Transcript commissie Ontwikkeling van 25 september 2025

TRANSCRIPT VAN DE COMMISSIE ONTWIKKELING VAN GEMEENTE HAARLEM d.d. 25 september 2025 1.

Opening en mededelingen door verv. voorzitter Jasper Drost De voorzitter: Goedenavond commissieleden, mensen op de publieke tribune, mensen natuurlijk die thuis meekijken ongetwijfeld. U zal denken, ik zie de heer Blokpoel niet. Dat klopt. Dat is uw vaste voorzitter. Die is verhinderd, gepland overigens. Dus ik zal hem vanavond vervangen op deze bijzondere mooie volle agenda, mooie avond. Het is een volle agenda inderdaad, dus ik wijs u er maar vast even op, spreektijden zijn eindig. Ik zal u er ook aan herinneren op het moment dat het bijna op is. We hebben ook heel veel insprekers vanavond, dus laten we snel van start gaan met de commissie Ontwikkeling van 25 september. Er zijn verder geen berichten van verhindering gemeld. Klopt dat? Ik zie een volle ruimte, dus dan zal dat wel kloppen inderdaad. Verder qua mededelingen is maandag 29 september aanstaande van 18.00 uur tot 19.30 uur de extra technische sessie voor de ontwikkelzone van de Oostpoort. De lijst voor aanmelding gaat nogmaals rond, dus geef u vooral op.

2.

Vaststellen van de agenda De voorzitter: Dan ga ik verder naar agendapunt 2, het vaststellen van de agenda. Kan de agenda ook zo worden vastgesteld? Bij deze vastgesteld. Dank u wel.

3.

Mededelingen commissieleden en wethouder(s) De voorzitter: Dan ga ik verder naar de mededelingen van de commissieleden en de wethouders. Is er een mededeling vanuit de commissie? Mevrouw Oppenhuis, CDA, gaat uw gang. Mevrouw Oppenhuis: Wij willen graag een agendapunt opwaarderen. De voorzitter: u wilt iets agenderen, geloof ik. Dat gaan we zo bij agendapunt 5 doen, dus dan geef ik u straks het woord. Dank u wel. Verder collegeleden? Geen mededelingen.

4.

Mededelingen over gemeenschappelijke regelingen en andere samenwerkingsverbanden De voorzitter: Gaan we verder naar agendapunt 4. Dat zijn de mededelingen over gemeenschappelijke regelingen en samenwerkingsverbanden. Vorige keer waren die er niet. Die zijn er nu ook inderdaad niet.

5.

Agenda komende vergadering(en) De voorzitter: Kunnen we mooi naar agendapunt 5. Dat is de agenda voor de komende commissievergadering. Dat is de vergadering van 9 oktober. Daar hebben we best wel wat stukken staan. Dat is allereerst ter advisering de aankoop en realisatie van 25 woonunits van de Florence Nightingalestraat. Het initiatiefvoorstel over fietsen bergen van de ChristenUnie is natuurlijk inclusief preadvies en het … Van het college. De BRAP, de bestuursrapportage van 2025. Verder ter bespreking hebben we het concept Volkshuisvestingsprogramma 2026-2030. We hebben de ontwerp-wijziging Nota dakopbouwen ter inzage gelegd voor inspraak. We hebben de parkeernormennota Wijzigingen. Dan hebben we inderdaad een aantal agenderingsverzoeken ontvangen. Dat zijn er in totaal drie. Ik geef dus alvast wel even een waarschuwing aan de commissie, de agenda is dus al redelijk vol voor de 9e en dat ziet er uit dat dat ook een beetje zo blijft, dus het is niet gezegd dat het gelijk snel

1

geagendeerd wordt. Dan ga ik allereerst inderdaad naar het agenderingsverzoek van CDA voor het ter kennisname-stuk 1.3, Opheffen uitstalverbod. U heeft al schriftelijke toelichting gegeven. Wenst u daar nog een aanvullende mondelinge toelichting op? Mevrouw Oppenhuis. Mevrouw Oppenhuis: De schriftelijke toelichting is goed. Dat gaat vooral in het kader van veiligheid en toch toegankelijkheid. Dank u wel. De voorzitter: Helemaal goed. Dank u wel. Dan kijk ik of er steun is vanuit de commissie. Zie ik graag even handen. Uitstalverbod, 1.3. Ik zou nog één keer even goed handen willen zien. GroenLinks, PvdA, D66. Daar zie ik voldoende steun voor. Dank u wel. Ik heb de waarschuwing gegeven. Dan gaan we naar het agenderingsverzoek van de PvdA en de Actiepartij. Dat is het kennisnamestuk 1.1, de concepthuisvestingsverordening Zuid-Kennemerland en IJmond. Ook daar heeft u schriftelijk de motivering ontvangen. Went u nog een mondelinge toelichting? De heer Heinis. De heer Heinis: Als we volgende keer het concept-volkshuisvestingsprogramma kunnen bespreken, dan kan het erbij. Waar het om gaat, is dat we wel op tijd zijn voor die … Voordat de Huisvestingsverordening in de raad komt. Want ik zou het zonde vinden als het op een lelijke manier met een amendement gerepareerd moet worden. Veel liever voorkom ik dat eigenlijk.

Maar ik prop het wel in mijn bijdrage voor het volkshuisvestingsfonds. Het wordt krap, maar oké. De voorzitter: Dus inderdaad, het concept-volkshuisvestingsprogramma dat staat al geagendeerd voor 9 oktober. Het voorstel is nu om het daarbij te betrekken. Ik zie heel vroeg knik, dus dan gaan we dat op die manier ook zo doen. We hebben het derde agenderingsverzoek, dat is van Jouw Haarlem, het ter kennisnamestuk 1.2, de rapportage woningbouw Haarlem 2025. Wenst u daar nog een toelichting op? De heer Aynan. De heer Aynan: Schriftelijk is het volgens mij helder. Het is ook de laatste rapportage en volgens mij hebben we ook de traditie om de rapportages hier te bespreken. De voorzitter: Helemaal goed. Dan kijken we of er steun is vanuit de commissie. Graag duidelijk een hand omhoog. Drie, vier, zes, acht. Dat … Dan tel ik ook genoeg handen. Nogmaals, dan gaan we die dus ook agenderen. Nogmaals, weet dat het volle agenda's zijn. Dus het wordt puzzelen. Ik zie al een griffie die een beetje zenuwachtig wordt. Maar de heer Heinis, gaat uw gang. De heer Heinis: Is het misschien mogelijk om die rapportage dan ook te … Bij het conceptvolkshuisvestingsprogramma als één agendapunt te doen? De voorzitter: Ik kijk eerst de heer Aynan aan, het erbij te betrekken. De heer Aynan: Ik laat dat ook graag aan de griffie over. Ik kan me voorstellen dat het wat te veel wordt.

De voorzitter: U kunt het zich voorstellen. Dan leggen we dat bij de griffie neer. Het kan eventueel gecombineerd worden. Helemaal goed. Fijn. 6.

Transcript commissie d.d. 28 augustus (alleen naar aanleiding van) De voorzitter: Dan gaan we naar het transcript van 28 augustus 2025. Alleen eventuele vragen naar aanleiding te kunnen stellen, dus tekstuele wijzigingen kunt je gewoon altijd doorgeven. Verder niet? Mooi.

2

7.

Toekomst huisvesting Frans Hals Museum - vervolg op onderzoek unilocatie (DL) De voorzitter: Dan gaan we er lekker doorheen. Dan gaan we naar agendapunt 7, het eerste inhoudelijke stuk, de toekomst huisvesting Frans Hals Museum, een vervolg op onderzoek van de unilocatie. Wellicht, het is geen nieuws, maar de gemeente en het Frans Hals Museum werken al enige jaren aan het toekomstbestendig maken van het museum, inclusief het verbeteren van de huisvesting. Er zijn nu drie varianten onderzocht als mogelijke toekomstige locaties voor het Frans Hals. Dat is de variant duolocatie, dat zijn de huidige twee gebouwen handhaven, het is de variant unilocatie Groot Heiligland met ondergrondse uitbreiding, het is de variant unilocatie De Egelantier en dan het gehele pand als museum. Deze varianten zijn getoetst en vergeleken op een aantal aspecten. Technisch, inhoudelijk, kwalitatief, financieel, noem maar op. Maar ook natuurlijk de risico's. Het college vraagt de raad om een voorkeursvariant vast te stellen waarbij de voorkeur van het college dus uitgaat van de derde variant, dat is de unilocatie Egelantier. Dus daar vragen we ook het voorstel aan de raad om die vast te stellen en een ophoging van het bestaande IP van in totaal 57 miljoen.

