1. Jaarverslag en Jaarrekening 2020 DEFINITIEF.pdf
Tekst van het document
2020
Jaarverslag & Jaarrekening
INHOUDSOPGAVE Aanbiedingsbrief .......................................................................................................................................................
3
1 PROGRAMMAVERANTWOORDING JAARVERSLAG .......................................................................................... 5 1.1 Programma Bestuur en burgerzaken ................................................................................................................ 7 1.2 Programma Veiligheid ....................................................................................................................................... 15 1.3 Programma Openbare ruimte ............................................................................................................................ 21 1.4 Programma Ruimtelijke en economische ontwikkelingen ................................................................................. 29 1.5 Programma Zorg, jeugd en participatie ............................................................................................................. 47 1.6 Programma Onderwijs, sport en cultuur ............................................................................................................ 59 1.7 Algemene dekkingsmiddelen ............................................................................................................................ 67 1.8 Overhead ...........................................................................................................................................................
77 1.9 Vennootschapsbelasting ................................................................................................................................... 83 1.10 Post onvoorziene uitgaven .............................................................................................................................. 85 2 PARAGRAFEN JAARVERSLAG ............................................................................................................................ 87 2.1 Paragraaf Lokale heffingen ............................................................................................................................... 89 2.2 Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing ...................................................................................... 95 2.3 Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen ........................................................................................................... 105 2.4 Paragraaf Financiering ...................................................................................................................................... 109 2.5 Paragraaf Bedrijfsvoering ..................................................................................................................................
119 2.6 Paragraaf Verbonden partijen ........................................................................................................................... 129 2.7 Paragraaf Grondbeleid ...................................................................................................................................... 133 2.8 Paragraaf Gevolgen coronacrisis ...................................................................................................................... 139 3 JAARREKENING ..................................................................................................................................................... 151 3.1 Overzicht van baten en lasten ...........................................................................................................................153 3.2 Toelichting overzicht van baten en lasten ..........................................................................................................157 3.3 Balans ...............................................................................................................................................................
175 3.4 Toelichting op de balans ....................................................................................................................................181 4 BIJLAGEN ................................................................................................................................................................215 4.1 Verantwoordingsinformatie specifieke uitkeringen ............................................................................................ 217 4.2 Overzicht investeringen .....................................................................................................................................221 4.3 Totaaloverzicht baten en laten per taakveld ...................................................................................................... 227 4.4 EMU-saldo .........................................................................................................................................................233 4.5 Overzicht van langlopende geldleningen .......................................................................................................... 235 4.6 Overzicht van gewaarborgde geldleningen ....................................................................................................... 237
1
2
Aanbiedingsbrief
Voor u ligt het jaarverslag en de jaarrekening van de gemeente Halderberge over het jaar 2020. In het jaarverslag en de jaarrekening leggen wij verantwoording af over de doelstellingen en voornemens die op basis van het collegewerkprogramma 2018-2022, Samen Vooruit! door het college zijn opgenomen in de Programmabegroting 2020. De jaarstukken ondersteunen de raad in zijn kaderstellende en, met name, in zijn controlerende functie. Het jaarverslag bestaat uit de programmaverantwoording en de paragrafen. De jaarrekening bestaat uit het overzicht van baten en lasten met toelichting, de balans met toelichting en de verantwoording van de specifieke uitkeringen (SiSa). In de gepresenteerde opzet van de jaarstukken wordt voldaan aan de richtlijnen van het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten. Alle prioriteiten en doelstellingen uit het raadsprogramma zijn ondergebracht in de door de gemeenteraad vastgestelde programma’s. Het betreft achtereenvolgens: • Bestuur en burgerzaken • Veiligheid • Openbare ruimte • Ruimtelijke en economische ontwikkelingen • Zorg, jeugd en participatie • Onderwijs, sport en cultuur Naast de programma's zijn er de algemene dekkingsmiddelen en de overhead. De verantwoording hiervan is ondergebracht in aparte hoofdstukken. Saldo Jaarrekening Het jaar 2020 sluit met een positief saldo van € 153.482.
In de verschillenanalyse die is opgenomen in de hoofdstukken "Programmaverantwoording" en "Toelichting overzicht van baten en lasten" is aangegeven hoe dit saldo is opgebouwd en worden de verschillen toegelicht. De belangrijkste oorzaken van het positieve saldo zijn: • Burgerzaken (€ 62.000 positief) • Degeneratievergoedingen en leges (€ 68.000 positief) • Verkoop (rest)gronden (€ 67.000 positief) • Communicatie afval (€ 70.000 positief) • Afvalstoffenheffing (€ 143.000 negatief) • Subsidie geluidsanering (€ 167.000 positief) • Bijdragen externe ontwikkelaars (€ 56.000 positief) • Afwaardering boekwaard St. Anna (€ 1.440.000 negatief) • Leges omgevingsvergunningen (€ 85.000 positief) • Bijstandverlening (€ 64.000 positief) • Re-integratie (€ 183.000 positief) • Woningaanpassingen (€ 159.000 positief) • Jeugdzorg (€ 227.000 negatief) • Bijdrage GIA (€ 77.000 positief) • Subsidie peuterspeelzalen (€ 84.000 positief) • Uitkeringen gemeentefonds (€ 60.000 positief) • Personele aangelegenheden (€ 66.000 positief) • Digitalisering archief (€ 66.000 negatief) Daarnaast zijn er veel overige, relatief kleine, positieve verschillen en nauwelijks kleinere negatieve verschillen. Het totaalbedrag van alle verschillen tussen € 20.000 en € 50.000 bedraagt € 680.000 positief. 3
Financieel beeld 2020 Samen met de saldi van de Voor- en Najaarsnota en de Slotwijziging 2020 ontstaat voor het gehele jaar 2020 het volgende beeld: Saldo Voordelig saldo Jaarrekening 2020
€ 153.482
Voordelig saldo Slotwijziging 2020 (volledig toegevoegd aan de algemene reserve)
€ 315.357
Nadelig saldo Najaarsnota 2020 (volledig onttrokken aan de algemene reserve)
-/- € 436.001
Nadelig saldo Voorjaarsnota 2020 (volledig onttrokken aan de algemene reserve)
-/- € 85.072
Totaal saldo 2020
-/- € 52.234
Op basis van de Voorjaarsnota, de Najaarsnota, de Slotwijziging en de Jaarrekening bedraagt het saldo over het gehele jaar 2020 € 52.234 negatief. Grondexploitaties Op 14 december 2017 heeft de gemeenteraad het woningbouwprogramma 2018-2028 vastgesteld. Hierbij is, op basis van de huidige woningmarkt en de provinciale bevolkings- en woningbouwprognoses, een reëel programma vastgesteld. Mede op basis van dit gewijzigde woningbouwprogramma zijn alle grondexploitatieberekeningen geactualiseerd en zijn de waarderingen van alle grondposities, indien nodig, bijgesteld. Dit heeft in 2020 geleid tot een klein negatief resultaat binnen de totale grondexploitaties. Per saldo is in 2020 een bedrag van € 20.790 onttrokken aan de algemene reserve grondexploitaties. In de paragraaf Grondbeleid wordt nader ingegaan op de grondexploitaties. Lokale beleidsindicatoren Een aantal lokale beleidsindicatoren van diverse programma's komt uit de Burgerpeiling. Wegens de coronacrisis is de geplande Burgerpeiling niet in het begin van 2021 uitgevoerd. De verwachting was dat de coronacrisis een te grote invloed zou hebben op de cijfers als deze in het begin van 2021 werd uitgevoerd. De Burgerpeiling 2021 wordt eind mei, begin juni uitgevoerd. De uitkomsten zijn naar verwachting in juli beschikbaar. In de Jaarrekening 2020 zijn om deze reden geen nieuwe cijfers opgenomen.
