SON Jaarstukken 2023
Tekst van het document
Jaarstukken 2023
Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Inhoudsopgave Inhoudsopgave ......................................................................................................... 2 Voorwoord ................................................................................................................ 4 1. Jaarverslag............................................................................................................ 5 1.1. Over onze dienstverlening in 2023 ....................................................................... 5 1.2. Programmaverantwoording ............................................................................... 10 1.2.1. Programma Algemeen Bestuur............................................................................ 10 1.2.2. Programma Financieel-maatschappelijke dienstverlening en voorzieningen .. 11
1.3. Verloop van Onvoorzien ..................................................................................... 20 1.4. Verplichte paragrafen ......................................................................................... 20 1.4.1. Weerstandsvermogen en risicobeheersing ......................................................... 20 1.4.2. Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................. 22 1.4.3. Financiering .......................................................................................................... 22 1.4.4. Bedrijfsvoering ..................................................................................................... 24
2. Jaarrekening ....................................................................................................... 33 2.1. Overzicht van baten en lasten ............................................................................ 33 2.2. Balans per 31 december ..................................................................................... 34 2.3. Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ........................................ 35 2.3.1. Activa..................................................................................................................... 35 2.3.2. Passiva .................................................................................................................. 37 2.4.1. Algemeen Bestuur ................................................................................................ 38 2.4.2. Financieel-maatschappelijke dienstverlening en voorzieningen ...................... 40 2.4.3. Incidentele baten en lasten.................................................................................. 41
2.4.4. Toelichting resultaat voor en na bestemming ............................................... 41 2.5. Toelichting op de balans .................................................................................... 42 2.5.1. Activa..................................................................................................................... 42 2.5.2 Passiva ................................................................................................................... 45 2.5.3. Niet uit de balans blijkende verplichtingen ........................................................ 49
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
2.4. Toelichting op de baten en lasten ...................................................................... 38
2.5.4. Gebeurtenissen na balansdatum ......................................................................... 50
3. Overige gegevens ............................................................................................... 51 2
Verantwoordelijkheid Dagelijks Bestuur .................................................................. 51 3.1. Controleverklaring .............................................................................................. 52 3.2. Voorstel tot vaststelling van de jaarrekening en resultaatbestemming .......... 53
4. Bijlagen ............................................................................................................... 54 Categoriale indeling rekening ................................................................................... 54 Programmarekening.................................................................................................. 55 Mutaties Reserves ...................................................................................................... 56 Berekening van de afrekening met de deelnemende gemeenten .......................... 56 Afrekening Bestaanskosten 2023 .............................................................................. 57 Statistische gegevens ................................................................................................ 58
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
3
Voorwoord Voor u liggen de jaarstukken 2023 over de uitvoering van schulddienstverlening van de Gemeenschappelijke Regeling Stadsbank Oost Nederland (SON). De jaarstukken bestaan uit het jaarverslag 2023, de jaarrekening 2023 en een aantal bijlagen. We zijn in 2023 samen met onze gemeenten aan de slag gegaan om de nieuwe ambitie voor de Stadsbank in de praktijk te brengen. Om samen mensen met schulden nog beter en sneller te helpen waarbij de menselijke maat en vertrouwen voorop staat. #klant voorop! Hiermee zetten we het toekomstprofiel van de Stadsbank neer als een klant- en resultaatgerichte expertise organisatie in optimale verbinding met en faciliterend naar gemeenten en hun regie op het sociaal domein. Daarmee vergroten we de impact van de dienstverlening van de Stadsbank in het brede gemeentelijk sociaal domein. Want schulden komen (bijna) nooit alleen. Het oplossen van schulden en het brengen van financiële rust brengt hulp en perspectiefverbetering op andere terreinen, zoals wonen, werk en zorg dichterbij. We krijgen terug van klanten en gemeenten dat de ingezette verandering merkbaar is. En tegelijkertijd dat er nog meer potentie is in klantgerichtheid en zichtbaarheid. Daar werken we met vertrouwen hard aan door.
Daarbij ook inspelend op nieuwe ontwikkelingen als sneller perspectief bij schulden (halvering van de aflosperiode), werkend aan procesoptimalisaties in onder meer budgetbeheer en het uitbreiden van best practices, bijvoorbeeld de aanpak voor jongeren met schulden.
Enschede, april 2024 Dhr. Arjan Kampman Voorzitter Dagelijks Bestuur
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
We sluiten 2023 af met een positief financieel resultaat van €!288.900, mede door incidentele baten. We blijven samen hard aan de slag voor een geldzorgenvrije toekomst voor onze inwoners.
4
1. Jaarverslag 1.1. Over onze dienstverlening in 2023 #Klantvoorop – een klant- en resultaatgerichte dienstverlening Samen met gemeenten is in 2023 een doorontwikkeling ingezet van proces- en productgericht werken naar klant- en resultaatgericht werken. We ontwikkelden Klantreis ’23: een gebundelde klantgerichte aanpak op maat voor klant en gemeente. Waarin we met de menselijke maat werken aan een nieuwe en financieel gezonde toekomst voor onze klanten. Om aan te sluiten bij de lokale variatie in uitvoering is de Klantreis ‘23 in drie pakketten gegoten: ontzorging, hybride en basis en hebben gemeenten hier een keuze in gemaakt. Hiermee zetten we het toekomstprofiel van de Stadsbank neer als een klanten resultaatgerichte expertise organisatie in optimale verbinding met en faciliterend naar gemeenten en hun regie op het sociaal domein. Daarmee vergroten we de impact van de dienstverlening van de Stadsbank in het brede gemeentelijk sociaal domein. Want schulden komen (bijna) nooit alleen. Het oplossen van schulden en het brengen van financiële rust brengt hulp en perspectiefverbetering op andere terreinen, zoals wonen, werk en zorg dichterbij.
•
•
Extra aandacht voor de klant met daarbij het bieden van acute hulp, een extra gesprek om de klant nog beter te betrekken bij zijn klantplan, screening van post om nog sneller inzicht te krijgen in de financiële situatie en informatie verzamelen en schuldenoverzichten maken, waar mogelijk samen met de klant; Vergrote zichtbaarheid en beschikbaarheid op locatie bij alle gemeenten;
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Concreet betekende dit in 2023:
5
• •
• • • •
Monitoring en signalering – wekelijks aandacht voor de voortgang en bijzonderheden van onze klanttrajecten; Afstemmen gemeenten – relevante bevindingen direct bespreken en structureel de voortgang doornemen. Daarnaast spreken we iedere gemeente op managementniveau twee keer per jaar om de samenwerking goed te laten verlopen; Klantplan – in basisversie met aandacht voor de doorontwikkeling hiervan; Veel nieuwe collega's met nieuwe inbreng; Het werken aan het eigen maken van de nieuwe klantbenadering door middel van training en praktijk coaching; Vergrote zichtbaarheid bij partners zoals zorgorganisaties, scholen en woningcorporaties.
We krijgen terug van klanten, collega’s en gemeenten dat de ingezette verandering merkbaar is. En tegelijkertijd dat er nog meer potentie is in klantgerichtheid en zichtbaarheid. Daar werken we met vertrouwen hard aan door.
In de periode vóór juli ’23 daalde het aantal aanmeldingen. Om de verwachte toestroom van 1 juli voor te zijn, hebben we partners gevraagd eerder klanten naar ons door te sturen. Deze zijn zo snel mogelijk na 1 juli opgepakt volgens de nieuwe regelgeving en periode. Tevens zijn alle nieuwe schuldregelingen snel opgepakt.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Up to date dienstverlening Sneller perspectief bij schulden; verkorting Wsnp en Msnp Op 1 juli 2023 is de looptijd van de wettelijke schuldsanering (Wsnp) gehalveerd van 36 naar 18 maanden als gevolg van de wijziging van de Faillissementswet. Ook de aflosperiode in de Minnelijke schuldregeling natuurlijke personen (Msnp) is verkort naar 18 maanden.
