4. Jaarstukken 2022 VRMWB.pdf
Tekst van het document
Jaarstukken 2022 Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant
Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant
2
Jaarstukken 2022
Jaarstukken 2022
3
Jaarstukken 2022
1 ALGEMEEN ................................................................................................................................................... 6 1.1 Korte terugblik .................................................................................................................................... 7 1.2
Bestuur............................................................................................................................................... 9
1.3
Resultaat ............................................................................................................................................ 9
1.4
Reservepositie ................................................................................................................................. 11
2 PROGRAMMA VEILIGHEID ........................................................................................................................ 12 2.1 Algemeen ......................................................................................................................................... 13 2.2
Inzet langdurige crises: corona, opvang ontheemden ..................................................................... 13
2.3
Stimuleren van een redzame samenleving ..................................................................................... 16
2.4
Bijdragen aan een veilige leefomgeving .......................................................................................... 19
2.5
Hulpvaardige en slagvaardige inzet ................................................................................................ 23
2.6
Wendbare en duurzame organisatie ............................................................................................... 30
3 PARAGRAFEN ............................................................................................................................................ 37 3.1 Bedrijfsvoering ................................................................................................................................. 38 3.2
Wet Open Overheid (Woo) .............................................................................................................. 42
3.3
Financiering ..................................................................................................................................... 42
3.4
Onderhoud kapitaalgoederen en investeringen............................................................................... 45
3.5
Weerstandsvermogen en risicobeheersing ..................................................................................... 48
3.6
Verbonden partijen .......................................................................................................................... 54
4 JAARREKENING ......................................................................................................................................... 56 4.1 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ........................................................................ 57 4.2
Balans .............................................................................................................................................. 59
4.3
Toelichting op de balans .................................................................................................................. 60
4.4
Niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen .................................................................... 68
4.5
Baten en lasten ................................................................................................................................ 69
4.6
Overzicht lasten en baten: verschillenanalyse ................................................................................ 70
4.7
Overzicht van de aanwending van het bedrag onvoorzien ............................................................. 74
4.8
Overzicht incidentele baten en lasten en structurele toevoegingen en onttrekkingen .................... 74
4.9
Begrotingsrechtmatigheid ................................................................................................................ 76
4.10
Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector ........................... 79
4.11
Verantwoordingsinformatie specifieke uitkeringen (SISA) .............................................................. 81
4.12
Financieel overzicht op taakvelden ................................................................................................. 82
5 OVERIGE GEGEVENS ................................................................................................................................ 83 5.1 Gebeurtenissen na balansdatum ..................................................................................................... 84 5.2
Controleverklaring ............................................................................................................................ 85
6 BIJLAGEN .................................................................................................................................................... 86 6.1 Intekentaken .................................................................................................................................... 87 6.2
Gemeentelijke bijdrage en Rijksbijdrage ......................................................................................... 88
6.3
Lijst van veelgebruikte afkortingen .................................................................................................. 89
6.4
Rapportages van incidenten ............................................................................................................ 91
4
Jaarstukken 2022
Leeswijzer De jaarstukken 2022 bestaan uit het jaarverslag, de jaarrekening en overige gegevens. Het jaarverslag is opgenomen in hoofdstuk 2 en 3 en de jaarrekening in hoofdstuk 4. De jaarstukken hebben de volgende indeling: Hoofdstuk 1 Algemeen Dit hoofdstuk geeft een korte samenvatting, een beschrijving van het bestuur, een analyse van het behaalde resultaat en een overzicht van de reservepositie. Hoofdstuk 2 Programma Veiligheid Hoofdstuk 2 geeft inzicht in de realisatie van de doelstellingen en de inzet van de financiële middelen per thema. Hoofdstuk 3 Paragrafen In hoofdstuk 3 zijn de paragrafen opgenomen conform het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV). Dit betreft een verantwoording over de beheersmatige aspecten. Hoofdstuk 4 Financiële rapportages Hoofdstuk 4 bestaat onder andere uit de balans, de toelichting erop en een overzicht van baten en lasten. Hoofdstuk 5 Overige gegevens In dit hoofdstuk staan de overige gegevens van de jaarstukken; gebeurtenissen na balansdatum en de controle verklaring van de accountant. Hoofdstuk 6 Bijlagen In de bijlagen is de lijst met gebruikte afkortingen en een overzicht van de intekentaken Functioneel Leeftijdsontslag (FLO) en kazernes opgenomen.
5
Jaarstukken 2022
1 Algemeen
6
Jaarstukken 2022
1.1 Korte terugblik Corona speelt aan het begin van 2022 nog een rol in onze dagelijkse werkzaamheden, maar al snel krijgen we te maken met een nieuwe crisis als Rusland in februari Oekraïne binnenvalt. De crisisorganisatie gaat hierdoor naadloos over van de ene naar de andere crisis. We monitoren thema’s die samenhangen met de oorlog zoals cyberdreiging, nucleair, uitval van vitale sectoren en schaarste. De nadruk ligt op de opvang van ontheemden: Oekraïners en later ook asielzoekers, statushouders en vergunninghouders vanwege grote capaciteitsproblemen in Ter Apel en bij het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA). De verantwoordelijkheid voor de opvang ligt bij de 24 gemeenten, wij hebben een coördinerende rol. We dragen bij aan het informatiemanagement, de coördinatie van de vluchtelingenspreiding, de ondersteuning van het bestuurlijke afstemmingsoverleg (BAO), het inrichten van diverse crisisnoodopvangplekken en de verbinding met het land en de andere regio’s. Landelijk zijn we aangesloten bij het Knooppunt Coördinatie en Informatie Oekraïne (KCIO). De vluchtelingencrisis en de oorlog in Oekraïne bestaat gelijktijdig met andere crises, zoals de stikstofcrisis, de boerenprotesten en de droogte. De gezamenlijkheid van deze crises leidt tot prijsstijgingen, met name op brandstof en energie.
Ook hebben we te maken met langere levertijden van bijvoorbeeld voertuigen en uniformen. De financiële effecten hiervan vormen een uitdaging voor onze begroting 2023 en verder. Incidenten Afgelopen jaar hebben we met succes vele incidenten bestreden. Aan het begin van het jaar is er een zeer grote brand in een historisch pand in de binnenstad van Bergen op Zoom. Ook zijn er grote branden in een papierhal in Dongen, bij de aanmaakblokjesfabriek in Oisterwijk, in de machinekamer van een passagiersschip en in een kledingloods in Tilburg. In september raakt in Etten-Leur een goederentrein geladen met personenauto's een bovenleiding, waardoor diverse auto’s in brand raken. Door de aanhoudende droogte worden we geconfronteerd met berm- en natuurbranden, zoals op de Kalmthoutse Heide, in Sprang-Capelle en in Bergen op Zoom. Samen met de andere regio's in ZuidNederland hebben we een handcrewteam opgericht speciaal voor de bestrijding van natuurbranden. Vanaf april 2023 is dit team operationeel. Evenementen en jaarwisseling De Tilburgse kermis, ‘La Vuelta Holanda’ en diverse festivals hebben zonder grote incidenten plaatsgevonden. De goede voorbereidingen van de hulpdiensten in aanloop naar de jaarwisseling hebben ook hun vruchten afgeworpen. Veel relatief, kleine incidenten maakten dat er sprake was van een weliswaar drukke maar goed beheersbare jaarwisseling.
