2 Bijlage 1 Jaarverslag 2023 SRO Nv
Tekst van het document
NV SRO Jaarverslag 2023
INHOUDSOPGAVE Pagina
FINANCIEEL VERSLAG 1 2
Bericht van de Raad van Commissarissen aan de aandeelhouders Bestuursverslag
2 8
JAARREKENING 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
Geconsolideerde balans per 31 december 2023 Geconsolideerde winst-en-verliesrekening over 2023 Geconsolideerd kasstroomoverzicht 2023 Geconsolideerde grondslagen voor waardering en resultaatbepaling Toelich$ng op de geconsolideerde balans per 31 december 2023 Toelich$ng op de geconsolideerde winst-en-verliesrekening over 2023 Overige toelich$ng Enkelvoudige balans per 31 december 2023 Enkelvoudige winst-en-verliesrekening over 2023 Algemene grondslagen voor de opstelling van de enkelvoudige jaarrekening Toelich$ng op de enkelvoudige balans per 31 december 2023 Toelich$ng op de enkelvoudige winst-en-verliesrekening over 2023
28 30 31 33 42 50 53 55 57 58 59 65
OVERIGE GEGEVENS 1 2 3 4 5
Overige gegevens Statutaire regeling winstbestemming Bestemming van het resultaat over het boekjaar 2022 Voorstel bestemming resultaat 2023 Controleverklaring van de ona.ankelijke accountant
68 68 68 68 69
FINANCIEEL VERSLAG
NV SRO
1
BERICHT VAN DE RAAD VAN COMMISSARISSEN AAN DE AANDEELHOUDERS
Overeenkoms$g het bepaalde in ar$kel 20 van de statuten bieden wij u het verslag over 2023 aan, zoals dit door de direc$e is opgemaakt en door BDO Accountants is onderzocht. De verklaring van de accountant is bij dit verslag gevoegd. Onze Raad van Commissarissen hee2 in 2023 vijf maal vergaderd. De Raad van Commissarissen hee2 in haar vergaderingen aandacht besteed aan jaarlijks terugkerende onderwerpen, zoals de jaarrekening, de begro$ng, het jaarplan, de periodieke financiële verslagen en het voorbereiden van de twee Algemene vergaderingen van de Aandeelhouders. Ook hee2 de RvC in 2023 aandacht besteed aan de CAO aspecten van SRO Velsen BV, de inkoop van elektriciteit, de eigen huisves$ng (in Amersfoort en Haarlem), de fraude risico’s, de werkwijze van de RvC. De samenstelling van de RvC is per 1 januari 2023 gewijzigd. Mevrouw S.K. Hoekstra en de heer M. Capel zijn per 1 januari 2023 benoemd als respec$evelijk voorzi<er en lid van de RvC voor een periode van 4 jaar. De heer Capel is benoemd op voordracht van de OR. Per 1 januari 2023 zijn de heren Th. Fledderus en M. Divendal niet langer lid van de RvC. Mevrouw J. Langenacker is in verband met haar benoeming tot burgermeester van Zeist met ingang van 10 december 2023 geen lid meer van de RvC.
Compensatie kosten energie In 2023 is duidelijk geworden dat de Rijksoverheid gemeenten zou compenseren voor de sterk gestegen energiekosten in openbare (gemeentelijke) zwembaden en ijsbanen. In overleg met de betrokken gemeenten is door SRO alle informatie aangeleverd voor het doen van de aanvragen voor deze compensatieregeling. In 2023 is ook bekend geworden wat de voorschotbedragen zijn.
Strategie We hebben in dit jaar hard gewerkt aan het herijken van onze strategische koers. In de RvC is gesproken over mogelijke scenario’s en de vertaling hiervan in een nieuwe strategie voor SRO. Het opstellen van deze nieuwe strategie was een intensief proces, waarin zo veel als mogelijk stakeholders zijn betrokken. Met vertegenwoordigers van de diverse opdrachtgevende gemeenten zijn bijeenkomsten georganiseerd. In aanslui$ng op dit proces is het jaarlijkse congres besteed aan de meest recente trends en scenario’s relevant voor gemeenten en gemeentelijke sportbedrijven. In 2023 hebben gesprekken met de gemeente S$chtse Vecht ertoe geleid dat deze gemeente besloten hee2 het model van een gezamenlijke BV met SRO verder uit te werken. Eind 2023 hee2 de gemeenteraad van Bunschoten besloten een dergelijke Joint Venture met SRO aan te gaan. De uitwerking hiervan is in november gestart. Overig Er is veel aandacht besteed aan de organisa$e van vastgoed werkzaamheden voor de gemeente Haarlem. De vastgoed organisa$e kende in 2023 de nodige opstartproblemen. In 2023 is verder gewerkt aan de plan vorming voor nieuwe SRO-huisves$ng aan de Soesterweg, ter vervanging van het huidige kantoor. Momenteel zorgt de benodigde parkeerruimte voor vertraging in de planvorming.
-2-
NV SRO
Auditcommissie In 2023 bestond de audit commissie uit mevrouw Langenacker en de heer Trip. De audit commissie adviseert gevraagd en ongevraagd de Raad van Commissarissen over het financieel beheer en het financieel beleid van SRO. De auditcommissie beoordeelt het func$oneren van het interne systeem van planning en control inclusief de opzet en effec$viteit van de interne verantwoording binnen de organisa$e, beoordeelt de concept (meerjaren)begro$ng, adviseert over de benoeming van de externe accountant, beoordeelt de conceptjaarrekening, beoordeelt de tussen$jdse financiële rapportages, beoordeelt de risico's en de effec$viteit van het uitgevoerde treasurybeleid en voert op verzoek van de Raad van Commissarissen andere toezichthoudende werkzaamheden uit. In 2023 hee2 de auditcommissie vijfmaal vergaderd. In 2023 is speciale aandacht besteed aan fraudepreven$e, de inkoop van energie en de huisves$ngsplannen. De auditcommissie hee2 verder vooral gesproken over de financiële rapportages, het ziekteverzuim, de opvolging van de management le<er en de financiële prognoses. Remunera,ecommissie In 2023 bestond de remunera$ecommissie uit mevrouw Olfers en mevrouw Hoekstra. De remunera$ecommissie overlegt met de direc$e over de arbeidsvoorwaarden, dit alles binnen het door de algemene vergadering van aandeelhouders voor de direc$e vastgestelde beloningsbeleid.
De remunera$ecommissie ziet toe op de naleving van de statuten van de NV SRO, de corporate governance code, het integriteitsbeleid en het direc$estatuut. In 2023 hee2 de remunera$ecommissie tweemaal gesproken met de direc$e van SRO. Daarin is gesproken over het jaarplan van de direc$e, de te hanteren systema$ek bij de beoordeling van de direc$e, bezoldiging van de RvC en de bestuurders en de actuele organisatorische ontwikkelingen bij SRO. Algemene Vergadering van Aandeelhouders Er zijn in 2023 twee reguliere vergaderingen van aandeelhouders geweest. In de vergaderingen zijn de jaarrekeningen en de begro$ngen van de SRO-vennootschappen vastgesteld. Verder is aandacht besteed aan het strategisch plan 2024 – 2027, kostentransparan$e, Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO), diversiteit en inclusie en duurzaamheid.
Financieel SRO is er opnieuw in geslaagd een financieel goed resultaat te boeken. Het resultaat 2023 bedraagt € 1.348.299 na vennootschapsbelas$ng. De SPUK-MEOZ draagt bij aan het resultaat van dit jaar.
