3 Bijlage 2 Bijlagen verkoopovereenkomst Pre Wonen Prinses Beatrixplein, d d 21 mei 2024 tekenversie
Tekst van het document
ontmoeting en samenkomst van traffic • • •
Compleet aanbod aan voorzieningen met ruimte voor
1. Met de stad
local heroes
•
Herkenningspunten, stedelijke wand aan Prins
Intieme ruimte en samen met het groene
Bernhardlaan, zichtbaarheid, menselijke maat en
Platanenplein een geschakeerd geheel
sfeer en uitnodigende verbinding winkelhart
Levendige en transparante plinten een het Platanenplein
2. Met de omgeving •
Uitnodigende doorsteken en oversteekplaatsen, bij Reinaldahuis meest belangrijke verbinding met van Zeggelenbuurt
3. Binnen de buurt •
Woningen en binnentuin Reinaldahuis verbonden met de Dreef, informele looproutes, onderscheid publiek en private ruimtes, groene buitenruimtes.
33
^p hub
p (o.r)
autoluw
AUTOLUW
INTIEM EN MENSELIJK VAN SCHAAL
Intiem en menselijk van schaal
•
Zo min mogelijk auto’s in het straatbeeld
•
Zorgvuldige opbouw van massa’s en typologie
•
Toegangen garages en expeditie via buitenzijde
•
Intieme en sociaal veilige straten en doorgangen met
gebied •
aandacht voor encroachment zones
Kiss & Ride Internationale Taalklas Vincent van
•
Goghlaan •
uitnodigend
De Dreef en het plein zijn alleen toegankelijk voor
•
voertuigen van nood- en hulpdiensten. Sporadisch
•
Woningen met privé buitenruimte en aan Prins Bernhardlaan entree’s
voor bijvoorbeeld een verhuizing •
Ingangen wooncomplexen zijn transparant en
•
Parkeerhub architectonisch icoon voor nieuwe
Parkeren clusteren in ondergrondse garage,
visie op duurzame mobiliteit, gezondheid en
parkeerhub en langs randen van het gebied
natuurinclusiviteit.
Parkeerhub als icoon met actieve plint
34
3.5.
Beoogd programma
Programma
Aantallen
Sociale huur
Ca. 220-230
Woningen
Middensegment
Ca. 220-230
Woningen
Vrije sector / overig
Ca. 110-115
Woningen
Supermarkt
2.800
m2 BVO
Commercieel
1.000
m2 BVO
580
m2 BVO
Commercieel (plint hub) Detailhandel
1.100
m2 BVO
Huis van de Wijk
800
m2 BVO
Sportzaal
900
m2 BVO
Internationale Taalklas
1.100
m2 BVO
Sociale ondernemingen
450
m2 BVO
Ondergrondse parkeergarage
358
Parkeerplaatsen
Mobiliteitshub
336
Parkeerplaatsen
Programma In bovenstaand cirkeldiagram is het beoogd programma
In de startnotitie Beatrixplein werd initieel uitgegaan van
voor het plangebied weergeven. Dit programma is
circa 300 woningen. In dit beoogde programma zijn rond
samengesteld in onderhandeling en overleg met
de 570 woningen voorzien. Door de groei van Haarlem
de betrokken partijen in het gebied. Het vormt de
en het significante woningtekort, zijn partijen overeen
hoofdzakelijke randvoorwaarde voor de plancontour
gekomen om de ambitie voor de vervolgfase hoger te
en geeft richting aan de omvang van de nieuwe
leggen. Dit betekent dat er naast de grotere mix aan
gebouwvolumes.
voorzieningen ook een hoger aantal woningen zal worden gerealiseerd. Dit vergroot de draagkracht voor deze
In het programma van het plangebied valt 40% van de
voorzieningen en de sociale veiligheid van het gebied.
woningen -inclusief 32 (intramurale) zorgwoningen- in het
Tevens zien partijen op deze manier financiële ruimte
sociale segment, 40% van de woningen in het middeldure
om de hoge ambities wat betreft openbare ruimte en
segment en 20% van de woningen in de vrije sector.
duurzaamheid waar te maken.
De middeldure woningen zijn huurwoningen. Over de (intramurale) zorgwoningen zijn Pré Wonen en Zorggroep
Voor het parkeren is in de verkenning gebleken dat
Reinalda ten tijde van de opstelling van dit document in
dit zich het beste laat oplossen in een ondergrondse
gesprek.
parkeergarage en een mobiliteitshub.
Zoals eerder in de opgave beschreven, zullen ook diverse
De vorm en configuratie van dit programma wordt na
commerciële- en maatschappelijk functies worden
toevoeging van de ambities uit het Ambitiedocument
(her)ontwikkeld in het gebied. Het gaat hierbij om een
en de leidende principes die daaruit zijn gedestilleerd,
supermarkt, detailhandel, commerciële functies, een
vertaald in conceptkaarten en een uiteindelijke
huis van de wijk, een Internationale Taalklas-school, een
plancontour met volumes en maten.
sportzaal en sociale ondernemingen. 35
4. Stedenbouw & landschap
4.1.
Stedenbouwkundige kaders
4.1.1. Concept: autoluw woonpark
P
P
P
38
Een autoluw woonpark Voortbouwend op de leidende principes uit het
door hun vrije plaatsing in het park. Zo ontstaat
Ambitiedocument zullen de omgeving van het
een toegankelijk en gezond openbaar gebied, waar
Beatrixplein en de ruimtes rondom de Beatrixdreef
tegelijkertijd door slimme overgangen tussen privé en
worden herontwikkeld tot autoluw woonpark. Dit betekent
openbaar voor iedereen duidelijk is wat van wie is.
dat de openbare ruimte zo groen en doorwaadbaar
Door het maatschappelijke- en commerciële programma
mogelijk wordt voor haar gebruikers. Hierin zijn auto’s
in het gebied slim te spreiden, ontstaan zowel rustzones,
in principe niet toegestaan, maar zijn de blokken wel
als zones waar reuring is. Een fijne afwisseling waarbij
toegankelijk voor bijvoorbeeld verhuizingen, minder-
de drukte van de Prins Bernhardlaan wordt ingewisseld
validen en nooddiensten. Dat biedt de mogelijkheid
voor een groene oase waar veilig in kan worden gespeeld
om het park natuurlijk en ecologisch in te richten.
en geflaneerd. Er ontstaat een vriendelijk gebied dat zich
Grote bomen gecombineerd met inheemse struiken en
ontfermt over haar bewoners en haar rol pakt als centrale
kruidenrijk grasland.
ontmoetingsplek in de buurt waar je kunt spelen, sporten
Het woonpark dat ontstaat door het langwerpige
en evenementen kunt organiseren.
volume aan de Prins Bernhardlaan-zijde biedt rust en
Het parkeren wordt centraal opgelost in een mobiliteits-
ontspanning. Los in de ruimte geplaatste gebouwvolumes
hub en een ondergrondse garage aan de randen van het
(De palazzo’s) onderstrepen deze doorwaadbaarheid
Merwedekanaalzone, Utrecht - BURA
Funenpark, Amsterdam - Architecten Cie.
GWL-terrein, Amsterdam - KCAP
Bajeskwartier, Amsterdam - LOLA / OMA
plangebied.
39
4.1.2. Concept: de dreef
40
De dreef De Beatrixdreef vormt het letterlijke én figuurlijke
en beweging slim wordt gefaciliteerd en gestimuleerd,
middelpunt van Beatrixplein. De dreef heeft van zichzelf
voortbouwend op het leidende principe van de wijk als
nu al een gewaardeerde groene identiteit, welke binnen
podium. Dit draagt tevens bij aan de connectie tussen
dit Stedenbouwkundig Programma van Eisen nog verder
het Reinaldapark en het winkelcentrum. Deze wordt
wordt onderstreept.
meer uitgesproken en meer geactiveerd, welke de verbondenheid van het gebied met de grotere schaal ten
Als middelpunt van de ontwikkeling zal de dreef slim
goede komt.
worden geprogrammeerd met diverse maatschappelijk en commerciële functies. Er ontstaat meer reuring op de dreef en de as zal zich ontwikkelen tot ontmoetingsplek voor de buurt. De openbare ruimte vormt de drager voor het openbare leven en profiteert ten volle van haar hoogwaardig groene inrichting. De groene uitstraling zal zich ook steeds meer verspreiden door de rest van het gebied. Zo ontstaat
Sport
Actieve zijdes
Wadi
Oosterspoorbaan, Utrecht - OKRA
een gezond stedelijke ontwikkeling waar ontmoeting
41
4.1.3. Concept: Palazzo’s
42
Palazzo’s Als eerder genoemd vormen losstaande gebouwvolumes
De Palazzo’s zijn niet elitair. Juist de slimme mix van
in een parkomgeving een belangrijk onderdeel van de
woningtypen en doelgroepen zorgen ervoor dat de
groene uitstraling en het open karakter van Beatrixplein.
gebouwen voor een diverse groep aan bewoners
Deze Palazzo’s hebben elk een eigen identiteit en bestaan
bereikbaar zijn. Zo ontstaat een inclusiever gebied.
uit een mix aan woningtypen en doelgroepen. De Palazzo’s zijn intiem en van een menselijke schaal. Ze vormen de ruimte en bepalen de uitstraling. Ze zijn alzijdig met appartementen in de hoeken. Ze vormen zo een contrast met de rechtlijnige wederopbouw blokken aan de andere zijde van de dreef. De losse plaatsing bevordert de verbondenheid van Beatrixplein met de omliggende buurten. In tegenstelling tot de lange grote wanden langs de Prins Bernhardlaan, maakt het gebied juist hier ruimte voor fijnmazigheid en
Sala Backe, Uppsala - Sjöberg
Sporthal op eerste verdieping - LIAG arch.