6
Verkorting van een schuldregeling levert alleen wat op als het lukt om terugkeer in de problematische schulden in de toekomst te voorkomen. Met de klantreis is samen met gemeenten een beweging van betere begeleiding ingezet. Dat richt zich met name op de voorkant/start van het klantproces en de inzet van de klantregisseur (kennismaking, snel helpen, aansluiting en veel op locatie bij gemeenten). Intensivering van de begeleiding in budgetbeheer is voor een deel geregeld. Samen met gemeenten wordt verkend hoe, als gevolg van de halvering van de MSNP, budgetbeheer nog optimaler ingezet kan worden. Project Procesoptimalisatie Budgetbeheer Ter ondersteuning van de Klantreis #klantvoorop wordt onze dienstverlening voor financiële stabiliteit (budgetbeheer) doorontwikkeld via een nieuwe applicatie (Smart FMS). Vorig jaar is een start gemaakt met de implementatie van deze applicatie. De applicatie levert voordelen op voor zowel de klant als de Stadsbank, zoals een uniek bankrekeningnummer (IBAN-nummer) waardoor o.a. automatische incasso’s mogelijk zijn. Daarnaast kan de klant zijn/haar financiële situatie beter en real-time inzien. Voor een zorgvuldige uitstroom en het streven naar redzaamheid kan de klant het IBAN-nummer behouden en gefaseerd de ondersteuning van de Stadsbank afbouwen.
Deze procesoptimalisatie vraagt een behoorlijke tijdsinvestering, waarbij alle klanten persoonlijk benaderd worden om deze overgang toe te lichten en de benodigde documentatie te regelen (alle klanten tekenen persoonlijk voor een nieuwe rekening vanuit de Rabobank). Op basis van de huidige stand van zaken verwachten we de werkzaamheden in het eerste halfjaar van 2024 af te kunnen ronden. Van daaruit kan verder gebouwd worden aan budgetbeheer en –begeleiding, zoals hierboven ook reeds benoemd is.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
7
Omvang van de dienstverlening In afstemming met het Platform en rekening houdend met gemeentelijke keuzes, is de omvang van de geraamde standaard dienstverlening 2023 bepaald. Bij deze raming is deels rekening gehouden met toename van aanmeldingen schuldhulpverlening en daarmee ook toename van de overige dienstverlening vanwege de energiecrisis en stijgende inflatie. Het eerste half jaar bleek de dienstverlening gelijk aan die van het eerste half jaar 2022. Mede vanwege rijksmaatregelen werd de energiecrisis gedempt. Ook bleef de omvang van de dienstverlening wat achter doordat veel doorverwijzers en klanten de verkorting van de MSNP afwachtten. Na 1 juli zagen we een toename in aanmeldingen, die daarna weer stabiliseerde op een niveau hoger dan de aanmeldingen in dezelfde periode van 2022. Over heel 2023 hebben we 16% meer aanmeldingen gehad in vergelijking met 2022. Zie verder de overzichten van alle typen dienstverlening en gemeenten vanaf pagina 58. Nieuwe initiatieven Financieel ontzorgen van statushouders Met het nieuwe inburgeringsstelsel dat per 1 januari 2022 is ingegaan, kregen gemeenten onder meer de taak de financiële zelfredzaamheid van statushouders te stimuleren. Samen met de Stadsbank is hier een tripartiete samenwerking op ontwikkeld tussen gemeenten, maatschappelijke organisaties en de Stadsbank.
De Stadsbank heeft in 2023 zes Twentse gemeenten ondersteund vanuit haar expertise om statushouders financieel te ontzorgen en daarmee op weg te helpen naar een duurzaam financieel gezond leven.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Jongeren en schulden Steeds meer jongeren in Nederland krijgen te maken met schulden of betalingsachterstanden. En dat terwijl ze de weg naar schuldhulp vaak moeilijk vinden of niet in willen gaan. Voor en in samenwerking met de gemeente Enschede is een schuldenaanpak voor jongeren ontwikkeld. Vanuit de expertise van de Stadsbank wordt, in samenwerking met de jongerencoaches van de gemeente, ingezet op het snel, toegankelijk en laagdrempelig voorkomen of oplossen van problematische schulden. En dat levert resultaat op. Zie onderstaand artikel van onze collega Gijs Katier dat in TC Tubantia verscheen afgelopen jaar. Momenteel wordt samen onderzocht hoe deze aanpak uitgebreid kan worden om nog meer jongeren te bereiken. Ook worden binnen de samenwerkingsagenda van de Twentse Koers ervaringen met andere gemeenten en partners uitgewisseld en zijn we in gesprek met de gemeente Oldenzaal om deze aanpak daaruit te rollen, waarbij Saxion onderzoek zal doen naar de inzet en resultaten.
8
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Energiearmoede en noodfondsen In 2023 heeft de Stadsbank voor de gemeenten Enschede en Almelo een deel van de uitvoering van de noodfondsen energiearmoede verzorgd. Voor de gemeente Enschede heeft de Stadsbank het traject van beoordeling tot uitbetaling verzorgd. Voor de gemeente Almelo ging het om de verstrekking en administratieve afhandeling. De beoordeling werd door de gemeente verzorgd. Deze inzet is lopende het jaar beëindigd.
9
1.2. Programmaverantwoording 1.2.1. Programma Algemeen Bestuur Doelstellingen • Het dagelijks- en algemeen bestuur geeft sturing en neemt besluiten door oog te hebben voor de belangrijkste bestuurlijke en maatschappelijke ontwikkelingen. • Deze sturing en besluitvorming is gericht op een effectieve en efficiënte dienstverlening bij de Stadsbank. Welke resultaten hebben we gerealiseerd? • Management & directie heeft dit jaar periodiek verantwoording afgelegd aan het bestuur over het gevoerde beleid, de verzorgde dienstverlening en de hiervoor benodigde financiële middelen. • Het “Platform” is een permanente ambtelijke adviescommissie. Zij geeft zowel aan het bestuur als de directeur van de Stadsbank gevraagd en ongevraagd advies over het gevoerde beleid en de te leveren dienstverlening. Bij nieuwe ontwikkelingen zoals de klantreis en budgetbegeleiding wordt het platform in een vroeg stadium betrokken. Wat hebben we hiervoor gedaan? • Management & directie heeft de periodieke verantwoording via de Voorjaarsnota 2023 en de Najaarsnota 2023 afgelegd aan het bestuur. • Zowel bij de Voorjaarsnota 2023 als de Najaarsnota 2023 is een wijziging van de begroting 2023 voorgesteld door het algemeen bestuur doorgevoerd • Het Platform heeft 4 keer vergaderd. • Het Dagelijks Bestuur heeft 4 keer vergaderd. • Het Algemeen Bestuur heeft 2 keer vergaderd. Wat heeft het gekost?
Algemeen Bestuur (bedrijfsvo ering) Lasten Baten Saldo
2023 Begroting na Realisatie wijziging 4.592.100 4.880.100 4.592.100 4.880.100 -
2022 Realisatie 4.466.700 4.426.700 - 40.000
Onder dit programma wordt nagenoeg alle materiële en personele overhead verantwoord.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Programma 1 (bedragen in €)
10
1.2.2. Programma Financieel-maatschappelijke dienstverlening en voorzieningen Doelstellingen • • •
Onze klant- en resultaatgerichte expertiseorganisatie is in optimale verbinding met, en faciliterend naar, gemeenten en hun regie op het sociaal domein. De klant staat hierbij voorop. We vergroten hiermee de impact van de dienstverlening van de Stadsbank in het gemeentelijk sociaal domein stapsgewijs.