-3-
NV SRO
Samenstelling In de Raad van Commissarissen hadden eind 2023 ziLng: Mevrouw S.K.Hoekstra MGM bc, voorzi<er; De heer M. Capel (op voordracht van de Ondernemingsraad); De heer drs. F.P. Trip MRE Mevrouw Prof. mr. M. Olfers Mevrouw drs. J. Langenacker (tot 10 december 2023)
Commissaris
Benoemd
Herbenoemd
Uiterlijk jaar van a0reding
Prof. mr. M. Olfers Vacature drs. F.P. Trip MRE M. Capel S.K.Hoekstra MGM bc
13-12-2013 12-05-2016 01-01-2023 01-01-2023
08-12-2023 20-05-2020 -
2025 2029 2028 2030 2030
-4-
NV SRO
Overeenkomstig de statuten wordt een commissaris voor vier jaar benoemd door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Eén lid wordt benoemd op voordracht van de Ondernemingsraad NV SRO. En commissaris kan twee keer worden herbenoemd. Onderstaand worden de huidige leden van de Raad van Commissarissen weergegeven: Drs. S.K. Hoekstra MGM bc (1969) Beroep hoofdfunctie Directeur-bestuurder van het Sociaal Verhuurbedrijf WoonFriesland te Grou Relevante nevenfuncties: •
vice-voorzitter Raad van Commissarissen Agrico te Emmeloord
•
lid van de Raad van Klanten van de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG)
•
lid bestuur Nationaal Renovatie Platform
Prof. mr. M. Olfers (1969) Beroep hoofdfunctie Hoogleraar sport en recht Vrije Universiteit, zelfstandig jurist directeur Verinorm Relevante nevenfuncties: • • • • • •
Lid van de Vertrouwenscommissie VU Klokkenluiders Lid van de Raad van Toezicht sportbedrijf Amstelveen Lid van de Raad van Toezicht sportservice Nederland Lid van de commissie Mijnals van de KNVB Lid bestuur IT4kids Lid jury In Beweging Prijs van de Nederlandse loterij
-5-
NV SRO
Drs. F.P. Trip MRE (1958) Beroep hoofdfunctie Strategisch adviseur (verbonden aan MRP Development en Going Dutch Development) Relevante nevenfuncties: • • •
Voorzitter Raad van Commissarissen Intermaris Lid Raad van Commissarissen Nijestee Lid bestuur Stichting Droomkasteel
Vacature
M. Capel (1980) Beroep hoofdfunctie Directeur TRAINIAC Relevante nevenfuncties: •
Voorzitter van de Raad van Toezicht van Welzijn Scheveningen te Den Haag
Wij adviseren u om de jaarrekening vast te stellen. Wij stellen u bovendien voor in te stemmen met de voorgestelde winstbestemming om van de winst over 2023 ad € 1.348.299, € 400.000 uit keren als dividend. In afwach$ng van de goedkeuring van dit voorstel door de algemene vergadering is dit voorstel nog niet in de jaarrekening verwerkt maar opgenomen onder de post onverdeelde winst. Daarnaast vragen wij u de direc$e decharge te verlenen voor het gevoerde beheer en de Raad van Commissarissen voor het gehouden toezicht over het jaar 2023.
-6-
NV SRO
Amersfoort, 17 mei 2024
De Raad van Commissarissen van de NV SRO Drs. S.K. Hoekstra MGM bc (voorzi<er)
Prof. Mr. M. Olfers
Drs. F.P. Trip MRE
M. Capel
-7-
NV SRO
2
BESTUURSVERSLAG
Het jaar 2023 stond in het teken van onze nieuwe joint venture met de gemeente Velsen en het herijken van een het strategisch plan. De joint venture met de gemeente Velsen betreft de exploitatie, het beheer en onderhoud van de binnen- en buitensportaccommodaties, het zwembad de Heerenduinen en een aantal buurtsportcoaches. Voor het herijken van ons strategische plan zijn de ervaringen en resultaten van het vorige strategisch plan meegenomen. Het plan is mede geschreven op basis van een uitgebreide trendanalyse. Deze plannen zijn opgesteld in overleg met meerdere collega’s en onder begeleiding van een extern bureau dat gespecialiseerd is in het schetsen van toekomstscenario’s. Ook onze opdrachtgevers bij de diverse gemeenten zijn hierbij betrokken geweest. Tijdens twee inloopbijeenkomsten in september 2023 konden medewerkers reageren op het strategisch plan. In 2024 wordt het nieuwe strategisch plan vastgesteld. Energie SRO is een grootverbruiker van energie en wij werden geraakt door alsmaar stijgende energieprijzen. De zwembaden zijn van groot belang voor de sportinfrastructuur. Vanuit de landelijke overheid is er een compensatieregeling voor de openbare zwembaden gekomen, Specifieke uitkering meerkosten energie openbare zwembaden (Spuk-MEOZ).
SRO is samen met de gemeenten al jaren bezig met verduurzaming van het vastgoed voor een beter milieu, betere woon- en leefomgeving en de toekomst van ons allen. In dit jaarverslag leest u daar veel meer over.
De marktprijzen voor energie zijn niet meer zo hoog als in 2022. Echter de prijzen blijven hoger dan voorheen en daar hebben we ook de komende jaren mee te maken. SRO houdt jaarlijks in alle gemeenten waar we werken een klanttevredenheidsonderzoek. Daarin zijn we als volgt gewaardeerd door bezoekers en huurders: • buitenzwembaden 8,7 • binnenzwembaden 7,8 • Huurders sportaccommodaties 7,7 • Gemeentelijk vastgoed 7,0. De cijfers zijn het gemiddelde van de scores behaald in de afzonderlijke gemeenten.
-8-
NV SRO
Regio Eemland en het Gooi SRO Amersfoort In Amersfoort is in 2023 veel inzet gepleegd op het ondersteunen van de gemeente bij de voorbereidingen voor het uitvoeren van haar duurzaamheidsbeleid en het opstellen van een Meerjareninvesteringsplan (MIP) voor de sportaccommodaties. De komende jaren zal er door de gemeente naar verwachting fors worden geïnvesteerd in het renoveren, verduurzamen en vervangen van bestaande accommodaties. De renovatie van het Bosbad , de plannen voor zwembad Hoogland en het vervangen van twee gymlokalen zijn hiervan de eerste voorbeelden. SRO is nauw betrokken bij deze plannen. Onderwerpen als energieverbruik en circulariteit zijn bij deze projecten belangrijke aandachtspunten. SRO werkt intensief samen met de gemeente bij het uitvoeren van het verduurzamingsbeleid. In dat kader zijn er ook stappen gezet op weg naar een optimaal energiemanagement van de beheerde gebouwen. Er is de laatste hand gelegd aan het opstellen van nieuwe overeenkomsten met de gemeente. Het bezoek aan de accommodaties laat na de corona jaren weer een stijging zien, zowel wat het individuele bezoek aan de zwembaden betreft, als de verhuur aan sportverenigingen. In 2023 heeft SRO met een team van 32 buurtsportcoaches activiteiten uitgevoerd. Naast dit team van beweegprofessionals was een team van 14 vakleerkrachten bewegingsonderwijs actief in het Primair Onderwijs.
De buurtsportcoach neemt een centrale plaats in de wijk in als het gaat over bewegen, in de breedste zin van het woord. Onze verenigingsadviseurs hebben ook in 2023 sportverenigingen ondersteund. Op basis van de uitkomsten van de Verenigingsmonitor 2023 (tweejaarlijks afgenomen) is een uitvoeringsprogramma opgesteld, maar ook zijn verenigingen ondersteund bij acute vraagstukken. Goede ontwikkeling in 2023 was de oprichting van het netwerk vertrouwenscontactpersonen van sportverenigingen. Maar liefst 25 clubs zijn aangesloten bij dit kennis- en intervisie netwerk, een belangrijke stap richting Veilig Sportklimaat. Ook de nauwe samenwerking met Integratiewerk, waarmee we een beweeg- en leefstijlprogramma hebben ontwikkeld en uitgevoerd voor nieuwkomers, beschouwen we als een mooi en belangrijk succes. Gelukkig heeft de gemeente Amersfoort ons ook in 2023 weer de kans gegeven om deelnemers individueel te begeleiden richting passend beweegaanbod. We ervaren dagelijks hoe groot de impact van wekelijks bewegen is op deze groep kwetsbare inwoners. Samen met onze partners in de wijken en de gemeente zijn er stappen gezet richting het opstellen van integrale wijkplannen. Gezondheid, bewegen en ontmoeten nemen in deze plannen een prominente plaats in, omdat preventie hoog op de agenda staat in Amersfoort.
Met de gemeentelijke opdracht vanuit het GALA (Gezond en Actief leven Akkoord) kwamen grote nieuwe uitdagingen op ons af. Voor 2024 heeft Sportservice de opdracht gekregen om de coördinatie van alle uit te voeren valpreventiecursussen en valpreventieve activiteiten op zich te nemen.