Parate veiligheidsregio, klaar voor actuele uitdagingen Onder leiding van een bestuurlijke commissie is in het rapport ‘Tijd voor Reflectie op rollen, taken, kernkwaliteiten en mogelijke besparingen’ een vijftal profielen beschreven vanuit de vraag ´Wat voor veiligheidsregio willen wij zijn?’. Per profiel is gekeken naar de rol, positie, kernkwaliteiten en taken van de veiligheidsregio. Aan de hand van het rapport heeft het bestuur een discussie gevoerd over de rollen en taken van Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant, wat heeft geleid tot de keuze voor Profiel 4: ‘Een parate veiligheidsregio klaar voor actuele uitdagingen’. Dit profiel is als uitgangspunt genomen bij het schrijven van het Beleidsplan 2023 – 2027 en de plannen die daaraan ten grondslag liggen. Behalve ons Beleidsplan zijn ook het Regionaal Risicoprofiel, het Regionaal Crisisplan, Multidisciplinair Oefenbeleidsplan en het Dekkings- en Spreidingsplan geactualiseerd. Ons Bestuur heeft in februari 2023 deze meerjaren beleidsstukken met veel waardering ontvangen. De gemeenteraden hebben tot 19 juni 2023 de gelegenheid om hun zienswijze te geven. Toekomstbestendige Brandweerzorg We zijn gestart met een programma Toekomstbestendige Brandweerzorg omdat er zorg bestaat over het huidige brandweersysteem in Nederland. Dit uit zich bijvoorbeeld in de beschikbaarheid van vrijwilligers, met name overdag op werkdagen.
Een aantal posten heeft te maken met structurele vacatures en het blijkt lastig om nieuwe vrijwilligers te vinden. Ook is het vrijwilligersbestand relatief verouderd en houden we daarom komende jaren rekening met extra uitstroom. De trend is bovendien dat nieuwe vrijwilligers minder lang in dienst blijven en eerder stoppen met werken bij de brandweer. Het effect hiervan is dat de paraatheid onder druk staat. Dat effect is overdag groter omdat steeds minder vrijwilligers overdag beschikbaar zijn.
7
Jaarstukken 2022
Om vacatures in te vullen wordt er een grotere inspanning gevraagd om te werven en is er meer druk om nieuwe brandweercollega’s op te leiden. De druk op de opleidingscapaciteit wordt verder vergroot doordat beroeps brandweermensen maximaal 20 jaar in een bezwarende functie mogen werken. Gefaciliteerd door de veiligheidsregio bereiden zij zich voor op een tweede loopbaan. Hoewel de eerste groep die onder dit beleid valt nog geen 20 jaar in dienst is, ervaren we in de praktijk dat het uitstroommoment nóg eerder is - al vanaf 13 jaar - omdat collega’s zekerheid willen over hun toekomst. Binnen de 24-uursdienst is dus sprake van een versnelde uitstroom die vraagt om meer instroom van nieuwe collega’s. Er moet hiervoor meer geworven en – steeds vaker – nog opgeleid worden. De nieuwe collega’s moeten bovendien versneld worden opgeleid voor specialistische taken. Het verlies aan ervaring legt een druk op de personeels- en opleidingsplanning en brengt operationele risico’s met zich mee. Aan de andere kant voert de universiteit van Maastricht een onderzoek uit naar duurzame inzetbaarheid van brandweermedewerkers, waarvan de resultaten worden gebruikt bij het heroverwegen van het tweede loopbaanbeleid.
In afwachting hiervan zijn in het najaar van 2022 afspraken gemaakt, waardoor 20-jarigen uitstel kunnen aanvragen totdat er landelijk een definitieve oplossing komt voor duurzame inzetbaarheid van brandweermensen. Ondertussen loopt het oefencentrum Safety Village tegen de grenzen van de opleidingscapaciteit aan. Naast de toegenomen opleidingsbehoefte is ook de druk op (realistisch) oefenen groot. In het landelijke belevingsonderzoek over werken bij de brandweer geeft een substantieel deel (40%) van de respondenten aan dat hun vakbekwaamheid tijdens Corona achteruit is gegaan. Daarnaast is er sprake van een ‘gap’ in het nieuwe vakbekwaamheidsprogramma. In de vernieuwde landelijke opleidingscurricula is een aantal onderwerpen versterkt, zoals de nieuwe brandweerdoctrine en de basisprincipes brandbestrijding. Om de opleidingen qua duur niet voortdurend uit te laten dijen, is een aantal onderwerpen uit het opleidingsprogramma geschrapt. Deze moeten wel via het regionale vakbekwaamheidsprogramma worden aangeboden. Kortom, we hebben een stevige uitdaging als het gaat om werving, opleiding, bijscholing en (realistisch) oefenen en voldoende vakbekwaam personeel paraat hebben. Deze problematiek brengen we zo goed mogelijk in beeld en we bereiden een business case voor om faciliteiten en organisatie op orde te brengen.
Onderzoek beroepsbezetting Diverse ontwikkelingen zijn in het afgelopen jaar aanleiding geweest om een extern onderzoek te laten uitvoeren naar de benodigde sterkte van de beroepsbezetting (24-uursdienst) van brandweer Midden- en West-Brabant. Vooral de gevolgen van de Europese Deeltijdrichtlijn zijn hier debet aan. Door deze ontwikkeling is het in de nabije toekomst niet meer mogelijk vrijwillige brandweermedewerkers te kazerneren of consigneren als aanvulling op de beroepsbezetting. Dit heeft consequenties voor de feitelijke bezetting van een aantal kazernes in de regio, met name Roosendaal, Bergen op Zoom, Oosterhout en Waalwijk omdat hier structureel gebruik gemaakt wordt van vrijwilligers om de roosters te vullen van de 24 uursdienst en de dagdienst. De beroepsbezetting van zowel Roosendaal als Bergen op Zoom staat al langere tijd onder druk. Mede op aandringen van de Ondernemingsraad is een onderzoek uitgevoerd door een extern bureau naar de benodigde beroepsbezetting. Op basis daarvan heeft het bestuur besloten om te kiezen voor een tijdelijke oplossing door het structureel kazerneren van vrijwilligers om te voorzien in de ophoging van de formatie van 48 tot 52 plekken (Markiezaten), naast de inzet van dagdienstmedewerkers met een repressieve achtergrond.
Versterking crisisbeheersing en informatiepositie De inzet bij landelijke en langdurige crises heeft de afgelopen jaren een grote wissel getrokken op de capaciteit van de veiligheidsregio’s en flexibiliteit van (en werkdruk bij) individuele collega’s. De rijksoverheid heeft ten behoeve van de versterking van de landelijke inzet op crisisbeheersing extra middelen beschikbaar gesteld voor de veiligheidsregio’s. Hiermee moet de bovenregionale en landelijke samenwerking beter georganiseerd en geborgd worden, maar moeten de veiligheidsregio’s vooral op regionaal niveau kwalitatief en kwantitatief robuuster worden georganiseerd. Denk aan het verder professionaliseren van crisisbeheersing, het inrichting van Veiligheids Informatie Knooppunten (VIK), en de ontwikkeling en beheer van informatiesystemen. Ook wordt een informatie-, actie- en coördinatiepunt voor het Rijk, regio’s en partners (KCR2) ingesteld. In een landelijk bestuursakkoord is vastgesteld dat er vanaf 2023 structureel € 83 miljoen wordt toegevoegd aan de Brede doeluitkering rampenbestrijding (BDUR). Deze aanvulling wordt in vier jaar opgebouwd. Dit betekent voor ons een structurele investering van € 1,88 miljoen in 2023. Opening Risk Factory Na twee jaar voorbereiding is op 13 april de Risk Factory in de oude Dongecentrale in Geertruidenberg geopend.
Er is hard gewerkt door het projectteam en scenarioteam om deze nieuwe tak van sport op te bouwen, in een uitstekende samenwerking met de partners Regionale Ambulance Voorziening (RAV), GGD, Waterschap, Politie, provincie, Interpolis en veel van onze eigen collega’s. Door te oefenen met diverse
8
Jaarstukken 2022
scenario’s weten de kinderen veel beter hoe ze kunnen handelen als de nood echt een keer aan de man is. In 2022 hebben al zo’n 2.500 kinderen van 85 scholen de Risk Factory bezocht. Medewerkers Net als binnen vele andere organisaties leidt begin dit jaar een uitzending over grensoverschrijdend gedrag bij The Voice tot interne discussie en helaas zelfs tot een incidenteel ontslag. Vanuit het management wordt gestreefd om inclusie, integriteit en diversiteit permanent onderdeel van gesprek te laten zijn bij al ons handelen. We zien dat hulpverleners steeds vaker betrokken zijn bij incidenten die een grote impact hebben, ook hier is persoonlijke aandacht voor de medewerker onontbeerlijk. In 2022 is daarom een Team Collegiale Opvang opgericht om de nazorg binnen onze organisatie beter te borgen. Helaas betreuren wij ook het overlijden van drie van onze brandweervrijwilligers. Dit heeft een grote weerslag op het korps, in het bijzonder de getroffen ploegen.
