Bijlage 2 - Vormgevingsdocument (toelichting op DO)
Tekst van het document
Beheer specifiek Kruidenrijk grasland wordt altijd in delen gemaaid. Wanneer een groenstrook in 2 delen wordt verdeeld, wordt deel A gemaaid en afgevoerd tussen 15 juli en 15 augustus. Deel B wordt tussen 15 oktober en 1 november gemaaid en afgevoerd. Door begroeiing wat hoger te laten (20 centimeter boven de grond) bij het maaien, zal meer fauna het beheer overleven. Recreatief gras wordt frequenter gemaaid met een maximale hoogte van tussen de 7 en 12 centimeter.
A
Afstemming A De aannemer dient de uitwerking van het grasland af te stemmen met Platform Groen van de Gemeente Haarlem.
voorstel ten westen van het Spaarne
Optimale maten De eerste meter langs de voet- en fietspaden wordt in principe kort gehouden door deze te maaien als ‘recreatief gras’. grasbetonklinkers
gemaaide randen langs paden
kruidenrijke bermen voor biodiversiteit
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 65
A
vaste plantenmix ‘Wild en Inheems’ o.g. suggestie bol plantvak/taludlijn dichte heesters indicatie schaduwborder
A
66
- BoschSlabbers & ZJA
3.6 VA S T E P L A N T E N M I X De plantvakken hebben als functie het OV-knooppunt aan te kleden en zijn bepalend voor de identiteit en herkenbaarheid en de architectonische waarde van de plek. Beleving en gebruik staan centraal en de buitenruimte is positief onderscheidend ten opzichte van de omgeving. De plantvakken worden in het gehele ontwerp in één stijl aangelegd en beheerd. De borders bestaan uit een mix van vaste planten met grassen. De sfeer is naturalistisch en sluit daarmee subtiel aan op de bloemrijke bermen in de omgeving. In een nader te maken beplantingsplan wordt nog onderscheid gemaakt in sortiment op schaduwrijke plekken, zoals aan de noordzijde van de passage. Soorten Vakbeplanting (nader uit te werken) met soorten zoals: Achillea, Armeria, Artemisia, Aster, Astilbe, Astrantia, Calamagrostis, Calamintha, Caltha, Carex, Deschampsia, Dianthus, Echinacea, Echinops, Euhorbia, Eupatorium, Gaura, Geum, Helianthus, Heliotropium, Heuchera, Iris, Knautia, Kniphofia, Luzula nivea, Lychnia, Miscanthus, Molinia, Perovskia, Phlomis, Phlox, Pinus mugo, Primula, Pulmonaria, Rosemarinus, Rudbeckia, Salvia, Sanguisorba, Saponaria officinalis, Sarcococca, Scabiosa, Sesleria nitida, Solidago, Stipa, Verbena, Vernonia crinita, Veronicastrum. Ecologische waarde De vaste planten bieden in elk seizoen bloeiende planten.
Voorjaarsbloeiende planten zijn bijvoorbeeld sleutelbloem (Primula) en longkruid (Pulmonaria). Zomerbloeiende planten zijn bijvoorbeeld Zeeuws knoopje (Astrantia) en vlambloem (Phlox). IJzerhard (Verbena) en prachtkaars (Gaura) bloeien door tot ver in het najaar. Herfstbloeiers zijn bijvoorbeeld Herfstaster (Aster) en Herfstanemoon
(Anemone). Winterbloeiers zijn bijvoorbeeld kerstroos (Helleborus).
plantvak uitvoering in bolle vorm
Optimale maten De vaste plantenborders worden aangelegd in de daarvoor ontworpen groenvakken. De vakken liggen in een bolle vorm en iets verhoogd t.o.v. het maaiveld. Daarnaast zijn enkele groenvakken voorzien in de bloemrijke bermen. De randen dienen intensiever te worden gemaaid. Beheer Het beheer van de plantvakken vereist een specifiek hoogwaardig beheer, en is relatief intensief. Beheer en onderhoud van groenarealen is afgestemd op een maximale levensduur van de inrichting met een minimale inspanning. Voorkomen wordt dat achterstanden in beheer leiden tot afname van de kwaliteit/vitaliteit van de groeninrichting. Uitgangspunten vanuit beheer: • niet te klein van plantmaat in verband met de kwetsbaarheid; • soortkeuze, type en uitstraling moet bij vervanging passen in het beplantingsplan van het Spaarneplein • de gekozen beplanting moet passen in de beschikbare of ter beschikking gestelde boven- en ondergrondse ruimte.
weelderige beplanting met solitaire bomen
Afstemming A De aannemer dient de uitwerking van de vaste plantenmixen af te stemmen met Platform Groen van de Gemeente Haarlem. weelderige beplanting met meerstammige heesters
weelderige beplanting met meerstammige heesters
OV HUB Nieuw Haarlem - 67
waterelement spelen mogelijkheid marktkraam mogelijkheid podium openbaar toilet (inpandig) marktkast (elektra+water)
68
- BoschSlabbers & ZJA
3.7 A A N T R E K K E L I J K P R O G R A M M A Het OV-knooppunt wordt een aantrekkelijke plek voor heel Haarlem, voor de Slachthuisbuurt en voor alle reizigers. Het plein is zo vormgegeven dat het veel ruimte laat voor eigen invulling en voor variatie in programma’s. Dit laat de stad hier haar eigen expressie op vormgeven. Het plein vormt als het ware het decor voor de inventiviteit en creativiteit van de mensen. Het ontwerp laat ruimte voor bijvoorbeeld een markt met verschillende kramen. De geschetste opstelling laat een organisch en gezellig patroon van kraampjes zien. Ook is op een groenvak de mogelijkheid voorzien om hier een podium op te kunnen bouwen. Verder zullen in de plint voorzieningen komen die gebruik gaan maken van het plein. Hiervoor is een terras in het ontwerp opgenomen. Dit kan ook een openbare verblijfsplek worden waar iedereen gebruik van kan maken en waar eventueel een horecaondernemer mede gebruik van mag maken. Op het plein is een mooie waterplek voorzien. Een element van een lichtgrijs, duurzaam mooi verouderend materiaal, zoals natuursteen, met iets van waterspuwers. Aan de zijde van het Spaarne is een plek opgenomen voor kunst. Het zou goed zijn als dit een dag en nacht zichtbaar en eventueel interactief kunstwerk is.