-9-
NV SRO
SRO Huizen In 2023 heeft de SRO Huizen BV opnieuw een aantal mooie stappen kunnen zetten. We hebben met de gemeente meegedacht over nieuwe ontwikkelingen bij een aantal accommodaties, zoals multifunctioneel centrum de Damwand en gymzaal de Koers. In opdracht van de gemeente hebben we meerdere projecten uitgevoerd voor het verduurzamen van een aantal sportaccommodaties: gymzaal Ellertsveld (warmtepomp en zonnepanelen), sportcomplex De Meent (verduurzamen van de installatie, meer dan 300 zonnepanelen), Sijsjesberg (warmtepomp en zonnepanelen). Deze verduurzamingsprojecten moeten ook leiden tot lagere exploitatielasten. Vanaf 1 juli 2023 hebben we een opdracht om namens de gemeente de regie te voeren over de inzet van de buurtsportcoaches. We hebben de tweede helft van 2023 gebruikt om alle betrokken partijen te leren kennen en met elkaar van gedachten te wisselen over de organisatie van de activiteiten en de inzet van de budgetten. In het nieuwe jaar willen we samen met de belangrijkste stakeholders volgende stappen zetten in het duurzaam uitvoeren van alle buurtsportcoach activiteiten.
SRO Leusden Na enkele jaren met corona gerelateerde maatregelen was 2023 een jaar waarin er sprake was van een normaal exploitatiejaar. Wel waren in 2023 de effecten van de oorlog in Oekraïne nog steeds voelbaar, in het bijzonder voor wat de prijzen van energie betreft en de enorme inflatie die daarvan het gevolg was. In 2023 hebben de gemeente en SRO overeenstemming bereikt over de resultaten van de tussentijdse evaluatie van de overeenkomst. Deze resultaten zijn vastgelegd is een allonge die aan de bestaande overeenkomst is toegevoegd. In 2023 is, halverwege het jaar, een nieuwe bedrijfsleider aangesteld. Het blijft bijzonder lastig om vacatures in te vullen, vooral zweminstructeurs en ook horecapersoneel. Er waren grote uitdagingen om te voorkomen dat activiteiten moesten worden geschrapt. Het recreatieve bezoek liet in 2023 een voorzichtige stijging zien. Het aantal bezoekers loopt nog steeds sterk achter ten opzichte van voor de ‘corona’ pandemie. Via intensivering van de marketing wordt er hard gewerkt aan het verder uitbreiden van het aantal bezoeken. Een zorg hierin is wel het (op korte termijn) weggaan van YMCA uit de gemeente. Een organisatie die gedurende het jaar normaliter voor een aanzienlijke aanloop van recreatieve zwemmers zorgt. Samen met de Hogeschool Windesheim en de gemeente hebben we onze schouders gezet onder het project ‘bewegend buurten’.
Een project waarbij de aandacht gericht wordt op bewegingslessen voor ouderen in het speciaal ouderen met een zwakkere sociaaleconomische status. SRO De Bilt Ook SRO De Bilt BV ontkwam in 2023 niet aan de gevolgen van de prijsstijgingen. De prijsstijgingen van gas en elektriciteit hebben de grootste impact gehad. In 2023 zien we dat na de corona tijd, veel gasten de weg richting het zwembad weer weten te vinden.
- 10 -
NV SRO
We zijn in 2023 overgegaan op een volledig nieuw kassasysteem en zullen we in 2024 nog meer inspelen op uitbreiding van onze dienstverlening met onlineticketing, een leerlingvolgsysteem voor de zwemlessen en verbeterde verhuurmogelijkheden. Samen met de afdeling Vastgoed van de gemeente zijn we in staat gebleken om stappen te zetten in het verduurzamen van een aantal voorzieningen (zonnepanelen, warmtepompen etc.). We hebben samen met de gemeente en externe hulp onderzoek gedaan naar de mogelijkheden verder te verduurzamen, op de korte en lange termijn. Maatregelen worden in 2024 verder geïmplementeerd. In 2023 is veel tijd besteed aan het goed inregelen van de benodigde vergunningen voor MFA De Vierstee. Er zijn voorbereidingen getroffen voor de implementatie van een nieuw verhuursysteem. SRO Zeist In 2023 zien we dat veel gasten de weg richting ons zwembad weer weten te vinden. De bezoekers. De bezoekcijfers zijn nog niet op het niveau van voor corona. Eind 2023 is er in samenspraak met de gemeente een onderzoek gedaan onder de bewoners van Zeist, zodat we in 2024 waar nodig onze programmering kunnen aanpassen aan de actuele behoeften. In 2023 is ons hele terrein rookvrij gemaakt. We zijn aangesloten bij het JOGG-project van Sportief Zeist.
We hebben deelgenomen aan gesprekken over de gebiedsvisie Dijnselburg en hebben de ontwikkelingen rond het masterplan gemeente Zeist voor de binnen- en buitensport gevolgd. We zijn in 2023 overgegaan op een volledig nieuw kassasysteem en zullen in 2024 nog meer inspelen op uitbreiding van onze dienstverlening met onlineticketing, een leerlingvolgsysteem voor de zwemlessen en verbeterde verhuurmogelijkheden. SRO en de gemeente zijn samen verantwoordelijk voor onderhoud van het zwembad. In dat kader zijn in 2023 de afspraken over onderhoud van zwembad Dijnselburg vernieuwd en verbeterd. Uiteindelijk zullen deze afspraken moeten leiden tot minder storingen en een betere uitstraling van het gebouw. Samen met de afdeling Vastgoed van de gemeente is veel inzet gepleegd op het versnellen van de verduurzaming. We hebben gezamenlijk onderzoek gedaan naar mogelijkheden om te verduurzamen op de korte en lange termijn. Maatregelen worden in 2024 waar mogelijk verder geïmplementeerd. SRO Bunschoten In 2023 heeft de gemeenteraad van Bunschoten besloten de huidige werkzaamheden onder te brengen in een Joint Venture constructie, waarin dan zowel de gemeente als SRO elk de helft van de aandelen bezitten. De deelname aan de zwemlessen is in 2023 vergelijkbaar met eerdere jaren. Wel laten de wachtlijsten een toename zien.
Dat is waarschijnlijk omdat redelijk veel kinderen van een andere zwemschool in Bunschoten naar de Duker zijn gekomen. De aanname is dat daardoor de wachtlijst ook langer is geworden. Verder zagen we in 2023 een toename in de omzet van het recreatief zwemmen. Het lijkt alsof de corona effecten langzaam verdwijnen en de bezoekersaantallen zich herstellen. Ondanks de moeilijke arbeidsmarkt hebben we het aantal medewerkers op peil en in het bijzonder het aantal zweminstructeurs. De interne SRO-opleiding voorziet nu voldoende in nieuwe medewerkers binnen SRO.
- 11 -
NV SRO
Regio Kennemerland
SRO Kennemerland In Haarlem is in 2023 veel inzet gepleegd op het ondersteunen van de gemeente bij de voorbereidingen voor het uitvoeren van haar duurzaamheidsbeleid. Ook hebben we bijgedragen in de voorbereidingen voor het vervangen van twee zwembaden en zijn we betrokken bij diverse gemeentelijke nieuwbouwontwikkelingen rondom binnen- en buitensport. Er is de laatste hand gelegd aan het opstellen van nieuwe overeenkomsten met de gemeente.
In de zomer van 2023 is de eerste schoonmaakrobot in gebruik genomen. De ‘SRObot’ zorgt ervoor dat de vloeren goed worden gereinigd en dat schoonmaakmedewerkers hun tijd kunnen besteden aan andere schoonmaaktaken. Er is verder gewerkt aan een nieuw softwarepakket voor verhuur en toegangscontrole van de zwembaden en de binnensportaccommodaties. We voeren dit in 2024 in. In 2023 zijn de voorbereidingen getroffen voor een nieuw softwaresysteem voor entree en toegang van de zwembaden waar ook online aankopen bij gaan horen. Dit systeem wordt in 2024 in gebruik genomen.
Begin december is een blaashal in gebruik genomen. In opdracht van de gemeente is deze geplaatst op het complex van een van de Haarlemse hockeyverenigingen. Dit vergroot de binnensportcapaciteit in de wintermaanden, waardoor er structureel meer plek vrij komt voor andere binnensporten.
