Bijlage 1 Kadernota 2026

Dit heeft een financiële mutatie tot gevolg van budget naar voornamelijk 2028. Inrichting fietsenkelder Gierstraat Dit project zou volgens planning in 2025 worden afgerond. De ontwerpvergunning werd echter pas in december 2024 afgegeven en de definitieve omgevingsvergunning volgt naar verwachting in april 2025. Als er geen bezwaar wordt gemaakt kunnen de werkzaamheden na zomer starten 2025. Omdat de werkzaamheden een onderdeel zijn van de totale herontwikkeling van het gebouw is een harde startdatum nog niet te bepalen. Reconstructie Nassaulaan Opgave is het herinrichten van de openbare ruimte van de Nassaulaan. De procesopdracht (PO) wordt vóór 2026 opgesteld en daarmee wordt de exacte scope meegegeven. De initiële planning was dat het project in 2026 wordt opgestart en in 2027 uitgevoerd. Omdat dit een project met grote impact en de processen volgens het HCPP gevolgd moeten worden is één jaar voorbereiding niet realistisch. Op basis van dit voortschrijdend inzicht is de voorbereidingsfase verspreid over 2026 én 2027, start uitvoering wordt verwacht in 2028. Deze planning is ook opgenomen in de meerjarenprogrammering. Bomen direct herplanten Project in realisatiefase. Herplant van de 566 bomen die omvielen tijdens zomerstorm Poly in 2023 heeft in het plantseizoen 2024-2035 plaatsgevonden en is inmiddels afgerond.

Hiermee is het budget bijgesteld op basis van de versnelling van de realisatie in 2025. Optimaliseren en verkeersveiligheid Oudeweg Fase 1 kruising Fustweg Het optimaliseren van de verkeersveiligheid is als éénjarige pilot in maart 2025 gestart en gefinancierd uit het exploitatiebudget. Doel van de pilot is het kruispunt vervolgens, na een

Kadernota 2026

88

geslaagde evaluatie, aan te passen aan het bestaande profiel van de Oudeweg. In een latere fase krijgt het kruispunt zijn definitieve vormgeving, conform de redeneerlijn Mobiliteitstransitie. Mobiliteitstransitie en fiets Zuidelijke ringtracé N205 Fase1 Dit betreft het tracé van het zuidelijke ring N205 ten westen van het Spaarne. Specifiek voor dit tracé is aan de ‘redeneerlijn realisatie mobiliteitstransitie’ (2023/431555) een planning van projecten gekoppeld. In de praktijk blijkt dat de uitvoering van deze projecten beter in de tijd weggezet kan worden om de stad bereikbaar te houden. In plaats daarvan wordt in 2026 eerst een verdiepend onderzoek uitgevoerd naar de definitieve aanpassing van het kruispunt N205 – Florapark – Dreef en de gevolgen van verkeersingrepen op dit tracé voor de fiets. •

• •

Tegelijkertijd wordt, conform de redeneerlijn realisatie mobiliteitstransitie en als onderdeel van het project Wilhelminastraat (waar de fietsstructuur wordt verbeterd), het kruispunt N205 – Florapark – Dreef alvast tijdelijk heringericht, zodat de oriëntatie van het kruispunt de doorgaande route van de N205 volgt. Hierdoor kan het verkeer tijdens de bouw van knooppunt Nieuw-Zuid via de N205 doorgaan en wordt de route via de Wilhelminastraat ontlast. Vervolgens wordt in 2028 binnen het project Kleine Houtweg het kruispunt aan de Kamperlaan/Paviljoenslaan als onderdeel van de N205 opgepakt. Tenslotte worden de overige kruispunten en wegdelen langs dit tracé vanaf 2030 opgepakt samen met het noodzakelijke technische onderhoud van de weg.

Pladella- en Kruistochtstraat Dit project wordt in 2026 opgestart en in 2027 uitgevoerd. Het (oude) voorgenomen project ‘’Pladella- en Kruistochtstraat’’ is overgegaan in het (actuele) project ‘’Kruistochtstraat e.o.’’, nadat bleek dat de onderhoudsingreep voorzien voor de Pladellastraat bij nader inzien in de aankomende jaren niet noodzakelijk was ten opzichte van de directe noodzaak van een onderhoudsingreep aan de ook aan de Kruistochtstraat grenzende Zomervaart. Waargenomen vertraging is dan het gevolg vanwege de transformatie van dit project. Slaperdijkweg, Spaarndam Het project zit in de uitvoeringsfase. Het DO is vastgesteld maar de uitvoering volgt na de realisatie Spaarndamseweg (2025) om Spaandam bereikbaar te houden. We koersen aan op een start uitvoering fase 2 en 3 in november 2025. Wel spelen er nog een paar afhankelijkheden die daarvoor opgelost moeten zijn. Kedoestraat e.o. riool Het project zit in de initiatieffase. Het project staat on hold in afwachting van besluitvorming over het nieuwe parkeerbeleid. De rioolopgave is geactualiseerd naar het prijspeilniveau van 2025. Het project wordt aangehouden tot na behandeling van de Kadernota 2026. In de meerjarenprogrammering is de uitvoering is vanaf 2027 gepland.

In de Kadernota 2026 wordt het handelingsperspectief beschreven, hoe het college omgaat met projecten die nog in de beginfase zitten, dit kan impact hebben op de scope van het project. Uitbreiding (kleine) cultuurlocaties (waaronder Schuur) Er is een programma opgesteld ter invulling van de stelpost voor de uitbreiding van (kleine) cultuurlocaties. Dit programma is onderdeel van het strategisch huisvestingsplan dat in mei 2025 wordt besproken. De middelen zijn nu in de jaren gezet op basis van de verwachte jaren van uitvoering van de cultuurlocaties. Zo zal een van de verbouwingen plaatsvinden na de nieuwbouw van de bibliotheek in Schalkwijk, naar verwachting in 2028. Kadernota 2026