Andreas Ensemble - Geurst en Schulze
Blokken in groene omgeving - Anatares
een menselijke schaal van ritmiek.
43
4.1.4. Concept: activeren openbare ruimte
44
Activeren van de openbare ruimte Beatrixplein staat of valt met haar programmering.
De activering van de openbare ruimte zorgt er zo voor dat
Zonder een mix van programma geen levendigheid en
het gebied naast haar functie als winkelcentrum ook haar
zonder levendigheid geen ontmoeting. De inzet van
ambitie als ontmoetingsplek kan waarmaken. Daarbij
maatschappelijke-, commerciële- en zorgfuncties, zorgen
speelt kunst in de openbare ruimte een belangrijke rol.
ervoor dat de openbare ruimte wordt geactiveerd. Naast een levendig hart met een compleet aanbod van voorzieningen met ruimte voor ‘local heroes’ en standhouders, wordt ook de dreef aangezet met functies. Er ontstaat zo reuring op verschillende plekken in het gebied, wat bijdraagt aan spontane ontmoetingen, veiligheid, geborgenheid en identiteit. Wel blijft de nabijheid gewaarborgd: het gebied is compact en beloopbaar voor iedereen. Er is tevens samenhang in het systeem van wijkvoorzieningen langs
Kunst in de openbare ruimte
Mobiliteitshub, Kopenhagen - JAJA architects
Fontein Haarlemmerplein
Ons Dorp, Arnhem - Koschuch
de Beatrixdreef.
45
4.1.5. Plancontour
Scope Plangebied
Detailhandel en wonen
Detailhandel en wonen
Sociale voorzieninge
n Mobiliteitshu b + Sociale- of commerciële voorziening
Wone n
Wonen
Wonen
Zorgw
oning
en
Wonen
Huis van de wijk Sportzaal
Internationale Taalklas Wonen
46
P
P
Het vernieuwde Beatrixplein Uit de vier voorgaande ruimtelijke concepten volgt de plancontour van het Stedenbouwkundig Programma van Eisen voor het Beatrixplein. Omdat deze concepten een verlengde zijn van de leidende principes uit het Ambitiedocument, krijgen de gestelde ambities zo een ruimtelijke consequentie. Het vernieuwde Beatrixplein kenmerkt zich door de integratie van de 4 kernwaarden uit het Ambitiedocument: open, comfortabel, zorgzaam en herkenbaar. Beatrixplein is open door het fijnmazige netwerk van openbare paden en plekken. Het nodigt uit om rond te dwalen en de groene omgeving te gebruiken. Door de mix van woningtypen en doelgroepen ontstaat er zo ook een inclusieve mix van bewoners. Het gebied is verder goed bereikbaar vanuit de omliggende buurten en nodigt uit om te verblijven en te ontmoeten. Beatrixplein is comfortabel door de levendigheid die door het programma wordt veroorzaakt. Er is een vanzelfsprekende vorm van sociale controle door de gekozen gebouwtypologieën en door de mix aan functies is er dag en nacht activiteit. De plancontour biedt tegelijkertijd ruimte voor rust en ontspanning. De drukte van de Prins Bernhardlaan wordt effectief afgeschermd en een groene oase strekt zich uit tussen de bouwblokken. Overal in het gebied is het fijn wonen door het autoluw principe en ruimte voor natuur.
Beatrixplein is zorgzaam door de opzet van de autoluwe zone welke zorgt voor een toegankelijke openbare ruimte voor iedereen. Ook bieden de maatschappelijkeen zorgfuncties in het gebied direct diensten aan haar bewoners en direct omwonenden. Zo zorgen het huis van de wijk, de zorgwoningen en de sportzaal voor vitaliteit. De Internationale Taalklas-school zorgen voor onderwijs en ontwikkeling. Tot slot is Beatrixplein herkenbaar door haar eigen lokale gezicht met lokale winkels, voorzieningen en andere functies. De plancontour verzorgt een menselijke maat door niet te grote tussenmaten en beperkte hoogte van de gebouwen. De gevels zijn divers, open en gericht op de straat. 47
4.2.
Deelaspecten
4.2.1. Ontmoeting
Ontmoeting wordt in Beatrixplein integraal gefaciliteerd
voor jongeren, zorgvoorzieningen voor ouderen en
door de opzet van de openbare ruimte en de
speelplekken voor kinderen.
aangrenzende functies. De routes door het gebied zorgen voor verschillende typen verblijfsplekken. Spontane ontmoetingen tussen buurtbewoners en andere gebruikers wordt zo aangemoedigd en gefaciliteerd. De programmering van de dreef heeft daarnaast een focus op een divers publiek. Zo zijn er sportgelegenheden 48
4.2.2. Kunst & cultuur
Kunst en cultuur vormen in Beatrixplein een belangrijke
kleinschalige podia en cultureel aanbod in het huis van de
pijler van het Stedenbouwkundig Programma van
wijk ook kansen voor het gebied.
Eisen, waarbij gedacht wordt aan kunstobjecten
Om dit te kunnen realiseren worden in de vervolgfase de
(straatmeubilair, verlichting, muurschilderingen, beelden)
financiële middelen voor nieuwe kunst in de openbare
in de openbare en publieke ruimte (zoals mobilitetishub,
ruimte aan de voorkant in het totale budget voor het
parkeergarage of maatschappelijke voorzieningen).
bouwproject meegenomen.
Daarnaast is het de ambitie om kunstenaars te betrekken bij de inrichtingsplan voor de openbare ruimte. Verder zijn 49
4.2.3. Gezondheid
Het aspect gezondheid wordt in Beatrixplein op
dreef en het schoolplein. Daarbij nodigt de voorgestelde
meerdere manieren ingevuld. Zo wordt lopen en fietsen
inrichting ook bewoners van het Reinaldahuis uit om
gestimuleerd, zorgt de groene omgeving voor een beter
gebruik te maken van de openbare ruimte.
gevoel van welbevinden en zuivering van de lucht, mogen
De huisartsen in het Reinaldahuis hebben behoefte aan
vervuilende auto’s het gebied niet meer in en zijn er
uitbreiding. In de vervolgfase wordt uitgezocht welke
diverse functies die zorgen voor een betere persoonlijke
kansen dit biedt voor het aspect gezondheid in het gebied.
gezondheid als sportveldjes, een dokterspraktijk en zorgwoningen. Er kan gespeeld worden in het park, de 50
4.2.4. Sociale veiligheid
De sociale veiligheid wordt door de opzet van de
Speciale aandacht daarbij hebben functies waar
plancontour en goede verlichting versterkt. Door meer
blinde gevels vaak voorkomen, zoals de sportzaal, de
woningen toe te voegen aan het gebied en tegelijkertijd
supermarkt en de mobiliteitshub. Deze functies worden
functies verspreid door het gebied toe te voegen, ontstaat
zodanig in het plangebied geplaatst en ontworpen, dat de
er zowel dag en nacht sociale controle. Belangrijk hierbij
sociale veiligheid gewaarborgd wordt.
is dat de gebouwvolumes, in het bijzonder de Palazzo’s, alzijdig worden vormgegeven. Dat wil zeggen dat er zo min mogelijk blinde gevels op straatniveau aanwezig zijn. 51
4.2.5. Rust, reuring, ruis
RUI
S
REURING
RUST
De principes rust, reuring, ruis uit de publicatie ‘Guiding
ingericht als gebied met reuring, zal het autoluwe
principles Metromix’ van het College van Rijksadviseurs
woonpark functioneren als rustgebied. De Prins
(2019) beschrijven goed de verschillende sferen in
Bernhardlaan kan als ruisgebied worden bestempeld
Beatrixplein. Waar de dreef en het plein vooral wordt
waar plek is voor de dynamiek van de stad. 52
4.2.6. Windhinder bezonning 4.2.6. Windhinder& & bezonning 4.2.6. Windhinder & bezonning
Bezonning
Inbovenstaandestudieisdeschaduwsituatieinde Inbovenstaandestudieisdeschaduwsituatieinde hetgebiedkanbereiken.Windhinderisinhetplanminder hetgebiedkanbereiken.Windhinderisinhetplanminder zomerendewintergemodelleerd.Zichtbaarishet zomerendewintergemodelleerd.Zichtbaarishet relevantomdatergeenhoogbouwwordttoegepastener relevantomdatergeenhoogbouwwordttoegepastener
Bij bezonningeffectvandevrijeplaatsingvandeblokkenophetopen bij ruimtelijke ontwikkelingen gaat het Deze normenvoldoenderuimtetussendeblokkenzitomtochtgatente worden alleen toegepast op gevels die zon effectvandevrijeplaatsingvandeblokkenophetopen voldoenderuimtetussendeblokkenzitomtochtgatente houdenvandeomgevingzodatervoldoendezonlicht houdenvandeomgevingzodatervoldoendezonlicht voorkomen.