Het investeringsplan buitensportaccommodaties is in 2023 voor de komende 10 jaar herzien. Voor de buitensportverenigingen zijn diverse projecten uitgevoerd. Er zijn meerdere velden vervangen, waarbij nieuwe innovatieve toepassingen zijn gedaan. Bij een voetbalvereniging is gekozen voor een nieuw veld met een mineralen infill. Bij korfbal wordt onder de vervangen velden waterberging toegepast die in warme periodes voor gedeeltelijke afkoeling van de wijk kan zorgen. In de zomer hebben we droge periodes gekend en in het najaar hele natte velden. Deze klimaatontwikkelingen stellen nu en in de toekomst steeds meer eisen aan ons beheer maar vragen ook aanpassingen bij het aanleggen van velden en voorzieningen. Bij de buitensportaccommodaties is in 2023 een start gemaakt met het plaatsen van modulaire kleedkamers.
In 2023 zijn de zwembaden weer beter bezocht dan in 2022. Vooral in zwembad de Planeet zien we een flinke toename in gebruik. Na een mooie maand juni is de zomer qua weer matig geweest. Desondanks hebben we ruim 50.000 bezoekers mogen ontvangen in zwembad de Houtvaart.
- 12 -
NV SRO
In 2023 is uitvoering gegeven aan diverse verduurzamingsmaatregelen van de gemeente Haarlem, zoals verduurzaming van het Kennemer Sport Center, het isoleren van de schil bij meerdere objecten het plaatsen van ledverlichting en het voorbereiden van de verduurzaming van de speeltuingebouwen. Er is een pilot energiemanagement gestart voor 3 objecten met grootverbruik aansluitingen in Haarlem. Eind 2023 is een energiemonitoringsportal ingericht voor alle objecten waar de gemeente Haarlem energie inkoopt. Per 2024 gaat SRO voor diverse (grootverbruik)aansluitingen het energiemanagement verzorgen. In 2023 is er door de gemeente Haarlem besloten dat SRO het project voor het toegankelijk maken van meerdere objecten gaat leiden. Dit omdat SRO bekend is met de objecten en de onderbezetting op de afdeling Vastgoed bij de gemeente Haarlem. Helaas is de gezamenlijke doelstelling in 2023 niet gehaald, omdat ook SRO last heeft gehad van onderbezetting en personeelsverloop. SRO Zandvoort In Zandvoort waren in 2023 geen grote bijzonderheden. Het meerjarenonderhoud is conform planning uitgevoerd. Er zijn stappen gezet in het verduurzamen van objecten. Ook zijn de voorbereidingen getroffen voor enkele grotere projecten, gericht op renovatie en verduurzaming, zoals bij het raadhuis.
SRO Velsen Na de officiële oprichting in 2022 zijn we per 1 januari 2023 echt van start gegaan met de activiteiten van de nieuwe joint venture met de gemeente Velsen. De eerste periode stond in het teken van de overgang en heeft nog een vervelende fase gekend omdat medewerkers een rechtszaak waren gestart. We hebben deze in goed overleg met de gemeente en de medewerkers weten te voorkomen. Vanaf medio 2023 konden we ons daarom meer richten op de ontwikkelingen in de exploitaties. In 2023 hebben we meegewerkt aan de plannen voor het verbouwen van het Polderhuis in Velserbroek. Om de verbouwing mogelijk te maken hebben we samen met de gemeente een aantal gebruikers verplaatst. Bij de gymzalen en sporthallen is hard gewerkt aan een wijziging in het beheer. Er is samen met Haarlem een medewerker gezocht en gevonden en er wordt actief kennis uitgewisseld tussen de medewerkers in beide vestigingen. In de buitensport hebben we het project met de hockeyvereniging Strawberries uitgevoerd. We zijn met de gemeente in overleg geweest over de huurcontracten tussen de gemeente en SRO. Dit is nu afgehandeld. Bij de start van joint venture is ook een nieuwe bedrijfsleider gestart in zwembad de Heerenduinen. Ons belangrijkste doel was extra medewerkers zoeken omdat er al lange tijd een groot tekort aan medewerkers was. Dit is goed gelukt.
Door deze extra capaciteit waren we in staat om de openstelling uit te breiden en een eerste stap te zetten in het verbeteren van het zwemonderwijs. Ook zijn er extra doelgroep activiteiten gestart.
- 13 -
NV SRO
Organisatie Er is flink geïnvesteerd in het creëren van een vitale organisatie om te voldoen aan de wensen en eisen van onze klanten, medewerkers, aandeelhouders, opdrachtgevende gemeenten en andere belanghebbenden. We hebben onze IT de afgelopen jaren verbeterd. We zijn overgegaan naar Office365 en werken nu veel met Teams. Er is een begin gemaakt met het vervangen van de software die we in onze zwembaden en sporthallen gebruiken. Hierdoor kunnen we straks veel meer online diensten aanbieden en ook gaan we cashless werken. Eind 2023 waren we met twee zwembaden live (Dijnselburg in Zeist en Amerena in Amersfoort). In de eerste helft van 2024 volgen de andere zwembaden. Er zijn veel (online) cursussen gegeven via onze SRO Academie. Ook is gewerkt aan een digitaal Keurmerk Veilig en Schoon. SRO transformeert naar een organisatie die zich continu verbetert en vernieuwt en zich kan aanpassen aan veranderende vragen van zowel gebruikers van onze voorzieningen als van onze opdrachtgevers. Voor de komende jaren richt SRO zich daarom op het verder optimaliseren van de organisatie zodat opdrachtgevers en gebruikers van gemeentelijk vastgoed goed bediend worden. We kijken terug op een intensief jaar met nieuwe inzichten en kansen. Samen met onze opdrachtgevende gemeenten hebben we veel geïnvesteerd in een gezonde en duurzame omgeving om in te sporten, te bewegen en elkaar te ontmoeten.
Strategisch plan Ons strategisch plan bevat de volgende drie ambities.
Figuur 1 De drie ambities van SRO Ons jaarplan en de afdelingsplannen zijn een afgeleide van het strategisch plan. In 2023 hebben we goede stappen gezet op alle drie de ambities. SRO wordt voor gemeenten steeds meer de volwaardige servicepartner op het gebied van beheer, onderhoud, exploitatie van gemeentelijk vastgoed en sportservice. We leveren meer toegevoegde waarde door bijvoorbeeld duurzamer en innovatiever te werken en werken samen met gemeenten aan een duurzame, vitale omgeving.
- 14 -
NV SRO
Verbinding met onze stakeholders We wisselen continu met onze stakeholders van gedachten, om hun behoeften te kennen en hierop in te spelen met als doel onze dienstverlening te optimaliseren. Zo onderzoeken we of we nieuwe toegevoegde waarde kunnen leveren en monitoren we tevens of onze dienstverlening goed aansluit bij de verwachtingen van de stakeholders en bij de actuele trends en ontwikkelingen in de markt. Ook zijn we lid van netwerken en beroepsorganisaties, staan we in contact met beleidsmakers en politici en overleggen we met vakbonden en toezichthouders. • Waarde creëren We zijn ervan overtuigd dat we met onze dagelijkse activiteiten een materiële bijdrage leveren aan onze maatschappij. SRO creëert waarde op verschillende fronten: maatschappelijk, economisch en sociaal. Als maatschappelijke onderneming wordt ook van ons verwacht dat we gezonde economische resultaten realiseren. Uiteraard is dit een voorwaarde voor onze continuïteit. Onze organisatie is echter alleen in staat om op lange termijn goede financiële resultaten te laten zien als onze klanten daadwerkelijk toegevoegde waarde ervaren van de diensten die we leveren – niet alleen op financieel maar ook op sociaal en maatschappelijk gebied. Dit doen we op een innovatieve manier, binnen het maatschappelijke en gemeentelijke spectrum.
Een voorbeeld hiervan is de introductie van nieuwe partnerships via joint ventures of van alternatieve beheermodellen. Zo is ook de uitwerking van onze nieuwe joint venture met de gemeente Velsen vormgegeven. • Duurzaamheid en maatschappelijke verantwoord ondernemen Bescherming van het milieu en inspanningen om de gevolgen van klimaatverandering te beperken zijn van het grootste belang om onze planeet te behouden voor toekomstige generaties. Net als haar opdrachtgevers kijkt SRO op welke manier zij kan bijdragen aan de verdere verduurzaming en het maatschappelijke verantwoord ondernemen. Denk aan actuele thema’s als klimaatadaptatie, energietransitie, (duurzame) mobiliteit, biodiversiteit, circulariteit, onderwijs & arbeidsmarkt, economie en innovatie. Duurzaamheid zit verankerd in de strategie van onze organisatie. Duurzaamheid is zo steeds meer een integraal onderdeel van onze bedrijfsvoering. SRO biedt haar medewerkers de ruimte om zich te ontwikkelen om zo duurzaam inzetbaar te worden en te blijven. De duurzaamheidsstrategie van SRO is erop gericht om op een innovatieve, transparante en duurzame wijze waarde te creëren voor al onze stakeholders: voor al onze medewerkers, onze opdrachtgevers, de aandeelhouders en de samenleving als geheel. Er is ook aandacht voor onze leefomgeving.