89

Stelpost duurzaamheid De stelpost duurzaamheid kan worden ingezet als er gedurende een project een aanvullende/extra duurzaamheidsinvestering gedaan kan worden, waarvoor geen dekking is in het budget. De planning van het uitgeven van deze stelpost wordt bepaald door de planning van projecten waaraan deze uitgaven gekoppeld zijn. De verdeling van de stelpost over de aankomende jaren is aangepast, zodat er tot en met 2029 ruimte is in het investeringsplan om dergelijke duurzaamheidsinvesteringen te dekken. Bij de stelpost duurzaamheid is het voorstel om de stelpost ook in te zetten voor nog te maken aanpassingen in de ondergrond voor (toekomstige) warmtenetten als onderdeel van lopende herinrichtingen / buurtaanpakken (Koninginnebuurt / Zuiderpolder / Nieuw Guinea). Bij bovenstaande deze projecten is het van belang dat er budget gealloceerd wordt om ruimte te maken in de ondergrond. Deze kunnen ten laste worden gebracht van de stelpost Duurzaamheid. Fietsparkeren en busstation Stationsplein De gemeente wil het stationsgebied herontwikkelen met duurzaam openbaar vervoer, nieuwbouw en een aantrekkelijk ingerichte openbare ruimte. Op 1 juli 2021 is de Integrale Toekomstvisie Stationsgebied Haarlem vastgesteld.

In de eerste helft van 2024 is een participatietraject doorlopen met partners en bewoners over varianten voor de herinrichting van het Stationsplein en de verkeerscirculatie aan de zuidzijde van het station. Het college heeft alles overwegende op een voorkeur voor de variant Jansweg (variant ‘Spreiden’) uitgesproken, vanwege de betere bereikbaarheid voor fietsers uit de oostkant van de stad en een betere spreiding van het busverkeer. Op 27 februari heeft de gemeenteraad ingestemd met de uitgangspunten voor de vernieuwing van het stationsgebied en het voorstel om zowel vanuit de west- als vanuit de oostkant het station goed bereikbaar te houden met de fiets. Daarnaast wordt toegewerkt naar nieuwbouw in plaats van het huidige Berensteyncomplex en wordt de ondergrondse fietskelder uitgebreid. In 2025 wordt een Programma van Eisen voor de Leefomgeving (PvEL) en beeldkwaliteitsplan voor het stationsgebied opgesteld. Hierin wordt de inrichting van het Stationsplein met nieuwbouw en een vernieuwd busstation nader uitgewerkt. Volgens de globale planning bij het participatieverslag start de realisatiefase in de periode 2027-2031. Dit betekent ten opzichte van de Programmabegroting 2025-2029, dat de prognoses twee jaar opschuiven. Binnen de transformatie van het Stationsgebied is het bieden van voldoende fietsparkeergelegenheid een belangrijke opgave.

Er wordt een plan van aanpak en een programma van eisen voor de leefomgeving voor de fietsenstalling opgesteld en er wordt een voorkeursscenario vastgesteld voor de definitieve uitbreiding van de fietsenstalling. Een en ander wordt opgepakt in samenhang met de herontwikkeling van het Stationsgebied. Een deel van de investering wordt gedekt door het Rijk, dat de benodigde middelen daarvoor heeft toegezegd onder voorwaarde dat de woningbouwproductie rondom het stationsgebied versneld wordt aangepakt (tot 2032). Doelen van de samenwerking zijn een versnelde aanpak van het woningtekort, het optimaliseren van de ov-bereikbaarheid, het stimuleren van de werkgelegenheid, verduurzamen en klimaatadaptatie en investeren in de leefbaarheid. Het Rijk investeert in de verplaatsing van het busstation en in de bouw van fietsparkeerplekken en verlangt dat uiterlijk in december 2027 wordt gestart met de uitvoering. De projecten dienen uiterlijk gereed te zijn in december 2035. Waterverbinding Floris van Adrichemlaan Binnen het project Floris van Adrichemlaan is vertraging opgelopen. Het heeft langer geduurd dan verwacht om te komen tot een voorkeursmodel voor de voorzieningenstrook. Dit betekent dat de Kadernota 2026

90

plek waar de watergang moet komen lang onduidelijk is geweest en ook nu nog niet is vastgesteld. Het komende jaar wordt het programma van eisen voor de leefomgeving (PvEL) voor de Floris van Adrichemlaan opgesteld, waarin ook de watergang een plek zal krijgen. Hierdoor loopt realisatie van de watergang wel vertraging op. Het PvEL wordt voor de zomer vrijgegeven voor inspraak door het college. Behandeling vrijgave in de commissie Ontwikkeling is voorzien voor eind augustus en vaststelling door de raad is verwacht voor november. Realisatie van de watergang is gepland in 2027, waardoor nu wordt voorgesteld de voor 2025 en 2026 beschikbare kredieten door te schuiven naar 2028 en 2029. Herstructurering Stadsstraat Europaweg De Europaweg wordt getransformeerd naar een groene stadsstraat. De maatregel is gerelateerd aan de gebiedsontwikkelingen langs de Europaweg, waar veel woningen worden toegevoegd. De start van de werkzaamheden zal zoals voorzien plaatsvinden in 2025, maar een aantal maanden later (Q32025 i.p.v. Q1-2025). Vanuit een bereikbaarheidsperspectief moeten de werkzaamheden aan de Europaweg zijn afgerond voordat gestart wordt met het OV-Knooppunt aan de Schipholweg. De werkzaamheden zijn daarom afgestemd op de planningen van deze en andere grote civieltechnische projecten in Schalkwijk (Amerikaweg/Boerhaavelaan en OV-knooppunt) en zullen tijdig gerealiseerd worden.

Schalkwijk midden (stad tussen de bomen) herinrichting In Schalkwijk Midden worden meerdere plots door verschillende ontwikkelaars ontwikkeld. Met iedere ontwikkelaar en voor ieder plot wordt een anterieure overeenkomst gesloten met specifieke afspraken. Voor wat betreft de planning van de inrichting van de openbare ruimte van Schalkwijk Midden is de gemeente afhankelijk van de planning en de oplevering van de verschillende woongebouwen. Nadat de gebouwen gereed zijn en opgeleverd kan de gemeente pas de openbare ruimte aan laten leggen. Sommige gebouwen zijn of worden later in aanbouw genomen, waardoor de openbare ruimte ook opschuift in de tijd. Verduurzaming NME gebouw De planning voor de uitvoering van de verbouwing is vertraagd met circa zes maanden. Dit komt hoofdzakelijk doordat er moest worden gewacht op de besluitvorming omtrent het verhogen van het krediet met € 1,5 miljoen bij de Kadernota 2025. Hierdoor kon het ontwerpproces pas na het zomerreces 2024 worden hervat en was het niet mogelijk een aannemer te contracteren en een omgevingsvergunning aan te vragen. Op 1 oktober 2024 is door het college het voorlopig ontwerp vastgesteld. Oplevering is gepland op juni 2026.