Onze dienstverlening in één oogopslag:
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
11
Wat hebben we gerealiseerd? Zie voor de highlights de rapportage onder 1.1. verslag over 2023 #Klantvoorop – een klanten resultaatgerichte dienstverlening op pagina 5 van deze jaarstukken. De resultaten in cijfers zijn in onderstaande tabel terug te lezen.
Resultaat Product
2023 Begroot Realisatie
2022 Realisatie
Stand. Stand. Add. Add.
1.549 26 1 5
1.622 27 8 2
1.465 30 2 6
Stand. Stand. Stand. Stand.
1.790 744 29 358
1.703 786 26 297
1.668 604 26 403
Stand. Stand.
649 985 3.737 166 925 1.033 100
665 929 3.677 186 899 1.059 113
630 922 3.966 174 997 1.051 81
Stand. Stand. Stand. Stand. Stand.
677 17 549 2 139 17 2
604 16 155 549 2 134 10 2
698 13 202 746 160 24 3
Stand.
140
148
155
Add. Stand. Stand. Stand. Stand. Stand.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Indicatiestelling Reguliere indicatiestelling Crisis-interventie Huisbezoek Multidisciplinair overleg Kredietverlening Kredietbeoordeling Verstrekte Sociale leningen Verstrekte Herfinancieringen Verstrekte Saneringskredieten Stabilisatie en Herstel Financiële Huishouding Opstart budgetbeheer Beëindiging budgetbeheer Actieve BBR per 31/12* Waarvan Budgetzorg Waarvan zelfbetalers Meerderjarigenbewind lopend* Meerderjarigenbewind nieuw Minnelijk schuldregelen Bemiddeling schuldregeling Beh. Standaard bet. Regeling* Gerealiseerde schuldbemiddeling* Beh. Standaard schuldbemiddeling* Voorlopige voorziening art. 284 Verklaring & Verzoekschrift art. 285 Dwangakkoord art. 287 a Moratorium art. 287 b Nazorg Nazorg * 'Begroot' - gemiddeld over 2023 'Realisatie' - actueel per 31-12
Soort dienst
12
Prestatie indicatoren PI-1: Percentage klanten dat binnen 4 weken (3 dagen bij een crisissituatie) op het eerste gesprek is geweest. PI-2: Percentage succesvol afgehandelde crisisinterventies. PI-3: Percentage minnelijke trajecten waarbij akkoord is bereikt met de schuldeisers. PI-4: Percentage klanten dat door middel van BBR binnen termijn van 3 jaar zelfstandig hun financiën kunnen beheren. PI-5: Percentage succesvol afgeronde minnelijke schuldregelingen. PI-6a: Recidieven: percentage klanten dat na een tussentijdse beëindiging van een minnelijke regeling binnen 1 jaar terug komt. PI-6b: Recidieven: percentage klanten dat na succesvol afronden van een minnelijke regeling binnen 3 jaar terugkomt.
2021
2022
2023
82%
72%
74%
85%
90%
93%
74%
87%
74%
46%
47%
43%
95%
95%
94%
0,1%
0,1%
0,2%
0,1%
0,2%
0,1%
In de bijlage onder “Statistieken” zijn de indicatoren per gemeente weergegeven. Bij de eerste indicator speelt mee dat er situaties zijn waarin de Stadsbank wel de voorwaarden schept voor het houden van een gesprek binnen 4 weken, maar dat de termijn wordt overschreden door afzegging of niet verschijnen van de klant.
In 2023 hebben we ons gericht op het vaststellen van prestatievelden die onze kernprioriteiten weerspiegelen. De volgende prestatievelden zijn benoemd en vastgesteld en zullen bovenstaande indicatorenset vervangen:
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Met de inzet van de dienstverlening van de Stadsbank gaan we samen met gemeenten voor meer maatschappelijke impact. Met de klantreis beogen we meer klanten duurzaam financieel redzaam te maken. De inzet van de dienstverlening van de Stadsbank betekent rust en ruimte voor aanpalende hulpverlening door financiële rust bij de klant en draagt bij aan het structureel terugdringen van financiële problematiek en daarmee een reductie in maatschappelijke problematiek. Deze effecten zitten met name op andere leefdomeinen, die landen in het brede gemeentelijke domein.
13
Jaarlijks wordt een klanttevredenheidsonderzoek gehouden. Klanten waarderen de dienstverlening van de stadsbank in 2023 gemiddeld met een 7.6. In 2023 is ook meegewerkt aan een onderzoek van de beleidstak van de Arbeidsinspectie naar de uitvoering van schuldhulpverlening. Onderdeel daarvan was het uitzetten van een vragenlijst onder inwoners die gebruik maken van schuldhulpverlening. Enschede is één van de gemeenten die voor dit deel van het onderzoek benaderd is. Met een respons van 26% (fors hoger dan overige gemeenten) waren de uitkomsten erg positief. Positiever dan gemiddeld wordt geoordeeld over de ervaringen met de hulpverlener en de resultaten van hulp van de Stadsbank. Het onderzoeksrapport verschijnt in 2024. Om onze dienstverlening blijvend te verbeteren en de input van klanten hiervoor te verrijken werken we samen met het lectoraat Social Work van Saxion aan de inzet van klantenpanels.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Door de nog korte periode dat de nieuwe koers in fasen geïmplementeerd is en de overgang naar nieuwe systemen wordt over 2023 nog niet over alle prestatievelden gerapporteerd op nieuwe wijze. In relatie tot kortere trajecten onderstaande grafieken over snelle opstart en een snelle start van de schuldenregeling.
14
Snelle opstart van aanmelding tot gesprek
Sneller schulden regelen
Schuldpreventie Schuldpreventie is erop gericht dat mensen financieel vaardig worden en hun financiën op orde kunnen houden. Als onderdeel hiervan hebben we in 2023 voorlichting gegeven op scholen en aan vrijwilligersorganisaties over financieel fit zijn en de risico’s en de gevolgen van het in schulden raken.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Wat hebben we hiervoor gedaan?
15
Vanuit basisscholen, maar ook vanuit VO/MBO/HBO scholen is veel behoefte is aan voorlichting, kennisoverdracht en scholing op het gebied van financiën. Vanuit de Stadsbank leveren collega's een bijdrage aan het verbeteren van de voorlichtingservaring en het vergroten van onze impact op de doelgroep.
Belangrijk in deze vernieuwde aanpak is de verschuiving naar proactief monitoren in plaats van reageren op signalen. Korte lijnen en wekelijkse overlegmomenten worden geïntegreerd om een continue verbinding zowel met de klant als de gemeente te behouden. Deze aanpak stelt ons in staat om snel te reageren op eventuele veranderingen in de situatie van de klant en directe ondersteuning te bieden. De gemeenten Rijssen-Holten, Oude IJsselstreek en Hengelo verzorgen de indicatiestelling zelf.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Kennismaking (Indicatiestelling) Het doel van het eerste kennismakingsgesprek is om een fundament te leggen voor een vertrouwensvolle relatie tussen de klant en ons. Het wordt daarbij uiteraard gekeken naar wat er direct ingeschakeld kan worden om de situatie te verbeteren. Het tweede gesprek richt zich meer op financiële zaken en het verstrekken van advies. Hier gaan we dieper in op de financiële situatie en wordt een stappenplan gemaakt hoe de situatie verbeterd/opgelost kan worden.