Voor onze vestingen gebruiken we kantoorruimte en voor onze diensten verplaatsen we ons vaak over de weg. Dit zorgt voor CO2-uitstoot. We zien het als onze verantwoordelijkheid om maatregelen te treffen die deze uitstoot minimaliseren. Waar mogelijk nemen we de fiets, carpoolen we, maken we gebruik van elektrische auto’s en voorzien we onze eigen panden van zonnepanelen en LED-verlichting. •
Bij alle investeringen die we doen nemen we het milieuaspect mee in onze besluitvorming. Voorbeelden zijn zonnepanelen op daken van de maatschappelijke voorzieningen en het vervangen van conventionele lichtbronnen door ledverlichting. Deze maatregelen treffen we veelal in nauw overleg met onze opdrachtgevers, de eigenaren van de door ons beheerde voorzieningen. We berekenen de investering en op welke termijn die wordt terugverdiend. Zo kan de opdrachtgever bewuste en onderbouwde keuzes maken.
- 15 -
NV SRO
De verduurzaming bij SRO beslaat de primaire processen en de ondersteuning (bedrijfsvoering).
Ons verduurzamingsprogramma kent meerdere onderdelen. In de eerste plaats investeren we in kennis en innovatie op het gebied van duurzaamheid. Dit vraagt om een investering in de organisatie: zowel door het aantrekken en/of gebruik maken van externe expertise, als door het investeren in het kennisniveau van huidige medewerkers van SRO. Tegelijkertijd blijft de vraag naar (hoger opgeleide) specialisten in verduurzaming de komende jaren groeien. Het is daarom cruciaal dat SRO bekend staat als aantrekkelijke, duurzame en inspirerende werkgever. En het wordt steeds belangrijker dat SRO investeert in duurzame samenwerkingspartners. Onderaannemers, beheerders en installateurs moeten hun dienstverlening kunnen aanpassen aan de opgave waar SRO voor staat. Ten tweede gaan we onze bijdrage zichtbaarder maken. SRO treft voorbereidingen om te voldoen aan de nieuwe eisen op het gebied van duurzaamheid in het jaarverslag. Op 21 april 2021 publiceerde de Europese Commissie (EC) een voorstel voor de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD). De CSRD wordt voor SRO van toepassing. In ons inkoop- en aanbestedingsbeleid neemt duurzaamheid en circulariteit een belangrijke plaats in. Dit draagt bij aan maatschappelijk verantwoord inkopen.
Het afgesproken doel bij gemeenten is om hun maatschappelijk vastgoed (al dan niet gedeeltelijk) in 2030 verduurzaamd te hebben, waarbij er zoveel als mogelijk CO2 gereduceerd moet worden en de objecten ten minste gasloos zijn. De weg daarnaartoe kan per gemeente verschillen. In veel
- 16 -
NV SRO
gemeenten gaat de uitvoering in de komende jaren voortvarend opgepakt worden. Vaak maakt SRO samen met het gemeenteonderdeel uit van het projectteam en kan daarin verschillende rollen vervullen, zoals technisch vastgoedbeheerder, portefeuillebeheerder en projectleider. Circulariteit en klimaatadaptatie zijn onderwerpen gerelateerd aan duurzaamheid. SRO stimuleert dit door het hergebruik van bouwmaterialen (circulariteit) en door groene daken (klimaatadaptatie) te integreren in ontwerpen van nieuwbouw- en renovatieprojecten. In 2024 zal een eerste project voor het bouwen van een circulair clubgebouw vorm krijgen. Voor een groot zwembad onderzoeken we de mogelijkheid van verwarming via aquathermie. Het uitvoeren van deze projecten is zo een stimulans voor innovatie, omdat bij monumenten en grote culturele voorzieningen er de nodige uitdagingen zijn om deze gebouwen te verduurzamen. Deze uitdagingen zijn zowel van bouwkundige als installatietechnische aard. SRO heeft twee projectleiders duurzaamheid aangetrokken om verduurzamingsprojecten van het gemeentelijk vastgoed te realiseren. Dit doen we aan de hand van door gemeenten vastgestelde routekaarten.
In 2022/2023 is het een groot onderhoudscontract voor gebouwgebonden installaties opnieuw aanbesteed waarbij nadrukkelijk is voorbereid op een intensieve samenwerking met de installatiepartner om de duurzame doelen, zoals energiereductie, van het gemeentelijk vastgoed mogelijk te maken. Op het gebied van energiemonitoring zijn grote stappen gezet in 2023. Vrijwel alle gemeentelijke objecten met een slimme meter zitten nu in een digitaal systeem. Het inzichtelijk hebben van de verbruiksdata maakt dat de volgende stap gezet kan worden naar energiemanagement wat vooral verricht wordt voor objecten met een grootverbruik-aansluiting. Goed ondernemerschap • Voor goed ondernemerschap maken we gebruik van een gedegen corporate governance-structuur en van transparante verslaggeving. We stimuleren dat al onze medewerkers de kernwaarden van SRO toepassen in hun dagelijkse werk. Voor onze aandeelhouders richten we ons op het realiseren van een gedegen rendement en dividend op hun investering. Voor onze opdrachtgevers voegen we met onze dienstverlening waarde toe. Naast het helder uitdragen van onze activiteiten naar stakeholders hechten we waarde aan hun feedback en handelen we hiernaar.
• Maatschappelijke betrokkenheid SRO heeft nadrukkelijk aandacht voor maatschappelijke betrokkenheid: we opereren dagelijks midden in maatschappij en willen naast ons werk iets teruggeven aan de samenleving en de maatschappij als geheel. We willen bijdragen aan een eerlijke maatschappij, bijvoorbeeld het belangeloos inzetten van onze medewerkers, faciliteiten en middelen bij bepaalde activiteiten. Iedereen moet mee kunnen doen. Een voorbeeld hiervan is dat wij jaarlijks medewerking verlenen aan de organisatie van tal van evenementen, zoals het NK zwemmen, de Amersfoortse Voetbalkampioenschappen en de Haarlem Honkbalweek. • Kernwaarden Binnen SRO staan de volgende vier kernwaarden centraal: •
Vooruitstrevend Onze belofte We willen voorop blijven lopen in het duurzaam beheren, onderhouden en exploiteren van gemeentelijk vastgoed en het aanbieden van sportservice-activiteiten. Onze dienstverlening past zich continu aan de marktbehoefte aan. Onze naam is synoniem aan innovatieve oplossingen op het gebied van sport en vastgoed.
- 17 -
NV SRO
Ons gedrag We geloven dat alles beter, effectiever en efficiënter kan. We zijn continu op zoek naar de beste manier om onze (potentiële) klanten te bedienen, zien kansen om te innoveren en bedenken mogelijkheden voor nieuwe producten of diensten. Daarom werken we samen met en zoeken we de verbinding met mensen die net als wij voor vooruitgang gaan. Door onze kennis te delen zijn we een innovatieve partner met vernieuwende oplossingen voor onze opdrachtgevers en gebruikers. En dat stelt ons in staat op een betere, slimmere en duurzamere manier onze doelen te behalen en van relevante betekenis te zijn voor onze gebruikers, opdrachtgevers en partners. •
Bewust Onze belofte We zijn als organisatie samen verantwoordelijk om een juist evenwicht te vinden tussen de economische, sociaal maatschappelijke en ecologische waarden, nu en in de toekomst. Dit realiseren we door vitale ‘locaties’ te creëren met en in het gemeentelijk vastgoed. Zo geeft SRO een antwoord op de urgenties en de maatschappelijke opgave van SRO. Ons gedrag We zijn een betrouwbare partner met een grote maatschappelijke verantwoordelijkheid. Daarom streven we naar een excellente dienstverlening en een transparante en heldere communicatie. We weten wat er speelt, anticiperen en zijn vragen voor. Daarbij nodigen we uit voor een dialoog en we proberen eerst te begrijpen en daarna begrepen te worden. Wij doen wat we zeggen en we nemen onze verantwoordelijkheid. Je kunt van ons op aan. Wij zijn een betrouwbare partner, nu en in de toekomst. Een lange termijn relatie is ons uitgangspunt. Samen komen we er altijd uit.