In de begroting 2022 zullen deze nieuwe cijfers worden opgenomen. Overigens kunt u de cijfers uit de Burgerpeiling 2021 vanaf half juli terugvinden op de website www.waarstaatjegemeente.nl. De lokale beleidsindicatoren van het programma "Zorg, jeugd en participatie" hebben als bron de Brabantscan (website Brabantscan.nl). Op deze website publiceert de GGD de resultaten van de vierjaarlijkse gezondheidsmonitors voor de doelgroepen kinderen, jongeren, volwassenen en ouderen. De indicatoren die nu op Brabantscan beschikbaar zijn, zijn afkomstig uit de volwassenen- en ouderenmonitor 2016. In 2020 heeft de GGD deze monitor voor beide doelgroepen opnieuw uitgevoerd. De lokale resultaten worden vanaf het vierde kwartaal 2021 verwacht. We zullen de nieuwe percentages van 2020 van deze indicatoren verwerken in de Jaarrekening 2021. Het meetmoment is 2020. Risico’s In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing wordt ingegaan op de weerstandscapaciteit en de risico’s. Bij de berekening van de weerstandscapaciteit is in deze jaarrekening uitgegaan van de reservepositie per 31 december 2020. In de paragraaf wordt een terugblik gegeven op de risico’s die waren opgenomen in de Programmabegroting 2020. Oudenbosch, 8 juni 2021 Het College van burgemeester en wethouders
4
1 Programmaverantwoording Jaarverslag
5
6
Programma Bestuur en burgerzaken
1.1.1 Inleiding Onze inwoners voelen zich thuis in Halderberge. Daar zorgen we voor door als gemeente goed bereikbaar voor onze inwoners, bedrijven en instellingen te zijn. We zijn een klantvriendelijke gemeente en we zorgen dat ook inwoners die digitaal minder vaardig zijn ons goed kunnen bereiken. Het uitgangspunt is om onze inwoners en ondernemers de komende jaren steeds meer op te zoeken in hun eigen omgeving. Halderberge is eerlijk en open en heeft integriteit hoog in het vaandel staan. Samenwerking met inwoners, ondernemers, instellingen en andere overheden is erg belangrijk. We bouwen verder aan de netwerk- samenwerking binnen De6 (Etten-Leur, Halderberge, Moerdijk, Roosendaal, Rucphen en Zundert) en werken samen met onze verbonden partijen. 1.1.2 Doelstellingen Inwoners zijn tevreden met onze dienstverlening en dit kunnen wij meten We meten de klanttevredenheid continu. We gebruiken hiervoor diverse meetinstrumenten. We vragen het inwoners regelmatig persoonlijk. Er zijn medewerkers beschikbaar om de dienstverlening te garanderen. Onze houding is vriendelijk en gastvrij. Dit is merkbaar in elk contact met inwoners en ondernemers Vragen van inwoners en ondernemers beantwoorden we altijd, bij wie of hoe de vraag ook binnenkomt. We gebruiken daarvoor onder andere het zaaksysteem. We spreken en schrijven klare taal, zonder jargon. We controleren elkaar op deze kwaliteit.
Teams nemen deel aan de training Klare Taal. Voortzetten en verder ontwikkelen van overheids- en burgerparticipatie We vernieuwen de samenwerking met inwoners, zoals het stimuleren van bestaande en nieuwe initiatieven. We betrekken collectieven zoals de Samenstichtingen, adviesraden en ondernemersplatforms op tijd. We denken in oplossingen. Wij weten wat er in elke kern speelt. De ambassadeurs helpen hierbij. Integriteit heeft de aandacht Raad, college en ambtelijke organisatie werken samen aan bewustwording en bespreekbaar maken van integriteit. Onze inwoners hebben vertrouwen in de lokale politiek Onze bestuurders zijn betrokken bij alle kernen en gaan in gesprek met onze inwoners. Daarmee geven ze invulling aan het begrip “dagelijkse democratie”. Grip op verbonden partijen en regionale samenwerking n de regio werken wij op verschillende domeinen samen met andere gemeenten en partijen. Het is voor de inwoner duidelijk wat de samenwerking inhoudt en wat het ons oplevert. We koesteren onze regionale samenwerkingen zoals binnen De6 en met de Brabantse Wal, provincie en het waterschap. 1.1.3 Huidig beleid • Bestuurlijke visie over de toekomst van Halderberge (2016) • Nota burgerparticipatie (2017) • Agenda bestuurlijke vernieuwing (2017) • Nota Verbonden Partijen (2015) • Informatiebeleidsplan 2016-2020 • Organisatievisie (2015) • Gedragscode (2016)
7
1.1.4 Reguliere werkzaamheden • Continu meten van klanttevredenheid • Opvolgen Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) en verantwoording aan raad • Continu informeren van inwoners • Inzet ambassadeurs voor de kernen • Zaaksysteem implementeren in gehele organisatie 1.1.5 Beleidsindicatoren Lokale indicatoren • Inwoners zijn tevreden met onze dienstverlening en wij kunnen dit meten - De waardering van onze dienstverlening door onze inwoners is gestegen van een 6,4 in 2019 naar een 6,8 in 2023. De gemiddelde waardering van de dienstverlening van vergelijkbare gemeenten is 6,8. Bron: Burgerpeiling 2019 -
Ontwikkeling indicator - 2019: 6,4 -
•
2021: De Burgerpeiling wordt in Q2 van 2021 uitgevoerd.
Voortzetten en verder ontwikkelen overheids- en burgerparticipatie - De waardering van inwoners en organisaties over de wijze waarop zij worden betrokken en over het zoeken van de samenwerking tussen gemeente, inwoners en organisaties is gestegen van een 5,9 in 2019 naar een 6,1 in 2021.Het gemiddelde cijfer van vergelijkbare gemeenten over de wijze waarop zij inwoners en organisaties betrekken en hiermee samenwerken is 6,0. Bron: Burgerpeiling 2019 -
Ontwikkeling indicator - 2019: 5,9 -
2021: de Burgerpeiling wordt in Q2 van 2021 uitgevoerd.
BBV-indicatoren Voor het programma Bestuur en burgerzaken zijn in het BBV geen verplichte beleidsindicatoren opgenomen. 1.1.6 Wat hebben we bereikt en wat hebben we ervoor gedaan? Doelstelling
Activiteiten 2020
Wat is er bereikt in 2020?
Inwoners zijn tevreden met onze dienstverlening en dit kunnen wij meten
De burgerpeiling is de 0-meting op het gebied van dienstverlening. Om tot verbeteracties te komen, wordt na aanleiding van de burgerpeiling in de tweede helft van 2019 een aanvullend onderzoek onder inwoners gedaan.
Er hebben diverse acties plaats gevonden op basis van de output van de Burgerpeiling. Zo zijn er o.a. meer processen op een zaakgerichte manier ingericht en is er kritisch gekeken naar een aantal doorlooptijden. Ook hebben we een peiling gehouden onder onze ondernemers. In 2021 zullen we wederom een peiling af nemen onder onze inwoners.
In 2020 voeren we de verbeteracties die hieruit volgen uit.
•
Activiteiten opstellen om dienstverlening verder te verbeteren op basis van aanvullend onderzoek
•
Activiteiten implementeren/uitvoeren
Verder is geprobeerd om ondanks de coronacrisis onze standaard dienstverlening op peil te houden.
8
Doelstelling
Activiteiten 2020
Wat is er bereikt in 2020?
Onze houding is vriendelijk en gastvrij. Dit is merkbaar in elk contact met inwoners en ondernemers
Op basis van de resultaten uit het Burgerpanel en concrete acties uit het Actieplan dienstverlening, zijn we zowel digitaal als fysiek goed toegankelijk zijn.
Het afgelopen jaar is er veel geïnvesteerd. Zo zijn er meer processen vanuit een lean bril bekeken en is steeds meer aandacht besteed aan digitaal hostmanship.
•
Activiteiten opstellen om dienstverlening verder te verbeteren op basis van aanvullend onderzoek
•
Activiteiten implementeren/uitvoeren
Steeds vaker komen documenten per e-mail bij onze organisatie binnen. Het managen en structureren van de e-mailstroom is bepalend voor de mate waarin de organisatie verantwoording kan afleggen over haar beslisprocessen. Het generiek opslaan van álle e-mail in een afgescheiden omgeving zal in de toekomst niet meer voldoende zijn. Dit dient goed ingeregeld te zijn zowel vanuit juridisch perspectief als vanuit het perspectief van bedrijfsvoering. Hiervoor wordt in 2020 een onderzoek uitgevoerd en een activiteitenplan opgesteld.
Voortzetten en verder ontwikkelen van overheids- en burgerparticipatie
•
Onderzoek en advies door een externe deskundige
•
Activiteitenplan opstellen
Verder is geprobeerd om ondanks de coronacrisis onze standaard dienstverlening op peil te houden.