marktje
terras
podium
waterelement
spelen
In het plan is voorzien in een openbaar, voor iedereen toegankelijk, toilet, de locatie is echter nog niet vastgesteld. Het lijkt het meest logisch om het toilet op te nemen in de plint. Mocht dit niet lukken, dan is een plek tussen de gebouwen op het Hamelinkplein de aangewezen plek.
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 69
Ø1200
3000
2400
tan . afs min ietspad f van
Recreatiegras
en
ud d ho
2800
4000
0.50-
grond anker hout
360
600
600 400
1000 [Type A]
70
- BoschSlabbers & ZJA
1000 [Type B]
1000
molgoot (300x1000x80) met kolk(300x500x400)
2200
%
1,5
1390
molgoot (300x1000x80) met kolk(300x500x400)
2000
R900 R900 2200
1390
2000
R900
0,71+
,5%
uitgekapte waterlopen in de stenen
1 500
R900
ruimte gereserveerd voor het ondergrondse besturingssysteem van de fontein
2800
0,71+
uitgekapte waterlopen in de stenen
500
2500
2500
2800
300
50
waterspuiters met verlichting
300
R900
50
150 1950
R900
%
1,5
0,79+
150
3600
1950
R900
%
300
R900
1600 1,5
ruimte gereserveerd voor het ondergrondse besturingssysteem van de fontein
waterspuiters met verlichting
300 300
0,79+ 1600
50
150 150
3600 standaard natuursteenblokje met waterspuiters
300
150
50
150 standaard natuursteenblokje met waterspuiters
1,5%
0,79+
uitgekapte waterlooptje
0,71+
300
300
1,5%
0,79+
4916
300
50
20
uitgekapte waterlooptje
0,71+ 300
50
50
50
20
De maat van de waterspuiter wordt bepaald door de leverancier.
4916 OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 71
De maat van de waterspuiter wordt bepaald door de leverancier.
voetganger reguliere trap fietsroute
72
- BoschSlabbers & ZJA
3.8 R O U T I N G L A N G Z A A M V E R K E E R Op deze kaart zijn de logische looplijnen opgenomen. Aan beide zijden is ook een hellingbaan naar de voetgangerspassage opgenomen. Verder sluiten de looplijnen logisch aan op de omgeving zodat het OVknooppunt een logische schakel in het grotere geheel wordt. Om dat te kunnen bewerkstelligen, is onder andere afgesproken om de trap ten zuiden van het fietspad richting het Spaarnepark te voorzien van een fietsgoo tje.
A
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 73
gidslijnen geleidelijnen helling toegankelijk
74
- BoschSlabbers & ZJA
1.00+
1.18+
2,5%
2,5%
0.97+
2,5%
0.64+
0.68+ 0.70+
GW 0.61-
20.64
1.50 22.14
3.9 H E L L I N G BA N E N , G I D S - E N GELEIDELIJNEN De inrichting van het OV-knooppunt voorziet in een veilige en goed bruikbare buitenruimte voor iedereen. Hellingbanen voldoen aan de eisen die in de ASVV worden gesteld: het hellingspercentage is maximaal 4%, zijn overal minimaal 2 meter breed, en worden uitgevoerd met plateaus om even te kunnen rusten. Ook wordt bij richtingsverandering in de hellingbaan gezorgd voor extra ruimte, zodat rolstoelgebruikers of mensen met een rollator elkaar goed kunnen passeren. Langs de hellingbanen worden geen (hoge) hekwerken geplaatst. Dit verkleint de kans op foutief geparkeerde fietsen die de doorgang blokkeren.
Bebording voor het openbaar gebied en het openbaar vervoer dienen ondersteunend te zijn aan logische looplijnen. Bijvoorbeeld als het gaat om bewegwijzering in de voetgangerspassage. In de volgende fase wordt dit aspect verder uitgewerkt.
geleidelijnen met markering op de klinkers
Langs de perrons en op het plein worden gids- en geleidelijnen aangebracht. De geleidelijnen op de perrons worden uitgevoerd in de vorm van een markering op de klinkerverharding. Op plekken waar wordt in- en uitgestapt, wordt een extra attentie aangebracht. De busperrons zijn minimaal 2 meter breed (en veelal breder). Daarbij zijn de perrons 18 cm hoog ten opzichte van de busbaan, zodat een vlakke instap bij de bus gegarandeerd is. gidslijnen door middel van contrast in de twee soorten klinkers
De gidslijnen op het plein worden gevormd door de randen van het plein (gebouwen en plantvakken), en door de molgoten in de verharding. De molgoot is de grens tussen twee kleuren klinkerverharding. Het contrast zorgt ervoor dat mensen de route goed kunnen zien en kunnen volgen. De gidslijnen zijn zo veel mogelijk obstakelvrij gehouden (tijdelijke functies zoals marktkramen uitgezonderd).