Verduurzaming gemeentelijk vastgoed Vanaf 2025 worden verduurzamingsprojecten enkel in het IP Verduurzaming gemeentelijk vastgoed opgenomen wanneer er overeenstemming is met de huurder/gebruiker voor verduurzaming. De vertragende factor in verduurzaming is de besluitvorming met de huurder/gebruiker over de verduurzamingsingreep, besparing en huurverhoging van deze projecten. In 2025 vallen meerdere projecten af voor verduurzaming omdat er geen overeenstemming wordt bereikt met de huurder over de huurverhoging. Deze projecten worden vanaf 2025 niet meer in het IP geraamd zolang er geen zicht is op realisatie. Verdere informatie over het verloop verduurzaming wordt vermeld in de voorbereide informatienota. Deze informatienota is in maart in de raad geweest. Ook wordt een raadsvoorstel voorbereiding omtrent bijstelling aanpak verduurzaming. Zo wordt voorgesteld om het Kadernota 2026

91

afwegingskader uit te breiden met een investeringsanalyse in relatie tot de KPDH. Als gevolg van deze wijziging worden de prognoses 2025-2027 verlaagd tot totaal € 8,6 miljoen en wordt het restant gereserveerd in de jaarschijven 2028 en 2029. Het in de Programmabegroting 2025 voor 2029 opgenomen indicatieve bedrag van € 7 miljoen wordt doorgeschoven naar 2033. Er wordt daarmee op dit moment nog niet voorgesteld om het krediet Verduurzaming gemeentelijk vastgoed te verhogen, maar besluitvorming hierover uit te stellen tot na bovengenoemde informatienota en raadsvoorstel. Cluster Burger en bestuur (programma 6 en 7) Datacenter In 2024 is gewerkt aan het continueren van het datacenter. Maar ook daar zijn wellicht technische aanpassingen noodzakelijk (bijvoorbeeld switches e.d.) in verband met de transitie naar de cloud. Deze investeringen zijn op dit moment lastig te kwantificeren. De hiervoor geraamde uitgaven schuiven in de tijd gezien door. In 2025 zijn de investeringen € 1,1 miljoen lager en in 2026 hetzelfde bedrag hoger. De investeringsraming 2025 valt niet geheel vrij, maar wordt voor € 0,4 miljoen omgezet naar de exploitatie. Cloud Applicaties worden steeds meer als SaaS afgenomen. Dat is een cloudtoepassing waarbij softwareapplicaties volledig via het internet beschikbaar worden gesteld.

Dan is er geen investering benodigd, maar worden er licentiekosten in rekening gebracht. De ramingen zijn daarvoor aangepast. Daarom worden in deze Kadernota 2026 de investeringsramingen omgezet naar exploitatiebedragen (2025: 0,3 miljoen , 2026: € 0,3 miljoen, 2027: € 0,9 miljoen en daarna structureel € 0,2 miljoen). In 2027 vervalt er ruim € 1,2 miljoen aan investeringen en in 2028 € 0,4 miljoen. In het IP wordt rekening gehouden met kosten voor transitie naar de cloud. Dit is een complex technisch proces dat veel personele capaciteit vraagt. Deze kosten betreffen echter geen investeringen (niet activeerbaar), maar exploitatielasten. Extern onderzocht wordt welke kosten bij de transitie worden gemaakt. Dit is voor de gemeente, maar ook in gemeenteland een nieuwe ontwikkeling, waardoor de kosten bijzonder slecht zijn in te schatten. Als de uitkomst van dit onderzoek er is, worden de IP bedragen omgezet naar de exploitatie. Voor 2025 is het voorstel de eerder opgenomen IP raming van € 1 miljoen voor € 0,3 miljoen om te zetten naar een exploitatieraming en voor de overige € 0,7 miljoen te laten vervallen.

4.3 Aanvullende voorstellen: nieuwe en hogere investeringen De groei van de stad en de mondiale ontwikkelingen stellen Haarlem voor grote opgaven en ambities op het gebied van wonen, mobiliteit, circulariteit, energie, digitalisering, kansengelijkheid. Voor het sociaal domein uit dit zich in investeringen in onderwijshuisvesting, sportaccommodaties en maatschappelijke voorzieningen. Grote (voorgestelde) aanpassingen in het IP voor deze onderdelen zijn de verbouwing van de kruisstraat voor o.a. Oekraïenopvang, de verbouwing Schalkweide en de gewenste aankoop van twee panden (AMV en Spaarnezicht). Binnen het fysiek domein zorgen alle ontwikkelingen ervoor dat er andere eisen worden gesteld aan de wijze waarop de stad moet worden ingericht. Zo komen er de komende jaren 10.000 extra woningen, is er een noodzakelijke mobiliteitstransitie, wordt het voorzien in de energiebehoefte meer lokaal opgewekt, is er sprake van verduurzaming van panden en wordt de openbare ruimte bij herinrichtingen toekomstbestendig en klimaatadaptief gemaakt. Voorbeelden van (nieuwe) Kadernota 2026

92

investeringen met het oog op deze doelen zijn de aankoop, renovatie en verduurzaming van de boerderij Akendam en de Greiner, maar ook nieuwe investeringen binnen verschillende ontwikkelzones. Een deel van deze ophogingen en/of nieuwe investeringen leidt per saldo niet of slechts gedeeltelijk tot een hogere last in de begroting. Dit is bijvoorbeeld het geval bij investeringen waar een subsidie tegenover staat, investeringen gedekt door een kostprijsdekkende huur, of investeringen vanuit de ontwikkelzones die (deels) worden gedekt vanuit de businesscases van die zones. Daarbij worden de investeringen direct gedekt door een bijdrage van derden, of worden de kapitaallasten die voortvloeien uit de investering gedekt vanuit een subsidie of grondopbrengst. In de hierna volgende overzichten wordt onderscheid gemaakt tussen nieuwe en hogere investeringen, waarbij nieuwe investeringen zijn uitgesplitst naar gedekte en ongedekte investeringen. Een gedekte nieuwe investering leidt per saldo niet tot hogere lasten voor de gemeente, bijvoorbeeld omdat er huurbaten tegenover de kapitaallasten van de investering staan of omdat de investeringen in de ontwikkelzones worden gedekt door grondopbrengsten of subsidies.

