Document · PDF

20210581363 3. Bijlage 2 Cultuurplan 2022-2028

gemeenteraad 23 december 2021, gemeente HaarlemBij agendapunt: Vaststellen Cultuurplan 2022-202823.439 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 3

Zie collegebesluit 2018/703295.

geconcretiseerde meerjarige subsidie- en prestatieafspraken gemaakt worden. Ook over social return on investment, duurzaamheid en het naleven van de door de cultuursector opgestelde codes. Met iedere gesubsidieerde instelling voert de gemeente ieder jaar een gesprek over de plannen en voortgang. Daarbij gaat het niet alleen om absolute aantallen zoals publieksbereik, maar zijn we ook geïnteresseerd in de verhalen achter de cijfers. Naast een dergelijk verantwoordingsgesprek is er continu nauw contact tussen gemeente en instelling, zodat we van elkaars reilen en zeilen op de hoogte zijn. We hechten aan korte lijnen met het veld. We willen weten wat er speelt en snel kunnen schakelen met instellingen, zoals we dat ook in de Covid-19 crisis doen. Daarom kiezen we er ook bewust voor om geen aparte kunstraad in te stellen ten behoeve van de verstrekking van subsidies, ook niet nu we de nieuwe programmasubsidies in het leven roepen. Het betekent een nieuw orgaan tussen gemeente

Cultuur maakt Haarlem | Cultuurplan 2022-2028

en instellingen en dat vinden we niet passen bij de uitgangspunten van partnerschap. Bovendien zijn er goede ervaringen met de huidige verdeling van middelen via het Cultuurstimuleringsfonds. Ook programmasubsidies willen we daarom op deze manier gaan verstrekken, als onderdeel van het CSF. In de samenstelling van de CSF-commissie houden we rekening met de benodigde expertise en kennis van de stad. En net als nu het geval is, wordt de commissie ondersteund door een ambtelijk secretaris. Hiermee is de samenhang met het Cultuurplan geborgd. De gemeente stelt zich faciliterend op naar de sector, door partijen te verbinden (Cultuurkantine), kennis te delen (themabijeenkomsten) en als mogelijke subsidiegever met spreekuren snel duidelijkheid te verschaffen over aanvragen.

5. Financiering Financieel kader

mogelijk kan maken. Daarmee is het ook enige budget waarop gekort kan worden

De cultuurbegroting (programma 4.2 Economie toerisme en cultuur, product cultuur) is als volgt opgebouwd: Onderwerp

2021

Taakstelling cultuur en vastgoed (pag 29)

2022

2023

2024

-170.000

-250.000

-80.000

-50.000

-50.000 14.578.734

Taakstelling bibliotheek na verbouwing Algemene taakstelling kadernota 2022 Exploitatiesubsidies

14.578.734

Huisvesting (huursubsidies)

6.480.646

Wettelijke taken (archief, omroep)

1.429.150

670.926

Overgedragen onderhoudsbudgetten podia Vervangingen podia < 100.000

1.479.000

1.079.000

Cultuurstimuleringsfonds programmasubsidies

369.781 -

369.781 ntb

Amateurkunstregeling

121.000

Budget kunst openbare ruimte (incl. onderhoud)

86.000

Onderhoud orgels en carillons

47.000

25.262.237

24.642.237

24.482.237

Totaal *bedragen obv beschikte bedragen voor 2021 **bedragen vanaf 2022 zijn niet geïndexeerd

De ruimte voor incidentele ondersteuning moet er blijven. Maar de gemeente wil het CSF ook effectiever en duurzamer inzetten ten behoeve van het realiseren van gemeentelijke ambities. We vragen de commissie rekening te houden met de herijkte ambities voor het cultuurbeleid 2022-2028. De commissie laat duurzame samenwerkingen zwaarder wegen, en kijkt nadrukkelijker naar wat ontbreekt in de stad.

Een nieuwe financieringsstructuur We willen meer flexibiliteit in de financieringsstructuur van het cultuurbeleid. Door een subsidievorm toe te voegen – programmasubsidies – kunnen meer organisaties en cultuurmakers in samenwerking en op structurele wijze gaan bijdragen aan het realiseren van de ambities voor het cultuurbeleid. Dat betekent dan de volgende financieringsstructuur: 1. Haarlemse culturele basisinfrastructuur

Cultuurstimuleringsfonds Het Cultuurstimuleringsfonds is onontbeerlijk gebleken voor het realiseren van de culturele dynamiek in Haarlem. Drie keer per jaar kan een aanvraag worden ingediend voor projecten van amateurs of professionals in alle disciplines, initiatieven op het gebied van cultuureducatie en talentontwikkeling,

culturele projecten met een sociale doelstelling, of projecten gericht op ondersteuning van de beroepspraktijk. De subsidieaanvragen worden beoordeeld door een externe adviescommissie, waarvan de termijn van de huidige leden binnenkort afloopt. Het Cultuurstimuleringsfonds is het enige flexibele cultuurbudget waarmee de gemeente nieuwe initiatieven

De BIS ontvangt instellingssubsidie, voor exploitatie en huisvesting. Aan de subsidie zijn prestatieafspraken verbonden die de realisatie van alle ambities van het gemeentelijk cultuurbeleid kunnen beslaan, afhankelijk van het profiel van de instelling en de beschikbare middelen.

Cultuur maakt Haarlem | Cultuurplan 2022-2028

2. Programmasubsidies kunst en cultuur Programmasubsidies zijn bedoeld voor gezamenlijke structurele activiteitenprogramma’s die bijdragen aan een of meer ambities. Voor structureel en niet-structureel gesubsidieerde organisaties, voor groot en klein, voor cultuurmakers tezamen met culturele en andere maatschappelijke organisaties. 3. Projectsubsidies Cultuurstimuleringsfonds Het Cultuurstimuleringsfonds blijft bedoeld voor subsidies voor incidentele culturele projecten (die net als nu ook van waarde zijn voor de inhoudelijke doelen van het cultuurbeleid). Met een gelijkblijvend gemeentelijk financieel kader voor cultuur, moet gezocht worden naar budget voor programmasubsidies. De mogelijkheden daartoe zijn beperkt en niet altijd meteen te realiseren. Voor de dekking van programmasubsidies onderzoeken we de volgende mogelijkheden: › Het Rijk heeft met de decembercirculaire 2020 2,6 miljoen beschikbaar gesteld voor coronasteun aan de Haarlemse cultuursector, voor het eerste half jaar van 2021. De minister heeft opgeroepen deze gelden daadwerkelijk voor dit doeleinde in te zetten, de gemeenteraad heeft conform besloten.

