groene en landelijke omgeving, met een aantrekkelijk en levendig buitengebied

We realiseren circa 1.000 woningen in de periode tot en met 2028. We voegen voldoende woningen voor doorstromers (versneld) toe aan de woningvoorraad. We geven hierbij prioriteit aan eigen woningbouwlocaties Om deze hoeveelheid woningen te kunnen realiseren, zullen we het werkproces en de inhoud van de woningbouwprogrammering in kaart brengen, coördineren op basis van afspraken in regionale investeringsagenda en optimaliseren. Hiermee ontstaat meer en eerder duidelijkheid richting ontwikkelaars, professionele beleggers en de woningcorporatie.

Informeren

Hieraan wordt invulling gegeven door middel van uitvoering van de Woondeal.

We streven naar minimaal 25% (Collectief) particulier opdrachtgeverschap en bijzondere woonvormen bij nieuwbouwplannen.

Informeren

Doorlopend

Ook wordt er gewerkt aan een afwegingskader woningbouwinitiatieven waarbij we prioriteit geven aan projecten met een hogere kwaliteit. In regionaal verband wordt in de versnellingstafel gewerkt aan het optimaliseren van processen en wegnemen van belemmeringen. Dit alles doen we samen met ontwikkelaars, provincie en de woningcorporatie. In 2022 en 2023 zijn er 274 woningen gerealiseerd. Voor 2024 is de verwachting uit te komen op 88, voor 2025 op 244 woningen, 2026 op 163 woningen, 2027 op 111 woningen en 2028 met 75 woningen uit te komen. Doorlopend

Hier wordt invulling gegeven, maar het percentage in de praktijk is natuurlijk afhankelijk van het aanbod. Aan de realisatie van bijzondere woonvormen wordt pro-actief in het meedenken meegewerkt.

25

Doel

We nodigen iedereen uit om met goede initiatieven te komen om de leefomgeving mooier en beter te maken.

26

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

We zorgen voor voldoende toevoegingen voor starters en zoeken naar mogelijkheden om deze woningen beschikbaar te houden voor deze doelgroep. Dit doen we onder andere door het herzien van de startersverordening.

Informeren

Doorlopend

Dit doen we onder meer door het inzetten op betaalbare woningen in de bouwplannen, zoals de koopgarantwoningen in Oud Gastel.

We herijken de starterslening.

Advies

Doorlopend

Jaarlijks wordt de starterslening geëvalueerd. Dit jaar zal dit gezamenlijk worden opgepakt met de duurzaamheidslening.Ook wordt er met de Sociale Verzekeringsbank geschakeld omtrent nieuwe financiëringsvormen voor starters.

We vertegenwoordigen actief de gemeentelijke belangen in regionale en grotere ontwikkelingen (bijvoorbeeld RIA, 380kV, spoor). Een voorbeeld is hier verder het samenwerken met de stedelijke regio West-Brabant West aan aanvullende verstedelijkingsafspraken. Samen met de provinciale prognoses vernieuwen we het woningbouwprogramma in 2024.

Raadplegen Doorlopend

We nemen actief deel aan de diverse project- en kerngroepen: o.a. de SRWBW en de Woondeal overleggen en zijn regionaal trekker van diverse deelprojecten.

We onderzoeken de schaarste op de woningmarkt en vertalen de uitkomst indien mogelijk in aanvullend beleid

Advies

2024

Er is een schaarste onderzoek uitgevoerd en op dit moment wordt gewerkt aan een voorrangsregeling voor eigen inwoners.

We werken samen met de wooncorporatie aan de verbetering van de leefbaarheid (ook op het gebied van veiligheid) in de wijken. We werken aan een pilot wijkaanpak.

Co-creatie

2024 - 2025

Frequente gesprekken met de Wooncorporatie worden gevoerd, waarbij de onderwerpen leefbaarheid en veiligheid centraal staan.

Nieuwe ontwikkelingen worden getoetst aan wenselijkheid. We geven daarbij prioriteit aan initiatieven die het meest aansluiten op of bijdragen aan de speerpunten genoemd in de omgevingsvisie.

Co-creatie

Doorlopend

Deze toetsing vindt plaats aan de intaketafel. Verschillende disciplines nemen deel aan de intaketafel zodat snel een integrale beoordeling plaats kan vinden inclusief een toetsing aan de omgevingsvisie.

Doel

De Omgevingswet wordt ingevoerd en biedt ruimte voor initiatief.

