Initiatiefvoorstel Duurzame Initiatieven Versterken

Immers, daar waar winstmaximalisatie geen prioriteit is, neemt de belangstelling van financiers snel af. Aan de andere kant is er een groeiende groep investeerders en fondsen dat hun kapitaal maatschappelijk willen laten renderen. In het coalitieakkoord Actie! 2022 - 2026 is het volgende opgenomen over een revolverend fonds: 'We onderzoeken hoe een revolverend werkgelegenheidsfonds tot stand kan komen, in samenwerking met het midden- en kleinbedrijf.' Een Sociaal Impact Fonds kan gezien worden als een 'revolverend' werkgelegenheidsfonds dat gericht is op het genereren van meetbare sociale impact, naast financieel rendement. Het doel van een SIF is om positieve veranderingen in de samenleving te bewerkstelligen door te investeren in bedrijven, projecten of organisaties die sociale, circulaire of duurzame doelen nastreven. Een SIF investeert een bedrag in impact ondernemingen, dat na verloop van tijd terugbetaald wordt, waarna het opnieuw ingezet kan worden voor een financiering van een andere impact onderneming. Het fonds keert leningen onder gunstige voorwaarden uit. Het geïnvesteerde kapitaal komt, zij het met enig risico, altijd weer terug en kan opnieuw worden ingezet voor hetzelfde beleidsdoel. Hierdoor wordt het effect op de lange termijn vergroot. Dit is nodig om de positie van impact ondernemers op de arbeidsmarkt te versterken.

In de afgelopen periode heeft de gemeente Haarlem vanuit het Actieprogramma Impact Ondernemen een onderzoek laten uitvoeren naar de haalbaarheid van een dergelijk Sociaal Impact Fonds. Het onderzoek heeft aangetoond dat de regio Zuid-Kennemerland en IJmond met om en nabij de 300.000 inwoners, groot genoeg is om een SIF te laten renderen. Het kapitaal van een SIF kan een combinatie zijn van publiek en privaat geld. Deze manier van financiering tegen gunstige voorwaarden sluit meer aan bij de behoefte van impact makende ondernemers, voor wie ondernemen met geleend geld meer zekerheid biedt dan ondernemen met subsidie. Met een SIF heeft de regio de investeringen in impact ondernemingen 17

https://gemeentebestuur-haarlem.notubiz.nl/vergadering/1204695

22

zelf in de hand, en kan op die manier voldoen aan de vraag van lokale en regionale impact ondernemers, eventueel in combinatie met een SIB. Het haalbaarheidsonderzoek laat zien dat een SIF in de regio ZKIJ haalbaar is, maar valt of staat met (een aantal) lead investeerders. Op dit moment wordt gekeken naar potentiële investeerders in het fonds. Ervaring leert dat publieke investeringen private investeerders over de streep kunnen trekken en zo met een factor 2,5 de publieke investeringen kunnen vermenigvuldigen. Zonder investering vanuit de gemeente Haarlem, als grootste publieke partij in de regio, is de kans van slagen van een SIF klein. Een levensvatbaar fonds omvat bij de start minimaal rond de €4 miljoen. Concluderend kan worden opgemerkt dat veel bedrijven en initiatieven in onze regio van goede wil zijn om een bijdrage te leveren aan duurzaamheid via de (economische) activiteiten die zij ontplooien. Dit doen zij in een concurrerende economische omgeving en onder uitdagende economische omstandigheden.

5.5 Aanbevelingen 11. Zet het onderzoek naar publieke en private lead investeerders in een SIF in de regio ZKIJ voort. Onderzoek de mogelijkheid om vanuit de gemeente Haarlem voldoende in een SIG te investeren, zodat dit als katalysator dient om andere (publieke en private) investeerders mee te krijgen. 12. Onderzoek wat complementaire economie toe kan voegen aan duurzaam (economisch) beleid en welke initiatieven daarbij dienstig kunnen zijn. Dit kan een wijkmunt of stads- of regiogeld zijn, in combinatie met een onderling steunsysteem met tijdregistratie. 13. Onderzoek wat mogelijk is om stagevergoeding te organiseren voor duurzame initiatieven die daar de middelen niet voor hebben.

