20201211832 2. Bijlage 1 Concept SPvE knooppunt Haarlem Nieuw-Zuid
Tekst van het document
•
•
•
een zichtbaar duurzaamheidsthema als onderdeel van de architectuur is gewenst, bijvoorbeeld in de vorm van het toepassen van natuurlijke materialen en groene daken de mobiliteitshub is méér dan een busstation alleen en wordt bij voorkeur gecombineerd met aanvullende verblijfsfuncties de mobiliteitshub is 24 uur per dag aantrekkelijk, sociaal veilig; aandacht voor verlichting in de avond- en nachturen
hub: combinatie met andere functies en ook na de schemer aantrekkelijk als onderdeel van de openbare ruimte
openbare ruimte en mobiliteitshub maken deel uit van het voetgangerdomein
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
BEELDKWALITEIT Schipholweg 1 De locatie geldt als baken langs het Spaarne en gaat nadrukkelijk de relatie aan met Spaarne, Schipholweg, de tegenovergelegen toegang tot de groene zoom en aan de toekomstige mobiliteitshub. De ambitie is om het voorterrein van de locatie in te richten als verblijfsplein met stedelijk groen. Vanuit het cluster Spaarne-Schipholweg-Groene zoom ligt het voor de hand dat het gebouw een gedeeltelijke groene uitstraling krijgt; als onderscheidend element in de architectuur.
Aanvullende regels voor de eerstelijnsbebouwing langs de Schipholweg
•
•
•
•
•
De hoogbouw langs de Schipholweg wordt vormgegeven als een beleidende strook van 5-7 lagen met daarboven accenten waarbij in totaal maximaal 24 lagen hoog wordt gebouwd. Aan de achterzijde in de tweede lijn komt bebouwing van 4-6 lagen, aflopend vanaf het Spaarne als overgang naar de achtergelegen laagbouwbuurt.
•
Extra aandacht binnen de projectlocatie is er voor een betere routing voor het langzaam verkeer naar de Slachthuisbuurt. Nieuwe zijstraten zijn geen blinde stegen, maar hebben de uitstraling en geveloriëntatie van volwaardige straten. Het pleintje naar de J.J. Hamelinkstraat vormt de verbinding tussen de hoogstedelijke HUB en de achtergelegen wijk. Het pleintje zelf wordt onderdeel van de grotere verblijfsruimte aan de Schipholweg. De hoek van het pleintje met de Schipholweg is als oriëntatiepunt belangrijk vanwege verschillende zichtlijnen en krijgt daarom een bijzondere vormgeving. Datzelfde geldt voor de hoek Spaarne/Schipholweg.
•
• •
•
•
• • • •
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
de onderbouw en plint begeleiden verschillende stedelijke ruimtes als vanzelfsprekend de bovenbouw maakt een statig gebaar naar de Spaarne-zijde en biedt ruimte aan een openbare terrasruimte met uitzicht over het Spaarne balkons maken deel uit van het hoofdvolume door ofwel integratie in de gevel ofwel het vormen van doorlopende ringen om de gevelvlakken aandacht voor het zorgvuldig omzetten van de plint naar het pleintje aan de Hamelinkstraat arcades van minimaal twee lagen zijn toegestaan aan de Schipholweg aan de zijde van de Hamelinkstraat mag de hoofdmaterialisering afwijken om deels samen te smelten met de hoofdmaterialisering van de tweedelijnsbebouwing toegangen tot parkeren en logistieke entrees zijn gesitueerd aan de Hamelinkstraat toegangen tot parkeren en logistieke entrees zijn geen donkere gaten maar volledig onderdeel van de architectuur van de plint de bovenbouwen staan speels op de onderbouw; dat kan door terugspringen of deels voortzetten van de gevel ten opzichte van de onderbouw bovenbouwen mogen ten opzichte van elkaar gedraaid worden samengestelde vormen van bovenbouwen zijn toegestaan mits deze het silhouet versterken de bovenbouw heeft een slanke uitstraling Aanvullende regels voor de tweedelijnsbebouwing aan de Hamelinkstraat:
het bouwvolume sluit soepel aan op het vergunde woongebouw op de hoek van de Hamelinkstraat en het Spaarne gevels beschikken over een zichtbare (woon-)plint omgezetten plint markeer bijzondere hoek
onderscheid door deel terugspringen en groen dakterras
55
•
•
•
• •
van één laag de achtergevel wordt vanwege de zichtbaarheid vanuit de Slachthuisbuurt en vanaf het Spaarne behandeld als voorgevel het toepassen van duurzame en warme gevelmaterialen zoals hout en gevelgroen zijn toegestaan als hoofdmateriaal van de gevel bij gebouwen van een kleinere schaal. het volume heeft een samengestelde uitstraling, kent verschillende hoogten en maakt gebruik van terugspringingen onderdoorgangen tellen ten minstens een vrije ruimte van 5,5 meter bij het maken van extra zijstraten en doorsteken naar de achterliggende buurt wordt de representatieve gevel inclusief vensters de hoek om gezet
aandacht voor schaalsprong aansluitende context (geprojecteerde nieuwbouw Elan)
aantrekkelijke woonplint sluit aan op de opembare ruimte
56
toepassing van warm materiaal zoals hout
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
verkeersruimte verkeersruimte met verblijfsfunctie bouwlocaties waarneembare beëindiging bovenbouw
royale plint rooilijn hoogteaccent op stadsniveau (baken) hoogteaccent op niveau HUB (oriëntatie)
installaties meeontworpen
overhoeks ontwerpen alzijdigheid
onderdoorgang facilitaire voorzieningen
bijzondere hoek groene buitenruimten
ratie ie ter illust axonometr
vaste rooilijn heldere entrees aan hoofdruimten
parkeerentree niet vanuit hoofdruimte royale dubbele plint
subtiele overgang onderbouw-bovenbouw
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
57
BEELDKWALITEIT Schonenvaert Locatie Schonenvaert vormt de beëindiging van de doorlopende zuidelijk wand van Schipholweg in westelijke richting. Een alzijdig aantrekkelijk stedelijk blok met een hoge sculpturale waarde. Het gebouw kondigt zowel het begin van de Europaweg aan als de opmaat naar de hogere delen van het hoogbouwcluster richting Spaarne. Het ontwerp vertegenwoordigt het stedelijk blok en sluit aan op de bestaande nieuwbouw langs de Schipholweg. Bijzonder aan het stadsblok met verschillende hoogten zijn de zichtbaarheid van de binnenzijde en de prominente aanwezigheid van het dakvlak als vijfde gevel.
• het gebouw wordt als krachtige sculptuur als een alzijdig geheel ontworpen • een prominent vormgegeven hoek aan de Schipholweg/Europaweg • vanwege de relatie met het aangrenzende openbaar gebied gelden uitsluitend de regels die worden toegepast op onderbouwen voor het gehele gebouw • het gebouw bestaat per zijde (binnen- en buitenzijde) uit één hoofdmateriaal met variatie op detailniveau • het daklandschap is als vijfde gevel onderdeel van de architectuur en heeft een grotendeels groene uitstraling • onderdoorgangen zijn minimaal twee lagen hoog, kennen een doorlopende plint en hebben een lichte uitstraling • er wordt voor de gelaagdheid zichtbaar onderscheid gemaakt in de uitstraling tussen binnen- en buitenzijde van het blok • de gevels van de binnenzijde worden behandeld als 58
• •
•
•
•
• •