Alleen gesubsidieerde instellingen en/of huurders van gemeentelijk vastgoed komen in aanmerking voor het noodfonds. Naar verwachting zullen de grotere instellingen in 2021 niet opnieuw een beroep hoeven doen op compensatie, of veel minder, vanwege de ruime steun in 2020. Eventueel resterende middelen kunnen ingezet worden voor de hele culturele sector, om met programmasubsidies ook het herstel na de coronacrisis te bevorderen; › In vervolg op de compensatie voor de eerste helft van 2021, heeft het Rijk met de septembercirculaire laten weten voor het derde kwartaal van 2021 nog eens € 477.000 beschikbaar te stellen voor de instandhouding van de culturele infrastructuur van Haarlem, opnieuw naar eigen inzicht in te zetten voor de sector; › De gemeente hecht aan een robuuste BIS. Het is de vraag of het mogelijk is om een klein percentage van het subsidiebedrag in te leveren – om dit vervolgens toe te voegen aan het budget programmasubsidies – zonder dat de continuïteit in gevaar komt. De mogelijkheden hiertoe zijn zeer beperkt,

Teylers Museum

gelet op de kwetsbare exploitatie zoals van het FHM en het benodigde herstel van de hele sector na de coronacrisis;

Het budget voor gemeentelijke programma subsidies kan mogelijk gematcht worden met provinciale steun;

› De provincie Noord Holland heeft aanvullend op de Rijkscultuurfondsen eveneens noodsteun verleend, en ontwikkelt inmiddels ook een Economisch Herstel en Duurzaamheidsfonds. Een versterkte culturele en maatschappelijke infrastructuur is een van de hoofddoelen van het fonds. De provincie overweegt twee subsidieregelingen op te zetten:

› We organiseren ons vaker multidisciplinair rondom thema’s in het cultuurbeleid, om zo meer te realiseren en als één gezicht naar buiten toe te treden. Dat betekent ook dat we gezamenlijk gaan kijken of en hoe we fondsen en budgetten meer kunnen combineren, door nauwer samen te werken met bijvoorbeeld het sociaal domein of jeugd;

• voor ondersteuning van culturele organisaties bij het produceren en het ontwikkelen van nieuwe programmering, om nieuwe werkwijzen en publieksbereik te stimuleren, en mogelijke nieuwe verdienmodellen te ontwikkelen. De regeling biedt ruimte aan experiment. Kennisdeling is een voorwaarde; • voor het versterken van de regionale en lokale culturele infrastructuur. Ondersteuning van nieuwe, ook sector overstijgende, lokale en regionale samenwerkingen. Kennisdeling is een voorwaarde;

› Verdere mogelijkheden om ook binnen de MRA financieel de krachten te bundelen, zullen niet onbenut blijven; › Verkend kan worden of er ook andere publieke en private fondsen zijn die programma’s en samenwerkingen tussen gemeente en instellingen toejuichen. Te denken valt aan matching/cofinanciering met bijvoorbeeld VSBfonds of het Fonds voor Cultuurparticipatie.

Ontwikkeling programmasubsidies Met de bestuursrapportage en b egroting is voorgesteld om in 2022-2024 jaarlijks € 500.000 beschikbaar te stellen voor programmasubsidies. Na vaststelling van het Cultuurplan wordt een subsidieregeling uitgewerkt en vastgesteld. Met duidelijkheid over de voor programmasubsidies beschikbare middelen kunnen keuzes gemaakt worden over het aantal programma’s, de reikwijdte, en mogelijke subsidieplafonds. Werken met programmasubsidies zal vervolgens halverwege 2022 starten en zo mogelijk door samenwerking met andere fondsen op termijn uitgebreid kunnen worden. Door met programmasubsidies de toegankelijkheid van kunst en cultuur te vergroten, ruimte te bieden aan innovatie en experiment door cultuurmakers, en cultuur een steviger inbedding

Cultuur maakt Haarlem | Cultuurplan 2022-2028

te geven in de wijken, werken gemeente en culturele partijen aan een duurzaam herstel van de sector.

Cultureel vastgoed Naast subsidies is vastgoed het belangrijkste instrument om de ambities voor het cultuurbeleid te kunnen realiseren. De roep om letterlijk meer ruimte is groot, de mogelijkheden om hier in te kunnen voorzien met de gemeentelijke vastgoedportefeuille zijn echter beperkt. De huidige culturele vastgoedportefeuille bestaat uit bijzondere gebouwen die met aandacht onderhouden worden. Omdat het voor een groot deel monumentale panden betreft, is maatwerk vereist. Hierin wordt door de gemeente intensief samengewerkt met de instellingen en de onderhoudspartners. Voor iedere instelling is een meerjarenonderhoudsplan (MJOP) opgesteld, waaruit de onderhoudsbehoefte per instelling inzichtelijk wordt gemaakt. Op deze manier wordt budget voor het onderhoud gereserveerd in de gemeentelijke begroting. In 2020 is besloten het gemeentelijk vastgoed grootschalig te verduurzamen. Hier wordt mee begonnen middels een pilot van een selectie uit de vastgoedportefeuille, waartussen een aantal belangrijke culturele panden, zoals de Bibliotheek locatie centrum en het Frans Hals Museum. Van deze panden is een energiescan gemaakt, waarmee de kansen om te verduurzamen inzichtelijk zijn gemaakt. In juni 2021 is bovendien in samenwerking met de MRA de Groene Menukaart voor Musea en Podiumkunsten gelanceerd. Dit is een online tool voor verduurzaming van cultureel vastgoed.