Dan, voordat ik de eerste termijn inga, we hebben een aantal insprekers, vijf in totaal, maar we hebben ook een aantal schriftelijke bijdragen ontvangen. Allereerst van de heer Van Ede. We hebben een inspraakbijdrage ontvangen van Cultuurhuis Klein Heiligpand. We hebben een schriftelijke inspraak bijdrage van mevrouw Ringeling en van de heer Peter Kopper van de Erfgoedvereniging Bond van Heemschut. Die kunt u lezen als u de agenda opent. Dan hebben we een vijftal insprekers dus hier live nog. Die wil ik ook alle vijf naar voren roepen. Dat is mevrouw De Koekoek van het Frans Hals Museum, de heer Smit roep ik naar voor, korte toelichting namens de buurt mevrouw Elzenaar namens Villa Egelantier BV. Mevrouw Drijver, vanuit de werkgroep Huisvesting Frans Hals Museum en de heer Van De Ridder, ook van de klankbordgroepomgeving Frans Hals Museum. Omdat we best wel wat insprekers hebben, hebben we met elkaar daar afspraken over gemaakt, op het moment dat dat er acht of meer zijn, is de tijd per inspreken tweeëneenhalve minuut. Daar zijn ook de insprekers van geïnformeerd. Ik zal u ook netjes aangeven als u bijna door uw tijd heen bent. Maar over het algemeen is het ook zo, hoe bondiger vaak, hoe duidelijker het verhaal is. Dat gezegd hebbende, ik ga gewoon dat rijtje af in volgorde waarop ik het hier heb staan. Dus ik zou mevrouw De Koekoek als eerste het woord willen geven.

Gaat uw gang. De tweeënhalve minuut gaat in. Mevrouw De Koekoek Inspreker 1: Dank u wel. Ik heb u allen al meerdere keren over het Frans Hals gesproken, ons Frans Hals. Ik wil een pleidooi houden voor ons Frans Hals dat van ons allemaal hier in de stad is. Een pleidooi voor hopelijk een historisch besluit door de raad op 16 oktober. Want Haarlem verdient het. Elk kind, elke volwassene, elke bezoeker aan de stad verdient een Frans Hals Museum met allure. Vindbaar, gastvrij en toegankelijk, waar de collectie schittert in al haar rijkdom en breedte. U kent de collectie inmiddels allemaal. Waar we volop programma's en tentoonstellingen voor een divers publiek kunnen aanbieden, waar mensen uit de buurt zich welkom voelen. Waar de stad van geniet en profijt ook van zal hebben. Kortom, een nieuw Frans Hals dat weer 100 jaar vooruit kan, net zoals in 1913, toen het museum opende op het Groot Heiligland. Wat is daarvoor nodig? Wat ons betreft een unilocatie, waar alles bij elkaar is, in een groot, aantrekkelijk en toegankelijk gebouw, een gebouw met smoel, een gebouw met uitstraling, van veraf te zien, een efficiënt gebouw ook voor een optimale bedrijfsvoering en zo duurzaam als het maar kan. En een gebouw waar onze buurt, onze buren, blij mee zijn.

Waar ze zich geen zorgen over hun huis, hun straat, hun wijk hoeven te maken, maar wel een gebouw in de Heiliglanden, want dat is ook ons thuis als museum. U begrijpt het al, ons pleidooi betreft een verhuizing van het hele museum naar De Egelantier, 50 meter verderop, een gebouw met karakter, een gebouw met geschiedenis ook, net als het Oudemannenhuis. Het betekent ook tot slot dat het

3

Frans Hals Museum open kan blijven tijdens verbouwing voor alle generaties die het verdienen om het museum te bezoeken. Dank u wel. De voorzitter: Geweldig binnen de tijd. Dank u wel, mevrouw De Koekoek. Dan ga ik verder naar de heer Smit. Gaat uw gang. Inspreker 2: Geachte raadsleden. De voorzitter: Ik onderbreek u even. Mevrouw De Koekoek, zou u uw microfoon uit willen doen? Gaat natuurlijk niet van uw tijd af. Gaat uw gang. Inspreker 2: Geachte raad. Dank u wel. Allereerst wil ik zeggen dat we blij zijn dat het erop lijkt dat er niet gekozen zal gaan worden voor de ondergrondse uitbreiding van het Frans Hals Museum, maar voor een verhuizing naar De Egelantier. Verder wil ik ook benadrukken dat het contact tussen de gemeente en het museum in de loop der tijd steeds beter is geworden en dat wordt door ons als buurt erg gewaardeerd. Toch blijft het voor ons ronduit verbazingwekkend dat de optie van het graven van een negen meter diepe kelder onder een eeuwenoud band omringd door historische huizen en gebouwen überhaupt zolang serieus op tafel heeft gelegen en nog steeds ligt. Het idee alleen al heeft een enorme impact gehad op onze buurt. Er werd gesproken over het slopen van delen van het museum om ruimte te creëren, over tijdelijke ontruiming van huizen op bepaalde momenten en over jarenlange bouwoverlast met honderden vrachtwagens en machines door onze smalle straten.

Dit heeft bij veel bewoners een enorme spanning en onzekerheid veroorzaakt. De gedachte dat dit plan realistisch werd geacht door de gemeente Haarlem, voelt absurd. Het is bijna niet te bevatten hoeveel tijd en energie er is besteed aan het onderzoeken van dit in onze ogen onrealistische en extreem ingrijpende plan. Natuurlijk snappen we dat de gemeente alle opties heeft moeten onderzoeken, maar naar ons inzien had ze … Had al veel eerder in het proces moeten worden gezegd, dit moeten we gewoon niet willen. Niet voor de bewoners, niet voor het museum zelf dat jarenlang dicht had gemoeten en niet voor ons historisch erfgoed. Gelukkig worden we nu, zoals het ernaar uitziet, gered door De Egelantier. Naar onze mening een goed alternatief. Maar ook zonder dit goede alternatief blijft het een megalomaan en krankzinnig plan. In onze ogen had een kort onderzoek van tafel moeten worden geveegd, maar in tegenstelling daarop is er heel veel tijd en geld aan besteed en heeft het heel veel onrust veroorzaakt. Mocht De Egelantier toch onverhoopt afvallen in de toekomst, dan vinden wij dat het kelderplan niet terug op tafel moet komen. Zoals gezegd, we zijn blij dat het de goede kant op lijkt te bewegen. Ons doel voor vandaag is om nogmaals te benadrukken hoe groot de impact van dit idee is geweest voor de bewoners van de buurt.

We hopen dat we het na 16 oktober nooit meer over een kelder hoeven te hebben en dat we weer als buurtbewoners kunnen genieten van de buurt Heiliglanden en het museum. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, de heer Smit. Dan … Ik heb dat ook … De tribune ook niet gezegd, dus ik kan me voorstellen dat er soms dingen worden gezegd waarvan u zegt, dat … Daar ben ik het mee eens of soms van, dat vind ik misschien wat vervelender. Ik zou u willen vragen om dat allemaal niet te doen en dat heeft ermee te maken dat we hier vrij met elkaar debat kunnen voeren. Elk argument is ons evenveel waard. Dus ik zou u willen vragen om niet te willen applaudisseren. Maar wat ik al zei, dat had ik zelf eerst kunnen zeggen, dus ik begrijp het goed. Dan ga ik nu naar mevrouw Elzenaar. Gaat uw gang. Inspreker 3:. Dank u wel, voorzitter. Beste commissieleden, voor een goed advies is volledige en correcte informatie essentieel. Helaas is die tot nu toe vaak onvolledig en onjuist. Het Frans Hals Museum in De Egelantier is geen serieuze optie, zolang er geen regeling is getroffen tussen de gemeente en Lingotto hotel Arena, ook wel Villa Egelantier. Het gebouw is aan ons verkocht en het koopcontract kan niet eenzijdig worden

4

ontbonden, in tegenstelling tot wat wethouders en ambtenaren u willen laten geloven. Binnen anderhalf jaar na selectie in december 2022 leverden wij een definitief ontwerp. De gemeente eiste vervolgens steeds weer nieuwe stukken wat de ontwikkeling vertraagde. Vermoedelijk begon het Frans Hals plan begin 2023 al op de achtergrond mee te spelen. In december 2023 drongen wij erop aan om de bestemmingsplanprocedure op te starten. De gemeente weigerde dit. De gemeente is haar inspanningsverplichting niet nagekomen. Vertraging, het maken van een concurrerend plan en het weigeren van de bestemmingsplanprocedure te starten. Lingotto hotel Arena zou een forse financiële bijdrage hebben gevraagd. Onjuist. Wij vroegen om een reële indexering van de koopprijs. Dat was alles. Het college stelde dat het plan niet haalbaar was, maar dat is niet aan hen om te stellen. Het financiële risico ligt bij ons. Lingotto hotel Arena heeft nooit aangegeven het contract niet na te zullen komen. Lingotto heeft in de 25 jaar dat zij bestaat, al haar projecten succesvol afgerond. Er is beweerd dat wij geen voorstellen deden om financiële risico binnen de tendervoorwaarden te managen. Ook dat is onjuist. Wij toonden maximale flexibiliteit, onder andere door een deel van het Frans Hals Museum in het plan te willen opnemen.