voorgevels dichte plinten zijn niet toegestaan verdiepte parkeervoorzieningen komen maximaal 1,20 meter boven maaiveld uit ter hoogte van de buitengevel het is niet toegestaan het aangrenzende maaiveld te verhogen om parkeervoorzieningen aan het oog te onttrekken langs de Schipholweg en Europaweg elk naar de openbare ruimte toe gericht gevelvlak heeft een entree tot ofwel de plint en/of de woonfunctie installaties op het dak zijn ofwel niet zichtbaar vanuit de openbare ruimte of zijn integraal in de architectuur meeontworpen en versterken de uitstraling van het dakvlak parkeervoorzieningen worden ontsloten vanaf de Toekanweg entrees van parkeervoorzieningen worden prominent vormgegeven met dezelfde uitstraling van hoofdentrees tot de woonfunctie
daklandschap heeft een groene uitstraling
•
• •
fietsenstallingen in de plint zijn alleen toegestaan in combinatie met een andere functie die pal aan de straatkant wordt geplaatst aandacht voor de verlichting van het zichtbare deel van fietsenstallingen in het gebouw de architectuur van het stadsblok sluit aan bij de tegenovergelegen ontwikkeling van de Schipholpoort; tezamen vormen zij de wanden van de entree van de Europaweg zichtbaar daklandschap en contrast in het binnenterrein
heldere sculptuur met expressie op detailniveau
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
verkeersruimte groene uitstraling dakvlak
verkeersruimte met verblijfsfunctie
onderscheidbare binnenschil alzijdigheid
bouwlocatie
installaties meeontworpen
royale plint rooilijn(zone) hoogteaccent op niveau HUB (oriëntatie) parkeerentree niet vanuit hoofdruimte
prominente hoek
VDVa
doorgang inpandig parkeren uit zicht
VDValk
bijzondere hoek, accent op de hoek
V
lustratie
il etrie ter
axonom
vaste rooilijn
VDValk
royale dubbele plint heldere entrees aan hoofdruimten
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
ruime onderdoorgang
59
BEELDKWALITEIT Schipholpoort Locatie Schipholpoort heeft een sterke relatie met zowel de Europaweg, Schipholweg en de groene zoom. Vanuit Schalkwijk kondigt de bebouwing het hoogbouwcluster aan en markeert het het begin van de Europaweg. De relatie met het achtergelegen sportpark wordt in de toekomst bij een betere openstelling prominenter. Ook vangt de bebouwing het zicht vanaf de Schipholweg deels op en begeleidt het de pleinruimte die ontstaat langs Europaweg en Schipholweg. Als uitgangspunt geldt een opzet in gestrooide vorm met open tussenruimten die de relatie leggen met de tweede lijn en richting Spaarne steeds ruimer worden. Door de wisselende rooilijnen ontstaan er pockets die de kwaliteit van het hoofdverblijfsgebied verrijken. Kleinere stadspleintjes met een menselijke maat. • • •
•
•
60
serie van drie losse stroken met tussenliggende doorwaadbare ruimte naar de tweede lijn iedere strook bestaat uit een onderbouw met een niet-samengestelde bovenbouw de ruimte tussen de bouwstroken neemt in breedte toe van minimaal 6 meter rond de Europaweg naar gemiddeld minimaal 12 meter tegenover het pleintje aan de Hamelinkstraat en minimaal gemiddeld 25 meter richting groene zoom en Spaarne bovenbouw mag maximaal 1,5 meter overhangen ten opzichte van de onderbouw; onderbouw mag maximaal 1,5 meter overhangen t.o.v. de plint (exclusief private buitenruimten) de bouwstroken (onderbouw) hebben een maximale individuele gevellengte van 75 meter
• •
• •
•
•
•
onder- en bovenbouw zijn nadrukkelijk familie van elkaar per strook de twee oostelijke gebouwen zijn nadere familie van elkaar en onderscheiden zich van het gebouw aan de westzijde; dit gebouw gaat in de uitstraling nadrukkelijker een relatie aan met de nabijheid het sportpark een groene uitstraling van het westelijke gebouw wordt toegejuicht de architectuur van de twee oostelijke stroken past bij de tegenovergelegen ontwikkeling van Schonenvaert; tezamen vormen zij de wanden van de entree van de Europaweg de achterzijde van de stroken worden behandeld als voorkanten en begeleiden een informele secundaire looproute onderdoorgangen zijn minimaal twee lagen hoog, kennen een doorlopende plint en hebben een lichte uitstraling parkeren wordt uit het zicht opgelost. Het is niet