Overigens heeft de Haarlemse cultuursector al behoorlijke resultaten geboekt op het terrein van duurzaamheid. De grootste

instellingen zijn sinds 2016 Green Key gecertificeerd en samen met hen wordt bezien hoe ook de kleinere instellingen gecertificeerd kunnen worden. Ook de evenementen maken serieus werk van verduurzaming, door bijvoorbeeld volledig op groene stroom te werken, een composteermachine op het terrein te plaatsen, en door geen wegwerpplastic meer te gebruiken. De gemeente Haarlem is trekker van de Actie Duurzaamheid & Cultuur van het MRA Programma Kunst, Cultuur & Erfgoed (2019 – 2024). Podia In 2013 is het eigenarenonderhoud voor de panden overgedragen aan de podia. Sinds deze overdracht zijn de podia in zijn geheel verantwoordelijk voor al het onderhoud en de vervangingen aan de panden. Het eigenarenonderhoud betreft de uitvoering van het dagelijks onderhoud, planmatig onderhoud en de onderdelen die ondervangen zijn in de servicekosten zoals onderhoudscontracten. In de afspraken is ook vastgelegd dat de gemeente verantwoordelijk is voor de beschikbaarstelling van middelen voor de vervangingsinvesteringen. Bij vervangingen groter dan € 100.000 gebeurt dit via het investeringsplan

van de gemeente. Vervangingen kleiner dan € 100.000 lopen via de exploitatie, waarbij de uitgaven van de podia op basis van declaraties worden vergoed. De middelen hiervoor zullen vanaf 2022 met een subsidie ter beschikking worden gesteld aan de instellingen. In de meerjarenbeschikking wordt als subsidie voor 2022 t/m 2024 per jaar een gemiddeld beschikbaar bedrag bevoorschot. Eventuele niet bestede bedragen kunnen aan een in te stellen voorziening worden toegevoegd, waarmee de instellingen meer ruimte krijgen om de budgetten te spreiden over de jaren, al naar gelang de vervangingsbehoefte van ieder pand. Eventueel resterende middelen ultimo 2024 worden betrokken bij een nieuwe subsidieperiode vanaf 2025. De instellingen leggen ook over de subsidie voor vervangingen jaarlijks verantwoording af in de jaarrekening. En eens in de vier jaar wordt het overgedragen eigenarenonderhoud geëvalueerd. Hieruit blijkt dat de overdracht heeft gezorgd voor een kwalitatieve verbetering van (het proces van) het onderhoud van de podia, en dat het de onderlinge samenwerking versterkt. Ook is zichtbaar dat onderhoud en vervangingen op initiatief van de instellingen zo duurzaam mogelijk worden uitgevoerd.

Voor de vervangingen < € 100.000 zijn de volgende bedragen nodig (bedragen x 1.000): 2022

2023

2024

gemiddeld

Patronaat

415

110

149

225

Toneelschuur

293

560

518

457

Schouwburg

292

243

194

Philharmonie

295

185

151

210

Totaal podia

1.051

1.148

1.061

1.086

De gemiddelde subsidiebedragen 2022-2024 zijn afgestemd met de podia en gedekt in de begroting.

Golf-festival

Taakstelling In de begroting is een taakstelling opgenomen voor effectiever accommodatiegebruik. Hierin is vastgelegd dat per 2022 het budget voor cultureel vastgoed met € 250.000 wordt verlaagd. Na de verbouwing van de bibliotheek (naar verwachting gerealiseerd in 2023) komt hier voor deze organisatie € 80.000 bovenop. De bibliotheek levert al met ingang van 2022 een bijdrage aan de taakstelling, door de stationslocatie van de Bibliotheek per 2022 te sluiten. Voor 2022 en 2023 is voorgesteld de resterende taakstelling (€ 170.000) te dekken vanuit coronamiddelen. Voor de taakstelling vanaf 2023 wordt nog naar nadere invulling gezocht. Voor de begroting 2022 en verder is eveneens sprake van een nog nader in te vullen taakstelling op cultuur van € 50.000. Voornemen

Cultuur maakt Haarlem | Cultuurplan 2022-2028

is dit budget in mindering te brengen op het CSF, maar dit in ieder geval voor 2022-2024 te compenseren door vanuit de coronagelden en via het CSF programmasubsidies mogelijk te maken.

Beeldende Kunst Beeldende Kunst en Vormgeving De decentralisatie uitkering Beeldende Kunst en Vormgeving (BKV) heeft de volgende doelstellingen: 1. het bieden van ruimte aan talent; 2. het verbeteren van de relatie tussen productie en presentatie, tussen aanbod en publiek; 3. het versterken van de kracht/professionalisering van de sector.

Deze rijksmiddelen dreigden in 2015 verloren te gaan, Haarlem heeft toen het voortouw genomen om samen met de G36 deze middelen te behouden voor de gemeenten. Dat is gelukt. Uit de daaropvolgende evaluatie van de besteding van de middelen1 kwam de bevestiging dat de gemeenten deze middelen goed inzetten, ook als aanjager voor de beeldende kunst en het doorgaans ruimschoots matchen, zo ook de gemeente Haarlem. De minister van OCW zet de decentralisatie-uitkering Beeldende Kunst en Vormgeving uit de periode 2017-2020 dan ook onder dezelfde voorwaarden voort in de periode 2021-2024. De besteding van de BKV aan de beeldende kunst instellingen 37PK, Nieuwe Vide en de Vishal continueren we de komende periode. Totaal € 150.000, gelijk verdeeld over de genoemde instellingen.