23

H6 Conclusie, aanbevelingen en financiële onderbouwing In dit voorstel hebben we laten zien dat er in Haarlem enorm veel initiatieven zijn die bijdragen aan een duurzame en sociale stad. Er is bovendien beleid waarin die waardevolle bijdrage wordt erkend en waarmee initiatieven worden ondersteund. Maar het potentieel van lokale duurzaamheidsinitiatieven is naar ons idee nog veel groter. Zij vormen de voedingsbodem voor het realiseren van een donuteconomie waarin lokale bedrijvigheid, duurzaamheidsdoelen en sociale cohesie met elkaar vervlochten zijn en elkaar steeds verder versterken. Om dat potentieel te realiseren, moeten volgende stappen worden gezet. De gemeente kan randvoorwaarden bieden, zoals startsubsidies en betaalbare locaties. Meer bewoners kunnen betrokken en geactiveerd worden door betere informatievoorziening, netwerkbijeenkomsten en training. Er moet ondersteuning zijn wanneer initiatieven de potentie hebben om op te schalen. Met de onderstaande aanbevelingen uit de vier hoofdstukken geven we richting aan die volgende stappen. (Hier in het kort weergegeven, zie de hoofdstukken voor meer uitleg.) Het onderwerp is daarmee niet klaar. Het is goed om steeds te blijven kijken hoe het beter kan, welke mogelijkheden zich voordoen, welke ideeën er uit de stad komen en wat we van andere gemeenten kunnen leren.

Voor het schrijven van dit voorstel hebben we veel gesproken met initiatiefnemers uit de stad en met hun creativiteit, doorzettingsvermogen en gedrevenheid zijn zij een bron van inspiratie. Wanneer Haarlemse initiatiefnemers de gemeente steeds meer als bondgenoot aan hun zijde vinden bij het bereiken van hun duurzame en sociale doelen, is dit voorstel geslaagd.

6.1 Aanbevelingen Beginnende initiatieven 1. Betere informatie door: a) Ontwikkeling van een website met informatie over procedures, contactpersonen en ondersteuning b) Ontwikkeling van een online platform met informatie over lopende en afgeronde initiatieven c) Een fysieke stadsgids 2. 3.

Persoonlijk aanspreekpunt voor initiatieven bij de gemeente Ontwikkeling van een subsidieprogramma

Gemeenschapszin 4. 5. 6.

Jaarlijkse netwerkbijeenkomst over duurzaamheid en sociale cohesie Versterk mogelijkheden voor training en ontwikkeling Jaarlijks event waarbij duurzame en sociale initiatieven in de spotlights worden gezet

Locatie 7.

24

Meer permanente locaties voor circulaire ondernemingen en stadslandbouw door: a) Een huisvestingsplan b) Mogelijkheden te verkennen bij de ontwikkeling van een gebied

c) Mogelijkheden onderzoeken om door middel van het bestemmingsplan of vergunningen ruimte te bestemmen 8.

Permanente locaties voor stadslandbouw door a) Onderzoek om stadslandbouw te combineren met andere functies b) Onderzoek om kleinere stukken verstening of groen te gebruiken voor buurttuinen

9.

Website met informatie over tijdelijk gebruik van gemeentelijke panden of grond

10. Hulp aan kleine initiatieven bij vraag naar locaties door

a) Contact faciliteren tussen initiatieven en organisaties die hen aan een ruimte kunnen helpen b) Indien mogelijk locaties van de gemeente beschikbaar stellen Werkgelegenheid 11. Zet het onderzoek naar publieke en private lead investeerders in een SIF in de regio ZKIJ

voort. Onderzoek de mogelijkheid om vanuit de gemeente Haarlem in een SIF te investeren. 12. Onderzoek wat complementaire economie toe kan voegen aan duurzaam (economisch)

beleid en welke initiatieven daarbij dienstig kunnen zijn. 13. Onderzoek wat mogelijk is om stagevergoeding te organiseren voor duurzame initiatieven

die daar de middelen niet voor hebben.