Maar de uitnodiging om met nieuwe plannen te komen was een farce, aangezien de gemeente achter de schermen aan haar eigen plan werkte. Wij balen van de situatie. Het Rijksmonument wordt al 50 jaar niet onderhouden en de koers van de gemeente verandert voortdurend. Het is frustrerend hoe er met ons wordt omgegaan, terwijl met … Wij met maximale inzet het gewenste plan ontwikkelden in een complexe markt. Het is stuitend dat inwoners van Haarlem opnieuw iets belooft … De voorzitter: Rondt u af, mevrouw Elzenaar? Inspreker 3: Jazeker. Dat niet wordt waargemaakt. Straks is de duolocatie voor Frans Hals van de baan en blijft alleen de keldervariant weer over, omdat de Egelantier niet beschikbaar is. De voorzitter: Ik moet u helaas daarin … Inspreker 3: Laatste zin, voorzitter. De voorzitter: Laatste zin. Inspreker 3: De Egelantier is verkocht en aan de verkoper, als de verkoper daar nu spijt van heeft, dan moet zij gesprek met de koper. iedereen die ooit een koopcontract heeft ondertekend, die weet dat dat zo werkt dat je niet zomaar van een koopcontract af kan. Dank u. De voorzitter: Helemaal goed. Dank u wel. Dan ga ik naar de volgende inspreker. Dat is mevrouw Drijver, gaat uw gang.

Inspreker 4: Is hij zo aan? Ik ga weer terug naar een stukje … Ik ga niet zover terug als mevrouw Elzinga, maar ik ga wel terug naar eind mei vorig jaar, omdat u dan misschien begrijpt de betrokkenheid van de bewoners. Toen kregen wij een, als directe buur van het Frans Hals, een brief in de bus dat … Over de renovatie en verbouwingsplannen van het museum. Voor een toelichting werd verwezen naar een informatienota op Notubiz. Dat kenden we … Het begrip nog helemaal niet, ter bespreking in uw commissie. Er stond ter geruststelling … Stond erin genoemd dat alle omwonenden nader zouden worden geïnformeerd, nadat een voorkeursvariant was vastgesteld. Ik had net mijn huis verkocht aan een vriendin, maar nog niet overgedragen en we wilden daar dus meer van weten. Maar we schrokken enorm van het vooronderzoek naar de unilocatie met kelder, zoals ik het maar even noem. Onze huizen trillen al letterlijk uit hun voegen als een buurman een nieuwe vloer legt. Het enige alternatief voor deze variant was de duolocatie waar het museum juist geen belangstelling voor had. Toen in juli daarna onze leefstraat bleek dat heel weinig omwonenden zich bewust

5

waren van die brief of niet hadden ontvangen of niet hadden gelezen, is een buurtgenoot langs de huizen gegaan en … Om de mensen te informeren en om te vragen een petitie te tekenen tegen die kelder, noem ik het maar even dan. Zo'n 90 procent van ongeveer 250 omwonenden hebben die toen getekend. Maar velen vroegen daar ongevraagd … Voegden daaraan toe van waarom De Egelantier niet kon worden benut die al jaren leegstond. Want wij zijn niet … Namelijk niet zozeer tegen een unilocatie, wij zijn niet nimby, maar we zijn voor een beter alternatief dan de kelder. Daarom hopen we echt van harte dat u de raad adviseert om de voorkeursvariant Egelantier vast te stellen. In de buurt is daarvoor heel veel draagvlak. Er is recent een buurtsite … Is er recent stelling op gezet en daar geeft 100 procent van de respondenten, en dat zijn er meer dan 60 in een korte tijd, daarin een goede oplossing te zien. Dus er zijn geen mensen die dat idee niet steunen. Maar daarnaast vragen wij u, ook misschien over wat net ging, maar om de keldervariant definitief af te wijzen. Want hoewel de bouwkuip onder de binnentuin theoretisch niet zal drijven, zoals bijvoorbeeld wel bij museum Het Loo is gebeurd, willen we echt dat die keldervariant nooit echt nooit meer boven komt drijven, ook niet als er iets tegen … De voorzitter: Mevrouw Drijver, rondt u af? Inspreker 4: Bij De Egelantier.

Daar stop ik dan mee. Maar dan zeg ik … Dan sluit ik af met dat ik hoop dat u begrijpt dat dit buurt afgelopen jaar heel veel boosheid en stress heeft opgeleverd met nachtmerries over de torenkraan naast onze huizen, maar dat vind het voorstel van B&W, dat we daardoor weer hoop hebben en ook op een mooie herbestemming van de … Het oude EG en dat de alle regenten van het Frans Hals weer terug kunnen naar … De voorzitter: Ik zoek naar een punt, maar dan bij deze de punt. Dank u wel, mevrouw. Dan ga ik naar de laatste inspreker. Dat is heer Van de Ridder. Ook voor u tweeënhalve minuut. Fijn dat de microfoon dicht is. Gaat uw gang. Inspreker 5: Geachte raadsleden. Om met de conclusie te beginnen, de klankbordgroep Omgeving Frans Hals Museum onderschrijft unaniem het raadsvoorstel over de voorkeursvariant voor de toekomstige huisvestiging van het museum. De klankbordgroep adviseert de gemeenteraad drie dingen. Allereerst om de variant unilocatie Egelantier vast te stellen als voorkeursoptie en deze verder uit te werken. Twee, om de variant unilocatie Groot Heiligland met onderkeldering hiermee ook definitief af te wijzen. En drie, om de inspraak van omwonenden en andere belanghebbenden goed te borgen in het raadsbesluit.

De klankbordgroep is ingesteld om het raadsvoorstel te beoordelen vanuit drie perspectieven, te weten die van bewoners, culturele instellingen en ondernemers, en de gemeenteraad hierover van haar advies te voorzien. Wijkbewoners hebben een sterke voorkeur voor de unilocatie Egelantier. Een belangrijk pluspunt daarin is dat het bouwtransport niet door de smalle straten van de drukbevolkte Heiliglanden hoeft. Voor de culturele sector is de optie Egelantier belangrijk, omdat een jarenlange sluiting tijdens de verbouwing hiermee van tafel is, belangrijk voor zowel bezoekers als de culturele sector van de stad. Vanuit een ondernemersperspectief kan de optie Egelantier ook een vliegwiel zijn voor nieuwe dynamiek in de stad, omdat de ruimte die vrijkomt in bestaande gebouwen aan Grote Markt en Groot Heiligland een nieuwe bestemming kunnen krijgen. Na een aanvullende multicriteria-analyse concluderen wij dat de risico's van onderkeldering nog groter zijn dan reeds ingeschat. Er zijn te veel onzekerheden rond de bouw van een grote ondergrondse ruimte nabij kwetsbare oude panden, om deze variant realistisch te achten. Daarom adviseert de klankbordgroep om met de keuze voor de optie Egelantier ook de unilocatie Groot Heiligland met onderkeldering definitief af te wijzen en dat ook te borgen in het raadsbesluit. Als laatste willen we graag zeggen dat de klankbordgroep waardeert dat er

6

grote aandacht is voor participatie in het voorstel. Wij zien daarover graag garanties in het raadsbesluit. Dank u. De voorzitter: Dank u wel, heer Van de Ridder. Namens de hele commissie dank ik alle insprekers voor het inspreken, ook de tribune voor het rustig verder aanhoren van alle meningen. Kijk, ik … Volgens mij waren de verhalen best duidelijk. Maar ik kijk alsnog even de commissie rond of er eventueel nog een verhelderende korte vraag is. Dan zie ik mevrouw Oppenhuis, CDA. Gaat uw gang. Mevrouw Oppenhuis: Dank u wel. Ik heb een vraag aan mevrouw Elzenaar. Die geeft aan dat ze … Dat een koopcontract niet eenzijdig ontbonden kan worden. Waaruit blijkt dat? Want ik weet … Bij mijn weten zijn er soms wel kleine lettertjes, in ieder geval bij een huis kopen kan dat zijn. De voorzitter: Mevrouw Elzenaar. Gaat uw gang. Inspreker 3: Sinds een tijdje zijn er juristen op dit dossier gezet. De gemeente heeft een jurist en zo hebben wij dus ook een jurist ingeschakeld om te antwoorden. Die hebben uitvoerig brieven naar elkaar geschreven, zoals dat dan gaat, als je daar eenmaal mee begint. Die zijn allemaal openbaar. Daar staat uitvoerig in waarom het niet kan. Ik kan u verzekeren, het kan niet. Maar u kunt het allemaal nalezen. Ik kan dat niet nu … Ik bedoel, dat zijn hele uitgebreide brieven. Ik kan dat niet nu in twee minuten, of die heb ik niet eens, maar samenvatten.