Energietransitie

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Initiatiefnemers betrekken inwoners en ondernemers bij hun plannen. Als gemeente de initiatiefnemer is gebeurt dit ook.

Faciliteren

2024

We stimuleren participatie actief bij het ontwikkelen van projecten en geven hier zelf ook invulling aan.

We ontwikkelen de nieuwe vaardigheden van medewerkers door en passen deze toe in de (nieuwe) werkende processen.

aadplegen

Doorlopend

Nieuwe vaardigheden worden ontwikkeld door het aanbieden van kennissessies, trainingen en “learning on the job". Onderdeel van alle processen is tijdelijk evalueren zodat processen kunnen worden verbeterd.

We bepalen de uitgangspunten voor het opstellen van het omgevingsplan en werken gebiedsgericht aan de eerste aanpassingen van het omgevingsplan in regionaal verband.

Co-creatie

2022 - 2026

Het transisitieplan en het casco zijn samen met een bureau opgesteld. We werken aan de eerste wijziging van het omgevingsplan en ronden daarmee de pilotfase af. Bij het vaststellen van het vervolgtraject nemen we de regionale ontwikkeling om meer samen te werken nadrukkelijk mee.

Transitievisie: We stellen de eerste wijkverkenningen op om in 2050 het doel van een aardgasvrije gemeente te kunnen bereiken.

Co-creatie

Doorlopend

In deze visie zijn er al verkenningsbuurten in Halderberge in kaart gebracht die kansrijk zijn om als eerste van het aardgas af te gaan (voor 2030). • 1e wijkverkenning is gedaan (Stampersgat) • 2e wijkverkenning is bezig (Oud-Gastel)

We ondersteunen initiatieven voor alternatieve manieren van energie opwek voor eigen gebruik in het buitengebied.

Informeren

Doorlopend

De gemeente ondersteund deze initiatieven. De aantallen vallen echter tegen. Als gevolg van de snelle ontwikkelingen wat betreft techniek en regelgeving is het voor de individu lastig om dit te initiëren.

Nationaal Isolatieprogramma: We gaan door met het informeren en activeren van inwoners over het isoleren van hun woning.

Activeren

Doorlopend

Er is een social media campagne gedaan en er is een gemeentebreed onderzoek uitgezet over de mate van interesse, betrokkenheid en bereidheid van verduurzamen, via het Digipanel (Citisens)

27

Doel

28

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

De transitievisie warmte wordt elke twee jaar samen met de gemeenteraad herijkt.

n.v.t.

Doorlopend

In maart 2024 is de Raad meegenomen over de voortgang van duurzaamheid waaronder de transitievisie warmte. Herijking is niet nodig bevonden. Aangezien ook de transitievisie warmte onder de nieuwe omgevingswet omgezet wordt in een Warmteprogramma, zal er geen herijking van de transitievisie warmte meer komen. Het Warmteprogramma moet eind 2026/begin 2027 zijn opgesteld.

We zetten in op We evalueren het huidige afvalscheiding en afvalbeleidsplan en gaan informatievoorziening. daarna een nieuw plan opstellen met aandacht voor de wijze van afvalscheiding en handhaving hierop (zie ook programma 2).

Co-creatie

Doorlopend

In dit plan was opgenomen om de landelijke doelstelling van maximaal 100 kilogram restafval per inwoner per jaar en 75% afvalscheiding te halen in 2022. In 2022 is 161 kilogram restafval per inwoner opgehaald en vindt 73% afvalscheiding plaats. In het afvalbeleidsplan 2024-2028 is er meer nadruk gelegd op het kwalitatief verbeteren van de afvalstromen en daarmee de recycling te verbeteren.

We gaan milieuparkjes versneld ondergronds aanbrengen. Hiervoor wordt een afsprakenkader opgesteld. Hierbij wordt inbreng van omwonenden gevraagd. Het nieuwe budget wat hiervoor beschikbaar is gesteld komt eenmalig ten laste van de begroting 2023 en wordt vanaf 2024 verrekend met de afvalstoffenheffing.

Co-creatie

Doorlopend

De eerste vier milieuparkjes zijn ondergronds gemaakt. De overige worden voorbereid om ondergronds te brengen. De wens is om eind 2024 bijna alle milieuparkjes ondergronds zijn gebracht. Dit is afhankelijk van het aansluiten van de ondergrondse perscontainers op het elektriciteitsnetwerk.