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 75
hoofdontsluiting bus hoofdontsluiting auto (tijdelijke) rechtsaffer voor lokaal verkeer lokale ontsluiting route en opstelplek brandweer
AFV L&L
AFV AFV AFV
K&R
76
- BoschSlabbers & ZJA
laden en lossen
L&L
containers en kliko’s
AFV
Kiss&Ride-plek
K&R
3.1 0 R O U T I N G F U N C T I O N E E L VO O R V E R K E E R Het zuidelijk wegvak is voor de doorgaande wegenstructuur van de Schipholweg. De noordelijke is voor de busbaan en de perrons. Het plein is voorzien van een calamiteitenroute, mede voor de brandweer (max. 31 ton). Langs de route zijn twee standplekken bepaald. De J.J. Hamelinkstraat is onderdeel van het plein en hierop is een functionele route vormgegeven voor ontsluiting van de aanpalende gebouwen en parkeerplaatsen. Deels is deze route tweerichtingsverkeer en deels eenrichtingsverkeer, richting het oosten. Deze route is ook voor het laden en lossen en de bereikbaarheid van de afvalcontainers. Direct na oplevering is het verkeersaanbod nog groter dan waar de gemeente op langere termijn naar streeft (beleid college). Dit leidt na oplevering tot congestie op de Rustenburgerlaan en in de Slachthuisbuurt. Met het realiseren van een rechtsaffer ter hoogte van het OV-knooppunt kan lokaal naar de Rustenburgerlaan en Schalkwijkerstraat, waardoor congestie wordt voorkomen. De ambitie is om de rechtsaffer na verloop van tijd weer te verwijderen, als het autogebruik is afgenomen.
A
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 77
A
lichtgrijze zitrand hoog
A
lichtgrijze rand laag en breed houten zitting / rugleuning hoog
houten zitting / rugleuning geluidswand
A
verloopstuk breed hoog-smal laag verloopstuk breed hoog-breed laag
78
- BoschSlabbers & ZJA
3.1 1 A A N G E N A A M V E R B L I J V E N Het OV-knooppunt wordt een brandpunt in de stad. Een hoge verblijfskwaliteit is daarbij uitgangspunt. Daarom wordt ingezet op hoogwaardige warme materialen, veel groen en veel zitmogelijkheden. Voor de inrichting zijn een aantal factoren van invloed. Groen Een groene omgeving is een prettige omgeving. Rondom wachtplekken worden daarom plantvakken aangelegd met vaste planten, heesters en enkele bomen. De plantvakken zorgen voor een aangename sfeer. Hitte Het plein en het perron worden voorzien van beplanting en een perronkap, zodat er voldoende schaduwplekken zijn om uit de zon te kunnen verblijven. Daarnaast zorgt het waterelement voor verkoeling op hete dagen, en zijn er op twee plekken watertappunten aanwezig.
planten het ook in droge perioden zullen redden, wordt een irrigatiesysteem toegepast. De zitelementen worden geïntegreerd in de natuurstenen randen. Omdat de randen naar verschillende kanten zijn georiënteerd, hebben mensen veel keuzemogelijkheden om in of uit de zon te zitten, en is er variatie in uitzicht. Dat komt ook de sociale veiligheid ten goede. De plantvakken met bankjes vormen daarnaast verschillende subruimtes zodat afwisseling in ruimtegebruik mogelijk is. De zittingen worden uitgevoerd in hout, en daarmee warm en comfortabel. Een deel van de zittingen wordt uitgevoerd met een rugleuning, gecombineerd met armleuningen.
toepassen warme en comfortabele materialen
zitranden verlopen uit vloer
Door bankjes te integreren met de banden, en het aantal losse elementen op de pleinvloer tot een minimum te beperken, blijft het beeld rustig en daarmee aangenaam.
Wind Uit onderzoek blijkt dat de locatie gevoelig is voor windhinder. Waar mogelijk zijn bomen/meerstammige heesters toegepast die de hinder van wind verkleinen. Daarnaast worden langs de zuidzijde van de zuidelijke perrons glazen windschermen geplaatst. Droogte We krijgen steeds meer te maken met lange droge perioden. Beplanting zorgt op het plein voor een prettig microklimaat. Om te garanderen dat de
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 79
4800 1200
2400
480 900
200
200
geluids- en windscherm haltekom
80
- BoschSlabbers & ZJA
350
50
1600
80
50
320
350
100
160
R100 180 80
R20
450
600
550 4800
100
50
420
1600
450
50 500 550
320 100
R20
100
250 400 450
R45 400 500 550
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 81
A
transparant windscherm handleuning hoog geleiderail laag afvalbak watertappunt
82
- BoschSlabbers & ZJA
3.1 2 FA M I L I E A A N M E U B I L A I R In het ontwerp is gestreefd naar een grote mate van verwantschap tussen de verschillende elementen. De verwantschap zit in vormgeving, materiaal en kleur. De lichtmasten zijn vormgegeven in dezelfde vorm als de overkapping. De kleur sluit aan op de bronskleurige huisstijl, donkerbrons. Met verlichting wordt verder vooral sfeer op het plein gemaakt. Dit wordt gedaan door bomen en meerstammige struiken van onder aan te lichten. In de zitelementen wordt verlichting aangebracht. De afvalbakken zijn zo terughoudend mogelijk vormgegeven. Al het meubilair wordt in één kleurstelling verwerkt: lichtbrons. Alle bomen worden in het groen geplant. Verder is er een watertappunt opgenomen in het plan. De defintieve keuze voor het type afvalbakken dient te worden afgestemd met Spaarnelanden.