Maar er zijn schriftelijke bevestigingen dat dingen gewoon niet meer kunnen. De gemeente wil graag hier een beetje overheen walsen en doet alsof het allemaal geregeld is, alsof het allemaal makkelijk gaat, maar in principe is het heel logisch dat het niet gaat, want het gebouw is verkocht. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk nog even de commissie rond. Mevrouw Verhoeff, PvdA. Mevrouw Verhoeff: Ook voor mevrouw Elzenaar. Ik moet me inhouden om niet ontzettend boos te worden. Als u niet aan de verkoopvoorwaarden voldoet, dan hebben we een probleem. Ik wil wel graag van u weten, u weet dat een bestemmingsplan gaat uit van functies die in een gebouw zitten, u weet ook dat in een tender functies zijn vastgelegd, afspraken zijn gemaakt, wij moesten echt tonnen aan u … De voorzitter: Mevrouw Verhoeff, mag ik u even onderbreken? Ik zou u willen vragen om een korte vraag, verhelderende vraag, geen discussie te gaan … Mevrouw Verhoeff: De vraag komt. Ik ben er bijna en er komt een vraag. Hoe kunt u … U moet me echt uitleggen, hoe kunt u zeggen dat als u niet aan de voorwaarden voldoet, het bestemmingsplan nog niet geschikt kon zijn, omdat u toch denkt dat de koopovereenkomst u rechten geeft? Ik wil dat echt graag van u horen, want ik kan het niet vatten. Mevrouw Elzenaar. Inspreker 3: Ik ga proberen dat zo goed mogelijk uit te leggen, maar uiteraard is het complex.

Ik hoorde u net iets over tonnen zeggen. Dat is dus een groot misverstand. Als ik … Ik heb. Ik mag u nu uitleggen, toch, mevrouw, ik ben uw naam even kwijt … Mevrouw Verhoeff: Verhoeff. Inspreker 3: Verhoeff. In geen 55 jaar is de indexering zo hoog geweest als in dat jaar, meer dan 10 procent. Wij vroegen om de indexering te laten vallen. Dat was alles. De indexering is in de afgelopen tien jaar 1,5 procent geweest. Dat vroegen wij om normaal een redelijke indexering te handhaven. Dat was niet mogelijk.

7

Dat was wat wij vroegen. Het was niet raar dat dat allemaal niet meer zo kon worden opgelost, want iedereen heeft gemerkt dat er corona was, iedereen heeft gemerkt dat er een heleboel ingewikkelde situaties waren. Als je samen een plan wil realiseren, en dat is wat je hebt, als je een tender uitschrijft en je geeft een kandidaat de opdracht, dan ben je vanaf dat moment een team en dan ga je ervoor om er samen uit te komen, en dat hebben wij absoluut niet zo ervaren. De voorzitter: Dank u wel. Dan zie ik nog een vraag van de heer Krouwels, D66. De heer Krouwels: Aan mevrouw Drijver, als het mag, voorzitter. U reflecteert heel erg op de participatie, informatievoorziening vanaf de gemeente. Wat mij betreft helemaal terecht. Maar u refereert ook aan een poll die is gedaan van een website. Dat is een website, geenkelder, klopt dat? Inspreker 4: We hadden geen andere … De heer Krouwels: Dat is ook een website die is begonnen met echt wel misinformatie dat bouwvergunningen waren aangevraagd, dat niet is gebeurd, dat er een keuze was gemaakt, wat niet is gebeurd. Reflecteert de groep daar ook op? Inspreker 4: Er zijn heel veel opmerkingen over gemaakt. Ik heb geen tijd gehad om die samen te vatten, maar in ieder geval is … De eerste stelling ging over die kelder en daar was 90 procent tegen, terwijl daar ook passanten op gereageerd hebben en ook medewerkers van het museum en zo.

Maar nu hebben we gevraagd van, hoe staan jullie als oplossing in de Egelantier? Daar was echt 100 procent voor. Nou is het natuurlijk een selectie, het is absoluut geen wetenschappelijk onderzoek, maar we hadden niks beters. We wisten alleen dat als we er een ‘…’(00:27:15) gingen, dat iedereen noemde De Egelantier. Dat wordt nu bevestigd door ons. In ieder geval de mensen die kritisch waren op de kelder, die vinden het allemaal een prachtige oplossing. Want het is misschien ook uw zorg, dat u denkt, gaan ze dan daar ook niet weer tegen bezwaar maken? De heer Krouwels: Het ging mij meer om de informatievoorziening, maar dat hoeft niet nu. Inspreker 4: Maar die was ook niet van de werkgroep, zal ik maar zeggen. Weet ik verder niks van. De voorzitter: Dank u wel. De heer Amand nog van Trots. Korte vraag. De heer Amand: Eén korte vraag, voorzitter, aan mevrouw Elzenaar. Is het zo, als ik het nu goed begrijp, dat eigenlijk, u bent niet tevreden hoe de gemeente u behandelt? De voorzitter: Mevrouw Elzenaar, gaat uw gang. Inspreker 3: Dat is correct. De voorzitter: Helemaal goed. Korte vraag, kort antwoord. Hartstikke fijn. Nogmaals dank u wel. Dan wil ik de insprekers zoeken om verder … Ik zie toch heer Van Exter. Sorry, dat … Het is de afstand. Gaat uw gang. Korte vraag. De heer Van Exter: Dank u wel, voorzitter. Ik heb een vraag voor mevrouw Koekoek.

U wil naar De Egelantier, daar bent u blij mee. Is dat nooit eerder in beeld geweest? Want De Egelantier dat staat om de hoek en het staat al jaren eigenlijk ongebruikt leeg. Er wordt eigenlijk twee processen door elkaar heen gefietst. Ik wil staat straks ook aan mevrouw Van Loenen een soortgelijke vraag dus …

8

De voorzitter: Dat mag u inderdaad zo in de eerste termijn doen, maar mevrouw De Koekoek, u mag nog antwoord geven. Inspreker 1: Ik kijk naar elk gebouw in de stad. Dat ten eerste. Maar De Egelantier, heel kort antwoord, is pas in beeld gekomen toen het college besloot om die mogelijkheid te bieden, om het te onderzoeken of het geschikt zou zijn voor het Frans Hals Museum. De voorzitter: Goed. Daarmee … Dank u wel. Daarmee ga ik het … De vragen afronden. Nogmaals dank dat u hier bent komen inspreken. Dan wil ik u verzoeken om verder het debat te volgen vanuit … Vanaf de publieke tribune. Dan ga ik rustig naar de eerste termijnen kijken. Ik zag de heer Krouwels van D66 als eerste. Gaat uw gang. De heer Krouwels: Dank u wel, voorzitter. Wat halen we hier om ons Hals Museum? Dat waren mijn eerste woorden een paar maanden geleden, toen we hier nog twee opties voor het Frans Hals Museum hadden liggen. Door hard werken van twee afdelingen van twee wethouders ligt hier een best goed uitgewerkte derde optie, eentje waarvan ik vrij zeker weet dat wij daar in grote meerderheid voor gaan stemmen. Kort gezegd, de gemeente Haarlem, twee afdelingen die zo goed samenwerken, daar staan wij niet per se om bekend, zacht gezegd. Of het nou duurzaamheid en erfgoed is, of vergunningen en evenementen.