groenaccenten in de gevel geven relatie met sportpark aan
•
toegestaan hiertoe het aangrenzende maaiveld te verhogen langs de Schipholwegzijde en Europawegzijde parkeervoorzieningen worden ontsloten via de
aangenaam stadspleintje door wisselende rooilijn
ensemble als familie, onderbouwen zorgen voor begeleiding
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
Schipholpoort en hebben geen negatieve invloed op de ruimtelijke beleving van de Europaweg
verkeersruimte verkeersruimte met verblijfsfunctie
overgang onderbouw-bovenbouw
bouwlocatie
waarneembare beëindiging bovenbouw
installaties meeontworpen
royale plint rooilijnzone alzijdigheid
bijzondere hoek
hoogteaccent op stadsniveau (baken) hoogteaccent op wijkniveau (oriëntatie) doorgang
groene buitenruimten parkeerentree niet vanuit hoofdruimte
stratie
ie ter illu
etr axonom
heldere entrees aan hoofdruimten
flexibele rooilijn
overhangende delen
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
royale dubbele plint
61
BIJLAGEN
62
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
BIJLAGE I: HISTORISCHE ONTWIKKELING IN KAARTBEELDEN
ca. 1875
1930
1955
1965
2000
2020
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
63
BIJLAGE II: ZICHTBAARHEID
zicht vanaf Melkbrug (Spaarne)
zicht vanuit Schalkwijkerstraat
zicht vanuit Rustenburgerlaan
zicht vanuit Europaweg
zicht vanuit Schipholweg
belangrijkste zichtlijnen
64
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
BIJLAGE III: AMBITIEWEB OPENBARE RUIMTE, NULMETING + AMBITIE AMBITIEWEB LEGENDA
SCORE 0 1 2 3 4 5
Openbare ruimte Ontwikkelknooppunt Nieuw-Zuid
WAARDE slecht matig redelijk goed [minimale ambitie] zeer goed uitmuntend
THEMA
afbeelding
afbeelding
ambitieweb huidige situatie
ambitieweb nieuwe situatie
SCORE HUIDIG NIEUW verklaring
IDENTITEIT
1
4
Wordt gedomineerd door de aanwezigheid van het autoverkeer van de Schipholweg De introverte kantoorbebouwing is van de buitenruimte afgekeerd Door het ontbreken van functies in de plint ontbreekt de levendigheid in de bebouwingsplint De buitenruimte van de bebouwingskavels hebben elk een eigen inrichting en materiaalgebruik; eenheid ontbreekt. Eenheid ontbreekt. De identiteit is een optelling van verschillende identiteiten naast elkaar: kantoorkavels elk met een unieke inrichting en verkeersaders.
VERBLIJFSKWALITEIT
0
5
Er is geen verblijfsruimte aanwezig De kwaliteit wordt zichtbaar en hoorbaar bepaald door het autoverkeer Het gebied is een passanten gebied, waar je doorheen moet ipv waar je naar toe gaat om te blijven.
KLIMAATADAPTATIE
2
4
Weinig wateroverlast, maar de afvoer gaat traditioneel naar het rioolstelsel.[bron: klimaatatlas Rijnland] Alleen de bomen aan de rand van het sportpark zorgen voor een verkoelende werking [bron: klimaatatlas Rijnland] Kruisingen Europaweg en Schipholweg en Schipholweg met Schalkwijkerweg zijn is als aangeduid als hitte-eiland. [bron: klimaatatlas Rijnland]
MOBILITEIT
2
4
De wegen zijn voor de auto ingericht en heeft de prioriteit boven de overige verkeersdeelnemers. Er is een matige diversiteit aan mobiliteitsvormen Er zijn bushaltes aanwezig, maar deze zijn verspreid in het gebied. Schipholweg werkt als barriere voor fiets- en voetgangers en maakt verbinding tussen de wijken lastig.