De verbinding tussen de verschillende thema’s van het klimaatakkoord (energietransitie, circulaire economie (afval), klimaatadaptatie) opzoeken en uitdragen naar organisatie, ondernemers en inwoners.

Informeren

Doorlopend

In het afvalbeleidsplan 2024-2028 is een koers uitgezet waar vanuit verschillende domeinen de komende jaren werkt aan verwezenlijking van de circulaire ambities van de gemeente op het vlak van preventie, hergebruik en recycling van afval. Dit sluit aan bij wat is opgenomen in de programmabegroting 2024.

Doel

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Co-creatie

Doorlopend

Vanuit het KVO-traject wordt gewerkt aan schone, hele en veilige bedrijventerreinen. (On)mogelijkheden van camerabewaking zijn verkend en in samenwerking met de RWB is een aanvraag voor de SPUK-regeling ingediend.

Actualiseren van de actiekaarten.

Co-creatie

Doorlopend

Er is gestart met de voorbereidingen voor de actualisatie van de actiekaart bedrijventerreinen.In de tweede helft van 2024 wordt het participatietraject opgestart.

Versterken van de verkeersveiligheid op de bedrijventerreinen door onder andere alternatieven voor vrachtwagenparkeren te verkennen en de toegang bedrijventerrein Bosschendijk aan te pakken.

Raadplegen Doorlopend

Op diverse plaatsen is een verbod voor vrachtwagenparkeren op bedrijventerreinen ingesteld. Verder is de toegang tot bedrijventerrein Bosschendijk verbeterd. Verkeersveiligheid blijft een aandachtspunt in het KVO-traject op de bedrijventerreinen en in de uitvoering van de actiekaarten.

Modernisering van de noordzijde van Breda International Airport.

Faciliteren

2024

Breda International Airport is als casus meegenomen in de SPUK regeling. Hierdoor ontstaat meer slagkracht om vanuit samenwerking en de verduurzamingsopgave de modernisering aan te jagen.

Doorlopend

Op diverse manieren is de uitvoering opgepakt. • Aanjagen en faciliteren van ruimtelijke initiatieven die bijdragen aan de gewenste economischruimtelijke structuur; Organisatie van een open • panden dag in het centrum van Oudenbosch; • Indienen subsidieaanvraag Impulsaanpak centrumgebieden.

Versterken van het Verder uitvoering geven aan de vestigings- en actiekaart bedrijventerreinen. ondernemingsklimaat op de bestaande bedrijventerreinen

Levendige, compacte en aantrekkelijke kernwinkelgebieden

Uitvoering geven aan de actiekaarten kernwinkelgebieden.

29

Doel

Het versterken en promoten van al dat Halderberge op toeristischrecreatief gebied te bieden heeft

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Actualiseren van de actiekaarten.

2024

Voor de kernwinkelgebieden zal er Q4 2024 een bureau ingehuurd worden die onderzoekt of ons huidige beleid nog actueel en passend is. Als hieruit blijkt dat actiekaarten kernwinkelgebieden aan vernieuwing toe zijn wordt dat aansluitend in Q1 2025 opgepakt.

Herinrichting openbare ruimte kernwinkelgebied Oudenbosch in samenhang met herinrichting openbare ruimte religieus erfgoed en visie op het havengebied Oudenbosch.

2024: realisatie

In de eerste helft 2024 is de verkeersvisie centrum Oudenbosch opgesteld. Vanuit deze visie wordt duidelijk of (een deel van) de winkelstraat autovrij wordt en/of parkeerplaatsen verdwijnen. In de tweede helft van 2024 wordt het ontwerp voor de herinrichting van de winkelstraten opgesteld.

Uitvoeren project religieus erfgoed wat moet leiden tot een duurzame invulling van de locaties. Ook de herinrichting van de openbare ruimte maakt onderdeel uit van dit project.

2023 – 2026

De eerste werkzaamheden van de kapel van Saint Louis in april 2023 opgeleverd: het betreft het verzwaren van de vloer. De overige werkzaamheden van de kapel Saint Louis (fase 2) zijn inmiddels gestart en worden naar verwachting augustus 2024 opgeleverd, waarna ook de boogde externe exploitatie gaat aanvangen. Voor fase 3 (souterrain) loopt een haalbaarheidsstudie voor de functie foyer/museum. Voor de Kapel Sint Anna is voorvarend van start gegaan met de noodzakelijke vervanging van de gehele dakconstructie en is de verwachting dat deze in zijn geheel wordt opgeleverd eind 2024. Invulling zal gegeven worden voor de Bibliotheek, Heemkundige kring, vluchtelingenwerk, KBO, Groenhuysen en incidentele huurders.