Ateliers Het voornemen is om met ingang van 2022 het KPDH (kostprijsdekkende huur) atelierbeleid in te voeren middels een huurcontract voor 4 jaar met het juiste metrage conform de NEN 2580 meting en de vastgestelde vierkante meterprijs van € 51,11. Met de invoering van de kostenprijs dekkende huur is de huurprijs verlaagd ten opzichte van de huurprijs gehanteerd vanaf 2014 van € 60,00 per vierkante meter (exclusief servicekosten) voor nieuwe huurders. Door een nieuwe berekening van de metrage kunnen huren echter wel stijgen. Nieuwe plaatsingen van kunstenaars is meestal moeilijk als te hoge huurprijzen worden gehanteerd. Uit het veld blijkt dat het gehanteerde tarief dat sinds 2014 ook geïndexeerd is, vaak moeilijk op te brengen is voor kunstenaars. Aangezien de 1 Gemeentelijke bestedingen aan beeldende kunst en vormgeving. Evaluatie van de Decentralisatie-Uitkering Beeldende Kunst & Vormgeving. Berenschot, oktober 2018.

lopende contracten alleen verlengd kunnen worden onder de bestaande voorwaarden in het huurcontract, zal de KPDH alleen kunnen worden ingevoerd bij nieuwe atelierhuurders. Dit betekent dat er de komende jaren een ‘uitsterfbeleid’ zal bestaan voor de huurcontracten onder de oude voorwaarden. In overleg met 37PK wordt nog bezien hoe voor nieuwe contracten de kostprijs dekkende huur gecompenseerd kan worden zodat de ateliers betaalbaar blijven.

TgLava

Investeringsplan Met de motie ‘3 miljoen cultuur’ (2020/1098759) heeft de raad het college opgedragen voor de Kadernota 2022 (in 2021) in overleg te gaan met de culturele partners en met een voorstel te komen hoe de in de begroting 2021-2025 genoemde 3 miljoen te besteden, waarbij de verschillende claims in samenhang worden bekeken om zo tot een samenhangend voorstel te komen welke het beste rendeert voor de stad en de sector. In de participatie ten behoeve van het nieuwe cultuurplan zijn verschillende wensen en behoeften naar voren gekomen (hiervoor ook al benoemd): › Het Frans Hals Museum, Noord-Hollands Archief, het Archeologisch Museum en mogelijk ook Teylers Museum en het Museum van de Geest hebben behoefte aan meer en/of betere depotruimten; › Uit de inspectie van het collectiebeheer door het Frans Hals Museum blijkt dat de klimaatinstallatie in HOF en HAL aandacht behoeft; › ABC, Museum Haarlem en 37PK hebben een plan ontwikkeld voor een nieuwe gezamenlijke entree en verbetering gecombineerd gebruik van ruimten;

› Uitbreiding van het aantal broedplaatsen en ateliers; › Mogelijk zijn investeringen nodig voor de eventuele herhuisvesting van Nieuwe Vide; › Uitbreiding van de Schuur; › In Schalkwijk is behoefte aan een ontmoetingsplaats en multifunctionele ruimte met onder meer een culturele invulling, bijvoorbeeld door de Wereldmuziekschool.

Hals Museum is hier bij betrokken. De quick scan is dit najaar afgerond. Ook loopt er een haalbaarheidsonderzoek naar een mogelijke verhuizing van de bibliotheek in Schalkwijk naar het vernieuwde winkelcentrum, mogelijk gecombineerd met andere culturele partijen. In afwachting van beide onderzoeken wordt nog geen besluit genomen, maar reserveert het college de genoemde 3 miljoen voor deze doeleinden.

Het archief en de gemeente hebben opdracht gegeven voor een quick scan naar een oplossing voor de depotproblematiek. Het Frans

Cultuur maakt Haarlem | Cultuurplan 2022-2028

6. Fasering en prioritering Voor iedereen was 2020, vanwege de Covid-19 crisis, een ongewoon en moeilijk jaar. De cultuursector kreeg vanaf de eerste lockdown in maart 2020 klap na klap. Na een korte periode van opening in de zomer begon een lange, uitzichtloze periode waarin de deuren van musea en podia gesloten bleven. De veerkracht in de sector is buitengewoon. Ondanks de tegenslagen werden livestreams, online museum-bezoeken en een fototentoonstelling door de hele stad georganiseerd. Toch konden al die inspanningen niet voorkomen dat culturele instellingen veel inkomsten misliepen en de kwetsbaarheid van de sector werd blootgelegd. De instellingen zagen financiële tekorten ontstaan. Ook amateurkunstverenigingen, atelierhouders en andere cultuurmakers ondervonden schade, vanwege afgelaste optredens, teruglopende ledenaantallen of het niet kunnen aanbieden van cursussen. De verwachting is dan ook dat het nog wel even zal duren voordat de sector volledig hersteld is en het aantal cultuurbezoekers weer op het niveau van voor 2020 zal zijn.

Overleven - ondersteuning van de culturele sector De gemeente Haarlem zette, met behulp van een bijdrage van het Rijk, een noodfonds op om de gesubsidieerde culturele instellingen en huurders van gemeentelijk vastgoed te ondersteunen. Het doel was het voortbestaan van deze instellingen en verenigingen te waarborgen. Als Rijksgesubsidieerde instelling ontving Teylers Museum rechtstreeks steun vanuit het Rijk. Het Frans Hals Museum, Patronaat, de Stadsschouwburg &

Aantal bezoekers gemeentelijk gesubsidieerde instellingen (x 1.000) 2019

2020

Frans Hals Museum

135

Museum Haarlem

Noord-Hollands Archief

Schouwburg/Philharmonie

203

Toneel/Filmschuur

217

114

Patronaat

115

Bibliotheek

732

366

Pletterij

2 17

Vishal

ABC Architectuurcentrum

Nieuwe Vide

0,6

37PK

* deelnemers/kijkers online activiteiten niet meegeteld.

Philharmonie en de Schuur kregen in 2020 eveneens steun vanuit het Rijk, waarbij het te verstrekken bedrag maximaal gematcht werd door de gemeente. Ook de provincie verleende in 2020 noodsteun, met opnieuw matching door de gemeente, aan onder meer de Pletterij, Museum Haarlem, en het ABC Architectuurcentrum Haarlem. In 2021 wordt opnieuw samen met de provincie opgetrokken, en wordt bijvoorbeeld ook steun verleend voor het Museum van de Geest/Dolhuys en de Internationale Koorbiënnale. Gesubsidieerde amateurkunstverenigingen kregen in 2021 een extra bijdrage vanuit het noodfonds. Deze bijdrage moet ervoor zorgen

dat zij de kosten voor o.a. artistieke leiding, zaalhuur voor repetities en secretariaatskosten door kunnen betalen. Huurders van gemeentelijke ateliers kregen een eenmalige korting op de jaarlijkse huur van 50 procent.