Dat de afdelingen vastgoed en cultuur dit voor elkaar hebben weten te boksen, ik vind het bijna a-Haarlems en het verdient elke pluim die we hier in deze zaal kunnen geven. Ik wil meer hiervan, college, ik wil jullie danken. Ik wil ook de buurt danken. In een korte tijd ben ik toch een beetje verliefd geworden op de Heiliglanden. Ik ben bij veel inspreekavonden geweest. Ook … Zijn ook bij ons langs geweest. Daar mag het af en toe een beetje knetteren. Dat is goed. Ik hoop dat we aan het eind van dit traject, dat we toch een beetje, zeker in deze periode, zeker na de laatste weken, op deze manier met hardwerkende ambtenaren een stevig geluid uit de buurt en politici die daarnaar luisteren een klein beetje het vertrouwen onderling hebben weten te lijmen en dat we hier een goed besluit gaan nemen. De voorzitter: Dat brengt een interruptie. De heer Aynan, Jouw Haarlem. De heer Aynan: Dank u wel, voorzitter. Mooie woorden van D66. Maar u doet alsof dit eigenlijk een nieuw voorstel is en dat u naar de buurt luistert of naar de mensen, maar volgens mij is er een paar jaar geleden een initiatief geweest, een burgerinitiatief, dat eigenlijk met precies hetzelfde idee kwam. Wat heeft D66 toen gedaan? De voorzitter: De heer Krouwels, gaat uw gang.

De heer Krouwels: Het antwoord van het college was dat dat toen geen optie was en wij vertrouwen college daarop, op dezelfde manier dat we het college er nu op vertrouwen dat dit wel mogelijk is. De voorzitter: Gaat u door met uw betoog. De heer Krouwels: Dat gezegd hebbende, ik ben blij geweest met dit proces. Maar, voorzitter, u wilt vast ook wat inhoudelijks van D66 horen. Dat kan. We kunnen nu heel erg gaan zitten fantaseren wat er met de andere panden die vrijkomen gebeurt, want De Egelantier die geen atelierwoningen en geen hotel wordt, worden vierkante meters cultuur. Die gaan we echt opplussen. Ik stel voor, D66 stelt voor dat het college, en het staat ook een beetje in de stukken, ga eerst op onderzoek uit wat we met het hof kunnen doen en wat de beste opties daarvoor zijn. Uit mijn technische vragen heb ik een andere mening als het gaat om de Verweyhal. Met

9

de beantwoording op de technische vragen, met de impasse die er is, met de vervallenheid die er is, en zelfs het Frans Hals Museum die zegt dat ze op 1 januari 2026 gaan vertrekken, waarom staat er niet heel hard in het stuk dat we gewoon de Verweyhal moeten verkopen? Waarom kiest het college daar niet voor? Graag een reactie. De hamvraag die ik eigenlijk wil stellen, de vraag waar de mensen ook op de publieke tribune vanavond voor komen. Het had niet veel gescheeld, en ik denk dat deze optie er niet had gelegen voor De Egelantier, als er niet een hele goede campagne uit de buurt was gekomen. Als ik de onderzoeksresultaten zie van de 17 parameters waar het college aankijkt of iets een succesvolle optie kan zijn, zie ik er twee toch wel best wel diep in het oranje en in het rood. Wat had het college gedaan als dat de enige twee opties waren die er vanavond voor hadden gelegen, waren we doorgegaan met deze opties? Daar wil ik heel graag een antwoord op hebben. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dan heeft u nog net een interruptie ook van Jouw Haarlem weer. De heer Aynan. De heer Aynan: Dank u wel, voorzitter. Twee vragen, als het mag. Ten eerste over die buurtcampagne. Ik meen niet te herkennen of te weten dat de buurt Lingotto eruit heeft gejaagd.

Tweede vraag is, u stelt een vraag aan het college van, wat als, maar wat had D66 zelf gekozen als Lingotto in De Egelantier was gebleven? Had u dan wel voor de kelder gekozen? De voorzitter: De heer Krouwels. De heer Krouwels: Ik denk dat D66 een paar maanden geleden toen we het hier voor het eerst hadden en toen was er nog een quickscan-onderzoek, dat wij het meest kritisch waren op die kelder. Dus volgens mij is ons geluid daar heel erg duidelijk in geweest. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar eerste termijn, nog even zoeken. Zie ik mevrouw Klazes van GroenLinks. Gaat uw gang. Mevrouw Klazes: Dank u wel, voorzitter. Wat een mooi moment is dit. Er ligt een voorstel van dit college, de uitkomst van een behoorlijk intensief en gevoelig traject om het Frans Hals Museum het onderkomen te geven dat een museum met deze collectie verdient. Soms dient zich in een lopend traject een zijpad aan, een plotselinge mogelijkheid die er eerst niet was. Een klein wonder dat het … Dat door het toeval is aangediend. Toen bleek dat de geplande ontwikkeling van De Egelantier tot een hotel niet zou lukken, zonder dat de oorspronkelijke eisen die de raad hieraan had gesteld bijna volledig genegeerd zouden worden, bleek dat in eerste instantie een probleem.

Uiteindelijk bleek het een blessing in disguise en heeft het college het zijpad serieus genomen en De Egelantier als derde variant toegevoegd aan de haalbaarheidsstudie. De omwonenden van het Frans Hals Museum waren duidelijk over onderkelderingsplannen, helder, geen kelder. Het museum zelf wilde een unilocatie. Wensen die onverenigbaar leken vinden nu een plek in De Egelantier. Complimenten aan het college, aan de ambtenaren, ook aan de museum en ook zeker niet in de laatste plaats ook aan de omwonenden voor hun strijdlust en doortastendheid. De Egelantier, hoe gehavend dit gebouw nu ook is, heeft de museale uitstraling in zijn botten. Er moet nog wel heel veel gebeuren voordat het museum kan verhuizen en ook dit traject is bouwkundig een uitdaging, aanzienlijk minder risicovol dan de kelder variant, maar dat er overlast zal zijn voor de omwonenden, dat is helaas onvermijdelijk. Ik hoop dat we voortaan aan dezelfde kant zullen staan en constructief aan de slag kunnen met de transitie van De Egelantier tot een prachtig museum waar Haarlem trots op kan zijn. De inspreker uit de buurt heeft zojuist al aangegeven dat het contact met de gemeente de afgelopen tijd is verbeterd. Laten we vooral dit voortzetten en in gesprek blijven met elkaar. Uiteraard stemmen wij in met de voorkeursvariant van De Egelantier.

10

De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de VVD, de heer Bruch. De heer Bruch: Dank u wel, voorzitter. Het Frans Hals Museum is goud waard voor Haarlem, cultureel en economisch. Een topmuseum verdient een toplocatie. Een museum over twee locaties verdeeld is inefficiënt, verwarrend voor bezoekers en kostbaar in exploitatie. Daarom steunen wij uiteraard de toekomstvisie van één sterke unilocatie en steunen wij de keuze voor De Egelantier, want dit mooie pand biedt de ruimte, de allure, de logistiek om de collectie volwaardig te tonen, zonder jarenlange sluiting en zonder ingrijpende risicovolle ondergrondse verbouwingen. Met De Egelantier versterken we de aantrekkingskracht niet alleen van het museum maar ook van de stad Haarlem. En we doen een duurzame investering voor de toekomst. Voorzitter, we kunnen verder ook vaststellen dat de Verweyhal niet meer geschikt is voor gebruik als tentoonstellingsruimte en dat het Frans Hals Museum ook geen activiteiten op deze locatie heeft gepland. Daarom lijkt het ons verstandig om het gemeentelijk deel van de Verweyhal aan te merken als niet-strategisch vastgoed. Dan kunnen we dat verkopen volgens de gebruikelijke procedure en dan bijvoorbeeld onder voorwaarde dat er snel wordt begonnen met nodig onderhoud, zodat het gebouw spoedig weer een volwaardige functie in het hart van onze stad kan vervullen.

De voorzitter: Heeft u ook netjes voor elkaar. Ik wachtte op een punt, maar dan is dit de punt. Dan geef ik de heer Krouwels, interruptie, het woord. De heer Krouwels: Ik wil graag van de VVD horen of dat … Of die procedure genoeg mogelijkheden geeft om ons … Voor ons als voorwaarde mee te geven, bijvoorbeeld voor de façade, voor het historisch beeld van de Grote Markt. De heer Bruch: Dat moeten we dus inderdaad vaststellen, want normaal wordt iets verkocht volgens de TOMprocedure, transparant, openbaar, marktconform. Ik stel me voor dat we als raad voorwaarden stellen dat er wat mee moet gebeuren op … Binnen afzienbare termijn. Ons nieuwe verkiezingsprogramma geeft aan 2028, dus dat zou een mooi streven zijn. Wij overwegen ook een amendement in die richting. Dus we zijn benieuwd naar de reactie van het college en andere fracties. Ten slotte, voorzitter, als het zover komt dat we gaan praten over een mogelijke nieuwe bestemming van het Groot Heiligland, neem dan de omwonenden vooral mee. Ze hebben goede ideeën en dan kunnen ze meteen in de gaten houden dat het pand niet alsnog naar de kelder gaat. De voorzitter: Dank u wel. Ik hoor in ieder geval een aankondiging van een amendement. Die hebben we genoteerd. Ga ik naar mevrouw Van den Broek, Partij voor de Dieren. Gaat uw gang.