30

Doel

Wat gaan we daarvoor doen Het maken van een verkenning naar mogelijkheden versterken waterbeleving en met name de verbinding tussen de oevers en het water.

Participatie Wanneer 2024

Stand van zaken De Visie Waterrecreatie is in april 2023 vastgesteld. Hierin wordt de aantrekkelijkheid van de haven van Stampersgat vergroot met o.a. de aanleg van nieuwe stijgers en de verbinding van de bovenruimte van het dorpshuis tot aan het water. De haven van Oudenbosch is eveneens aangepakt met het realiseren van nieuwe stijgers. Ook is de exploitatie recent overgegaan naar de stichting Waterpoort naar Rome. Samen met de stichting wordt er gekeken naar de mogelijkheid om een havenpaviljoen inclusief terras te realiseren en te toetsen op haalbaarheid.

Samen werken aan economische groei

Het versterken en/of terugbrengen van het toeristisch gebruik in de recreatieve verblijfsmogelijkheden binnen de gemeente.

Doorlopend

Er heeft een integrale toezichtscontrole plaatsgevonden in de week van 17 juni.Het doel hierbij was om het recreatief gebruik te toetsen. In de praktijk werkt het niet reacreatief gebruik van een vakantiepark verloedering in de hand en daalt de aantrekkingskracht van de gemeente voor het meerdaags toerisme (zie ook Programma 2 hoofdstuk 2.2.1 Handhaving op oneigenlijk gebruik van de vakantieparken).

Samen met de OKH en een vertegenwoordiging van de lokale bedrijventerreinen werken we toe naar een formele samenwerking tussen ondernemers op de bedrijventerreinen. De thema’s veiligheid, duurzaamheid en collectieve inkoop staat daarbij centraal.

2023 – 2024

Alle bedrijventerreinen in de gemeente hebben een KVO certicifering ( samenwerking tussen ondernemers, eigenaren, gemeente, politie en brandweer). Werkgroep bedrijventerreinen met kartrekkers van alle bedrijventerreinen op o.a. gebied van camerabewaking. Aanvraag SPUK regeling vanuit RWB om aanjager voor samenwerking te kunnen financieren.

31

Doel

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Continu monitoren van subsidiemogelijkheden bij het Rijk en de provincie NoordBrabant. Bij kansrijke uitvraag aanvraag indienen samen met betrokken partijen.

Doorlopend

Stand van zaken Er is een subsidieaanvraag impulsaanpak centrumgebieden ingediend Aanvraag SPUK regeling vanuit RWB om aanjager voor samenwerking te kunnen financieren.

2.4.2 Financiële mutaties In onderstaande tabel zijn de financiële mutaties in het programma Ruimtelijke en economische ontwikkelingen opgenomen (x € 1.000). Ruimtelijke en economische ontwikkelingen

2024

V/N

8

V

Toeristenbelasting

-10

N

Verkoop woning Bosschendijk 115

443

V

Toevoeging algemene reserve

-443

N

Duurzaamheid

Totaal Mutaties Ruimtelijke en economische ontwikkelingen

-2

2.4.3 Toelichting financiële mutaties Duurzaamheid Er zijn minder externe uren nodig bij het opstellen van het uitvoeringsprogramma duurzaamheid en het ondersteunen bij het technisch onderzoek en participatietraject van de verkenningsbuurt Oud Gastel. Toeristenbelasting Bijstelling op basis van de halfjaarcijfers van de Belastingsamenwerking West-Brabant. Het betreft een bijstelling van -1,6%, waar vermoedelijk het regenachtige weer parten heeft gespeeld in de aantallen toeristen naar de gemeente. Verkoop woning Bosschendijk 115 Opbrengst verkoop woning Bosschendijk 115 Oudenbosch. In de adviesnota staat opgenomen dat deze opbrengst toegevoegd wordt aan de algemene reserve. De gemeente was eigenaar van de woning aan de Bosschendijk in Oudenbosch en verhuurde de woning sinds december 1982. De woning was onderdeel van de toenmalige Lagere Agrarische School en is na de sloop van de school eigendom geworden van de gemeente. Onlangs was de huur beëindigd en daardoor is de woning weer ter vrije beschikking van de gemeente gekomen. Omdat de woning niet bijdraagt aan een beleidsdoel van de gemeente, is besloten om de woning te verkopen via een plaatselijke makelaar.