Tabel nieuwe investeringen, ongedekt Programma 1 De Talenten, renovatie gymzaal Programma 2 Verbouwing Schalkweide Programma 4 Begraafplaatsen, graafmachine Begraafplaatsen, elektrische kiepers (transporters) Boerderij Akendam, aankoop en renovatie Openbare toiletten, renovatie en upgrading Smedestraat Egelantier, renovatie vóór verkoop Elektrische interventieboot Floris van Adrichemlaan openbare ruimte Schalkwijk Centrum fase 3* Spaarnepark fase 1 Programma 7 Stadhuis als huis van de stad Smart building Beheerdersruimte begraafplaats Akendam Modernisatie fysieke beveiliging camera’s

Totaal

2025

2026

2027

2028

2029

500

0

500

0

0

0

2.100

100

2.000

0

0

0

145 170 3.000 700 1.450 250 2.500 5.100 5.057

0 0 250 350 0 0 0 500 135

145 170 750 350 1.450 250 0 450 1.884

0 0 2.000 0 0 0 0 900 3.038

0 0 0 0 0 0 0 1.400 0

0 0 0 0 0 0 2.500 1.850 0

4.162 100 3.062 1.000 0 0 300 50 250 0 0 0 129 29 100 0 0 0 263 63 200 0 0 0 25.826 1.577 11.561 6.938 1.400 4.350 (*) voor deze investering wordt verwacht dat nog (gedeeltelijk) dekking wordt gevonden; nu is de totale bruto investering opgenomen Tabel nieuwe investeringen, gedekt Programma 2 Aankoop pand opvang AMV’s (verhuurd / vergoeding) Aankoop pand Spaarnezicht (verhuurd / vergoeding) Programma 4 Greiner, renovatie (kostprijs dekkend verhuurd) Greiner, verduurzaming (kostprijs dekkend verhuurd) Grex Delftplein voorbereidingskosten Ontwikkelzone Oostpoort Ontwikkelzone Zijlweg Ontwikkelzone Zuid-West Graafschapplein herinrichting Kadernota 2026

Totaal

2025

2026

2027

2028

2029

2.000 2.000

2.000 2.000

0 0

0 0

0 0

0 0

2.000 2.000 115 10.167 600 10.883 1.000

0 0 115 0 100 0 0

250 250 0 0 500 787 0

750 750 0 0 0 2.227 200

1.000 1.000 0 5.177 0 3.801 800

0 0 0 4.990 0 4.068 0 93

Programma 5 Programmering pipeline, interventies (riolering, heffing)

5.656 36.421

140 4.355

309 2.096

921 4.848

2.366 14.144

1.920 10.978

Toelichtende teksten ongedekte investeringen De Talenten, renovatie gymzaal Basisschool De Talenten wordt vernieuwd door vervangende nieuwbouw. Deze nieuwbouw vindt plaats op de huidige locatie van de basisschool, waardoor sloop van het bestaande gebouw moet plaatsvinden. De huidige locatie en opstallen zijn echter nog niet in eigendom van de gemeente. Overleg met eigenaar Elan Wonen vindt plaats over de aankoop van de locatie. Op de locatie bevindt zich ook een (te) kleine en gedateerde gymzaal. In de vernieuwing van basisschool De Talenten wordt deze gymzaal vervangen door een gymzaal die voldoet aan de tegenwoordige eisen (KVLO-eisen). De huidige gymzaal heeft een monumentale waarde. De gemeente heeft het voornemen deze oude gymzaal een monumentale status te geven. Instandhouding en renovatie van deze gymzaal is derhalve aan de orde vooruitlopend op een nieuwe bestemming van de oude gymzaal. De gymzaal is na de vernieuwing van basisschool De Talenten (inclusief een nieuwe gymzaal) niet meer nodig voor het bewegingsonderwijs van de school en ook niet meer relevant is voor de school. De renovatie van de monumentale gymzaal wordt daarom niet vanuit de stelpost onderwijshuisvesting gedekt maar als nieuwe investering aangemerkt. Verbouwing Schalkweide De gemeente onderzoekt of er tijdelijk ca 150 spoedzoekers en Oekraïners gehuisvest kunnen worden in Schalkweide.

In het voorgebouw komt dan een tijdelijke buurtbroedplaats voor cultuur en startende impact/ondernemers. Er is een grote investering noodzakelijk om dit mogelijk te maken. Vooruitlopend op de definitieve uitkomst van het haalbaarheidsonderzoek wordt een bedrag van € 2,1 miljoen opgenomen in het investeringsplan. Begraafplaatsen, graafmachine De in 2015 aangeschafte grafdelfmachine zit aan het eind van de technische levensduur. De machine is uiterlijk volgend jaar aan vervanging toe, of bij storing of hoge reparatiekosten al in 2025. Het hebben van een goed werkende graafmachine is noodzakelijk om te kunnen voldoen aan de wettelijke termijn voor het sluiten van graven. Begraafplaatsen, twee elektrische kiepers (transporters) De in 2020 aangeschafte voertuigen om zand te verplaatsen (transporters) naderen het einde van hun technische levensduur. Ook deze investering is onvermijdelijk om te kunnen voldoen aan de wettelijke verplichtingen voor het delven en sluiten van graven. Gezien de verwachte levensduur van de machines, wordt in 2031 een vervangingsinvestering van € 195.000 in het IP opgenomen. Een aantal soorten eigendommen (assets) zijn niet structureel opgenomen in het IP, omdat hier nog geen meerjaren onderhoudsplanning voor is. In het komende jaar zal deze worden gemaakt met daarbij behorende meerjarenraming in het IP.