voorkomen.
om voldoende zon op de gevel en om schaduwwerking.
kunnen ontvangen. Noordgevels ontvangen immers -
53 Nieuwbouw kan schaduw veroorzaken op de openbare
hoogbouw53of niet - nooit direct zonlicht.
ruimte of tuinen van omwonenden. Voorkomen moet
Omdat er in het Prinses Beatrixplein hogere bebouwing
worden dat de schaduw te veel toeneemt. Sommige
wordt gerealiseerd met een grotere dichtheid, heeft dit
functies hebben juist een goede bezonning nodig, zoals
gevolgen op de bezonning van de omliggende gebouwen.
tuinen, terrassen of speelplekken.
Daarom is er een bezonningsstudie verricht op basis
Er is geen wet- en regelgeving voor bezonning, maar de
van de zogenoemde TNO-normen (Bezonningsstudie
gemeente Haarlem hanteert de TNO-norm. TNO kent een
TNO-normen, Beatrixplein, 11 augustus 2022). Voor de
‘lichte’ en een ‘strenge’ norm:
ontwikkeling van het Prinses Beatrixplein is beoordeeld
•
of de lichte TNO-norm kan worden behaald. Volgens de
De ‘lichte’ TNO-norm: ten minste 2 mogelijke
lichte TNO-norm is er sprake van voldoende bezonning
bezonningsuren per dag in de periode van 19 februari
van een woning bij tenminste 2 mogelijke bezonningsuren
– 21 oktober (gedurende 8 maanden) in midden
per dag in de periode van 19 februari t/m 21 oktober.
vensterbank binnenkant raam. •
Tijdens de terinzagelegging is door enkele bewoners uit
De ‘strenge’ TNO-norm: ten minste 3 mogelijke
de omgeving een zienswijze ingediend, onder ander met
bezonningsuren per dag in de periode 21 januari –
betrekking tot het ondervinden van schaduwwerking
22 november (gedurende 10 maanden) in midden
(minder zonlicht). Op basis van de TNO-normen kan
vensterbank binnenkant raam.
worden geconcludeerd dat voor het merendeel van de 53
omliggende bebouwing wordt voldaan aan de lichte
De precieze hoogtes en vormgeving moet nog nader
TNO-norm. Als gevolg van schaduwwerking van de
uitgewerkt worden in het Stedenbouwkundig Ontwerp.
nieuwe gebouwen, zal de bezonning verminderen op
De bezonningsstudie geeft enkele aanbevelingen
met name de bestaande gebouwen ter hoogte van het
(variatie in bouwhoogte, getapte vormgeving of slankere
appartementencomplex aan de Vincent van Goghlaan
gebouwen) om de schaduwwerking bij die uitwerking te
65-127 en het voormalige kerkgebouw aan de Prinses
optimaliseren. Dit is een nadrukkelijke opgave voor het
Beatrixplein 2-6. Voor deze gebouwen geldt dat op
stedenbouwkundig bureau en hierover wordt in overleg
basis van de maximale bouwhoogte niet voldaan kan
getreden met betreffende bewoners.
worden aan de lichte TNO-norm. Voor bezonning
Als eis geldt dan ook dat moet worden voldaan aan
van woningen bestaan zoals gezegd geen wettelijke
minimaal de ‘lichte’ TNO-norm. Indien – ook bij het
normen. Daarom dient er een belangenafweging plaats
Stedenbouwkundig Plan blijkt dat niet voldaan kan
te vinden, waarbij het belang van omwonenden bij
worden aan de ‘lichte’ TNO-norm, dient gemotiveerd te
een aanvaardbaar woon- en leefklimaat moet worden
worden waarom de ontwikkeling alsnog aanvaardbaar
betrokken. De extra schaduwhinder ten opzichte van
wordt geacht met inachtneming van de maatschappelijke
de bestaande situatie moet in de belangenafweging
belangen van de ontwikkeling in relatie tot de negatieve
daarom afgezet worden tegen het belang van het plan.
effecten op de omwonenden. Voor verblijfsgebieden
De realisatie van het plan draagt bij aan de vernieuwing
binnen en rondom de te ontwikkelen locatie, zoals
van het Prinses Beatrixplein, het maatschappelijke
(horeca-)terrassen, zitplekken in de openbare ruimte dient
voorzieningenniveau en het toevoegen van woningen,
het aantal zonuren inzichtelijk te worden gemaakt.
waardoor een gemengd stedelijk milieu ontstaat.
In Bijlage 11.2.2 vindt u het bezonningsonderzoek.
Deze transformatie zorgt ervoor dat het Prinses Beatrixplein zich tot een attractief hart van Parkwijk kan ontwikkelen en een belangrijke rol kan vervullen in Haarlem Oost. Daarnaast levert de dichte woningbouw een essentiële bijdrage aan de woningbouwopgave van Haarlem. Door het concentreren van een groot aantal woningen rond voorzieningen en in de nabijheid van een HOV-halte wordt bovendien uitvoering geven aan de ambitie van de tien-minuten-stad zoals geformuleerd in de Omgevingsvisie Haarlem. De schaduwhinder moet als aanvaardbaar worden geacht omdat hier sprake is van een stedelijke omgeving waaraan minder hoge eisen mogen worden gesteld ten aanzien van lichtinval en bezonning dan in een minder bebouwde omgeving. Op basis van de bezonningsstudie wordt daarom geconcludeerd dat de beoogde ontwikkeling van het Prinses Beatrixplein niet leidt tot een tot onevenredige schaduwhinder voor de bestaande woongebouwen in de omgeving. De ontwikkeling van het plangebied is van zo’n groot belang dat aan het verlies van een aantal zonuren op een aantal gebouwen gedurende een beperkt aantal maanden minder gewicht wordt toegekend. 54
Windhinder Windhinderisinhetplanminderrelevantomdaterin lijnvanhetbeleidHoogbouwprincipes(2018)geen hoogbouwplaatsvindtenervoldoenderuimtetussen debouwblokkenzitomtochtgatentevoorkomen.Om tebeoordelenofhetdefinitievestedenbouwkundige ontwerpdaadwerkelijknietleidttotwindgevaarwordtin devervolgfaseeenwinderhinderonderzoekuitgevoerd. Indiensprakeisvaneenslechtofmatigwindklimaat, waardoorhetverblijfindedirecteomgevingvandeze gebouwenonaangenaamofzelfsgevaarlijkkanzijndient tewordenaangetoondwelkemaatregelengenomen wordenomeenhogerekwaliteitsklassetebereikeninde toekomst,bijvoorbeelddooreeninrichtingsplanvoorde openbareruimte. De herontwikkeling van de Prinses Beatrixplein mag op geen enkele plek in het plangebied en de omgeving leiden tot windgevaar als bedoeld in de NEN 8100.
55
4.3.
Richtlijn duurzaam bouwen
In 2040 wil Haarlem aardgasvrij en circulair zijn.
hebben en/of waarbij de gemeente in een vroeg stadium
Daarnaast moet in 2050 de openbare ruimte zo zijn
is betrokken.
ingericht dat deze klimaatbestendig is. Haarlem hanteert
Per duurzaamheidsthema uit de ‘Richtlijn duurzaam
daarom één richtlijn voor Duurzaam Bouwen waarin
bouwen’ zijn daarom in deze paragraaf de eisen en
de uitgangspunten die voortkomen uit het beleid, staan
ambities beschreven voor het Beatrixplein.
beschreven. Deze richtlijn formuleert op concrete wijze wat de gemeente vraagt aan bouwende partijen. Het gaat daarbij om alle plannen die een relevante omvang
4.3.1. Klimaatadaptatie Eisen en ambities klimaatadaptatie •
Om klimaatadaptatie goed mee te nemen in de verdere
Eis: aanpak droogte en hittestress
planvorming, committeren de partijen zich in het vervolg
De gebiedsontwikkeling Beatrixplein mag niet
van het planproces aan de volgende eisen op dit vlak:
bijdragen aan een versnelde bodemdaling,
•
verslechtering van waterkwaliteit en hittestress in
Eis: watertoets en compensatie
bestaand stedelijk gebied.