AKZO interpon 2500 sablé lichtbrons C34 donkerbrons
watertappunt, kleur lichtbrons
voorstel afvalbak: Twin Fill, bronskleurig conform huisstijl
kleur meubilair
kleur lichtmasten plein
A
De randen en trappen in het plan sluiten in kleurstelling aan op de zitranden. Hier wordt een duurzaam, mooi verouderend materiaal voor gekozen met een lichtgrijze kleur. stalen leuningen
lage geleiderail langs hellingbaan
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 83
lichtmast laag spot lichtmast hoog spots lichtstrip bank boomspot traphekwerk buishekwerk laag fontein aanlichting verlichting fietspad verlichting perrons (ZJA) verlichting passage (ZJA)
84
- BoschSlabbers & ZJA
3.1 3 V E I L I G E E N S F E E R VO L L E V E R L I C H T I N G Het knooppunt wordt goed aangelicht voor (sociale) veiligheid. Dit wordt gedaan middels grotere lichtmasten, maar ook toegevoegde sfeerverlichting. Enkele uitgangspunten: • Alle verlichting is warm licht, uitzonderingen worden hieronder aangegeven. • Alle verlichting is LED en energiezuinig. Onderzocht dient te worden welke lichtpunten in de avond minder licht kunnen geven (i.v.m. natuurwaarden). • De lichtmasten en -buizen worden uitgevoerd in de huisstijl kleur van het OV-knooppunt. • Speciale verlichtingselementen (geïntegreerde verlichting en spots) dienen van hoge kwaliteit te zijn. We onderscheiden de volgende onderdelen: • lichtmasten plein: dubbele conische mast, speels scheef staand met meerdere spots. LED in alle kleuren t.b.v. evenementen. Het type spots (Eclatec Xeon) wordt elders in Haarlem ook gebruikt en is hierdoor goed te beheren. • lichtmasten J.J. Hamelinkstraat: enkele conische mast, verticaal, met 1 à 2 spots. • trapleuningen: buizen met geïntegreerde lichtstrips die de trappen aanlichten • hellingbanen: lage buizen met geïntegreerde lichtstrip die de hellingbaan aanlicht. • aanlichten bomen: op enkele bijzondere plekken worden boomkronen vanuit onderen aangelicht voor herkenning, sfeer en sociale veiligheid.
• sfeerlicht plein: in de banken worden lichtstrips geïntegreerd die de beplanting zacht aanlichten en hiermee sfeer en sociale veiligheid creëren. • fontein: de waterspuiters kunnen in alle LED kleuren aangelicht worden voor speels effect voor kinderen. • langs het fietspad in het park komt een standaard lichtmast die aansluit bij het ontwerp van het Spaarnepark, dit dient nader afgestemd te worden op een later moment. Deze lichtmasten zijn vleermuisvriendelijk en dimbaar in de avond. • De perrons worden aangelicht via de perronkappen, de uitwerking hiervan is verderop in dit document te vinden. • De verlichting van de passage is onderdeel van de architectuur, de uitwerking hiervan is verderop in dit document te vinden.
lichtmasten fietspad (Kio)
meerdere lichtmasten hoog met spots
licht in leuningen
aanlichten hellingbaan middels buis
lichtmast laag
aanlichten beplanting vanuit leuning
aanlichten boom middels spot
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 85
fietsroute voetgangsroute/zone kijkrichting zitbanken 24uurs-route markering voetgangerszone
86
- BoschSlabbers & ZJA
3.1 4 S O C I A L E V E I L I G H E I D Het OV-knooppunt wordt een veelgebruikte plek in de stad. Door het combineren van functies, wordt de plek bovendien gedurende de hele dag gebruikt en gedurende het gehele jaar. In het ontwerp is rekening gehouden met een sociaal veilig ontwerp. Daarbij zijn de volgende uitgangspunten aangehouden: • verblijfskwaliteit maken door warme uitstraling in materialisatie: warme klinker, hout en veel groen; • verblijfskwaliteit maken door een prettige ruimtelijke opzet: variatie in groenmaat, ook ten opzichte van de hoge bebouwing, prettige ritmiek van verschillende ruimtes; • diagonale looplijnen over plein met zicht naar overzijden; • zitranden in verschillende hoeken, altijd zicht in allerlei richtingen; • doorzicht over en onder groen: overwegend vaste planten onder ooghoogte, kronen van bomen/ meerstammig boven ooghoogte;
• • • •
•
•
robuuste inrichting die niet snel kapot gaat: zitranden en geïntegreerde oplossingen; vervangbaar materiaal om een net beeld te kunnen behouden en verloedering tegen te gaan; sturen van gebruikers, tegengaan van olifantenpaadjes door zitranden en logische looproutes; voldoende verlichting conform de eisen, aangevuld met sfeerverlichting voor verblijfskwaliteit; het toevoegen van programma in de openbare ruimte: spelen, waterelement en terras/ zitplek, mogelijkheden voor evenementen/markt; indien de voetgangerspassage in de toekomst moet worden afgesloten in de nachtelijke uren (nu geen onderdeel van het plan), zijn er voldoende alternatieven om van noord naar zuid en omgekeerd te lopen.