32

Programma Zorg, jeugd en participatie

2.5.1 Stand van zaken activiteiten Programmabegroting 2024 Door de gemeenteraad is het beleidsplan sociaal domein “de kracht van samen”vastgesteld. Dit beleidsplan bepaalt de koers en kaders voor de komende jaren. Jaarlijks wordt samen met partners bepaald wat er gedaan wordt om aan de doelen uit het beleidsplan te werken. Dit wordt opgenomen, samen met alle acties uit het collegewerkprogramma, in een jaarlijks uitvoeringsprogramma. Eind 2023 is het uitvoeringsprogramma 2024 opgesteld en ter informatie aan de gemeenteraad verzonden. De verantwoording van (de hoofdlijnen van) het uitvoeringsprogramma vindt plaats in de monitor sociaal domein en bij de Jaarrekening 2024. 2.5.2 Financiële mutaties In onderstaande tabel zijn de financiële mutaties in het programma Zorg, jeugd en participatie opgenomen (x € 1.000). Zorg, jeugd en participatie

2024

V/N

Onderzoekskosten dorpshuis Hoeven

-12

N

Jeugdzorg - maatwerk

-79

N

Jeugdzorg - pleegzorg

-83

N

Jeugdzorg - overige zorgarrangementen

19

V

Wmo - trapliften

-58

N

Wmo - woningaanpassingen

-49

N

Totaal Mutaties Zorg, jeugd en participatie

-261

2.5.3 Toelichting financiële mutaties Onderzoekskosten dorpshuis Hoeven Bij de voorbereiding van het nieuwe dorpshuis in de kerk heeft onderzoeksbureau Antea een ruimtelijke onderbouwing gemaakt voor de planologische procedure en de bijbehorende onderzoeken zoals stikstof. Antea heeft een groot deel van deze kosten nu pas in rekening gebracht ondanks dat we hebben verzocht of er nog facturen voor de voorbereidende onderzoeken zouden komen. Om die reden is destijds het beschikbare voorbereidingskrediet ook bij de jaarrekening 2023 afgesloten. Jeugdzorg - maatwerk De kosten voor maatwerk stijgen in verband met een buiten regionale plaatsing van een client. Deze client is destijds buiten regionaal geplaatst omdat er regionaal geen mogelijkheden waren. De vervolgplaatsing van de client vindt wederom buiten regionaal plaats, omdat de client hier een netwerk opgebouwd heeft en ingeschreven is voor een studie. Jeugdzorg - pleegzorg In de zomernota is er 77.000 euro minder begroot. In de najaarsnota vindt er een herstel van 83.000 euro plaats omdat we in de zomernota de toekomstige verlengingen van pleegzorg niet hadden meegenomen. Deze verhoging heeft ook structurele gevolgen, welke bij het opstellen van de begroting 2025 en de meerjarenbegroting worden verwerkt.

33

Jeugdzorg - overige zorgarrangementen Naast bovenstaande vallen de kosten voor de overige zorgarrangementen in totaal circa € 19.000 lager uit. Dit wordt veroorzaakt door verschuivingen tussen de diverse arrangementen en mutaties in de aantallen. Wmo - trapliften Het budget voor trapliften en het bijbehorende onderhoud moet worden verhoogd. Dit heeft enerzijds te maken met de prijzen van trapliften die gestegen zijn en anderzijds met het aantal te verwachten nieuwe trapliften als gevolg van de vergrijzing en het langer thuis blijven wonen. Daarnaast dient door de gestegen aantallen trapliften en de kosten van het onderhoud, ook het budget voor het onderhoud aan de trapliften te worden verhoogd. Aangezien er sprake is van een stijgende tendens wordt het budget voor de trapliften en het bijbehorende onderhoudsbudget structureel verhoogd. Deze verhoging zal worden verwerkt in de begroting 2025 en de meerjarenbegroting. Wmo - woningaanpassingen Er zijn meer en grotere woningaanpassingen aangevraagd dan verwacht waardoor het budget is bijgeraamd.

34

Programma Onderwijs, sport en cultuur

2.6.1 Stand van zaken activiteiten Programmabegroting 2024 Doel

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Onderwijshuisvesting

Knelpunten in de huisvesting bij de basisscholen (de Klinkert; De Regenboog; de Bukehof; Uniek; ’t Bossche Hart; Futura) en het voortgezet onderwijs (Markland College) worden opgelost. Hierbij wordt ook gezorgd voor de benodigde tijdelijke huisvesting.