Helaas is dit door andere ict prioriteitstelling (uitrol MS teams e.d.) niet gerealiseerd in 2020. In 2021 willen we realiseren dat e-mails gericht aan de medewerkers te vinden moeten zijn bij de onderwerpen waar ze betrekking op hebben. De verantwoordelijkheid hiervoor is echter veelal ad hoc geregeld en versnipperd in de organisatie onder gebracht. Het managen en structureren van de e-mailstroom is bepalend voor de mate waarin de organisatie verantwoording kan afleggen over haar beslisprocessen en het generiek opslaan van alle e-mail in een afgescheiden omgeving zal in de toekomst niet voldoende zijn. Dit dient goed ingeregeld te worden zowel vanuit juridisch als vanuit het bedrijfsvoeringsperspectief. In 2021 zullen we dit organisatiebreed oppakken.
In 2020 continueren we het thuisbezorgen van reisdocumenten.
De mogelijkheid om reisdocumenten aan huis te laten bezorgen is vanaf 2020 onderdeel van de standaard dienstverlening.
Doorontwikkelen van de gereedschapskist voor overheids- en burgerparticipatie, waarbij aandacht is voor het leren van de ervaring met participatietrajecten.
Er zijn intern gesprekken gevoerd om te leren van onze ervaringen met participatie. Ook is er een klankbordgroep gevormd binnen de organisatie om te werken aan de actualisatie van de nota overheids- en burgerparticipatie. De geleerde lessen worden in deze actualisatie meegenomen, evenals bij nieuwe participatietrajecten.
Evalueren van de huidige initiatieven om jongeren te betrekken bij de samenleving.
Het onderzoek naar jongerenparticipatie heeft plaatsgevonden. De resultaten zijn met de nieuwe burgemeester en deraadswerkgroep integriteit en bestuurlijke vernieuwing gedeeld.
•
Evaluatie kinderburgemeester
•
Verkennen nieuwe manier om jongeren te betrekken
Een geplande pilot met basisscholieren heeft vanwege corona dit jaar helaas geen doorgang gevonden.
9
Doelstelling
Onze inwoners hebben vertrouwen in de lokale politiek
Grip op verbonden partijen en regionale samenwerking
Activiteiten 2020
Wat is er bereikt in 2020?
In 2019 is het digitaal burgerpanel geëvalueerd en voortgezet. Ook in 2020 wordt er via het digitaal burgerpanel gepeild hoe inwoners denken over een aantal thema’s.
Het digipanel is ook in 2020 ingezet. In drie verschillende vragenlijsten is inwoners gevraagd om hun mening te geven over evenementenbeleid/ vuurwerkoverlast, humane huisvesting van arbeidsmigranten en de toekomst van het religieus erfgoed in Oudenbosch.
•
In 2020 bezoeken burgemeester en wethouders de resterende twee kernen, Bosschenhoofd en Oudenbosch, om met inwoners in gesprek te gaan. Het college wil door de avond een beeld krijgen wat goed gaat in de kern en wat nog beter kan.. Deze avonden moeten nog gepland worden. Als alle kernen bezocht zijn, vindt een evaluatie plaats. Dan wordt besloten of en hoe het college deze bezoeken voortzet.
De collegebezoeken aan Bosschenhoofd en Oudenbosch konden vanwege corona geheel 2020 niet plaatsvinden. Bekeken wordt wanneer dit in 2021 weer opgepakt kan worden.
•
Ook In 2020 brengt het college diverse werkbezoeken met als doel nader kennis te maken met inwoners, ondernemers en instellingen.
Ook de werkbezoeken van het college konden vanwege corona het gehele jaar niet doorgaan. Ook hier wordt bekeken wanneer dit in 2021 weer opgepakt kan worden.
•
Jaarlijkse update infographic verbonden partijen en deze communiceren met inwoners.
Deze is in Q2 geactualiseerd en op de website geplaatst.
•
Verwerken resultaten Grip op Verbonden Partijen/ rapport Berenschot RWB
Een en ander is opgenomen in de Notitie Grip op Verbonden partijen en wordt verder meegenomen bij de (regionale) Evaluatie van de Nota Verbonden Partijen. Er is inmiddels gestart met het werken met raadsadoptanten.
•
Verwerken resultaten evaluatie Nota Verbonden Partijen
Het rapport van de evaluatie van de Nota Verbonden Partijen is najaar 2020 verschenen en toegezonden aan de raden in West-Brabant. De uitwerking hiervan zal na (regionale) besluitvorming in de raden gaan plaatsvinden.
10
1.1.7 Verbonden partijen GR Regio West-Brabant (RWB) Doel of belang dat wordt behartigd:
De regeling heeft tot doel om gemeenschappelijke belangen van de deelnemende gemeenten te behartigen onder meer door te komen tot de opstelling, vaststelling en uitvoering van de strategische agenda en de strategische visie voor West-Brabant. Er bestaan de volgende programma’s: • Algemeen; • Economie; • Ecologie; • Leefbaarheid; • Uitvoeringsgerichte taken: - Kleinschalig Collectief Vervoer (KCV); - Gebiedsgerichte aanpak (GGA); - Regio-archeologie en cultuurhistorie; - Regionaal Mobiliteitscentrum (MBC); en - Routebureau West-Brabant.
Beleidsrealisatie: De volgende beleidsrealisaties in 2020 kunnen worden vermeld: • De uitvoering van de strategische agenda, het Actieprogramma RWB 2019-2023, loopt op schema. • Daaronder valt de verdere uitwerking van de lopende opgaven op het gebied van Economie (bijvoorbeeld Bedrijventerreinen), Arbeidsmarkt (o.a. het nieuwe uitvoeringsprogramma West-Brabant werkt met Talent en het Afsprakenkader Arbeidsmigranten West-Brabant), Mobiliteit (Gedeelde Mobiliteit, Slim goederenvervoer etc.) en Ruimte (o.a. Vitaal Platteland en Sterke Steden). • Ook is een aantal “nieuwe” (maar wel voorziene) opgaven opgepakt zoals circulaire economie, vrijetijdseconomie en het Regiodeal-project Human Capital Topsectoren. • In de tweede helft van 2020 is veel energie gestoken in het maken van samenwerkingsafspraken met de provincie Noord-Brabant. De agenda van het nieuwe college van GS en de regionale agenda (o.a. Actieprogramma RWB) zijn bij elkaar gelegd. Samenwerkingsafspraken gericht op de gezamenlijke doelen zijn op 18 december bekrachtigd. • De regionale subsidieregeling O&O-fonds en de provinciale subsidieregeling Economie en Innovatie zijn uitgevoerd. Hierdoor is resp. € 470.000 en € 350.000 in innovatieve projecten in de regio geïnvesteerd. • Op verschillende gebieden zijn extra subsidiegelden gegenereerd en ingezet.
De belangrijkste betreft € 500.000 van de provincie Noord-Brabant ter bestrijding van de negatieve effecten van corona op de arbeidsmarkt. • Op de uitvoeringsgerichte taken is het coronaeffect verschillend. Vanwege de terugval in het gebruik van Deeltaxi West-Brabant is aan de vervoerder een continuïteitsbijdrage betaald. Voor het overige overstijgt de vraag naar de RWB-producten ondanks corona de verwachtingen. In 2020 is begonnen met een nadere beschouwing van de gewenste samenwerking op de Gebiedsgerichte Aanpak Verkeer en Vervoer en het Routebureau RWB.
11
1.1.8 Systematisch toezicht 2020 Financieel toezicht De provincie heeft per brief d.d. 23 december 2019 aangegeven dat de Begroting 2020 voldoet aan de gestelde criteria. Dit houdt in dat de gemeente valt onder repressief toezicht. De Begroting voor 2020 was structureel en reëel in evenwicht. De provinciale beoordeling van de Begroting 2021 is per brief op 14 december 2020 ontvangen en voldoet eveneens aan de gestelde criteria van repressief toezicht. Archieftoezicht De gemeente heeft op 21 juli 2020 het Toezichtoordeel Informatie- en Archiefbeheer vanuit de Provincie Noord-Brabant ontvangen. De conclusie is dat de gemeente gedeeltelijk voldoet. De provincie heeft drie specifieke vragen: 1. In hoeverre zijn door uw organisatie bij gemeenschappelijke regelingen of uitbesteding van taken voorzieningen getroffen voor de zorg en het beheer van archieven? Heeft u een overzicht van de maatregelen die eventueel nog genomen moeten worden om de zorg en het beheer van deze archieven goed te regelen? 2. Is de inventarisatie van archiefbescheiden buiten het DMS afgerond en beschikt uw organisatie over een actueel, compleet en logisch samenhangend overzicht van archiefbescheiden? 3. In hoeverre voldoet de archiefruimte aan de wettelijke eisen? Het college heeft de vragen opgepakt en werkt samen met WBA aan een verbeterplan.