•
Energiek Onze belofte Wij nemen onze maatschappelijke verantwoordelijkheid en zijn er voor iedereen. Wij zijn een gedreven en betrokken partner voor nu en voor de toekomst. Ons gedrag Wij zijn maatschappelijk betrokken en betrekken mensen bij het bewegen. Wij zijn ondernemende, hardwerkende professionals met passie voor ons vak en onze medemens. Passie is de energie die ons drijft. Wij zijn nieuwsgierig naar de behoeften van onze klanten en de wereld om ons heen en handelen daar ook naar. Dit is het waardevolle netwerk dat we samen bouwen.
•
Samen Onze belofte Ons bestaansrecht zit in het maken van de optimale verbinding tussen vraag en aanbod op de markt van gemeentelijk vastgoed. Dit begint bij het bouwen van een duurzame verbinding met onze medewerkers, opdrachtgevers, gebruikers en partners die in dit netwerk kunnen participeren.
- 18 -
NV SRO
Ons gedrag Wij werken samen en hebben oog voor de belangen van onze omgeving. Als personeel zijn wij verbonden met elkaar. Ook de verbondenheid tussen onze medewerkers en klanten is een fundamenteel aspect in de bedrijfsvoering van SRO. We realiseren ons dat we elkaar nodig hebben om onze strategische doelen te realiseren. Ongeacht op welke SRO locatie we ook werken, we werken samen en onze SRO-programma’s kunnen hierbij helpen. •
Meerjarenoverzicht De voor SRO belangrijkste financiële kengetallen worden hieronder weergegeven
Governance Een van de voornaamste doelen van een goede corporate governance is het scheppen en behouden van vertrouwen bij alle stakeholders: in de wijze van besturen, in het toezicht, in het beheersen van risico’s, in de financiële en niet-financiële verslaggeving en daarmee vertrouwen in de onderneming als geheel. Integriteit, transparantie en een heldere communicatie zijn voor SRO daarom de speerpunten van een gedegen corporate governance. •
- 19 -
NV SRO
SRO hanteert hiervoor haar eigen Corporate Governance Code. Deze code bevat zowel principes als concrete bepalingen die de bij de vennootschap betrokken personen (onder andere directie en commissarissen) en partijen (onder andere de algemene vergadering van aandeelhouders) tegenover elkaar in acht willen nemen. • Ontwikkelingen in onze markt Gemeenten, onze belangrijkste opdrachtgevers, hebben te maken met grote maatschappelijke ontwikkelingen. Duurzaamheid en klimaat, veranderingen in de zorg en in het sociale domein, ruimte voor burgerparticipatie, transparantie in besluitvorming, hebben grote invloed op de wijze waarop gemeenten hun beleid vorm geven. Het is aan SRO om daar vroegtijdig op in te spelen en onze opdrachtgevers waar mogelijk in te ondersteunen. Dat leidt onder meer tot het betrekken van meerdere duurzaamheidsaspecten bij al onze opdrachten. Het besparen van energie, hergebruik van materialen en ruimte geven aan biodiversiteit zijn daarvan enkele voorbeelden. Samen met onze opdrachtgevers willen we de duurzaamheidambities de komende jaren waarmaken. Tegelijkertijd staan we voor de uitdaging om vorm te geven aan nieuwe beheermodellen die meer dan nu dergelijke matschappelijke ontwikkelingen mogelijk maken. Hoe kunnen de accommodaties meer dan nu inspelen op de uitdagingen in de beleidsterreinen zorg en welzijn.
Daaraan gekoppeld verwacht men bij het beheren van gemeentelijk vastgoed dat SRO transparant kosten in beeld brengt en proactief adviseert over de bij de gemeente in eigendom zijnde voorzieningen. •
Ontwikkelingen financiële resultaten
Het positieve bedrijfsresultaat van N.V. SRO bedraagt € 1.348.296 (vorig jaar € 593.804). Onder andere door de Rijksregelingen de SPUK MEOZ over de jaren 2022 en 2023 heeft het bedrijfsresultaat zich positief ontwikkeld. Onderstaand overzicht geeft aan wat de invloed van de Rijksregelingen zijn geweest op het resultaat.
In de eerder vermelde kengetallen wordt een overzicht gegeven van de belangrijkste financiële indicatoren die voor SRO van belang zijn. Ten opzichte van vorig jaar is de omzet gestegen met circa 20%, dit mede als gevolg van uitbreiding van opdrachten zoals de gemeente Velsen alsmede bij de huidige werkmaatschappijen. Het kostenniveau is door de nieuwe opdrachten ook gestegen echter iets minder snel dan de omzet. Daarnaast heeft de SPUK MEOZ over het jaar 2022 een positieve uitwerking op het resultaat. Dit alles geeft per saldo een hoger resultaat voor vennootschapsbelasting dan vorig jaar. De kasstroom is flink toegenomen, de verwachting is dat liquiditeitspositie de komende jaren onveranderd goed blijft. Vanuit dien hoofde is de verwachte financieringsbehoefte beperkt tot nihil.
- 20 -
NV SRO
De jaarrekening is opgemaakt op basis van de veronderstelling van continuïteit. NV SRO heeft als doel om de continuïteit van haar dienstverlening te waarborgen. Hierbij worden zowel operationele als financiële aspecten in ogenschouw genomen. Er is een meerjarenplan opgesteld waarin de kernprocessen en de continuïteit daarvan nauwlettend worden gevolgd. De financiële gevolgen worden daarbij zo goed mogelijk ingeschat en worden in een meerjarenbegroting tot uitdrukking gebracht. NV SRO heeft geen vreemd vermogen van banken en andere kredietverstrekkers en derhalve geen financieringsafspraken. In 2023 was geen sprake van een breach van afspraken of convenanten. Op basis van de meerjarenprognose is onze verwachting dat NV SRO ook in de (nabije) toekomst voldoende kasstromen blijft genereren om aan haar verplichtingen te blijven voldoen. Op grond hiervan is de directie van mening dat de continuïteit van NV SRO is gewaarborgd. De vooruitzichten voor 2024 zijn goed. We werken voor circa tien gemeenten en dat geeft een solide basis. •
Sociaal jaarverslag
Personeelssamenstelling Eind 2023 had SRO 556 medewerkers in dienst (318,86 FTE op basis van contracturen). Er zijn in 2023 185 nieuwe medewerkers in dienst gekomen (inclusief seizoensgebonden werk bij de Sijsjesberg in Huizen 228 medewerkers) en er zijn 163 medewerkers uit dienst gegaan (inclusief seizoensgebonden werk bij de Sijsjesberg in Huizen 206 medewerkers). De groei is vooral toe te wijzen aan uitbreiding door de joint-venture met de gemeente Velsen.
Het personeelsbestand is nog steeds verdeeld over meer mannen dan vrouwen (310 versus 246). In FTE is dit verschil FTE mannen 196,40, FTE vrouwen 122,46. De gemiddelde leeftijd is 40 jaar, bij de mannen 40 jaar bij de vrouwen net 41 jaar.
- 21 -
NV SRO
SRO heeft in 2023 een zeer kleine flexibele schil van payrollers. Op een paar uitzonderingen na maakte alleen ons buitenbad in Amersfoort het Bosbad tijdens de zomerperiode gebruik van payrollers. Diversiteit en Inclusie In 2023 is het diversiteitsportaal van de SER opengesteld en zijn de eerste rapportages aangeleverd. Als we kijken naar de man-vrouwverhouding in het bestuur, de RvC en het ambitieteam dan zien we dat daar een mooie balans is. Bij eventueel vertrek van collega's in deze lagen zal het in stand houden van deze balans onderdeel zijn van de wervingsstrategie. SRO is een maatschappelijke organisatie en ziet diversiteit en inclusie als zeer belangrijk. Een onderwerp waar we als organisatie bewust mee bezig moeten blijven. SRO wil een inclusieve organisatie zijn en daarin ook een afspiegeling van de maatschappij. Met gelijke kansen voor iedereen. Ongeacht afkomst, gender, seksuele oriëntatie, religie, leeftijd etc. Diversiteit van onze medewerkers leidt tot betere samenwerking met onze opdrachtgevers en klanten en betere oplossingen. In 2023 hebben we daarom voor alle leidinggevenden en andere geïnteresseerde collega's een inspiratiesessie georganiseerd. Met behulp van VR-brillen zijn verschillende perspectieven bekeken rondom inclusie om daarna een bewustwordingsgesprek met elkaar te voeren. Recruitment De krapte op de arbeidsmarkt zet ook in 2023 door.