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 87
wand klinkermateriaal wand glas ondergrondse wand polderkuip zichtlijnen
kuip indicatief
88
- BoschSlabbers & ZJA
3.1 5 VO E TG A N G E R S PA S SAG E F I E T S PA R K E E R G A R AG E In het ontwerp is de voetgangerspassage een logisch verlengde van het pleinontwerp. De voetgangerspassage heeft een open en transparant karakter. De wanden van de voetgangerspassage zijn een voortzetting van sfeer en materiaal van het plein. Gemetselde wanden in bijzonder verband geven de voetgangerspassage sfeer en intimiteit, maar stralen ook robuustheid en kracht uit. Dit vormt een mooi contrast met de glazen wand van de fietsenstalling. doorlopende muren, samenhangend ensemble
subtiele herkenbare vormgeving
vriendelijke toegankelijke toegang
De voetgangerspassage is optimaal ontworpen op de zichtlijnen om de sociale veiligheid zo groot mogelijk te maken. Vanuit de voetgangerspassage heb je zicht op het park aan de zuidzijde en groen en trappen aan de noordzijde.
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 89
3.1 6 M AT E R I A A L L I J S T O P E N BA R E R U I M T E
Pleinverharding 1 gebakken klinker, kleur beigegrijs, vormbak, onbezand, dikformaat
Pleinverharding 2 gebakken klinker, kleur beigebruin, vormbak, onbezand, dikformaat
A Busbaan betonmateriaal n.t.b. kleur geel graniet, pigment 1023 door-en-door
Geleidestrepen witte markering op klinkerverharding
Terrasplek, waterelement, doorsteek eenduidig, lichtgrijs, duurzaam mooi verouderend materiaal zoals natuursteen bijzonder patroon en opsluitband n.t.b.
90
- BoschSlabbers & ZJA
Doorsteek brandweer grasbetontegels, grijs, vlakke bovenzijde
A Opsluitbanden eenduidig, lichtgrijs, duurzaam mooi verouderend materiaal, zoals natuursteen
Trappen natuursteen, lichtgrijs, Europees materiaal, type n.t.b. met optredemarkering
A Zitranden eenduidig, lichtgrijs, duurzaam mooi verouderend materiaal, zoals natuursteen, incl. verloop van opsluitband naar zitrand
Zitelementen houten lattensysteem op zitranden, haaks, deels met rugleuning en handsteun
Stalen randen stalen opsluitranden, kleur conform huisstijl
Hekwerk Gecoat staal, bronskleurig, n.t.b.
Windschermen: minimalistisch uitgevoerde panelen van gelaagd en gehard blank glas of polycarbonaat met UV-coating
A
Lijngoot verholen goot of roostergoot
Lichtmast plein conische lichtmast met lichte knik en spots, donkerbrons conform huisstijl, n.t.b. op plein enkele mast 8m, langs Hamelinkstraat enkele mast 4,5m
Sfeerverlichting laag LED-strips ter aanlichting van het groen, n.t.b.
Afvalcontainer voostel: afvalbak Twin Fill. bronskleurig conform huisstijl
Bloemrijke kruidenvegetatie op basis van beleid gemeente Haarlem, met ondergrond en biodiversiteit als uitgangspunt
Sfeerverlichting bomen grondspots ter aanlichting bomen op plein
Bomen meerstammig mix inheemse en uitheemse bomen meerstammig, 60% maat 20/25, 40% maat 30/35
Geluidsvoorziening houtvezelcement naturel, hoogte 1.20m, n.t.b.
A Waterelement lichtgrijze vloer in een duurzaam mooi verouderend materiaal, zoals natuursteen met bijzonder patroon, spuitertjes, incl. alle voorzieningen
Bomen enkelstammig mix inheemse en uitheemse bomen enkelstam, 60% maat 20/25, 40% maat 30/35
Voorziening markten kast met elektra en watervoorziening voor markt, geïntegreerd in plantvak, kleur conform huisstijl
Watertappunt kleur conform huisstijl
Meerstammige heester parasolvorm mix typen in kleur en textuur, maat 200-250
Speelaanleidingen elementen als stapstenen, paadjes, klimobjecten, n.t.b.
Vaste plantenmix maat P9
A Geleiderail rondhouten geleiderail, naturel
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 91
t
aa
n
eli
BB)
at (H
tra links
m Ha
.
ame
J.J. H
tr ks
J.J +
0.70
+
0.68
2%+
+
0.57
+
0.68+
0.65+ 1.14
2% 0.69+
0.65+
's .45
lde
0.70+ 0.68+ 0.64+
C
an
K&
3+
2% 3+ 8+ 0.5 1+ 0.5
0.6
5+
0.6
5+
2+
0.4
0.98+
R
5+
0.6
%
0.5
2+
.45
2%
0.64+ 0.68+
0.70+
0.97+
(Ela
8+
1+ 0.5 8+ 0.5
5+
0.5
0.4
)
eg 1 (HBB
Schipholw
0.50+
+
85
0.
0 R+
+
85
0.
2,5
+
75
0.
hi lot
fv
Ho
0.6
busbaan
0.64+
3+
5+
2+
o klik
n)
0 R+
0.70+
0.70+
%
2%
0.68+
0.68+
3+
2%
2%
0.7 7-
0.4 5-
00
54
1.6
0-
0+
1.4
0.7
46x postkas
5+
0.6
ten
0.5
+
0+
0.1
ten
0-
0-
0.68+
4+
0-
0
80
10
5
0+
0.6
8+
0.7
3.90-
0.4
5+
00
108
0-
3.9 10800
h
ip
h Sc
P0
P1
2.37-
1.5
R+
0.84-
1.
+
30
1.
-
3.90
R+0.45
w ol
0
1080
3.4
0.80+
1.25+
0.70+
4
1.