1.1.9 Wat heeft het gekost? Overzicht van baten en lasten programma Bestuur en burgerzaken (x € 1.000). Bestuur en burgerzaken
Primaire begroting 2020
Begroting 2020 incl. wijziging
Realisatie 2020
Verschil
V/N
1.620
1.987
2.028
-41
N
0.2 Burgerzaken
618
659
622
37
V
Totaal lasten
2.238
2.646
2.650
-4
N
0
0
6
6
V
0.2 Burgerzaken
303
285
337
52
V
Totaal baten
303
285
343
58
V
-1.935
-2.361
-2.307
54
V
0.10 Toevoegingen aan reserves
0
0
0
0
0.10 Onttrekkingen aan reserves
0
21
21
0
Totaal mutaties reserves
0
21
21
0
-1.935
-2.340
-2.286
54
Lasten per taakveld 0.1 Bestuur
Baten per taakveld 0.1 Bestuur
Saldo van baten en lasten
Mutaties reserves
Resultaat
V
12
1.1.10 Verschillenanalyse Toelichting belangrijkste verschillen begroting (incl. wijziging) en realisatie programma Bestuur en burgerzaken (x € 1.000). Taakveld
Verschil
V/N Toelichting
0.2 Burgerzaken
62
V
Het voordeel op het taakveld Burgerzaken is het totaal van de diverse producten die hier onder vallen. Zo zijn er op het gebied van dienstverlening meer inschrijvingen geweest voor huwelijken, geboorten en overlijden dan vooraf begroot en zijn geen externe advieskosten gemaakt. Ook zijn in 2020 meer aanvragen gedaan voor nieuwe reisdocumenten dan verwacht. De verkoop van gezondheidsverklaringen aan de inwoners is voor een groot deel teruggelopen omdat inwoners persoonlijk bij het CBR digitaal een gezondheidsverklaring kunnen aanvragen. Door de coronamaatregelen is in het voorjaar van 2020 het aanvragen van naturalisatie en optie zoveel mogelijk beperkt. Daarna is aan de inwoners weer de gelegenheid gegeven om een aanvraag te doen.
Directe personele lasten programma Bestuur en burgerzaken
-17
N
Het totale verschil op de personele lasten 2020 bedraagt € 2.000 positief. Als gevolg van de toerekening van de directe personeelslasten aan de verschillende programma's en taakvelden ontstaan op programmaniveau verschillen ten opzichte van de begroting. Tegenover het nadeel van € 17.000 op het programma Bestuur en burgerzaken staan voordelen op andere programma's. Voor het totaaloverzicht van de personele lasten wordt verwezen naar de paragraaf Bedrijfsvoering.
Overige afwijkingen
9
V
Totaal
54
V
13
14
Programma Veiligheid
1.2.1 Inleiding We willen investeren in de veiligheid van onze inwoners. Samen met inwoners en andere partners werken we aan onze lokale veiligheid. Soms nemen we hierin de leiding en soms ondersteunen we. 1.2.2 Doelstellingen Een veilige buurt voor iedereen Wij zetten ons in voor een veilige omgeving voor iedereen. Daarnaast willen wij ook zorgen dat al onze inwoners zich veilig voelen. Dit doen we samen met scholen, jongerenwerk, wijkagenten en de wijkteams. Behouden van de gezamenlijke aanpak van zorg en veiligheid We gaan door met de goede samenwerking tussen sociaal domein, veiligheid en zorg. Hierbij zorgen we ervoor dat het altijd duidelijk is wie wat doet en dat dit ook gebeurt. Aanpakken van (georganiseerde) criminaliteit In samenwerking met politie, openbaar ministerie, Regionaal Informatie en Expertise Centrum en Taskforce BrabantZeeland pakken we criminaliteit aan. We willen dat inwoners weten waar ze (signalen van) crimineel gedrag kunnen melden en dat ze dit ook meer gaan doen. Een daadkrachtige crisisbeheersing Op het moment dat zich een crisis voordoet, handelen we in samenwerking met de Veiligheidsregio op een snelle en actieve manier. Een beter evenwicht tussen risicovolle activiteiten en de omgeving Externe veiligheid gaat over de risico’s voor mens en milieu bij gebruik, opslag en vervoer van gevaarlijke stoffen.
We willen een goed beeld van de risico’s in de gemeente zodat iedereen weet wat hij kan doen bij een calamiteit. 1.2.3 Huidig beleid • Integraal Veiligheidsplan 2019-2022 • Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving – Uitvoeringsprogramma leefomgeving 1.2.4 Reguliere werkzaamheden • Het uitvoeren van het Integraal Veiligheidsplan. • Uitvoeren vergunningverlening, toezicht en handhaving APV en bijzondere wetten
15
1.2.5 Beleidsindicatoren Lokale indicatoren • Een veilige buurt voor iedereen - Het rapportcijfer veiligheid Halderberge is van een 7,2 in 2018 gestegen naar een 7,3 in 2022. Bron: Veiligheidsmonitor -
Ontwikkeling indicator - 2018: 7,2 - 2021: de veiligheidsmonitor wordt in Q2 van 2021 geactualiseerd en daarna in de begroting 2022 opgenomen.
-
Het aantal inwoners dat zich onveilig voelt in de eigen leefomgeving is gedaald van 16% in 2018 naar 15% in 2022. Bron: Veiligheidsmonitor1
-
Ontwikkeling indictaor - 2018: 16% - 2021: de Veiligheidsmonitor wordt in Q2 van 2021 geactualiseerd en daarn in de begroting 2022 opgenomen.
BBV-indicatoren De onderstaande verplichte indicatoren vallen onder het programma Veiligheid (bron: www.waarstaatjegemeente.nl; d.d.24 maart 2021). Indicator Verwijzingen Halt1
Winkeldiefstallen2
Geweldsmisdrijven3
Diefstallen uit woning4
Vernielingen en beschadigingen (in de openbare ruimte)5
2017
2018
2019
2020
Halderberge
89,0
66,0
133,0
-
Vergelijkbare gemeenten
116,0
111,0
122,0
-
Halderberge
0,8
0,8
0,8
-
Vergelijkbare gemeenten
1,0
1,0
1,1
-
Halderberge
2,9
3,5
3,8
-
Vergelijkbare gemeenten
3,6
3,4
3,4
-
Halderberge
2,0
2,2
2,2
-
Vergelijkbare gemeenten
2,2
2,0
1,9
-
Halderberge
3,4
4,0
4,8
-
Vergelijkbare gemeenten
4,7
4,2
4,6
-
1 Verwijzingen Halt per 10.000 inwoners van 12-17 jaar. 2 Het aantal winkeldiefstallen per 1.000 inwoners. 3 Het aantal gewelds- en seksuele misdrijven, per 10.000 inwoners. 4 Het aantal diefstallen uit woningen, per 1.000 inwoners. 5 Het aantal vernielingen en misdrijven tegen de openbare ruimte per 10.000 inwoners.
16
1.2.6 Wat hebben we bereikt en wat hebben we ervoor gedaan? Doelstelling
Activiteiten 2020
Wat is er bereikt in 2020?
Een veilige buurt voor iedereen
Preventie-activiteiten, inzet buurtbemiddeling, ondersteunen van initiatieven van buurtpreventie en/of whatsappbuurtpreventiegroepen, woninginbraak-inspecties.
Buurtbemiddeling is ingezet en het contract is verlengd. In samenwerking met inbraakproof worden bewoners aangeschreven voor het uitvoeren van een woningscan.
Onderzoek veiligheidsbeleving.
Editie is eind maart 2020 opgeleverd.
Cameratoezicht versterken.
Mobiele camera’s zijn aangeschaft.
Behouden van de gezamenlijke aanpak van zorg en veiligheid
Daadkrachtig handelen en verantwoordelijkheid nemen bij complexe en risicovolle casussen, waarbij er zorgen over veiligheid zijn.
De samenwerking met het team Zorg en Jeugd en deelname aan netwerkberaden is gecontinueerd dit jaar.
Aanpakken van georganiseerde) criminaliteit
Meewerken aan project buitengebied.
Eind 2020 zijn we tot conclusie gekomen om zelf een veiligheidsmonitor uit te laten voeren in het buitengebied om een beter beeld te krijgen bij het veiligheidsgevoel in dit gebied.