16
Kredietverlening De kredietverlening is ten opzichte van commerciële banken aan de onderkant van de markt gepositioneerd. Als gemeentelijke kredietbank richten we ons vanuit maatschappelijk oogpunt op een specifieke doelgroep. Uitgangspunt voor de tarieven is om deze onder de tarieven van de commerciële banken te positioneren. Het aantal verstrekte leningen is in 2023 ten opzichte van 2022 met 7,4% toegenomen. De totaal verstrekte netto kredietsom kwam uit op €!3 miljoen. In 2022 was dit € 2,6 miljoen. De betalingsachterstand ten opzichte van het uitstaande saldo op leningen is laag. We hebben een optimale afstemming met onze deurwaarder.
Door de inzet van budgetbeheer en een budgetplan zijn de betaling van de primaire lasten en overige financiële verplichtingen van de klant gewaarborgd en ontstaat financieel evenwicht. In het geval van betalingsachterstanden kan in overleg met de klant een betalingsregeling worden getroffen. De klant wordt ondersteund bij zijn financiële vragen en geadviseerd over aanvullende voorzieningen. Als iemand door lichamelijke of geestelijke problemen niet in staat is om zelf zorg te dragen voor zijn of haar financiën, dan kunnen de financiële zaken door een bewindvoerder uit handen worden genomen door middel van beschermingsbewind. Beschermingsbewind kan ook worden aangevraagd voor mensen met problematische schulden. Met tussenkomst van
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Financiële stabiliteit (budgetbeheer) De meeste financiële problemen van klanten zijn het gevolg van een structurele onbalans tussen inkomsten en uitgaven. Als rekeningen niet meer betaald (kunnen) worden, stapelen de problemen zich snel op, van aanmaning tot deurwaarder. Met alle negatieve gevolgen van dien, zoals dreigende huisuitzetting, afsluiting van energie. Een financiële onbalans vraagt om overzicht en inzicht.
17
een rechter wordt de complete financiële administratie uit handen genomen door een bewindvoerder.
Een schuldbemiddeling heeft vanaf 1 juli 2023 een looptijd van 18 maanden. Bij onwillige schuldeisers kan de klant een beroep doen op de Wet Schuldsanering Natuurlijke Personen (WSNP, het wettelijke traject). De Stadsbank ondersteunt de klant hierbij en geeft een verklaring af aan de rechtbank voor toelating tot de WSNP. Nazorg Voor alle klanten die uitstromen na budgetbeheer en/of een schuldregeling kent de Stadsbank een vorm van nazorg. Het doel van nazorg is om recidive te voorkomen. Binnen een jaar na de beëindiging van de aangeboden dienstverlening nemen we contact op en
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Schulden oplossen Met het regelen van de schulden van de klant, waarbij we met alle schuldeisers bemiddelen, proberen we de schuldensituatie van de klant op te lossen. Vaak is de volledige betaling van de schuldenlast door bijvoorbeeld betalingsregelingen of herfinanciering niet mogelijk. In een zogenaamd minnelijk traject kijken we altijd eerst of een saneringskrediet een oplossing biedt, anders proberen we een schuldbemiddeling op te starten en verzorgen en monitoren we dit. We zetten sterk in op saneringskredieten voor het regelen van schulden, want dit zorgt voor een snellere schuldenrust bij klanten en biedt duidelijkheid voor de schuldeisers.
18
bespreken we met de klant hoe het gaat en wat zijn financiële situatie is. Als er nog hulp nodig is bespreken we de (lokale) mogelijkheden hiervoor. Additionele dienstverlening (maatwerk) Naast de standaard dienstverlening verzorgt de Stadsbank voor een aantal gemeenten dienstverlening op maat. Inloopspreekuren en maatwerk op locatie Voor een aantal gemeenten verzorgt de Stadsbank maatwerk op locatie in de vorm van een inloopspreekuur en werkzaamheden gericht op preventie. Dit is voor de gemeenten Lochem, Montferland, Oldenzaal, Oude IJsselstreek en Twenterand. Financieel Ontzorgen De Stadsbank ondersteunt in 2023 zeven gemeenten vanuit haar expertise om statushouders financieel te ontzorgen en daarmee op weg te helpen naar een duurzaam financieel gezond leven. Dat zijn de gemeenten Dinkelland, Enschede, Hellendoorn, Losser, Oldenzaal, RijssenHolten en Tubbergen. Samenwerking Humanitas onder Dak (Moneyclass) De Stadsbank werkt samen met Humanitas onder Dak in de schuldhulpverlening aan dak- en thuisloze jongeren door veel aanwezig te zijn op de opvanglocatie en een laagdrempelige vorm van hulp te bieden, aansluitend bij de belevingswereld van deze jongeren. Vroegsignalering Voor de gemeente Oldenzaal verzorgt de Stadsbank, in samenwerking met gemeentelijke collega's, de vroegsignalering en de hieruit voortvloeiende signalen die om actie vragen.
Wat heeft het gekost?
Programma 2 (bedragen in €) Financieel- maatschappelijke dienstverlening en vo o rzieningen Lasten Baten Saldo
2023 Begroting na Realisatie wijziging 7.822.900 7.701.200 7.843.600 7.744.200 20.700 43.000
2022 Realisatie 7.457.900 7.836.000 378.100
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
De additionele dienstverlening met betrekking tot jongeren en schulden voor de gemeente Enschede en noodfondsen voor de gemeenten Enschede en Almelo zijn hierboven onder het verslag reeds toegelicht.
19
1.3. Verloop van Onvoorzien In het begrotingsjaar 2023 is nog geen post voor onvoorzien opgenomen. Dit is met ingang van het begrotingsjaar 2024 wel het geval.
1.4. Verplichte paragrafen 1.4.1. Weerstandsvermogen en risicobeheersing Vanaf het begrotingsjaar 2024 wordt het nieuwe bekostigingsmodel toegepast. Dat leidt tot een herijking van het risicoprofiel van de Stadsbank en daarmee de hoogte van het benodigde weerstandsvermogen. Het gaat dan met name om risico’s die voortvloeien uit de fluctuaties in de dienstverlening, in relatie tot het in de Strategische Agenda neergelegde uitgangspunt van meer voorspelbaarheid en minder variabiliteit in de bekostiging. De herijking is meegenomen in de nieuwe Nota Reserves en Voorzieningen 2024, die door het algemeen in de bestuursvergadering van 23 november 2023 is vastgesteld. Aanvullend hierop is het risico van juridische kosten voor de afwikkeling van een voormalig dienstverband inmiddels weggevallen en daarmee uit het risicoprofiel gehaald. Hiermee rekening houdend is de hoogte van het benodigde weerstandsvermogen per ultimo 2023 €!1.044.000. Na het toevoegen van het voorlopige saldo in de Jaarrekening 2023 komt het beschikbare weerstandsvermogen uit op €!1.354.800 bij een weerstandsratio van 1,3 (niveau ‘voldoende’). Het Algemeen Bestuur heeft voor de gewenste hoogte van het weerstandsvermogen de kwalificatie ‘voldoende’ (tussen 1,0 – 1,4) vastgesteld. We zitten met de toevoeging dus binnen deze kwalificatie.