Naar herstel Het noodfonds was gericht op het behouden van de culturele basisinfrastructuur. Inmiddels kijken we ook vooruit, met een gemeentebreed herstelfonds. Voor 2021 (dus voor de start van dit Cultuurplan) en 2022 is naar verwachting jaarlijks € 500.000 beschikbaar voor diverse maatregelen voor alle getroffen sectoren, waaronder cultuur. Dit budget is nadrukkelijk bedoeld als aanvulling op de middelen die onder meer vanuit het Rijk beschikbaar zijn of worden gesteld. Haarlem Marketing treft ook voorbereidingen voor een campagne om het bezoek aan de stad weer te stimuleren. De coronacrisis bracht voor de culturele instellingen veel onzekerheden met zich mee. Hoe lang moeten de deuren gesloten blijven? Hoeveel bezoekers kan ik weer ontvangen? Keert het publiek wel terug? Hoeveel inkomsten loop ik mis, als gevolg van lockdown maar ook vanwege nog voortdurende beperkingen? Zijn er nieuwe verdienmodellen te realiseren? Tussen noodsteun en herstelmaatregelen is geen scherpe scheidslijn te trekken. En het zal ook moeilijk zijn te bepalen waar herstel stopt en transitie begint. Daarom kiezen we er voor om herstel en het realiseren van de ambities van dit Cultuurplan gelijk op te laten gaan. Door de samenwerking te versterken, door te zorgen voor een steviger inbedding in de

Cultuur maakt Haarlem | Cultuurplan 2022-2028

stad en wijken, en door de zichtbaarheid van cultuur te vergroten en opnieuw aansluiting te vinden met een nu nog breder publiek, werken we aan het realiseren van onze ambities met cultuur in Haarlem én zorgen we voor een duurzaam herstel van de sector.

Fasering De gevolgen van de Covid-19 crisis voor de hele samenleving en specifiek de cultuursector kunnen we op dit moment nog niet goed overzien. We zullen het Cultuurplan dan ook fasegewijs uitvoeren, met de visie en 2028 als doel waar we naartoe werken. De fasering stelt de culturele instellingen in staat om te werken aan benodigd herstel, aan ontwikkeling en de heropbouw van de sector, en stelt de gemeente in staat om tussentijds zo nodig bij te sturen en aanvullende keuzes te maken. › 2021-2022: We gaan de komende periode eerst een fase in van weer op krachten komen en ontwikkeling, waarbij we zullen inspelen op de veranderingen die de coronacrisis teweeg heeft gebracht, zoals wijzigingen in het gedrag van het publiek; › 2022-2024: na die eerste fase zullen structurele gevolgen zichtbaar worden en hopen we op een terugkeer van de activiteiten en publiek op het niveau van voor maart 2020. Met de programmasubsidies gaan we daar gericht en gezamenlijk aan werken; › In 2024 wordt de voortgang van het Cultuurplan geëvalueerd. Dan kan opnieuw besluitvorming plaatsvinden over hoe het gemeentelijk cultuurbudget wordt ingezet

ten behoeve van de visie tot en met 2028. Dit biedt ook gelegenheid om de prestatieafspraken met BIS-instellingen bij te stellen en een besluit te nemen over het continueren van programmasubsidies;

Na vaststelling van het Cultuurplan en aan de hand van een meerjarige subsidieaanvraag 2022-2024 worden subsidiebeschikkingen opgesteld, en maken gemeente en betreffende BIS instellingen prestatie afspraken met elkaar.

Algemene projecten en dossiers

› Het Rijk werkt met vierjaarlijkse subsidiecycli. Eind 2024 loopt de huidige subsidieperiode af. De gemeente sluit hier op aan door onze BIS-instellingen een meerjarige subsidiebeschikking 2022-2024 te geven. Met de motie Ploumen (14 juni 2021, 32820, nr. 419) heeft de Tweede Kamer de regering gevraagd te verkennen of de subsidieperiode verlengd kan worden, om de sector op krachten te laten komen na de coronacrisis. Afhankelijk daarvan kan ook de gemeente nog besluiten om de meerjarige beschikkingen voor een langere periode te laten gelden, aansluitend op die van het Rijk. De komende jaren willen we stap voor stap kijken wat de situatie op dat moment vraagt. In de jaarlijkse planning & control cyclus leggen we verantwoording af over de vorderingen met het Cultuurplan, en vragen we de raad indien nodig om aanvullende besluitvorming. Ook blijven we onderzoek uitvoeren. In september 2018 is de laatste Cultuurmonitor gepubliceerd. Ten behoeve van dit Cultuurplan is in 2020 het Behoefteonderzoek kunst en cultuur Digipanel uitgevoerd. Met een tweejaarlijkse Cultuurmonitor rapporteren we ook over de voortgang van het Cultuurplan.

wanneer

activiteit

resultaat

2021-begin 2022

Uitwerken programmasubsidies en aanscherpen CSF

Herijkte subsidieregeling CSF

Ondertussen treffen we ook voorbereidingen voor het werken met programmasubsidies. Met besluitvorming over het definitieve cultuurplan wordt ook het beschikbare budget vastgesteld.