Uitvoeren actieplan synthetische drugs.
Door de werkzaamheden rondom corona is dit minimaal opgepakt.
Een daadkrachtige crisisbeheersing
Deelname aan opleidingen, trainingen en oefeningen.
Door de werkzaamheden rondom corona is dit minimaal opgepakt. Een aantal online trainingen/oefeningen hebben wel doorgang kunnen vinden.
Een beter evenwicht tussen risicovolle activiteiten en de omgeving
Afronden uitvoeringsprojecten (waaronder de fysieke maatregelen) van het project MHR
De uitvoeringsprojecten hebben door de corona vertraging opgelopen. Inmiddels zijn in Roosendaal de werkzaamheden begonnen. In maart starten de werkzaamheden in Oudenbosch.
In samenwerking met de Regio West-Brabant de externe veiligheid in relatie tot spoor borgen en te komen tot een duurzame oplossing voor de groei van het goederenvervoer over het spoor.
Samen met de eigen lobbyist en de lobby vanuit de Regio West Brabant is opgetrokken in het project van de herziening van het Basisnet spoor. De uitwerking loopt in 2021 door.
Het uitdragen van de lobbyboodschap in samenwerking met de Vereniging Alternatief Goederenspoor.
Samen met de VAG en de lobbyist zijn gesprekken gevoerd met Tweede Kamerleden. Hierdoor hebben Tweede Kamerleden vragen gesteld aan de verantwoordelijke staatssecretaris.
17
1.2.7 Verbonden partijen GR Veiligheidsregio West- en Midden-Brabant (VRWMB) Doel of belang dat wordt behartigd:
Het openbaar lichaam heeft tot doel samen te werken voor een goede behartiging van de zorg voor de veiligheid en de hulpverlening aan de burgers in het werkgebied bij het bieden van brandweerzorg, geneeskundige hulpverlening en de voorbereiding op en bestrijding van ongevallen, crises en rampen. Het primaire doel is het beschermen van burgers tegen risico’s op het gebied van fysieke veiligheid. Het secundaire doel is om te zorgen voor een efficiënte en kwalitatief hoogwaardige organisatie van de brandweerzorg, de geneeskundige hulpverlening, de gemeenschappelijke meldkamer en de rampenbestrijding en crisisbeheersing onder één regionale bestuurlijke regie.
Beleidsrealisatie: Het uitvoeren van het beleidsplan voor de periode 2019-2023. In dit beleidsplan ligt het accent op risicobeheersing, zelfredzaamheid burgers, brandveilig leven, publieke-private samenwerking als ook het vernieuwen van de organisatie voor bevolkingszorg. Jaarlijks worden deze onderwerpen concreet door vertaald in resultaten en acties voor de verschillende thema’s en volgt verantwoording daarover in de P&C cyclus.
18
1.2.8 Wat heeft het gekost? Overzicht van baten en lasten programma Veiligheid (x € 1.000). Veiligheid
Primaire begroting 2020
Begroting 2020 incl. wijziging
Realisatie 2020
Verschil
V/N
1.1 Crisisbeheer en brandweer
1.929
1.906
1.887
19
V
1.2 Openbare orde en veiligheid
826
975
1.066
-91
N
2.755
2.881
2.954
-72
N
1.1 Crisisbeheer en brandweer
0
26
29
3
V
1.2 Openbare orde en veiligheid
31
9
2
-7
N
Totaal baten
31
35
31
-4
N
-2.724
-2.846
-2.923
-76
N
0.10 Toevoegingen aan reserves
0
0
0
0
0.10 Onttrekkingen aan reserves
0
44
44
0
Totaal mutaties reserves
0
44
44
0
-2.724
-2.802
-2.878
-76
Lasten per taakveld
Totaal lasten
Baten per taakveld
Saldo van baten en lasten
Mutaties reserves
Resultaat
N
19
1.2.9 Verschillenanalyse Toelichting belangrijkste verschillen begroting (incl. wijziging) en realisatie programma Veiligheid (x € 1.000). Taakveld
Verschil
V/N Toelichting
1.1 Crisisbeheer en brandweer
29
V
In 2020 is een vergoeding ontvangen van de Veiligheidsregio voor geleverde uren in verband met de coronacrisis. Bij de bestemming van het jaarrekeningsaldo wordt voorgesteld wordt dit bedrag in 2021 in te zetten voor dekking van de benodigde capaciteit.
Directe personele lasten programma Veiligheid
-125
N
Het totale verschil op de personele lasten 2020 bedraagt € 2.000 positief. Als gevolg van de toerekening van de directe personeelslasten aan de verschillende programma's en taakvelden ontstaan op programmaniveau verschillen ten opzichte van de begroting. Tegenover het nadeel van € 125.000 op het programma Veiligheid staan voordelen op andere programma's. Voor het totaaloverzicht van de personele lasten wordt verwezen naar de paragraaf Bedrijfsvoering.
Overige afwijkingen
20
V
Totaal
-76
N
20
Programma Openbare ruimte
1.3.1 Inleiding De gemeente Halderberge werkt samen met andere partijen aan vraagstukken in de openbare ruimte. Dit kan in verschillende rollen. We doen dit voor de ontwikkeling en het beheer van een schone, groene, veilige en duurzame openbare ruimte. De openbare ruimte zijn de straten en pleinen, vijvers en sloten, plantsoenen en parken en ruimtes die door de overheid worden beheerd. De trend is dat de kwaliteit van de openbare ruimte verhoogd moet worden. Klimaatverandering vormt een grote uitdaging voor de komende jaren. Maatregelen om hier op in te spelen nemen we samen met onze inwoners, bedrijven, gebruikers van de openbare ruimte en de regionale partners. 1.3.2 Doelstellingen We maken Halderberge groener, schoner en veiliger We verbeteren de kwaliteit van het groen en willen meer groen in de openbare ruimte. Inwoners, ondernemers en bezoekers waarderen de openbare ruimte. Klimaat staat voorop: klimaatadaptatie Het klimaat verandert snel. We zorgen ervoor dat de openbare ruimte de gevolgen van de klimaatverandering aankan. Dit doen we in bestaande en nieuwe wijken. Verbeteren verkeersveiligheid voor alle verkeersdeelnemers De gemeente Halderberge is een verkeersveilige gemeente voor alle verkeersdeelnemers met extra aandacht voor kwetsbare groepen. Alle kernen bereikbaar Inwoners en bezoekers moeten met geschikt vervoer naar elke kern kunnen reizen.
Inwoners, ondernemers en gebruikers hebben invloed op de openbare ruimte Inwoners worden betrokken bij initiatieven en de gemeente stimuleert en ondersteunt initiatieven van inwoners. Aandacht voor communicatie, educatie en bewustwording Het is belangrijk om inwoners en gebruikers doorlopend op de hoogte te houden van wat we doen in de openbare ruimte. Niet alleen het hoe maar ook het waarom is belangrijk. Hiermee krijg je meer begrip en betere acceptatie. 1.3.3 Huidig beleid • Groenbeleidsplan (2020) • Landschapsplan 2016-2025 • Kadernota parkeren 2017-2021 • Beleidsplan Civiel Technische Kunstwerken 2017-2021 • Speelbeleid 2015-2018 • Beleidsplan openbare verlichting 2020-2023 • Beleidsplan wegen 2016-2020 • Gemeentelijk rioleringsplan 2020-2023 • Gladheidsbestrijdingsplan 2020-2021 • Meerjarig onderhoudsprogramma gebouwen 2020-2024 • Algemene verordening ondergrondse infrastructuur
21
1.3.4 Reguliere werkzaamheden De reguliere werkzaamheden bestaan uit beheer en onderhoud van de openbare ruimte, gemeentelijke gebouwen en voorzieningen. 1.3.5 Beleidsindicatoren Lokale indicatoren • We maken Halderberge groener, schoner en veiliger - Het percentage inwoners dat vindt dat de perken, plantsoenen en parken in hun buurt goed zijn onderhouden, is in de periode 2019 – 2023 gestegen van 39% naar 50%. Het percentage inwoners van vergelijkbare gemeenten dat vindt dat perken, plantsoenen en parken in hun buurt goed zijn onderhouden, bedraagt 59%. Bron: Burgerpeiling 2019 -
•
Klimaat staat voorop: klimaatadaptatie - Het percentage volwassenen dat vindt dat de Halderberge voldoende plekken voor verkoeling heeft. Momenteel vindt 66% van de volwassenen tussen 19-64 jaar dit. Het streven is om dit in 2030 te laten stijgen naar 75% van de volwassen personen in Halderberge. Bron: Brabantscan GGD: Hitte -
•
Ontwikkeling indicator - 2019: 39% - 2021: de Burgerpeiling wordt in Q2 van 2021 uitgevoerd.