Het watersysteem wordt robuust ingericht met waterbergings- en afvoermogelijkheden conform de watertoets. De ontwikkeling mag niet leiden tot verslechtering van de waterhuishouding of een versnelde toename van de afen aanvoer van water. Er mag geen afwenteling plaatsvinden op naastgelegen percelen/gebieden en er wordt rekening gehouden met de gewenste stroombaan van het hemelwater. De watertoets is een wettelijke verplichting bij planvorming en moet uitwijzen of/ hoeveel gecompenseerd dient te worden. (Richtlijn : 100% van het verlies wateroppervlak en 15% van de toename van verhard oppervlak.) De watertoets is geen toets achteraf, maar een proces waarmee de waterbeheerder vroegtijdig wordt betrokken bij het ontwerp. •
Eis: toekomstbestendig watersysteem Het extra hemelwater wordt bovengronds geborgen en afgevoerd naar open water. Bij de nieuwbouw geldt dat er een toekomstbestendig watersysteem wordt aangelegd met waterbergingscapaciteit. Dat houdt concreet in dat de ontwikkeling minimaal 70 mm water per m2 moet kunnen bergen op eigen terrein gedurende een etmaal.
56
groen 34.162 m2
Huidige situatie
Plancontour-situatie
De plancontour blijft binnen het toegestane maximum aan verhardingstoename van 500 m²
uitgeefbaar overig Dreef
16.481m2 5.837m2
totaal groen 34.706 m2
2.318 m2
Stroombanen
15.191m2 23.827m2 3.300m2 42.318 m2
groen 34.162 m2
groen 34.306 m2
Hittestress
1 8.657 m2 8 4.355 m2
2+3 8.584m2
7 4.999m2
6 12.323m2
15.191m2 3.827m2 3.300m2
2.318 m2
5 1.635 m2
6 6.404
Voor4 meer informatie: rijnland.klimaatatlas.net 1.765 m2
groen 34.306 m2
In de bovenste kaartvergelijking is de verhouding groen
Als onderdeel van dit Stedenbouwkundig Programma van
van de plancontour in vergelijking met de huidige situatie
Eisen is de toekomstige situatie met Rijnland besproken.
te zien. Hieruit blijkt dat de hoeveelheid groen in het
De uitkomst van dit gesprek was positief en er werden
gebied hetzelfde blijft en dus niet achteruit gaat.
geen grote knelpunten geconstateerd op basis van de huidige plancontour
De stroombanen en hittestress themakaarten tonen de situatie in het plangebied. Hiermee dient rekening
Rijnland wordt betrokken bij de verdere uitwerking van het
gehouden te worden in de verdere planvorming.
inrichtingsplan openbare ruimte.
57
4.3.2. Groen en ecologie
Huidige situatie: bomen Het gebied van het Beatrixplein omvat een centraal gelegen groengebied rondom de prinses Beatrixdreef dat bestaat uit gazon en bomen. De bomen betreffen Paardenkastanjes. Deels zijn dit bomen van 50 jaar of ouder, die een beschermde status genieten. In totaal zijn 31 van de bomen ouder dan 50, waarvan 29 zelfs een monumentale status hebben doordat ze 80 jaar of ouder zijn. De overige Paardenkastanjes zijn jonger dan 50 jaar. Een deel van de Paardenkastanjes is gekandelaberd. Ook aan de zuidkant van het Prinses Beatrixplein staan Paardenkastanjes, waarvan vijf ouder dan 50 jaar en vier monumentaal. Langs dit plein staan verder Platanen. 22 hiervan genieten een beschermwaardige status vanwege hun leeftijd. Naast de Paardenkastanjes staan er ook andere beschermwaardige bomen (van 50 jaar of ouder) in het gebied. Langs de Prins Bernhardlaan staan iepen, waarvan sommige exemplaren ouder dan 50 jaar. Verder gaat het onder andere om de soorten Tamme
Bomen binnen het plangebied met een leeftijd ouder dan 50 jaar (turquoise) en jonger dan 50 jaar (grijs). In rood zijn boomstobben aangegeven van bomen die niet langer aanwezig zijn.
kastanje, Zomereik, Zwarte els, Veldesdoorns en Gewone vogelkers. Ook staan er exemplaren van voorgenoemde soorten zonder beschermwaardige status, alsook een veelheid aan andere soorten. In het gehele gebied zijn vrij veel boomsoorten vertegenwoordigd. Uit de bomeninventarisatie die is uitgevoerd is bovendien naar voren gekomen dat in het plangebied ook waardevolle platanen, populieren en een acacia aanwezig zijn. Huidige situatie: overig groen Langs de Prinses Beatrixdreef is een groot oppervlak gazon aanwezig. De variatie in dit groen is momenteel beperkt en verbetering is hier gewenst. Aan de kant van de Prins Bernhardlaan is bovendien extensief beheerd grasland aanwezig. Overig groen is slechts in een beperkte hoeveelheid aanwezig binnen het gebied en bestaat uit wat vaste beplanting en sierheesters, vooral gelegen in de noordelijke helft van het gebied.
Monumentale bomen in het plangebied
58
Eisen en ambities groen en ecologie Er wordt gewerkt conform de Wet Natuurbescherming. •
Eis: natuurtoets Elke ruimtelijke ontwikkeling moet met een natuurtoets (ecologisch onderzoek) beoordeeld worden op ecologische effecten. Voor het Beatrixplein is een Quickscan op het gebied van ecologie uitgevoerd. Hieruit is naar voren gekomen dat het gebied gebouwen, boomholtes en struweel bevat die mogelijk een functie hebben voor beschermde diersoorten. Het gaat hierbij om broedvogels (waaronder gierzwaluw en huismus), vleermuizen en marters. Een aanvullend onderzoek in de vervolgfase moet uitsluitsel geven over de eventuele aanwezigheid van deze soorten. Het ecologisch onderzoek kan vervolgens als basis dienen voor een mitigatie- of compensatieplan in het kader van een ontheffingsaanvraag, indien deze nodig blijkt.
•
Bomen in het plangebied die niet zijn opgenomen in de database van Haarlem Open Data.
Eis: gedragscode soortbescherming Bij werkzaamheden die van invloed zijn op flora en fauna wordt gewerkt volgens de Gedragscode soortbescherming van Stadswerk.
•
Eis: Boom Effect Analyse Het uitvoeren van een Boom Effect Analyse is een vereiste. Dit is mogelijk zodra de ingrepen die zullen worden uitgevoerd bekend zijn. Op deze manier kan worden aangetoond of er sprake is van negatieve effecten op de bestaande bomen.
•
Ambitie: groen, tenzij Huidig groen oppervlak voor de (her)inrichting/ reconstructie dient minimaal gelijk gebleven te zijn en/of in kwaliteit zijn verbeterd.
•
Ambitie: de 3-30-300 vuistregel Werk met het uitgangspunt aan de 3-30-300 vuistregel te voldoen, dat wil zeggen: vanuit elke woning zijn drie bomen te zien, ten minste 30 procent van het totale oppervlak van de wijk bestaat uit openbaar groen en in de nabijheid van 300 meter van een woning is een groen park of plantsoen
Waardevolle bomen die niet zijn opgenomen als beschermwaardige houtopstand. De ambitie is deze bomen ook te behouden.
toegankelijk. 59
•
Ambitie: behouden of verplaatsen
groen, en ten minste 80 procent in parken en
In het algemeen geldt voor bomen dat deze
ecologisch groen.
behouden blijven, tenzij onderbouwd wordt op basis van een bomenonderzoek en/of Boom Effect Analyse dat instandhouding niet mogelijk is. Wanneer mogelijk worden bestaande bomen die niet op hun plek kunnen blijven staan verplaatst. Dit geldt nog eens in het bijzonder voor monumentale (80+) en beschermwaardige (50+) bomen. Indien een deel hiervan niet behouden kan worden is een kwalitatief compensatieplan een vereiste. •
Ambitie: natuurinclusief bouwen Bouw natuurinclusief met behoud van en in aansluiting op bestaande ecologische waarden. Wanneer aangetoond kan worden dat dit niet mogelijk is dan dienen in het bouwproject compensatiemaatregelen te worden getroffen. Om een gezonde, aantrekkelijke en toekomstbestendige leefomgeving voor mens en dier te maken, moet de natuur een volwaardige plaats krijgen bij het ontwerpen van nieuwbouw en (openbare) ruimte hier omheen. Aan natuurinclusief bouwen kan invulling worden gegeven door het aanbrengen van groene daken en gevels, voorzieningen voor insecten, nestgelegenheid, vleermuisverblijven en vogelvides. Het zijn kleine investeringen bij de bouw, maar van levensbelang voor soorten in de stad. Daarnaast streven we ernaar om in de openbare ruimte innovatieve vormen van groen toe te passen, zoals geveltuinen, vergroende lantaarnpalen en groenslingers.