Faciliteren

Er is invulling gegeven aan de afspraken zoals deze zijn vastgelegd in het IHP opvangen onderwijshuisvesting.

2022 – 2025

De gewenste oplossingsrichtingen voor basisschool ’t Bossche Hart zijn opgeleverd. De gewenste oplossingsrichtingen voor basisscholen De Klinkert en Uniek zijn nader uitgewerkt. Er is een oplossingsrichting voor basisschool Talente en De Linde opgesteld. De vernieuwbouw van het Markland College is opgeleverd. Er is gezorgd voor de benodigde tijdelijke huisvesting bij de basisscholen en het Markland College. In overleg met de schoolbesturen zijn kaders opgesteld waarbinnen afspraken over onderwijshuisvesting voor de bassischolen De Regenboog en De Bukehof gemaakt kunnen worden.

Het duurzamer maken van schoolpleinen en ze klimaatadaptief maken. Schoolpleinen aanpassen op de risico’s van een klimaat dat verandert. Denk aan: betere opvang van regenwater bij zware regenbuien.

Co-creatie

2023 – 2026

Er is een ontwerp gemaakt voor het plein aan de vooren achterzijde van sporten schoolcomplex Futura, Oud Gastel.

35

Doel

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Verdere ontwikkeling van de integrale kindcentra

Vanaf 2024 kunnen de kindcentra aanspraak maken op een vergoeding als zijnde stimuleringsbijdrage om te komen tot een kindcentra.

Faciliteren

Doorlopend

Momenteel wordt het proces gelopen om het gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid te versterken met scholen, voorscholen en andere relevante maatschappelijke partners. Hierbij wordt de gemeente ondersteund door Innovatie Nul13, Een landelijk werkend adviesbureau binnen het sociaal domein. In dit proces wordt ook de subsidieregeling GOAB aangepast waarvan de ‘stimuleringsbijdrage kindcentra’ (waarschijnlijk een andere benaming) een plek gaat krijgen.

Jongerenwerkers en buurtsportcoaches werken samen met scholen aan voorlichtingsactiviteiten over gezondheid en welzijn. De jongerenwerkers gaan ook meer de wijken in.

Co-creatie (met onderwijs)

Doorlopend

De buursportcoach en JOGGregisseur hebben samen met het jongerenwerk verschillende initiatieven opgepakt. Het jongerenwerk is vaker de wijk ingegaan en aangesloten bij bijeenkomsten.

Voor de kinderen uit het basisonderwijs wordt met ingang van 2022 het educatieve doe-programma ‘Democracity’ ingezet. Hierin leren kinderen om actief deel te nemen aan de maatschappij (burgerschap). Ook doen we het voortgezet onderwijs het aanbod voor gastlessen over dit thema.

Faciliteren

2022 - 2026

Het educatieve doeprogramma Democracity is aangeboden aan leerlingen in het basisonderwijs.

Het behouden van het huidige basisaanbod van sportvoorzieningen. Waar mogelijk willen we dit verbeteren en verduurzamen. Hierbij is aandacht voor monitoring van de kwaliteit van de accommodaties en bijvoorbeeld het gebruik van LED verlichting.

Faciliteren

Doorlopend

Voor het beheer en onderhoud van de buitensportaccommodaties hebben de verenigingen een onderhoudsvergoeding ontvangen. Er is een subsidieregeling om sportverenigingen met een eenmalige bijdrage tegemoet te komen in de kosten voor het vervangen van de conventionele sportveldverlichting door ledverlichting.

Sport

36

Doel

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

De harmonisatie van de buitensport accommodaties (inclusief het rekenmodel) wordt geëvalueerd.

De belevingswaarde vergroten van wat we hebben aan kunst, cultuur en cultuurhistorie

Stand van zaken

2024

De gemeenteraad heeft ingestemd met een herijking van het model. Er is besloten om voor het bepalen van de onderhoudsbijdrage het rekenmodel in stand te houden en het model aan te vullen met een toeslag voor milieuvriendelijk beheer. In 2025 zal opdracht worden gegeven voor een kwaliteitsopname met toetsing aan de norm en renovatieadvies van de tennisbanen.

Door het bundelen van activiteiten, geld en mensen willen we zoveel mogelijk mensen de kans geven om mee te doen aan sportactiviteiten bij een reguliere sportvereniging. Of aan speciaal opgezette sporten beweegactiviteiten. Ook als zij te maken hebben met een lichamelijke en/of verstandelijke beperking of als zij chronisch ziek zijn. We zorgen dat tenminste één speelplek per kern inclusief is.