Ontwikkeling indicator - 2019: 66% - 2020: Er is nog geen actuele scan beschikbaar.
Verbeteren verkeersveiligheid voor alle verkeersdeelnemers - Het percentage inwoners dat vaak te maken heeft met onveilige verkeerssituaties in de buurt is in de periode 2019 – 2023 gedaald van 70% naar 65%. Bron: Burgerpeiling 2019 -
Ontwikkeling indicator 2019: 70% 2021: de Burgerpeiling wordt in Q2 van 2021 uitgevoerd.
BBV-indicatoren Voor het programma Openbare ruimte zijn in het BBV geen verplichte beleidsindicatoren opgenomen. 1.3.6 Wat hebben we bereikt en wat hebben we ervoor gedaan? Doelstelling
Activiteiten 2020
Wat is er bereikt in 2020?
We maken Halderberge groener, schoner en veiliger
Onkruidbeheersing op verhardingen
Het onkruidbeheer op de verhardingen is uitgevoerd door de inzet van de heetwater techniek en borstelmachines. Op 1 oktober is een nieuw contractperiode ingegaan, waarbij de onkruidbeheersing op de verhardingen plaats vindt op basis van een te behalen beeld. Om te voldoen aan het beschreven beeld is het aan de aannemer om te bepalen met welke frequentie en waar onkruidbeheersing, gedurende het gehele jaar, plaats moet vinden.
22
Doelstelling
Activiteiten 2020
Wat is er bereikt in 2020?
Aanplant bloembollen en opwaardering groen entrees kernen.
Het groen bij de entree Kerkstraat in Oud Gastel is opgewaardeerd. De frequentie van het maaien van het gras bij de entree Dennis Leestraat in Stampersgat is verhoogd. Diverse bermen, waaronder de berm bij de entree Bovendonksestraat in Hoeven, zijn ingezaaid met een bloemenmengsel. Er zijn bloembollen geplant nabij de school in Oud Gastel. In het najaar zijn door de RotaryclubSeppe, op openbaar terrein, nabij de rotonde Past. van Breugelstraat bloembollen geplant. In Oud Gastel is, met de leerlingen van de basisschool, tussen het Dorpsbos en de Koriander het eerste mini-bosje gerealiseerd. Een mini-bosje met een educatieve waarde.
Vervanging van in slechte conditie verkerende beplanting.
Op diverse locaties in de kernen zijn open gevallen plekken in de plantsoenen en in slechte conditie verkerende beplantingen vervangen. Daarbij was ook aandacht voor herstel van de gazons. Onder andere in Johannapark, Leuvenhoek, Arnoutlaan en Wilgenroos in Hoeven. In de Past. van Breugelstraat in Bosschenhoofd. In de Parkstraat, Willem Alexanderstraat, de Biestraat en Meirstraat in Oud Gastel. Op het J.F. Vlekkenplein in Stampersgat en in de Spuilaan en Romelaan in Oudenbosch. Aanpak gazons, onder andere Groen Hart in Hoeven, Parkstraat, Laurier en Kruidenlaan in Oud Gastel. En deels aanpak gazon Romelaan en Watergraaflaan in Oudenbosch. Vervanging van bomen, onder andere in Pres. Hopstakenlaan in Hoeven, Zoutlaan, Spuilaan en Beukenlaan in Oudenbosch. Mgr. Meeuwissenstraat/ Tobe/ Bieslook en de Schoolstraat in Oud Gastel.
Intensivering onderhoud plantsoenen centra en bedrijventerreinen.
Er zijn extra onderhoudswerkzaamheden uitgevoerd in centra van de kernen. De frequentie van het maaien in de Industrieweg in Oudenbosch en op het bedrijventerrein Korenweide in Oud Gastel is verhoogd. Extra onderhoud is uitgevoerd aan de beplanting bedrijventerrein De Gorzen.
23
Doelstelling
Activiteiten 2020
Wat is er bereikt in 2020?
Klimaat staat voorop: klimaatadaptatie
Samen met het klimaatteam de klimaatdialoog opzetten en uitvoeren in Halderberge
Door de coronamaatregelen was het helaas niet mogelijk om gezamenlijke bijeenkomsten te organiseren. Hierdoor zijn de klimaatdialogen een aantal keer uitgesteld. In juni 2020 is er online wel een eerste externe dialoog in de vorm van een webinar georganiseerd en is er in september een regionale dialoog uitgevoerd. In januari 2021 is de tweede sessie van de lokale klimaatdialoog geweest. Deze vormt de basis om in 2021 een klimaatadaptatiestrategie op te gaan stellen.
Verbeteren verkeersveiligheid voor alle verkeersdeelnemers
Onderzoek naar kwaliteitsverbetering, versterking en toegankelijkheid wordt afgerond.
Dit betreft het onderzoek naar wandel- en fietsroutes. Het burgerparticipatieproces hebben we nog niet kunnen uitvoeren. Op donderdag 15 april 2021 informeren we de gemeenteraad over het plan van aanpak.
Resultaten van het onderzoek worden aan de gemeenteraad voorgelegd.
Dit betreft het onderzoek naar wandel- en fietsroutes. Het burgerparticipatieproces hebben we nog niet kunnen uitvoeren. Op donderdag 15 april 2021 informeren we de gemeenteraad over het plan van aanpak.
Werkgroep verkeer met gemeenten Roosendaal en Rucphen komt 2x bij elkaar.
We hebben zowel ambtelijk als bestuurlijk regelmatig overleg met de gemeenten Roosendaal en Rucphen.
Uitvoering geven aan mobiliteitsvisie
Vanuit de mobiliteitsvisie zijn er al verschillende zaken uitgevoerd, zoals o.a.: schoolzone Bosschenhoofd, verkeersaanpassing West-Vaardeke, realisatie Happy Streets (Fenkelstraat, Prof. Van Ginnekenstraat), evaluatie fietsstraat Oude Antwerpsepostbaan, uitvoering van mensgerichte maatregelen, en ook zijn er twee nieuwe smileys aangekocht t.b.v. gedragsbeïnvloeding. Verder loopt momenteel een burgerparticipatietraject over het verkeer op de Gastelsedijk West. Voor wat betreft de Molenstraat hebben we het verkeer gemonitord en zijn er verkeerstellingen verricht. We gaan bekijken of verkeersmaatregelen kunnen worden gecombineerd met het regulier onderhoud.
Periodieke afstemming met vervoerders over wijzigingen in routes, haltes, aansluitingen en rijtijden, bereikbaarheid scholen en vervoer van en naar de (kleine) kernen.
In verband met de maatregelen omtrent het coronavirus hebben er versoberingen plaatsgevonden in de dienstregeling. Dit is aan alle gemeenten gecommuniceerd.
Alle kernen bereikbaar
24
Doelstelling
Activiteiten 2020
Wat is er bereikt in 2020?
Inwoners, ondernemers en gebruikers hebben invloed op de openbare ruimte
Keet wordt ingezet voor participatietrajecten.
Vanwege de maatregelen omtrent het coronavirus hebben we de ‘keet in de wijk’ niet kunnen inzetten. Participatiebijeenkomsten worden momenteel digitaal gehouden.
Happy Streets wordt in 2 straten ingezet om de leefbaarheid in de straat te vergroten of om informatie op te halen voor een reconstructie.
Het project Happy Streets is uitgevoerd in de Fenkelstraat en Prof. Van Ginnekenstraat.
Aandacht voor communicatie, educatie en bewustwording
Gastlessen geven op scholen over water, riolering en klimaatadaptatie.
Door Corona zijn er geen gastlessen gegeven op scholen.
Actie tegel eruit, plantje erin jaarlijks laten terugkeren.
Door Corona is er geen actie geweest. Wel is er een geveltuintjes actie geweest.