•
Ambitie: klimaatbestendige beplanting Het is van belang om bij het realiseren van nieuwe beplanting te kiezen voor een klimaatbestendig assortiment waarbij behoud en toepassing van gebiedseigen (inheemse/autochtone) soorten voorop staat. Deze kunnen zich vaak beter aanpassen aan de nieuwe omstandigheden en het veranderende klimaat, en autochtone soorten zijn bovendien van belang voor het behouden en versterken van de biodiversiteit. Vanuit het Ecologisch Beleid geldt dat ten minste 50 procent van de beplanting inheems dient te zijn in stedelijk 60
Situatie plancontour In de kaart hiernaast zijn de bestaande bomen te zien
bomen in de potten
en een indicatie van de gewenste nieuw toe te voegen bomen. Daarbij zullen ook enkele bestaande bomen worden verwijderd om plaats te maken voor de nieuwe bouwvolumes. Echter draagt het plan ervoor zorg dat monumentale bomen niet worden verwijderd. Bomen ouder dan 50 jaar worden indien mogelijk verplaatst. Tevens voegt het plan circa 100 nieuwe bomen toe. Bomenbalans Ca.
Ca.
Ca.
Ca.
Ca.
De groenstructuur van Beatrixplein heeft een hoog ambitieniveau op het gebied van ecologie, biodiversiteit en natuurinclusiviteit. Het plan streeft het zogenaamde ‘groen, tenzij’ principe na: de openbare ruimte is standaard zo groen mogelijk ingericht, tenzij er zwaarwegende redenen zijn om dit niet te doen. De open parkstructuur zorgt ervoor dat het groen zoveel mogelijk aaneengesloten wordt gerealiseerd zonder onderbrekingen. Hierin worden barrières die niet te passeren zijn voor flora en fauna sterk ontmoedigd. Omdat het plan circa 100 nieuwe bomen toevoegt en significant inzet op een kwalitatieve vergroeningsslag van de openbare ruimte, is de verwachting dat het plan de hitte-eiland situatie verbeterd. Ook zal er meer luchtzuivering en co2-opslag plaatsvinden.
61
4.3.3. Energie, warmte en circulariteit
•
Beatrixpleinheeftdeambitieomhetwarmte-en
Ambitie: verbeterde Milieu Prestatie Gebouwen
energieverbruikzoveelmogelijktereducerenende
Degeldendeambitieisomindegebiedsontwikkeling
resterendevraagzoduurzaammogelijkintevullen.Ook
Beatrixpleinlagerewaardendan0,8natestreven.Dit
ophetgebiedvancirculariteitstellendepartijenvoor
isechtergeeneis.
dezegebiedsontwikkelinghogeeisen.
•
Eisen en ambities energie, warmte en circulariteit
energieneutraal en -leverend bouwen DeBENG-eisengaannietuitvanvolledige
Omdeeisenenambitieswatbetreftenergie,warmte
energieneutraliteit.VoorhetBeatrixpleinwordt
encirculariteitvoordegebiedsontwikkelingBeatrixplein
verkentofdezeambitieshaalbaaris.
concreettemaken,geldendevolgendeeisenenambities: •
•
Eis: aardgasvrij bouwen
Erwordtindevervolgfaseuitgezochthoeer
meteenkleinverbruikersaansluitingnietmeerworden
invullingkanwordengevenaaneenduurzame
aangeslotenophetgasnet.Beatrixpleinwordt
warmtevoorziening.Bijvoorbeeldviaeenwarmtenet
daaromaardgasvrij.
ofbodemwarmtevoorzieningen.
Eis: bijna energieneutraal bouwen (BENG) Voorallenieuwbouw,zowelwoningbouwals utiliteitsbouw,geldtdatalleaanvragenvan omgevingsvergunningenper1januari2021moeten voldoenaandeeisenvoorbijnaenergieneutrale gebouwen(BENG).
•
Eis: Milieu Prestatie Gebouwen (MPG) DeMilieuPrestatieGebouwen(MPG)geeftaan watdemilieubelastingisvandematerialendiein eengebouwwordentoegepast.DeMPGisbijelke aanvraagvooreenomgevingsvergunningverplicht.Er geldtvoordeMPGeenmaximumgrenswaardevan 0,8.
•
Eis: toekomstbestendig ontwerpen Indegebiedsontwikkelingwordtrekeninggehouden metfunctioneleveranderingenvandegebouwen opdelangeretermijn.Denkaanmaatregelenals eenhogereplint,extradragendvermogen,flexibel indeelbareplattegrondenenoverdimensioneren draagstructuur.
•
Ambitie in vervolgfase uit te zoeken: duurzame en toekomstbestendige warmtevoorziening
Volgendoplandelijkewetgevingmagnieuwbouw
•
Ambitie in vervolgfase uit te zoeken:
Eis: afvalinzameling integreren in ontwerp Voorzieningenzoalsondergrondseeninpandige containerswordenineenvroegefasevanhet ontwerpgeïntegreerd.
62
4.3.4. Mobiliteit
•
Mobiliteit is een zeer belangrijk thema binnen de
Eis: laadpunten auto
gebiedsontwikkeling Beatrixplein. De groene parksfeer
Elektrisch rijden wordt gestimuleerd door
kan niet worden gerealiseerd zonder hoge eisen aan het
het vergroten van de laadinfrastructuur
mobiliteitsconcept.
(laadvoorzieningen).
Eisen en ambities mobiliteit
•
Ambitie in vervolgfase uit te zoeken: duurzaam mobiliteitsplan
Om de eisen en ambities voor mobiliteit te waarborgen, zijn partijen de volgende punten overeengekomen:
In de vervolgfase wordt de mogelijkheid onderzocht
•
Hierin zal dan gespecificeerd worden hoe deelauto’s,
om een duurzaam mobiliteitsplan op te stellen.
Eis: stimuleren fiets en voetgangers door de bebouwing
fietsparkeren en de nabijheid van OV een plek in het
De bebouwing wordt zo ingericht dat het aanzet te
plan krijgen.
voet, met de fiets of met het OV te gaan. Dit betekent dat we makkelijk toegankelijke bergingen voor het stallen van fietsen en scootmobielen realiseren. (Collectieve) stallingen voor bewoners moeten voldoen aan de Haarlemse Beleidsregel bergingen nieuwe woongebouwen (2018) met een aantal aanscherpingen om de fiets echt prioriteit te geven conform het Haarlemse Mobiliteitsbeleid (2021). •
Eis: fietsparkeren in ontwerp In het ontwerp moet er aandacht zijn voor het fietsparkeren voor bewoners, maar ook voor bezoekers. Goed ingepaste locaties, goed bereikbaar en zeer comfortabel waardoor gebruikers verleid worden de fiets te verkiezen boven de auto. Het fietsparkeren neemt minder ruimte in dan autoparkeren, maar het ruimtebeslag is niet nihil. Bovendien komen er steeds meer soorten fietsen (bakfietsen, elektrische fietsen). Een goede integratie van (voldoende) fietsparkeren in het ontwerp moet als doel hebben de ruimtelijke kwaliteit vergroten én om het gebruik van de fiets te stimuleren.
•
Eis: stimuleren fiets en voetgangers door de openbare ruimte De openbare ruimte wordt zo ingericht dat het aanzet te voet, met de fiets of met het OV te gaan. Dit doen we met aantrekkelijk loop- en fietsroutes, autoparkeren op afstand en voldoende fietsbergingen. Tevens is de openbare ruimte goed toegankelijk.
63
Conceptkaart mobiliteitssysteem
2
P ONDERG RO PARKEERG NDSE ARAGE
P
P
HUB PARKEERG ARAGE
80 567 680
2
P ONDERG RO PARKEERG NDSE PARKEERG ARAGE ARAGE
Referenties mobiliteitshub
64
P
Principes mobiliteit Het mobiliteitsprincipe van het gebied focust zich
De beide kruispunten van de Prins Bernhardlaan in het
voornamelijk op de fietser en de voetganger. Deze krijgen
plangebied behouden in dit scenario een cyclustijd van
in het gebied ruim baan en worden zo goed mogelijk
VRI’s die acceptabel is. Wel heeft het aantal opstelvakken
gefaciliteerd. Ook blijft er worden ingezet op een goede
op beide punten uitbreiding nodig. Dit zal in samenspraak
OV-verbinding via de bus naar het centrum en andere
met raakvlakproject Prins Bernhardlaan nader afgestemd
belangrijke bestemmingen als treinstation Spaarnwoude.
en uitgewerkt worden.