Co-creatie

Doorlopend

Er is invulling geven aan de ambities en projecten op het gebied van sport en bewegen zoals opgenomen in het Leefstijlakkoord. De samenwerking met Uniek Sporten is verlengd. De buurtsport- en beweegcoach is ingezet bij het organiseren van sport- en bewegingsactiviteiten op zowel de school, sportaccommodaties als in de wijken met als doel om inwoners zo gezond mogelijk te houden en te zorgen dat iedereen kan meedoen, ondanks eventuele gezondheids- of financiële beperkingen. Er zijn twee Walk in the Parq wandel- en een QR-fit beweegroute gerealiseerd. De buursportcoach heeft samen met het jongeren verschillende sportieve activiteiten en een beweegweek georganiseerd met in het bijzonder aandacht voor de JOGG aanpak: Water drinken, gezonde voeding en beweging. De speelplek aan de Wezemaal in Hoeven is inclusief ingericht.

Bij de inrichtingsplannen voor openbare ruimte spelen we in op bijzondere cultuurhistorische waarde (zoals de waterput Oud Gastel).

Faciliteren

2022 – 2026

Dit is een continu aandachtspunt.

37

Doel

Wat gaan we daarvoor doen

Participatie Wanneer

Stand van zaken

Er wordt een integrale visie opgesteld over cultuur. Dat doen we in samenspraak met de betrokken plaatselijke organisaties.

Adviseren

2024 e.v.

De visie op Cultuur is op 30 mei 2024 vastgesteld en is er budget beschikbaar gesteld voor extra formatie voor het beleidsveld Cultuur en het uitvoeren van de Visie. Samen streven we naar een gemeenschap waarin cultuur bloeit, creativiteit wordt gekoesterd en verbindingen worden gelegd. De cultuurvisie vormt de leidraad voor onze gezamenlijke inspanningen om een levendige en inclusieve culturele gemeenschap te behouden in Halderberge en te borgen voor de toekomst.

Met het uitschrijven van een prijsvraag stimuleren we acties om de belevingswaarde te vergroten op het gebied van cultureel erfgoed.

Raadplegen 2024: prijsvraag

De focus heeft gelegen op de totstandkoming van de visie op Cultuur, waarbij een intensief participatietraject is gevolgd van ongeveer 1 jaar. Nu de Visie is vastgesteld en nadat is voorzien in extra capaciteit zal dit actiepunt worden opgepakt.

De visie op de musea wordt afgerond. Aandachtspunten binnen de visie zijn gezamenlijke huisvesting van de musea en het creëren van een aantrekkelijker aanbod voor de bezoekers waardoor er meer betalende bezoekers komen.

Co-creatie

2024

De visie op de musea zit in de afrondende fase. Aandachtspunten binnen de visie zijn gezamenlijke huisvesting van de musea en het creëren van een aantrekkelijker aanbod voor de bezoekers waardoor er meer betalende bezoekers komen. Naar verwachting volgt het raadsvoorstel hieromtrent in het 4e kwartaal van dit jaar.

Co-creatie

2024 e.v.

Actiepunt uit de visie op Cultuur is het opstellen van een actieplan ‘Kunst in de openbare ruimte'.

Vasstelling van de visie is voorzien in Q1 2024. Vervolgens zal de implementatie plaatsvinden

Vaststelling is voorzien in Q1 van 2024 Kunst in de openbare ruimte

38

Er wordt uitvoering gegeven aan het opgestelde actieplan ‘Kunst in de Openbare Ruimte’ opgesteld. Hierbij is aandacht voor o.a. kunst op rotondes, langs routes, en teksten op gevels, en bestickeren van stroomhuisjes ed. Hierbij betrekken we inwoners (waaronder jongeren) en ondernemers zoveel mogelijk met onder andere prijsvragen.

2.6.2 Financiële mutaties In onderstaande tabel zijn de financiële mutaties in het programma Onderwijs, sport en cultuur opgenomen (x € 1.000) Onderwijs, sport en cultuur

2024

V/N

Specifieke uitkering sport

17

V

Totaal Mutaties Onderwijs sport en cultuur

17

2.6.3 Toelichting financiële mutaties Specifieke uitkering sport Net als vorig jaar, heeft de gemeente Halderberge een verleningsbeschikking ontvangen voor de aanvraag voor de SPUK Stimulering Sport. De aangevraagde, en ook verleende uitkering is maximaal € 17.010. Deze uitkering moet verantwoord worden via de SiSa.