FLORA+FAUNA
1
3
Er is een matige hoeveelheid groenoppervlak aanwezig. Er zijn veel bomen aanwezig maar in verhouding tot het brede profiel en de hoeveelheid verharding van de Schipholweg en Europaweg vallen deze nauwelijks op. Het huidige groen, gras, heeft een lage ecologische waarde en is weinig divers. Er zit weinig variatie in de boomsoorten en daardoor beperkt divers.
BODEM+ONDERGROND
2
3
De huidige bodem en ondergrond is in de loop der jaren verzadigd geraakt met een wirwar van kabels en leidingen Het verleggen van deze leidingen is kostbaar, maar maken bovengrondse en ontwikkelingen mogelijk, zoals energietransitie en klimaatadaptieve inrichting mogelijk. De prognose van de gemiddelde laagste grondwaterstand in 2050 is van negatieve invloed op de groeiomstandigheden van bomen [bron: klimaatatlas Rijnland]
afbeelding thema
KLIMAATADAPTATIE wateroverlast klimaatatlas Rijnland
afbeelding thema
KLIMAATADAPTATIE hittestress klimaatatlas Rijnland
afbeelding thema
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
BODEM+ONDERGROND grondwaterstand 2050 klimaatatlas Rijnland
65
BIJLAGE IV: UITSNEDE SPELREGELKAART SCHONENVAERT
Schonenvaert
66
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
BIJLAGE IV: UITSNEDE SPELREGELKAART SCHIPHOLPOORT
Schipholpoort
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
67
BIJLAGE IV: UITSNEDE SPELREGELKAART SCHIPHOLWEG 1 E.O.
Schipholweg 1
68
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
BIJLAGE V: MAATWERKAFSPRAKEN WONEN ONTWIKKELLOCATIES Schonenvaert
Schipholpoort
Schipholweg 1
Er komen totaal circa 730 1appartementen (huur) waarvan 40% sociale huur, 40% midden en 20% overig. De oppervlaktes variëren tussen circa 24 m2 en 70 m2. Er worden 15 woningen beschikbaar gemaakt voor begeleid wonen of zorg wonen (zie Startnotitie toekanweg 7). De woningen worden voozien van een hoog service niveau. Dit is terug te zien in de relatief hoge servicekosten. De appartementen zijn met name geschikt voor 1- en 2-persoonshuishoudens van circa 20 tot 35 jaar. Het project richt zich op een jonge stedelijke doelgroep zoals studenten en young urban professionals. Er komen gemeenschappelijke voorzieningen, zoals een lounge, werkruimte, fitness, dakterras, wasserette en ruimtes die te gebruiken zijn voor etentjes en feesten.
Er komen totaal circa 630 appartementen (allemaal huur) waarvan 60% sociale huur en 40% midden duur. De oppervlaktes variëren tussen circa 24 m2 en 65 m2. De appartementen zijn met name geschikt voor 1- en 2-persoonshuishoudens van circa 20 tot 35 jaar. De doelgroep bestaat onder meer uit groepen die in de huidige woningmarkt moeilijk een eerste woning kunnen bemachtigen, maar wel van groot belang zijn voor de arbeidsmarkt in Haarlem. Het gaat dan bijvoorbeeld om beginnende leerkrachten, politieagenten en technische vaklieden. Er wordt gedacht aan specifieke voorzieningen voor de doelgroep, zoals een gemeenschappelijke werkplaats, dakterras, rooftop gardening, fitnesruimte, hobbyruimtes en woonkamer.
Er komen totaal circa 260 appartementen waarvan circa 30% sociale huur en circa 40% midden duur (huur of koop) en 30% overig. De oppervlaktes zijn overeenkomstig de Nota Kaders en Instrumenten Sociale huur en Middensegment. De ontwikkeling is gericht op het vergroten van de diversiteit in de wijk en biedt dan ook voor verschillende doelgroepen mogelijkheden. Eén van de doelen is om in de nieuwbouw een bijzondere gemeenschap van bewoners en gebruikers te vormen. Gemeenschappelijke voorzieningen voor bewoners, werkenden en omwonenden dragen bij aan dat doel.
CONCEPT SPVE KNOOPPUNT HAARLEM NIEUW-ZUID
69