2022-2024

Uitvoering subsidierondes CSF

Verstrekken project- en programmasubsidies

2021-begin 2022

Prestatieafspraken maken met BIS instellingen (inclusief codes)

Subsidiebeschikkingen 2022-2024

Het nieuwe Cultuurplan start per 1 januari 2022. We zullen niet alle ambities direct kunnen realiseren. Het betreft een gezamenlijke impuls op het versterken van cultuur in Haarlem, die in onderlinge afstemming ontwikkeld moet worden. Dat vraagt tijd en ruimte. Als in een groeimodel brengen we kansen en mogelijkheden in kaart, versterken we ons netwerk, bouwen we voort op wat we al doen, ontwikkelen we nieuwe plannen, en gaan we aan de slag. De beschikbare capaciteit bij culturele makers en instellingen én de gemeente kent ook grenzen. Het Cultuurplan is ambitieus, de gemeente heeft hier slechts 5 fte voor beschikbaar. Jaarlijks stellen we prioriteiten en sturen we bij waar nodig, ook wat betreft de ambtelijke inzet. Aan de hand van de volgende agenda werken gemeente en culturele makers en instellingen gezamenlijk aan het realiseren van de visie en ambities voor onze prachtige cultuurstad.

2022

Herijken opdracht Frans Hals Museum (inclusief onderhoudsopgave)

Besluitvorming museale taken en middelen

2022

verkiezing nieuwe stadsdichter

Benoeming stadsdichter

2021-2023

Voorbereiding en uitvoering verbouwing bibliotheek

Opening vernieuwde vestigingen

2021-2022

Verdere uitwerking taakstelling cultureel vastgoed

Realisatie taakstelling

2024

Evaluatie voortgang Cultuurplan

Nieuwe besluitvorming

Kunst en cultuur voor iedereen Doel We werken meer samen aan een verbreding en vergroting van het publieksbereik, zodat kunst en cultuur toegankelijk zijn voor alle Haarlemmers, in de culturele instellingen en dicht bij huis.

wanneer

activiteit

resultaat

2022-2023

Aansluiten bij startfoto’s sociaal domein en gebiedsanalyses

Cultureel profiel per stadswijk

2022-2023

Kunst en cultuur integraal in gebiedsgericht werken

Aansluiting bij gebiedsplannen en agenda’s

Cultuurplan en planning

2022-2024

Ondersteunen van de programmering van culturele ontmoetingsplekken in de wijk

Zie programmasubsidies

Dit concept Cultuurplan is door het college van B&W vrijgegeven voor inspraak. In september werd het tevens besproken met de commissie ontwikkeling. Vervolgens werd een definitief Cultuurplan opgesteld. Deze wordt naar verwachting eind december 2021 vastgesteld door de gemeenteraad.

doorlopend

Benutten mogelijkheden HaarlemPas en Jeugdfonds Sport en Cultuur

Uitvoering regelingen

2022-2028

Continueren ondersteuning amateurkunst

Uitvoering regeling amateurkunst

doorlopend

Ondersteunen culturele initiatiefnemers vanuit de gehele gemeente

Inzet van o.a. Leefbaarheid en participatiefonds

Gluren bij de buren

Cultuur maakt Haarlem | Cultuurplan 2022-2028

Ruimte voor cultuurmakers en creativiteit zichtbaar in de stad Doel We koesteren artistieke topkwaliteit bij instellingen en stimuleren dat cultuurmakers meer ruimte krijgen – ook letterlijk – voor vernieuwing, dag en nacht.

wanneer

activiteit

resultaat

2022

Verbouwing Slachthuisterrein

Opening Popcentrum

2022

Stimuleren van de nachtcultuur en ondersteunen Stichting Nachtwacht Haarlem

Gezamenlijke visie Zie programmasubsidies

2022-2024

Ondersteunen cultuurmakersklimaat

2022-2028

Versterken van cultuureducatie Doel We willen dat ieder kind op school in aanraking komt met kunst en cultuur en tijdens zijn schoolcarrière de culturele instellingen bezoekt. Na schooltijd worden kinderen en jongeren in de eigen omgeving cultureel uitgedaagd. Ze hebben de mogelijkheid om hun talenten te ontdekken en te ontwikkelen.

wanneer

activiteit

resultaat

2022-2024

Integrale inzet kansengelijkheid en talentontwikkeling

Bijdrage cultuur integraal jeugdbeleid (kansencirkel)

Zie programmasubsidies

2023

Nieuw convenant Cultuur en Onderwijs

Evaluatie en nieuw convenant

Mogelijk maken meer culturele broedplaatsen

Benutten programmasubsidies Kansen gemeentelijk vastgoed verzilveren Samenwerken in MRA

Eind 2021begin 2022

Versterken rol Hart en continueren Cultuurmenu

Prestatieafspraken Hart

2022- 2024

2022-2028

Meer kunst in de openbare ruimte

Verrijken stadscollectie met nieuwe kunstwerken Onderzoek naar nieuwe percentageregeling gebiedsontwikkeling

Inzet op Cultuureducatie met Kwaliteit continueren; Lokale Educatieve Agenda

Versterken cultuuronderwijs en verankeren in schoolprogramma’s

2022-2024

Versterken rol cultuurcoaches

2022-2028

Organiseren Cultuurkantines

Kennisuitwisseling en netwerkversterking

2022-2028

Continueren stadskunstkamer

Elk kwartaal een expositie

Cultuuronderwijs in de school, cultuur in de directe omgeving van de school en verbinding met het Jeugdfonds

Verstevigen van de dwarsverbanden tussen zorg, welzijn en cultuur Doel De verbinding tussen sociaal domein en cultuur is vanzelfsprekend. Culturele instellingen en zorg- en welzijnsorganisaties zetten gezamenlijk langlopende projecten op touw en vragen gezamenlijk financiering aan. Verschillende publieksgroepen weten waar ze terecht kunnen in stad en wijk om te werken aan culturele passies en interesses.

wanneer

activiteit

resultaat

doorlopend

Stimuleren van een wijkgerichte aanpak en kennisdeling

Zie cultureel profiel stadswijken Inzet combinatiefunctionarissen Matching programmasubsidies met budget sociaal domein

Hart en Bibliotheek schakel tussen cultuur en sociaal domein

Prestatieafspraak om duurzame verbinding aan te gaan met sociale partners Inzet combinatiefunctionarissen