1.2 Bestuur Het bestuur is verantwoordelijk voor een efficiënte en kwalitatief hoogwaardige organisatie van de brandweerzorg, de geneeskundige hulpverlening, de gemeenschappelijke meldkamer en de rampenbestrijding en crisisbeheersing. Het Algemeen Bestuur (AB) van Veiligheidsregio Midden- en WestBrabant (MWB) bestaat uit de burgemeesters van de 24 deelnemende gemeenten. Het Dagelijks Bestuur (DB) is samengesteld uit een voorzitter, een plaatsvervangend voorzitter en vijf portefeuillehouders. Dagelijks Bestuur per 31-12-2022 Burgemeester Th.L.N. Weterings
Functie Voorzitter
P.F.G. Depla
Plv.voorzitter
J.F.M. Janssen A. Moerkerke
Lid Lid
F.A. Petter
Lid
M. de Vries*
Lid
M. Buijs
Lid
Portefeuille Crisisbeheersing, Grensoverschrijdende samenwerking, Veiligheidsberaad Brandweerzorg, Bestuurlijke adviescommissie Brandweer, Voorzitter Werkgeversvereniging samenwerkende Veiligheidsregio's Personeel en Financiën, Interregionale samenwerking Waarborging verbinding Veiligheidsregio – Omgevingsdienst, lid Bestuurlijk Platform Omgevingsrecht Meldkamer en informatiemanagement, Bestuurlijke adviescommissie BAC Informatie Veiligheid en Zorg, Stuurgroep Risk Factory, Bestuurlijke adviescommissie GHOR Bevolkingszorg, Bestuurlijke adviescommissie Bevolkingszorg
*Mevrouw de Vries heeft per 9 december 2022 afscheid genomen.
1.3 Resultaat Veiligheidsregio MWB heeft over het boekjaar 2022 een positief resultaat behaald van € 941k (1% van de begroting). Het gerealiseerde resultaat ziet er op programmaniveau als volgt uit: Begroting 2022 (bedragen x 1.000)
Lasten
Baten
Begroting 2022 na wijziging Saldo
Lasten
Baten
Rekening 2022
Saldo
Lasten
Baten
begroting /- rekening Saldo
Programma Veiligheid
€ 69.564 € -70.811 € -1.247
€ 71.016 € -72.645 € -1.629
€ 74.417 € -77.439 € -3.022
€
1.393
Algemene Dekkingsmiddelen Overhead Vennootschapsbelasting Gerealiseerde totaal saldo van lasten en baten
€ 447 € -447 € € 13.039 € -11.850 € 1.189 € € € -
€ 464 € -464 € € 14.406 € -11.912 € 2.494 € € € -
€ 473 € -473 € 0 € € 14.656 € -11.922 € 2.734 € € € € €
-0 -241 -
€ 83.050 € -83.107 €
-58
€ 85.886 € -85.022 €
865
€ 89.546 € -89.834 €
-287
€
1.152
Subtotaal mutaties reseves
€ 7.988
58
€
€
-865
€
€
-654
€
-211
Gerealiseerde resultaat
€ 91.038 € -91.038 €
-
€ 86.226 € -86.226 €
-
€ 89.886 € -90.828 €
-941
€
941
€ -7.931
€
340
€ -1.205
340
€
-994
9
Jaarstukken 2022
Het gerealiseerde resultaat wordt op hoofdlijnen als volgt verklaard: Categorie (bedragen x € 1000)
Opleiding en oefenen
RCC (Regionaal Coördinatiecentrum)
GHOR
Loonkosten -/- inhuur op formatie
Programma's
Verschil Toelichting Begroting jaarrekening 2022 € 1.103 Het voordelige resultaat op opleiden en oefenen heeft een
aantal oorzaken: • Er is een lager aantal aanmeldingen en instroom van nieuwe brandweermensen. • Door de ontwikkeling van nieuwe kwalitatieve vakbekwaamheidsprogramma's, die beter aansluiten bij de behoeften en nieuwe standaarden, is terughoudend omgegaan met de uitvoering van het programma 2022. • Het in gezamenlijkheid uitvoeren van trainingen met VR Zeeland leidt tot een kostenbesparing. • De annulering van aantal oefenmomenten vanwege onze aandacht voor crises. • Een onderbesteding op het opleidingsprogramma van het operationeel centrum brandweer (OCB) door personeelstekorten en het droneteam. € 622 Voor de eindafrekening van 2020 en 2021 was in de jaarrekening 2021 een bedrag van € 1,1 miljoen gereserveerd. Dit bedrag was gebaseerd op basis van de businesscase omdat de definitieve lasten destijds nog niet bekend waren. De werkelijke afrekening over 2020 en 2021 is lager en levert een incidenteel saldo van € 622k op. € 479 De GHOR heeft een positief resultaat. De loonkosten zijn
lager dan begroot, met name door het later/niet invullen van vacatureruimte. De reden hiervoor was dat er lange tijd voor bepaalde sleutelposities onvoldoende goede kandidaten aanwezig waren. Inhuur derden heeft niet plaatsgevonden, onder andere vanwege de te hoge (niet passende) tarieven in de markt. Studiekosten zijn lager dan begroot, mede als gevolg van de tijd en aandacht die de inzet in crises en het reguliere werk vroegen van het GHOR-team (met minder capaciteit). De overige bedrijfskosten zijn lager doordat ontwikkelprojecten doorgeschoven zijn naar 2023 en er minder bijeenkomsten met partners (om de netwerkfunctie te waarborgen) plaats konden vinden. € 235 Het resultaat op loonkosten wordt bepaald door meerdere factoren. Enerzijds voordelig door niet of pas later ingevulde vacatures (€ 840k) en hogere opbrengsten voor detacheringen en uitkeringen UWV/ABP (€ 197k). Anderzijds nadelig door o.a. inhuur op formatieplaatsen (-/- € 228k), overwerk o.a. door kazernering van beroeps (-/- € 107k), hogere instructievergoedingen voor opleidingen (-/- € 179k) en salarislasten van boventallige medewerkers die ten laste van de exploitatie zijn gebracht i.p.v. de reserve (-/- € 288k). € 202 Binnen het programma Veilige Leefomgeving is de
ontwikkeling van een tool veilige wijkaanpak doorgeschoven naar 2023. Binnen het programma Informatiepositie is de bijdrage aan Fieldlab lager dan begroot door de uitloop van Fieldlab fase 1. Daarnaast zijn er projecten naar 2023 doorgeschoven waaronder de Masterclass Presterend Vermogen, Operationele risicometer en Virtuele assistent.
10
Jaarstukken 2022
Informatievoorziening
Storting in voorziening
Taakstelling
Vrijwilligers
Bedrijfsvoering
€ 121 Een aantal SaaS-projecten in de Operationele
Informatievoorziening is vertraagd. Dit wordt veroorzaakt doordat leveranciers de verwachte oplevertermijnen in software ontwikkeling niet realiseren en door onvoldoende project capaciteit binnen informatisering. Er is een structureel voordeel ontstaan door contractaanpassing voor de applicatie voor de registratie van opleidingen en trainingen (AG5) en het uitfaseren van digitale bereikbaarheidskaarten. Ook is er een voordeel ontstaan doordat de SaaS-projecten ‘Vervanging financieel systeem’ en ‘Document Management Systeem – Records Management Applicatie (DMS-RMA)’ vertraagd zijn (implementatie in 2023). -€ 648 Dit betreft een eerste storting in voorziening spaarverlof conform wetgeving en een extra storting in voorziening meerjaren onderhoudsplannen (MJOP) kazernes conform actualisatie. -€ 344 Dit betreft het onbenoemde deel van de destijds nog in te vullen taakstelling 2022. In de begroting 2023 is deze taakstelling verwerkt en toegewezen. -€ 338 Op de loonkosten van vrijwilligers ontstaat een nadeel door
een toename van het aantal inzetten, het vaker oefenen en het inzetten/ kazerneren van vrijwilligers op dagdiensten en beroepsposten. -€ 327 Het nadelige resultaat heeft diverse oorzaken. Op de verkoop, inruil en afboeking van boekwaarden op activa ontstaat per saldo een voordelig resultaat. Ook op kleding, thuiswerkvergoeding, verzekeringen en schades voertuigen zijn voordelen ontstaan. Terwijl de kosten van werving en selectie, diverse werkkosten, gemeentelijke belastingen, schades aan objecten, brandstof en arbo hebben geleid tot een nadelig effect.