1.2 0+ 5+
+
30
eg
5+ 0.6 + 0.47
1,5% P2
0
80
0
1080
2.9
reservering liftput
00
54
8+
0.7
10
0-
-
1.70
2,5%
1.
0.6
n
aa
b us
b
0.64+
0.64+
0.8
+ 40
10
P3
0.68+
0.6
0+
0
80
2.4
0.4
0.64+
0.70+
8+
7,5%
1.40+
1.37+
0.50+
0.70+ 0.68+
0.70+
0.6
5+
0
80
10
0.9
0+
05
1.
+
05
1.
7+
0.4
0-
1.9
0-
46x postkas
+
15
1.
0.64+
2,5% 0.72+ 1.17+
-0
0.6
0+
2% +
3 0.6
0.70+ 0.68+
4
.6
contour ruimte-reservering technische ruimte en waterreserv
+
3 0.6
0.5
L&L
0.64+ 0.68+
L&L
0.70+
0.59+
0.59+
2,5
0
contour fietsparkeergarage en 5+
0.6
5+
2+
.70+
1%
1%
0.59+
5+
0.5
0.68
J.J.H
3%
0.4
+
.45
3%
projectgrens
0.4
at
kstra amelin
0.57+
0 R+
2%+
0.5
+
0.59
0.57+ 0.57+
0.6
2%
2%
4
0.
LEGENDA 1%+
0.67+
0+
0.6
0.
50
0.
3%+
0.70+
0.66+
+
45
0.
+ 55
0
80
10
+ 0.82 + 0.64
1.5
5+ 10800
6+
2300
1.63+
6+
BF
1.4
1.8
1.
10800
R+0.45 2,5%
0.96+ 1,5%
5400 10800
4500 11700
2,8%
10800
0.86+
0.96+
10
0.78+
+
0.
0.65+
0.68+
0
1080
0+
0.6
4900
0
1080
23400
00
+
108
90
busbaan
0.
10800
+
0. 10800
1.00+ 1.18+
BC
10800
0+
2300
5400
10800
10800
BB
10800
0.5
10800
10800
0+
1.69+
0.0
+
75
2.45+
0.
AE
0.
3250
1.
4750
AC
0.0
VP
0-
=
S VP
4%
2%
)
4+
1.0
R+0.45
0-
0.9
EING
rt (B
poo
rne paa
4+
0-
1.0
4.0
1:5
0+
1500
1.0
1.7
4.003.65-
1.44+
AB
0-
5-
2.5
3.2
4.004.00-
3250
9500
AA
0-
+
05
1.44+
0-
5-
Schipholweg
1.93+
1.
0-
0.5
0.3
4750
1.93+ 2.28+
+ 70
+
85
+
30
1.
+
60
0.
1500
+ 2.31+
60
1.
AD
+
90
1. 2.45+
0.
10800
0.88+
+
58
Res. GFT
0.70+
4500
3+
BD
+
65
+
25
1.
11700
1.9
60
1.
8+
0.7
0.63+
4900
BA
+
80
10800
1.00+
1.
+
55
1.
R+0.45
R+0.45
1.18+
BE
+
65
1.
+
95
10800
R+0.45
10800
1.
0
1080
R+0.45
BG
+ 20
=
0.9
0-
0.8 0-
1.5
R+0.45
+
20
1.
+
0 .5
1 +
40
1.
+
0+
0.5
1
4+
0-
6%
0.0
+
30
1.
6%
5% 0+
0 .4
VP
0.4
=
0.9
0-
5-
2.0
3.2 0+
1:5
0.0
0+
0.0
DEFINITIEF P= 0000+NAP
0.00+
0.5
0-
5% 0-
0.5
0-
0-
Peilmaten in millimeters t.o.v. bovenkant afgewerkte Maten ruwbouw in het werk te controleren Dimensionering constructieve onderdelen nader te be
0.5
2.5
1:4
opdrachtgevers:
Principaal Gemeente Haarlem Zijlvest 39, 2011 VB Haarlem
0-
1.0
2.5 0-
1.5
Sweco De Holle Bilt 22, 3732 HM, De Bilt 088 8116600 info@sweco.nl
-
20
0-
4%
0.
0.5
0+
0.0
+
80
0.
0-
0-
2.0
0-
architect:
ZJA Pedro de Medinalaan 7, 1086 XK, Amsterdam 020 5352200 info@zja.nl
landschaparchitect:
BoschSlabbers 1e Sweelinckstraat 30, 2517 GD, Den Haag 070 3554407 denhaag@bsla.nl
0.0
0+
0.5
5-
1.6
0- 1.2 .30 ZP P 1 W
1:5 0-
0.8
0.5
0-
0- 1.2 .30 ZP P 1 W
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Situatietekening dak onderdeel
0+
0-
0.0
0+
0.5
0.0
schaal
1:200 fase
0-
0.5
0- 1.2 .30 ZP P 1 W
92
- BoschSlabbers & ZJA
getekend
Bestuurlijk DO
gecontroleerd
tekeningnr.