Monique van den Broek: Voorzitter, met een aantal raadsleden konden we afgelopen woensdag het pand De Egelantier betreden en ons visualiseren hoe de amandelen van de toen zesjarige heer Bruch van de VVD hier ooit geknipt werden. Zeker het authentieke ziekenhuissfeertje was her en der nog zeker te herkennen. Maar belangrijker was dat we ons een beeld bij een toekomstig duurzaam Frans Hals Museum konden voorstellen. De grote ruimtes, de schitterende binnentuin, beeldbepalende trappenhuizen, maar ook nog wel wat architectonische fouten uit het verleden met opbouwen van lelijke asbesthoudende vespaplaten. Wat de Partij voor de Dieren betreft, wordt er bij de selectie van de architect goed overleg gevoerd met erfgoedspecialisten, zoals bijvoorbeeld ook de Bond Heemschut heeft aangegeven. Dat het een van Haarlems grootste operaties gaat worden om hier het Frans Hals in te gaan vestigen, werd ons ook duidelijk, want het verval heeft eveneens op aardige schaal huisgehouden. Het is goed om te lezen dat er veel positieve reacties op de voorkeursvariant zijn binnengekomen en dat we ook afgelopen week de buurtbewoners hier nog een keer over hebben kunnen spreken. Wat ons betreft, was dit direct al de voorkeur toen het proces met Villa

11

Egelantier spaak liep. We hebben nog wel wat vragen. De verbouwing gaat bijna 80 miljoen euro kosten, een gigantisch hoog bedrag. Het bedrag is ook vele malen hoger dan waar we een jaar geleden nog over spraken. Dan zit in de berekening ook nog eens veel kengetallen en moeten nog veel onderzocht worden. Onze zorg zit hem dus vooral in, hoe houden we de kosten beheersbaar en voorkomen dat we volgend jaar ineens tegen kosten van meer dan 100 miljoen aankijken? Er wordt weliswaar geschreven dat er gerekend en getekend wordt en dat het budget gestuurd wordt, maar hoe wordt de raad hierin meegenomen? Krijgen we bijvoorbeeld kwartaal of halfjaarlijkse updates? Voorzitter, met de keuze, en het is al veel genoemd, komen er ook veel monumentale gebouwen vrij, zoals aan het Groot Heiligland en de Grote Markt. Ik sluit me aan bij de VVD, laten we een bredere uitvraag doen in samenwerking met de Haarlemmers. Tot slot, de planning. Ruim tweeënhalf jaar voor het ontwerp en pas in 2030 beginnen met de verbouwing. Kan dat niet sneller? Zeker met het oog op de bizarre prijsstijgingen van afgelopen jaar. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dn zag ik net nog een hand van de heer Amand van Trots Haarlem. De heer Amand: Dank u wel, voorzitter. Wij zijn eigenlijk een beetje … Schrikken wij eigenlijk een beetje van die mevrouw die net ook insprak, dus daar schrikken we een beetje van.

Wij komen wel met twee motie, nooit graven in de tuin van het Frans Hals Museum, en we hebben een verzoek aan het college natuurlijk, een gedeelte van de schilderijen eens een keertje te schenken en uitlenen naar een museum in Schalkwijk. De voorzitter: Daar onderbreek ik u even, want u heeft een interruptie. Ik onderbreek u niet. Technisch wel, maar u heeft een interruptie van de heer Aynan van Jouw Haarlem. De heer Aynan: Dank u wel, voorzitter. Ik ken de heer Amand niet als een bange man, maar waar schrok hij nou van? De heer Amand: Omdat Lingetto misschien nog een beetje dwars gaat liggen en dan gaat dat geld kosten. De voorzitter: Dan nog een vervolgvraag van de heer Aynan. De heer Aynan: Dank u. Maar, voorzitter, we zijn volgens mij keurig netjes op de hoogte gehouden door het college. Dus schrikken, daar schrik ik dan weer van. De heer Amand: Ik schrik gelukkig niet zo gauw, maar ik ga verder. Dan komen we met die twee moties en wij gaan gewoon verder, het Frans Hals Museum moet natuurlijk gewoon een andere plek krijgen, daar zijn we het helemaal mee eens. Het is natuurlijk … Kosten, ik hoorde 80 miljoen. Ik ga van uit van 100 miljoen met alle kosten, juridische kosten, want die gaan ook oplopen. Dan gaan we toch heel anders kijken naar dat hele verhaal.

Maar dat horen we zo meteen van de wethouders wel, of niet, en dan gaan we toch eens kijken hoe het verder gaat in Haarlem. Met die panden, wat gaan … Ermee te gaan doen, dat zou leuk wezen voor de jongeren, want die moeten ook wonen. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Verhoeff, PvdA. Mevrouw Verhoeff: Dank u wel, voorzitter. Bij heel veel dingen lijkt het wel of het herhaling is. De complimenten aan het ambtelijk apparaat en wethouders, alle mooie ideeën die nu spelen. We zijn niet, om maar gelijk even bij de overbuurman teleur te stellen, wij willen helemaal niet weten wat we zouden doen als dit niet doorgaat. Dat is zo’n als-dan-discussie die alleen maar slachtoffers en weer nachtmerries bij mensen

12

oplevert. Wij willen gewoon … Deze variant gaat door of hij gaat niet door. Gaat het fout, dan gaan we daar opnieuw naar kijken. Dat is het moment. De voorzitter: Dat roept een interruptie op van de heer Krouwels, D66. De heer Krouwels: Ik wil heel graag horen van de PvdA in hoeverre dit voor hun 100 procent is. Want als ik het … Als ik Lingotto hoor, is het niet 100 procent zeker dat het door kan gaan, dus dan is toch wel een relevante vraag. Mevrouw Verhoeff: Ik ben er 100 procent zeker van dat in deze tendervoorwaarden een aantal zaken zitten die hier dus niet verteld worden, maar waar je heel duidelijk kan blijken met … Vorig jaar zaten we ongeveer in deze periode hier met elkaar te praten over van, ze wilden een aantal programmadingen gewijzigd hebben. We moesten het hele ondernemersrisico overnemen. Niet eens een deel, maar alles overnemen. Zo zat de tender niet in elkaar. Ik word er weer boos van, dat mevrouw hier weer durft te beweren, een advocaat, weer even insinuerende opmerkingen dat wij stiekem al wilden dat het museum daarheen gaat. Ik werp dat echt verre van me. We waren toen echt met zijn allen heel bang dat we met een leegstand afbrokkelend gebouw zouden blijven zitten. Dat was de stand van toen. De voorzitter: Gaat u verder met uw verhaal. Mevrouw Verhoeff: Dank u wel.

Ik ga weer even naar een wat lager niveau, want we moeten het eigenlijk gewoon leuk houden, want er is een kans geboden en ja, het is moeite en het zal vooral de wethouder Vastgoed zijn die nog best wel wat nachtmens zal hebben om de juridische procedure op de rails te houden, ook al ben ik er heilig van overtuigd dat het goed doortimmerd is. Hier gaat het om een goede kans, een goede toekomst voor het Frans Hals Museum, op een plek waar wij niet van durfden dromen. Sommige mensen eerder wel, maar toen zagen we, we moeten wel door met dit … Deze tender. We vinden ook dat er zeker goed nagedacht moet worden, en ik vertrouw ook dat de wethouder Cultuur daar al wel in haar hoofd mee bezig is, om te zorgen dat er een goede oplossing voor de Verweyhal komt. Wij pleiten er wel voor als PvdA om dat niet allemaal op één hoop te vegen in één project, want die dingen moeten elkaar niet in de weg zitten. Natuurlijk, hoe eerder je het kan oppakken, zoals de VVD vroeg, daar zijn wij ook voor. Dat geldt ook voor de andere invullingen. Prima dat erover nagedacht wordt. Zeker ambtelijk al mensen aan de gang zetten, maar niet met elkaar op één hoop vegen en dan ook alle financiën en procedures door elkaar mengen. Heb ik nog wel een vraag.