De weerstandsratio mag voor twee jaar boven de grens ‘voldoende’ uitkomen, waarna die afgebouwd kan worden. Schematisch is dit als volgt weergegeven: 2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
20
Invalshoek financieel/economisch
Risico Onderwerp kosten
financieel/economisch
kosten
juridisch/wettelijk
aansprakelijkheid
financieel/economisch
kosten
Weerstandscapaciteit: benodigd stand Jaarrekening 2023 dekkingsgraad per 31-12-2023
Algemene Reserve weerstandsratio
Hoogte Weging Claim ongewenste situatie Risicobedrag weerstand Ongedekte kosten door wegvallende € 681.675 90% € 613.508 dienstverlening aan de deelnemende gemeenten (nieuw bekostigingsmodel) Ongedekte overhead door lagere autonome € 205.000 90% € 184.500 inkomsten (nieuw bekostigingsmodel) Schade en verliezen als gevolg van risico’s van € 205.000 50% € 102.500 materieel belang Extra werkzaamheden voor aanpassing € 205.000 70% € 143.500 werkprocessen, administratieve werkzaamheden en planning & control
Verloop Algemene Reserve Stand Najaarsnota 2023
Stand Weerstandsratio € 1.377.100 1,32
Mutaties 2023 Stand Jaarrekening 2023
€ -22.300 € 1.354.800 1,30
€ 1.044.008 € 1.354.800 1,30
Bestemmingsreserves Het Algemeen Bestuur heeft op 7 juli 2022 besloten om een ‘Bestemmingsreserve Procesoptimalisatie Budgetbeheer’ in te stellen voor een totaalbedrag van € 441.000 en deze reserve te voeden door een eenmalige bijdrage uit de Algemene reserve. Deze reserve zal naar verwachting in 2024 volledig zijn ingezet als dekking voor dit Project. Voorzieningen De bank heeft een viertal voorzieningen opgenomen. Deze voorzieningen zijn opgenomen voor het afdekken van een te kwantificeren financiële verplichting of financieel risico.
• • •
Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Financiële kengetallen Op basis van het BBV zijn de kengetallen en beoordeling van de onderlinge verhouding tussen de kengetallen in relatie tot de financiële positie in deze paragraaf weergegeven. De financiële kengetallen zijn een uniforme set van gegevens die gebruikt worden voor het geven van een beter inzicht in de financiële positie en daarmee ook informatie over de weeren wendbaarheid van de begrotingen. Voor de Stadsbank gaat het om de volgende drie kengetallen:
21
De berekening van de kengetallen is conform de ministeriële richtlijnen voor de wijze waarop kengetallen worden vastgesteld en opgenomen in de begroting en het jaarverslag van provincies en gemeenten (Stct. 2015, 20619).
Kengetallen
begroting 2023
2022
Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio
2023
0%
4%
-1%
34%
36%
37%
8%
6%
11%
1.4.2. Onderhoud kapitaalgoederen Eén van de basiselementen voor de financiële positie van de bank zijn de kapitaalgoederen en de onderhoudsstaat van deze goederen. Tot de kapitaalgoederen worden gerekend de gebouwen en de terreinen die in eigendom van de Stadsbank zijn. Het onderhoudsbeheersplan wordt jaarlijks geactualiseerd. De kosten van groot onderhoud betreffen dit jaar €!29.600 en worden ten laste gebracht van de Voorziening Onderhoud gebouwen en installaties. Dit jaar zijn de volgende noodzakelijke vervangingsinvesteringen uitgevoerd; • • •
Herinrichten bedrijfsterrein (fietsenstalling) Ombouw CV-installatie Uitbreiden camerasysteem en toegangscontrole
Treasurybeleid In 2023 zijn voor een totaalbedrag van €!82,5 miljoen aan ontvangen bedragen verwerkt en is er voor een totaalbedrag van €!88 miljoen aan uitgaande betalingen verricht vanaf de cliëntenverzamelrekening van de Stadsbank Oost Nederland. De verplichting tot schatkistbankieren geldt alleen voor de overtollige middelen van de bank. Het minimale drempelbedrag is vastgelegd op €!1 miljoen euro. In de onderstaande tabel worden per kwartaal de buiten ’s Rijksschatkist aangehouden middelen en de ruimte onder het drempelbedrag weergegeven.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
1.4.3. Financiering
22
Verslagjaar 2023 (bedragen x € 1000) Drempelbedrag 1.000 1.000 1.000 1.000 Kwartaal 1 Kwartaal 2 Kwartaal 3 Kwartaal 4 Kwartaalcijfer op dagbasis buiten 's Rijks schatkist 400 413 350 428 aangehouden middelen Ruimte onder het drempelbedrag 600 587 650 572 Overschrijding van het drempelbedrag -
De overtollige middelen van klanten zijn in een deposito gezet met een rente typische looptijd van 3 maanden, dan wel op rekening-courant of spaarrekening gehouden. Het bedrag dat in deposito is aangehouden bedroeg in 2023 €!750.000. Daarnaast is er nog circa €!1,8 miljoen aangehouden op een Rabobank spaarrekening. Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet voor het jaar 2023 is op basis van de werkelijke cijfers vastgesteld op €!1 miljoen. Dit betreft het berekende bedrag conform Modelstaat A over het 4e kwartaal van 2023. Er is sprake van een gemiddeld overschot aan vlottende middelen van €!2,7 miljoen. Renterisiconorm Het renterisico wordt getoetst op de renterisiconorm. Voor het berekenen van het renterisico wordt gebruik gemaakt van de Modelstaat B zoals die in de regeling Fido is vastgesteld. Op basis van de modelstaat B is het renterisico van de bank in het begrotingsjaar ruim onder de renterisiconorm. Renteschema Renteschema 2023 (bedragen in €) de externe rentelasten over de korte en lange financiering de externe rentebaten over de korte en lange financiering Saldo rentelasten en rentebaten
c1. De rente die aan de grondexploitatie moet worden doorberekend c2. De rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden doorberekend c3. De rentebaat van doorverstrekte leningen indien daar een specifieke lening voor is aangetrokken, die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend Aan taakvelden toe te rekenen externe rente d1. Rente over eigen vermogen d2. Rente over voorzieningen Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente e. f.
De aan taakvelden toe te rekenen rente (renteomslag) Renteresultaat op het taakveld treasury
40.700
40.700 n.v.t. n.v.t. 40.700 40.700 n.v.t. n.v.t. -
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
a. b.
-
23
1.4.4. Bedrijfsvoering De paragraaf bedrijfsvoering geeft inzicht in de stand van zaken en de beleidsverantwoording rond de bedrijfsvoering van de Stadsbank. Dit betreffen zowel de primaire processen als de ondersteunende processen en de sturing en beheersing ervan. De primaire werkprocessen zijn gericht op klantvriendelijkheid, snelle doorlooptijden, één aanspreekpunt voor de klant en kwalitatief hoogwaardige dienstverlening op basis van maatwerk, zoveel mogelijk op locatie en dicht bij de klant. De ondersteunende werkprocessen zijn o.a. gericht op het investeren en bewaken van een goede ICT (bijvoorbeeld het permanent bewaken van een veilige ICT-omgeving), het creëren en borgen van een prettige en plezierige werkomgeving en de uitvoering van adequaat Planning en Control en HR-beleid.
1.4.4.1. Ondersteunende functies Personeel algemeen
In 2023 is onder meer gerealiseerd: •
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Het personeelsbeleid van de Stadsbank is gericht op vakmanschap, vertrouwen, verantwoordelijkheid en vrijheid. Dit is vertaald naar vijf speerpunten: duurzame inzetbaarheid, verzuimreductie, vakmanschap, medewerker aan zet en HR als strategisch partner.
Nieuw beloningsbeleid We hebben het beloningsbeleid hernieuwd en vastgesteld met als doel een aantrekkelijk en transparant werkgever te zijn. 24
•
•
•
•
Nieuw beleid onkostenvergoeding stagiair en WEP Wij zien de inzet van stagiaires als waardevol, bieden jaarlijks veel stageplekken en willen hen in sommige gevallen ook na de stageperiode aan ons binden. Onze stagevergoedingen waren niet marktconform en zijn daarom verhoogd en nu ook voor alle opleidingsniveaus gelijk. We zijn hierdoor aantrekkelijker voor stagiaires en potentiële nieuwe medewerkers. Nieuw inwerkprogramma Het nieuwe inwerkprogramma zorgt er voor dat alle nieuwe medewerkers goed wegwijs gemaakt worden binnen de organisatie. Het inwerkprogramma is per functie ‘op maat’ uitgewerkt en schept duidelijkheid rondom taken, verantwoordelijkheden en verwachtingen. HR-cyclus In 2023 hebben we een vernieuwde HR-cyclus geïntroduceerd binnen de Stadsbank als belangrijk onderdeel van een professioneel personeelsbeleid. Het doel is om medewerkers te ondersteunen in leren en presteren zodat zij maximaal bijdragen aan het succes van de organisatie. Met de HR-cyclus kunnen we zorgen voor een optimale aansluiting tussen de doelstellingen van de organisatie en van het personeel. Samenwerking Saxion: Als werkgever hebben we zitting in de beroepsveldencommissies van de opleidingen Sociaal Juridische Dienstverlening en Social work voor een goede verbinding tussen opleiding en werkveld.