1.3.7 Verbonden partijen Bij het programma Openbare ruimte zijn geen Verbonden partijen betrokken. 1.3.8 Rekenkameronderzoeken Onderzoek onderhoud en beheer openbare ruimte (koepelnotitie m.b.t. de gemeenten Etten-Leur, Geertruidenberg, Halderberge, en Roosendaal, november 2017). Dit onderzoek is de basis voor het vervolgonderzoek dat hieronder is aangegeven en waarvan de aanbevelingen zijn toegelicht. Onderzoek onderhoud en beheer openbare ruimte, Halderberge (eindrapportage, januari 2018) Aanbeveling 1: Zet de integrale beleidsontwikkeling door. Als reactie op de rapportage hebben we aangegeven dat het opstellen van een Integrale Beleidsnota (IBOR) niet meer de prioriteit heeft van het college. Werken worden projectmatig en integraal opgepakt. Aanbeveling 2: Werk achterstallig onderhoud civieltechnische kunstwerken weg en wees realistisch in het verhogen van geambieerde kwaliteitsniveaus. Het beleid onderhoud civiele kunstwerken is vastgesteld. Een onderdeel van dit beleid vormt het onderhoudsplan waarin meerjarig wordt aangegeven welke civiele kunstwerken we gaan onderhouden. Aanbeveling 3: Structureer de informatievoorziening aan de raad. De informatievoorziening over deze rapportage is opgenomen in de P&C-cyclus. Aanbeveling 4: Kosten marktpartijen in relatie tot eigen kosten beter in beeld brengen. Er is een nauwe samenwerking binnen De6.
Een werkgroep is gestart om de beschikbare specialismen binnen de 6 gemeenten in beeld te brengen. Einddoel is om kennis en kunde van de medewerkers beter te benutten. Zo kan bijvoorbeeld een medewerker van gemeente A met een bepaald specialisme worden ingezet voor een werk in gemeente B. De medewerker wordt dan tegen de loonsom uitgeleend. Hiervoor is een uurtarief beschikbaar. Als er sprake is van een tekort aan capaciteit wordt afgewogen wat de beste optie is. Als de benodigde expertise niet beschikbaar is binnen De6 blijft inhuur noodzakelijk. Aanbeveling 5 en 6: Participatie opschalen en Meer inzicht in wat de inwoners vinden van beheer en onderhoud openbare ruimte. Voor alle werken en projecten wordt vooraf een geschikt participatietraject afgesproken. Het ene project leent zich meer voor een hogere vorm van participatie dan het andere. Belangrijk is dat we verwachtingen over burgerparticipatie vooraf goed managen om teleurstellingen achteraf te voorkomen. Dit doen we door de randvoorwaarden vooraf duidelijk aan te geven. Ook proberen we voorafgaand aan de voorbereiding van een werk de ideeën en wensen van bewoners mee te nemen. Dit doen we door burgerpeilingen, meldingen en social media te raadplegen.
25
1.3.9 Wat heeft het gekost? Overzicht van baten en lasten programma Openbare ruimte (x € 1.000). Openbare ruimte
Primaire begroting 2020
Begroting 2020 incl. wijziging
Realisatie 2020
Verschil
V/N
0
132
109
23
V
4.386
5.065
4.742
323
V
2.2 Parkeren
39
79
30
49
V
2.5 Openbaar vervoer
8
8
8
0
5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie
2.504
2.568
2.590
-23
N
7.2 Riolering
2.419
2.444
2.274
170
V
95
99
107
-8
N
9.451
10.395
9.860
535
V
0
0
0
0
2.1 Verkeer en vervoer
142
176
255
78
V
2.2 Parkeren
11
11
9
-3
N
2.5 Openbaar vervoer
0
0
3
3
V
127
159
224
65
V
3.353
3.373
3.178
-195
N
40
40
37
-3
N
Totaal baten
3.674
3.760
3.706
-55
N
Saldo van baten en lasten
-5.777
-6.635
-6.155
480
V
0.10 Toevoegingen aan reserves
0
0
0
0
0.10 Onttrekkingen aan reserves
14
805
513
-292
N
Totaal mutaties reserves
14
805
513
-292
N
-5.763
-5.830
-5.641
189
V
Lasten per taakveld 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden 2.1 Verkeer en vervoer
7.5 Begraafplaatsen en crematoria Totaal lasten
Baten per taakveld 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie 7.2 Riolering 7.5 Begraafplaatsen en crematoria
Mutaties reserves
Resultaat
26
1.3.10 Verschillenanalyse Toelichting belangrijkste verschillen begroting (incl. wijziging) en realisatie programma Openbare ruimte (x € 1.000). Taakveld
Verschil
V/N Toelichting
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
20
V
Het geraamde bedrag voor klein onderhoud gebouwen is gebaseerd op een normbedrag per m2 vloeroppervlak. In 2020 zijn er minder kosten gemaakt voor klein onderhoud (storingen) dan het normbedrag.
2.1 Verkeer en vervoer
96
V
Er is in 2020 een voordeel op de kapitaallasten (rente en afschrijving) van verkeer en vervoer ontstaan omdat er minder is uitgegeven op verschillende projecten dan waarmee rekening was gehouden. In de Najaarsnota 2020 is hierover uitgebreid gerapporteerd. Daarnaast is de aan de investeringen toegerekende rente lager dan geraamd (0,5% op basis van de werkelijke rentelasten in plaats van 1,0% in de begroting).
0
Het groot onderhoud van wegen is in 2019 uitgesteld door de PFAS problematiek. Het budget hiervoor is gestort in een bestemmingsreserve die in 2020 voor een groot deel is benut. Het resterende budget van € 265.000 wordt in 2021 ingezet. Per saldo is dit budgettair neutraal.
-21
N
Als gevolg van een tariefsverhoging door het Waterschap is de belasting op wegen fors verhoogd. In de begroting was met deze verhoging nog geen rekening gehouden.
10
V
In 2020 was een budget van € 20.000 geraamd voor het onderzoek naar onderhoud fietspaden. Dit onderzoek heeft vertraging opgelopen omdat met name het burgerparticipatietraject als gevolg van Corona vertraging heeft opgelopen. Een deel van de kosten is al gemaakt in 2020, maar het restant volgt in 2021. Bij de bestemming van het jaarrekeningsaldo wordt voorgesteld het resterende budget van € 9.880 als jaaroverschrijdende uitgave mee te nemen naar 2021.
68
V
De werkzaamheden aan de nutsvoorzieningen door onder meer Enexis en Brabant Water nemen toe. Dit komt met name door het bereiken van het einde van de levensduur voor een aantal leidingen. Voor de werkzaamheden worden leges en degeneratievergoedingen ontvangen. Die nemen hierdoor ook toe. Een deel van de werkzamheden en daarmee ook de in rekening gebrachte leges heeft pas aan het einde van 2020 plaatsgevonden. Deze zijn dan ook niet meer bij de Slotwijizging meegenomen waardoor nu een positief verschil ontstaat.
-25
N
Buiten het reguliere onderhoud aan de openbare verlichting zijn de aanrijd schades de oorzaak van de overschrijding van de onderhoudskosten. Via het NODR wordt een deel van de schades verhaald. Gedurende 2020 is deze vergoeding al in de begroting meegenomen. Het kostenbudget gaf toen nog geen aanleiding om deze te verhogen. Door een late afrekening van de aannemer eind 2020 bleken de kosten toch hoger te zijn en kon dat niet meer bij de Slotwijziging worden meegenomen.
27
Taakveld
Verschil
V/N Toelichting
2.2 Parkeren
24
V
In 2020 was een budget van € 25.000 geraamd voor de sloop van de voormalige Hubo in Oudenbosch. Aan de voormalige Hubo waren 2 illegale bijbouwsels gerealiseerd. Eerst is met de inwoners van de betreffende percelen tot een oplossing gekomen betreffende de bijbouwsels. Eind 2020 is dit gelukt. In het eerste kwartaal van 2021 zal de voormalige Hubo gesloopt worden. Bij de bestemming van het jaarrekeningsaldo wordt voorgesteld het resterende budget van € 23.650 als jaaroverschrijdende uitgave mee te nemen naar 2021.
5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie
-46
N
De overschrijding op het onderhoud van het openbaar groen kent diverse oorzaken. Er zijn extra werkzaamheden voor onkruidbeheer uitgevoerd, als gevolg van de op dat moment heersende explosieve groei van onkruiden op de verhardingen op een aantal locaties. Dit heeft geresulteerd in een overschrijding van € 16.000. Verder zijn, als gevolg van extra noodzakelijk onderhoud, de budgetten voor het maaien van bermen, het onderhoud van landschapselementen, snoeiwerkzaamheden en het onderhoud van terreinen met een totaal van € 24.000 overschreden. Dit werd veroorzaakt door de storm in het najaar, extra werkzaamheden waren nodig voor het borgen van de veiligheid en het zorgen voor een duurzame instandhouding. Tenslotte heeft op diverse locaties nieuwe boomaanplant plaatsgevonden wat heeft geleid tot en overschrijding van dit budget met € 9.000. Hier staat een onttrekking aan de reserve Groenfonds tegenover.