Begin 2023 is een nieuw ATS (applicant tracking system) in gebruik genomen, Recruitee. Het sollicitatieproces is daardoor voor zowel sollicitanten als vacaturehouders overzichtelijker geworden. Het sollicitatieportaal is vernieuwd, sluit beter aan bij de algemene SRO-website en maakt dankbaar gebruik van de content met ambassadeurs dat in 2022 is ontwikkeld. Sollicitanten reageren hier positief op. In 2023 zijn er 55 unieke vacatures vervuld met 264 medewerkers, dat zijn 100 meer kandidaten dan in 2022. In Recruitee hebben we 921 kandidaten verwerkt. SRO Academie De SRO Academie blijft in ontwikkeling. In 2023 zijn er 80 cursussen aangeboden. Het was een mix van cursussen op het gebied van persoonlijke ontwikkeling en meer vakinhoudelijke cursussen. Een voorbeeld van de vakinhoudelijke cursussen is de voortzetting van de opleiding die in 2022 in samenwerking met een externe partner is opgezet rondom het nieuwe ouder- en kindzwemmen van de ‘Ik Zwem’ lijn of logopedie voor collega’s die veelvuldig gebruik maken van hun stem in het werk. Bijvoorbeeld in de zwembaden of in de gymzalen waar de akoestiek soms lastig is. Voor collega’s die voor het werk veel gebruik maken van e-mail zijn er inbox zero cursussen georganiseerd om handiger gebruik te maken van e-mail en outlook. Ook in 2023 zijn vanuit de pijler ‘vitale organisatie’ cursussen aangeboden op het gebied van vitaliteit.
Een voorbeeld daarvan was een yoga workshop met daarin focus op ademhaling en ontspanning. Dit was een van de wensen uit het medewerkersonderzoek van 2021, we merken dat het door collega’s erg wordt gewaardeerd dat dit is gehoord en opgepakt. De reacties op de cursus waren erg positief: “ik zou mij zo weer opgeven voor een soortgelijke training. En dat terwijl ik had verwacht er te 'nuchter' voor te zijn.” En “mooie extra tool om meer balans te vinden tijdens werk.”
- 22 -
NV SRO
Verzuim Het gemiddelde verzuimpercentage over 2023 is 8,91%. Het percentage schommelt tussen 8,64% in november en 9,31% in februari, waarbij er over het algemeen een lichte stijging in de wintermaanden en een daling in de zomermaanden te zien is. We willen het verzuim structureel verlagen en we werken aan een plan met daarin op te nemen maatregelen om het verzuim terug te dringen. Wat betreft de verzuimduur die het grootste deel van het totale verzuimpercentage uitmaakt blijkt dat lang verzuim (43-365 dagen) en extra lang verzuim (meer dan 365 dagen) het grootste deel van het totale verzuimpercentage uitmaken. Kort verzuim maakt over het algemeen een relatief klein deel uit van het totale verzuimpercentage. Ten opzichte van 2022 zien we dat meer sprake is van frequent verzuim. Wanneer medewerkers vaker dan 4 keer per jaar of 2 keer in 3 maanden verzuimen krijgen leidinggevenden automatisch een signaal in AFAS om met die medewerker het gesprek aan te gaan. Medewerkerstevredenheid Anderhalf jaar na het tweede medewerkersonderzoek met Great Place to Work hebben we in mei en juni 2023 een vervolg onderzoek gedaan. Voor het onderdeel SRO Velsen BV was dit een nulmeting. Van alle collega’s die uitgenodigd zijn om het onderzoek in te vullen heeft 45% daar gehoor aan gegeven. De ‘trust index’, het uiteindelijke cijfer voor SRO, kwam op 67%.
Helaas betekent dit een daling van 2% ten opzichte van het onderzoek in 2021. Op de vraag ‘Alles overziend vind ik deze organisatie een ‘Great Place To Work’ heeft 72% positief geantwoord. Hierin zien we een stijging van 2% ten opzichte van 2021.
Als we kijken naar de hoogst scorende stellingen dan is dat vanuit diversiteit en inclusie gezien ook een mooie score. Bij de laagst scorende stellingen worden een aantal stellingen weergegeven waar
- 23 -
NV SRO
SRO geen invloed op heeft gezien het type organisatie dat we zijn, zoals de stelling naar de verdeling van de gerealiseerde winst. Dit zien we ook terugkomen bij de stellingen over de arbeidsvoorwaarden. Deze punten nemen we mee naar 2024 voor verdere uitwerking waar mogelijk. Risicomanagement Een goede beheersing van risico’s en benutting van kansen zijn cruciaal voor het creëren van waarde voor de stakeholders van SRO. Risicobeheersing is een integraal onderdeel van onze dagelijkse bedrijfsvoering. Kansen en bedreigingen worden tijdig geïdentificeerd en beheerst binnen onze risicotolerantie. We hanteren het beleid dat de continuïteit van de bedrijfsvoering moet worden gewaarborgd met een gezonde balans tussen risico en rendement. Dit zien we terug in de wijze waarop we met de verschillende soorten risico’s omgaan. Voor de operationele risico’s wordt een beperkte risicoacceptatie gehanteerd. Als het gaat om financiële risico’s staan we voor een stabiel financieel beleid met minimale en goed beheersbare risico’s. Op het gebied van compliance met weten regelgeving hanteren wij een zerotolerancebeleid. Waar nodig en mogelijk hebben we adequate verzekeringen afgesloten om een mogelijke impact van die risico’s te beperken. We volgen de externe wet- en regelgeving. Daarnaast hanteren we interne richtlijnen zoals onze gedragscode, onze kernwaarden, de klokkenluidersregeling etc.
Gezamenlijk vormen deze richtlijnen de beheersingskaders waarbinnen we onze doelen verwezenlijken. De actuele regelingen zijn beschikbaar voor al onze medewerkers. Bij indiensttreding worden deze kaders aan nieuwe medewerkers aangeboden. In de planning- en controlcyclus worden de operationele en financiële parameters nauwkeurig gevolgd en waar nodig bijgestuurd om de risico’s te mitigeren. In aanvulling op de maandelijkse planning- en controlcyclus worden in het vierde kwartaal de verwachtingen voor het opvolgende jaar vastgesteld, op basis van toekomstgerichte macro-economische trends, branchespecifieke informatie en de maandelijkse operationele en financiële rapportages, gevolgd door een aantal forecastmomenten gedurende het boekjaar. De rapportages worden aangepast bij een gewijzigde managementinformatiebehoefte, waardoor effectieve sturing mogelijk blijft. De directie is verantwoordelijk voor de opzet, het bestaan en de werking van de systemen voor risicobeheersing en -controle en legt hierover periodiek verantwoording af aan de Raad van Commissarissen. Dit vormt de basis voor het toezicht door de Raad van Commissarissen op de kwaliteit van de systemen voor risicobeheersing en -controle. Ook doet de externe accountant in zijn jaarlijkse management letter verslag van de uitkomsten van zijn werkzaamheden over de interne beheersing bij SRO.
SRO voert periodiek een risicosimulatie uit. Uit de risicosimulatie blijkt dat het weerstandsvermogen van NV SRO voor 2023 voldoende is. In de komende jaren zal het groepsvermogen nog verder stijgen, eind 2023 was deze al € 13.495K, rekening houdend met VPB en jaarlijkse gewenste dividenduitkering ad € 400K. Afhankelijk van het voordoen van risico’s en de jaarlijkse dotatie van het resultaat aan het groepsvermogen zal niet direct aan de norm voor het weerstandsvermogen worden voldaan. In totaal zijn er 18 risico’s onderkend, waarbij het risico energiecrisis en verlies van omzet door meer concurrentie en afname van opdrachten een relatief grote impact heeft op het weerstandsvermogen. Met de risk management tool van Naris bepalen wij het weerstandvermogen en het risicoprofiel en passen dit zo nodig aan.