gezien
1327 B.DO 0.0
formaat
4. Busstation
4.1 A LG E M E E N Bij het ontwerpen van het busstation gaat het om het functionele en doelmatige aan- en afvoeren van mensen in te bedden in een OV-omgeving die op natuurlijke wijze is aangesloten op de ruimte en het leven in de omringende stad. De indeling, vormgeving, oriëntatie en programmering van het busstation zijn afgestemd op het wonen, werken en recreëren dat in de directe omgeving plaatsvindt. Het busstation schept een openbare ruimte, dienend, maar ook aantrekkelijk en aangenaam. Licht, kleur, vormgeving, de aanwezigheid van groen, culturele en commerciële voorzieningen zijn bepalend voor de kwaliteit en zelfs de economische potentie van de openbare ruimte rondom het station en het OV-knooppunt als geheel. Zo kan het OV-knooppunt ook een bruisende knoopen verzamelpunt van stedelijk leven zijn, waar je graag verblijft. Bij het ontwerp daarvan speelt ook het gegeven mee dat het busstation, de fietsparkeergarage net als de voetgangerspassage, sociale en culturele betekenis mobiliseert die verbonden is met de plek Haarlem Nieuw Zuid en de stad Haarlem. Voor de inpassing en vormgeving van het OVknooppunt gelden zeer hoge ruimtelijke kwaliteitseisen. Het OV-knooppunt is van enorm belang voor het regionale (H)OV, geeft identiteit aan de plek en wordt daarmee een herkenbaar punt in de stad.
Dat uit zich onder meer in de architectuur, goed aansluitend op de openbare ruimte en een die door de gebruikers als royaal en overzichtelijk wordt ervaren. Het is nadrukkelijk niet het uitgangspunt dat het OV-knooppunt alleen vanuit infrastructureel oogpunt waarde toevoegt aan Knooppunt Haarlem Nieuw Zuid. De
kwaliteitseisen zijn voor het busstation vertaald in de volgende ingrepen: • Perroninrichting. Op maaiveld maakt het busstation een vloeiend onderdeel uit van de openbare ruimte. Dit vertaalt zich in het feit dat de perroninrichting is vormgeven met ontwerpelementen die ook in de stadspleinruimte voorkomen. • Perronkappen. De perronkappen geven identiteit aan het busstation. Daarnaast dienen de overkappingen naadloos aan te sluiten bij het karakter van de plek (stedelijk parklandschap). Om aan beide aspecten aandacht te geven worden de kappen opgebouwd uit een stalen torsiebuis op kolommen met houten uithouders. Door de uithouders als ‘latten’ uit te voeren op een geringe h.o.h.-afstand - 250 mm - blijven de constructieve maten gering en ontstaat er een abstract beeld van lamellen waarbij deze als zonwering dienst gaan doen. 4.2 PERRONINRICHTING Architectuur en landschap zijn ontworpen als een harmonieus geheel waar de materialisering van de perrons en de elementen op de perrons onderdeel van uitmaakt. Voor de bebording en verwijzing wordt uitgegaan van de huisstijl van R-Net. Op de perrons zijn geen reserveringen of voorzieningen voorzien voor comfortabel wachten. Het noordelijk perron loopt geruisloos over in de stadspleinruimte. Ter plaatse van de perrons zijn zitgelegenheden voorzien op basis van stenen afsluitingen van de aanwezige groenvakken. De achterzijde van
deze zitgelegenheden zijn voorzien van transparante geluid- en windschermen. Alle aanwezige hekwerken en geluidschermen zijn gecombineerd met groenvakken. Slechts hekwerken ter plaatse van trappen en hellingbaan bevinden zich in de betreedbare oppervlakte.
•
• 4.3 P E R R O N K A P P E N • De perronoverkappingen zijn uit één hand ontworpen en vormen een vloeiend geheel. • De kappen zijn ontworpen als landschappelijk architectonisch element in een lommerrijk park. • Los van de vorm is de keuze voor hout als dominant zichtbaar materiaal hierbij een belangrijke keuze. • De vorm van de doorsnede is in de basis asymmetrisch maar verandert in verhouding en hoogte naargelang de context en de functie; de kappen voegen zich zo in het stedelijk parklandschap. Zo markeert de knik in de overkapping de plek waar men kan oversteken en tegelijkertijd een zichtlijn op het park. • De kappen worden beëindigd met stalen platen in de kleur van de torsieligger. De plaat volgt de contour van de doorsnede. • Naast de contextuele aspecten wegen duurzaamheidsaspecten zwaar in de overwegingen voor materiaal en vorm van deze kap. • De uitstraling van het dak is belangrijk, omdat er in de omgeving hoge woongebouwen staan. Het vormt hier een vijfde gevel. • De wens is dat het station als royaal en over-
•
•
zichtelijk wordt ervaren, transparantie van de overkapping is hierbij een belangrijk middel. De lamellenstructuur in combinatie met het glas geeft naast daglicht (en tegelijk zonwering) een mooie abstracte markering van de plek en van boven een minstens zo fraai beeld. De overkappingsconstructie is opgebouwd uit een stalen torsiebuis welke om de ca. 10 m’ verticaal wordt ondersteund door een kolommenstructuur. Aan weerszijden van de torsiebuis zijn asymmetrisch houten latvormige (of lamelvormige) uithouders voorzien, die een glasconstructie dragen. De uithouders worden opgebouwd uit ‘latten’ die in segmenten geregen worden, afgewisseld met spacers tot handelbare en transporteerbare frames. De vrije hoogte onder de uithouders bedraagt tussen de 2,5 m’ en 4,5 m’. Verlichting maakt een integraal onderdeel uit van de overkapping. Momenteel is de geheel overkappingsconstructie voorzien van een transparant dak met geïntegreerde zonnecellen. De hiermee opgewekte energie kan gebruikt worden door het busstation, de fietsparkeergarage en de omliggende openbare ruimte. Daarnaast voorzien de zonnecellen, in combinatie met de vele uithouders, voor een half-beschaduwd perron, waar het beschut is, maar niet te donker.