Storting en onttrekking reserves
-€ 211 Als gevolg van de vertraging in de SaaS-projecten wordt er
Overige verschillen
-€ 46 Diverse kleinere verschillen op de baten en lasten
Totaal
€ 941
minder onttrokken uit de reserve.
Een nadere toelichting op het resultaat vindt u in paragraaf 4.6 verschillenanalyse.
1.4 Reservepositie De omvang van de reserves vertoont over het boekjaar 2022 het volgende verloop:
(bedragen x 1.000) Algemene reserve Bestemmingsreserves Nog te bestemmen exploitatieresultaat Totaal
Stand per 31-12-2021 € € € €
15.873 2.829 18.703
Stand per 31-12-2022 € € € €
15.535 941 16.476
Verschil € € € €
-339 -1.888 -2.227
De toelichting van de individuele reserves is opgenomen in paragraaf 4.3 Toelichting op de balans.
11
Jaarstukken 2022
2 Programma Veiligheid
12
Jaarstukken 2022
2.1 Algemeen In deze jaarrekening 2022 werken wij de pijlers en speerpunten concreter uit door de W-vragen te beantwoorden: • Wat willen we bereiken? • Wat is het resultaat? • Wat zijn de kosten? Met een kleur (groen, oranje en rood) geven we aan wat de status van de doelstelling is. Kleur
Betekenis Doelstelling is gereed/behaald of verloopt volgens planning. Doelstelling wijkt af van planning, maar is grotendeels behaald. Doelstelling is niet behaald.
Onderstaand een samenvatting van het financiële resultaat op programmaniveau. Een uitsplitsing van het resultaat per pijler is terug te vinden in paragraaf 2.3 – 2.6 en een gedetailleerde verschillenverklaring in paragraaf 4.6.
Hoewel de organisatie een positief resultaat heeft, laten zowel de baten als de lasten van het programma Veiligheid een overschrijding van de budgetten zien. Deze wordt veroorzaakt door de kosten en declaraties voor de regionale coördinatie en de eerste (acute) opvang van ontheemden uit Oekraïne (zie ook paragraaf 2.2). Ook op de Overhead is een overschrijding zichtbaar, veroorzaakt door een wettelijke storting in de voorziening spaarverlof en extra inhuur. Een nadere toelichting hierop vindt u in paragraaf 4.6 Verschillenanalyse en 4.9 Rechtmatigheid.
2.2 Inzet langdurige crises: corona, opvang ontheemden In 2022 lopen de crisisoverleggen naadloos over van corona naar de oorlog in Oekraïne en opvang van ontheemden. Onderstaande tabel toont de gevolgen en financiële consequenties van onze inzet. Corona Het (inter)regionaal beleidsteam ((I)RBT), multi-projectteam en het projectteam gemeenten zijn actief tot half maart 2022. Er liggen waakvlamafspraken over opnieuw opschalen als corona weer maatregelen vraagt en/of tot maatschappelijke onrust leidt. De impact van het coronavirus op de organisatie is gering. In de eerste maanden is er nog sprake van druk op de paraatheid door ziekte. Tot medio 2022 werken we voornamelijk vanuit huis. Op dit moment werken de meeste collega’s hybride.
13
Jaarstukken 2022
Gevolgen
Stand van zaken
Financiën
• •
De extra kosten als gevolg van corona zijn € 14.000. Dit zijn kosten voor inhuur en inzet van personeel vanuit gemeenten voor regionale taken in het eerste kwartaal waarin het gemeentelijk projectteam nog actief was. Vanuit de SiSa-regeling ondersteuning naleving controle op coronatoegangsbewijzen is voor de periode van oktober tot en met december 2021 het bedrag van € 2.909.892 aan de veiligheidsregio ter beschikking gesteld. We hebben het geld aan de desbetreffende gemeenten overgemaakt. Uit de verantwoordingen vanuit vastgestelde jaarstukken 2021 van de gemeenten blijkt dat in totaal € 1.578.596 is besteed door de gemeenten. Het niet bestede bedrag bedraagt € 1.331.296. Op basis van de definitieve jaarrekeningen van de gemeenten zijn de niet bestede bedragen in 2022 teruggevorderd. De definitieve verantwoording van de besteding van de middelen verloopt via het SiSa-systematiek. We nemen de door de individuele gemeenten verantwoorde bedragen (gecontroleerd door haar accountant) over 2021 op in de SiSa-bijlage in de jaarrekening 2022. De definitieve afrekening door het Rijk vindt plaats o.b.v. de jaarrekening 2022.
Opvang ontheemden Sinds het begin van de oorlog in Oekraïne op 24 februari 2022 is er in onze regio een crisisorganisatie en later een projectteam actief. Er is geen opschaling naar een formeel GRIP-niveau, maar op basis van ervaringen tijdens de coronaperiode is, na een eerste periode met een Regionaal Operationeel Team (ROT) en stafsecties, uiteindelijk gekozen voor een Bestuurlijk Afstemmingsoverleg met vertegenwoordigers vanuit de drie districten en een projectteam bevolkingszorg. In eerste instantie alleen met bestuurders, later ook met gemeentesecretarissen per district, de coördinerend gemeentesecretaris en de algemeen directeur VRMWB. We hebben een coördinerende rol op zowel ambtelijk als bestuurlijk niveau. De nadruk ligt op de opvang van vluchtelingen, maar het gaat ook over de bredere thema’s als cyberdreiging, nucleaire scenario’s, uitval van vitale sectoren en schaarste. Het operationele werk in deze crisis is de verantwoordelijkheid van de gemeenten. We dragen bij aan het informatiemanagement (zowel landelijk als regionaal), aan de coördinatie van de vluchtelingenspreiding (zowel voor Oekraïners als asielzoekers), het inrichten van diverse crisisnoodopvangplekken en de verbinding met het land en de andere regio’s, op zowel bestuurlijk als ambtelijk niveau.
Naast de coördinerend gemeentesecretaris (een onbezoldigde nevenfunctie) en de algemeen directeur zijn 3 adviseurs crisisbeheersing, 3 adviseurs risicobeheersing, 2 secretarissen ter ondersteuning van het bestuurlijk afstemmingsoverleg en 2 communicatieadviseurs actief. Ter ondersteuning van de gemeenten is ook voorzien in externe inhuur. Landelijk zijn we aangesloten bij het Knooppunt Coördinatie en Informatie Oekraïne (KCIO). Naast deze officiële hulpverlening zijn ook diverse medewerkers persoonlijk geraakt door de situatie in Oekraïne. Op vrijwillige basis heeft daarom de stichting Brandweer Zonder Grenzen de coördinatie van de inzameling van brandweerspullen voor Oekraïne op zich genomen. Hiervoor hebben wij materiaal geschonken. Alle gemaakte kosten door, voor en namens de regio worden gedeclareerd conform het Bekostigingsbesluit eerste opvang ontheemden Oekraïne door veiligheidsregio’s. Gevolgen
Stand van zaken
Financiën
Oekraïense vluchtelingen • De werkelijke extra kosten als gevolg van de eerste opvang van Oekraïense vluchtelingen zijn in 2022 € 509.000. Dit zijn kosten voor huisvesting (bedden en beddengoed € 327.000) en inhuur en overwerk van medewerkers (€ 182.000). • Het bekostigingsbesluit van de Staatsecretaris van Justitie en Veiligheid voorziet in de vergoeding van de kosten die worden gemaakt door de veiligheidsregio’s, gemeenten en de GGD-en/GHOR voor de coördinerende
14
Jaarstukken 2022
•
• •
Financiën
werkzaamheden en de eerste opvang van Oekraïense vluchtelingen in de regio. Dit besluit werkt van 1 maart 2022 tot en met 31 december 2022. De veiligheidsregio's zijn aangewezen als loket voor de aanvraag van een incidentele bijdrage bij het Rijk. We hebben de gemeenten en GGDen/GHOR gevraagd een raming toe te zenden van de verwachte kosten in dit kader. Op basis daarvan hebben wij een voorschot aangevraagd van € 1,5 miljoen euro dat inmiddels is goedgekeurd en ontvangen. We hebben de gemeenten en GGD-en/GHOR gevraagd om de werkelijk gemaakte kosten 2022 voor de regionale coördinatie en de eerste (acute) opvang van ontheemden uit Oekraïne in eerdergenoemde periode bij ons in rekening te brengen. In totaal is er € 2,3 miljoen gedeclareerd. Het gaat om de GGD West-Brabant en de volgende gemeenten: o gemeente Alphen-Chaam o gemeente Baarle-Nassau o gemeente Bergen op Zoom o gemeente Breda o gemeente Etten-Leur o gemeente Oisterwijk o gemeente Oosterhout o gemeente Rucphen o gemeente Steenbergen o gemeente Tilburg o gemeente Zundert De definitieve verantwoording van de besteding van de middelen verloopt via de SISA-systematiek. Wij nemen in de jaarrekening 2022 alleen de door ons gemaakte kosten op. We nemen de door de individuele gemeenten verantwoorde bedragen (gecontroleerd door haar accountant) over 2022 op in de SISA-bijlage in de jaarrekening 2023.