Leeftijdsopbouw In 2023 is de leeftijdscategorie 30-35 jaar het grootst. Hierbij is meegenomen het totale aantal medewerkers met een tijdelijk- en vast dienstverband. Aanpak ziekteverzuim Het gemiddelde verzuimcijfer van 2023 is 4,9%. Dit is aanzienlijk lager dan het gemiddelde verzuim over 2022 (10,1%). Het kortlopende en middellange verzuim is in 2023 laag (respectievelijk 0,8% en 0,7%). Het verzuimcijfer in de maand december was 5,0%. Onder meer door ons verzuimbeleid, de structurele aandacht die we hieraan besteden en ondersteunende verzuimtrainingen voor managers hebben we het gemiddelde verzuimcijfer weten te halveren. Het langdurig ziekteverzuimpercentage over 2023 is 3,5%. Gelet op het
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Formatie en loonkosten De formatie bedroeg ultimo 2023 in totaal 145,5 fte (174 medewerkers) met een flexibele schil van afgerond 17%. Dit percentage ligt boven de vastgestelde norm van 10%. Het gaat om 166 medewerkers met een dienstverband en 8 medewerkers op in huurbasis (uitzend/payrollbasis of detacheringsovereenkomst). In deze formatie zijn stagiaires niet inbegrepen. Per ultimo 2023 telde die formatie 11,1 fte (13 stagiaires). De totale loonkosten over 2023 bedragen €!9.653.200, waarvan €!453.200 betrekking heeft op de kosten voor de externe inhuur.
25
langdurig verzuim over 2023 is dit verzuim grotendeels niet arbeid gerelateerd en daarom soms beperkt te beïnvloeden.
Informatiebeveiliging en privacy Informatiebeveiliging Het Dagelijks Bestuur heeft in de vergadering van 17 november 2021 het ‘Informatiebeveiligingsbeleid 2022’ voor vier jaar vastgesteld. Het Informatiebeveiligingsteam (IST) van de SON heeft sommige beheermaatregelen van de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) beoordeeld als niet noodzakelijk. De ITmaatregelen met betrekking tot controle van logging van mogelijke inbreuken op de beveiliging worden niet centraal gemonitord op één plek, maar op meerdere plekken. In 2022 is het hiermee verbonden restrisico door het Dagelijks Bestuur geaccepteerd bij het vaststellen van de Verklaring van Toepasselijkheid (VVT). Door de komst van de nieuwe ISO-norm 27002 zal er in de loop van 2024 een vernieuwde BIO 2.0 verschijnen, gekoppeld aan de doorvertaling door de Rijksoverheid van de Europese NIS2-richtlijn over de beveiliging van netwerk- en informatiesystemen naar ons land. De structuuraanpassing in de BIO 2.0 zal na vaststelling toegepast worden in ons beheersysteem ISMS, zodat we er vanaf de invoering mee kunnen werken. De maatregelen van de Stadsbank op het gebied van de digitale weerbaarheid zijn op orde.
Uit het ‘cyber security assessment’ van de IT-audit 2023/2024 van onze accountant blijkt dat de Stadsbank een laag cybersecurity risico loopt, gezien de activiteiten en werkzaamheden die de organisatie uitvoert in de omgeving waarin zij functioneert.
In 2023 hebben 60 datalekken met persoonsgegevens plaatsgevonden, waarvan 2 meldingen zijn gedaan bij de Autoriteit Persoonsgegevens. In alle gevallen zijn de betreffende personen ingelicht en zijn de noodzakelijke herstelmaatregelen genomen, waardoor er geen schade is ontstaan voor betrokkenen.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Privacy De uitwerking van het privacy beleid is vastgelegd in de operationele documenten binnen de Stadsbank, zoals handreikingen, concrete procedures of instructies voor onderwerpen zoals datalekken en veilig mailen. Nieuwe medewerkers worden tijdens het introductieprogramma geïnformeerd over informatiebeveiliging en privacy. Ook zijn er in 2023 weer simulaties uitgevoerd om medewerkers alert te houden, waaronder het versturen van nep phishing mails en het controleren van ‘clean desk, clear screen’.
26
Organisatie Het organogram van de Stadsbank ziet er als volgt uit:
De organisatie van de Stadsbank is integraal rondom onze klant georganiseerd. We werken met integrale klantteams naar regio waarin de verschillende disciplines van de dienstverlening zijn georganiseerd. Deze gebiedsteams worden aangestuurd door twee managers. Daarnaast is er een afdeling beschermingsbewind. De gebiedsteams en afdeling beschermingsbewind worden gefaciliteerd en ondersteund door de afdeling Bedrijfsvoering.
Administratieve organisatie en interne controle De (werk)processen zijn ingericht op basis van het actuele dienstverleningsmodel en het actuele handboek Administratieve Organisatie. Vanaf het verslagjaar 2023 geeft de accountant alleen nog een controleverklaring af met een oordeel over de getrouwheid van de jaarrekening (inbegrepen de rechtmatigheidsverantwoording). Het totale budget voor de accountantskosten in 2023 bedraagt €!55.600. Het Dagelijks Bestuur is zelf expliciet verantwoordelijk voor het opnemen van de rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening en wordt hierbij ondersteund door de (verbijzonderde) interne controle van de Stadsbank. De interne controle levert door middel van de uitvoering van het Controleplan 2023 een bijdrage aan het afleggen van de rechtmatigheidsverantwoording door het Dagelijks Bestuur in deze jaarstukken (zie het ingevulde model rechtmatigheidsverantwoording DB op pagina 51 en de nadere toelichting
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Financiën Wij staan voor een helder en betrouwbare financieel beheer en planning & control. We gaan daarom de komende jaren verder met procesverbetering, waaronder digitalisering en automatisering om adequaat te kunnen sturen op beleid en financiën. Daarvoor zijn we onder andere diverse relevante dashboards aan het inrichten.
27
hierop in deze paragraaf. Mede door de nieuwe rechtmatigheidsverantwoording door het Dagelijks Bestuur vanaf 2023 is de interne controle geïntensiveerd, waarbij gebruik wordt gemaakt van de mogelijkheden van automatisering van zowel processen als controles. De automatiseringskosten in 2023 bedragen €!1.029.700. Communicatie Vanuit communicatie zetten we ons dagelijks in om de klant zo goed mogelijk te helpen. Daarom voorzien we de wereld passief en actief van informatie over financiële problemen en oplossingen. Zoals informatie over wat we doen, voor wie en waarom. We willen interactie met onze omgeving. Daarnaast willen we inspireren, betrouwbaar en geloofwaardig zijn. We maken het voor klanten zo makkelijk mogelijk om bij ons terecht te kunnen. Daarnaast laten we zien wat we kunnen doen en betekenen voor deelnemende gemeenten en netwerkpartners. Dit doen we allemaal via onze (digitale) middelen: • • • • • • •
Social media (LinkedIn, Facebook, Instagram en YouTube); Onze website: www.son.nl; E-mail; Online en gedrukte magazines; Huis-aan-huis bladen; Narrowcasting (beeldschermen met informatie); Mediaberichten.