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 93
U I TG A N G S P U N T E N OV E R K A P P I N G B U S S TAT I O N
+ meer rekken
+ meer rekken
+ goot + HWA
+ goot + HWA
+ glasplaten met PV-cellen + glasplaten met PV-cellen + panelen kolom + panelen kolom + verlichting + verlichting
assemblage luifel assemblage luifel
doorlopende lijnverlichting doorlopende lijnverlichting BB
BC
BC
2300
2300
4500
4500
det. 2
det. 3 det. 4
8°
BD
BD
det. 4
det. 3
BB
BB
1300 2300
1300
2300
BD
8°
det. 6
560
8°
- BoschSlabbers & ZJA
8°
8°
8°
8°
8°
A
principedoorsnede 1: overkapping ter plekke van haltekommen
4500
4500
560
dwarsdoorsnede standaard warsdoorsnede standaard schaal 1:50 chaal 1:50 94
2300
2800
det. 6
2800
det. 5
2464
2464
det. 5
1300 2300
BD
8°
8° 8°
A
1300
BC
BC
det. 1 8°
A
BB
BB
8°
8°
det. 1
4500
4500
BD
det. 2
8°
8°
BC
BC
principedoorsnede 2: overkapping ter plekke van oversteekplaats
dwarsdoorsnede 'duik' dwarsdoorsnede 'duik' schaal 1:50 schaal 1:50
principedoorsnede 3: overkapping ter plekke van uiteinde
aanzicht kopse kantaanzicht kopse kant schaal 1:50 schaal 1:50
A
B
kolom
+ koker
+ spanten-rek voor en achter
+ meer rekken
+ goot + HWA
+ glasplaten met PV-cellen + panelen kolom + verlichting
assemblage luifel assemblage overkapping
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 95
O N T W E R P B U S S TAT I O N
AB
AC
AA
AD
AE
12850 4750 1500
BC
BB
BD
var.
3250
11700 3350
1500
2300
11700
4500
4900
4900
4500
8°
2300
8°
8°
PVR 2,7 x 4,2 m
PVR 2,7 x 4,2 m
PVR 2,7 x 4,2 m
8°
PVR 2,7 x 4,2 m
A
E A
A
780 + P
BG
BF
BE
23400
8100 3250
BA
780 + P
perron
perron
600 + P
600 + P
busbaan
busbaan
P=0
NAP
NAP
3200
P=0
4000 - P
5300
4000 - P passage
4400 - P
passage
4400 - P niveau 0
6500 - P
6500 - P
3200
niveau 0
niveau -1
1700
niveau -1
8200 - P
8200 - P
nivau -2
nivau -2
doorsnede A
96
- BoschSlabbers & ZJA
7000
Busstation Doorsnede A
8300
6500
7000
AB
AC
AA
AD
AE
9500
BD
11700
3250
1500
BG
BF
BE
23400
4750 3250
BA
var.
4750 1500
BC
BB
2300
4500
11700 4900
PVR 2,7 x 4,2 m
4900
4500
2300
PVR 2,7 x 4,2 m
A
780 + P perron
600 + P busbaan
P=0
3600
NAP
4000 - P passage
4400 - P niveau 0
6500 - P niveau -1
8200 - P nivau -2
doorsnede B
Busstation Doorsnede B
OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 97
6500 - P 1700
niveau -1
8200 - P nivau -2
6500
7000
Busstation Doorsnede B
AB
AC
AA
AD
AE
9500
BC
BD
3250
11700 1500
2300
4500
11700 4900
4900
4500
8°
8°
780 + P
BG
BF
BE
23400
4750 3250
BA
var.
4750 1500
BB
2300
8°
PVR 2,7 x 4,2 m
PVR 2,7 x 4,2 m
PVR 2,7 x 4,2 m
PVR 2,7 x 4,2 m
8°
A
perron
600 + P busbaan
P=0 NAP
2000
reservering technische ruimte 4000 - P 4400 - P niveau 0
waterreservoir
6500 - P niveau -1
8200 - P niveau -2
Busstation Doorsnede C
doorsnede C
98
3500 - P technische ruimte
passage
- BoschSlabbers & ZJA
dwarsdoorsnede standaard schaal 1:50
dwarsdoorsnede 'duik' schaal 1:50
peespro
gelamin BB
D
BC
BD
buisvorm
O N T W E R P KO P OV E R K A P P I N G
plank va verloop 8400 steunen
koppelb
1300
2300
4500
5400 1800
1800
10800 1800
1800
1800
1800
koppelst 1800
1800
1800
8°
8°
A
V E R LO O P S T E U N E N I N T E K E N I N G E N N I E T Z I C H T BA A R
koppelb
koppelst
aanzicht kop overkapping aanzicht kopse kant
schaal 1:50
zijaanzicht kop overkapping
detail 4, schaal 1:5 fragment langsaanzicht schaal 1:50
doorvoe
kolom, s
doorvoe
beplatin
detail 5, schaal 1:5
doorvoe
kolom, s OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid - 99
doorvoe
beplatin
6500 - P niveau -1
8200 - P niveau -2
Busstation Doorsnede D 8800
8800
8800
8800
8450
70050
2
1
as
5400
4
3
as
as
10800
5
as
10800
6
as
10800
10800
10800
780 + P perron
600 + P busbaan
P=0 NAP
fietsparkeergarage 5300
4000 - P passage
4400 - P niveau 0
10% 6500 - P niveau -1
1700
10% 8200 - P niveau -2
Busstation Doorsnede D 8800
8800
8800
8800
8450
70050
1
doorsnede D
100
- BoschSlabbers & ZJA
2
3
4
5
6