De definitieve afrekening door het Rijk vindt plaats op basis van de jaarrekening 2023.
Crisisnoodopvang • In het bestuurlijk overleg opvang vluchtelingen van 14 september, en bevestigt in het DB van 28 september, is afgesproken dat de veiligheidsregio, voor de continuïteit van de Crisis Noodopvang, een aantal contracten overneemt van gemeenten. Dit gaat om 3 contracten met contractwaarden tussen de € 250.000 en € 1,3 miljoen. Contractduur is van 1-10-2022 tot en met 31-12-2022. • De totale werkelijke kosten zijn € 1,8 miljoen. We hebben de kosten rechtstreeks gedeclareerd bij het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA).
15
Jaarstukken 2022
2.3 Stimuleren van een redzame samenleving De basis van een veilige en veerkrachtige samenleving zijn de mensen die er wonen, werken, ondernemen en studeren. Samengevat zijn dit onze inwoners. In een redzame samenleving zijn inwoners zich bewust van (brand)veiligheid en weten zij wat zij daaraan kunnen bijdragen. Onze speerpunten voor het stimuleren van een redzame samenleving in de afgelopen vier jaar zijn: • Vergroten handelingsbekwaamheid bij specifieke doelgroepen. • Vroeg(er) signaleren verminderd zelfredzamen en ontwikkelen van maatwerkprogramma’s gericht op deze doelgroepen. • Vergroten handelingsbekwaamheid inwoners. • Vergroten inzicht in redzaamheid door onderzoek. • Verhogen redzaamheid van organisaties. We richten ons op de 1,2 miljoen inwoners in onze regio, waarbij we inspelen op de specifieke kenmerken en behoeften van verschillende doelgroepen. Wat willen we bereiken We vergroten risicobewustzijn, veranderen gedrag en handelingsbekwaamheid bij (kwetsbare) doelgroepen via maatwerkprogramma’s, onderzoek en netwerken. Wat gaan we daarvoor doen Risk Factory In september 2021 gaat deze bij wijze van proef open voor (in eerste instantie) de doelgroep: groepen 7 & 8 van het basisonderwijs in de regio. In deze periode rekenen we op ongeveer 40 groepen tot het einde jaar. • Vanaf januari 2022 is de Risk Factory definitief open en beschikbaar voor 8 dagdelen in de week.
Hiervan worden twee dagdelen gevuld met een andere doelgroep, nl ouderen. • 50% van scholen in MWB (totaal ongeveer 300) hebben de intentieverklaring getekend om de Risk Factory in de toekomst te komen bezoeken.
Brabant Veilig Week In oktober 2022 houden we samen met de gemeenten een Brabant Veilig Week die aansluit bij gezamenlijk te definiëren doelgroepen. • 50% van de gemeenten in MWB is aangehaakt en levert capaciteit en middelen. • Hierin wordt samenwerking gezocht met veiligheidsregio Brabant-Noord.
Meten & Onderzoek • We meten in samenwerking met een onderzoeksbureau de effectiviteit van de inzet van burgerinitiatieven (zoals Buurtpreventie Whatsapp groepen) voor risicocommunicatie.
Status
Toelichting
Op 13 april 2022 is de Risk Factory officieel geopend. Zo’n 2.500 kinderen hebben een bezoek gebracht en steeds meer scholen willen een bezoek brengen. Ook is er een eerste groep senioren op bezoek geweest. Dit is positief geëvalueerd, wat een goed perspectief biedt om voor deze doelgroep in 2023 meer aanbod te ontwikkelen. Het tekenen van intentieverklaringen is uitgesteld. In overleg met de Stuurgroep Risk Factory is afgesproken om in 2023 een gezamenlijke benadering op te zetten om de schoolkoepels aan te haken. Daarmee wordt de aandacht verlegd van individuele scholen naar scholengemeenschappen. De focus van gemeenten heeft gelegen op de langdurige crises (corona, Oekraïne en opvang vluchtelingen). De Brabant Veilig Week is daarom in overleg met gemeenten geannuleerd. In plaats daarvan is de aandacht verlegd naar andere activiteiten zoals voorlichtingscampagnes gericht op bijvoorbeeld schoorsteenbranden en de brandpreventieweken. We hebben de beleving van inwoners gemeten op diverse thema’s (energie, prijsstijgingen, nucleair). Daaruit blijkt dat inwoners zich zorgen maken over crises. Daarop zijn onze social media berichten aangepast en is de landelijke campagne ‘Denk vooruit’ uitgevoerd. Deze website geeft burgers suggesties ter
16
Jaarstukken 2022
voorbereiding op diverse mogelijke crises. •
De koppeling van incidentdata aan specifieke inwonerdata levert eerste inzichten op. Door bijvoorbeeld een geografische weergave van incidenten te koppelen aan de burgersamenstelling van specifieke wijken kunnen er gerichter campagnes gevoerd worden op specifieke thema’s. De 2e helft van 2022 is gebruikt om deze inzichten te verdiepen en te koppelen aan landelijk beschikbare data in samenspraak met het NIPV. Op basis daarvan onderzoeken we hoe we er handelingsperspectieven aan kunnen koppelen.
We koppelen incidentdata aan specifieke inwonersdata om zo tot effectieve gedragsinterventies te komen in een nader te bepalen wijk in de regio.
Begin 2022 is ook door een onderzoeksbureau een onderzoek uitgevoerd onder 2.000 inwoners naar gedrag rondom brandpreventie en brandveiligheid. De resultaten van het onderzoek zijn gebruikt om onze voorlichting en campagnes te specificeren naar doelgroepen zoals ouders en jongeren. Een specifiek voorbeeld is de aandacht voor het veilig laden van telefoons, waar jongeren nog weinig bij stilstaan. Netwerken • We ontwikkelen twee maatwerkprogramma’s i.o.m. twee vastgestelde doelgroepen (studenten en Algemene Nederlandse Bond voor Ouderen) om het gevoel van veiligheid te verhogen. We meten het effect van deze twee maatwerkprogramma’s.
Meerdere, ernstige incidenten onder arbeidsmigranten gaven aanleiding om de doelgroep aan te passen. In 2022 is er een netwerk rondom deze doelgroep opgebouwd en is met deze met stakeholders (brancheorganisatie, uitzendbureaus, gemeenten, belangenverenigingen) het gesprek gevoerd over onder andere voorlichting en brandveiligheidsrisico’s. In 2023 geven we hier verdere uitwerking aan.