Boerderij Akendam, aankoop en renovatie Naast de monumentale boerderij Noord Akendam komen Skaeve Huse. Om invloed uit te oefenen op het toekomstig gebruik wil de gemeente eigenaar worden van de boerderij en ondergrond. Met recreatieschap Spaarnwoude (erfpachter) en Staatsbosbeheer (bloot eigenaar) zijn hierover Kadernota 2026

94

afspraken vastgelegd in een intentieovereenkomst. De bedoeling is om de boerderij eerst in ondererfpacht te nemen van het recreatieschap en vervolgens, door grondruil met Staatsbosbeheer, eigenaar te worden. Met het eigendom van de boerderij neemt de gemeente ook de verantwoordelijkheid op zich om de boerderij te herstellen, daarvoor is al een schetsplan gemaakt dat wordt uitgewerkt tot een definitief ontwerp. De bedoeling is dat de boerderij een maatschappelijke bestemming krijgt en dat daarnaast de knechtwoning wordt verhuurd aan de huidige huurder. Ook een alternatief, waarin de boerderij door de gemeente wordt doorverkocht ten behoeve van herstel en exploitatie, staat nog open. Voor de erfpacht in het eerste jaar en de renovatie- en verduurzamingsmaatregelen is een bedrag nodig van € 3 miljoen. Openbare toiletten, renovatie en upgrading fietsenstalling Smedestraat De fietsenstalling in de Smedestraat ligt midden in de uitgaansstraat van Haarlem centrum. Er doet zich de mogelijkheid voor om een openbaar mindervalide toilet en een openbaar toilet te realiseren op de plek in de stalling waar eerst een fietsenwinkel zat. Gezien het tekort aan openbare toiletten in het centrum en het nog grotere tekort aan invalide toiletten is dit een mooie kans om deze voorziening waar grote behoefte aan bestaat te realiseren.

Tevens beoogt Haarlem met deze toiletten het nachtelijk uitgaand publiek een gelegenheid te bieden gebruik te maken van het toiletvoorzieningen. Egelantier, renovatie vóór verkoop In de afgesproken verkoopvoorwaarden over de verkoop van de Egelantier is opgenomen dat bij de levering van de Egelantier het object geleverd wordt in dezelfde staat van onderhoud als de staat van het object bij afsluiten van het verkoopcontract. Begin 2025 is een bouwkundige inspectie uitgevoerd en een bouwkundig rapport opgesteld om het achterstallig onderhoud in kaart te brengen. Hieruit blijkt dat er nog voor € 1,2 miljoen plus niet verrekenbare btw; samen € 1,45 miljoen aan investeringen uitgevoerd moeten worden De geraamde kosten zijn gebaseerd op kengetallen en huidige marktprijzen. De commissie Ontwikkeling is hierover onlangs geïnformeerd met raadsinformatiebrief (2025/122976) (vergadering commissie Ontwikkeling 6 maart jl.). Elektrische interventieboot Naar aanleiding van de motie ‘Haarlem duurzaam, ook op het water en begin bij jezelf’ is onderzoek gedaan naar de mogelijkheden om met emissievrije boten te werken. De huidige boot HD2 is niet geschikt te maken omdat deze niet is berekend op accupakketten en te weinig drijfoppervlak heeft om deze om te bouwen met de gevraagde specificaties.

Inmiddels blijken er elektrische boten te bestaan met de benodigde capaciteit om wanneer nodig een beperkte afstand hard te kunnen varen, te kunnen slepen en de reguliere werkzaamheden uit te kunnen voeren. In deze boot is het mogelijk om later componenten te vervangen en tussentijds een losse motor, accupakketten en dergelijke te bestellen als deze op zijn. Op deze manier gaat de nieuwe boot lang mee. Om invulling te geven aan de motie is voor de aanschaf (inclusief bouwbegeleiding, levering en toebehoren) een bedrag van € 250.000 nodig. Floris van Adrichemlaan openbare ruimte Binnen de Floris van Adrichemlaan wordt gewerkt aan de voorzieningenstrook waarbinnen een onderwijs-, sport- en welzijnsprogramma gerealiseerd wordt die aansluit op het groeiende aantal inwoners in de naastgelegen Europawegzone. Hierdoor zal het nodige wijzigen in de openbare ruimte. Voor de aanpak van de openbare ruimte behorend bij deze gebiedsontwikkeling van de voorzieningenstrook is naar schatting € 5 miljoen nodig verdeeld over jaarschijven 2029-2030.

Kadernota 2026

95

Projectvoorbereiding loopt en wordt gedekt vanuit Groei van Haarlem. Alleen voor de investering zelf is nog geen budget gevraagd. De investeringen moeten gaan bijdragen bij aan het vergroten van de kansengelijkheid in dit deel van Haarlem. Een gebied waar sprake is van een bovengemiddelde sociale problematiek. Streven naar een (meer) integraal aanbod van opvang, onderwijs, zorg en welzijn in plaats van het enkel en alleen vernieuwen van de huidige solitaire voorzieningen is hierbij van groot belang. Schalkwijk Centrum fase 3 De herontwikkeling van Centrum Schalkwijk maakt goede vorderingen. Fase 1 is uitgevoerd en begin 2025 is de start realisatie van Fase 2 gevierd. De vernieuwing van Centrum Schalkwijk krijgt een vervolg met Fase 3 en verder. Voor deze fasen is een nieuw masterplan opgesteld (2025/291410) en ter besluitvorming aangeboden aan de gemeenteraad. Centrum Schalkwijk transformeert van een monofunctioneel winkelcentrum naar een gemengd stadsdeelcentrum waar wordt gewinkeld, gerecreëerd, gewerkt en gewoond. Haarlemmers van alle leeftijden en achtergronden hebben volop redenen om Centrum Schalkwijk te bezoeken. Business case Schalkwijk fase 3 zit deels in de business case van ontwikkelzone Europaweg waarvoor een WBIsubsidie is verstrekt. De te realiseren (betaalbare) woningen in Schalkwijk fase 3 zijn noodzakelijk om aan de voorwaarden van de WBI te kunnen voldoen.