2022-2024

2022-2023

We zetten het Dolhuys in de kijker

Zie programmasubsidies

Vergroten van het belang van culturele voorzieningen en erfgoed voor Haarlem als cultuurstad Doel We willen een aantrekkelijke stad zijn voor de waardevolle bezoeker en zetten in onze uitingen daar op in. De creatieve stedeling willen we naar Haarlem trekken door een levendige stad te zijn met festivals, broedplaatsen in combinatie met het erfgoed en de grote cultuurhistorische waarde.

wanneer

activiteit

resultaat

2022

Ondersteunen evenementen en festivals

Besluitvorming over vervolg evenementenbeleid 2018-2022

doorlopend

Verborgen parels zichtbaar maken

Communicatie Haarlem Marketing Spreiden bezoekers over de stad

doorlopend

Verbinden economie, toerisme, cultuur en erfgoed; Benutten mogelijkheden samenwerking MRA; Benutten internationale mogelijkheden

Cultuur maakt Haarlem | Cultuurplan 2022-2028

7. Bijlage: participatie ONLINE WERK- SESSIES: Blik op de toekomst, 16 december 2020 Marelie van Rongen (de Schuur) Laura van der Wijden (Museum Haarlem) Carmela Bogman (Studio Carmela Bogman/lid adviescommissie KIOR) Joshua Baumgarten (Spoken Word Artiest/Irrational Library) Ann Demeester (Frans Hals Museum) Willem Hein Schenk (Stadsbouwmeester Haarlem) Eva Durlacher (Stichting Gouden Verhalen) Renée Borgonjen (De Vishal) Hans Looijen (Museum van de Geest/Dolhuys) Inge Nypels (De Wereld Kindertheater) Munira Blom (Reggae Movement) Frans Funnekotter (Hart) Gabriel Verheggen (ABC Architectuurmuseum) Roxane van Acker (Bibliotheek Zuid-Kennemerland) Edwin van Balken (Stadsschouwburg & Philharmonie) Maarten Claus (Klein Haarlem) Okrah Donkor (Triple Threat) Liesbeth Visee (Nieuwe Vide) Jolanda Beyer (Patronaat) Tamara Sterman (37PK) Lieuwe Zoodsma (Noord-Hollands Archief) Floor Ziegler (Stadsmaker Ziegler/Gautier) Ruimte voor makers, 14 januari 2021 Ann Demeester (Frans Hals Museum) Richard Zijlma (Conservatorium) Steef de Jong (Groot en Meeslepend) Stefan Kasper (Horizonverticaal) Liesbeth Visee (Nieuwe Vide) Lorenzo Cortes (Dos Hermanos) Joel Labadie-Cortes (Dos Hermanos) Tamara Sterman (37PK) Matya Grabijn (Klein Haarlem) Loesje Riethof (Toneelschuur Producties) Manique Hendricks (Frans Hals Museum), Joni Zwart (Joni Zwart Coaching & Productions) Hélène Box-de Jong (De Vishal)

Jeroen Blijleve (Patronaat) Machteld Aardse (MAPA) Ide van Heiningen (MAPA)

Verbinding Cultuur-Zorg-Welzijn, 20 januari 2021

Cultuur en Jeugd, 9 februari 2021

Arianne de Haan (Hart) Roxane van Acker (Bibliotheek Zuid-Kennemerland) Erik Zwiers (Participatiekoor) Frances Nuijen (Coalitie Haarlem Ontmoet) Carli Verheijen (Adviseur Publieke Gezondheid) GGD Kennemerland) Hans Looijen (Museum van de Geest/Dolhuys) Marisa Beretta (Stichting Kapsalon) Yuen Kwan Lo (de Schuur) Annemarie Sybrandy en Petra Jansen (Kennemerhart) Rian van Erp (Prezens) Sabine van Haastrecht (Zorgbalans) Lise Koning (Noord-Hollands Archief) Mirna Ligthart (Studio Beeldrijk/ Stadsreporters) Veronique de Kwant (Roads) Margriet Kuiper (Pasmatch) Ingrid Swakman (Sociaal Wijkteam Centrum en Rozenprieel) Anne-marie Wattimena (Zorggroep Reinalda).

Marthe de Vet (Frans Hals Museum) Bas de Wit (SportSupport) Nicolette Talboom (Hart) Mariette ten Oever (Spaarnesant Onderwijs) Danny Bark (OBS de Cirkel), Winston Brandon (Bibliotheek Zuid-Kennemerland) Ruud Barnhoorn (MGR Huibersschool) Annette Bruin (Kinder Universiteit Haarlem) Jacqueline Schadee (Haarlemse Kinderkrant) Cora Zijlstra (SportSupport) Okrah Donkor (Triple ThreaT) Bart van Duin (STAD Haarlem) Marisa Beretta (Stichting Kapsalon) Angele Vulink (Spaarnesant onderwijs) Natasja Terheijden (Kinder Universiteit Haarlem) Lise Koning (Noord-Hollands Archief) Lodewijk de Ruiter (Haarlem Effect) Inge Nypels (De Wereld Kindertheater)

Cultuur voor iedereen, 28 januari 2021 Marthe de Vet (Frans Hals Museum) Edwin van Balken (Stadsschouwburg & Philharmonie) Yuen Kwan Lo (de Schuur) Jolanda Beyer (Patronaat) Klaartje Pompe (Noord-Hollands Archief) Daniëlle Koelemij (Stichting Hart) Inge Thoes (Bibliotheek Zuid-Kennemerland) Arno Duivestein (Pletterij) Laura van der Wijden (Museum Haarlem) Tamara Sterman (37PK, Platform voor de Kunsten) Hein Pijnenburg (Wereldmuziekschool) Arno van der Vuurst de Vries (Verhalenhuis) Jeroen Blijleve (Slachthuis) Caroline Bakker (Koorbiënnale) Renske Leijten (Houtfestival) Kristine Leenman (SCAS) Maarten Claus (Parksessies/Klein Haarlem) Lotte de Haan (Stichting Stook) Mirjam Rentema (Wereldkeuken) Mohamed Bouzia (SMOH, Stichting Observatoire) Grace Dias (Jeugdfonds Sport & Cultuur Haarlem en Zandvoort) Sam Lochs (Bar Barefoot) Birgit Ente (Stichting STAD) Marieke Boon (Koning Arthur/Buurtblik) Neide Bastos (Kunstnest)