Wat willen we bereiken Veiliger samenleving door effectievere hulpverlening in samenwerking met inwoners. Wat gaan we daarvoor doen
Status
Toelichting
•
We starten één nieuwe pilot op het gebied van veiligheid en zorg met burgernetwerken om inzicht te krijgen in de effecten van burgerhulpverlening op het bewustzijn van burgers en hulpverleners.
We zijn gestart met een visie op de koppeling van burgerhulpverlening aan professionele inzet. Deze is in 2022 nog niet tot een definitieve visie gekomen. Mede daarom is er nog geen invulling aan een pilot gegeven.
•
In 2021 en 2022 wordt in overleg met de districten en het Bureau Vrijwilligheid op pilotbasis invulling gegeven aan het verhogen van het bewustzijn van de eigen medewerkers inzake koppeling met burgerinzet bij incidenten.
In oktober vond de netwerkbijeenkomst plaats voor functionarissen in de crisisorganisatie over burgerhulpverlening gekoppeld aan professionele inzet. Dit vraagt in 2023 ook onze aandacht.
•
In 2022 hebben we duidelijkheid over of en hoe we gebruik maken van de brandweerkazernes
Er is nog geen duidelijkheid gekomen over het wel of niet kunnen gebruiken van de
17
Jaarstukken 2022
bij het invullen van een maatschappelijke bijdrage. De effecten van de taakdifferentiatie voor de brandweervrijwilliger nemen we mee.
brandweerkazernes voor een maatschappelijk doel. We nemen dit in 2023 in verdere uitwerkingen mee.
Wat willen we bereiken Stimuleren zorgcontinuïteit bij alle niet-acute zorgpartners, door proactief op maat te adviseren. Wat gaan we daarvoor doen
•
Status
Toelichting
Continuïteit van zorg in de keten kreeg landelijk en in onze regio veel aandacht. We leverden een actieve bijdrage aan de ontwikkeling en implementatie van de landelijke monitor ketencontinuïteit. We adviseerden bij de ontwikkeling van een nieuwe structuur ROAZ (Regionaal Overleg Acute Zorgketen) Brabant, waarvan DPG (Directeur Publieke Gezondheid) en GHOR (geneeskundige Hulpverleningsorganisatie Regio) deel uitmaken. Daarnaast waren er in de zorgsector landelijk veel activiteiten rondom continuïteit en beschikbaarheid van zorg, zoals de implementatie van het Integraal Zorgakkoord (IZA) met als doel de zorg voor de toekomst goed, toegankelijk en betaalbaar te houden. Continuïteit is een actueel en continu vraagstuk voor de zorgsector. Voor het regionaal zorgrisicoprofiel bereidden we volgens planning werkzaamheden voor. Landelijk werken de GHOR bureaus in fases aan de ontwikkeling van regionale zorgrisicoprofielen. GHOR Brabant Zuid-Oost startte de activiteiten in 2022, waarbij wij actief meewerkten. Met de zorginstellingen van de regio’s Midden-West-Noord geven we in 2023 een vervolg aan dit traject.
Er komt een herijking op de Visie Zorg Continuïteit om te waarborgen dat alle nietacute zorginstellingen in onze regio optimaal voorbereid zijn op rampen en crises en de zorgverlening kunnen continueren onder alle omstandigheden. We adviseren proactief en op maat en richten ons op het vergroten van bewustwording bij niet-acute zorginstellingen.
Daarnaast vinden er activiteiten plaats in onze going concern die een bijdrage leveren aan het stimuleren van een redzame samenleving in onze regio. Prestaties Realisatie 2021
Begroting 2022
Realisatie 2022
Aantal deelnemende gemeenten aan Brabant Veilig Week
0
12
0
Campagnes op social media voor bewustzijnsverhoging 1
12
10
13
Aantal ‘actieve’ ambassadeurs netwerken brandveiligheid in de regio
5
11
5
Aantal (nieuwe) netwerken om te
-
4
5
18
Jaarstukken 2022
komen tot gedragsverandering (vervolg op KBO, TZorg, Thebe Extra) Aantal scholen/ leerlingen dat Risk Factory bezoekt
0
Verhogen kennisniveau brandveiligheid bij eigen medewerkers
-
100 scholen 3500 leerlingen
85 scholen 2 2.500 leerlingen
70%
-3
1 Campagnes richtten zich op: risico’s van koolmonoxide (CO), veilige feestdagen, brandveiligheid kerst,
natuurbranden, schoorsteenbrand, summer safety, extreem weer/water, extreem weer/storm, rookmelder, Risk Factory (3x), corona. 2 De Risk Factory is gestart in april 2022 in plaats van september 2021, waardoor er ongeveer een kwart minder bezoekers zijn geweest dan begroot. 3 Pilot is gestart en wordt geëvalueerd. Mogelijk volgt hieruit een andere invulling. Financieel overzicht Weergave van de kosten voor het stimuleren van de redzame samenleving: Stimuleren redzaamheid in de samenleving (bedragen x € 1.000)
Begroting 2022 Primair Begroting 2022 Definitief
Programma Veiligheid Algemene dekkingsmiddelen Overhead Vennootschapsbelasting Totaal saldo van lasten en baten Reserves
€ € € € € €
203 203 -
€ € € € € €
-366 -366 -50
€ € € € € €
1.115 59 1.174 -
€ € € € € €
-974 -974 -56
€ € € € € €
5.157 60 5.218 -
€ € € € € €
-5.034 -5.034 -56
€ € € € € €
-4.042 -1 -4.044 -
€ € € € € €
4.060 4.060 -
€ € € € € €
18 -1 16 -
Gerealiseerde Resultaat
€
203
€
-416
€
1.174
€
-1.029
€
5.218
€
-5.090
€
-4.044
€
4.060
€
16
Lasten
Baten
Lasten
Rekening 2022
Baten
Lasten
Verschil (begroting -/- rekening)
Baten
Lasten
Baten
Totaal
2.4 Bijdragen aan een veilige leefomgeving Inleiding De wereld waarin we leven verandert snel. Altijd zijn er aspecten in onze omgeving die bedreigend zijn of zo ervaren worden. We willen samen met onze gemeenten en partners bijdragen aan een veilige leefomgeving. Omdat de regio Midden- en West-Brabant divers is in leefgebieden, hebben wij te maken met verschillende risico’s. Deze pakken wij gebiedsgericht en themagericht aan. De regierol ligt daarbij bij het bevoegde gezag en wij adviseren over de beheersing van risico’s om incidenten, rampen en crises te voorkomen. Door de ervaring die wij hebben op alle onderdelen van de veiligheidsketen, zijn wij in staat om deze werelden te verbinden. Onze speerpunten voor het bijdragen aan een veilige leefomgeving zijn: 1. Vergroten van veiligheid en veerkracht in specifieke gebieden en op belangrijke thema’s. 2. In een vroeg stadium en op een eenduidige manier adviseren aan en samenwerken met gemeenten en partners. Wat willen we bereiken We zijn een deskundige partner en adviseren gemeenten en andere partners in een vroeg stadium, door risicogericht- en vraaggestuurd te adviseren. Wat gaan we daarvoor doen Omgevingswet & Wet kwaliteitsborging voor het bouwen • In 2022 treedt de Omgevingswet in werking en wordt de bijbehorende werkwijze ingebed in de organisatie.
Status
Toelichting
De Omgevingswet treedt naar verwachting op 1 januari 2024 in werking. Middels diverse interne werkgroepen is het grootste deel van de werkwijze ingebed in de organisatie.
19
Jaarstukken 2022
•
We zetten in op verdere samenwerking met onze gemeenten en partners en op de integraliteit van onze adviezen. Hiervoor vergroten we onze gebiedsgerichte kennis met behulp van data en analyses.
We zijn in gesprek met de gemeenten en diverse ketenpartners (GGD, Waterschap, OMWB) om gezamenlijk bij te dragen aan diverse planvormen die gemeenten ontwikkelen en om te komen tot meer integrale adviezen. Dit is een tijdrovend ontwikkelproces gezien verschillen in de werkwijzen. We richten ons ook op het verder intensiveren van het delen van data en informatie en het maken van gezamenlijke analyses.
•
We zetten verder in op de technische aspecten van samenwerking (Digitaal Stelsel Omgevingwet, samenwerkingsruimte etc).