Wat betreft de auto wordt een gecentraliseerde oplossing nagestreefd. Dit betekent dat de parkeervraag zo veel mogelijk wordt opgelost op centrale locaties in het plangebied. Het programma is doorgerekend op basis van het vigerende parkeernormen beleid, wat leidt tot een totale parkeervraag afhankelijk van het scenario. Dit wordt in het geval van Beatrixplein opgelost in de ondergrondse parkeergarage en mobiliteitshub. Er is gekozen voor het scenario om de parkeervraag te bundelen in een ondergrondse garage en mobiliteitshub (autoluw). Conform de vigerende parkeernormen is er met het programma een parkeervraag van 676 plaatsen. Het parkeeraanbod is met de beoogde ondergrondse parkeergarage (circa 358) en mobiliteitshub (circa 388) ruim voldoende om de parkeervraag op te vangen. In de grondexploitatie wordt er voor de mobiliteitshub uitgegaan van 336 parkeerplaatsen. Dit betekent dat er een overmaat van circa 52 parkeerplaatsen aanwezig is. Deze overmaat kan in de vervolgfase worden ingezet om meer plintprogramma in de mobiliteitshub te realiseren of bijvoorbeeld een deel van het dak voor energie-opwekking of andere doeleinden te gebruiken. Tegelijkertijd geeft het marge tijdens de technische uitwerking van de parkeeroplossingen. In de volgende fase wordt in lijn met het recent vastgestelde mobiliteitsplan gewerkt aan een duurzaam mobiliteitsplan.
Planeffect verkeersgeneratie voor het worst-case scenario zijn de planeffecten op de verkeersgeneratie doorgerekend. Hieruit blijkt dat in dit scenario in totaal ongeveer 4600 motorvoertuigen per etmaal worden gegenereerd door het plan. Dit is een toename van 3460 motorvoertuigen per etmaal. Tijdens het drukste uur zal dit uitkomen op ongeveer 346 ritten extra. 65
5. Programma
5.1.
Nieuw programma
Standhouders
Voorlopige volumestudie toekomstig programma
Supermarkt
Sportzaal
In bovenstaand overzicht is in kleuren de programmering
Commercieel
Internationale Taal Klas
Wonen
Sociale ondernemingen
Detailhandel
Maatschappelijk
Huis van de wijk
Mobiliteitshub
van de nieuwe volumes van Beatrixplein aangegeven. Zichtbaar is de diversiteit aan functies langs de dreef en de hoogte van de volumes. De vorm van de volumes is een optelsom van het beoogde programma, de concepten, de ambities en diverse kwalitatieve stedenbouwkundige studies.
(intramurale) zorgwoningen 67
5.2.
Werken & commerciële functies
Werken en commercieel Als beschreven in dit Stedenbouwkundig Programma
commerciële functies moet worden gebruikt om
van Eisen heeft de gebiedsontwikkeling Beatrixplein een
kleinschalige winkeliers toe te voegen. Het gaat hierbij
hoge ambitie op het gebied van werken in het gebied. De
dus om meerdere kleinere units.
werkfunctie heeft daarbij ook een sociale impact: een gebied waar, naast gewoond en gewinkeld, ook gewerkt wordt zorgt voor dynamiek en gepaste activiteit op alle tijdstippen van de dag. Winkelcentrum Beatrixplein is een wijkwinkelcentrum en functioneert in deze rol ook als letterlijk en figuurlijk middelpunt van de buurt. De supermarkt en andere aanbieders van food-gerelateerde zaken hebben daarin een grote aantrekkingskracht. De uitbreiding van de supermarkt is daarin dus een positieve ontwikkeling. De bestaande winkeliers spelen in op de behoefte van de wijk. Het gaat om een aantal winkeliers die dagelijkse producten verkopen en winkeliers met een niet-dagelijks aanbod, zoals een kapper, horeca, dierenwinkel, fietsenwinkel. Deze voorzieningen worden in het plan versterkt met functies die eveneens aansluiten op de demografie in de wijk, zoals de Internationale Taalklas, de sportzaal en het Huis van de wijk. De ruimte voor standplaatsen wordt hierbij gehandhaafd. 1. Supermarkt
Verder kunnen de commerciële functies een invulling krijgen met een compleet aanbod van speciaalzaken voor
2. Commercieel
dagelijkse producten aangevuld met een aanbod van niet-dagelijkse producten, zoals een drogisterij, slijterij,
3. Commercieel (in hub)
huishoudelijk, bloemist of tweedehandswinkel. Ook is er ruimte voor nieuwe concepten. Te denken valt aan
4. Detailhandel
een creatieve hub, waar ZZP’ers en start-ups invulling geven aan Haarlems ambitie om de creatieve stad met
5. Huis van de Wijk
toegepaste innovatie te zijn. Ook zijn er kansen voor een stadslab: een plek waar coöperaties, maatschappelijke
6. Sportzaal (op verdieping)
organisaties en sociale ondernemers wekelijks samenkomen.
7. Internationale Taalklas
Tegelijkertijd is in het Stedenbouwkundig Programma
8. Sociale ondernemingen
van Eisen (blijvend) ruimte voor horeca, dienstverlening als een fysiotherapeut of dokter, kinderopvang en andere
9. Ondergrondse garage
zorg-gerelateerde functies.
10. Mobiliteitshub
Kortom, het is ongewenst dat een handvol grotere functies het winkelcentrum invullen. De ruimte voor
11. (intramurale) zorgwoningen 68
Commerciële-, sociale- en maatschappelijke functies
2
1
9 2
4 4
2
8 3 10
11 5+6
7
NB: De grootte en positie van de functies in deze kaart moeten worden gezien als indicatieve vlekken. De precieze invulling volgt in de vervolgfase en is onderhevig aan de kwaliteitseisen en ambities beschreven in dit Stedenbouwkundig Programma van Eisen.
69
5.3.
Maatschappelijke voorzieningen
Maatschappelijke functies in BEA De ambitie binnen het sociaal domein is om te
zeer grote rol. Daarnaast is het belangrijk dat het Huis van
komen tot een transformatie van een versnipperd,
de Wijk een heldere signatuur heeft en programma biedt
op maatwerkvoorzieningen gericht en stedelijk
waar behoefte aan is en dat het op de goede plek ligt.
georiënteerd stelsel naar een samenhangend, integraal en
Er wordt tevens ruimte gereserveerd voor sociale
laagdrempelig stelsel waarin het oplossen en verbinden
ondernemingen waarvan de precieze invulling nog niet
van vragen van Inwoners in de wijk centraal staat:
bekend is. De sociale ondernemingen kenmerken zich
Gewoon in de Wijk.
door zelfstandigheid en zijn gericht op productie. Dit
In het gebied is een behoefte aan nieuwbouw voor de
soort voorzieningen passen niet zonder meer binnen
Internationale Taalklas school. Hierbij is een flexibele
een Huis van de Wijk. Daarom zijn deze voorzieningen
indeling van het gebouw wenselijk. Het aantal leerlingen
in het Stedenbouwkundig Programma van Eisen op een
is namelijk onvoorspelbaar en kent grote fluctuaties per
andere locatie dan het huis van de wijk geplaatst, onder
jaar en over de jaren heen. Hierbij is leegstand van lokalen
de noemer sociale ondernemingen, zonder daarbij een
en een tekort aan lokalen allebei dus mogelijk. Daarom
voorschot te nemen op welke voorzieningen hier in de
wordt voor de nieuwbouw van de Internationale Taalklas
toekomst landen.
schaalbaarheid en multifunctionaliteit als uitgangspunt
In de mobiliteitshub zijn ruimtes geprogrammeerd met
genomen.
een nader te bepalen maatschappelijke functie.
Binnen de huidige Internationale Taalklas is een gymzaal aanwezig. Daarnaast kent Haarlem een verouderd
1 voorzieningen samen
areaal voor binnensport en zijn in 2028 ongeveer 50-
2 commercieel - sociaal
3 voo
commercieel
Voorz
56 gymzalen benodigd. Het is daarom van belang om deze gymzaal ook als nieuwbouw op te nemen in
voorzieningen het plan. De wens is om deze te vergroten naar tweesamen zaal-delen voor gebruik in zowel de avonduren als de ITK een sportzaal Winkelcentrum wordt weekenden. Dit betekent dat er dus 1.100 - 1.500 m2 BVO 1.100 - 1.500 m2 BVO
Winkelcentrum 1.100 - 1.500 m2 BVO
Win 1.10
Supermarkt 2.500 - 3.000 m2 BVO
Supermarkt gerealiseerd. De sportzaal hoeft hierbij niet in hetzelfde 2.500 - 3.000 m2 BVO huis van de wijk Gymzaal maar pand te zitten als de International Taalklas, wel 600 m2 BVO 950 M2 BVO
op loopafstand. Een mogelijke extra combinatie kan gevonden worden in beweging/fysiotherapie voor ouderen van het Reinaldahuis. Door de omvang van
deze functie (rond de 900m²) en het gesloten karakter van de gevel, wordt de sportzaal bij voorkeur niet op de
sociaal
begane grond gerealiseerd. In de plancontour van dit Stedenbouwkundig Programma van Eisen is daarmee
ITK 1.100 - 1.500 m2 BVO
rekening gehouden door de sportzaal boven het Huis van de Wijk te plaatsen.