- 24 -
NV SRO
Frauderisico De directie van SRO is zich bewust van het inherente risico van fraude die zij, zowel intern als extern, loopt bij het uitvoeren van haar activiteiten en dienstverlening. De directie heeft in 2023 potentiële frauderisico’s besproken, zowel intern als extern met haar accountant. Op enkele onderdelen in de bedrijfsvoering is sprake van een hoger dan normaal risico op non-compliance. Deze risico’s hebben in 2023 extra aandacht gekregen, waarbij aanvullende interne beheersingsmaatregelen zijn ingevoerd. Externe partijen moeten er op kunnen vertrouwen dat SRO en haar medewerkers op een betrouwbare, eerlijke en zorgvuldige manier zaken doen. Daarom heeft SRO een gedragscode opgesteld die aan iedere medewerker bij indiensttreding wordt overhandigd. Het belang van de gedragscode en de naleving wordt periodiek benadrukt en is onderwerp van gesprek tussen leidinggevende en medewerker. Er is een vertrouwenspersoon en meldpunt ingesteld waarbij eventuele misstanden vertrouwelijk kunnen worden gemeld. Onze (financiële) processen kenmerken zich door de aanwezigheid van functiescheiding. Hiermee voorkomen we dat slechts één persoon ongecontroleerd transacties of verplichtingen kan aangaan, autoriseren, verwerken en afwikkelen en toegang heeft tot activa.
Ondanks alle beheersingsmaatregelen resteert het risico dat management of directie maatregelen doorbreekt en het risico van samenspanning tussen medewerkers. Transparante besluitvorming, de governance structuur, een open cultuur waarbij we elkaar durven aan te spreken, de aanwezigheid van een vertrouwenspersoon om niet-integer handelen (anoniem) te melden, periodieke interne en externe audits op de naleving van beheersingsmaatregelen moeten er toe bijdragen dat override of controls wordt gesignaleerd. Gezien de aard van het product, de markt waarin SRO zich begeeft, onderkent de directie een risico op non-compliance. De in 2023 besproken frauderisico’s geven goed inzicht in deze risico’s en het belang van het aanscherpen van een aantal procedures. We hebben de 11 aanbevelingen van de NBA inzake frauderisicobeheersing intern doorgenomen en besproken in de vergadering van de Raad van Commissarissen. Het grootste deel van de aanbevelingen hadden we voor het verschijnen van de NBA-publicatie al opgevolgd. Van een viertal aanbevelingen gaan we aanpassingen doen in onze interne processen om volledig te voldoen aan de NBA-publicatie. De afgelopen jaren zijn er regelmatig berichten in de media over cyberaanvallen, gevallen van ransomware en datalekken. Gezien de activiteiten van SRO heeft informatiebeveiliging vanuit de
perspectieven continuïteit, fraude en privacy en daarmee samenhangende reputatie een hoge prioriteit. Tijdens de dagelijkse bedrijfsvoering vinden controles plaats om vast te stellen of gewerkt wordt volgens de daarover gemaakte afspraken, waaronder de diverse protocollen voor informatie- beveiliging. Daarnaast worden de kwaliteit en naleving van de getroffen beheersingsmaatregelen periodiek beoordeeld. Periodiek wordt de beheersing van informatiebeveiliging getoetst, zowel via interne als externe audits. Met behulp van een externe partij heeft SRO in 2023 de ISO 27001 audit doorlopen zonder zich daarvoor te willen certificeren. Eventuele verbeterpunten vormen de input voor verdere aanscherping en/of naleving van het informatiebeveiligingsproces.
- 25 -
NV SRO
De directie is van mening dat, met alle analyses en getroffen beheersingsmaatregelen, de risico’s met betrekking tot een beheerste en integere bedrijfsvoering inzichtelijk zijn en op een adequate wijze worden gemitigeerd. • Vooruitzichten Het jaar 2024 zal in het teken staan van het uitvoering geven aan ons nieuwe strategische plan. We hebben het jaar 2023 met een positief resultaat kunnen afsluiten en zien het komende jaar met vertrouwen tegemoet. We zijn verheugd met onze bestaande opdrachtgevers en aandeelhouders en kijken uit naar de samenwerking de komende jaren. De financiële vooruitzichten zijn goed. We werken voor tien gemeenten en dat geeft een solide basis. De verwachtingen voor veel van onze activiteiten zijn goed en we blijven vernieuwen om onze opdrachtgevers en aandeelhouders te kunnen bedienen. Op de iets langere termijn zijn de vooruitzichten vanzelfsprekend lastig nauwkeurig in te schatten. Daar komt bij dat het jaar 2026 bij gemeenten een “ravijnjaar” worden genoemd omdat gemeenten dan belanden tussen het oude financiële systeem, dat in 2025 afloopt, en het nieuwe dat per 2027 van kracht wordt. Gemeenten geven aan dat hun begrotingen in 2026 onder grote financiële druk komen te staan.
Wij bedanken alle stakeholders, onze medewerkers, klanten, opdrachtgevers, aandeelhouders en al onze andere relaties voor hun bijdrage aan het succes van SRO, niet enkel in 2023 maar in alle jaren vanaf onze oprichting tot heden en ook in de nabije toekomst. Amersfoort, 17 mei 2024
M.J. van Vilsteren-van Oostveen Directeur/Bestuurder
M.C. Bloemsma Directeur/Bestuurder
- 26 -
GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2023
NV SRO (in duizenden euro's) 1 GECONSOLIDEERDE BALANS PER 31 DECEMBER 2023 (voor resultaatbestemming)
31 december 2023
31 december 2022
ACTIVA Vaste ac,va Materiële vaste ac$va Financiële vaste ac$va
(1) (2)
7.613 76
6.894 115 7.689
7.009
Vlo3ende ac,va Voorraden Onderhanden projecten Vorderingen Liquide middelen
(3) (4) (5)
142 2.650 8.932 25.344
- 28 -
131 2.453 6.796 20.690 37.068
30.070
44.757
37.079
NV SRO (in duizenden euro's)
31 december 2023
31 december 2022
PASSIVA Groepsvermogen
(6)
Eigen vermogen Aandeel van derden in het groepsvermogen
13.499
12.151
990
684 14.489
12.835
Voorzieningen
(7)
16.069
12.981
Kortlopende schulden
(8)
14.199
11.263
44.757
37.079
- 29 -
NV SRO (in duizenden euro's) 2
GECONSOLIDEERDE WINST-EN-VERLIESREKENING OVER 2023
2023
Ne3o-omzet Overige bedrijfsopbrengsten
(9) (10)
Som van de bedrijfsopbrengsten
2022
46.945 34.876
40.406 27.084
81.821
67.490
Kosten Kosten projecten Kosten exploita$e en andere externe (11) kosten (12) Personeelskosten (13) Afschrijvingen Algemene beheerskosten
10.445
7.730
39.515 27.145 930 1.782
33.574 22.687 895 1.602
Som van de bedrijfskosten
79.817
66.488
Bedrijfsresultaat
2.004
1.002
135
-24
2.139
978
-495
-224
1.644
754
Financiële baten en lasten Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening voor belas,ngen Belas$ngen resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening
(14)
Belas$nglaten$e Aandeel van derden in het groepsresultaat
-
2
-296
-162
Resultaat na belas,ngen
1.348
594
- 30 -
NV SRO (in duizenden euro's) 3
GECONSOLIDEERD KASSTROOMOVERZICHT 2023
Het kasstroomoverzicht is opgesteld volgens de indirecte methode. 2023
2022
Kasstroom uit opera,onele ac,viteiten Bedrijfsresultaat
2.004
1.001
Aanpassingen voor: Afschrijvingen Muta$e voorzieningen
930 3.088
895 4.934
Veranderingen in het werkkapitaal: Muta$e voorraden Muta$e onderhanden projecten Muta$e vorderingen Muta$e kortlopende schulden
-10 -195 -2.135 2.936
-25 -1.145 766 624
Kasstroom uit bedrijfsopera$es
6.618
Ontvangen interest Betaalde interest Vennootschapsbelas$ng Aandeel van derden in het groepsresultaat
192 -57 -495 -296
Kasstroom uit opera$onele ac$viteiten
7.050 11 -34 -223 -162
-656
-408
5.962
6.642
Kasstroom uit investeringsac,viteiten Investeringen in materiële vaste ac$va Desinvesteringen materiële vaste ac$va
-1.694 52
Kasstroom uit investeringsac$viteiten
-1.522 -1.642
-1.522
Kasstroom uit financieringsac,viteiten Afname overige vorderingen Muta$e aandeel derden
29 306