Spaarnepark fase 1 In de omgeving van het sportpark Nol Houtkamp aan de NoordSchalkwijkerweg staan drie grote vastgoedontwikkelingen gepland (met circa 1.700 woningen en commercieel programma), er komt het nieuwe OV knooppunt Nieuw-Zuid en de Europaweg wordt heringericht naar stadsstraat. Met alle ontwikkelingen in Schalkwijk en Oost neemt het aantal inwoners fors toe en hiermee ook de behoefte aan plekken om te sporten, te verblijven en te ontmoeten. Daarnaast is er ruimte nodig voor meer groen en water om de stad aangenaam en leefbaar te houden. Het sportpark heeft veel potentie om in deze behoeften te voorzien. In de nota ‘Vaststellen Gebiedsvisie Spaarnepark’ (2024/465087) is de visie voor dit gebied beschreven en vastgesteld. Na het vaststellen van de visie is een schetsontwerp voor het Spaarnepark opgesteld, op basis waarvan een (SSK) kostenraming is gemaakt. Voor de realisatie van fase 1 is naast de beschikbare middelen in het IP sport en het OV Knooppunt Nieuw Zuid een bedrag van € 5,06 miljoen nodig. Het stadhuis als Huis van de Stad Om het stadhuis toekomstbestendig te maken, worden de benodigde aanpassingen integraal in kaart gebracht. Dit omvat verbeteringen op het gebied van duurzaamheid, toegankelijkheid en het uitvoeren van gebouw technische werkzaamheden.

In lijn met deze ambitie wordt tegelijkertijd gewerkt aan het project hybride werken stadhuis, waarmee de fysieke werkomgeving van ambtenaren wordt gemoderniseerd. Het hybride werken is daarmee de eerste fase van een bredere ontwikkeling binnen het programma Huis van de Stad. Het project verkenning van de raadszaal (en vergadercentrum) deelt deze ambitie. Naast toekomstbestendigheid, staat een openbaar, uitnodigend, toegankelijk en bereikbaar ‘huis van de stad’ centraal. Om hybride werken mogelijk te maken, zijn eerst bouwkundige verbeteringen noodzakelijk, zoals aanpassingen aan het gebouw, toegankelijkheid en verduurzaming. De kosten voor hybride werken zijn geraamd op € 1,75 miljoen voor de bouwkundige aanpassingen en de modernisering van werkplekken, inclusief het verbeteren van de indeling en het creëren van flexibele werkomgevingen. Daarnaast is € 750.000 geraamd voor los interieur, zoals de aanschaf van nieuwe werkplekken, Kadernota 2026

96

meubilair en de inrichting van de ambtenarenwerkplekken en de kamers van het college. Gebouw technische werkzaamheden vragen om een investering van € 1,5 miljoen, waaronder maatregelen voor brandveiligheid, beveiliging, verlichting en overige bouwkundige verbeteringen. De kosten voor verbetering van de toegankelijkheid bedragen naar verwachting € 500.000, voor de installatie van een lift, het verbeteren van de bewegwijzering en andere voorzieningen die de toegankelijkheid van het stadhuis vergroten. De verduurzaming van de Koningsvleugel en bijbehorende installaties vraagt om een investering van € 3 miljoen. De totale geraamde kosten voor deze eerste fase bedragen daarmee € 7,5 miljoen. Er is dekking voor de verduurzamingsopgave ter hoogte van € 3 miljoen beschikbaar vanuit het investeringsbudget voor verduurzaming van gemeentelijk vastgoed (VG.DRZ). Voor de vervanging van meubilair en interieur is € 338.000 beschikbaar op investeringspost FAC.01. Voor de resterende kosten is een aanvullende investering van € 4,16 miljoen noodzakelijk. Smart building De gemeente Haarlem streeft naar toekomstbestendige gebouwen door te investeren in slimme technologieën die bijdragen aan duurzaamheid, efficiëntie en gebruiksvriendelijkheid. Met deze aanpak wordt een Smart Building-platform geïmplementeerd dat ruimteoptimalisatie, werkplekbeheer en veiligheidsfunctionaliteiten samenbrengt.

Deze innovaties dragen bij aan een efficiënter gebruik van werkplekken en vergaderruimtes dankzij slimme reserverings- en optimalisatiemodules. Tegelijkertijd wordt de gastregistratie verbeterd, de veiligheid vergroot en een moderne werkomgeving gecreëerd die hybride werken, duurzaamheid en gebruiksgemak ondersteunt. De investeringen omvatten de implementatie van een Smart Buildingplatform, integraties met bestaande systemen zoals toegangsbeheer en facility management, de aanschaf van hardware, displays en sensoren voor aanwezigheid en assettracking. Ook worden voorzieningen gerealiseerd voor gastregistratie en het gebruik van intelligente vergaderruimtes. De totale investeringen omvatten eenmalige kosten van € 312.000 excl. BTW (waarvan € 300.000 IP) voor de inrichting van het Smart Building-platform, integraties en hardware, en structurele licentiekosten van € 132.000 excl. BTW per jaar. Beheerdersruimte begraafplaats Akendam Binnen het Investeringsprogramma (IP) wordt Vergierdeweg 275-277 (begraafplaats Akendam) meegenomen in de verduurzamingsopgave van de gemeente. Hierop is al een aanvullinde investering opgenomen van € 400.000 voor de aula. Ter aanvulling op het verbeteren van de thermische schil en installatietechnische aanpassingen is het noodzakelijk om de beheerdersruimten binnen het pand functioneel te optimaliseren.