Gymzaal 950 M2 BVO
ITK 1.100 - 1.500 m2 B
huis van de wijk 600 m2 BVO
De ontwikkeling van een Huis Reinalda van de Wijk voor de
Reinalda 4.000 m2 BVO
4.000 m2 BVO organisaties is huisvesting van sociaalmaatschappelijke een essentieel onderdeel van BEA. Het allerbelangrijkste is het dat het Huis van de Wijk een plek is waar huidige en toekomstige bewoners zich thuis voelen. Zodat ze er graag en vaak komen. De exploitant speelt hierbij een 70
Reinalda 4.000 m2 BVO
5.4.
Openbare ruimte
Kaders voor de openbare ruimte Voor de gebiedsontwikkeling Beatrixplein is het de
Dit betekent dat onderhoudsniveau kwaliteit A van
ambitie om voor de openbare ruimte het concept
toepassing is. Dit heeft tot gevolg dat de toekomstige
‘groen, tenzij’ toe te passen: waar het kan vervangen we
beheer- en onderhoudslasten voor de gemeente hoger
verharding door groen voor een prettige, gezonde en
worden. Daarom zal tijdens de Stedenbouwkundig Plan-
natuurlijke leefomgeving met ruimte voor ontmoeting.
fase een beheerkostenraming moeten worden opgesteld op basis van eerst een voorlopig en daarna een definitief
De inrichting van de openbare ruimte moet voldoen
ontwerp openbare ruimte.
aan bepaalde eisen. Deze eisen zijn opgenomen in het Programma van Eisen voor de Openbare Ruimte. Het
Ondergrondse containers moeten in het ontwerp van
programma zal in ieder geval onderdeel uitmaken van
de openbare ruimte worden meegenomen. Locaties en
de anterieure overeenkomst tussen de gemeente en
aantallen worden bepaald in overleg met Spaarnelanden.
de initiatiefnemer. Naast het PvE heeft de gemeente
Spaarnelanden bepaald de uitgangspunten als aantallen,
ook het Handboek Inrichting Openbare Ruimte (HIOR).
afstanden tot woningen en strategische punten.
Dit handboek geeft aan wat het streefbeeld voor de openbare ruimte in de wijk is en welke materialen in ieder geval toegepast kunnen worden. Waar nodig stemt de gemeente het PvE en HIOR op elkaar af. De woningen moeten bereikbaar zijn voor nooddiensten en verhuizingen, de verharding moet zo worden uitgevoerd dat dit kan. De verharding is bijvoorbeeld zoals bij het Funen, waar de verharding onderdeel is van het openbare inrichtingsconcept en niet herkenbaar als route. Trafo(‘s) dienen inpandig te worden opgenomen en niet naast, op, of onder verblijfsruimtes. Liander is gevraagd om op basis van het programma aan te geven hoeveel trafo’s er nodig zijn in de toekomst, zodat deze in de Stedenbouwkundig Plan-fase goed opgenomen kunnen worden. Dit geldt in eerste instantie voor trafo’s die noodzakelijk zijn voor de ontwikkeling/gebouwen. Ten tweede geldt dit voor trafo’s die (onder meer) noodzakelijk zijn voor de omgeving. Ten derde geldt dit voor trafo’s die verplaatst moeten worden. Hemelwaterafvoer dient afgekoppeld te worden van gemengd stelsel en dient separaat te worden aangesloten op open water. Toename van verhard oppervlak dient gecompenseerd te worden. Openbare ruimte dient conform HIOR Oost en Waarderpolder te worden ingericht. Hierbij geldt volgens huidig beleid onderhoudsniveau kwaliteit B.
Het is echter de ambitie om hiervan af te wijken en een hogere kwaliteit openbare ruimte na te streven voor het plangebied. 71
6. Spelregelkaart
Spelregelkaart “GROEN, TENZIJ”
naa r van Z & de eggele nb binn ens uurt tad
naar Amsterdamsevaart
lage
n
naar Station Haa rle Spaarnwou m de
6-8
4 - 6 lagen
5-
8 la
gen P
4 - 6 lage
n
4 - 5 lage
4 - 5 lage
n
Minimaal 10 meter
Altijd 3 alz ijdige Palazzo’s
n lage
6-8
Vers p
ringe
nde
rooil
max. 5 lag
ijn
en
n
4 - 5 lage
6-8
lage
n
n
3 - 4 lage
n
4 - 8 lage
na Ce ar ntr um
Sc
ha lkw
ijk
n
naar Reinal
dapark
74
P
Circa 20 meter
Toelichting op de spelregelkaart Openbare ruimte
Volumes
Overgangen openbaar – privé dienen zorgvuldig
Bouwhoogtes sluiten aan op de context. De bebouwing
ontworpen te worden om aan te sluiten op de gewenste
aan de Prins Bernhardlaan voegt zich met zes tot
sferen en identiteiten van de verschillende plekken (de
acht lagen en een heldere rooilijn in het beeld van de
Dreef, het Beatrixplein, de hub, de Prins Bernhardlaan en
stadsstraat. Het langwerpige bouwvlak aan de Prins
de randen van het plangebied).
Bernhardlaan heeft een verspringende rooilijn. Waar
Bestaande bomen worden zoveel mogelijk behouden en vormen een logische component van groene ruimtes in de nieuwe stedenbouwkundige opzet. Zowel bij bestaand als nieuw te planten bomen dient rekening te worden afstand ten opzichte van de gevels (±6m vanuit het hart), verharde routes voor gemotoriseerd verkeer en beheer.
ontworpen te worden om aantrekkelijke plinten en sociaal veilige ruimten te waarborgen. De hoogte van de begane
Maximale flexibele rooilijn
grond maakt flexibel gebruik (in de toekomst) mogelijk.
Rooilijn afhankelijk van Bomen Effect Analyse
Het ruimtelijk concept en de gewenste kwaliteiten
Setback na 4 lagen
brengen uitdagingen mee voor het mobiliteitsconcept en
Setback wenselijk
aspecten als waterberging, (fiets)parkeren voor bewoners
r in
Bestaande bomen met kroondiameters (gemeente)
waalf
Bomen binnen proefbouwvlak
geven
Hoekaccent
bruikers
Voetgangersroute
OpenOpen
en bezoekers; ontsluiting van de parkeergarage en de hub; het laden & lossen van de supermarkt; routes voor
bezorgdiensten; afvalbeheer; nood- & hulpdiensten; en Comfortabel Comfortabel
bergingen, trafo’s & technische ruimtes in gebouwen. In de ontwerpfase van het Stedenbouwkundig Plan dient rekening gehouden te worden met deze punten, het
den en ambities voor BEABEA aarden en ambities voor
aks.
lagen. Bescheiden accenten zijn mogelijk om bepaalde
verdienen bijzondere aandacht en dienen zorgvuldig
ies voorvoor BEABEA mbities
n. In
lagen met variatie tussen minimaal vijf en maximaal acht
plinten. De plinten van de supermarkt en de hub
Aantrekkelijke plinten
eheer
lagen aan op de omgeving en bestaande portiekflats.
De gebouwen zijn alzijdig georiënteerd met aantrekkelijke Proefbouwvlakken uit plancontour
enlijke
vier tot vijf (in geval van vijf lagen met een setback)
zichtlijnen te versterken.
Legenda
st
werken. De bebouwing aan de dreef sluit met maximaal
Aan de noordzijde heeft de bebouwing gemiddeld zes
gehouden met locatie, kronen, spiegels, groeiruimte,
en
deze verspringt, is tijdens de vervolgfase nader uit te
Fietsroute
1. Sterke gemeenschap met oog voor 1. Sterke gemeenschap met elkaar oog voor elkaar Belangrijke doorsteek 2. Publieke ruimte als identiteitsdrager 2. Publieke ruimte als identiteitsdrager 3. BEA nodigt je uit 3. BEA nodigt je uit 4. Goed aangesloten en perfecten bereikbaar 4. Goed aangesloten perfect bereikbaar
Haarlems ruimtelijk beleid en de bijbehorende technische randvoorwaarden.