Technisch zijn we voorbereid. We wachten de gereedheid van het landelijke Digitaal Stelsel Omgevingwet (DSO) af, onze aansluiting daarop vormt geen belemmering voor samenwerking en het delen van informatie.
•
We optimaliseren het proces van samenwerking met partners op tactisch niveau (omgevingsplan) en operationeel niveau (proces Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving).
Er zijn procesafspraken gemaakt over onze aansluiting en die van andere ketenpartners bij de omgevingstafels van de gemeenten. Deze stellen ons in staat om in een vroeg stadium op tactisch en operationeel niveau onze kennis over fysieke veiligheid in te brengen bij het maken van integrale veiligheidsplannen, omgevingsplannen, omgevingsvisies en omgevingsvergunningen.
Op maat in verbinding • Eind 2022 zijn voor een aantal gemeenten accountplannen opgesteld. Door in gesprek te gaan met de gemeenten en op basis van behoefte keuzes te maken voor advisering (vraaggestuurd) is er meer aandacht voor de lokale omgeving en voor een bredere blik op veiligheidsvraagstukken, zoals fysieke veiligheid en sociale veiligheid (risicogericht). We zoeken hierbij verbinding met o.a. de integrale veiligheidsbeleidsplannen (IVP) van de gemeenten.
Om flexibel in te kunnen spelen op lokale risico’s en ontwikkelingen en maatwerk te bieden aan gemeenten zijn er Accounthouders Veilige Leefomgeving (AVL) aangesteld. Zij hebben de kerntaak om te verbinden met gemeenten (en ketenpartners) om integraal te adviseren op nieuwe en bestaande planfiguren. De accounthouders zijn voor gemeenten primaire aanspreekpunten, niet alleen op het traditionele VTH-domein maar in de meest brede zin voor alle ontwikkelingen fysieke/publieke veiligheid. De accounthouders houden zicht op lokale ontwikkelingen, gaan in gesprek met gemeenten over kwetsbaarheden en risico’s binnen gemeenten. Zij participeren o.a. in pilots als de ‘monitor integrale veiligheid’ en de ‘veilige en gezonde wijk aanpak’. Ook leveren zij inbreng voor de totstandkoming van integraal veiligheidsbeleid via ambtelijke dialoogsessies.
20
Jaarstukken 2022
Wat willen we bereiken We vergroten de veiligheid en veerkracht in specifieke gebieden en op belangrijke thema’s (regionale risico’s). Wat gaan we daarvoor doen
Status
Gebiedsgericht • In 2022 bepalen we, op basis van aanwezige risico’s, samen met gemeenten een aantal wijken/gebieden of objecten waar we maatregelen nemen om het risicobewustzijn te verhogen van specifieke doelgroepen en handelingsperspectieven te verhogen. We meten de effecten van deze maatregelen, om daarvan te leren.
Toelichting
De uitrol van de methodiek ‘Veilige en gezonde wijk aanpak’ draagt bij aan het inzicht van specifieke kwetsbaarheden binnen wijken van gemeenten en de effecten van kwetsbaarheden op het gevoel van veiligheid. De eerste resultaten van de pilot worden begin 2023 verwacht. Het industrieterrein Kraaiven is als gevolg van een groot incident één van de pilotlocaties.
Specifieke thema’s • Naast de lokale risico’s richten we ons op de (boven)regionale risico’s: uitbraak infectieziekte, verstoring vitale infrastructuur (o.a. cyber), extreem weer (o.a. klimaatadaptatie). Voor deze risico’s worden thematafels georganiseerd.
Door inzet op recente crises en de daaruit volgende capaciteitsuitdagingen (binnen de regio en bij partners) is gekozen om af te wijken van de thematafels. We hebben een andere werkvorm gekozen die recht doet aan de genoemde thema's én aansluit bij de dagelijkse praktijk. We hebben: • een nieuw regionaal risicoprofiel gemaakt; • gewerkt aan de borging van kennis en producten van COVID-19; • een hoogwateranalyse gemaakt en beoefend; • een multitafel georganiseerd in het licht van de aanhoudende droogte in de regio. We kunnen concluderen dat door de afgelopen crisisperiode er veel lessen over deze thema’s zijn geleerd die voor de toekomst zeer toepasbaar zijn.
Wat willen we bereiken We verbeteren ons advies door het versterken van onze informatiepositie. Wat gaan we daarvoor doen •
We versterken continu onze kennis en advies door verbeterde data en analyse en permanente risicomonitoring. We zijn steeds beter in staat om risico’s, kwetsbaarheden en onveiligheid in kaart te brengen, deze met onze partners te bespreken en de juiste scenario’s/maatregelen te nemen.
Status
Toelichting Dit proces loopt volgens planning. In samenwerking met crisispartners wordt informatie verzameld en breed geïnterpreteerd en worden globale, landelijke en regionale ontwikkelingen gemonitord. Op deze manier werken we aan een integrale blik op een veilige regio met oog voor risico’s en kwetsbaarheden. Dit proces is in ontwikkeling. De bespreking van prioritaire thema’s met partners krijgt in 2023 meer focus.
21
Jaarstukken 2022
•
In deze samenwerking (Zuid6 genoemd) wordt gewerkt aan de mogelijkheden om informatie op een betrouwbare manier met elkaar te delen. Een landelijk uitgangspunt is het ontwikkelen van een netwerk van knooppunten, met een landelijke paraplu waaraan alle VIK-ken zijn gekoppeld, genaamd Knooppunt Coördinatie Rijk – Regio (KCR2). Mede vanwege de prominente rol van Zuid6 in deze ontwikkeling heeft het Ministerie van J&V vooralsnog besloten te blijven investeren in deze samenwerking
De zes veiligheidsregio’s in Zuid-Nederland investeren gezamenlijk in de oprichting van één Veiligheid Informatie Knooppunt (VIK). Nieuwe technologieën worden ontwikkeld, zodat tijdens de fases van crisis- en rampenbeheersing en bestrijding toegang tot een snelle en juiste informatievoorziening mogelijk is.
Daarnaast vinden er vele activiteiten in onze going concern plaats die een bijdrage leveren aan een veilige leefomgeving binnen Midden- en West-Brabant. Hieronder vallen adviseringen op bouwen, evenementen, vergunningen, brandveilig gebruik, milieu en ruimtelijke ordening. Bovendien betreft het ook toezicht en Brzo-inspecties (Besluit risico’s en zware ongevallen). Prestaties Realisatie 2021
Begroting 2022
Realisatie 1 2022
46 42
45 41
49 40
158
144
467 2
61
75
68
Levertijd advisering: tijdigheid van adviezen (%)
-
90%
90%
Gerealiseerd gepland toezicht: (%)
-
90%
90%
Brzo en bedrijfsbrandweer Aantal afgesproken Brzo-inspecties Aantal onaangekondigde controles Brzo-bedrijven Industriële veiligheid en milieu Aanvragen milieu, externe veiligheid, onderzoeken explosieven1 Toezicht risicovolle bedrijven
1 Overige aantallen zoals bouwen, toezicht, evenementen en andere diensten worden bepaald met
gemeenten op basis van vraag en aanbod. 2 Grote afwijking van de begroting als gevolg van een foutieve begroting.