Dit omvat werkzaamheden binnenwerken en verbeteringen in sanitaire voorzieningen. De kostenraming hiervan bedraagt € 129.000 excl. BTW en valt buiten de dekking van het IP Verduurzaming. Een integrale uitvoering is essentieel om efficiënt en doelmatig te investeren in dit gemeentelijk vastgoed. Modernisatie Fysieke Beveiliging camera’s Om de veiligheid en bewaking van gemeentelijke panden te versterken, investeert de gemeente Haarlem in de modernisering van haar CCTV- en inbraakdetectiesystemen. Een belangrijk onderdeel hiervan is de omzetting van de analoge camera installatie bij gemeentegebouw de Raakspoort naar een digitaal systeem, wat de grootste kostenpost binnen dit project vormt. Daarnaast worden op diverse andere locaties nieuwe camera’s en beveiligingshardware geïnstalleerd, inclusief werkstations en bekabeling voor cameratoezicht. De totale kosten voor deze verbeteringen € 263.000 excl. BTW bedragen. Deze investering draagt bij aan een toekomstbestendig en effectief toezichtssysteem dat voldoet aan de huidige eisen en standaarden binnen de gemeente.

Kadernota 2026

97

Toelichtende teksten gedekte investeringen Aankoop pand opvang alleenstaande minderjarige vreemdelingen De taakstelling voor de huisvesting van statushouders krachtens de Huisvestingswet kent ook een subcategorie alleenstaande minderjarige vreemdelingen (AMV-ers) met verblijfsvergunning. Voor het eerste halfjaar van 2025 is de capaciteitsbehoefte opvang voor AMV-ers circa 3.250 plekken voor het hele land. In Haarlem wordt volgens planning dit jaar een eerste opvang voor AMV-ers gestart aan de Asterstraat 9-11. De gemeente is voornemens een accommodatie aan te kopen om een tweede opvangvoorziening voor AMV-ers met verblijfstatus in Haarlem te realiseren. Een voorgenomen besluit daartoe wordt op korte termijn aan de gemeenteraad voorgelegd en gelijktijdig aan wijkbewoners gecommuniceerd. Met deze twee opvangvoorzieningen wil Haarlem naar rato invulling geven aan de landelijke capaciteitsbehoefte. Aankoop pand Spaarnezicht Spaarnezicht is de enige maatschappelijke opvanglocatie in de regio voor dakloze jongeren (18-23) met complexe problematiek. De huidige eigenaar en zorgaanbieder Kenter is niet langer gecontracteerd voor maatschappelijke opvang en wil de locatie verkopen. Daarmee bestaat het risico dat een cruciaal onderdeel in het zorgaanbod voor een zeer kwetsbare doelgroep wegvalt.

Met de aankoop van Spaarnezicht zorgt de gemeente samen met de gecontracteerde zorgaanbieders voor het behouden, borgen en garanderen van deze belangrijke opvanglocatie voor dakloze jongeren in de regio en blijft de ruimte bestaan om op verantwoorde wijze te werken aan het verduurzamen en doorontwikkelen van het aanbod. Met de aankoop door de gemeente is de gemeente bovendien minder afhankelijk van externe partijen in het bieden van de wettelijke taak maatschappelijke opvang, waarmee in de toekomst voorkomen wordt dat door handelen van externe partijen een cruciaal onderdeel van het zorgaanbod dreigt te verdwijnen. Kosten voor achterstallig onderhoud en renovatie zijn nu nog niet inzichtelijk, omdat de aankoopprocedure nog opgestart moet worden. In dit proces zal onder andere ook een bouwinspectie moeten volgen. Benodigde investering zal vervolgens worden aangevraagd in de begroting. Na aankoop wordt de locatie tegen een kostprijsdekkende huur verhuurd aan een zorgaanbieder. Voor de aankoop wordt in het investeringsplan € 2 miljoen opgenomen voor 2025. Greiner, renovatie en verduurzaming

Op 19 december 2024 heeft de gemeenteraad ingestemd met verwerving van broedplaats De Greiner (Voorhelmstraat 23 – 25) (2024/1884902). Het verkrijgen van een eigendomspositie is

vanuit het gemeentelijk cultureel en economisch beleid gewenst om het bestaande aanbod aan broedplaatsen in de stad te bestendigen. Mede gelet op de functie van broedplaats, de grootte en indeling van het gebouw en het huurdersbestand ziet de gemeente het als een strategische aanvulling voor haar gemeentelijk vastgoedportefeuille. Omdat de levering (gepland 31 maart 2025) niet kon wachten tot het eerstvolgend financieel afwegingsmoment in de P&C-cyclus, is via dit raadsvoorstel ingestemd met een ophoging van het investeringsplan van € 4 miljoen. In ditzelfde raadsvoorstel is besloten om de benodigde renovatie-/ en onderhoudswerkzaamheden (ad. € 2 miljoen) te betrekken in de afweging voor toevoegingen aan het IP en/of begroting bij de Kadernota 2026. Voor de verduurzamingsopgave (ad. € 2 miljoen) bij De Greiner is in het raadsvoorstel besloten om het als afweging mee te nemen in de Kadernota 2026 als mogelijke ophoging van de IP-post ‘verduurzaming gemeentelijk vastgoed’. De aankoop is inmiddels afgerond en de investering in renovatie en verduurzaming is noodzakelijk geworden. De raad wordt voorgesteld om op dit moment de verwachte kosten van totaal € 4 miljoen op te nemen in het

Kadernota 2026

98

investeringsplan. Naar verwachting zijn deze bedragen tenminste nodig om het pand op onderhoudsniveau 3 (sober en doelmatig) te brengen en op het gewenste duurzaamheidsniveau. In aanloop naar de Programmabegroting 2026-2030 wordt verder onderzoek naar de staat van De Greiner gedaan en volgt eventueel een voorstel voor bijstelling van het investeringsplan. Grex Delftplein voorbereidingskosten Voor de woningbouw op het Delftplein is het de intentie om een grondexploitatie te openen voor de verdere ontwikkeling van de woningbouw. In aanloop naar de grondexploitatie worden kosten gemaakt die niet gerelateerd zijn aan de sociale woningen, zoals taxatie van de gronden, aanbesteding middensegment woningen en verkenning mogelijkheden van een wooncoöperatie in het programma. Het openen van de grondexploitatie is voorzien in het vierde kwartaal van 2025. De voorbereidingskosten worden daarna ingebracht in de grondexploitatie. Ontwikkelzones In de ontwikkelzones vinden investeringen in de openbare ruimte plaats en wordt waar nodig strategisch vastgoed aangekocht. In het MPZ wordt per zone toegelicht welke investeringen er gepland zijn. Graafschapplein herinrichting Bij de Kadernota 2025 is € 2 miljoen beschikbaar gesteld voor de aankoop en het bouwrijp maken van de kavel van de Talenten/Hamelinkschool aan de Noormannenstraat in Haarlem.