Een aantal van onze communicatie-uitingen:
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
28
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Figuur 1: uitingen op LinkedIn
29
In 2023 hebben we ook gewerkt aan een intensievere samenwerking met gemeenten en netwerkpartners op het gebied van communicatie. Hoe kunnen we samen de inwoner beter bereiken én de drempel verlagen voor het zoeken van hulp. Dat staat centraal. Voorbeelden hiervan zijn de volgende: • • • • •
Maken van een informatiepakket voor vrijwilligers; Campagnes van gemeenten afstemmen op die de Stadsbank Oost Nederland; Informatie op de website actualiseren; Nieuwe flyers voor stage-, informatie- en bedrijvenmarkten; Op LinkedIn berichten plaatsen die duidelijk maken aan netwerkpartners en gemeenten wat wij doen en hoe we samen kunnen werken.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Figuur 2: Een artikel in een lokale wijkkrant van Enschede
30
Huisvesting We hebben in ons kantoor in Enschede de huisvesting zodanig ingericht dat het optimaal mogelijkheden biedt om naast het facilitairen van de uitvoering van de reguliere werkzaamheden ook andere manieren van (samen)werken te kunnen uitvoeren. Er is sprake van hybride werken. De huisvestingskosten in 2023 bedragen €!160.200. 1.4.4.2. Investeringen 2023 In dit jaarverslag wordt in de balans en de bijbehorende toelichting inzicht gegeven in de gerealiseerde investeringen. 1.4.4.3. Fraude en integriteit De Stadsbank heeft een integriteitsbeleid, een klokkenluidersregeling en functiescheiding in het betalingsverkeer. In de bedrijfs- en gedragscode, waaraan elke medewerker bij de Stadsbank zich moet conformeren, is een passage opgenomen over integriteit en het omgaan met vertrouwelijke informatie. Er zijn in 2023 geen fraudes geconstateerd. 1.4.4.4. Toelichting op de Rechtmatigheidsverantwoording Naast de verantwoording in het model rechtmatigheidsverantwoording geeft het Dagelijks Bestuur in deze paragraaf bedrijfsvoering - indien van toepassing - een aanvullende toelichting op de rechtmatigheid, over de kwaliteit van de interne beheersing en de eventuele leer- en verbeterpunten.
In 2024 wordt de Nota Misbruik & Oneigenlijk gebruik (M&O) opgesteld en ter vaststelling aan het Algemeen Bestuur aangeboden. De bestaande kaders en de richtlijnen van het M&O beleid van Stadsbank Oost Nederland (SON) worden hiermee in één nota in beeld gebracht. Zij vormen de basis voor de controle en beheersmaatregelen op het terrein van M&O, die in de huidige processen in de praktijk al worden toegepast. De opzet is om de Nota M&O eenmaal in de 4 jaar te actualiseren. Beheersmaatregelen ter voorkoming van M&O vinden we terug in de gangbare bouwstenen van interne beheersing onder de zogenaamde ‘hard controls’ vertaald naar onder meer functiescheiding, taken en bevoegdheden, procedures en interne controle. In de volksmond hebben we het dan over het voorkomen van fraude.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
In de loop van 2023 is er geconstateerd dat er in de loonadministratie het Whk premiepercentage van 2022 in plaats van dat van 2023 is gehanteerd. Aangezien de Whkpremie in 2023 is gestegen ten opzichte van 2022, zorgde het toepassen van het juiste premiepercentage voor een correctie in de loonaangifte van ca. €!52.000. Voor 2024 is de controle op dit onderdeel aangescherpt.
1.4.4.5. Niet financiële onrechtmatigheden In 2023 zijn geen niet financiële onrechtmatigheden geconstateerd. 31
1.4.4.8 Overige Bedrijfsvoering aspecten Klachten en verzoeken tot heroverweging In 2023 waren er 33 klachten van klanten over onze dienstverlening. Het aantal gegronde en gedeeltelijk gegronde klachten in 2023 over de dienstverlening van de bank was 11 en er was 1 heroverweging.
Klachten en heroverwegingen (aantallen) 2019 Klachten 58 waarvan gegrond en gedeeltelijk gegrond 19 Heroverwegingen 14 Totaal 72
2020 47 19 5 52
2021 19 10 5 24
2022 36 3 1 37
2023 33 11 1 34
Wet Open Overheid (Woo) De Wet Open Overheid is de opvolger van de Wet Openbaarheid van Bestuur (Wob). De Wet Open Overheid (Woo) een aantal verplichtingen op. Eén van deze verplichtingen betreft het geven van een impuls aan openbaarheid door in de begroting en in de jaarstukken aan te geven hoe rekening wordt gehouden met de bepalingen uit de Woo. De Wet Open Overheid kent, samengevat, een viertal belangrijke aspecten: de verplichting voor ieder bestuursorgaan om een Woo contactfunctionaris aan te wijzen; Primair zijn de juridische medewerkers binnen de afdeling Bedrijfsvoering aanspreekpunt in het kader van Woo.
•
de verplichtingen gericht op passieve openbaarmaking; in de werkwijze en doorlooptijd van verzoeken tot (passieve) openbaarmaking van informatie onder de Wet open overheid zijn transparantie en snelheid uitgangspunten.
•
de verplichtingen gericht op actieve openbaarmaking; dit betreft voor de Stadsbank met name de vergaderstukken van het bestuur en de jaarstukken. Deze worden op de website gepubliceerd.
•
het op orde brengen van de (digitale) informatiehuishouding; de Woo verplicht dat de digitale informatiehuishouding binnen acht jaar op orde wordt gebracht. Dit betekent dat er op basis van een op te stellen meerjarenplan maatregelen moeten worden genomen om informatiebestanden duurzaam toegankelijk te maken en te houden. Het jaar 2023 is benut om het uitvoeren van deze maatregelen verder vorm te geven.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
•
32
2. Jaarrekening 2.1. Overzicht van baten en lasten Overzicht baten en lasten (bedragen in €) LASTEN (bedragen in €) ___________________________ Programma 1: Financieel-maatschappelijke dienstverlening/voorzieningen Subtotaal Algemene dekkingsmiddelem Overhead Heffing VPB Bedrag onvoorzien TOTAAL LASTEN
Realisatie 2023
Begroting na wijziging 2023
7.520.100
7.384.300
7.520.100 7.384.300 4.894.900 5.197.000 12.415.000 12.581.300
Primaire begroting 2023
Verschil
135.800
7.801.000
135.800 7.801.000 -302.100 5.078.500 -166.300 12.879.500
BATEN (bedragen in €) ___________________________ Programma 1: Financieel-maatschappelijke dienstverlening/voorzieningen Subtotaal Algemene dekkingsmiddelem Overhead Heffing VPB Bedrag onvoorzien TOTAAL BATEN
12.435.700
12.624.300
12.435.700 12.435.700
12.624.300 12.624.300
-188.600 12.611.300 -188.600 12.611.300
TOTAAL LASTEN TOTAAL BATEN
12.415.000 12.435.700
12.581.300 12.624.300
-166.300 -188.600
12.879.500 12.611.300
20.700
43.000
-22.300
-268.200
268.200 268.200
268.200 268.200
-
268.200 268.200
288.900
311.200
-22.300
-
Gerealiseerd resultaat
12.611.300
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
GEREALISEERD SALDO VAN BATEN EN LASTEN Toevoeging/onttrekking aan reserves Algemeen bestuur Subtotaal mutaties reserves
-188.600
33
2.2. Balans per 31 december Activa (bedragen in €) Vaste activa Materiële vaste activa Investeringen met een economisch nut Overige investeringen met een economisch nut Financiële vast activa Overige langlopende leningen Totale vaste activa Vlottende activa Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar Vorderingen op openbare lichamen Rekening-courantverhouding met het Rijk Overige vorderingen Liquide middelen Kassaldi Banksaldi Overlopende activa Overige nog te ontvangen bedragen, en de vooruitbetaalde bedragen die ten laste van volgende begrotingsjaren komen Totaal vlottende activa Totaal activa
31 dec 2023
31 dec 2022
1.280.600
1.352.900
1.280.600 4.721.300 4.721.300 6.001.900
1.352.900 4.093.400 4.093.400 5.446.300
1.973.500 107.600 1.847.000 18.900 4.608.900 4.608.900 181.800 181.800
946.200 861.300 53.900 31.000 9.222.200 9.222.200 949.000 949.000
6.764.200 12.766.100
11.117.400 16.563.700
1.349.200 700.000 283.300 365.900 15.200 15.200 2.303.800 862.200 1.441.600 3.668.200 12.193.500 12.193.500 702.000
637.900
64.100 12.895.500 16.563.700
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Passiva (bedragen in €) Vaste passiva Eigen vermogen 1.369.900 Algemene reserve 1.065.900 Bestemmingsreserve 15.100 Gerealiseerde resultaat 288.900 Voorzieningen 19.800 Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico's 10.900 Eqalisatievoorzieningen 8.900 Vaste schulden met rentetypische looptijd > 1 jaar 2.143.100 Onderhandse lening van binnenlandse banken en overige fin. inst. 727.400 Door derden belegde gelden 1.415.700 Totaal vaste passiva 3.532.800 Vlottende passiva Netto-vlottende schulden met rentetyp. looptijd < 1 jaar 8.539.200 Overige schulden 8.539.200 Overlopende passiva 694.100 Verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouwd en die in een volgend begrotingsjaar tot betaling komen 694.100 met uitzondering van jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume Overige vooruitontvangen bedragen die ten bate van volgende begrotingsjaren komen Totaal vlottende passiva 9.233.300 Totaal passiva 12.766.100
34
2.3. Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling Inleiding De grondslagen, waarop de waardering van activa en passiva en de resultaatbepaling is gebaseerd, zijn bedoeld als leidraad voor een juiste interpretatie van de financiële overzichten. De jaarrekening is opgemaakt met inachtneming van de voorschriften die het Besluit begroting en verantwoording (BBV) daarvoor geeft.