We zien een tendens dat de complexiteit van bouw- en milieu-initiatieven en objecten toeneemt, en dat vakinhoudelijke expertise bij gemeenten afneemt, wat meer expertise en ook tijd vraagt van de veiligheidsregio voor de advisering. Vooralsnog vangen we dit op binnen de huidige capaciteit. Financieel overzicht Weergave van de kosten van de bijdragen aan een veilige leefomgeving: Bijdrage aan een veilige leefomgeving (bedragen x € 1.000)
Begroting 2022 Primair Begroting 2022 Definitief
Programma Veiligheid Algemene dekkingsmiddelen Overhead Vennootschapsbelasting Totaal saldo van lasten en baten Reserves
€ € € € € €
8.982 481 9.463 -
€ € € € € €
-8.385 -431 -8.817 -
€ € € € € €
8.224 605 8.829 -
€ € € € € €
-8.263 -437 -8.700 -
€ € € € € €
7.389 587 7.976 -
€ € € € € €
-8.373 -437 -8.811 -
€ € € € € €
835 18 853 -
Gerealiseerde Resultaat
€
9.463
€
-8.817
€
8.829
€
-8.700 €
7.976
€
-8.811
€
853 €
Lasten
Baten
Lasten
Rekening 2022
Baten
Lasten
Verschil (begroting -/- rekening)
Baten
Lasten
Baten € € € € € €
110 110 -
Totaal € € € € € €
945 18 963 -
110 €
963
22
Jaarstukken 2022
2.5 Hulpvaardige en slagvaardige inzet Wij bieden hulpvaardige, slagvaardige en vakbekwame veiligheidszorg voor, tijdens en na incidenten, rampen en crises. Daarbij ondersteunen wij onze bestuurders die verantwoordelijk zijn voor de beheersing van een crisis, bestrijding van een calamiteit en zorg hebben voor hun bevolking. Wij doen ons werk professioneel en met passie. We werken daarin slagvaardig, vakbekwaam, zichtbaar en samenwerkingsgericht. Onze speerpunten voor het leveren van een hulpvaardige en slagvaardige inzet t/m 2023 zijn: 1. Vasthouden aan ons niveau van 24/7 veilig en effectief optreden. 2. Versterken bovenregionale en internationale samenwerking. 3. Flexibel inzetten van kennis en ervaring voor ‘lokale crises’. Wat willen we bereiken We behalen (kosten)efficiency door het flexibel inzetten van onze brandweermensen. Wat gaan we daarvoor doen
Status
Toelichting
•
Na besluitvorming op het dossier denkrichting taakdifferentiatie bereiden we ons voor op de mogelijkheden die taakdifferentiatie kan bieden voor flexibele inzet van onze brandweermensen.
Besluitvorming op het landelijke dossier heeft nog niet plaatsgevonden. De naam van het dossier is in de tussentijd aangepast naar ‘Bouwsteen verplichtend karakter’.
•
De nieuwe systematiek voor roostering is ingevoerd zowel voor de beroeps brandweermensen als de repressieve dagdiensten.
De nieuwe roostersystematiek is begin 2022 ingevoerd. Een extern onderzoek naar de benodigde beroepsbezetting is uitgevoerd. Op basis daarvan heeft het AB op 13 oktober besloten te kiezen voor een tijdelijke oplossing door middel van het structureel gaan kazerneren van vrijwilligers om te voorzien in de ophoging van de formatie van 48 tot 52 plekken (Markiezaten), naast de inzet van dagdienst medewerkers met een repressieve achtergrond.
•
Vernieuwd landelijk beleid voor ‘Uitruk op maat’ wordt ook binnen Veiligheidsregio MWB geïmplementeerd.
Op 10 oktober 2022 heeft het Veiligheidsberaad het nieuwe beleid vastgesteld en dit is geïmplementeerd. Dit houdt in dat we kunnen uitrukken met minder bezetting dan de wettelijke 6 personeelsleden. Bij een maatgevend incident (gebouwbrand) wordt altijd een tweede tankautospuit gealarmeerd, om tot een bezetting van minimaal 6 te komen. Er wordt nog onderzocht of er gebruik gemaakt gaat worden van de ruimere mogelijkheid bij het opschalen.
•
In 2022 ontwikkelen we samen met de gemeenten een nieuw dekkingsplan op basis van Gebiedsgerichte Opkomsttijden (GGO).
In 2022 is het dekkings- en spreidingsplan (DSP) geactualiseerd op basis van de ‘oude’ methodiek. In 2023 stellen we op basis van de handreiking Gebiedsgerichte opkomsttijden een nieuw dekkingsplan op.
23
Jaarstukken 2022
Wat willen we bereiken We garanderen onze paraatheid. Wat gaan we daarvoor doen
Status
Toelichting
•
We vertalen de besluiten over de taakdifferentiatie naar de inrichting van vrijwilligheid in onze organisatie.
In 2022 heeft nog geen besluitvorming plaatsgevonden op dit landelijke dossier.
•
Intensiveren van de samenwerking met hoofdwerkgevers van vrijwilligers en andere bedrijven (‘de blik naar buiten’).
Aan het einde van het jaar zijn alle hoofdwerkgevers van onze vrijwilligers, en degene die zelfstandig ondernemer zijn, bedankt met een advertentie in alle weekbladen en op social media. Intensievere samenwerking met hoofdwerkgevers is stil komen te liggen door capaciteitstekort op dit onderwerp.
•
De grensoverschrijdende samenwerking met België en buurregio’s wordt conform de gemaakte afspraken verder uitgewerkt en vastgelegd.
De contacten met de buurregio’s en België zijn geïntensiveerd maar er zijn nog geen afspraken geformaliseerd. Er is structureel overleg met Noodplanning Antwerpen (de crisisbeheersing van België). In 2022 zijn we gestart met het actualiseren van het convenant tussen VRMWB en Noodplanning Antwerpen, waarin de driejarige oefencyclus op een flexibelere manier wordt verwerkt. De oefening in Woensdrecht is vervallen. In plaats daarvan doen we op initiatief vanuit België in februari 2023 mee aan een tafeloefening met gemeente Woensdrecht (in Putte) op het niveau van het gemeentelijk beleidsteam (GBT). Een belangrijk succes van de 6 zuidelijke veiligheidsregio’s is de ontwikkeling van de handcrew, ten behoeve van natuurbrandbestrijding.
•
In 2022 start het dynamisch alarmeren voor de brandweer als opvolger van de kazernevolgordetabel (KVT).
In 2022 zijn we begonnen met dynamisch alarmeren, waarbij op basis van de locatie van de melder het snelste (dichtstbijzijnde) voertuig wordt gealarmeerd. De eerste resultaten bij de hoogwerker zijn positief. In september zijn we gestart met tankautospuiten, met goede resultaten. Voor een aantal posten is de invloed op het uitrukgebied wel groot. De projectgroep en hoofden brandweerzorg hebben hier aandacht voor. De volgende fase in 2023 bestaat uit het bepalen van de werkelijke uitruktijd per post. Het uitgangspunt blijft dat de snelste eenheid gealarmeerd wordt bij een incident.
•
Er wordt gewerkt aan een alternatief voor de Stairmaster bij het Periodiek Preventief Medisch Onderzoek (PPMO)
Er is een vaste trap in onze eigen regio gevonden als alternatief voor de Stairmaster, een fitnessapparaat dat traplopen simuleert. Onder meer vanwege (bijna-)ongevallen was er onder repressieve medewerkers weerstand tegen het gebruik van de Stairmaster. Vanaf
24
Jaarstukken 2022
september 2022 kunnen medewerkers zelf kiezen. •
Toekomst post Moerdijk Haven
Het Algemeen Bestuur heeft op basis van het rapport “Toekomstrol Post Moerdijk Haven” besloten vooralsnog te kiezen voor scenario 3 en de Publiek Private Samenwerking (PPS) voor de komende vijf jaar in stand te houden. In deze periode moet in ieder geval de financiële verdeling weer in evenwicht komen en moet in het gesprek met de Stichting Bedrijfsbrandweerzorg Moerdijk SBM de 6 minutennorm, de 100 % beschikbaarheid en de dubbele petten problematiek nader onderzocht en besproken worden. De komende vijf jaar worden gebruikt om naar een permanente oplossing te komen voor adequate brandweerzorg in het haven- en industriegebied van Moerdijk. Het Algemeen Bestuur geeft de voorkeur aan scenario 2 (post Moerdijk Haven als overheidsbrandweer met specialisme industriële brandbestrijding, zonder taak bedrijfsbrandweer) als eindstation, uiteraard rekening houdend met eventuele aanpassingen in de wet veiligheidsregio's.
25
Jaarstukken 2022
Wat willen we bereiken We implementeren onze visie op de Veilige Energietransitie (VEt). Wat gaan we daarvoor doen
Status
Toelichting
•
De repressieve functionarissen zijn online of fysiek bijgeschoold in de belangrijkste risico’s van de Veilige Energietransitie (VEt).