Vanuit de hoek van de ruimtelijke ordening, als je kijkt nu naar De Egelantier, wordt bijna alles gebruikt, behalve een pandje wat zo mooi grijs in de tekening staat. Zou dat nou niet ook gewoon mooi voor woningbouw geschikt kunnen worden gemaakt en dat niet door ons, maar dat gewoon een woningbouwcorporatie daar mooie sociale huurwoningen in plaatst? Dan hebben we dat stukje van de wens die ooit in de plannen zat, en of daar dan wel een artist in residence komt te wonen of gewoon mensen die heel hard een huis nodig hebt, maakt ons niet uit, maar als dat snel zou kunnen, dan maakt in ieder geval de PvdA blij en ik denk ook meerdere inwoners. Wethouder, ga zo door met al die dingen invullen die … Voorlopig gaat het hartstikke goed met alle culturele instellingen die ruimte vragen. Houd het vol. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Oppenhuis, CDA. Mevrouw Oppenhuis: Dank u wel, voorzitter. Het Frans Hals Museum is niet alleen een parel van Haarlem, maar het is ook een museum van wereldklasse. Onze stad heeft best wel een internationale naam hoog te houden en dat vraagt om een huisvesting die past bij de kwaliteit van de collectie en bij het karakter van onze stad. Het college en de klankbordgroep spreken zich unaniem uit voor De Egelantier als unilocatie. Deze

13

variant biedt kansen, brede steun van de omwonenden, de ondernemers en culturele instellingen en de mogelijkheid om het museum grotendeels open te houden tijdens de verbouwing. Dat klinkt als een win-win. Wel hebben wij nog een kleine kanttekening, namelijk, De Egelantier, dat is een monument en aanpassingen willen we altijd natuurlijk met respect voor het monument doen. Daarom is onze vraag, hoe wordt voorkomen dat ingrijpen in en rond De Egelantier leiden tot aantasting van de historische waarde van het complex? Bij de keuze voor De Egelantier komen natuurlijk andere monumentale gebouwen vrij, zoals de Vleeshal en de Verweyhal en daar hebben wij de vraag, hoe voorkomt de gemeenten dat deze topmonumenten leeg komen te staan, verloederen en uiteindelijk hun waarde gaan verliezen? Het CDA Haarlem wil investeren in cultuur, maar wel op een verantwoorde manier. Wij zien dat de varianten forse kosten met zich meebrengen. Maar de variant van De Egelantier geeft naast dat iedereen dat graag wil, omwonenden en dergelijken, maar geeft dat ook nog eens een keertje de beste kansen, dus wij spreken ons graag uit voor De Egelantier. De voorzitter: Dank u wel. Dan zie ik de heer Van Leeuwen, Actiepartij. Eerste termijn, gaat uw gang. De heer Van Leeuwen: Dank u wel.

Voorzitter, anderhalf jaar geleden vroeg het college ons, mogen we kijken voor een kelder? Daar hebben wij toen ja tegen gezegd, maar ook een drietal voorwaarden aan verbonden. Want onze zorgen waren tweeledig. Bouwlogistiek leek ons een drama, maar ook de logistiek daarna met de schilderijen door de Heiliglanden rijden. Poortje open, poortje dicht, oppassen dat we geen monumenten beschadigen. Dus wij hebben toen gezegd, laten we in elk geval voorwaarden meegeven. Eén, zorg dat de collectie bijeen blijft, modern en klassiek. Twee, zorg dat er een visie komt op de leegkomende panden op de Grote Markt, want die gaan er komen, en we moeten niet jarenlang daar naar leegstand kijken. En ten derde, kijk naar de optie Egelantier. De Egelantier, is dat een opgestoken … Of een voorgestoken plan? Nee, want er waren reële aannames dat dat misschien nog wel eens een heel moeilijk traject zou worden voordat daar een hotel zou komen. We zouden toch knettergek zijn met zijn allen om voor vier en een beetje miljoen een pand te verkopen om de hoek en dan voor, toen geprognosticeerd, tien keer zoveel een kelder in het bestaande complex van het museum te bouwen. Maar het college gaf ook aan, terecht, die situatie, daar zitten we niet in.

Dat kwam pas later toen we in oktober 2024 met elkaar tot de conclusie kwamen dat de projectontwikkelaar het niet kon leveren wat we met elkaar hadden afgesproken. Het doet me zeer, voorzitter, en in die zin deel ik de boosheid van de PvdA, ik hoor net mevrouw Elzenaar praten, ik heb hier altijd gezegd, gemeente, college, ga met Lingotto door de voordeur naar buiten, kom tot het vergelijk dat je zegt, het is niet gelukt. Maar als ik nu mevrouw Elzenaar hoor praten, dan zitten er nog grotere gaten in haar verhaal dan dat er in haar projectbegroting heeft gezeten. Dat vind ik niet goed voor de beeldvorming van waar we hier besluiten in nemen, want we moeten met elkaar constateren dat de hotelontwikkeling vastliep. Het is een godsgeschenk, als ik het mag zeggen, dat wij als eigenaar van het pand, als beheerder van het pand, die jaarlijks twee ton plus in het onderhoud moet steken om De Egelantier niet verder naar de verdoemenis te laten gaan, dat we nog keuzevrijheid met elkaar kunnen hebben. Wij zijn voorstander van de variant die het college nu ook ziet, de beste variant vindt. Ik roep het college zeer nadrukkelijk op, ga met Lingotto praten. Lingotto, ik roep u echt op, staak dit juridische steekspel en constateer met elkaar dat het helaas niet is gelukt. Is dat een schande? Nee, dat is geen schande. Maar deze stad moet ook verder.

Wij denken dat we met het voorstel van het college waar we twee jaar geleden, anderhalf jaar geleden om vroegen, dat we daar een hele goede stap voor Haarlem kunnen gaan maken. Laten we met elkaar voorkomen dat we inderdaad niet de leegstand op de Grote Markt laten ontstaan. Daar hebben we anderhalf jaar geleden voor gewaarschuwd. Toen werd mij nog gevraagd, die visie, heb je dat nu nodig? Maar ik denk dat we aanknopingspunten hebben. Ik hoor een goed voorstel van de VVD en ik denk dat we met elkaar moeten kijken hoe we dat op een ordentelijke manier gaan doen.

14

De voorzitter: Mijnheer Van Leeuwen, u heeft nog een interruptie van de heer Amand. De heer Amand: Dank u wel, voorzitter. Ik wil vragen aan de heer Van Leeuwen, ik ben eigenlijk bang, en ik denk dat u het ook ziet, uiteindelijk zijn we dan allemaal in de Janstraat en dat kost ook geld. De voorzitter: De heer Van Leeuwen. De heer Van Leeuwen: Mijn microfoon die valt uit elkaar van die opmerking. Maar laten we dat in alle redelijkheid proberen te voorkomen. Want we hebben ook gewoon met elkaar gezien dat het een doodlopend traject was. We kunnen hier niet sinterklaas spelen. We hebben drie, vier argumenten gehad waarom het project vastliep. Maar laten we dat zien. Dat is aan het college. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de heer Van Exter, Forum Voor Democratie, gaat uw gang. De heer Van Exter: Dank u wel, voorzitter. Om met het Frans Hals Museum naar De Egelantier te gaan, is wat mij betreft gewoon een no-brainer. We hebben een museum, wat een kroonjuweel is voor de stad. Het heeft een huisvestingsprobleem. Het zit niet lekker in zijn jasje meer. Op de hoek staat een mooi monumentaal pand, wat geschikt is voor een museum. Burgerij en maatschappelijke partijen die zijn het er helemaal … Die staan er helemaal achter, zijn zelfs enthousiast. Het is zo'n mooi plan. Er is alleen één iemand die er niet blij mee is. We hebben wel een rechtszaak eigenlijk op de stoep staan.

Het is natuurlijk zo dat als er geen coronacrisis was geweest, als er geen oorlog in Oekraïne … Hadden die gebeurtenissen anders waren geweest, dan had Lingotto mogelijk een vrij traject gehad en dan had je dan deze mooie oplossing willen hebben waar we nu zo enthousiast over zijn, dan had je ze moeten uitkopen. Dan had je dus een bedrag op tafel moeten aanbieden en je had toch wat imagoverlies gehad, als je dus eerst een verkooptraject ingaat en zegt, nee, we gaan toch wat anders doen. De voorzitter: Dat roept een interruptie op van de heer Van Leeuwen. Gaat uw gang. De heer Van Leeuwen: Ik hoorde de heer Van Exter dingen aan elkaar verknopen die volgens mij helemaal niet aan elkaar te verknopen zijn. Het zijn toch twee trajecten? De voorzitter: De heer Van Exter. De heer Van Exter: Welke twee trajecten bedoelt u? De voorzitter: Het viel een half weg, maar de wedervraag was misschien, of uw ‘…’(00:52:06) in ieder geval, wat bedoelt u precies? Welke twee trajecten? Gaat uw gang. De heer Van Leeuwen: De wens om te komen tot een nieuw museum en de wens om te komen tot een geslaagde projectontwikkeling aan De Egelantier, wat een hotel zou hebben kunnen worden, mits de markt er was inderdaad. De voorzitter: U heeft overigens nog 45 seconden voor de laatste agendapunten. Dat u het weet. De heer Van Exter.