2.3.1. Activa Materiële vaste activa • Waardering van de materiële vaste activa is gebaseerd op de verkrijgingsprijs, verminderd met de afschrijvingen. • Bij de waardering van de materiële vaste activa wordt rekening gehouden met een vermindering van waarde, als deze naar verwachting duurzaam is. • De materiële vaste activa van de Stadsbank betreffen uitsluitend investeringen met een economisch nut.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Algemene grondslagen voor het opstellen van de jaarrekening • De waardering van de activa en passiva en de bepaling van het resultaat vinden plaats op basis van historische kosten. • Tenzij bij de desbetreffende balanspost anders vermeld is, worden de activa en passiva opgenomen tegen nominale waarde. • Voor zover het BBV niet anders voorschrijft, zijn de baten en lasten toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. • Winsten worden slechts opgenomen voor zover zij op balansdatum zijn gerealiseerd. • Verliezen en risico’s die voor het eind van het begrotingsjaar in beeld zijn, worden verantwoord in deze jaarrekening. • Personeelslasten worden in principe toegerekend aan het boekjaar waarop ze betrekking hebben. • Enkele personele lasten dienen toegerekend te worden aan de periode waarin uitbetaling plaatsvindt. Daarbij moet worden gedacht bijvoorbeeld ziektekostenpremie ten behoeve van gepensioneerden en overlopende vakantiegeld- en verlofaanspraken. • De benodigde omvang van de Voorziening Risico Leningen wordt vastgesteld als een risico inschatting op basis van de fase van achterstand. • Voor arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van een jaarlijks vergelijkbaar volume worden geen voorzieningen getroffen of op andere wijze verplichtingen opgenomen. De referentieperiode is dezelfde als die van de meerjarenraming (vier jaar).
35
•
•
Afschrijving vindt plaats op basis van de historische aanschafprijs volgens een stelsel dat is afgestemd op de verwachte toekomstige gebruiksduur. Er wordt afgeschreven vanaf het moment van ingebruikname van het actief. De afschrijvingstermijnen volgens de lineaire methode staan weergegeven in de volgende tabel:
Afschrijvingstermijnen Termijn Omschrijving 30 jaar Nieuwbouw en aankoop bedrijfsgebouwen, onder handhaving van de bestaande afschrijvingstermijnen van reeds aanwezige bedrijfsgebouwen; 25 jaar Renovatie, restauratie en verbouw bedrijfsgebouwen, brandkasten; 15 jaar Technische installaties in bedrijfsgebouwen; 10 jaar Kantoormeubilair; 5 jaar Software, telefooninstallaties en veiligheidsvoorzieningen bedrijfsgebouwen; 3 jaar Mobiele apparatuur • •
De investeringen worden bij ingebruikname geactiveerd waarbij de lineaire afschrijvingsmethodiek wordt toegepast. Activa met een verkrijgingsprijs van minder dan €!1.000 worden niet geactiveerd. Meerdere investeringen in dezelfde soort activa in het boekjaar met een gezamenlijke waarde van €!1.000 of hoger worden wel geactiveerd.
Uitzettingen en overlopende activa • De uitzettingen worden gewaardeerd tegen de nominale waarde. Liquide middelen • De liquide middelen worden tegen nominale waarde opgenomen.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Financiële vaste activa • De leningen aan klanten en overige vorderingen worden opgenomen tegen nominale waarde, onder aftrek van noodzakelijk geachte voorzieningen. • De waardering vindt plaats op het zogenaamde ‘uitstaand saldo leningen’ verminderd met de vertragingsrente. • De leningen zijn verminderd met de voorziening risico leningen.
36
2.3.2. Passiva
Eigen vermogen Algemene reserve • De Algemene reserve dient als algehele buffer en weerstandsvermogen om toekomstige tegenvallers te kunnen opvangen. Reserve Procesoptimalisatie • Er is een ‘Bestemmingsreserve Procesoptimalisatie’ ingesteld voor het uitvoeren van het project Procesoptimalisatie Budgetbeheer. Gerealiseerd resultaat • Het gerealiseerde resultaat is het resterende resultaat na reeds bestemde mutaties in de reserves. Voorzieningen • Voorzieningen worden gewaardeerd op het nominale bedrag van de betrokken verplichting c.q. het voorzienbare verlies. Voorziening dubieuze debiteuren bewind • De vergoeding die de Stadsbank ontvangt voor de dienstverlening beschermingsbewind, komt rechtstreeks van de klant. De risico’s voor oninbaarheid worden met de instelling van deze voorziening afgedekt.
Voorziening groot onderhoud • De voorziening is ingesteld om te kunnen voldoen aan de financiële verplichtingen die voortvloeien uit het door het Algemeen Bestuur vastgestelde Onderhoudsbeheersplan, dat jaarlijks wordt geactualiseerd. Voorziening spaarverlof • De voorziening is ingesteld om te kunnen voldoen aan de financiële verplichtingen die voortvloeien uit de invoering van de spaarverlofregeling met ingang van 2022. Vaste schulden • De vaste schulden worden gewaardeerd tegen de nominale waarde, verminderd met de reeds gedane aflossingen. Vaste schulden hebben een rente typische looptijd van één jaar of langer.
2022 Stadsbank Oost Nederland – Concept Jaarstukken 2023
Voorziening risico leningen • Deze voorziening is ingesteld om te kunnen voldoen aan de financiële verplichtingen die voortvloeien uit eventuele verliezen op verstrekte kredieten als gevolg van oninbaarheid en overlijden van klanten.