39

40

Algemene dekkingsmiddelen

2.7.1 Stand van zaken activiteiten Programmabegroting 2024 Doel

Wat gaan we daarvoor doen

Wanneer

Stand van zaken

De begroting is reëel en structureel sluitend

Streven naar behoud van het repressief toezicht door de toezichthouder (de provincie NoordBrabant).

Jaarlijks

Per brief van 4 december 2023 heeft de provincie aangegeven dat ook voor het begrotingsjaar 2024 het normaal geldend repressief toezicht van kracht is.

Structurele lasten dekken met structurele baten.

Jaarlijks

De Begroting 2024 was conform de wettelijke eisen structureel en reëel in evenwicht.

Eigen vermogen vergroten door positieve rekeningresultaten, begrotingsoverschotten en positieve resultaten van grondexploitaties toe te voegen aan de algemene reserves.

Doorlopend

Van het positieve resultaat van de Jaarrekening 2023 ad € 3,5 miljoen is in 2024 € 2,8 miljoen toegevoegd aan de algemene reserve. Positieve resultaten van de grondexploitaties worden tijdens de looptijd van de projecten eveneens toegevoegd aan de algemene reserve grondexploitaties. Dat betrof over 2023 de resultaten van de projecten Pagnevaart en Bovendonksestraat.

Beperking van de schulden door terughoudend te zijn met nieuwe investeringen.

Doorlopend

Buiten de gebruikelijke investeringen in de openbare ruimte en voor de bedrijfsvoering ligt de nadruk op het realiseren van de investeringen in de dorpshuizen, het religieus erfgoed in Oudenbosch en onderwijshuisvesting. Zoals in de begroting is aangegeven zorgen deze investeringen ervoor dat de schulden de eerste jaren verder oplopen.

Het budget voor flexibele vervanging bij ziekte verhogen naar € 200.000 per jaar.

Doorlopend

Met ingang van de Programmabegroting 2023 is het budget voor vervanging bij langdurige ziekte structureel verhoogd naar € 200.000 per jaar.

We streven naar een solvabiliteit van minimaal 20%

Realiseren van meer flexibiliteit in de organisatie

41

Doel

De gemeente Halderberge is voor wat betreft de lastendruk voor burgers en bedrijven in de regio één van de goedkopere gemeenten

42

Wat gaan we daarvoor doen

Wanneer

Stand van zaken

De ambtelijke kosten die aan projecten worden toegerekend zoveel mogelijk inzetten voor de vorming van de jaarlijkse flexibele schil.

Doorlopend

In 2023 is de reserve flexibele schil gevormd. Naast een incidenteel bedrag van € 750.000 op basis van het collegewerkprogramma wordt jaarlijks een bedrag in de reserve gestort voor de personele lasten die kunnen worden toegerekend aan investeringen, grondexploitaties en faciliterend grondbeleid. De reserve wordt ingezet voor aanvullende capaciteit voor het uitvoeren van de (investerings-)projecten en grondexploitaties.

Bij nieuwe taken gevolgen meenemen voor ambtelijke capaciteit.

Doorlopend

Voorstellen aan de gemeenteraad zijn zoveel mogelijk “inclusieve voorstellen”. Dit zijn voorstellen waar alle kosten, ook die van de inzet van personeel, in worden weergegeven. Dit is vooral bij nieuwe (wettelijke) taken of (hogere) ambities die niet binnen de bestaande ambtelijke capaciteit zijn opgenomen. Hiervoor wordt aan de gemeenteraad extra capaciteit gevraagd als deze nodig is en niet aanwezig is.

Benchmark over de lastendruk bij het opstellen van de begroting.

Jaarlijks

Dit is voor de Begroting 2024 gebeurd. In de paragraaf Lokale heffingen zijn de resultaten opgenomen.

De afvalstoffenheffing en rioolheffing zijn 100% kostendekkend.

Jaarlijks

Dit uitgangspunt is gehanteerd bij het opstellen van de Begroting 2024. Om de stijging van de tarieven van de rioolen afvalstoffenehffing te beperken, zijn de voorzieningen afvalstoffenheffing en rioolheffing ingezet.

Door middel van het tarief voor de onroerendezaakbelasting sturing geven aan de positie in regio.