5. BEA heeft een heeft levendig 5. BEA eenhart levendig hart
6. Ruimte 6. voor rust en ontspanning Ruimte voor rust en ontspanning 7. Hier kun7.jeHier betaalbaar en fijn wonen kun je betaalbaar en fijn wonen
Kernwaarden voor BEA
BEA isvan samengevat in ntiteit BEA is samengevat in comfortabel, zorgzaamzorgzaam en n: open, comfortabel, en
den vertellen in de meest kernwaarden vertellen in de meest an BEA en kunnen tot ver in tot ver in verhaal’ van BEA en kunnen nst doen als het gezamenlijke keling dienst doen als het gezamenlijke
Zorgzaam Zorgzaam
deze van kernwaarden zijn twaalfzijn twaalf hand deze kernwaarden Wonen enWonen Dreef Beheer e, Pré Haarlem, Pré en Dreef Beheer
emd die verdere ies benoemd dieduiding verderegeven duiding geven sontwikkeling voor staan. In staan. In de gebiedsontwikkeling voor
OpenOpen Herkenbaar HerkenbaarComfortabel Comfortabel
blik van gebruikers vanuit detoekomstige blik van toekomstige gebruikers den heden en toekomst BEA worden heden en toekomst ennis met de BEA ken we kennis metvan destraks. BEA van straks. 75 en menselijke maat 11.voor Intimiteit 8. BEA houdt je gezond gemeenschap met oog elkaar 5. maat BEA heeft eenheeft levendig 11.voor Intimiteit 8. BEA houdt1.jeSterke gezond 1. Sterke gemeenschap met oog elkaaren menselijke 5. BEA een hart levendig hart 12. Een eigen (lokaal) gezicht 9. Ogen op straat, veilig voorveilig jong en oud 2.voor Publieke Ruimte voor rust en ontspanning 12. Een eigen (lokaal)6.gezicht 9.de Ogen op de straat, jong ruimte en oudals identiteitsdrager
STREEFBEELDEN EN BEELDKWALITEIT
Palazzo’s
Autoluw woonpark
Mobiliteitshub
76
Activatie openbare ruimte
De dreef
77
7. Haalbaarheid
7.1.
Milieu-technische haalbaarheid
Vooruitlopend op de ontwikkeling zijn er al een aantal
hieronder toegelicht. Algemene conclusie is dat -met
onderzoeken uitgevoerd, te weten: flora en fauna,
de kennis van nu- er geen grote knelpunten worden
mobiliteit en parkeren, stikstof en externe veiligheid.
voorzien voor de ontwikkeling van het Beatrixplein. In het
Voor de overige omgevingsaspecten is in dit stadium
vervolgtraject worden de benodigde onderzoeken voor
een bureauonderzoek uitgevoerd. De conclusies worden
het op te stellen bestemmingsplan uitgevoerd.
7.1.1. Bodemkwaliteit Op grond van de Wet bodembescherming is getoetst of de aanwezige bodemkwaliteit een belemmering vormt voor de beoogde functies in het gebied. Voor het gebied is dit beoordeeld op basis van de bodemkwaliteitskaart en op de aan-/afwezigheid van op bodemverontreiniging verdachte locaties afkomstig uit al uitgevoerde bodemonderzoeken in het plangebied. Voor gebiedsontwikkeling Beatrixplein e.o. zijn geen gegevens over ernstige bodemverontreiniging bekend. De huidig bekende bodemkwaliteit vormt geen belemmering voor het huidige gebruik en de toekomstige functies. In het kader van de aanvraag van een omgevingsvergunning dient een actueel bodemonderzoek te worden uitgevoerd. Wel is het belangrijk om te realiseren dat een gebiedsontwikkeling naast (zichtbaar) bovengronds werk ook een grote opgave voor de ondergrond betekent. Ruimteclaims die zoal spelen in de ondergrond zijn: •
Bron: Gemeente Haarlem
Energietransitie: de aanleg van warmtenetten en bodemenergiesystemen (WKO systemen);
•
•
Elektrificeren: de vraag naar elektriciteit neemt toe,
En moet er rekening worden gehouden met onder andere
ook willen we de door zonnepanelen opgewekte
archeologie, ruimte voor waterberging, stroming van
elektriciteit leveren aan het net;
grondwater en bodemverontreiniging. Dit vraag regie op de ondergrond om te voorkomen dat schaarste aan
Klimaatadaptatie: de stad zowel in natte als in droge
ondergrondse ruimte ruimtelijke ontwikkelingen beperken.
en hete tijden leefbaar en groen houden; •
De integrale benadering van de ondergrond is een
Openbare ruimte: in de nieuwe woonwijken zijn
belangrijk aandachtspunt voor het Stedenbouwkundig
ondergronds parkeren, gescheiden hemelwaterafvoer,
Plan en bijbehorende inrichtingsplan openbare ruimte.
ondergrondse afvalcontainers en nieuwe elektriciteit verdeelstations gepland; •
Netbeheerders: diverse vervangingsopgaven.
Daarnaast is de ondergrond ook al in meer of mindere mate gevuld met kabels, leidingen, riolen en boomwortels. 79
7.1.2. Geluid Er is voor het plangebied gerekend aan de
58 db vanwege railverkeer of 55 db(a)-etmaalwaarde
geluidsbelasting in relatie tot woningen. Uit de
vanwege industrielawaai, gelden de volgende
berekeningen blijkt dat de Prins Bernhardlaan de grootste
woningindelingseisen: 1. Verblijfsruimten moeten zoveel
veroorzaker van geluid is in de planomgeving.
mogelijk aan de geluidsluwe zijde liggen. 2. Ten minste één slaapkamer moet aan de geluidsluwe zijde liggen.
Uit de berekeningen blijkt verder dat de maximale ontheffingswaarde (63 dB) niet wordt overschreden.
Voor de vervolgfase zal een akoestisch onderzoek deel
Echter de voorkeursgrenswaarde (48 dB) ligt ver in
van de planvorming zijn.
het plangebied. Er is een hogere waardebeleid van toepassing. Bij een geluidsbelasting groter dan 48 db vanwege wegverkeer, 55 db vanwege railverkeer of 50 db(a)etmaalwaarde vanwege industrielawaai, moet een woning ten minste één geluidsluwe zijde hebben. De buitenruimte(n) die als verblijfsruimte worden gebruikt moeten aan de geluidsluwe zijde zijn gesitueerd. Bij een
Geluidsbelasting - Bron: Gemeente Haarlem
geluidsbelasting groter dan 53 db vanwege wegverkeer,
7.1.3. Bedrijven en milieuzonering Op basis van het huidige bestemmingsplan
is wenselijk de geluidssituatie concreet te beoordelen
waartoe het gebied behoort is het gebied geschikt
en eventueel aanpassingen zoals geluidisolatie of een
voor functiemenging met maximaal categorie B
andere indeling te overwegen.
bedrijven (eventueel categorie C langs de Prins Bernhardlaan) volgens de VNG systematiek (Bedrijven en milieuzonering). Categorie C zijn daarbij bedrijven die op zich geen grotere hinder opleveren dan categorie B bedrijven, maar vanwege een grotere verkeersaantrekkende werking vaak alleen langs grotere wegen (“stadscorridors”) worden toegestaan. In de aanvankelijke gebiedsindeling van Haarlem (2002) was een deel van het gebied gereserveerd voor bedrijvigheid, maar er is geen bezwaar functiemenging over het totale studiegebied toe te staan. Want momenteel komen bedrijven zwaarder dan categorie C niet voor blijkens de bedrijvenlijst van het vigerende bestemmingsplan. Wel dient bij het mengen van bedrijven en woningen rekening te worden gehouden met onderscheid tussen categorie A bedrijven/activiteiten, die aanpandig van woningen kunnen vinden, en categorie B, eventueel C bedrijven, die ruimtelijk gescheiden dienen te blijven van woningen. In geval van woningen nabij een supermarkt 80
7.1.4. Luchtkwaliteit Voor de luchtkwaliteit moet worden voldaan aan de
In de vervolgfase wordt er daarnaast parallel aan het
criteria voor NIBM (niet in betekenende mate) of aan de
aanvullende mobiliteitsonderzoek onderzocht of de
grenswaarden luchtkwaliteit.
verkeerstoename binnen de NIBM valt. De verwachting is dat deze toename ruim aan de grenswaarden zal
De circa 570 woningen voldoen ruimschoots aan de
voldoen, aangezien heersende concentraties daar nu
grens van NIBM (1500 woningen). De ontwikkeling
reeds ver onder liggen en de bijdrage uit het plan beperkt
Beatrixplein voegt met name woningen toe. De
is. In het geval van goede ruimtelijke ordening, zal de
supermarkt en detailhandel zijn al aanwezig.
verkeerstoename om die reden geen probleem opleveren.
Een aandachtspunt is de plaatsing van scholen, kinderdagverblijven en centra voor ouderenzorg langs de eerstelijnsbebouwing van de Prins Bernhardlaan. Er worden hier echter geen problemen verwacht, omdat het Reinaldahuis ook aanwezig is in deze zone. De GGD wordt in de vervolgfase hierover om advies gevraagd.
7.1.5. Archeologie en cultuurhistorie Omdat in Haarlem de archeologische waarde van het
of er geen archeologische resten worden bedreigd
grondgebied sterk uiteenloopt zijn er verschillende
door de voorgenomen ontwikkeling. De vorm van dit
vrijstellingsgrenzen vastgesteld, weergegeven op de
onderzoek is afhankelijk van een QuickScan van de exacte
Archeologische Beleidskaart Haarlem. De Archeologische
voorgenomen plannen door de gemeentelijk archeologen.
Beleidskaart Haarlem hanteert een indeling in
Wat betreft cultuurhistorie is binnen het directe
verschillende categorieën. Voor elk van deze categorieën
plangebied geen relevante beperking geconstateerd.
is bepaald vanaf welke planomvang rekening gehouden
Wel ligt aan de rand van het plangebied een beschermd