25

6.2 Geschatte kosten Aanbeveling

Geschatte kosten

1.a/b Ontwikkeling van een informatiesite en online platform

Naar schatting €40.000 voor ontwikkeling van de website, met jaarlijkse onderhoudskosten van €10.000 voor updates en beheer. Het opzetten van het platform kost naar schatting €30.000, met jaarlijkse kosten van €10.000 voor onderhoud en updates.

1.c Jaarlijkse uitgave van een fysieke stadsgids

€40.000 voor ontwerp en opmaak, drukwerk, distributie en promotie (oplage: 10.000)

2. Persoonlijk aanspreekpunt voor initiatieven

Het salaris en bijkomende kosten van een accountmanager worden geschat op €75.000 per jaar.

3. Ontwikkeling van subsidieprogramma

Kosten: Jaarlijks subsidiepot van €500.000. Daarnaast wordt eenmalig €10.000 geïnvesteerd in de ontwikkeling van een subsidiegids.

4. Jaarlijkse netwerkbijeenkomst

€15.000 voor het organiseren van jaarlijkse netwerkbijeenkomsten.

5. Trainingsprogramma’s

€80.000 per jaar voor een middelgroot trainingsprogramma

6. Jaarlijks event – week van de community

€50.000 per jaar

7.a Huisvestingsplan voor circulaire initiatieven en stadslandbouw

Afhankelijk van uitkomsten huisvestingsplan. Circa €600.000 per jaar.

7b. Mogelijkheden voor circulaire initiatieven en stadslandbouw verkennen bij gebiedsontwikkeling

Eerst onderzoek.

7c. Mogelijkheden onderzoeken bestemmingsplan of vergunningen

Eerst onderzoek.

8a. Onderzoek stadslandbouw integreren met andere functies

Eerst onderzoek.

8b. Onderzoek buurttuinen

Eerst onderzoek.

26

9. Website met informatie tijdelijke panden of grond

Naar schatting €40.000 voor ontwikkeling van de website, met jaarlijkse onderhoudskosten van €10.000 voor updates en beheer.

10. Help kleine initiatieven bij vraag naar locaties

Geen extra kosten. Dit kan gecombineerd worden met aanbeveling 2 en het werk van gebiedsverbinders of gebiedsmanagers. Een kleine subsidie voor huur kan gedekt worden onder punt 3.

11. Zet het onderzoek naar publieke en private lead investeerders in een SIF in de regio ZKIJ voort. Onderzoek de mogelijkheid om vanuit Haarlem in een SIF te investeren. 12. Onderzoek wat complementaire economie toe kan voegen aan duurzaam (economisch) beleid 13. Onderzoek wat mogelijk is om stagevergoeding te organiseren voor duurzame initiatieven

Eerst onderzoek.

Eerst onderzoek.

Eerst onderzoek.

Dekking De kosten kunnen worden gedekt uit de middelen voor Versterking lokale democratie, Duurzaamheid en in sommige gevallen Sociaal Domein (zoals aanbeveling 6). Wij horen graag in reactie op ons voorstel of er aanvullend budget nodig is voor deze aanbevelingen.

Initiatiefvoorstel van: Janneke Barten, GroenLinks – jbarten.glh@haarlem.nl Jacqueline van den Broek, Partij voor de Dieren – jvdbroek.pvdd@haarlem.nl Ron Dreijer, CDA – rdreijer.cda@haarlem.nl Remko Trompetter, Actiepartij – rtrompetter.actiepartij@haarlem.nl 27