Als gevolg van realisatie van de school moet ook een schoolplein worden ingericht in de openbare ruimte. Hiervoor wordt het plein aan de Graafschapstraat heringericht waarvoor een investering van € 1 miljoen is benodigd. De planvorming staat gepland voor 2026, waarna in 2027/2028 gestart wordt met de uitvoering. De investering wordt gedekt uit de reserve Leefomgeving, die ten dele bedoeld is voor afronding van de stedelijke vernieuwing van de Slachthuisbuurt. Programmering pipeline en interventies riolering Op basis van de technische staat van de riolering blijkt dat de komende jaren vervangingen nodig zijn. Hierbij gaat het om locaties die geen onderdeel uitmaken van de buurtaanpak. Tabel hogere investeringen Programma 1 Haarlemse Montessori School IBKC Wijzer (deels gedekt) Zwembad de Houtvaart Programma 2 Kruisstraat 30-32 verbouwing Skaeve Huse Programma 4 Begraafplaats st. Jozef, oprijlaan Bibliotheek Schalkwijk Tijdelijke parkeergarage Kavel 2B Verduurzamen NME locaties Verduurzaming NME gebouw, buitenruimte (gedekt)

Totaal

2025

2026

2027

2028

2029

913 90 1.000

0 90 0

0 0 750

913 0 250

0 0 0

0 0 0

3.100 140

0 140

3.100 0

0 0

0 0

0 0

25 1.648 PM 370 150

25 0 0 70 0

0 0 0 300 150

0 1.648 0 0 0

0 0 0 0 0

0 0 0 0 0

7.436

325

4.300

2.811

0

0

Toelichtende teksten Kadernota 2026

99

Haarlemse Montessori School In het SHO 2023 is voor de renovatie van de HMS een investeringskrediet beschikbaar gesteld van € 8,4 miljoen. De school investeert zelf € 1.296.171 (waarvan 8 € 47.147 Dumava Rijkssubsidie), waardoor een totaal budget van € 9.696.171 beschikbaar is ter dekking van de stichtingskosten. Inmiddels is het definitief ontwerp (DO) met bijbehorende kostenraming door het schoolbestuur vastgesteld en aan de gemeente aangeboden. De kostenraming is circa € 913.000 hoger dan het beschikbare budget. Dit wordt veroorzaakt door de eisen waaraan moet worden voldaan bij het duurzaam renoveren van deze monumentale gebouwen. Om in deze kosten te voorzien, wordt de IP post onderwijshuisvesting met € 913.000 opgehoogd. IBKC Wijzer Het beschikbare budget voor de uitbreiding IBKC Wijzer bedroeg in totaal € 3,4 miljoen incl. BTW. Dit bedrag was bedoeld om een bestaande gymzaal te slopen en op deze locatie een uitbreiding van de Mgr. Huibersschool te realiseren met zes klaslokalen, een leerplein, een directiekamer, docentenkamer en diverse overlegruimten. Naar nu blijkt zijn de kosten € 90.000 hoger dan eerder geraamd.

Dit komt voort uit extra kosten om de reeds aanwezige noodlokalen opnieuw op de nutsvoorzieningen aan te sluiten en te verwarmen, om het bestaande gebouw te herstellen na de verwijdering van de noodlokalen, kosten van tijdelijke opslagruimte voor de school, extra funderingskosten en het opnieuw aanleggen van het schoolplein. De Mgr. Huibersschool draagt voor € 40.000 incl. BTW bij in deze kosten. Zwembad De Houtvaart In de Kadernota 2025 heeft de raad een reservering opgenomen in het investeringsplan van € 1 miljoen voor de renovatie en vervanging van de technische installaties van zwembad De Houtvaart. SRO Kennemerland BV (SRO) had daarvoor een (grove) kostenraming gemaakt op basis van uitvraag bij verschillende marktpartijen. In 2025 is dit verder uitgewerkt in een plan van aanpak en planning, waarbij rekening is gehouden met de eisen en verplichtingen omdat Zwembad De Houtvaart een monument is. Ook moet er rekening gehouden worden met de netcongestie en is verzwaring van de elektrische aansluiting niet mogelijk. Ten slotte is de planning zo opgesteld dat de werkzaamheden zoveel mogelijk buiten de opening/seizoen van het zwembad zullen plaatsvinden en zijn afgerond voordat het zwembad in 2027 haar 100-jarig bestaan viert.

De verdere uitwerking, aanpassing vanwege netcongestie en aanvullende eisen om het monumentale karakter te behouden hebben geresulteerd in een aangepaste kostenraming. De totale kosten bedragen circa € 2,69 miljoen (incl. VTU-kosten en excl. btw). Hiervan wordt € 690.000 gedekt vanuit het MJOP gemeentelijk vastgoed. Voor de resterende € 2 miljoen is binnen het gemeentelijk investeringsplan reeds een reservering gemaakt van € 1 miljoen. De resterende kosten van € 1 miljoen worden nu aangevraagd omdat hier binnen het IP-sport geen dekking voor is. Voor jaarschijf 2026 € 750.000 en voor jaarschijf 2027 € 250.000. Door het vervangen van de bestaande technische installatie vindt verduurzaming plaats. Door het huidige lekkende zonnewarmtesysteem te vervangen door drie lucht/water warmtepompen die het zwembadwater rechtstreeks verwarmen, treedt er minder verlies van warmte op. De drie pompen werken geoptimaliseerd samen en er draaien nooit meer pompen dan noodzakelijk. De gas gestookte Cv-ketels voor het warmtapwater en de cv-installatie worden vervangen door warmtepompen in combinatie met een zonneboiler. Hierdoor is het zwembad straks gasvrij. Het zwembadwater wordt voorzien van een afdek installatie waardoor het warmteverlies in de opwarmperiode en nachtelijke uren aanmerkelijk afneemt. Dit bespaart circa 50% op de energielasten (inschatting zo’n 28.560 KW). Kadernota 2026

100