20
V
In 2020 was een budget van € 20.000 geraamd voor de verhoging van de leefbaarheid van wijk Pagnevaart. Dit bedrag is ontvangen van de Lidl als tijdelijke compensatie voor hun winkel. Door Stichting Pagnifique is een voorstel gedaan om een padenstructuur aan te leggen op de Brink. De uitvoering wordt gecombineerd met de rioleringswerkzaamheden in wijk Pagnevaart. Bij de bestemming van het jaarrekeningsaldo wordt voorgesteld het budget van € 20.000 als jaaroverschrijdende uitgave mee te nemen naar 2021.
67
V
In 2020 hebben enkele incidentele verkopen van (rest)gronden plaatsgevonden. De aanvraag hiervoor is vooraf niet in te schatten. Het levert een incidenteel voordeel op.
7.2 Riolering
-27
N
Enkele mutaties in de lasten en baten op riolering leiden tot een lagere Btw-component. Aangezien de Btw-component wordt meegerekend bij het saldo van de rioolheffing, kan hier een lager bedrag aan worden toegerekend dan geraamd. Dit betekent een budgettair nadeel van € 27.000.
Directe personele lasten programma Openbare ruimte
-10
N
Het totale verschil op de personele lasten 2020 bedraagt € 2.000 positief. Als gevolg van de toerekening van de directe personeelslasten aan de verschillende programma's en taakvelden ontstaan op programmaniveau verschillen ten opzichte van de begroting. Tegenover het nadeel van € 10.000 op het programma Openbare ruimte staan voordelen op andere programma's. Voor het totaaloverzicht van de personele lasten wordt verwezen naar de paragraaf Bedrijfsvoering.
Overige afwijkingen
13
V
Totaal
189
V
28
Programma Ruimtelijke en economische ontwikkelingen
1.4.1 Inleiding Voor inwoners, bedrijven en bezoekers is het in de groene woongemeente Halderberge prettig en veilig wonen, werken en aangenaam verblijven en recreëren. De identiteit van de kernen en het buitengebied behouden en versterken we door een goede samenwerking met inwoners, ondernemers en onderwijs. Hierdoor voelen inwoners en bezoekers zich thuis. Op het gebied van ruimtelijke ontwikkelingen is een aantal ontwikkelingen in de komende 4 jaar van groot belang. Duurzaamheid, klimaatadaptatie en het versterken van de woningmarkt zijn erg belangrijk de komende jaren. De invoering van de Omgevingswet zorgt voor meer gemak voor inwoner en ondernemer. Hierbij staat samenwerking centraal voor een goede leefomgeving. Een goed vestigings- en ondernemingsklimaat is erg belangrijk om het Halderbergse bedrijfsleven te laten floreren. Een goed functionerend bedrijfsleven draagt bij aan werkgelegenheid, investeringen, nieuwe samenwerkingsvormen en een positief economisch effect. Een sterke lokale economie draagt ook bij aan het welzijn van inwoners en werknemers en een goed woon- en leefklimaat. Halderberge heeft daarnaast prachtige toeristisch- recreatieve trekkers waaronder het religieus- historisch erfgoed, het airsportcluster en waterrecreatie zoals Splesj en de waterwegen.
1.4.2 Doelstellingen Versterken van Halderberge als prettige, duurzame, veilige en groene woongemeente Halderberge bouwt woningen voor de behoefte van de eigen inwoners en staat open voor extra opvang van mensen van buiten Halderberge. Dit mag niet leiden tot een onbeperkte uitbreiding van de kernen. Verder wordt ingezet op het versterken van bestaande woonmilieus. Arbeidsmigranten leveren een waardevolle bijdrage aan het plaatselijke bedrijfsleven en worden passend gehuisvest Voor arbeidsmigranten is er voldoende en veilige huisvesting. Deze is evenwichtig verspreid en is afgestemd op de behoefte. De huisvestingsopgave van arbeidsmigranten wordt (sub)regionaal afgestemd. Klimaat voorop: 100 kg restafval in circulaire economie Halderberge is op grond van de Wet milieubeheer verantwoordelijk voor de inzameling van het huishoudelijk afval. In 2022 wordt gestreefd naar maximaal100 kg restafval per inwoner per jaar en 75% afvalscheiding. Klimaat voorop: energietransitie We geven invulling aan de doelstelling Energieneutraal in 2050. We willen zoveel mogelijk af van aardgas en daarnaast werken we versneld samen aan een mix van duurzame bronnen van energie. We werken daarin samen met andere overheden/ gemeenten, organisaties, bedrijven en inwoners.
De Omgevingswet wordt ingevoerd De Omgevingswet maakt de uitgangspunten inzichtelijker, voorspelbaarder en makkelijker voor ondernemers en inwoners. De benadering van ontwikkelingen hangt samen en er is meer ruimte voor lokaal maatwerk. Dit vraagt een andere manier van (samen)werken en biedt kansen voor innovatie, creativiteit en experimenten. Halderberge heeft een aantrekkelijk en levendig buitengebied Het platteland heeft een gezond, veilig en duurzaam leef- en werkklimaat. Leegstand en verpaupering worden zoveel mogelijk voorkomen. Door middel van bijvoorbeeld pilots wordt ruimte geboden aan creativiteit en vernieuwing.
29
Halderberge staat en gaat voor economische groei We helpen ondernemers zoveel mogelijk bij het realiseren van hun doelstellingen ter versterking van de economie en werkgelegenheid. Versterken van het vestigings- en ondernemingsklimaat op de lokale bedrijventerreinen Halderberge heeft een betrokken, actieve en klantgerichte verbinding met het bedrijfsleven. We ondersteunen eigenaren en bedrijven van verouderde bedrijventerreinen om te komen tot aantrekkelijke, moderne en duurzame terreinen. Ontwikkeling van Airparc Seppe Samen met Breda International Airport zorgen we voor meer werkgelegenheid en een versterking van toeristischrecreatieve activiteiten. Halderberge als (inter)nationale toeristische trekpleister We trekken meer toeristen en recreanten naar Halderberge. We zorgen voor een toename van het meerdaags verblijfstoerisme en een toename van de lokale bestedingen. Hiervoor versterken we de toeristisch-recreatieve bezienswaardigheden (zoals het religieus erfgoed). Nieuwe initiatieven vinden we belangrijk en daar gaan we actief mee aan de slag. Levendige en aantrekkelijke kernwinkelcentra Verminderen van de leegstand in de drie grote winkelcentra in Oudenbosch, Oud Gastel en Hoeven, met behoud van voldoende voorzieningen voor de dagelijkse behoefte, en versterken van de leefbaarheid en levendigheid.
Een aanpak wordt gekozen waarin iedere betrokkene zich herkent en tegelijkertijd aangesproken voelt om actief een bijdrage te leveren. 1.4.3 Huidig beleid • Structuurvisie Halderberge 2025 (2013) • Bestuurlijke visie over de Toekomst van Halderberge (2016) • Koersdocument Implementatie omgevingswet gemeente Halderberge 2017 • Woonvisie Halderberge 2016-2020 • Prestatieafspraken 2018-2020 • Woningbouwprogramma 2018-2028 • Regionale Energiestrategie 0,5 • Beleidsplan energietransitie 2019-2022 • Beleidsvisie zonneweides 2019-2021 • Integraal beleidsplan arbeidsmigranten • Visie bewoning recreatieve verblijfslocaties 2017-2021 • Eerste herzieningsbestemmingsplan Buitengebied • Afsprakenkader Kwaliteitsverbetering landschap • Afvalbeleidsplan • De Economische visienota Halderberge 2016-2022 + uitvoeringsprogramma • Actiekaarten centrumgebieden (2019) • Actiekaarten bedrijventerreinen 2020 1.4.4 Reguliere werkzaamheden De reguliere werkzaamheden binnen dit programma op het gebied van ruimtelijke ontwikkelingen zijn onder andere het voeren van ruimtelijke ordeningsprocedures en het behandelen van omgevingsvergunningen. Ook hoort het binnen de reguliere taken om contacten te onderhouden en samen te werken met inwoners, ondernemers, andere overheden en partners.