De heer Van Exter: Goed, ik bedoel te zeggen dat als we die ontwikkelingen, die gebeurtenissen niet hadden gehad, dan had Lingotto het originele plan waar we toch als gemeente toe besloten hadden. Ik zat toen nog niet in de raad, dus … Dat is mijn betoog.

15

De voorzitter: Sorry dat ik u … Ik ga u nogmaals onderbreken. Mevrouw Verhoeff interrumpeert u. Gaat uw gang. Korte vraag. Mevrouw Verhoeff: Ik heb net een iets andere vraag. Denkt u niet dat als de corona allemaal niet geweest was en er een hotelmarkt was geweest, dat Lingotto daar gewoon nu inmiddels een hotel had zitten, dat wij dus een andere discussie zouden voeren? De voorzitter: Gaat uw gang, mijnheer Van Exter. De heer Van Exter: Net wat ik zeg. Ik denk dat … Goed, als wij deze onverwachte gebeurtenissen, grote gebeurtenissen er niet geweest waren, dan hadden we gewoon met Lingotto in zee gegaan en had het waarschijnlijk tot een goed einde gekomen en had het niet geklapt. De voorzitter: Dan was dat uw eerste termijn? Vervolgt u. De heer Van Exter: Met andere woorden … Hier is een van de sprekers, die schriftelijke bijdrage, die hoopt op een buitenrechtelijke afdoening. Ik doe een extra schepje erbovenop. Ik doe een verzoek aan het college om toch een goede inspanning te doen, om inderdaad tot een schikking te komen. Ik heb nog geleerd altijd, een slechte schikking is beter dan een goed vonnis.

Dan ten slotte heb ik nog een … Die had ik … Vraag had ik ook voor mevrouw Koekoek en aan mevrouw Van Loenen, hoe is het eigenlijk mogelijk dat we eigenlijk met het … De Egelantier die leegstaat niet al eerder als locatie voor het Frans Hals Museum … Dat dat niet eerder in het vizier is gekomen? Dat was het. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Ik mis nog een enkele … Inderdaad, mevrouw Van Zetten, Hart voor Haarlem. Eerste termijn. Mevrouw Van Zetten: Dank u wel, voorzitter. Ik hoor toch een enorm enthousiasme hier in de raad voor het voorstel van het college die Hart voor Haarlem helaas niet kan delen. De verkiezingen komen eraan. Twee wethouders die er zitten die zijn binnenkort waarschijnlijk lijsttrekker en die willen natuurlijk gewoon echt een positief verhaal hier. Maar Hart voor Haarlem is toch … We zijn niet voor niks oppositie, wij kijken er wat anders tegenaan. Wat ons betreft, kon die kelder natuurlijk gelijk geschrapt worden. Ik begrijp eerlijk gezegd dat hij niet in het voorstel zit, want dan had de buurt hier helemaal niet hoeven te zitten en dan … Was gewoon verstandig bestuur geweest. Wat betreft die Egelantier waar we nu ineens naartoe hollen met zijn allen, ik begrijp, het gebouw ziet eruit als De Fundatie in Zwolle en nog maar een paar gebouwen, in Dordrecht, vanwege de ruimte.

Maar je ziet juist ons gebouw van het Frans Hals Museum, is natuurlijk een heel uniek gebouw, en is daarom voor heel veel mensen buiten Haarlem heel erg aantrekkelijk, omdat het natuurlijk dat kneuterige Haarlemse heeft met die Frans Halsen die natuurlijk een fantastisch bezit zijn. Dan hebben we het natuurlijk van, waar hebben wij die Egelantier dan voor nodig? Dat is natuurlijk om de rest van de collectie te kunnen tentoonstellen en af en toe natuurlijk een wisselexpositie en daarin loopt inderdaad Haarlem vergeleken bij de museumwereld heel erg achter. Ik begrijp heus wel dat wij ook een woordje mee willen spreken, maar ik denk, dan zijn we toch eigenlijk al vijftien jaar te laat. Als je kijkt om ons heen, wat gebeurt er in de wereld, dan gaan wij ons storten om een nieuw groot project. We hebben … Laten we even wezen, we gaan hier al een nieuwe raadzaal maken, we gaan bij het ov-knooppunt … Gaan we daar even een heleboel openmaken bij de poort van Haarlem. Dan gaan we dit er ook nog even bij doen. En dan nog eens, want waarom concentreren wij ons dus alleen in die oude binnenstad en gaan wij in de motivatie zeggen, het is fijn dat er nog meer toerisme komen. Gaat u eens in Amsterdam kijken wat er verschrikkelijke ellende het is. Wij willen die hordes mensen eigenlijk niet op het Groot en Klein Heiligland. Ons voorstel is dan ook, waarom

16

niet die doos in Schalkwijk? Waarom betrekken wij Schalkwijk, waar toch ook die bus stopt van tevoren, waarom gaan wij dat stadsdeel niet veel meer aandacht geven? Dan heb je een doos nodig die je beveiligt en dan kun je die wisseltentoonstellingen allemaal prima doen. Ik vind het jammer dat dit voorstel … De voorzitter: Ik onderbreek u even, mevrouw Van Zetten. Dat was echt een punt, want het riep een interruptie op van mevrouw Verhoeff, PvdA. Mevrouw Verhoeff: Mevrouw Van Zetten, voorzitter, mevrouw Van Zetten heeft het over dat het veel toeristen aan gaat trekken, maar wij hebben toch het beleid in deze stad dat we toerisme van een bepaald niveau wilden binnenhalen? Dus niet degene die alleen maar op de patatzaak afkomt, maar juist het niveautje hoger. Dan is toch ons Frans Hals een van die trekkers die je daar wel naar onze stad mee naartoe wil trekken? Mevrouw Van Zetten: Mijn vraag, waarom gunt u Schalkwijk niet deze hoogwaardige toerist, dat die daar ook wat gaan doen, en niet alleen de patateters daarnaartoe trok? Dus dat is gewoon een stad, de ongedeelde stad. Waarom moet het allemaal daar? En dan nog iets, ik heb ook even bekeken … De voorzitter: Nog … Ik … Sorry, ik interrumpeer u … Onderbreek u weer. Was dat een vervolgvraag, mevrouw Verhoeff? Gaat uw gang. Mevrouw Verhoeff: Ik denk dat … Ik vrees … Ik denk dat de VVD dezelfde soort vraag gaat stellen.

Denkt u dat die toerist die voor dat mooie gebouw waar u voor pleit ook in de huidige locatie, de hele sfeer is daar goed, denkt u dat dezelfde sfeer te halen is in Schalkwijk? Schalkwijk verdient heel veel, maar of dit een logische stap is, kunt u dat motiveren? Mevrouw Van Zetten: Ik heb het ook niet over een unilocatie, meer over een duolocatie. De voorzitter: Dat verklaart veel voor de commissie, begrijp ik. Dan zag ik ook nog een interruptie van de VVD, heer Bruch. Commissie. Commissie, commissie. Mevrouw Van Zetten, u had nog een interruptie van de VVD, de heer Bruch. De heer Bruch: Inderdaad. Mijn vraag was namelijk, begrijp ik goed dat u naar een duolocatie streeft? Ik heb begrepen dat dat zo is. Maar dan staat u toch alleen. U zei, we hadden dit vijftien jaar geleden moeten doen. Volgens mij bent u de enige die vijftien jaar geleden al in de raad zat? De voorzitter: Ik hoor niet echt een vraag. Maar goed, mevrouw Van Zetten, eventueel een reactie. Mevrouw Van Zetten: Ik heb toen al meer dan tien jaar geleden voorgesteld om inderdaad de Verweyhal te verkopen en inderdaad een deal te sluiten met Raiola en ook altijd gezegd, als we dan toch iets moeten gaan doen met De Egelantier, kunnen we daar dan geen museum van maken? Maar dat is gewoon lang geleden en de tijden zijn veranderd.