ONLINE GROEPSINTERVIEWS: Groepsinterview Beeldende Kunst, 11 februari 2021 Tamara Sterman (37PK) Gabriël Verheggen (ABC Architectuurcentrum) Liesbeth Visee (Nieuwe Vide) Renée Borgonjen (Vishal) Groepsinterview Cultuureductie en Participatie, 11 februari 2021 Arno Duivestein (Pletterij) Roxane van Acker (Bibliotheek Zuid-Kennemerland) Daniëlle Koelemij (Hart) Groepsinterview Podia, 9 maart 2021 Jolanda Beyer (Patronaat) Marelie van Rongen (de Schuur en Toneelschuur Producties) Edwin van Balken (Stadsschouwburg & Philharmonie) Groepsinterview Nachtwacht Haarlem, 8 april 2021

Eefje Majoor (Patronaat/ Rob Acda Award) Killian Popken (Popken Events Productions) Fay MacCorquodale-Smith (The Wolfhound Irish Bar) Groepsinterview Kleine Podia/Manifest, 20 april 2021 Arno v.d. Vuurst de Vries (Verhalenhuis en Cultuurtuin Haarlem) Neide Bastos (Kunstnest) Hesje Andersson (Stookkamer) Simone Lensink (Theater de Liefde) Groepsinterview Cultuurfestivals, 22 april 2021 Peter Ouwerkerk (Orgelfestival) Marleen Klooswijk (Houtfestival) Caroline Bakker (Internationale Koorbiënnale) Neil Wallace (Internationale Koorbiënnale) Matya Grabijn (Klein Haarlem: Parksessies/Boring) Maarten Claus (Klein Haarlem: Parksessies/ Boring) Groepsinterview Musea, 12 mei 2021 Ann Demeester (Frans Hals Museum) Marjan Scharloo (Teylers Museum) Jessica Belles (Museum van de Geest/Dolhuys)

ONLINE INTERVIEWS: 16 december 2020 t/m 20 april 2021 • Laura van Hal en Peter Jansen (WIRWAR Producties), 29 maart 2021 • Haya Maela en Anet Cronheim (Danshuis Haarlem), 16 maart 2021 • Jan Hoekema en Marian van Miert (pleidooi Kunstraad) , 22 april 2021 • Ruth Oei en Aart van der Kuijl (Haarlem105), 20 april 2021 • Yvonne van Schie en Riet Ooms (Wijkraad Europawijk resp Molenwijk), 20 april 2021 • Reyer Ploeg (Jansstraat 33), 20 april 2021 In de reguliere voortgangsgesprekken met de gesubsidieerde instellingen is het Cultuurplan continu onderwerp van gesprek.

Nadieh Bindels (Initiatiefnemer Nachtwacht Haarlem) Munira Blo (Reggae Movement)

Cultuur maakt Haarlem | Cultuurplan 2022-2028

8. Bijlage: subsidie per instelling Subsidies van gemeente Haarlem voor cultuur (2021)

Exploitatiesubsidies2

Huisvesting (huursubsidies)

Wettelijke taken (archief, omroep)

Overgedragen onderhoudsbudgetten

Totaal

Stadsschouwburg & Philharmonie

2.741.564

3.077.939

415.725

6.235.228

De Schuur

1.144.228

1.003.196

118.427

2.265.851

Patronaat

874.587

725.542

136.774

1.736.903

3.063.370

261.717

3.325.087

Museum Haarlem

40.000

63.459

103.459

37PK

103.213

33.674

136.887

De Vishal

91.078

14.239

105.317

Nieuwe Vide

131.920

ABC Architectuurcentrum

48.907

30.923

79.830

Teylers Museum

22.500

1.776.082

32.945

1.809.027

34.600

4.319.297

303.051

4.622.348

20.480

Haarlem105

109.527

Noord-Hollands Archief

861.675

1.319.623

2.181.298

Toneelschuur Producties

166.908

Organisatie

Frans Hals Museum

Stichting Hart De Wereld Kindertheater Bibliotheek Zuid-Kennemerland Pletterij 1

Kunst Zij Ons Doel Horizonverticaal Totaal

2.483

69.803

14.578.734

6.480.646

1.429.150

670.926

23.159.456

1. De totale subsidie Pletterij 2021 is: exploitatie 2021 = € 89.549 en huur 2021 = € 68.207 (€ 20.000 is budget cultuur en rest programma 6 Bestuur en communicatie). 2. Exploitatiesubsidies inclusief subsidie huurdersonderhoud. Voor Stadsschouwburg 221.837, Philharmonie 232.473, Patronaat 167.410, Schuur 100.195.

Cultuur maakt Haarlem | Cultuurplan 2022-2028

Cultuurplan 2022-2028 Colofon

Cultuur maakt Haarlem

Redactie: Ronald Nijboer Annelies van der Horst Edwin van der Spek Andrea Nieuwendijk Debby Houtgraaf Met medewerking van Anna Lamberts (projectleider start nieuw Cultuurplan), Carin Roest, Frank Gorter, Blanka de Bruyne en Mer Acikgöz Fotografie: Jos van den Broek Paul Lips Susan Dekker Harry van Kesteren Bastiaan van Musscher Roza Schous Renee Borgonjen Jordi Wallenburg Lotte de Haan Sanne Peper Irwan Notosoetarso Bogdan Bordeianu Jaap Kroon Rob Bruijnen Marisa Beretta Melle Meivogel Mike Bink Mo Schalkx Roel Syperda Mariet Dingemans Willem de Hart Michel Bosch Maarten J. Eykman Louis Braddock Clarke & Zuzanna Zgierska Bibi Veth Helene Wiesendaal Vormgeving: Studio Nico Swanink, Sander Schaper

← Vorig deel

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/12267115/1